ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն
վարչական շրջանների ընդհանուր
իրավասության առաջին ատյանի
դատարանի դատավճիռ
գործ թիվ ԵԷԴ/0074/01/11
նախագահող դատավոր` Ա.Գաբրիելյան

ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ նաև`
Վերաքննիչ դատարան/ ԿԱԶՄՈՎ`

նախագահող դատավոր` Գ. ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
դատավորներ` Ե. ԴԱՐԲԻՆՅԱՆԻ
Ս. ՉԻՉՈՅԱՆԻ

քարտուղարությամբ` Տ. ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

մասնակցությամբ`
մեղադրողներ Վ.ՄՈՒՐԱԴՅԱՆԻ
Մ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ
ամբաստանյալ Գ.ԳԵՂԱՄՅԱՆԻ
պաշտպան Վ.ԳԵՂԱՄՅԱՆԻ

2012 թվականի հուլիսի 24-ին Երևան քաղաքում

դռնբաց դատական նիստում վերաքննության կանոններով քննության առնելով Գուրգեն Վալտերի Գեղամյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով Երևան քաղաքի Էրեբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան/ 2012 թվականի ապրիլի 28-ի դատավճռի դեմ ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի պաշտպան Վ.Գեղամյանի վերաքննիչ բողոքը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ ՀԿԳ քննության վարչության ՀԿԳ ավագ քննիչ Տ.Կիրակոսյանի 2011 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 69102011 քրեական գործը: Քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: /քրեական գործ, հատոր 1 էջ 1/
2. 2011 թվականի ապրիլի 13-ին Գուրգեն Վալտերի Գեղամյանը ձերբակալվել է: /քրեական գործ, հատոր 1 էջ 116-117/
3. ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության ՀԿԳ քննիչ Ռ.Ամիրխանյանի 2011 թվականի ապրիլի 15-ի որոշմամբ թիվ 69102011 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: /քրեական գործ, հատոր 1 էջ 137/
4. Քննիչի նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ Գ.Գեղամյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով:/քրեական գործ, հատոր 1 էջ 174-176/
5. Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի ապրիլի 16-ի որոշմամբ Գ.Գեղամյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը:/քրեական գործ, հատոր 1 էջ 194/
6. ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության ՀԿԳ քննիչ Ռ.Ամիրխանյանի 2011 թվականի մայիսի 06-ի որոշմամբ Գ.Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել , լրացվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով:/քրեական գործ, հատոր 2 էջ 174-176/
7. Քննիչի նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ Գ.Գեղամյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով:/քրեական գործ, հատոր 2 էջ 168-170/
8. ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության ՀԿԳ քննիչ Ռ.Ամիրխանյանի 2011 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ թիվ 69102011 քրեական գործից Մ.Աղաջանյանի և այլ անձանց վերաբերյալ մասն անջատվել է, անջատված մասին շնորհվել է թիվ 62203711 համարը, քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: /քրեական գործ, հատոր 2 էջ 206-207/
9. Քննիչի նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ ոստիկանության աշխատակիցների կողմից Բ.Մանուկյանին, Բ.Փաշինյանին, Գ.Գեղամյանին և Վ.Ղրմաջյանին մարմնական վնասվածքներ հասցնելու վերաբերյալ մասը կարճվել է և այդ մասով քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ: /քրեական գործ, հատոր 2 էջ 208-209/
10. 2011 թվականի մայիսի 20-ին թիվ 62202011 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Առաջին ատյանի դատարան, որը դատարանում ստացվել է նույն թվականի մայիսի 26-ին: /քրեական գործ, հատոր 3 էջ 1/
11. Առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Ա.Գաբրիելյանի 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշմամբ թիվ 62202011 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և նույն թվականի հունիսի 01 -ին նշանակվել` դատաքննության: /քրեական գործ, հատոր 3 էջ 3, 16 /
12. ՀՀ գլխավոր դատախազության թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության հանցագործությունների գործերով բաժնի դատախազ Մ.Հակոբյանի 2011 թվականի հունիսի 09-ի որոշմամբ Առաջին ատյանի դատարանի վարույթում քննվող թիվ 69102011 քրեական գործով ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:/քրեական գործ, հատոր 3 էջ 38-40/

13. Մեղադրող դատախազի նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ Գ.Գեղամյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:/քրեական գործ, հատոր 3 էջ 32/
14. Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի հունիսի 10-ի որոշումներով կիրառվել է ՀՀ ԱԺ «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման 6-րդ կետի 2-րդ ենթակետը և Բագրատ Սպարտակի Փաշինյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266 հոդվածի 4-րդ մասով, Բալաբեկ Էդուարդի Մանուկյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268 հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, 34-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 34-266-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և Վահագն Հակոբի Ղրմաջյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 34-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 34-266-րդ հոդվածի 4-րդ մասով քրեական գործի վարույթը կարճվել և քրեական հետապնդումը` դադարեցվել ։
15. Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի ապրիլի 28-ի դատավճռով Գուրգեն Վալտերի Գեղամյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման` մեկ տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 7-րդ կետի համաձայն Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2009 թվականի նոյեմբերի 02-ի թիվ ԵԿԴ/0233/01/09 դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով և 266-րդ հոդվածի 4-րդ մասով Գուրգեն Գեղամյանի նկատմամբ նշանակված մեկ տարի վեց ամիս ժամկետով ազատազրկումը` 2 տարի փորձաշրջանով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը վերացվել է։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կիրառմամբ նոր նշանակված պատժի ժամկետին մասնակիորեն գումարվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2009 թվականի նոյեմբերի 02-ի թիվ ԵԿԴ/0233/01/09 դատավճռով ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի չկրած մասից` վեց ամիս ժամկետը և վերջնական պատիժ է սահմանվել ազատազրկում` մեկ տարի վեց ամիս ժամկետով` պատժի կրման ընթացքում նշանակված թմրամոլության դեմ հարկադիր բուժումը թողնելով անփոփոխ։
Պատիժը կրելու է ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2011 թվականի ապրիլի 13-ից։
Գուրգեն Գեղամյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց` կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Վճռվել է իրեղեն ապացույց` 0.37 գրամ ափիոն տեսակի թմրամիջոցը և 0.7մլ պրեկուրսոր հանդիսացող քացախաթթվի անհիդրիդը, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ոչնչացնել, 0.008 գրամ «բուպրենորֆին» տեսակի թմրամիջոց պարունակող մեկ դեղահաբը, 0.002 գրամ «բուպրենորֆին» տեսակի թմրամիջոց պարունակող 0.1 գրամ փոշենման և բեկորից զանգվածը և 0.4մլ պրեկուրսոր հանդիսացող քացախաթթվի անհիդրիդը` վերադարձնել ՀՀ հատուկ քննչական ծառայություն` թիվ 69102011 քրեական գործից թիվ 62203711 համարով անջատված մասին կից՝ Մանվել Աղաջանյանի և այլ անձանց նկատմամբ քննություն կատարելու համար, իսկ քրեական գործին կցված և ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` «Ղ-Տելեկոմ» ՓԲԸ-ից ստացված Հրաչյա Հակոբյանի, Վահագն Ղրմաջյանի, Բալաբեկ Մանուկյանի, Բագրատ Փաշինյանի, Գուրգեն Գեղամյանի, ինչպես նաև գործով անցնող Մանվել Աղաջանյանի և Ֆրունզիկ Բադալյանի շահագործած բջջային հեռախոսահամարների և Բալաբեկ Մանուկյանի շահագործած բջջային հեռախոսահամարից կատարված խոսակցությունների գաղտնալսման վերծանումները, թողնել քրեական գործում։
Նույն դատավճռով Հրաչյա Հակոբի Հակոբյանը մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 266-րդ հոդվածի 4-րդ մասով ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով, վերջնական դատապարտվել է ազատազրկման` երեք տարի ժամկետով և հիսուն հազար ՀՀ դրամի չափով տուգանքի։
Վերջինիս մասով վերաքննիչ բողոք չի բերվել: /քրեական գործ, հատոր 4 էջ 115-119/
16. Վերաքննիչ դատարանի 2012 թվականի հունիսի 06-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի պաշտպան Վ.Գեղամյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, և քրեական գործը նշանակվել` դատական քննության վճռաբեկության կանոններով:
17. Դատարանի որոշմամբ գործը քննվել է Վերաքննիչ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով:
18. Վերաքննիչ բողոքի գրավոր պատասխան չի ստացվել:
Գործի փաստական հանգամանքները
19. Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել, որ Բալաբեկ Մանուկյանը «սուբոտեքս» տեսակի դեղահաբ ձեռք բերելու և օգտագործելու համար նախնական համաձայնության է եկել ընկերոջ` ՀՀ ԿԱ պետական եկամուտների կոմիտեի հատուկ բաժնի մաքսային տեսուչ Վահագն Ղրմաջյանի, այնուհետև Բագրատ Փաշինյանի, իսկ վերջինս էլ իր հերթին նախկինում թմրամիջոցների ձեռքբերման և իրացման համար դատված ընկերոջ` Գուրգեն Գեղամյանի հետ, և 2011թվականի ապրիլի 11-ին համատեղ ներդրած 120.000 ՀՀ դրամով, ապօրինի` առանց իրացնելու նպատակի, Մանվել Աղաջանյանից ձեռք են բերել և պահել խոշոր չափի` 0.024 գրամ «բուպրենորֆին» թմրամիջոց պարունակող «սուբոտեքս» տեսակի 3 դեղահաբ։ Ձեռք բերված դեղահաբերից իրենց հասանելիք 0.5 հաբը Բալաբեկ Մանուկյանն ու Վահագն Ղրմաջյանը նույն օրը ներարկելու եղանակով գործածել են։ Մեկ հաբը Բագրատ Փաշինյանը փոխանցել է Գուրգեն Գեղամյանին, որի մի մասը վերջինս գործածել է անձամբ, իսկ զգալի չափերի` 0.002 գրամ «բուպրենորֆին» տեսակի թմրամիջոց պարունակող մյուս 0.1 գրամ զանգվածը պահել է հետագա օգտագործման համար, որն էլ հայտնաբերվել է նրա անձնական խուզարկությամբ։ /քրեական գործ, հատոր 4 էջ 115-119/
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում.
20. Ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի պաշտպան Վ.Գեղամյանը վերաքննիչ բողոքում ներկայացնելով քրեական գործի նախապատմությունը` նշել է, որ ՀՀ ոստիկանության ԿՀԴՊ ԳՎ 4-րդ վարչության աշխատակիցները 2011 թվականի ապրիլի 12-ին ժամը 1630–ին Մ.Խորենացու փողոցում, ոսկու շուկայի մոտ, թմրանյութեր ձեռք բերելու կասկածանքով Բ.Մանուկյանին բերման են ենթարկել։
Ոստիկանությունում Բ.Մանուկյանը հայտնել է, որ օգտագործում է նաև բուպրենորֆին թմրամիջոց պարունակող <<սուբոտեքս>> տեսակի դեղահաբ և այն ձեռք է բերում Բ.Փաշինյանից։ Ոստիկանության աշխատակիցների հանձնարարությամբ նույն օրը ժամը 2031-ին զանգահարել է Փաշինյանին, խնդրել է կես հաբ։
Պայմանավորվածության համաձայն` Բ.Մանուկյանը ժամը 2059-ին կրկին զանգահարել է Բ.Փաշինյանին, հայտնել, թե իբր արդեն հասել է նրանց շքամուտքի մոտ և նրան է սպասում:
Բագրատ Փաշինյանը իրենց շենքի մոտ հանդիպելով Գ.Գեղամյանին, տվել է իր` Երևանի Մաշտոցի 41 շենքի 2-րդ մուտքի 5-րդ հարկում գտնվող թիվ 21 բնակարանի բանալիները, առաջարկել` իրեն սպասել բնակարանում։ Բ.Փաշինյանին շենքի մոտ բռնել են դարանակալած ոստիկանության աշխատակիցները, ովքեր նրա հետ միասին ցանկացել են մուտք գործել վերջինիս բնակարանը։
Գուրգեն Գեղամյանը, որի նկատմամբ դատարանի որոշմամբ պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել, գտնվել է փորձաշրջանի մեջ: Բ.Փաշինյանի գնալուց հետո` լսելով աղմուկի ձայնը, կռահելով, որ Բ.Փաշինյանին ոստիկանության աշխատակիցները բռնել են, թաքնվել է վերջինիս բնակարանում և ներսից դուռը կողպել, որի պատճառով ոստիկանները Փաշինյանի բնակարան չեն կարողացել մուտք գործել։ Որոշ ժամանակ մնալով բնակարանում և անհանգստանալով, որ դրսից դուռը բացելու փորձեր է արվում, Գ.Գեղամյանը պատշգամբով հեռացել է բնակարանից, մտել` շքամուտք և ցանկացել` շենքի 5-րդ հարկում գտնվող ոստիկանության աշխատակիցներից աննկատ դուրս գալ մուտքից, սակայն, ոստիկանները նկատել են նրան և Լ.Խաչատրյանի հրահանգով մուտքի մոտ գտնվող ոստիկանության աշխատակիցները բռնել են Գ.Գեղամյանին և Բ.Փաշինյանի հետ միասին 2011թվականի ապրիլի 12-ին ժամը 2200-ին բերման են ենթարկել ՀՀ ոստիկանություն:
ՁՊՎ-ի կրտսեր տեսուչ Ա.Մկրտչյանի իրազեկման համաձայն՝ թիվ 69102011 քրեական գործով ձերբակալված Գուրգեն Գեղամյանի մարմնի՝ 2011 թվականի ապրիլի 14-ին ժամը 0050-ին կատարված զննությամբ հայտնաբերվել են հետևյալ վնասվածքները՝ քունքին, քթին, գլխի ձախ հատվածում կան վերքեր, աջ ձեռքի նախաբազկին կա կապտավուն հետք։
Համաձայն դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 461/հ եզրակացության` 2011 թվականի ապրիլի 19-ին փորձաքննության ենթարկվելիս վերջինս հայտնել է, որ ոստիկանության աշխատակիցները ձերբակալելիս իրեն ծեծի են ենթարկել:
Բ.Փաշինյանին բռնելուց հետո, շուրջ 1 ժամ 10 րոպե անց, Մաշտոցի 41 շենքի 2-րդ մուտքում բռնված Գ.Գեղամյանին տեղում խուզարկելու փոխարեն, խուզարկել են ԿՀԴՊԳՎ 4-րդ վարչությունում, որտեղ նրա մոտից իբր «հայտնաբերվել է» զգալի չափերի՝ 0.002 գրամ բուպրենորֆին պարունակող <<սուբոտեքս>> տեսակի դեղահաբի 0.1 գրամ զանգված։
Գուրգեն Գեղամյանի նկատմամբ մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսդրությամբ նախատեսված դատավարական գործողությունների կատարման կարգի Էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցները՝ Բ.Փաշինյանի նախաքննական, միմյանց հակասող հարցաքննությունների արձանագրությունները և Գ.Գեղամյանի անձնական խուզարկության արձանագրությունը, փորձագետի եզրակացությունը և իրեղեն ապացույց ճանաչված 0.1 գրամ զանգված փոշենման զանգվածը, որը պարունակում Է «զգալի չափերի»՝ 0.002 գրամ բուպրենորֆին տեսակի թմրանյութ։
Նախաքննական մարմինը Գ. Գեղամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով մեղադրանք առաջադրելուց և նրան կալանավորելուց հետո, մեղադրանքի հիմք հանդիսացող ապացույցը՝ անձնական խուզարկության արձանագրությունը հետագայում որպես ապացույց օգտագործելը հնարավոր դարձնելու նպատակով, Մուրադ Բաղդասարյանին` արձանագրությունում 2012թ. մայիսի սկզբներին հետին թվով նշել է տվել՝ օրը ամիսը, տարեթիվը և օրվա ժամը, իսկ առանց ամսաթվի բացատրությունում՝ ամսաթիվն ու տարեթիվը։
Պաշտպանության կողմը նկատելով արձանագրությունում կատարված փոփոխությունը` այդ մասին հայտնել է քննիչին։ Նշված գրառումները հատուկ նյութով ջնջվել են։ Որպես վկա է հարցաքննվել Մ. Բաղդասարյանը, ով տվել է ակնհայտ սուտ ցուցմունք, հայտնել, թե արձանագրությունը կազմելիս նկատելով, որ օրը սխալ է նշել, հեղուկով ջնջել է, որ ուղղի, սպասել է չորանալուն և այն մոռացության է մատնել։ Վերջինիս վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածով քննվող գործը ներկայումս գտնվում է Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին դատարանի վարույթում։ ՀՀ ոստիկանության ԿՀԴՊ ԳՎ 4-րդ վարչության 4-րդ բաժնի պետ Լյովա Խաչատրյանը, ում հրահանգով Գ.Գեղամյանը բռնվել է, հեռացվել է զբաղեցրած պաշտոնից։
Դատարանը խախտել է Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասով երաշխավորված ամբաստանյալի իրավունքները, ՀՀ Սահմանադրության 19-րդ հոդվածի 1-ին մասը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ, 23-րդ, 358-րդ հոդվածները:
Դատավճռում նշվել է Բագրատ Փաշինյանի, Բալաբեկ Մանուկյանի և Վահագն Ղրմաջյանի հանցանքը հիմնավորող ապացույցները, երբ վերջիններիս վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը կարճվել է: Նրանք մասնակից են դարձվել որպես վկաներ:
Նույն դատավճռով դատապարտելով ամբաստանյալներ Հրաչյա Հակոբյանին և Գուրգեն Գեղամյանին, նրանց հանցանքը հիմնավորող ապացույցները դատարանը չի առանձնացրել։ Արդյունքում Գեղամյանի հանցանքը հիմնավորված է համարվել Հ.Հակոբյանի հանցանքը հիմնավորող ապացույցներով, որոնց հետ Գեղամյանն առնչություն չունի, այսպես.
Դատավճռում թվարկվել են ապացույցները, որոնց շարքում նշվել է նաև՝ «Գուրգեն Գեղամյանի և Հրաչյա Հակոբյանի հանցանքը հիմնավորվեց նաև Հրաչյա Հակոբյանի անձնական խուզարկության արձանագրությամբ, համաձայն որի` վերջինիս տաբատի հետևի գրպաններից հայտնաբերվել է 0.5 գրամ ափիոն տեսակի թմրամիջոցը և 5 մլ ներարկիչում լցված քացախաթթվի անհիդրիդ հանդիսացող պրեկուրսորը։»
Մինչ դատաքննությունը սկսվելը` ամբաստանյալ Գուրգեն Գեղամյանին նախաքննական մարմնի կողմից առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով այն բանի համար, որ նա` Բ.Փաշինյանի, իսկ վերջինս էլ Բ.Մանուկյանի հետ անձնական օգտագործման համար թմրամիջոց ձեռք բերելու վերաբերյալ նախնական համաձայնության գալով, 2011 թվականի ապրիլի 11-ին համատեղ ներդրած 120.000 ՀՀ դրամով, ապօրինի` առանց իրացնելու նպատակի, Մ.Աղաջանյանից ձեռք են բերել և պահել խոշոր չափերի` 0.024 գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոց պարունակող <<սուբոտեքս>> տեսակի 3 դեղահաբ, որից Գ.Գեղամյանն իր հասանելիք 1 դեղահաբի մի մասը գործածել է, իսկ զգալի չափերի` 0.002 գրամ բուպրենորֆին պարունակող մյուս 0.1 գրամ զանգվածը պահել է հետագա օգտագործման համար, որն էլ 2011 թվականի ապրիլի 12-ին հայտնաբերվել է նրա մոտից, անձնական խուզարկությամբ:
Առաջադրված մեղադրանքում Գ.Գեղամյանն իրեն մեղավոր է ճանաչել միայն թմրանյութ օգտագործելու համար և ցուցմունք է տվել, որ Բ.Փաշինյանից կամ նրա միջոցով օգտագործելու նպատակով թմրանյութ չի գնել, ձեռք չի բերել, իր մոտ թմրանյութ չի եղել և չէր կարող հայտնաբերվել, քանի որ Բ.Փաշինյանի բռնվելուց հետո թաքնվել է նրա բնակարանում, ներսից բանալիով փակել է դուռը, իսկ երբ ոստիկանները փորձել են դուռը բացել, Փաշինյանի բնակարանի պատշգամբից դուրս է եկել շենքի մուտք որտեղից դուրս գալիս բռնվել է ոստիկանության աշխատակիցների կողմից: Նա նշել է նաև, որ ոստիկանությունում Բագրատն ասել է, որ իրեն ստիպել են ու նա իրենց դեմ ցուցմունք է տվել:
Դատարանը դատավճռում խեղաթյուրել է Գ.Գեղամյանի ցուցմունքը` նշելով, թե «Դատաքննությամբ առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գուրգեն Գեղամյանն իրեն մեղավոր ճանաչեց մասնակիորեն և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ որևէ մեկից թմրամիջոց ձեռք չի բերել, իր մոտից հայտնաբերված թմրամիջոցը պատկանել է իրեն։ Դեպքի օրը տեսակցության նպատակով գնացել է Բագրատ Փաշինյանի տուն, քանի որ իրենք մտերիմներ են և երկար ժամանակ նրան չի տեսել։ Մուտքի մոտ հանդիպել է Բագրատին, վերջինս բանալիները տվել է իրեն և խնդրել է բարձրանալ տուն ՝ ասելով, որ ինքը քիչ հետո կգա։ Բարձրանալու պահին ներքևից ձայներ է լսել, որոնք գնալով ուժգնացել են։ Իջել է ներքև որպեսզի տեսնի, թե ինչ է պատահել, սակայն այդ պահին ոստիկանության աշխատակիցներն իրեն ձերբակալել և Բագրատի հետ միասին տարել` բաժին։ Հետագայում, բաժնում Բագրատն իրեն ասել է, որ իրեն ստիպել են և իր դեմ ցուցմունք է տվել։»
Միաժամանակ՝ «Գուրգեն Գեղամյանի դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքները դատարանը համարում է անարժանահավատ ՝ գտնելով, որ իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունքներ է տվել>>, և Գ.Գեղամյանի հանցանքը հիմնավորված է համարել նրա նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել մասնակիորեն՝ թմրանյութ ձեռք բերելու և օգտագործելու համար և հայտնել է, որ Բագրատ Փաշինյանից իր օգտագործման համար գնել է «սուբոտեքս» տեսակի թմրամիջոց, որն անձամբ օգտագործել է։
Գ.Գեղամյանի նախաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքը դատաքննության ընթացքում չի հրապարակվել և հետազոտվել։ Հետևաբար, դատարանը խախտելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջը` դատավճիռը փորձել է հիմնավորել դատաքննությամբ չհետազոտված ապացույցով։
Դատարանը խախտել է վերոնշյալ իրավանորմերով կարգավորվող ամբաստանյալի արդար դատաքննության իրավունքը, անտեսել և չի կատարել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 11-րդ հոդվածի 6-րդ մասի, 17-րդ հոդվածի 4-րդ մասի, 18-րդ և 23-րդ հոդվածների 3-4-րդ մասերի, 25-րդ, 127-րդ, 229-րդ, 358-րդ հոդվածների պահանջները։
Դատարանը որևէ կերպ չի հիմնավորել, թե ինչու են Գ.Գեղամյանի դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքները, նրա անմեղության մասին, փաստական տվյալների վկայակոչմամբ պաշտպանության կողմի արած հայտարարությունները անարժանահավատ։
Դատարանն անտեսել է գործում առկա ոստիկանության աշխատակիցներ` Տ.Սահակյանի, Լ.Խաչատրյանի ցուցմունքները, ովքեր հաստատել են` օպերատիվ միջոցառումների շնորհիվ 2011 թվականի ապրիլի 12-ին ժամը 1650-ի սահաններում Երևանի Խորենացու փողոցում գտնվող ոսկու շուկայի մոտ Հ.Հակոբյանին, Բ.Մանուկյանին և Վ.Ղրմաջյանին, վեջիններիս կողմից Հակոբյանից թմրանյութ՝ ափիոն և պրեկուսոր ձեռք բերելու պահին բռնելու և ԿՀԴՊ ԳՎ 4-րդ վարչություն ներկայացնելու փաստը։
Ոստիկանության աշխատակիցներ Հ.Ալեքսանյանը և Հ.Թորոսյանը հաստատել են կրկին օպերատիվ միջոցառումների շնորհիվ 12.04.2011թ. ժամը 2100-ի սահմաններում Երևանի Մաշտոցի պողոտայի 41 շենքի մոտակայքում Բ.Փաշինյանին բռնելուց հետո, շենքի 5-րդ հարկում գտնվող նրա բնակարան գնալու, բնակարանի դուռը ներսից փակված լինելու, այնտեղ թաքնված Գ.Գեղամյանի կողմից բնակարանի պատուհանով ներքևի հարկի բնակարան իջնելու, այնուհետև այնտեղից հեռանալու և շենքի մուտքի առաջին հարկում ժամը 2130-ի սահմաններում բռնելու փաստը:
Դատարանի կողմից հանցանքը հիմնավորված է համարվել նաև Բ.Փաշինյանի՝ բնակարանի խուզարկության, Փաշինյանի, Մանուկյանի, Հակոբյանի, Ղրմաջյանի, Գեղամյանի, Աղաջանյանի, Բադալյանի հեռախոսահամարների մուտքային և ելքալին զանգերի վերծանումների արձանագրություներով և Բ.Մանուկյանի շահագործած բջջային հեռախոսոհամարից կատարված խոսակցությունների գաղտնալսման վերծանումներով։
Ըստ դատարանի` հեռախոսազանգերի վերծանումներում և գաղտնալսումներում առկա տվյալները, ըստ էության, հաստատում են գործի փաստական հանգամանքները, մասնավորապես այն, որ վերջիններս ակտիվ հեռախոսակապի մեջ են եղել, բանակցություններ վարել բուպրենորֆին և ափիոն տեսակի թմրամիջոցների, պրեկուրսոր հանդիսացող, քացախաթթվի անհիդրիդի ձեռք բերման և իրացման կապակցությամբ, որ քրեական գործով ամբաստանյալների կողմից թմրամիջոցների ձեռք բերման ու իրացման պայմանավորվածությունը կատարվել է հեռախոսային խոսակցությունների ընթացքում։
Գործում չկա փաստական տվյալ, ինչը վկայել է, որ 077-34-64-23 հեռախոսահամարը շահագործել է Գեղամյանը։ Եթե ընդունենք, որ իրոք այն Գեղամյանն է շահագործել, ապա միայն նրա և Բ.Փաշինյանի հեռախոսահամարների միջև է արձանագրված փոխադարձ հեռախոսազանգեր: Վկայակոչված մյուս անձանց հետ Գեղամյանին վերագրած հեռախոսահամարի հետ կայացած հեռախոսազանգեր տեղի չեն ունեցել։ Իսկ Փաշինյանի հետ կայացած հեռախոսազանգերից պարզ չէ, թե զրույցը ում միջև և ինչի մասին է եղել։
Հեռախոսազանգերի գաղտնալսումների վերծանումներում չկա որևէ տեղեկություն Գ.Գեղամյանի և մեկ այլ անձի միջև տեղի ունեցած խոսակցության մասին կամ այլ անձանց միջև եղած խոսակցությունում շոշափվի նրա անունը կամ անձը։
Եթե ընդունենք, որ Փաշինյանի և Գեղամյանի հեռախոսահամարների միջև իրոք հեռախոսազանգեր են եղել, ապա հիշյալ վերծանվամբ հերքվում է Փաշինյանի այն պնդումը, որ Գեղամյանը 2011 թվականի ապրիլի 11-ին զանգահարել է իրեն, հանդիպել են, նրան է տվել <<սուբոտեքս>> տեսակի դեղահաբը։ Համաձայն վերծանման Գ.Գեղամյանի հեռախոսահամարից Փաշինյանի հեռախոսահամարին 2011թ ապրիլի 11-ին և 12-ին չեն զանգահարել։
Նշվածը վկայում է, որ Գ.Գեղամյանը բռնվել է պատահաբար, նրան բռնելու համար առիթ և հիմք է հանդիսացել միայն նրա նախկին դատվածությունը և ոչ թե վերագրվող հանցանքը կատարելը։ Գ.Գեղամյանը մինչ բռնվելը բավականաչափ ժամանակ՝ շուրջ մեկ ժամ ուներ ազատվելու մոտը եղած թմրանյութից, եթե այդպիսին լիներ մոտը։
Դատարանի հետևությունները ոչնչով չհիմնավորված ենթադրություններ են։
Իրականում այդ ապացույցները հաստատում են այն փաստական տվյալները, որոնց վկայակոչմամբ պաշտպանության կողմը դատաքննության ընթացքում հայտարարում էր ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի անմեղությունը։
Հղում կատարելով ՀՀ Սահմանադրության 22-րդ հոդվածի, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 11-րդ հոդվածի 6-րդ մասի, 104-րդ հոդվածի 3-րդ մասի, 105-րդ հոդվածի 1-ին մասի 5-րդ կետի, նույն հոդվածի 2-րդ մասի, 106-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 121-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի, նույն հոդվածի 4-րդ մասի, 125 հոդվածի, 29-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետի, 229-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերի, 228-րդ, 230-րդ և 231-րդ հոդվածների դրույթների վրա` պաշտպանը նշել է, որ Դատարանը դատավճռի հիմքում, որպես ամբաստանյալի հանցանքը հիմնավորող ապացույց օգտագործել է նրա անձնական խուզարկությունը, խուզարկությամբ հայտնաբերված 0.002թ գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոցի պարունակող 0.1 գրամ փոշենման զանգվածը, անձնական խուզարկության արձանագրությունը, փորձագետի թիվ 133 Ք եզրակացությունը՝ 0.1 գրամ զանգվածում 0.002 գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոցի պարունակության մասին և քննիչի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված 0.002թ գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոց պարունակող 0.1 գրամ փոշենման զանգվածը:
Գ.Գեղամյանի հանցանքը հիմնավորող նշված ապացույցներից՝ անձնական խուզարկությունը, խուզարկությամբ հայտնաբերված՝ ըստ փորձագետի իրենում 0.002 գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոցի պարունակող 0.1 գրամ փոշենման զանգվածը և անձնական խուզարկության արձանագրությունը ձեռք են բերվել քրեական դատավարության օրենսդրությամբ սահմանված պահանջների խախտմամբ։
Գ.Գեղամյանը, ինչպես նշված է բերման ենթարկելու մասին արձանագրությունում, կասկածանքով ձերբակալվել է Մաշտոցի պողոտայի 41 շենքի 2-րդ մուտքում, որտեղ էլ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 229-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն կարող էր և պետք է կատարվեր անձնական խուզարկությունը, առանց այդ մասին որոշում կայացնելու։
Սակայն Գ. Գեղամյանը խուզարկվել է ՀՀ ոստիկանության ԿՀԴՊ ԳՎ 4-րդ վարչությունում, առանց համապատասխան որոշման։
Արձանագրության վերնագրի տակ և նկարագրական մասում բացակայում է խուզարկության կատարման օրվա, ամսաթվի, տարեթվի և ժամի մասին նշումը։ Այդ մասին չկա նշում նաև արձանագրության վերջում։
Խուզարկությունը կատարվել է առանց մասնագետի և արձանագրությունում հայտնաբերված նյութի կապակցությամբ նշվել է՝ «ֆոլգայի մեջ փաթաթված սպիտակ գույնի ...դեղահաբի կտորները» առանց որևէ հատկանիշի այն համարվել է «...սուբոտեքս տեսակի թմրամիջոցին նմանվող»։ Այն չի կշռվել, չափ կամ քանակ չի նշվել, չի նկարագրվել ինչպես, ինչով է փաթեթավորվել, փաթեթավորվելուց հետո արձանագրությունը կազմող անձի կամ մասնակցած այլ պաշտոնատար անձի կնիքով կնքելու փոխարեն, կնքվել է ընդհանուր օգտագործման՝ ոստիկանության ԿՀԴՊ ԳՎ ծրարների համար կնիքով։
Բացակայում է նշում խուզարկության արձանագրության պատճենը խուզարկվողին տրամադրելու մասին և այն նրան չի տրամադրվել։
ԿՀԴՊ ԳՎ օպեր.լիազոր Ալեքսանյանի 2011 թվականի ապրիլի 13-ի դատաքիմիական փորձաքննու¬թյուն նշանակելու մասին որոշմամբ Գ.Գեղամյանի մոտից հայտնաբերված նյութը կրկին ՝անվանվել է «սուբոտեքս» տեսակի դեղանյութ և արդեն նշվել է քանակ՝ կես հաբ /ըստ փորձագետի ՝ <<սուբոտեքս>> տեսակի մեկ հատ դեղահաբը կշռում է 0.4 գրամ, որը իր մեջ պարունակում է ՝ 0.008 գրամ բուպրենորֆին տեսակի թմրամիջոց, կես հաբը ՝ 0.2 գրամ, որում պարունակող թմրամիջոցի քանակը ՝ 0.004 գրամ է, 0.1 գրամ փոշենման նյութը, որն իր մեջ պարունակում է 0.002 գրամ բուպրենորֆին տեսակի թմրամիջոը՝ 1 հաբի 1/4 մասն է/ և որոշել է փորձաքննությանը ներկայացնել «կես հաբ «սուբոտեքս» թմրամիջոցի նմանվող դեղանյութ...»։
« Ոստիկանության փորձագիտական վարչության թիվ 133 Ք եզրակացության համաձայն փորձաքննության է ներկայացվել՝ Գ.Գեղամյանի մոտից խուզարկությամբ հայտնաբերված երկու դեղահաբերը և դեղահաբի զանգվածը։ Ըստ զննության բաժնի՝ ներկայացվել է մեկ սպիտակ գույնի թղթյա փաթեթ կնքված «ՈՍՏԻԿԱՆՈՒԹՅԱՆ ԿՀԴՊԳՎ ԾՐԱՐՆԵՐԻ ՀԱՄԱՐ» կլոր կնիքի դրոշմով, վավերացված ստորագրություններով:
Եզրակացության 2-րդ կետում նշված դեղահաբի զանգվածի նկարագրության համաձայն՝ այն «0.1 գրամ քաշով սպիտակ գույնի փոշենման և նույն գույնի փխրուն բեկորներից կազմված նյութի զանգված, լցված «A…орис 20 мг> գրառմամբ դեղահաբի համար նախատեսված բացված/վնասված/ դեղաթիթեղի կտորի մեջ»։
Եզրակացության հետազոտման բաժնի առաջին հատվածի 1-ին կետի համաձայն «ներկայացված սպիտակ գույնի փոշենման և նույն գույնի բեկորներից կազմված զանգվածում հայտնաբերվեցին հետքեր, որոնք ըստ տեղակայման և գունային երանգի համընկնում են որպես վկանյութ դրված բուպրենորֆին տեսակի թմրամիջոցի հետքերին», որի քաշը կազմում է 0.002 գրամ։
Ակնհայտ է, որ փորձագետի կողմից ստացված նյութն իր քանակով և փաթեթավորման արտաքին նկարագրություններով չի համապատասխանում խուզարկության արձանագրությունում, ինչպես նաև փորձաքննություն նշանակելու մասին որոշման մեջ նշված տեղեկություններին՝ հայտնաբերված նյութի դեղաթիթեղի նկարագրությունները այլ են, արձանագրությունում բացակայում է տեղեկություն այն մասին, որ հայտնաբերվածը փաթեթավորելուց և կնքելուց հետո ինչ որ մեկը նրա վրա ստորագրել է, ըստ որոշման ուղարկվել է փորձաքննության կես հաբ այն է՝ 0.2 գրամ, որում պարունակող թմրամիջոցի քանակը՝ 0.004 գրամ է, իսկ ըստ փորձագետի՝ ստացած նյութը 0.1 գրամ է ու այն իրենում պարունակում է 0.002 գրամ բուպրենորֆին տեսակի թմրամիջոց։
Նախաքննության ընթացքում խուզարկության արձանագրությունում մեղադրանքի՝ որպես ապացույց օգտագործելու նպատակներով փորձ է արվել լրիվությունը վերականգնել հետին թվով արձանագրությունում /նաև Գեղամյանի բացատրությունում/ նշվել է դատավարական գործողության կատարման ժամանակը, ինչը բացահայտվելուց հետո սպիտակ նյութով ջնջվել է և կրկին խուզարկության արձանագրության լրիվությունը մեղադրանքի՝ որպես ապացույց օգտագործելու նպատակներով, փորձել է վերականգնել հետաքննության աշխատակից՝ Մ.Բաղդասարյանի հարցաքննությամբ:
Դատարանը խախտելով ամբաստանյալի արդար դատաքննության իրավունքը և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 106-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջը պաշտպանության կողմի միջնորդությունը՝ հաստատել փաստական տվյալը Գ.Գեղամյանի անձնական խուզարկության արձանագրությունը, իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ 0.1 գ զանգվածում 0.002թ գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոց պարունակող նյութը և փորձագետի թիվ 133 Ք եզրակացությունը որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիությունը, օրենսդրությամբ նախատեսված կարգով չի հաստատել և որոշել է միջնորդությանը անդրադառնալ դատավճռով, ինչը չի արել։
Մատնանշելով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի Լ.Գզոյանի վերաբերյալ թիվ ԵԱՔԴ /0049/01/09 քրեական գործով 2010 թվականի փետրվարի 12-ի որոշման դրույթները ` նշել է, որ Դատարանն ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի հանցանքը հիմնավորված է համարել նաև փորձագետի թիվ 133 Ք եզրակացությամբ 0.1 գրամ զանգվածում 0.002թ գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոցի պարունակության մասին և քննիչի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված 0.002թ գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոցի պարունակող 0.1 գրամ փոշենման զանգվածը։
Փորձագետի թիվ 133 Ք եզրակացությունը և քննիչի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված 0.002թ գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոցի պարունակող 0.1 գրամ փոշենման զանգվածը, որպես ապացույց օգտագործելը` նույնպես անթույլատրելի է։
Այս կապակցությամբ դիրքորոշում է հայտնել նաև Վճռաբեկ դատարանը Արմեն Սեյրանի Սարգսյանի վերաբերյալ 16.09.2009թ թիվ ԵՔՐԴ /0295/01/08 քրեական գործով:
Դատավճռի հիմքում դատարանը դրել է նաև դատաքննության ընթացքում չհարցաքննված անձի՝ Բագրատ Փաշինյանի նախաքննական ցուցմունքները, ում սույն գործով մեղադրանք էր առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածով, այնուհետև մեղադրանք փոփոխվել է և նրան մեղադրանք` առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2–րդ մասով։
Դատարանը դեռևս 2011 թվականի հունիսի 10-ի որոշումներով ՀՀ Աժ «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» 2011 թվականի մայիսի 25-ի որոշման 6-րդ կետի 2-րդ ենթակետով , մինչ դատաքննության սկսելը, Բ.Փաշինյանի, Բալաբեկ Մանուկյանի և Վահագն Ղրմաջյանի նկատմամբ դադարեցրել է քրեական հետապնդումը և կարճել` սույն քրեական գործի վարույթը ու նրանք դատական նիստի դահլիճում ազատ են արձակվել։
Նրանք սույն գործով ներգրավվել են որպես վկաներ, սակայն Բ.Փաշինյանը դատական նիստերին չի ներկայացել։ Նրան բերման ենթարկելու մասին դատարանի որոշումը, ըստ հրապարակված տեղեկությունների հնարավոր չի եղել կատարել։
Անժխտելի է, որ կասկածյալի, մեղադրյալի և վկաների ցուցմունքները թուլատրվում են քրեական դատավարությունում որպես ապացույց և համարվում են ապացույցի տեսակ։ Դատարանն անտեսել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջը, համաձայն որի` քրեական դատավարությունում թույլատրվում է օգտագործել միայն այն փաստական տվյալները որոնք ձեռք են բերվել քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված պահանջների պահպանմամբ։
Բ.Փաշինյանը որպես վկա չի հարցաքննվել, հետևաբար ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի համաձայն նախաքննության ընթացքում, նրա` որպես կասկածյալի և մեղադրյալի տված ցուցմունքները չէին կարող ընդունվել որպես վկայի տված ցուցմունք և հրապարակվել։
Բ.Փաշինյանի ցուցմունքը մեղադրող դատավճռի հիմքում դնելով` դատարանը չի կատարել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի պահանջը, որովհետև վերջինս իր ցուցմունքներում հայտնել է իրականությանը չհամապատասխանող տեղեկություններ, իսկ 2011 թվականի ապրիլի 27-ին որպես մեղադրյալի տված լրացուցիչ ցուցմունքում նշել Է նաև, որ ոստիկանության աշխատակիցների ստիպմամբ է ցուցմունք տվել, թե թմրանյութ է վաճառել Գ.Գեղամյանին և Բ.Մանուկյանին։
Հղում կատարելով Մարդու իրավունքների Եվրոպական դատարանի նախադեպային որոշումների վրա` նշել է, որ Գ.Գեղամյանի արարքը իրենում հանցագործության հատկանիշներ չի պարունակում, վարույթն իրականացնող մարմինը Գ.Գեղամյանի արարքին իրավաբանական ճիշտ որակում չի տվել։
Գուրգեն Գեղամյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով այն բանի համար, որ նա` Բագրատ Փաշինյանի, իսկ վերջինս իր հեթին Բալաբեկ Մանուկյանի հետ անձնական օգտագործման համար թմրամիջոց ձեռք բերելու վերաբերյալ նախնական համաձայնության գալով, 2011 թվականի ապրիլի 11-ին համատեղ ներդրած 120.000 ՀՀ դրամով, ապօրինի առանց իրացնելու նպատակի, Մանվել Աղաջանյանից ձեռք են բերել և պահել խոշոր չափերի՝ 0.024 գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոց պարունակող <<սուբոտեքս>> տեսակի 3 դեղահաբ, որից Գուրգեն Գեղամյանը իր հասանելիք 1 դեղահաբի մի մասը գործածել է, իսկ զգալի չափերի՝ 0.002 գրամ բուպրենորֆին պարունակող մյուս 0.1 գրամ զանգվածը պահել է հետագա օգտագործման համար, որն էլ 2011թ. ապրիլի 12-ին հայտնաբերվել է նրա մոտից, անձնական խուզարկությամբ։
Գ.Գեղամյանը իրեն մեղավոր է ճանաչել միայն թմրամիջոց օգտագործելու համար։
Մեղադրանքի ծավալի փոփոխմամբ նպատակ է հետապնդվել՝ ամեն գնով պահպանել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված անհիմն մեղադրանքը /արարքում առկա է ՀՀ ՎԻՎ օրենսգրքի 44.1-րդ հոդվածի հատկանիշները/:
Անհիմն է նաև որոշմամբ հղումը մյուս մեղադրյալների ցուցմունքների վրա՝ Գ.Գեղամյանի կողմից խոշոր չափի թմրամիջոց ձեռք բերելու վերաբերյալ եղած հանցավոր համաձայնության և համագործակցության մասին։ Դատաքննության ընթացքում վկաներ Բալաբեկ Մանուկյանը և Վահագն Ղրմաջյանը հայտնեցին, որ թմրանյութ ձեռք բերելու վերաբերյալ Գեղամյանի հետ որևէ համաձայնություն չեն ունեցել, իրենք թմրանյութը ձեռք են բերել Բ.Փաշինյանից։
Որպես վկա հարցաքննված Մանվել Աղաջանյանը ցուցմունք է տվել, որ Գ.Գեղամյանին և Բ.Փաշինյանին թմրանյութ չի վաճառել։
Դատաքննության ընթացքում հրապարկվեց Բ.Փաշինյանի նախաքննական ցուցմունքները։ Սկզբնական շրջանում նա հայտնել է, որ առանց Մ.Աղաջանյանի գիտության, ում պատկանել է թմրանյութը, անձամբ Գ.Գեղամյանին վաճառել է մեկ հաբ <<սուբուտեքս>> ու Գեղամյանից ստացած և Բ.Մանուկյանին վաճառած մյուս հաբերի դիմաց ստացած գումարը տվել է Աղաջանյանին։ Հետագայում նշել է, թե Գեղամյանին է տվել համատեղ դրված գումարով իր կողմից Աղաջանյանից գնած թմրանյութ պարունակող հաբի նրա բաժինը, այսինքն այնքան, որքան գումար է նա նախապես տվել։ Երբևէ նա ցուցմունք չի տվել այն մասին, որ Գեղամյանը գիտեր, որ իրենից բացի Մանուկյանի համար է թմրանյութ ձեռք բերել կամ բերելու։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի համաձայն՝ անձի արարքը իր մեջ այդ հոդվածի հատկանիշներ է պարունակում, եթե անձը առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ կամ հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութեր է պատրաստել, վերամշակել, ձեռք բերել, պահել փոխադրել կամ առաքել։
Խմբի կողմից հանցագործության կատարելը հոդվածի դիսպոզիցիան չի նախատեսում, այն, որպես այդպիսին, արարքը որակող հատկանիշ չէ։
Եթե անգամ այդպիսին նախատեսված լիներ որպես որակյալ հատկանիշ, ապա Գեղամյանը չէր կարող մեղադրվել հանցակցի՝ Բ.Փաշինյանի այն գործողությունների համար, որից ինքը անտեղյակ է։ Այսինքն, նա չի կարող պատասխանատվություն կրել Բ.Փաշինյանի կողմից իր, Բ.Մանուկյանի կամ այլ անձանց փոխանցելու նպատակով գնած թմրանյութի համար, անկախ նրա ձեռք բերածի քանակից։ Դա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 39 և 40 հոդվածների պահանջն է։
Չնայած դրան, Գ.Գեղամյանը մեղադրվել է Բ.Փաշինյանի և մյուսների կողմից իրենց օգտագործման համար Բ.Փաշինյանի միջոցով՝ ըստ նրա հայտարարության Մ.Աղաջանյանից գնած, ընդհանուր քաշով իրենում հավանաբար խոշոր չափի թմրամիջոց պարունակող դեղահաբեր ձեռք բերելու համար։
Եթե Փաշինյանի արարքն իր մեջ ընդգրկում է մի քանի անգամ և խոշոր չափի թմրամիջոց` իր, Գ.Գեղամյանի, Մանուկյանի և Ղրմաջյանի համար ձեռք բերելը, ապա Գ.Գեղամյանը չի կարող պատասխանատվություն կրել ինչպես Փաշինյանի, այնպես էլ Մանուկյանի և Վ.Ղրմաջյանի գործողությունների, նրանց գնած թմրամիջոցների քանակի համար, որոնց կատարմանը մասնակցելու կամ որևէ կերպ օժանդակելու համար նախնական համաձայնություն չի ունեցել նրանցից որևէ մեկի հետ և դատաքննությամբ նման ապացույցներ ձեռք չեն բերվել։ Վերջիններս չեն կարող պատասխանատվություն կրել Գ.Գեղամյանի գործողությունների համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի համաձայն անձին քրեական պատասխանատվության ենթարկելու անհրաժեշտ պայմաններից է թմրամիջոցի զգալի չափը։
Գ.Գեղամյանը մեղադրվել է Բ.Փաշինյանի, վերջինս էլ Բ.Մանուկյանի հետ, համատեղ ներդրած 120.000 ՀՀ դրամով խոշոր չափերի՝ 0.024 գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոց պարունակող <<սուբոտեքս>> տեսակի 3 դեղահաբ ձեռք բերելու, իր հասանելիք 1 դեղահաբի մի մասը գործածելու, մնացած զգալի չափերի` 0.002 գրամ բուպրենորֆին պարունակող մյուս 0.1 գրամ զանգվածը 2011 թվականի ապրիլի 12-ին նրա մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերելու համար:
Վարույթն իրականացնող մարմինը գտնում է, որ Գ.Գեղամյանի մոտից հայտնաբերված 0.002 գրամ բուպրենորֆինի քանակը համարվում է զգալի:
ՎԻՎ ՀՀ օրենսգրքում լրացումներ կատարելու մասին 2008 թվականի մայիսի 26-ին ընդունված ՀՀ օրենքը լրացվել է 44.1-րդ` մանր չափերով թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունն առանց իրացնելու նպատակի հոդվածով: Այդ օրենսգրքի 44.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասը սահմանում է` թմրամիջոցների և հոգեմետ նյութերի մանր չափերը, համաձայն սույն օրենսգրքի հավելվածի, որի 7-րդ կետի համաձայն` բուպրենորֆին /սուբոտեքս, նորֆին, սանգեզիկ, տեմգեզիկ, բուպրանալ/ անվանումով թմրամիջոցի 0–ից 0.002 գրամը ներառյալ համարվում է մանր չափի: Հետևաբար, Գ.Գեղամյանին վերագրված արարքը արտաքնապես իր մեջ պարունակում է ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշները:
Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` անձին վերագրվող արարքը հիմնավորող ապացույցների բացակայության, նրա անմեղությունը վկայող փաստական տվյալների` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ, 398-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետի առկայության պայմաններում ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը չի դադարեցրել:
23. Պաշտպան Վ.Գեղամյանը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Առաջին ատյանի դատարանի թիվ ԵԷԴ/0074/01/11 քրեական գործով 2012 թվականի ապրիլի 28-ի մեղադրող դատավճիռը և կայացնել արդարացնող դատավճիռ:
24. Ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի պաշտպան Վ.Գեղամյանը պնդեց բողոքը և խնդրեց բավարարել:
Ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանը խնդրեց հնարավորության դեպքում իր նկատմամբ նշանակված պատիժը մեղմացնել:
Մեղադրողներ Վ.Մուրադյանը և Մ.Հակոբյանը առարկեցին պաշտպանի բողոքի դեմ, խնդրեցին այն մերժել` օրինական ուժի մեջ թողնելով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին պաշտպան Վ.Գեղամյանի և ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի ելույթները, մեղադրողներ Վ.Մուրադյանի և Մ.Հակոբյանի պատասխանները, ուսումնասիրելով, վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
25. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետի համաձայն. << Առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ կամ հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր ապօրինի պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, փոխադրելը կամ առաքելը՝ ….
որոնք կատարվել են՝
2) խոշոր չափերով՝ պատժվում են ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն.
<< 1. Յուրաքանչյուր ոք ունի արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ, անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր շահերին առնչվող քրեական գործի քննության իրավունք…
…3.Քրեական հետապնդում իրականացնող մարմինը պարտավոր է ձեռնարկել սույն օրենսգրքով նախատեսված բոլոր միջոցառումները` գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման համար, պարզել ինչպես կասկածյալի և մեղադրյալի մեղավորությունը հիմնավորող, այնպես էլ նրանց արդարացնող, ինչպես նաև նրանց պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
4. Կասկածյալի, մեղադրյալի և նրանց պաշտպանի հայտարարություններն իրենց անմեղության, կասկածյալին կամ մեղադրյալին արդարացնող, իրենց պատասխանատվությունը մեղմացնող ապացույցների առկայության մասին, ինչպես նաև քրեական դատավարության ընթացքում օրինականության խախտումների վերաբերյալ բողոքները պետք է մանրակրկիտ ստուգի քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն.
<< 1.Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ:
2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն. <<Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն. << Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն…>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն.
<<Վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքները ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք, և վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն ակնհայտ սխալ է թույլ տվել: Նման դեպքերում վերաքննիչ դատարանն իրավունք ունի հաստատված համարելու նոր փաստական հանգամանք կամ հաստատված չհամարելու ստորադաս դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքը, եթե առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված ապացույցների հիման վրա կամ սույն օրենսգրքի 382-րդ հոդվածի երրորդ մասին համապատասխան` լրացուցիչ ներկայացված ապացույցներով հնարավոր է հանգել նման եզրակացության>>:
Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն.
<<Եթե առաջին ատյանի դատարանը հետազոտված ապացույցների հիման վրա դատական ակտում եզրակացության չի հանգել որևէ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ, ինչը պարտավոր էր անել, ապա վերաքննիչ դատարանն իրավունք ունի հաստատված համարելու նոր փաստական հանգամանք, եթե առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված ապացույցների հիման վրա կամ սույն օրենսգրքի 382-րդ հոդվածի երրորդ մասին համապատասխան` լրացուցիչ ներկայացված ապացույցներով հնարավոր է հանգել նման եզրակացության>>:
26. Առաջին ատյանի դատարանը կատարելով ապացույցների հետազոտություն և գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության, վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ հանգել է հետևության, որ Գ.Գեղամյանին ` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղսագրված արարքը գործի նյութերով հաստատված է:
Ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանին` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով առաջադրված մեղադրանքը Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել ամբաստանյալներ Գ.Գեղամյանի և Հ.Հակոբյանի, վկաներ Վահագն Ղրմաջյանի, Բալաբեկ Մանուկյանի, Մանվել Աղաջանյանի, Բագրատ Փաշինյանի ցուցմունքներով, Գ.Գեղամյանի անձնական խուզարկության մասին արձանագրությամբ, Բագրատ Փաշինյանի բնակարանի խուզարկության մասին արձանագրությամբ, Բագրատ Փաշինյանի, Գուրգեն Գեղամյանի հեռախոսահամարների մուտքային և ելքային զանգերի վերծանումները զննելու մասին արձանագրությամբ և դրանք այլ ապացույց ճանաչելու մասին որոշմամբ, դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 133 Ք, տոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 0288, դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 461/հ եզրակացություններով, իրեղեն ապացույց ճանաչված 0.002 գրամ բուպրենորֆին տեսակի թմրամիջոց պարունակող 0.1 գրամ փոշենման և բեկորից զանգվածով, ապացույց ճանաչված «Ղ-Տելեկոմ» ՓԲԸ-ից ստացված խոսակցությունների գաղտնալսման վերծանումներով, ինչպես նաև գործով ձեռք բերված այլ փաստական տվյալներով:
Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները գնահատելով իրենց համակցության մեջ՝ Առաջին ատյանի դատարանը ամբաստանյալին մեղսագրված արարքը հաստատված է համարել:
27. Ողջ քննության ընթացքում ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանը մշտապես իրեն մասնակի մեղավոր ճանաչելով` չի ժխտել թմրանյութ օգտագորեծելու հանգամանքը: Առաջին ատյանի դատարանում ևս վերոնշյալը հաստատելով` Գ.Գեղամյանը հրաժարվել է պատասխանել ոստիկանների կողմից խուզարկությամբ իր մոտից թմրանյութ հայտնաբերելու հետ կապված հարցերին: Այսինքն, Գ.Գեղամյանը նաև դատաքննության ընթացքում չի ժխտել <<սուբոտեքս>> տեսակի թմրանյութ պարունակող դեղահաբ ձեռք բերելու, պահելու և այն իր մոտից խուզարկությամբ հայտնաբերելու փաստերը: Ուստի, այդ առթիվ վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունը Վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր չի համարում:
Դատարանում Գ.Գեղամյանը հրաժարվել է պատասխանել խուզարկությամբ իր մոտից թմրանյութ հայտնաբերելու և այն իրեն պատկանելու հարցին, իսկ Վերաքննիչ դատարանում խնդրեց իր նկատմամբ նշանակված պատիժը մեղմացնել: Վերաքննիչ դատարանը վերոնշյալը հիմք ընդունելով` հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանն իրոք ձեռք է բերել և պահել իր մոտ հայտնաբերված թմրանյութը, այսինքն, ընդունել է մեղսագրված արարքը և փաստորեն վիճարկում է միայն իր նկատմամբ նշանակված պատժաչափը:
Ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանը քրեական գործի քննության ընթացքում տված բացատրություն-ցուցմունքներում` այդ թվում նաև իր ձեռքով, պաշտպանի ներկայությամբ տված ցուցմունքներում ընդունել է թմրանյութ ձեռք բերելու և օգտագործելու մեղադրանքը, չի վիճարկել իրեն խուզարկության ենթարկելու մասին արձանագության օրինականությունը, իր մոտից թմրանյութ հայտնաբերելու հանգամանքները: /քրեական գործ, հատոր 1, էջ 66-67, 179, հատոր 2, էջ 127-128, 172/: Վերոնշյալ ցուցմունքները վերաքննիչ դատարանում հետազոտվել են:
2011 թվականի մայիսի 3-ին տված ցուցմունքում Գ.Գեղամյանն իր ձեռքով գրել է .
<<…ճանաչում եմ ինձ մեղավոր մասնակի, այն բանի համար, որ Բագրատ Փաշինյանի միջոցով համատեղ դրած գումարով ձեռք եմ բերել <<սուբոտեքս>>` օգտագործելու համար>>:
Իսկ նախկին ցուցմունքում թմրանյութը Բ.Փաշինյանից գնելու մասին ցուցմունքի վերաբերյալ քննիչի հարցին պատասխանել է. <<մինչ գրելը ես դա, այսինքն այժմ գրածին` բանավոր հայտնեցի, գրելու ընթացքում բաց եմ թողել <<Բագրատի միջոցով >> բառը և մեխանիկորեն եմ գրել, նկատի ունենալով, որ նրա միջոցով համատեղ դրած փողով էինք գնել>>: Իսկ 2011 թվականի մայիսի 06-ի ցուցմունքում չի ժխտել նախորդ ցուցմունքները` այլ միայն չի համաձայնել մեղադրանքի ծավալում նշված թմրանյութի քանակության հետ:
Վերաքննիչ դատարանն արժանահավատ է համարում ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի հիշատակված նախաքննական ցուցմունքները, որտեղ ընդունել է Բ.Փաշինյանի միջոցով թմրանյութ ձեռք բերելու, պահելու հանգամանքները, նման եզրահանգումը Վերաքննիչ դատարանը հիմնավորված է համարում նրանով, որ բացատրություն-ցուցմունքները Գ.Գեղամյանը հաստատել է տևական ժամանակի ընթացքում, ցուցմունքները գրվել են Գ.Գեղամյանի կողմից, պաշտպանի ներկայությամբ /ով Գ.Գեղամյանի հայրն է/, տարբեր պաշտոնատարների մոտ և համապատասխանում են գործի մյուս փաստական հանգամանքներին:
Վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր չի համարում վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունը, թե տարբեր օրերի, տարբեր պաշտոնյաների մոտ վերոհիշյալը Գ.Գեղամյանը պնդել է ընկերոջ խնդրանքով, նաև իր նկատմամբ խորթ մեթոդներ կիրառելու արդյունքում:
Նախաքննական մարմնի կողմից ստուգվել է պաշտպանական կողմի այդ պատճառաբանությունը և քննություն է կատարվել նաև վերջին հանգամանքի հետ կապված: Ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանն այդ առթիվ հրաժարվել է ցուցմունք տալ: 2011 թվականի մայիսի 13-ի որոշմամբ ՀՀ ՀՔԾ քննիչը Բ.Մանուկյանին, Բ.Փաշինյանին, Գ.Գեղամյանին և Վ.Ղրմաջյանին մարմնական վնասվածքներ հասցնելու մասով քրեական գործի վարույթը կարճել է` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Նշված որոշմանը պաշտպանական կողմը ծանոթացել է, սակայն այն սահմանված կարգով չի բողոքարկել` այսինքն, պաշտպանական կողմը որոշման հետ համաձայնել է: Վերջինս օրինական ուժի մեջ է: Նման պայմաններում, երբ Գ.Գեղամյանի նկատմամբ քննությանը խորթ մեթոդներ կիրառելու մասին պաշտպանական կողմի պատճառաբանությունը ստուգվել է, և առկա է օրինական ուժի մեջ գտնվող որոշում` Վերաքննիչ դատարանը անհրաժեշտ չի համարում դրանք նորից քննարկելը:
Գ.Գեղամյանին անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին և բացատրություն վերցնելու մասին արձանագրություններում, կեղծիք կատարելու փաստերը և հետաքննության մարմնի, քննիչի գործողությունները օրենքով սահմանված կարգով պաշտպանական կողմի կողմից` ևս չի բողոքարկվել: Եթե պաշտպանական կողմը գտնում է, որ քրեական գործի նախաքննության ընթացքում կեղծիքներ` հանցագործություն է կատարվել, կարող է այդ մասին հաղորդում ներկայացնել իրավասու մարմիններին:
28.Վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր չի համարում Գ.Գեղամյանի անձնական խուզարկության մասին արձանագրությունն անթույլատրելի ապացույց ճանաչելու մասին պաշտպանի միջնորդությունը:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ իրոք` Գ.Գեղամյանին անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին արձանագրության և բացատրություն վերցնելու մասին արձանագրության մեջ բացակայում են դրանք կազմելու ամսաթվերը: Սակայն քրեական գործի նյութերից, Գ.Գեղամյանին բերման ենթարկելու մասին արձանագրությունից երևում է, որ Գ.Գեղամյանը բերման է ենթարկվել 2011 թվականի ապրիլի 12-ին:
Վերաքննիչ դատարանը համարում է, որ նա այդ ժամանակ է ենթարկվել անձնական խուզարկության: Այդ հանգամանքը չի վիճարկվել նաևր վերաքննիչ բողոքում: Բացի վերոնշյալ բացթողումից` արձանագրությունը հիմնականում համապատասխանում է օրենքով նախատեսված պայմաններին: Կազմված արձանագրությունը ստորագրվել է հենց Գ.Գեղամյանի և մյուս մասնակիցների կողմից:
Անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին արձանագրությամբ հաստատվել է, որ Գ.Գեղամյանի մոտից անձնական խուզարկության ժամանակ հայտնաբերվել են դեղահաբեր: Այդպիսիք իրեն պատկանելու փաստն ընդունել է Գ.Գեղամյանը:
Դատավարական այդ գործողության և բացատրություն վերցնելու մասին արձանագրության օրինականությունն օրենքով սահմանված ժամկետում ու կարգով պաշտպանական կողմը չի վիճարկել: Այսինքն` այդ դատավարական գործողությունների կապակցությամբ պաշտպանական կողմն առարկություն չի ունեցել:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերոնշյալ դատավարական փաստաթղթում ամսաթվի բացակայությունը չի կարող հիմք հանդիսանալ Գ.Գեղամյանի անձնական խուզարկության մասին արձանագրությունը, փորձագետի թիվ 133 Ք եզրակացությունը, իրեղեն ապացույց ճանաչված` 0.1 գրամ զանգվածում 0.002 գրամ բուպրենորֆին թմրամիջոց պարունակող նյութը և վկա Բ.Փաշինյանի նախաքննական` կասկածյալի և մեղադրյալի տրված ցուցմունքների հետազոտված արձանագրությունները, որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիությունը ճանաչելու համար և այդ մասին պաշտպանի միջնորդությունը բավարարվել չի կարող:
Իսկ վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունները` կապված հայտնաբերվածը փաթեթավորելու, վաղորոք թմրանյութի տեսակը նշելու, մեկ այլ քրեական գործով ոստիկանության աշխատակցին քրեական պատասխանատվության ենթարկելու, ծառայության պետին աշխատանքից ազատելու և այլնի մասին, չեն կարող հիմք հանդիսանալ կասկածի տակ դնելու Գ.Գեղամյանի մոտ թմրանյութ հայտնաբերելու փաստը:
Գ.Գեղամյանի մոտ խուզարկությամբ հայտնաբերված նյութերը ներկայացվել են փորձագետին և վերջինս է հիմնավոր եզրակացություն տվել դրա`թմրանյութ լինելու մասին: Թմրանյութը Գ.Գեղամյանի մոտից հայտնաբերելը կասկածի տակ դնող հիմնավոր փաստարկ Վերաքննիչ դատարանը չի արձանագրում: Վերաքննիչ բողոքում չի վիճարկվում նաև տոքսիկոքիմիական թիվ 0288 փորձաքննության եզրակացությունը, համաձայն որի` Գ.Գեղամյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվել է բուպրենորֆինի` անձնական խուզարկությամբ նրա մոտից հայտնաբերված թմրանյութի և այլ թմրամիջոցների թմրալկալոիդների հետքեր: Այսինքն, հիմնավորվել է, որ Գ.Գեղամյանը բուպրենորֆին տեսակի թմրանյութ օգտագործող է:
29. Վերաքննիչ դատարանը հետազոտել է նաև Բ.Փաշինյանի նախաքննական ցուցմունքները, որտեղ նա հաստատել է ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի և Բ.Մանուկյանի հետ համատեղ ներդրված 120.000 ՀՀ դրամով Մ.Աղաջանյանից 3 դեղահաբ <<սուբոտեքս>> տեսակի` թմրանյութ գնելու, դրանից մեկ հաբը` Գ.Գեղամյանին հանձնելու հանգամանքները:
Առաջին ատյանի դատարանը գործնական միջոցներ է ձեռնարկել Բ.Փաշինյանին դատարանում հարցաքննելու համար: Սակայն ձեռնարկված միջոցները դրական արդյունք չեն տվել: Առաջին ատյանի դատարանը գտնելով, որ Բ.Փաշինյանը դատական նիստից բացակայում է այնպիսի պատճառներով, որոնք բացառում են նրա դատարան ներկայանալու հնարավորությունը` օրենքով սահմանված կարգով հրապարակել, հետազոտել և գնահատել է նրա նախաքննական վերոնշյալ ցուցմունքները, ընդունելով նաև, որ այդպիսիք համապատասխանում են գործի մյուս փաստական տվյալներին` մասնավորապես, Բ.Փաշինյանի ցուցմունքը հաստատվել է նրա մատնանշած տեսակի թմրանյութը Գ.Գեղամյանի մոտ հայտնաբերելու, առգրավելու և այլ փաստերով:
Նման պայմաններում Վերաքննիչ դատարանը ևս մերժեց` Բ.Փաշինյանին դատարան հրավիրելու մասին պաշտպանի միջնորդությունը` նկատի ունենալով որ հենց պաշտպանի հավաստմամբ` Բ.Փաշինյանը հանդիսանում է ՌԴ քաղաքացի, նրա բնակության վայրը հայտնի չէ և ըստ ոստիկանության տեղեկանքի` նա 2011 թվականի հունիսից ՀՀ տարածքից դուրս գալով, մուտք չի գործել: Վերոհիշյալ հիմնավորմամբ` այդ հարցի կապակցությամբ վերաքննիչ բողոքի մյուս պատճառաբանությունները Վերաքննիչ դատարանն անհիմն է համարում և գտնում` Բ.Փաշինյանի նախաքննական ցուցմունքները Գ.Գեղամյանին մեղսագրված հանցանքը հիմնավորող ապացույց են:
Վերաքննիչ դատարանն անհիմն է համարում վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունը, որ Բ.Փաշինյանի նախաքննական ցուցմունքները որպես ապացույց դատավճռում օգտագործելը չի բխում ՀՀ քրեական դատավարության օրեսնգրքի 342-րդ հոդվածի պահանջներից: Նախաքննության ընթացքում ունեցած կարգավիճակում տված նրա տված ցուցմունքները հրապարակելը և գնահատելը, չի հակասում օրենքին, նկատի ունենալով, որ դատարանի կողմից նա ճանաչվել է որպես վկա:
Համադրելով վերոհիշյալ ապացույցները` Վերաքննիչ դատարանը հիմնավորված է համարում ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանին մեղսագրված արարքը` հենց Գ.Գեղամյանի նախաքննական վերոհիշյալ` Վերաքննիչ դատարանի կողմից արժանահավատ համարված ցուցմունքներով, փորձագիտական եզրակացություններով, անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին արձանագրությամբ, իրեղեն ապացույց ճանաչված Գ.Գեղամյանի մոտից հայտնաբերված թմրանյութի առկայության փաստով:
30. Դիմողը հիմնավոր փաստարկ չի ներկայացրել նաև ոստիկանության աշխատակիցների կողմից Գ.Գեղամյանի նկատմամբ միտումնավոր հետապնդում իրականացնելու մասին վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունը հիմնավորելու համար:
Գործի նյութերով հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանն օպերատիվ աշխատակիցների կողմից իրականացվող միջոցառման տեսադաշտում չի եղել: Դեպքի վայրում նա հայտնվել է պատահաբար: Նրան բերման են ենթարկել միջոցառման տարածքում գտնվելու և այդ առթիվ կասկածանքի տակ գտնվելու կապակցությամբ: Իսկ Գ.Գեղամյանի անձնական խուզարկություն կատարելու վայրը գործի ելքի համար նշանակություն չունի և Վերաքննիչ դատարանը ՀՀ ոստիկանության ԿՀԴՊ ԳՎ-ում խուզարկություն կատարելը չի դիտում որպես դատավարական խախտում: Պաշտպանական կողմը Գ.Գեղամյանին մեղադրող արհեստական ապացույցներ ստեղծելու մասին հիմնավորում չի ներկայացրել: Իսկ այն, որ տևական ժամանակ` մինչև բերման ենթարկելը` Գ.Գեղամյանը հնարավորություն է ունեցել թմրանյութից ազատվելու, սակայն չի ազատվել` դրա պատճառները կարող է հայտնել ամբաստանյալը: Հակառակը հաստատող փաստարկ վերաքննիչ բողոքում չի բերվել:
31. Վերաքննիչ դատարանն անհիմն է համարում վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունը, թե Գ.Գեղամյանի դիտավորությունն ուղղված չի եղել համատեղ թմրանյութ ձեռք բերելուն, ուստի, նրա մեղադրանքի ծավալից պետք է հանել Բ.Փաշինյանի կողմից ձեռք բերված ընդհանուր 0.24 գ թմրանյութի մեղադրանքի մասը և նրա մեղադրանքի ծավալում ընդգրկել միայն իր նրա մոտ հայտնաբերված 0.002 գրամը` որը վարչական պատասխանատվություն է նախատեսում:
Հենց ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի, Բ.Փաշինյանի, Վ.Ղրմաջյանի, Բ. Մանուկյանի ցուցմունքներով հաստատվել է, որ Բ.Փաշինյանը թմրանյութը ձեռք է բերել համատեղ ներդրած միջոցներով: Ուստի, նախաքննական մարմինը նրանց մեղադրանքի ծավալը որոշել և այն իրավացիորեն գնահատել ձեռք բերած թմրանյութի քանակական հաշվառմամբ: Հետևաբար, Վերաքննիչ դատարանը ևս գտնում է, որ Գ.Գեղամյանի և մյուսների սուբյեկտիվ դիտավորությունը` վերոհիշյալ ապացույցների առկայության պայմաններում Բ.Փաշինյանի միջոցով խոշոր չափերի թմրանյութ ձեռք բերելն է եղել` դրանից էլ վերցրել է իր մասնաբաժինը և նրա արարքը ճիշտ է որակված: Քրեական գործի նյութերով` Գ.Գեղամյանի բացատրությամբ` որտեղ նշել է գործի` իրեն հայտնի փաստական հանգամանքները և Բ.Փաշինյանի ցուցմունքով հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալը Բ.Փաշինյանից ստացել է մեկ հաբ թմրանյութ: Դրանից 0.5 հաբն է հայտնաբերվել: Նախաքննական մարմինը և Առաջին ատյանի դատարանը ընդունել են, որ մյուս կեսը Գ.Գեղամյանն օգտագործել է մինչև բռնվելը: Այսինքն, Գ.Գեղամյանի գործողությունները վարչական պատասխանատվության շրջանակներում գնահատելու մասին վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն անհին են:
32. Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն որոշման մեջ բերված քրեական գործի քննությամբ ձեռք բերված` Առաջին ատյանի և Վերաքննիչ դատարանների կողմից հիմնավորված ապացույցները բավարար են ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանին մեղսագրված արարքը հաստատված համարելու համար: Այդ պատճառով ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանին մեղսագրված հանցանքի և ապացույցների վիճարկման հետ կապված վերաքննիչ բողոքի մյուս պատճառաբանությունները Վերաքննիչ դատարանը համարում է ոչ էական և քննարկման առարկա չի դարձնում:
33. Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ Առաջին ատյանի դատարանը Գ.Գեղամյանի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս` խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի 4-րդ մասի պահանջները` համաձայն որի` դատավճիռների համակցությամբ վերջնական պատիժը պետք է ավելի մեծ լինի ինչպես նոր հանցագործության համար նշանակված պատժից, այնպես էլ նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասից:
Գ.Գեղամյանը նախկինում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով և 266-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, 66-րդ հոդվածի կիրառմամբ դատապարտված է եղել ազատազրկման մեկ տարի 6 ամիս ժամկետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նրա նկատմամբ սահմանվել է երկու տարի փորձաշրջան: Քննարկվող գործով Գ.Գեղամյանը հանցանքը կատարել է այդ դատավճռով սահմանված փորձաշրջանի ընթացքում: Հետևաբար, վիճարկվող դատավճռով` դատավճիռների համակցությամբ Գ.Գեղամյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը` ազատազրկում մեկ տարի 6 ամիս ժամկետով ազատազրկումից ավելի մեծ պետք է լիներ: Վերաքննիչ դատարանը նկատի ունենալով, որ նյութական իրավունքի այդ խախտման կապակցությամբ բողոք չի ներկայացվել, այդ հարցին չի անդրադառնում:
Քննության առնելով Գ.Գեղամյանին մեղսագրված արարքում անմեղ ճանաչելու մասին պաշտպան Վ.Գեղամյանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը և նկատի ունենալով վերոհիշյալ հանգամանքները` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ բողոքի վերոհիշյալ և մյուս պատճաբանությունները հիմնավոր չեն ու բողոքը բավարարվել չի կարող:
Սույն որոշման պատճառաբանական մասում բերած հիմնավորումներով ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի վերաբերյալ` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի ապրիլի 28-ի դատավճիռը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ:
Վերաքննիչ դատարանը քննարկելով ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումը փոխելու մասին պաշտպան Վ.Գեղամյանի միջնորդությանը` ամբաստանյալին մեղսագրված արարքը հիմնավորված համարելու պայմաններում գտնում է, որ այն անհիմն է և ենթակա` մերժման:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ հոդվածով, 394-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, 402-րդ հոդվածով, 412-րդ հոդվածի 1-ին մասով Վերաքննիչ դատարանը
ՈՐՈՇԵՑ
1. Ամբաստանյալ Գ.Գեղամյանի պաշտպան Վ.Գեղամյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
2. Գուրգեն Վալտերի Գեղամյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով Երևան քաղաքի Էրերբունի և Նուբարաշեն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի ապրիլի 28-ի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ:
3. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ

Ս.ՉԻՉՈՅԱՆ