Թիվ. ԵԷԴ/0089/01/11/
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն
ԵՐԵՎԱՆԻ ԷՐԵԲՈՒՆԻ ԵՎ ՆՈՒԲԱՐԱՇԵՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ.
Նախա•ահող դատավոր Վ.Ա.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
Քարտուղարությամբ Թ.ՇԱՀՎԵՐԴՅԱՆԻ
Մասնակցությամբ`
Մեղադրող Պ.ԳՅՈւԼՈւՄՅԱՆԻ
Տուժող Ն.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
Պաշտպան Ա.ՀԱՐՈւԹՅՈւՆՅԱՆԻ
2011թվականի հուլիսի 26–ին, Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, արա•ացված դատական քննության կար•ով քննեց •ործն ըստ մեղադրանքի
Լիլիթ Նորայրի Մկրտչյանի, ծնված 27.06.1989թ. Երևան քաղաքում, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակար• կրթությամբ, չամուսնացած, խնամքին ոչ մի անձ, նախկինում չդատված, ֆիզիկապես առողջ, չի աշխատում, չի սովորում, հաշվառված է ք.Երևան, Նոր-Արեշ 35 փողոց 125/3 շենք բն. 431, փաստացի վարձակալությամբ բնակվում է ք.Երևան, Շարուրի փողոց 21 շենք բն. 4, որպես խափանման միջոց ընտրվել է ստորա•րություն չհեռանալու մասին:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 177 հոդվածի 2–րդ մասի 3–րդ կետով: Առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել:
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2011թվականի հունվար ամսի վերջերին, ամբաստանյալ Լիլիթ Մկրտչյանը և վերջինիս մայրը` Մարինե Արզումանյանը Երևանի Նոր-Արեշ 35 փողոցի 125/3 շենքի հարևանությամբ բնակվող ոմն Կարինեից պարտքով` հետա•այում •ումարը վճարելու պայմանով, •նել են 190.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության հա•ուստներ, ինչպես նաև պարտքով վերցրել են 30.000 ՀՀ դրամ •ումար, սակայն պարտքերը չեն կարողացել մարել, որի պատճառով ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանը որոշել է ուրիշի •ույքի •աղտնի հափշտակություն կատարել: Այսպես.
2011թվականի մարտի 20-ին ժամը 1730-ի սահմաններում, իրականացնելով հանցավոր մտադրությունը և նախապես տեղեկանալով, որ իրենց հարևանուհի, •ործով տուժող Նունե Մար•արյանին պատկանող Երևանի Նոր-Արեշ 35 փողոցի 125/3 շենքի թիվ. 420 բնակարանում մարդ չկա, ամբաստանյալ Լիլիթ Մկրտչյանը պտուտակահանի միջոցով բացել է մուտքի դռան փականը, մուտք •ործել բնակարան և ննջասենյակի պահարանում •տնվող զարդատուփից •աղտնի հափշտակել 213.500 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության 3 հատ ոսկյա մատանիներ, 82.000 ՀՀ դրամ արժողության մեկ զույ• ոսկյա ականջօղեր և մտածելով, որ դրանց վաճառքից առաջացած •ումարը կբավականացնի իրենց պարտքերը մարելու համար, նույն ճանապարհով հեռացել է տանից: Դրանից հետո, կատարած հանցա•ործության մեջ իրեն չկասկածելու համար, նշված ոսկյա զարդերը իր ծանոթներ Ռուզաննա Մկրտչյանի և Մարիաննա Միքայելյանի անվամբ •րավադրել է Երևանի Գ.Նժդեհ փողոցի թիվ. 21 և թիվ. 4/5 հասցեներում
•ործող ՙԱրծաթե •ավաթ՚ և ՙՎոլտա՚ •րավատներում, •րավադրված ոսկյա զարդերի դիմաց ստացել 205.000 ՀՀ դրամ •ումար, վերջիններիցս թաքցնելով այդ զարդերի •ողացված լինելու հան•ամանքը: Ստացված •ումարից 15.000 ՀՀ դրամը պահել է իրեն, իսկ 190.000 ՀՀ դրամ •ումարով մարել •նված հա•ուստների համար եղած պարտքը:
Այնուհետև, ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանը օ•տվելով այն հան•ամանքից, որ դեպքի հետ կապված տուժող Ն.Մար•արյանը ոստիկանություն չի հայտնել, նպատակադրվել է վերջինիս բնակարանից կրկին •ույքի •աղտնի հափշտակություն կատարել: Հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով, 2011թվականի մարտի 31-ին ժամը 1830-ից մինչև 19-ն ընկած ժամանակահատվածում, ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանը նույն եղանակով, կրկին մուտք է •ործել տուժող Ն.Մար•արյանի բնակարան և այնտեղից •աղտնի հափշտակել 62.500 ՀՀ դրամ արժողության մեկ հատ ոսկյա կախազարդ, 41.500 ՀՀ դրամ արժողության մեկ հատ ոսկյա շղթա, 5.000 ՀՀ դրամ •ումար և նույն ճանապարհով դուրս եկել տանից: Այնուհետև, •ողացված ոսկյա իրերը իր անվամբ •րավադրել է ՙԱրծաթե Գավաթ՚ •րավատանը և դրանց դիմաց ստացել 85.000 ՀՀ դրամ •ումար, որից 60.000 ՀՀ դրամ •ումարը պահել է իրեն, իսկ մնացած •ումարով մարել Ռ.Մկրտչյանից վերցրած 30.000 ՀՀ դրամի պարտքը: Նույն օրը, տուն վերադառնալիս շենքի մուտքում, տուժող Ն.Մար•արյանի բնակարանի մոտ տեսնելով ոստիկանության աշխատակիցներին և հասկանալով, որ •ողության դեպքի մասին տեղյակ են ոստիկանները, վախեցել և զղջալով կատարածի համար, որոշել է կատարածի մասին պատմել մորը` Մ.Արզումանյանին, որից հետո 01.04.2011թվականին ինքնակամ ներկայացել է ՀՀ ոստիկանության Էրեբունու բաժին և խոստովանել կատարածը: Այնուհետև, •րավատներում կատարելով համապատասխան վճարումներ, ետ է վերցրել և ոստիկանություն ներկայացրել •ողացված ոսկյա զարդերն ու 5.000 ՀՀ դրամ •ումարը:
Արա•ացված դատական քննություն.
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Լիլիթ Մկրտչյանը իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց և մինչ դատաքննություն սկսելը միջնորդեց դատարանին` դատական քննություն անցկացնել արա•ացված կար•ով, հայտարարելով, որ միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, խորհրդակցելով պաշտպան Ա.Հարությունյանի հետ, •իտակցում է արա•ացված կար•ով դատաքննություն իրականացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչում:
Մեղադրող Պ.Գյուլումյանը չառարկեց արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնելու մասին ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանի և նրա պաշտպան Ա.Հարությունյանի միջնորդության դեմ:
Դատարանի իրավական վերլուծությունը.
Դատարանն արա•ացված կար•ով իրականացված դատական քննության ընթացքում ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հան•ամանքները, հաշվի առնելով առաջադրված մեղադրանքի հետ ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանի համաձայն լինելու փաստը, •տնում է, որ ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանը կատարել է հանցանք, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 177 հոդվածի 2–րդ մասի 3–րդ կետով /մինչև 2011թվականի մայիսի 23-ը •ործող խմբա•րությամբ/ և նշված հոդվածով պետք է ենթարկվի պատասխանատվության:
Պատժի տեսակ և չափ նշանակելիս, դատարանը հաշվի է առնում կատարված հանցա•ործության բնույթն ու հանրության համար վտան•ավորության աստիճանը, հանցավորի անձն այն, որ ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանը երիտասարդ է, միակողմանի ծնողազուրկ, բնութա•րվում է դրականորեն, կամովին ներկայացել է ոստիկանություն և խոստովանել կատարած արարքը, վերական•նել է տուժողին պատճառված •ույքային վնասը, անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար: Որպես պատասխանատվությունը
մեղմացնող հան•ամանք դատարանը համարում է մեղայականով ներկայանալը և հանցա•ործությամբ պատճառված •ույքային վնասը ամբողջությամբ կամովին վերական•նելը: Պատասխանատվությունը ծանրացնող հան•ամանքներ դատարանը դատաքննությամբ չհայտնաբերեց: Միաժամանակ, հաշվի առնելով •ործի կոնկրետ հան•ամանքները, ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանի անձը բնութա•րող տվյալները, նրա միակողմանի ծնողազուրկ լինելու փաստը, մեղայականով ներկայանալը և տուժողին պատճառված •ույքային վնասը ամբողջությամբ կամովին հատուցելը, ինչպես նաև դատաքննության ընթացքում նրա պատշաճ վարքա•իծը, դատարանը հան•ում է հետևության, որ ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց նրան հասարակությունից մեկուսացնելու, առանց պատիժը կրելու:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը, դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված ստորա•րություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցի հարցին պետք է անդրադառնալ դատավճռի եզրափակիչ մասով:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, դատարանը •տնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված փականի միջուկը` իր երկու բանալիներով պետք է ոչնչացնել, իսկ երեք հատ ոսկյա մատանիները, մեկ զույ• ոսկյա ականջօղը, ոսկյա շղթան և ոսկյա կախազարդը պետք վերադարձնել տուժող Ն.Մար•արյանին` ըստ պատկանելիության:
Տուժող Ն.Մար•արյանի կողմից քաղաքացիական հայցի պահանջ չներկայացնելու կապակցությամբ, դատարանը •տնում է, որ քաղաքացիական հայցի հարցը •ործով պետք է համարել լուծված:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 12 հոդվածը սահմանում է, որ արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ •ործող քրեական օրենքով: Հանցանքը կատարելու ժամանակ է համարվում հանրության համար վտան•ավոր •ործողությունը /ան•ործությունը/ իրականացնելու ժամանակը` անկախ հետևանքները վրա հասնելու պահից: Ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանի կողմից հանցանքը կատարվել է 2011թվականի հունվար – մարտ ամիսների ընթացքում, երբ •ործել է 18.04.2003թվականին ընդունված ՀՀ քրեական օրենս•իրքը, որի 177 հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով քրեական պատասխանատվություն է նախատեսվել •ողության համար, որը կատարվել է բնակարան ապօրինի մուտք •ործելու եղանակով: 18.04.2003թվականին ընդունված ՀՀ քրեական օրենս•րքի 177 հոդվածի 2-րդ մասի պատժաչափը սահմանել է ազատազրկում երկուսից վեց տարի ժամկետով, այսինքն արարքը դասվել է ծանր հանցա•ործությունների շարքին: ՙՀայաստանի Հանրապետության քրեական օրենս•րքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին՚ 23.05.2011թվականի ՀՕ-143-Ն օրենքի 16 հոդվածի 4-րդ կետի համաձայն, ՀՀ քրեական օրենս•րքի 177 հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան շարադրվել է հետևյալ խմբա•րությամբ. ՙՊատժվում է տու•անքով` նվազա•ույն աշխատավարձի հին•հարյուրապատիկից հազարապատիկի չափով, կամ ազատազրկմամբ` երկուսից հին• տարի ժամկետով՚: Դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Լ.Մկրտչյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 13 հոդվածի 1-ին կետի դրույթներով, այն է` ՙԱրարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի...՚:
Վերո•րյալի հիման վրա, հիմք ընդունելով ՙՀայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին՚ ՀՀ ԱԺ 26.05.2011թվականի որոշման 1-ին կետի 2-րդ ենթակետը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 357–360, 365, 3751-4 հոդվածներով, դատարանը.
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Լիլիթ Նորայրի Մկրտչյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենս•րքի 177 հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով /մինչև 23.05.2011թվականի •ործող խմբա•րությամբ/ նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 2 /երկու/ տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենս•րքի 70 հոդվածի համաձայն, Լիլիթ Նորայրի Մկրտչյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով` նրա վարքա•ծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժների իրականացման համապատասխան ծառայության վրա: ՙՀայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին՚ ՀՀ ԱԺ 26.05.2011թվականի որոշման 1-ին կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն, Լիլիթ Նորայրի Մկրտչյանին ազատել պատժից:
Լիլիթ Նորայրի Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված ստորա•րություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել:
Իրեղեն ապացույց հանդիսացող փականի միջուկը` իր երկու բանալիներով ոչնչացնել, իսկ երեք հատ ոսկյա մատանիները, մեկ զույ• ոսկյա ականջօղը, ոսկյա շղթան և ոսկյա կախազարդը վերադարձնել տուժող Ն.Մար•արյանին` ըստ պատկանելիության:
Դատավարության մասնակիցների կողմից դատավճիռը կարող է բողոքարկվել հրապարակման պահից մեկ ամսյա ժամկետումª ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան:
ԴԱՏԱՎՈՐ ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ Վ.Ա.