Հիմնական
Գործի համար:
ԵԴ1/2621/01/24
Վիճակագրական տողի համար :
5.8
Պատասխանող
Մարտուն Մկրտչյան Սասունի
Վարդան Մարտիրոսյան Ազատի
Մարտուն, Վարդան Մկրտչյան, Մարտիրոսյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Ջոն Հայրապետյան
Դատավոր
Երևանի քրեական դատարան
Ջոն Հայրապետյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Երևանի քրեական դատարան | 2025-01-20 | 12:00 | 7 | Կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2024-12-02 | 15:00 | 7 | Նիստը կայացել է | ||
| Տվյալների կենտրոն | 2024-10-23 | 12:00 | 7 | Նիստը կայացել է |
ԵԴ1/2621/01/24
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Հայաստանի Հանրապետության Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան),
Նախագահությամբ դատավոր Ջ.ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ն.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
մասնակցությամբ
հանրային մեղադրող Վ.ՍԱՄՍՈՆՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ.ԲԵԳՋԱՆՅԱՆԻ
Մ.ՄԱՆԳԱՍԱՐՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Մ.ՄԿՐՏՉՅԱՆԻ
Վ.ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆԻ
2025 թվականի հունվարի 20-ին ք. Երևանում
դռնբաց դատական նիստում, արագացված վարույթի կարգով, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի՝ ծնված 1987 թվականի հունիսի 26-ին, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ Արարատի մարզ, գ.Գեղանիստ, 2-րդ փողոց, 15-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը,
Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի՝ ծնված 1965 թվականի օգոստոսի 21-ին, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, հաղթանակի 7-րդ փողոց, 51-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը,
ՊԱՐԶԵՑ
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա–Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 16168424 քրեական վարույթը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ և 6-րդ կետերի հատկանիշներով։
2024 թվականի հունիսի 14-ին Մարտուն Սասունի Մկրտչյանը ճանաչվել է որպես տուժող։
2024 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա–Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 16168524 քրեական վարույթը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի հատկանիշներով։
2024 թվականի հունիսի 17-ին որոշում է կայացվել թիվ 16168524 քրեական վարույթը թիվ 16168424 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 16168424 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի հունիսի 14-ին Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանը ճանաչվել է որպես տուժող։
2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, այն բանի համար, որ «(…) նա հանդիսանալով Մարտուն Սասուն Մկրտչյանի մերձավոր ազգականը՝ վերջինիս նախկին կնոջ՝ Կարինե Վարդանի Մարտիրոսյանի հայրը, 2024 թվականի հունիսի 13-ին՝ ժամը 22:00-ից 23:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, վիճաբանել է իր թոռնիկին՝ Վարդան Մարտունի Մկրտչյանին տեսակցելու նպատակով՝ իենց բնակության հասցե՝ Երևան քաղաքի, Հաղթանակի 7-րդ փողոցի 51-րդ տան բակ եկած Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի հետ, որի ընթացքում ոտքերով և ձեռքերով փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց, ինչի արդյունքում վերջինիս առողջությանը պատճառել է աջից վերին շրթունքի, կարմիր երիզի քերծվածքի, զստոսկրի թևի պրոեկցիայիով աջ նախաբազկի, ս/3-ի առաջային մակերեսի և ձախ դաստակի առջին մատի հիմային ֆալանգի թիկնային մակերեսի շրջանների ճանկռվածքների ձևով, թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, որոնք չեն առաջացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 171-րդ հոդվածով նախատեսված հետևանքները։»։
Նույն օրը որոշում է կայացվել Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, այն բանի համար, որ «(…) նա հանդիսանալով Վարդան Ազատի Մարտիորսյանի մերձավոր ազգականը՝ վերջինիս դստեր՝ Կարինե Վարդանի Մարտիրոսյանի նախկին ամուսինը, 2024 թվականի հունիսի 13-ին՝ ժամը 22:00-ից 23:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, իր երեխային` Վարդան Մարտունի Մկրտչյանին տեսակցելու նպատակով, պատահական տաքսի ավտոմեքենայով միայնակ գնացել է Վարդան Մարտիրոսյանի բնակության հասցե` Երևան քաղաքի, Հաղթանակի 7-րդ փողոցի 51-րդ տան բակ, որտեղ երեխային տեսակցելու հարցի շուրջ վիճաբանել է աներոջ՝ Վարդան Մարտիրոսյանի հետ, որի ընթացքում ոտքերով և ձեռքերով փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց, ինչի արդյունքում վերջինիս առողջությանը պատճառել է ձախ բազկի մ/3-ի առաջային և աջ ազդրի ս/3-ի ներսային շրջանների արյունազեղումների ձևով, թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, որոնք չեն առաջացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 171-րդ հոդվածով նախատեսված հետևանքները։»։
Քննիչի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը:
Քննիչի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը:
2024 թվականի հոկտեմբերի 7-ին գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, որը նույն օրը մակագրվել է դատավոր Ջ.Հայրապետյանին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ջ.Հայրապետյանը ստանձնել է քրեական գործի վարույթը և նշանակել նախնական դատալսումներ:
Նախնական դատալսումների ընթացքում Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի որոշմամբ մեղադրյալներ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնվել է անփոփոխ:
Արագացված վարույթ.
Նախնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալներ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանը և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանը միջնորդեցին կիրառել արագացված վարույթ:
Հանրային մեղադրողի կողմից մեղադրանքների փաստական հիմքերը և մեղադրյալներին վերագրվող արարքի իրավական որակումը ներկայացնելուց հետո մեղադրյալները հայտարարեցին, որ իրենց ներկայացված մեղադրանքները պարզ են, համաձայն են դրանց հետ, պնդում են արագացված վարույթ կիրառելու մասին իրենց միջնորդությունը, այն ներկայացրել են կամավոր՝ պաշտպանների հետ խորհրդակցելուց հետո, գիտակցում են արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները:
Պաշտպաններ Կ.Բեգջանյանը և Մ.Մանգասարյանը նշեցին, որ իրենց կողմից մեղադրյալներին պարզաբանվել են արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները և միանում են միջնորդությանը։
Հանրային մեղադրողը Դատարանում չի առարկել դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ:
Դատարանը, փաստելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու (անցնելու) վերաբերյալ:
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Ներկայացված մեղադրանքները մեղադրյալներ՝ Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի կողմից ընդունելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալների կողմից մերձավոր ազգականին հարվածներ հասցնելը ապացուցված է, նրանց արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի հատկանիշներին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(․․․) 4.1. Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։(․․․)»։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ անձի նկատմամբ պատժի տեսակ և չափ ընտրելիս, ինչպես նաև այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս պետք է ղեկավարվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի մի շարք դրույթներով:
Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (...)»:
Պատժի նշանակման հիմնական կանոնները սահմանող իրավական նորմերը (նախկին օրենսգրքի) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան այլընտրանքային է, այն պատիժ է նախատեսում ինչպես հանրային աշխատանքների, ազատության սահմանափակման, այնպես էլ կարճաժամկետ ազատազրկման ձևերով:
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…)» (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
Այսպես` Դատարանը մեղադրյալներ Մարտուն Մկրտչյանի և Վարդան Մարտիրոսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում նաև նրա անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Մասնավորապես, Դատարանը որպես մեղադրյալներ՝ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի անձը բնութագրող տվյալ հաշվի է առնում այն, որ նրանք նախկինում դատապարտված չեն եղել։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են՝
(…)
4) պատիժ նշանակելու պահին հանցանք կատարած անձի խնամքի տակ անչափահասի (…) առկայությունը,
(…)։
2. Պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև սույն հոդվածի 1-ին մասով չնախատեսված մեղմացնող այլ հանգամանքներ:
(…)»:
Դատարանը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, որպես մեղադրյալ և Վ.Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի է առնում այն, որ մեղադրյալներն իրենց լիովին մեղավոր են ճանաչել, անկեղծորեն զղջացել են կատարած արարքի համար:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով որպես մեղադրյալ Մ.Մկրտչյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի է առնում նաև այն, որ վերջինիս խնամքին է գտնվում իր անչափահաս երեխան (ըստ իր հայտնածի՝ մի երեխան է իր խնամքին)։
Դատարանը, արձանագրում է, որ մեղադրյալներ Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
Դատարանը գտնում է, որ կատարած արարքի համար մեղադրյալներ Մարտուն Մկրտչյանի և Վարդան Մարտիրոսյանի ենթակա են պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի կատարած արարքների` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ հոդվածների պահանջները, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջը, որի համաձայն՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները, գտնում է, որ գործի փաստական հանգամանքները Դատարանին հնարավորություն են տալիս գալու հետևության, որ տվյալ դեպքում պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել մեղադրյալների նկատմամբ օրենքով նախատեսված պատիժներից ազատության սահմանափակում նշանակելու միջոցով՝ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալներն համաձայն չեն եղել հանրային աշխատանքներ կատարելուն:
Դատարանը, հաշվի առնելով Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի կատարած արարքների` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ հոդվածների և 67-րդ հոդվածի 5-րդ մասի պահանջները գտնում է, որ տվյալ դեպքում Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել՝ ազատության սահմանափակման ձևով՝ 6 (վեց) ամիս ժամկետով, ինչպես նաև նրանց արգելել պատժի կրման ընթացքում՝ առանց դատապարտյալի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության փոխել բնակության վայրը:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 347-350-րդ, 464․1-րդ-464․5-րդ հոդվածներով` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
Մարտուն Սասունի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատության սահմանափակման ձևով՝ 6 ամիս ժամկետով։
Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատության սահմանափակման ձևով՝ 6 ամիս ժամկետով։
Մարտուն Սասունի Մկրտչյանին և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանին արգելել պատժի կրման ընթացքում՝ առանց դատապարտյալի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության փոխել բնակության վայրը:
Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված նյութերը՝ թողնել կցված քրեական գործին։
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ` Ջ.ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Հայաստանի Հանրապետության Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան),
Նախագահությամբ դատավոր Ջ.ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ն.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
մասնակցությամբ
հանրային մեղադրող Վ.ՍԱՄՍՈՆՅԱՆԻ
պաշտպաններ՝ Կ.ԲԵԳՋԱՆՅԱՆԻ
Մ.ՄԱՆԳԱՍԱՐՅԱՆԻ
մեղադրյալներ՝ Մ.ՄԿՐՏՉՅԱՆԻ
Վ.ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆԻ
2025 թվականի հունվարի 20-ին ք. Երևանում
դռնբաց դատական նիստում, արագացված վարույթի կարգով, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝
Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի՝ ծնված 1987 թվականի հունիսի 26-ին, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ Արարատի մարզ, գ.Գեղանիստ, 2-րդ փողոց, 15-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը,
Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի՝ ծնված 1965 թվականի օգոստոսի 21-ին, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, հաղթանակի 7-րդ փողոց, 51-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը,
ՊԱՐԶԵՑ
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2024 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա–Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 16168424 քրեական վարույթը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ և 6-րդ կետերի հատկանիշներով։
2024 թվականի հունիսի 14-ին Մարտուն Սասունի Մկրտչյանը ճանաչվել է որպես տուժող։
2024 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա–Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 16168524 քրեական վարույթը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի հատկանիշներով։
2024 թվականի հունիսի 17-ին որոշում է կայացվել թիվ 16168524 քրեական վարույթը թիվ 16168424 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 16168424 համարի ներքո շարունակելու մասին։
2024 թվականի հունիսի 14-ին Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանը ճանաչվել է որպես տուժող։
2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, այն բանի համար, որ «(…) նա հանդիսանալով Մարտուն Սասուն Մկրտչյանի մերձավոր ազգականը՝ վերջինիս նախկին կնոջ՝ Կարինե Վարդանի Մարտիրոսյանի հայրը, 2024 թվականի հունիսի 13-ին՝ ժամը 22:00-ից 23:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, վիճաբանել է իր թոռնիկին՝ Վարդան Մարտունի Մկրտչյանին տեսակցելու նպատակով՝ իենց բնակության հասցե՝ Երևան քաղաքի, Հաղթանակի 7-րդ փողոցի 51-րդ տան բակ եկած Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի հետ, որի ընթացքում ոտքերով և ձեռքերով փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց, ինչի արդյունքում վերջինիս առողջությանը պատճառել է աջից վերին շրթունքի, կարմիր երիզի քերծվածքի, զստոսկրի թևի պրոեկցիայիով աջ նախաբազկի, ս/3-ի առաջային մակերեսի և ձախ դաստակի առջին մատի հիմային ֆալանգի թիկնային մակերեսի շրջանների ճանկռվածքների ձևով, թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, որոնք չեն առաջացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 171-րդ հոդվածով նախատեսված հետևանքները։»։
Նույն օրը որոշում է կայացվել Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, այն բանի համար, որ «(…) նա հանդիսանալով Վարդան Ազատի Մարտիորսյանի մերձավոր ազգականը՝ վերջինիս դստեր՝ Կարինե Վարդանի Մարտիրոսյանի նախկին ամուսինը, 2024 թվականի հունիսի 13-ին՝ ժամը 22:00-ից 23:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, իր երեխային` Վարդան Մարտունի Մկրտչյանին տեսակցելու նպատակով, պատահական տաքսի ավտոմեքենայով միայնակ գնացել է Վարդան Մարտիրոսյանի բնակության հասցե` Երևան քաղաքի, Հաղթանակի 7-րդ փողոցի 51-րդ տան բակ, որտեղ երեխային տեսակցելու հարցի շուրջ վիճաբանել է աներոջ՝ Վարդան Մարտիրոսյանի հետ, որի ընթացքում ոտքերով և ձեռքերով փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց, ինչի արդյունքում վերջինիս առողջությանը պատճառել է ձախ բազկի մ/3-ի առաջային և աջ ազդրի ս/3-ի ներսային շրջանների արյունազեղումների ձևով, թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, որոնք չեն առաջացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 171-րդ հոդվածով նախատեսված հետևանքները։»։
Քննիչի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը:
Քննիչի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը:
2024 թվականի հոկտեմբերի 7-ին գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, որը նույն օրը մակագրվել է դատավոր Ջ.Հայրապետյանին։
2024 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ջ.Հայրապետյանը ստանձնել է քրեական գործի վարույթը և նշանակել նախնական դատալսումներ:
Նախնական դատալսումների ընթացքում Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի որոշմամբ մեղադրյալներ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնվել է անփոփոխ:
Արագացված վարույթ.
Նախնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալներ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանը և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանը միջնորդեցին կիրառել արագացված վարույթ:
Հանրային մեղադրողի կողմից մեղադրանքների փաստական հիմքերը և մեղադրյալներին վերագրվող արարքի իրավական որակումը ներկայացնելուց հետո մեղադրյալները հայտարարեցին, որ իրենց ներկայացված մեղադրանքները պարզ են, համաձայն են դրանց հետ, պնդում են արագացված վարույթ կիրառելու մասին իրենց միջնորդությունը, այն ներկայացրել են կամավոր՝ պաշտպանների հետ խորհրդակցելուց հետո, գիտակցում են արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները:
Պաշտպաններ Կ.Բեգջանյանը և Մ.Մանգասարյանը նշեցին, որ իրենց կողմից մեղադրյալներին պարզաբանվել են արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները և միանում են միջնորդությանը։
Հանրային մեղադրողը Դատարանում չի առարկել դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ:
Դատարանը, փաստելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու (անցնելու) վերաբերյալ:
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Ներկայացված մեղադրանքները մեղադրյալներ՝ Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի կողմից ընդունելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալների կողմից մերձավոր ազգականին հարվածներ հասցնելը ապացուցված է, նրանց արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի հատկանիշներին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(․․․) 4.1. Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։(․․․)»։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ անձի նկատմամբ պատժի տեսակ և չափ ընտրելիս, ինչպես նաև այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս պետք է ղեկավարվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի մի շարք դրույթներով:
Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»:
Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ:
3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (...)»:
Պատժի նշանակման հիմնական կանոնները սահմանող իրավական նորմերը (նախկին օրենսգրքի) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան այլընտրանքային է, այն պատիժ է նախատեսում ինչպես հանրային աշխատանքների, ազատության սահմանափակման, այնպես էլ կարճաժամկետ ազատազրկման ձևերով:
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…)» (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
Այսպես` Դատարանը մեղադրյալներ Մարտուն Մկրտչյանի և Վարդան Մարտիրոսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում նաև նրա անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Մասնավորապես, Դատարանը որպես մեղադրյալներ՝ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի անձը բնութագրող տվյալ հաշվի է առնում այն, որ նրանք նախկինում դատապարտված չեն եղել։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են՝
(…)
4) պատիժ նշանակելու պահին հանցանք կատարած անձի խնամքի տակ անչափահասի (…) առկայությունը,
(…)։
2. Պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև սույն հոդվածի 1-ին մասով չնախատեսված մեղմացնող այլ հանգամանքներ:
(…)»:
Դատարանը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, որպես մեղադրյալ և Վ.Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի է առնում այն, որ մեղադրյալներն իրենց լիովին մեղավոր են ճանաչել, անկեղծորեն զղջացել են կատարած արարքի համար:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով որպես մեղադրյալ Մ.Մկրտչյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի է առնում նաև այն, որ վերջինիս խնամքին է գտնվում իր անչափահաս երեխան (ըստ իր հայտնածի՝ մի երեխան է իր խնամքին)։
Դատարանը, արձանագրում է, որ մեղադրյալներ Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
Դատարանը գտնում է, որ կատարած արարքի համար մեղադրյալներ Մարտուն Մկրտչյանի և Վարդան Մարտիրոսյանի ենթակա են պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի կատարած արարքների` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ հոդվածների պահանջները, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջը, որի համաձայն՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները, գտնում է, որ գործի փաստական հանգամանքները Դատարանին հնարավորություն են տալիս գալու հետևության, որ տվյալ դեպքում պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել մեղադրյալների նկատմամբ օրենքով նախատեսված պատիժներից ազատության սահմանափակում նշանակելու միջոցով՝ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալներն համաձայն չեն եղել հանրային աշխատանքներ կատարելուն:
Դատարանը, հաշվի առնելով Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի կատարած արարքների` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ հոդվածների և 67-րդ հոդվածի 5-րդ մասի պահանջները գտնում է, որ տվյալ դեպքում Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել՝ ազատության սահմանափակման ձևով՝ 6 (վեց) ամիս ժամկետով, ինչպես նաև նրանց արգելել պատժի կրման ընթացքում՝ առանց դատապարտյալի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության փոխել բնակության վայրը:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 347-350-րդ, 464․1-րդ-464․5-րդ հոդվածներով` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ
Մարտուն Սասունի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատության սահմանափակման ձևով՝ 6 ամիս ժամկետով։
Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատության սահմանափակման ձևով՝ 6 ամիս ժամկետով։
Մարտուն Սասունի Մկրտչյանին և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանին արգելել պատժի կրման ընթացքում՝ առանց դատապարտյալի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության փոխել բնակության վայրը:
Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված նյութերը՝ թողնել կցված քրեական գործին։
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ` Ջ.ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԴ1/2621/01/24
Երևանի քրեական դատարան
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 07-10-2024 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 16168424 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Մարտուն Մկրտչյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, հանդիսանալով Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի մերձավոր ազգականը' վերջինիս դստեր’ Կարինե Վարդանի Մարտիրոսյանի նախկին ամուսինը, 2024 թվականի հունիսի 13-ին' ժամը 22:00-ից 23:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, իր երեխային’ Վարդան Մարտունի Մկրտչյանին տեսակցելու նպատակով, պատահական տաքսի ավտոմեքենայով միայնակ գնացել է Վարդան Մարտիրոսյանի բնակության հասցե' Երևան քաղաքի Հաղթանակի 7֊ րդ փողոցի 51-րդ տան բակ, որտեղ երեխային տեսակցելու հարցի շուրջ վիճաբանել է աներոջ' Վարդան Մարտիրոսյանի հետ, որի ընթացքում ոտքերով և ձեռքերով փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց, ինչի արդյունքում վերջինիս առողջությանը պատճառել է ձախ բազկի մ/3-ի առաջային և աջ ազդրի ս/3-ի ներսային շրջանների արյունազեղումների ձևով, թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, որոնք չեն առաջացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 171-րդ հոդվածով նախատեսված հետևանքները: |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Վարդան Մարտիրոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որնա հանդիսանալով Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի մերձավոր ազգականը’ վերջինիս նախկին կնոջ' Կարինե Վարդանի Մարտիրոսյանի հայրը, 2024 թվականի հունիսի 13-ին’ ժամը 22:00-ից 23:00֊ն ընկած ժամանակահատվածում, վիճաբանել է իր թոռնիկին Վարդան Մարտունի Մկրտչյանին տեսակցելու նպատակով իրենց բնակության հասցե' Երևան քաղաքի Հաղթանակի 7-րդ փողոցի 51-րդ տան բակ եկած Մարտուն Սասանի Մկրտչյանի հետ, որի ընթացքում ոտքերով և ձեռքերով փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց, ինչի արդյունքում վերջինիս առողջությանը պատճառել է աջից վերին շրթունքի կարմիր երիզի քերծվածքի, զստոսկրի թևի պրոյեկցիայով, աջ նախաբազկի ս/3-ի առաջային մակերեսի և ձախ դաստակի 1-ին մատի հիմային ֆալանգի թիկնային մակերեսի շրջանների ճանկռվածքների ձևով, թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, որոնք չեն առաջացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 171-րդ հոդվածով նախատեսված հետևանքները: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Մարտուն |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
| Հայրանուն | Սասունի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 195 Մաս 2 Կետ 6 /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում չդատված |
| Պաշտպան | |
| Անուն | Կորյուն |
| Ազգանուն | Բեգջանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Վարդան |
| Ազգանուն | Մարտիրոսյան |
| Հայրանուն | Ազատի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 195 Մաս 2 Կետ 6 /2021թ. մայիսի 5-ին ընդունված գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի/ |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում չդատված |
| Պաշտպան | |
| Անուն | Մհեր |
| Ազգանուն | Մանգասարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 5.8 |
| Լրացուցիչ վիճակագրական տողի համար | Առկա չէ |
| Իրավական բարդության չափանիշ | 1.2 |
| Չափահաս | Այո |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 07-10-2024 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Ջոն |
| Ազգանուն | Հայրապետյան |
Նոր օրենսդրությամբ քննվող գործեր
Վարույթը ստանձնելու և նախնական դատալսումներ նշանակելու մասին որոշում
| Որոշման ամսաթիվ | 10-10-2024 |
|---|---|
| Որոշում | ԵԴ1/2621/01/24 ՈՐՈՇՈՒՄ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹՆ ՍՏԱՆՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ՆԱԽՆԱԿԱՆ ԴԱՏԱԼՍՈՒՄՆԵՐ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 10 հոկտեմբերի 2024 թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ջ.Հայրապետյանս, 2024 թվականի հոկտեմբերի 8-ին ստանալով թիվ ԵԴ1/2621/01/24 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով՝ ՈՐՈՇԵՑԻ Ստանձնել քրեական գործի վարույթը և նշանակել նախնական դատալսումներ 2024 թվականի հոկտեմբերի 23-ին՝ ժամը 12։00-ին, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի «Կենտրոն» նստավայրում՝ դատական նիստերի թիվ 7 դահլիճում: Որոշման պատճենն ուղարկել հանրային մեղադրողին, ինչպես նաև վարույթի մասնավոր մասնակիցներին՝ դրան կցելով հասցեատիրոջ իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ հուշաթերթ: ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ջ.ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆ |
| Դատավարության կողմեր | Հանրային մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Վահե |
| Ազգանուն | Սամսոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Վարդան |
| Ազգանուն | Մարտիրոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Մարտուն |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Կորյուն |
| Ազգանուն | Բեջանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Մհեր |
| Ազգանուն | Մանգասարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 23-10-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 23-10-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Նախնական դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 02-12-2024 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 02-12-2024 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2024 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Արագացված վարույթ
| Ամսաթիվ | 20-01-2025 |
|---|---|
| Այո/Ոչ | Այո |
Լրացուցիչ դատալսումներ
| Ամսաթիվ | 20-01-2025 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
Նիստը կայացել է
| Նիստի ամսաթիվ | 20-01-2025 |
|---|---|
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 20-01-2025 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Մարտուն, Վարդան |
| Ազգանուն | Մկրտչյան, Մարտիրոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 20-01-2025 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԴ1/2621/01/24 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ Հայաստանի Հանրապետության Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան), Նախագահությամբ դատավոր Ջ.ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆԻ քարտուղարությամբ` Ն.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ մասնակցությամբ հանրային մեղադրող Վ.ՍԱՄՍՈՆՅԱՆԻ պաշտպաններ՝ Կ.ԲԵԳՋԱՆՅԱՆԻ Մ.ՄԱՆԳԱՍԱՐՅԱՆԻ մեղադրյալներ՝ Մ.ՄԿՐՏՉՅԱՆԻ Վ.ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆԻ 2025 թվականի հունվարի 20-ին ք. Երևանում դռնբաց դատական նիստում, արագացված վարույթի կարգով, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի՝ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի՝ ծնված 1987 թվականի հունիսի 26-ին, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ Արարատի մարզ, գ.Գեղանիստ, 2-րդ փողոց, 15-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը, Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի՝ ծնված 1965 թվականի օգոստոսի 21-ին, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվող՝ ք.Երևան, հաղթանակի 7-րդ փողոց, 51-րդ տուն հասցեում, մեղադրանք է ներկայացվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, որպես խափանման միջոց է ընտրվել բացակայելու արգելքը, ՊԱՐԶԵՑ Գործի դատավարական նախապատմությունը. 2024 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա–Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 16168424 քրեական վարույթը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ և 6-րդ կետերի հատկանիշներով։ 2024 թվականի հունիսի 14-ին Մարտուն Սասունի Մկրտչյանը ճանաչվել է որպես տուժող։ 2024 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիա–Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 16168524 քրեական վարույթը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի հատկանիշներով։ 2024 թվականի հունիսի 17-ին որոշում է կայացվել թիվ 16168524 քրեական վարույթը թիվ 16168424 քրեական վարույթին միացնելու և նախաքննությունը թիվ 16168424 համարի ներքո շարունակելու մասին։ 2024 թվականի հունիսի 14-ին Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանը ճանաչվել է որպես տուժող։ 2024 թվականի սեպտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, այն բանի համար, որ «(…) նա հանդիսանալով Մարտուն Սասուն Մկրտչյանի մերձավոր ազգականը՝ վերջինիս նախկին կնոջ՝ Կարինե Վարդանի Մարտիրոսյանի հայրը, 2024 թվականի հունիսի 13-ին՝ ժամը 22:00-ից 23:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, վիճաբանել է իր թոռնիկին՝ Վարդան Մարտունի Մկրտչյանին տեսակցելու նպատակով՝ իենց բնակության հասցե՝ Երևան քաղաքի, Հաղթանակի 7-րդ փողոցի 51-րդ տան բակ եկած Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի հետ, որի ընթացքում ոտքերով և ձեռքերով փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց, ինչի արդյունքում վերջինիս առողջությանը պատճառել է աջից վերին շրթունքի, կարմիր երիզի քերծվածքի, զստոսկրի թևի պրոեկցիայիով աջ նախաբազկի, ս/3-ի առաջային մակերեսի և ձախ դաստակի առջին մատի հիմային ֆալանգի թիկնային մակերեսի շրջանների ճանկռվածքների ձևով, թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, որոնք չեն առաջացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 171-րդ հոդվածով նախատեսված հետևանքները։»։ Նույն օրը որոշում է կայացվել Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի նկատմամբ հանրային քրեական հետապնդում հարուցել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով, այն բանի համար, որ «(…) նա հանդիսանալով Վարդան Ազատի Մարտիորսյանի մերձավոր ազգականը՝ վերջինիս դստեր՝ Կարինե Վարդանի Մարտիրոսյանի նախկին ամուսինը, 2024 թվականի հունիսի 13-ին՝ ժամը 22:00-ից 23:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, իր երեխային` Վարդան Մարտունի Մկրտչյանին տեսակցելու նպատակով, պատահական տաքսի ավտոմեքենայով միայնակ գնացել է Վարդան Մարտիրոսյանի բնակության հասցե` Երևան քաղաքի, Հաղթանակի 7-րդ փողոցի 51-րդ տան բակ, որտեղ երեխային տեսակցելու հարցի շուրջ վիճաբանել է աներոջ՝ Վարդան Մարտիրոսյանի հետ, որի ընթացքում ոտքերով և ձեռքերով փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց, ինչի արդյունքում վերջինիս առողջությանը պատճառել է ձախ բազկի մ/3-ի առաջային և աջ ազդրի ս/3-ի ներսային շրջանների արյունազեղումների ձևով, թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, որոնք չեն առաջացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 171-րդ հոդվածով նախատեսված հետևանքները։»։ Քննիչի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը: Քննիչի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել բացակայելու արգելքը: 2024 թվականի հոկտեմբերի 7-ին գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան, որը նույն օրը մակագրվել է դատավոր Ջ.Հայրապետյանին։ 2024 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ջ.Հայրապետյանը ստանձնել է քրեական գործի վարույթը և նշանակել նախնական դատալսումներ: Նախնական դատալսումների ընթացքում Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի որոշմամբ մեղադրյալներ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց բացակայելու արգելքը թողնվել է անփոփոխ: Արագացված վարույթ. Նախնական դատալսումների ընթացքում մեղադրյալներ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանը և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանը միջնորդեցին կիրառել արագացված վարույթ: Հանրային մեղադրողի կողմից մեղադրանքների փաստական հիմքերը և մեղադրյալներին վերագրվող արարքի իրավական որակումը ներկայացնելուց հետո մեղադրյալները հայտարարեցին, որ իրենց ներկայացված մեղադրանքները պարզ են, համաձայն են դրանց հետ, պնդում են արագացված վարույթ կիրառելու մասին իրենց միջնորդությունը, այն ներկայացրել են կամավոր՝ պաշտպանների հետ խորհրդակցելուց հետո, գիտակցում են արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները: Պաշտպաններ Կ.Բեգջանյանը և Մ.Մանգասարյանը նշեցին, որ իրենց կողմից մեղադրյալներին պարզաբանվել են արագացված վարույթ կիրառելու հետևանքները և միանում են միջնորդությանը։ Հանրային մեղադրողը Դատարանում չի առարկել դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ: Դատարանը, փաստելով, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքը, բացակայում են նույն օրենսգրքի 464.1-ին հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված` արագացված վարույթի կիրառումը բացառող հանգամանքները, որոշում է կայացրել արագացված վարույթ կիրառելու մասին միջնորդությունը բավարարելու և լրացուցիչ դատալսումներ անցկացնելու (անցնելու) վերաբերյալ: Դատարանի իրավական վերլուծությունները. Ներկայացված մեղադրանքները մեղադրյալներ՝ Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի կողմից ընդունելու և արագացված վարույթ կիրառելու պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալների կողմից մերձավոր ազգականին հարվածներ հասցնելը ապացուցված է, նրանց արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի հատկանիշներին։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 77-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(․․․) 4.1. Արագացված վարույթ կիրառելու դեպքում պատիժը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի համար նախատեսված առավելագույն չափի կամ ժամկետի երեք քառորդը։ Եթե առավել խիստ պատժատեսակի երեք քառորդը պակաս է ստացվում սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել խիստ պատժատեսակի նվազագույն չափից կամ ժամկետից, ապա այն չի կարող պակաս լինել նվազագույն չափից կամ ժամկետից։(․․․)»։ Միևնույն ժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ անձի նկատմամբ պատժի տեսակ և չափ ընտրելիս, ինչպես նաև այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս պետք է ղեկավարվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի մի շարք դրույթներով: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձին քրեական պատասխանատվության, պատժի կամ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցների ենթարկելը կամ քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելը պետք է լինի արդարացի՝ ապահովելով ինչպես կիրառվող օրենսդրության, այնպես էլ պետական հակազդեցության համաչափությունը կատարված հանցանքին, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակներն են` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, վերասոցիալականացնել պատժի ենթարկված անձին և կանխել հանցագործությունները»: Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործությամբ պատճառված վնասի բնույթով և չափով, հանցագործության եղանակով, տեղով, ժամանակով, հանցագործության շարժառիթներով և նպատակներով, դիտավորության կամ անզգուշության տեսակով, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքներով, ինչպես նաև նշանակվող պատժի` հանցավորի վերասոցիալականացման և իրավահպատակ վարքագծի ձևավորման գործընթացի ու նրա ընտանիքի կենսապայմանների վրա ազդեցությամբ: 3. Ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: (...)»: Պատժի նշանակման հիմնական կանոնները սահմանող իրավական նորմերը (նախկին օրենսգրքի) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում: Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և այն կատարող անձը կոնկրետ են: Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, այն կատարող անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան այլընտրանքային է, այն պատիժ է նախատեսում ինչպես հանրային աշխատանքների, ազատության սահմանափակման, այնպես էլ կարճաժամկետ ազատազրկման ձևերով: Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա: Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…)» (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը): Այսպես` Դատարանը մեղադրյալներ Մարտուն Մկրտչյանի և Վարդան Մարտիրոսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Դատարանը մեղադրյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում նաև նրա անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Մասնավորապես, Դատարանը որպես մեղադրյալներ՝ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի անձը բնութագրող տվյալ հաշվի է առնում այն, որ նրանք նախկինում դատապարտված չեն եղել։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Քրեական պատասխանատվությունը կամ պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են՝ (…) 4) պատիժ նշանակելու պահին հանցանք կատարած անձի խնամքի տակ անչափահասի (…) առկայությունը, (…)։ 2. Պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև սույն հոդվածի 1-ին մասով չնախատեսված մեղմացնող այլ հանգամանքներ: (…)»: Դատարանը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, որպես մեղադրյալ և Վ.Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի է առնում այն, որ մեղադրյալներն իրենց լիովին մեղավոր են ճանաչել, անկեղծորեն զղջացել են կատարած արարքի համար: Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով որպես մեղադրյալ Մ.Մկրտչյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի է առնում նաև այն, որ վերջինիս խնամքին է գտնվում իր անչափահաս երեխան (ըստ իր հայտնածի՝ մի երեխան է իր խնամքին)։ Դատարանը, արձանագրում է, որ մեղադրյալներ Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն: Դատարանը գտնում է, որ կատարած արարքի համար մեղադրյալներ Մարտուն Մկրտչյանի և Վարդան Մարտիրոսյանի ենթակա են պատժի: Դատարանը, հաշվի առնելով Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի կատարած արարքների` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ հոդվածների պահանջները, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջը, որի համաձայն՝ ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ կարող է նշանակվել, եթե դատարանը հիմնավորի, որ առավել մեղմ պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները, գտնում է, որ գործի փաստական հանգամանքները Դատարանին հնարավորություն են տալիս գալու հետևության, որ տվյալ դեպքում պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել մեղադրյալների նկատմամբ օրենքով նախատեսված պատիժներից ազատության սահմանափակում նշանակելու միջոցով՝ հաշվի առնելով, որ մեղադրյալներն համաձայն չեն եղել հանրային աշխատանքներ կատարելուն: Դատարանը, հաշվի առնելով Մ.Մկրտչյանի և Վ.Մարտիրոսյանի կատարած արարքների` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ, 55-րդ հոդվածների և 67-րդ հոդվածի 5-րդ մասի պահանջները գտնում է, որ տվյալ դեպքում Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել՝ ազատության սահմանափակման ձևով՝ 6 (վեց) ամիս ժամկետով, ինչպես նաև նրանց արգելել պատժի կրման ընթացքում՝ առանց դատապարտյալի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության փոխել բնակության վայրը: Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` Դատարանը գտնում է, որ մեղադրյալ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց բացակայելու արգելքն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ, 347-350-րդ, 464․1-րդ-464․5-րդ հոդվածներով` Դատարանը ՎՃՌԵՑ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատության սահմանափակման ձևով՝ 6 ամիս ժամկետով։ Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 195-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատության սահմանափակման ձևով՝ 6 ամիս ժամկետով։ Մարտուն Սասունի Մկրտչյանին և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանին արգելել պատժի կրման ընթացքում՝ առանց դատապարտյալի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի համաձայնության փոխել բնակության վայրը: Մարտուն Սասունի Մկրտչյանի և Վարդան Ազատի Մարտիրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ բացակայելու արգելքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված նյութերը՝ թողնել կցված քրեական գործին։ Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածով և 375-րդ հոդվածի 1-3-րդ մասերով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ այն ստանալու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ` Ջ.ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 20-01-2025 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 30-04-2025 |
|---|
Ստացվել է տեղեկատվություն դատավճիռն ի կատար ածելու վերաբերյալ
| Ամսաթիվ | 26-05-2025 |
|---|---|
| Ստացվել է | Ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժների կատարման ստորաբաժանումից |
Ստացվել է տեղեկատվություն դատավճիռն ի կատար ածելու վերաբերյալ
| Ամսաթիվ | 03-06-2025 |
|---|---|
| Ստացվել է | Ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժների կատարման ստորաբաժանումից |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 30-06-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-ԻՆ ՀԱՏՈՐ՝ 220 էջ, 2-ՐԴ ՀԱՏՈՐ՝ 74 էջ |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 03-07-2025 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 2 հատոր |