Թիվ. ԵԷԴ/0158/01/11/
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Ն Ու Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ու Թ Յ Ա Ն
ԵՐԵՎԱՆԻ ԷՐԵԲՈւՆԻ ԵՎ ՆՈւԲԱՐԱՇԵՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈւՐ ԻՐԱՎԱՍՈւԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ.
Նախա•ահող դատավոր Վ.Ա.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
Քարտուղարությամբ Թ.ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆԻ
Մասնակցությամբª
Մեղադրող Ա.ԴԱՎԹՅԱՆԻ
Տուժող Ա.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ
Պաշտպան Ս.ՀԱՐՈւԹՅՈւՆՅԱՆԻ
2012թվականի փետրվարի 13-ին, Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, արա•ացված դատական քննության կար•ով քննեց •ործն ըստ մեղադրանքի
Հայկանուշ Արամայիսի Հովհաննիսյանի, ծնված 17.05.1980թ. Արարատի մարզի Վեդի ավանում, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակար• կրթությամբ, ամուսնալուծված, խնամքին ոչ մի անձ, նախկինում չդատված, ֆիզիկապես առողջ, չի աշխատել, բնակվել է ք.Երևան Խաղաղ-Դոնի փողոց 19 շենք բն. 217, ներկայումս •տնվում է ՀՀ ԱՆ ՙԱբովյան՚ քրեակատարողական հիմնարկում, սույն •ործով ար•ելանքի տակ է 2011թվականի սեպտեմբերի 22–ից:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 132 հոդվածի 2–րդ մասի 1–ին, 2–րդ և 4–րդ կետերով: Առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել:
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2007թվականի հուլիս ամսին, ամբաստանյալ Հայկանուշ Հովհաննիսյանը բնակվելով Հայաստանի Հանրապետությունում, մարդկանց թրաֆիկին•ի` շահա•ործման նպատակով մարդկանց հավաքա•րելու, տեղափոխելու, փոխանցելու, ստանալու ինչպես նաև սեռական` պոռնկության շահա•ործման վիճակի մեջ դնելու և պահելու դիտավորությամբ, նախնական համաձայնության է եկել քույրերի` Արաբական Միացյալ Էմիրությունների Դուբայ քաղաքում բնակվող, սույն •ործով դատապարտյալ Արմանուշ Արամայիսի Թադևոսյանի և Արմենուհի Արամայիսի Պողոսյանի հետ: Այնուհետև, խաբեությամբ և վստահությունը չարաշահելու եղանակով` կարի արտադրամասում բարձր վարձատրվող աշխատանք տրամադրելու կեղծ խոստումով, ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանը Երևան քաղաքում հավաքա•րել և ԱՄԷ Դուբայ քաղաք է տեղափոխել ՀՀ քաղաքացիներ, •ործով տուժողներ Ալինա Գրի•որյանին, Գեղեցիկ Մինասյանին, Լուսինե Ավետիսյանին և Ասյա Շարոյանին, որտեղ քույրերը` Ա.Պողոսյանը և Ա.Թադևոսյանը ստանալով նրանց, տուժողներ Ա.Գրի•որյանի, Գ.Մինասյանի, Լ.Ավետիսյանի և Ա.Շարոյանի կյանքի և առողջության համար վտան•ավոր բռնություն •ործադրելու սպառնալիքով, ինչպես նաև վիճակի
խոցելիությունը օ•տա•ործելով վերջիններիս ներ•րավել են մարմնավաճառության մեջ: Վերջիններիս շուրջ վեց ամիս դրել և պահել են պոռնկության շահա•ործման վիճակի մեջ և ստացել նրանց վաստակած •ումարները:
Կատարած արարքի համար Հայկանուշ Արամայիսի Հովհաննիսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 132 հոդվածի 2–րդ մասի 1–ին, 2–րդ և 4–րդ կետերով:
Արա•ացված դատական քննություն.
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանն իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց և մինչ դատաքննություն սկսելը միջնորդեց դատարանին` դատական քննություն անցկացնել արա•ացված կար•ով, հայտարարելով, որ միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, խորհրդակցելով պաշտպան Ս.Հարությունյանի հետ, •իտակցում է արա•ացված կար•ով դատաքննություն իրականացնելու իրավական հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչում:
Մեղադրող Ա.Դավթյանը և տուժող Ալինա Գրի•որյանը չառարկեցին արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնելու մասին ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանի և նրա պաշտպան Ս.Հարությունյանի միջնորդության դեմ:
Դատարան են ստացվել նաև տուժողներ Գեղեցիկ Մինասյանի, Լուսինե Ավետիսյանի և Ասյա Շարոյանի դիմումներն այն մասին, որ ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանից •ույքային կամ որևէ այլ պահանջ չունեն և չեն առարկում արա•ացված դատական քննության կար• կիրառելու դեմ:
Դատարանի իրավական վերլուծությունը.
Դատարանն արա•ացված կար•ով իրականացված դատական քննության ընթացքում ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հան•ամանքները, հաշվի առնելով առաջադրված մեղադրանքի հետ ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանի համաձայն լինելու փաստը, •տնում է, որ ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանը կատարել է հանցանք, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 132 հոդվածի 2–րդ մասի 1–ին, 2–րդ, 4–րդ կետերով և նշված հոդվածով պետք է ենթարկվի պատասխանատվության:
Պատժի տեսակ և չափ նշանակելիս, դատարանը հաշվի է առնում կատարված հանցա•ործության բնույթն ու հանրության համար վտան•ավորության աստիճանը, ամբաստանյալի անձն այն, որ ամբաստանյալ Հայկանուշ Հովհաննիսյանը նախկինում արատավորված և դատապարտված չի եղել, ամուսնալուծված է, խնամքին որևէ անձ չունի, անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար: Պատասխանատվությունը մեղմացնող հան•ամանքներ դատարանը դատաքննությամբ չհայտնաբերեց: Որպես պատասխանատվությունը ծանրացնող հան•ամանք դատարանը համարում է հանցանքը մի խումբ անձանց կազմում կատարելը:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 10-րդ հոդվածի 1-ին կետի համաձայն, հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ•ործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հան•ամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա•ործությունները կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ կետի համաձայն, պատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը, դատարանը •տնում է, որ Հ.Հովհաննիսյանի նկատմամբ որպես կալանք կիրառված խափանման միջոցը պետք է թողնել անփոփոխ:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը ղեկավարվում է ՀՀ քրեական դատավարության
օրենս•րքի 3753 հոդվածի 6-րդ կետի դրույթով այն մասին, որ դատարանը արա•ացված կար•ով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող •երազանցել կատարած հանցա•ործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցա•ործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը:շ
Տուժողներ Ալինա Գրի•որյանի, Գեղեցիկ Մինասյանի, Լուսինե Ավետիսյանի և Ասյա Շարոյանի կողմից քաղաքացիական հայցի պահանջներ չներկայացնելու կապակցությամբ, դատարանը •տնում է, որ քաղաքացիական հայցի հարցը •ործով պետք է համարել լուծված:
Անդրադառնալով նախաքննական մարմնի կողմից ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանի •ույքի վրա դրված կալանքի հարցին, դատարանը •տնում է, որ այդ հարցին պետք է անդրադառնալ դատավճռի եզրափակիչ մասով:
Ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող Ա.Գրի•որյանի, Գ.Մինասյանի, Ա.Շարոյանի և Լ.Ավետիսյանի 08.02.2008թ. բացատրությունները, դատապարտյալ Արմանուշ Թադևոսյանի նկատմամբ Երևանի Էրեբունի և Նուբարաշեն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 30.07.2009թ. թիվ. ԵԷԴ/0057/01/09/ դատավճիռը պետք է թողնել քրեական •ործում:
Միաժամանակ դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 13 հոդվածի 1-ին կետի դրույթներով, այն է` ՙԱրարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի...՚: Հայկանուշ Հովհաննիսյանի կողմից հանցանքը կատարվել է 2007թվականի հուլիս ամսին, երբ •ործել է 2003թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենս•րքի 132 հոդվածի 4-րդ մասը և 1321 հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետը: Նախաքննական մարմնի 21.02.2008թ. որոշմամբ ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 132 հոդվածի 4-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենս•րքի 1321 հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, սակայն ՀՀ քրեական օրենս•րքում փոփոխություններ կատարելու կապակցությամբ նախաքննական մարմնի 22.05.2009թ. որոշմամբ մեղադրանքի ծավալը փոխվել և Հ.Հովհաննիսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 132 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 4-րդ կետերով, որով շահա•ործման նպատակով մարդուն հավաքա•րելու, փոխադրելու, հանձնելու, թաքցնելու կամ ստանալու համար նախատեսված է եղել պատասխանատվություն ազատազրկման ձևով` յոթից տասը տարի ժամկետով, այսինքն արարքը դասվել է ծանր հանցա•ործությունների շարքին: Այնուհետև, ՙՀՀ քրեական օրենս•րքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին՚ ՀՀ Ազ•ային ժողովի 01.03.2011թ. ընդունված ՀՀ օրենքի համաձայն, նկատի ունենալով, որ ՀՀ քրեական օրենս•րքի 132 հոդվածը շարադրվել է այլ խմբա•րությամբ, նախաքննական մարմնի 03.05.2011թվականի որոշմամբ ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանի մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 132 հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 4-րդ կետերով, որը նույնպես մարդու թրաֆիկին•ի կամ շահա•ործման համար ազատազրկման ձևով պատիժ է նախատեսում առավելա•ույնը տասներկու տարի ժամկետով, սակայն այն դասվել է առանձնապես ծանր հանցա•ործությունների շարքին, որպիսին փաստը վատթարացրել է ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանի վիճակը: ՀՀ քրեական օրենս•րքի 13 հոդվածի 2-րդ կետի համաձայն, արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի, ուստի •ործով արա•ացված դատաքննության կար• իրականացնելու, ինչպես նաև ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը ղեկավարվում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 13 հոդվածի 1-ին կետի դրույթներով: Բացի այդ, դատարանը
•տնում է, որ պատժի չափ սահմանելիս անհրաժետ է անդրադառնալ նաև այն հարցին, որ ամբաստանյալ Հ.Հովհաննիսյանը •տնվելով միջազ•ային հետախուզման մեջ Արաբական Միացյալ Էմիրություններում 2009թվականի հունիսի 10-ից մինչև 2010թվականի օ•ոստոսի 1-ըը և Թուրքիայի Հանրապետությունում 2010թվականի հոկտեմբերի 14-ից մինչև 2011թվականի սեպտեմբերի 22-ը` ՀՀ քրեական հետապնդման մարմիններին հանձնելու պահը, •տնվել է ար•ելանքի տակ և անազատության մեջ պահվելու այդ ժամկետները պետք է հաշվակցել նշանակվող պատժի ժամկետին:
Վերո•րյալի հիման վրա, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենս•րքի 13 հոդվածը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 69, 357–360, 365, 3751-4 հոդվածներով, դատարանը.
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Հայկանուշ Արամայիսի Հովհաննիսյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենս•րքի 132 հոդվածի 2–րդ մասի 1–ին, 2–րդ, 4–րդ կետերով նախատեսված հանցանքներում և ՀՀ քրեական օրենս•րքի 13 հոդվածի 1-ին կետի կիրառմամբ դատապարտել ազատազրկման 7 /յոթ/ տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենս•րքի 69 հոդվածի 3-րդ կետի համաձայն, նշանակված պատժի ժամկետին հաշվակցել Արաբական Միացյալ Էմիրություններում և Թուրքիայի Հանրապետությունում 2 /երկու/ տարի 21 /քսանմեկ/ օր տևողությամբ ար•ելանքի տակ •տնվելու ընդհանուր ժամկետը և Հայկանուշ Արամայիսի Հովհաննիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 /չորս/ տարի 11 /տասնմեկ/ ամիս 9 /իննը/ օր ժամկետով, որը պետք է կրի ՀՀ Արդարադատության նախարարության համապատասխան հիմնարկում:
Հայկանուշ Արամայիսի Հովհաննիսյանի նկատմամբ որպես կալանավորում կիրառված խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ և պատժի սկիզբը հաշվել 2011թվականի սեպտեմբերի 22–ից:
Ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող Ա.Գրի•որյանի, Գ.Մինասյանի, Ա.Շարոյանի և Լ.Ավետիսյանի 08.02.2008թ. բացատրությունները, Երևանի Էրեբունի և Նուբարաշեն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 30.07.2009թ. թիվ. ԵԷԴ/0057/01/09/ դատավճիռը թողնել քրեական •ործում:
Հայկանուշ Արամայիսի Հովհաննիսյանի անվամբ •րանցված •ույքի վրա նախաքննական մարմնի կողմից դրված կալանքը վերացնել:
Դատավարության մասնակիցների կողմից դատավճիռը կարող է բողոքարկվել հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետումª ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան:
ԴԱՏԱՎՈՐ ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ Վ.Ա.