ԵԷԴ/0142/01/11

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն
Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈւԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԳԱԲՐԻԵԼՅԱՆ
ՔԱՐՏՈւՂԱՐՈւԹՅԱՄԲ` Ք. ԲԱԴԱԼՅԱՆ

Մասնակցությամբ`

ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Տ. ՈւԶՈՅԱՆ

2012թ. ապրիլի 18-ին դատարանում
Դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Մարատ Վոլոդյայի Սարգսյանի, ծնված 02.07.1972թ., ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին մեկ անչափահաս երեխա, չի աշխատում, նախկինում դատված` դատվածությունը մարված, բնակվում է ք.Երևան Բելինսկու 80 տանը։
Մեղադրվում է ՀՀ քր. օր-ի 268 հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով։
Սույն գործով կալանքի տակ չի եղել։
Դատաքննությամբ և գործի տվյալներով պարզվեց հետևյալը.
Ամբաստանյալ Մարատ Վոլոդյայի Սարգսյանը իրեն պատկանող` Երևան քաղաքի Բելինսկու 80 տան բակում իր կողմից աճեցրած և մշակած կանեփի թփերի տերևները քաղելու միջոցով, առանց իրացնելու նպատակի` իր օգտագործման համար ապօրինի պատրաստել և իր տան բակում պահել է խոշոր չափի` 5.37 գրամ հաստատուն քաշով չորացված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը 2011թ. օգոստոսի 5-ին դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերվել և առգրավվել է ՀՀ ոստիկանության Էրեբունու բաժնի և ԿՀԴՊ գլխավոր վարչության աշխատակիցների կողմից։
Վերը նշված հանցավոր արարքի կատարման համար Մարատ Վոլոդյայի Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քր. օր-ի 268 հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով։
Դատաքննությամբ առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Մարատ Սարգսյանն իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011թ. մայիս ամսի սկզբներին իր տան բակի վերջնամասում կանեփի սերմեր է ցանել, որը ջրել և խնամել է։ 2011թ. օգոստոսի 4-ին արդեն հասունացած կանեփի թփերից պոկել է տերևները, որից հետո դրանց մի մասը դրել է հավաբնի տանիքին, իսկ մյուս մասը մանրացրել, լցրել է ափսեի մեջ և դրել արևի տակ որպեզի չորանա։
Քանի որ հիվանդության պատճառով սուր ցավեր ունի, ուստի ցավերը հանգստացնելու համար 2011թ. օգոստոսի 5-ին ցանկացել է օգտագործել իր կողմից չորացված «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը, սակայն նույն պահին իր տան բակ են մտել ոստիկանության աշխատակիցները և հայտնաբերել են ափսեի մեջ լցված ու չորացված թմրամիջոցը, հավաբնի տանիքից` մյուս մասը, իսկ հողամասի վերջնամասից` աճեցրած կանեփի թփերը։
Բացի ամբաստանյալի խոստովանական ցուցմունքից, նրա կատարած արարքը հիմնավորվեց գործով ձեռք բերված հետևյալ ապացույցներով.
Վկա` Քնարիկ Սարգսյանի նախաքննությամբ տրված և դատաքննությամբ հետազոտված ցուցմունքով այն մասին, որ Մարատ Սարգսյանը իր ամուսնու եղբայրն է։ Վերջինս բնակվում է իրենց տան բակում տեղադրված տաղավարում։ 2011թ. օգոստոսի 5-ին, ժամը 1100-ի սահմաններում իրենց տուն են մուտք գործել ոստիկանության աշխատակիցները և տան բակից հայտնաբերել են չորացված թմրանյութեր և թվով 5 հատ կանեփի թփեր։ Իրենց ներկայությամբ Մ. Սարգսյանը հայտարարել է, որ հայտնաբերված թմրանյութն իրենն է և ինքն է այն պատրաստել։
Վկա` Արմեն Հարությունյանի նախաքննությամբ տրված և դատաքննությամբ հետազոտված ցուցմունքով այն մասին, որ 2011թ. օգոստոսի 5-ին, ժամը 1100-ի սահմաններում ոստիկանության աշխատակիցները իրեն հրավիրել են Բելինսկու 80 տան բակ` մասնակցելու զննության, որտեղից իր ներկայությամբ կատարված զննությամբ տան բակից հայտնաբերվել է թմրամիջոց։ Իր ներկայությամբ Մ. Սարգսյանը հայտարարել է, որ հայտնաբերված թմրանյութն իրենն է և ինքն է այն պատրաստել։
Մարատ Սարգսյանի հանցանքը հիմնավորվեց նաև Երևան քաղաքի Բելինսկու 80 տանը կատարված դեպքի վայրի զննության 2011թ. օգոստոսի 5-ի արձանագրությամբ։
«Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» ՓԲԸ Նարկոլոգիական կլինիկայի կողմից 10.08.2011թ. տրված տոկսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 0596 եզրակացությամբ, համաձայն որի 05.08.2011թ. Մարատ Վոլոդյայի Սարգսյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվել է կանաբիսի խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդներ։
ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչության կողմից 08.08.2011թ. տրված դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 257 Ք եզրակացությամբ, համաձայն որի փորձաքննությանը ներկայացված 5.37 գրամ(2.14 գրամ և 3.23 գրամ) հաստատուն քաշով նյութը հանդիսանում է չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Փորձաքննությանը ներկայացված ընդհանուր 282 գրամ քաշով բույսերը հանդիսանում են կանեփի թփեր, պարունակում են թմրաալկալոիդ` տետրահիդրոկանաբինոլ։ Ներկայացված կանեփի թփերի սորտային պատկանելությունը պարզել հնարավոր չի եղել` դրանց վեգետացիոն ոչ ավարտական փուլում գտնվելու պատճառով։
«Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» ՓԲԸ Նարկոլոգիական կլինիկայի կողմից 08.09.2011թ. տրված դատանարկոլոգիական փորձաքննության թիվ 0197-11 եզրակացությամբ, համաձայն որի Մարատ Վոլոդյայի Սարգսյանի մոտ թմրանյութերի օգտագործումը կրում է էպիզոդիկ բնույթ, ուստի հարկադիր բուժման կարիք չունի։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված 5.37 գրամ հաստատուն քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցով, ինչպես նաև գործով ձեռք բերված այլ փաստական տվյալներով։
Այսպիսով դատարանը ապացուցված համարեց, որ Մարատ Վոլոդյայի Սարգսյանը կատարել է արարք, որը նախատեսված է ՀՀ քր. օր-ի 268 հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, որով և պետք է ենթարկվի քրեական պատասխանատվության։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում արարքի հանրության համար վտանգավորությունը, աստիճանը և բնույթը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Մարատ Սարգսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։
Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող, ինչպես նաև անձը բնութագրող հանգամանք է համարում այն, որ վերջինս երիտասարդ է, խնամքին ունի մինչև տասնչորս տարեկան երեխա, երկրորդ կարգի հաշմանդամ է, տառապում է շաքարային դիաբետ հիվանդությամբ` աջ թոքի վ/բլիթի ինֆիլտրատիվ տուբերկուլյոզ քայքայման փուլում, բարդացած աջ թոքի վ/բլիթի պարկավորված էքսուդատիվ պլևրիտով, ԲԿ բացասական, զղջացել է կատարած արարքի համար և ընդունել մեղքը։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Մ. Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ։
Դատարանը, հաշվի առնելով Մ. Սարգսյանի կողմից կատարած հանցանքի հասարակական վտանգավորությունը, ինչպես նաև այն, որ Մ. Սարգսյանի կողմից կատարած արարքի համար ՀՀ քր. օր-ի 268 հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետի սանկցիայով նախատեսվում է պատիժ միայն ազատազրկման ձևով, գտնում է, որ Մարատ Սարգսյանի նկատմամբ պատիժ պետք է սահմանվի ազատազրկման ձևով։
Միևնույն ժամանակ դատարանը, հաշվի առնելով գործի առանձնահատկությունները, բազմակողմանիորեն հետազոտելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, այն է` Մարատ Սարգսյանը երիտասարդ է, ունի մշտական բնակության վայր, իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, խնամքին ունի մինչև տասնչորս տարեկան երեխա, երկրորդ կարգի հաշմանդամ է, տառապում է շաքարային դիաբետ հիվանդությամբ` աջ թոքի վ/բլիթի ինֆիլտրատիվ տուբերկուլյոզ քայքայման փուլում, բարդացած աջ թոքի վ/բլիթի պարկավորված էքսուդատիվ պլևրիտով, ԲԿ բացասական, զղջացել է կատարածի համար, և նկատի ունենալով նաև այն, որ գործով բացակայում են պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքները և բոլոր այս հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ դատարանը գալիս է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Մ. Սարգսյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ուստի նպատակահարմար է գտնում կիրառել ՀՀ քր. օր-ի 70 հոդվածը և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան։
Դատարանը հարկ է համարում նաև արձանագրել, որ ՀՀ քր. օր-ի 70 հոդվածի կիրառման վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է իր իրավական դիրքորոշումը, մասնավորապես այն, որ ՀՀ քր. օր-ի 70 հոդվածի կիրառումը հանցագրծության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակում չի ենթադրում և դրա կիրառումը հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանից, բնույթից կամ անձանց շրջանակից կախվածության մեջ գտնվել չի կարող և իր 12.06.2007թ. թիվ ՎԲ-124/07 որոշման մեջ նշել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանկված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերվող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։ Իսկ մեկ այլ` 01.02.2008թ. թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը։
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված 5.37 գրամ հաստատուն քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը, պետք է ոչնչացնել։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քր. դատ. օր-ի 357-360 հոդվածներով, դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Մարատ Վոլոդյայի Սարգսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քր. օր-ի 268 հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման` 1/մեկ/ տարի ժամկետով։
ՀՀ քր. օր-ի 70 հոդվածի կիրառմամբ Մարատ Սարգսյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան՝ 1/մեկ/ տարի ժամկետով։
Մ. Սարգսյանի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը հանձնարարել ՀՀ ԱՆ ՔԿՎ այլընտրանքային պատիժների կատարման բաժնին։
Փորձաշրջանի սկիզբը հաշվել հաշվառման վերցնելու պահից։
Մարատ Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված 5.37 գրամ հաստատուն քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ոչնչացնել։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ԳԱԲՐԻԵԼՅԱՆ