Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0234/01/17
Վիճակագրական տողի համար :
4.20
Պատասխանող
Գևորգ Աբգարյան Ցոլակ
Գևորգ Աբգարյան
Դատավոր
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
Դատավոր
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2018-01-31 | 15:00 | 5 | Կայացել է | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2018-01-30 | 15:00 | 5 | Կայացել է |
Գործ No ԵԱՔԴ/0234/01/17
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՙ31՚ հունվարի 2018 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Միլենա Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Անդրանիկ Վարդանյանի
տուժող Ռաֆայել Մելքոնյանի
Արաբկիր նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանի /ծնված 1950 թվականի ապրիլի 7-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, անհատ ձեռնարկատեր, նախկինում չդատված, հաշվառված` քաղաք Երևան, Արգիշտի 7/4 շենք, 126-րդ բնակարան, բնակվող` քաղաք Երևան, Եղբայրության փողոց, 14-րդ շենք, 26-րդ բնակարան/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017 թվականի հոկտեմբերի 09-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 14884417 քրեական գործը և ըստ ենթակայության ուղարկվել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժին:
2017 թվականի դեկտեմբերի 04-ին Գևորգ Աբգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ինասով և որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2017 թվականի դեկտեմբերի 26-ին թիվ 14884417 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա, խախտելով ԳՕՍՏ 12.1.013-78` ՙՇինարարությունում էլեկտրաանվտանգության աշխատանքի պաշտպանությունը՚ Միջպետական ստանդարտի 2-րդ գլխի` էլեկտրաանվտանգության ընդհանուր պահանջների 2.2 կետը, նախ 01.09.2017թ. որպես էլեկտրակցող աշխատանքի է ընդունել անվտանգության տեխնիկայի վերաբերյալ համապատասխան որակավորում չունեցող անձի` Ռաֆիկ Մելքոնյանին, որից հետո, խախտելով ՙՇինարարությունում անվտանգության տեխնիկան՚ նորմատիվ ակտի 1.19* կետի պահանջը, աշխատանք կատարելու թույլտվություն տալուց առաջ Ռաֆիկ Մելքոնյանին աշխատանքի պաշտպանության մասին հրահանգները ստորագրությամբ չի հանձնել, նրա հետ նախօրոք աշխատանքի անվտանգության վերաբերյալ ուսուցում չի կազմակերպել և չի հրահանգավորել, Ռ.Մելքոնյանին համապատասխան անհատական պաշտպանության միջոցներով չի ապահովել, համաձայն ԳՕՍՏ 12.0.004-90-ի ՙԱշխատանքի անվտանգության ուսուցման կազմակերպում՚ Միջպետական Ստանդարտի պահանջների 7.1, 7.2 և 7.9 կետերի` Ռաֆիկ Մելքոնյանի հետ աշխատանքի ընդունվելու առաջին օրը ներածական հրահանգավորում, իսկ անմիջապես դրանից հետո աշխատատեղում վերջինիս գործառույթների վերաբերյալ մատյանում համապատասխան գրանցում կատարելու եղանակով անվտանգության տեխնիկայի սկզբնական հրահանգավորում չի անցկացրել, խախտել է ՀՀ աշխատանքային օրենսգրքի 217-րդ հոդվածի 4-րդ և 5-րդ կետերի, 248-րդ հոդվածի 1-ին, 3-4-րդ կետերի, 254-րդ հոդվածի 1-ին կետի, 255-րդ հոդվածի պահանջները, որի արդյունքում Ռաֆիկ Մելքոնյանը 2017թ. սեպտեմբերի 11-ին` ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վերին Անտառային փողոցի 160/5-րդ շենքի զրոյական հարկում, նախապես չհոսանքազրկելով տարածքը, լարման տակ գտնվող ավտոմատ անջատիչների և հոսանքալարերի հետ աշխատելիս պտուտակահանով անզգուշորեն հպվել է եռաֆազ լարման սանրին, որի հետևանքով տեղի է ունեցել եռաֆազ կարճ միացում, ինչի արդյունքում առաջացած բոցից ստացել է միջին ծանրության վնաս` պարանոցի, ձախ ուսային հոդի, ձախ վերին վերջույթի շրջանների մարմնի ընդհանուր մակերեսի մոտ 9 տոկոսի չափով` 1-2-3-րդ աստիճանի ջերմային այրվածքի ձևով:՚:
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանն իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, որ տեղյակ չի եղել ԳՕՍՏ 12.1.013-78` ՙՇինարարությունում էլեկտրաանվտանգության աշխատանքի պաշտպանությունը՚ Միջպետական ստանդարտի 2-րդ գլխի` էլեկտրաանվտանգության ընդհանուր պահանջների 2.2 կետի մասին, համաձայն որի `պարտավոր է եղել աշխատանքի ընդունել միայն անվտանգության տեխնիկայի վերաբերյալ համապատասխան որակավորում ունեցող անձի: Ռաֆիկ Մելքոնյանին հետ աշխատանքի անվտանգության վերաբերյալ ուսուցում կազմակերպելու մասին փաստաթղթային հավաստում չկա, վերջինիս ստորագրությամբ հրահանգներ չի հանձնել, իսկ Ռաֆիկ Մելքոնյանը դեպքի օրը աշխատելիս անհատական պաշտպանական միջոցներ չի օգտագործել:
Տուժող Ռաֆիկ Մելքոնյանը դատաքննության փուլում պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2017 թվականի սեպտեմբերի 1-ին աշխատանքի է ընդունվել անհատ ձեռնարկատեր Գևորգ Աբգարյանի մոտ` որպես էլեկտրակցող: Աշխատանքային պարտականությունները կայացել են մոնտաժային և ապամոնտաժման աշխատանքներ կատարելու մեջ: Աշխատանքներն իրականացրել է Երևան քաղաքի Վերին Անտառային թաղամասում կառուցվող բնակելի շենքերում: 2017 թվականի սեպտեմբերի 11-ին` առավոտյան ժամը 09:00-ից, գտնվել է աշխատանքի վայրում և իրականացրել աշխատանքային պարտականությունները: Ժամը 13:30-ի սահմաններում տնօրենը` Գևորգ Աբգարյանը, հրահանգել է գնալ թիվ 164-րդ շենք այնտեղ արդեն իսկ տեղադրված հոսանքի լարերը կարգավորելու և ավելորդ ապահովիչները, հաշվիչների տուփերն ու լարերն ապամոնտաժելու համար: Ուղևորվել է նշված հասցե, որը հանդիսացել է շենքի զրոյական հարկը` ավտոկայանատեղին, որտեղ ապահովիչն ապամոնտաժելու ժամանակ պտուտակահանն անզգուշությամբ հպվել է ապահովիչի եռաֆազ սանրին, պտուտակահանը հանդիսացել է հաղորդման միջոց և տեղի է ունեցել պայթյուն, որի արդյունքում ձախ ձեռքը մինչ պարանոցի հատվածն այրվել է: Անմիջապես դուրս է եկել շենքի տարածքից և տարածքի բնակիչներին խնդրել շտապօգնություն ահազանգել, որից հետո իրեն տեղափոխել են Այրվածքների գիտական կենտրոն, որտեղ համապատասխան բուժօգնություն են ցուցաբերել: Ինքը համապատասխան մասնագիտական կրթություն չի ունեցել:
Դեպքի վայրի զննման արձանագրության համաձայն` Երևան քաղաքի Վերին Անտառային 160/5 հասցեի զրոյական հարկի ձախ մասում տեղակայված է էլեկտրական սնուցման սենյակը, որի դռան դեմ-դիմաց` 2 մետր հեռավորության վրա ուղղահայաց դիրքով միմյանց ամրացված են մի քանի բնակարանների թվով 5 հիմնական սնուցման մալուխները: Նշված մալուխներից 20 սմ հեռավորության վրա գտնվող պատը 4 մ բարձրությամբ և 30 սմ լայնությամբ սևացած է: Զննման մասնակից Գևորգ Աբգարյանը մատնացույց է արել նշված հատվածը և հայտարարել, որ 2017թ. սեպտեմբերի 11-ին նշված սենյակում աշխատանք կատարելու ժամանակ Ռաֆիկ Մելքոնյանը ստացել է մարմնական վնասվածք:
Գ/թ 14-16:
Ճարտարագիտատեխնիկական փորձագետի թիվ 45-6155 եզրակացության համաձայն` դժբախտ դեպքի անմիջական պատճառը ոչ միայն տուժողի կողմից աշխատանքները կատարելու ժամանակ հանդես բերած անզգուշության և անուշադրության, էլեկտրակայանքների շահագործման անվտանգության կանոնների խախտման հետևանքն է, այլ դեպքի կայացման պատճառներից է հանդիսացել անհատ ձեռնարկատեր Գևորգ Աբգարյանի կողմից տուժող Ռաֆիկ Մելքոնյանին առանց համապատասխան որակավորման և անվտանգության տեխնիկայի վերաբերյալ պատշաճ հրահանգավորման աշխատանքի ընդունելու և ինքնուրույն աշխատանք կատարելու թույլտվություն ու հանձնարարություն տալը: Գևորգ Աբգարյանի կողմից խախտվել են ԳՕՍՏ 12.1.013-78` ՙՇինարարությունում էլեկտրաանվտանգության աշխատանքի պաշտպանությունը՚ Միջպետական Ստանդարտի 2-րդ գլխի` էլեկտրաանվտանգության ընդհանուր պահանջների 2.2 և 2.3 կետերի, ՍՆիՊ III-4-80* ՙՇինարարությունում անվտանգության տեխնիկան՚ նորմատիվ ակտի 1.19* կետի, ՀՀ ՙԱշխատանքային օրենսգրքի՚ 91-92-րդ հոդվածների, 5-րդ հոդվածի 3-րդ կետի, 217-րդ հոդվածի 4-5-րդ կետերի, 248-րդ հոդվածի 1-ին, 3-4-րդ կետերի, 254-րդ հոդվածի 1-ին կետի, 255-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ կետերի, ԳՕՍՏ 12.0.004-90-ի 7.1` ՙՆերածական հրահանգավորում՚, 7.2` ՙԱշխատատեղում առաջնային հրահանգավորում՚, 7.9` ՙԱնցկացված հրահանգավորումների վերաբերյալ մատյաններում համապատասխան գրառումներ կատարելու մասին՚ կետերի պահանջները:
Անվտանգության տեխնիկայի պահանջների համապատասխան պաշտպանական հարմարանքներ, անհատական պաշտպանության միջոցներ գործատուի կողմից չեն տրամադրվել և տուժողը դրանք չի կրել: Տուժողի և գործատուի կողմից անվտանգության տեխնիկայի կանոնների խախտումներն իրենց համակցության մեջ գտնվում են անմիջական պատճառահետևանքային կապի մեջ տեղի ունեցած դեպքի հետ:
Գ/թ 50-60:
Դատաբժշկական փորձագետի թիվ 1890/հ եզրակացության համաձայն` Ռաֆիկ Մելքոնյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` պարանոցի, ձախ ուսային հոդի, ձախ վերին վերջույթի շրջանների մարմնի ընդհանուր մակերեսի մոտ 9 տոկոսի չափով` 1-2-3-րդ աստիճանի ջերմային այրվածքի ձևով, պատճառվել է բարձր ջերմաստիճանի, բոցի ազդեցությամբ, հնարավոր է նշված ժամկետում և հանգամանքներում, պատճառել է միջին ծանրության վնաս` առողջության տևական քայքայումով:
Գ/թ 21
Ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է նաև` որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված ՙՋրաբեր՚ ՍՊ ընկերության և Վարդան Ժորայի Խաչատրյանի միջև կնքված աշխատանքային պայմանագրով, ՙՋրաբեր՚ ՍՊ ընկերության և ՙՀայ-ռուսական համալսարանի՚ միջև կնքած պայմանագրով, ՙՋրաբեր՚ ՍՊ ընկերության և Լյովա Նազարյանի միջև 01.07.2017թ. կնքված աշխատանքային պայմանագրով:
Գ/թ 190/1
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանի մեղավորությունը` տեխնիկայի անվտանգության կանոնները խախտելու մեջ, որի հետևանքով տուժող Ռաֆայել Մելքոնյանի առողջությանն անզգուշությամբ պատճառվել է միջին ծանրության վնաս, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասը քրեական պատասխանատվություն է սահմանում տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները` դրանց պահպանման համար պատասխանատու անձի կողմից խախտելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Ա.Մանուկյանի վերաբերյալ թիվ ԿԴ/0032/01/12 գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել, որ ՙ(…) գործատուի կողմից յուրաքանչյուր աշխատողի համար պետք է երաշխավորվեն պատշաճ, անվտանգ և առողջության համար անվնաս պայմաններ։ Աշխատողի անվտանգությունը և առողջությունն աշխատանքային գործունեության ընթացքում աշխատողների կյանքի և առողջության պահպանման համակարգ է, և պետությունը պարտավոր է`
ա) սահմանել աշխատողի անվտանգության և առողջության պահպանման իրավական կանոններ` ամրագրելով դրանք օրենքներով, այլ նորմատիվ իրավական ակտերով,
բ) նախատեսել համապատասխան քաղաքացիական, վարչական, քրեական սանկցիաներ, որոնք կոչված են կանխելու աշխատողի անվտանգության և առողջության պահպանման կանոնների խախտումները։
Շարադրված վերլուծության հիման վրա ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության անմիջական օբյեկտն այն հասարակական հարաբերություններն են, որոնք ուղղված են մարդու` անվտանգության և հիգիենայի պահանջները բավարարող աշխատանքային պայմանների իրավունքի ապահովմանը, իսկ լրացուցիչ օբյեկտ են հանդիսանում մարդու կյանքը և առողջությունը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործությունն օբյեկտիվ կողմից բնութագրվում է ինչպես գործողությամբ այնպես էլ անգործությամբ, որը դրսևորվում է տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները խախտելով։
Անձի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմն առկա է այն դեպքում, երբ`
1) խախտվել են ՀՀ կառավարության, տարբեր նախարարությունների, գերատեսչությունների, հիմնարկների և առանձին գործատուների կողմից սահմանված` տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության հատուկ կանոնները,
2) առաջացել են հանրորեն վտանգավոր այնպիսի հետևանքներ, ինչպիսիք են տուժողի առողջությանը ծանր կամ միջին ծանրության վնասի կամ մասնագիտական հիվանդության պատճառումը կամ մահվան առաջացումը,
3) առկա է պատճառական կապ արարքի (գործողության կամ անգործության) և վրա հասած հետևանքների միջև։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված արարքի սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է մեղքի անզգույշ ձևով` ինքնավստահությամբ կամ անփութությամբ։
Հանցավոր ինքնավստահության դեպքում տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները խախտվում են գիտակցաբար, որի դեպքում հանցավորը նախատեսում է իր արարքի հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, սակայն առանց բավարար հիմքերի, ինքնավստահորեն հույս է ունենում, որ դրանք կկանխվեն։ Մինչդեռ, անփութության դեպքում հանցավորը նշված կանոնները կարող է խախտել նաև` չնախատեսելով վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, թեև տվյալ իրադրությունում ոչ միայն պարտավոր էր, այլև կարող էր նախատեսել դա։
Հանցագործության սուբյեկտը հատուկ է` մեղսունակ ֆիզիկական այն անձը, ով պատասխանատու է տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնների պահպանման համար՚։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե'ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա նախկինում դատված չէ, ամուսնացած է: Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցանք, ֆիզիկապես վատառողջ է, երկրորդ խմբի հաշմանդամ է, տուժողը բողոք կամ գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացրել: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Վլադիմիր Գալստյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով:
Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին` դատարանը գտնում է, որ Գևորգ Աբգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննության առնելով դատական ծախսերի հարցը, դատարանն արձանագրում է, որ որպես ապացույց մեղադրանքի հիմքում դրված` դատաբժշկական, ճարտարագիտատեխնիկական և շինարարատեխնիկական փորձաքննությունների արժեքը կազմել է 104.180 ՀՀ դրամ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙԴատական ծախսերը բաղկացած են`
/.../
3) մասնագետի, փորձագետի, թարգմանչի վարձատրության գումարներից.
/.../՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 169-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 1-6-րդ կետերում թվարկված դատական ծախսերը կարող են դատարանի կողմից դրվել դատապարտյալի վրա: /.../՚:
Հաշվի առնելով վերոգրյալը, դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 169-րդ հոդվածի 1-ին մասի կարգով Գևորգ Աբգարյանից հօգուտ պետական բյուջեի որպես դատական ծախսեր պետք է բռնագանձել 104.180 /հարյուր չորս հազար հարյուր ութսուն/ ՀՀ դրամ:
Անդրադառնալով Գևորգ Աբգարյանի գույքի վրա քննիչի` 2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ դրված կալանքին, դատարանը փաստում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 232-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙԳույքի վրա կալանք դնելը կիրառվում է քաղաքացիական հայցը, գույքի հնարավոր բռնագրավումը, բռնագանձումը և դատական ծախսերն ապահովելու համար՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 238-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ, ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը հետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը:
2. Քաղաքացիական հայցվորի կամ այլ շահագրգիռ անձանց միջնորդությամբ դատարանն իրավունք ունի գույքի վրա դրված կալանքը պահպանել նաև քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում՚:
Հաշվի առնելով, որ քրեական գործով առկա են դատական ծախսեր, ուստի դատարանը գտնում է, որ 104.180 ՀՀ դրամի չափով ք.Երևան, Կենտրոն, Արգիշտի 7/4 շենքի 27 ավտոկայանատեղիի` Գևորգ Աբգարյանի բաժնի վրա 2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ դրված կալանքը պետք է պահպանել քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում, քանի որ դեռևս չի վերացել դրանից բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը:
Նկատի ունենալով, որ տուժող Ռաֆայել Մելքոնյանը քաղաքացիական հայց չի ներկայացրել և հայտնել է, որ ամբաստանյալից բողոք կամ վնասի հատուցման պահանջ չունի, ուստի քաղաքացիական հայցի հարցը պետք է համարել լուծված:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 163-րդ, 168-րդ, 169-րդ, 238-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրհիսնապատիկի` 250.000 /երկու հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ քաղաք Երևան, Կենտրոն, Արգիշտի 7/4 շենքի 27 ավտոկայանատեղիի` Գևորգ Աբգարյանի բաժնի վրա 104.180 ՀՀ դրամի չափով դրված կալանքը պահպանել քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում:
Ամբաստանյալ Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանից հօգուտ պետական բյուջեի որպես դատական ծախսեր բռնագանձել 104.180 /հարյուր չորս հազար հարյուր ութսուն/ ՀՀ դրամ:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՙ31՚ հունվարի 2018 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Միլենա Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Անդրանիկ Վարդանյանի
տուժող Ռաֆայել Մելքոնյանի
Արաբկիր նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանի /ծնված 1950 թվականի ապրիլի 7-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, անհատ ձեռնարկատեր, նախկինում չդատված, հաշվառված` քաղաք Երևան, Արգիշտի 7/4 շենք, 126-րդ բնակարան, բնակվող` քաղաք Երևան, Եղբայրության փողոց, 14-րդ շենք, 26-րդ բնակարան/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017 թվականի հոկտեմբերի 09-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 14884417 քրեական գործը և ըստ ենթակայության ուղարկվել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժին:
2017 թվականի դեկտեմբերի 04-ին Գևորգ Աբգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ինասով և որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2017 թվականի դեկտեմբերի 26-ին թիվ 14884417 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա, խախտելով ԳՕՍՏ 12.1.013-78` ՙՇինարարությունում էլեկտրաանվտանգության աշխատանքի պաշտպանությունը՚ Միջպետական ստանդարտի 2-րդ գլխի` էլեկտրաանվտանգության ընդհանուր պահանջների 2.2 կետը, նախ 01.09.2017թ. որպես էլեկտրակցող աշխատանքի է ընդունել անվտանգության տեխնիկայի վերաբերյալ համապատասխան որակավորում չունեցող անձի` Ռաֆիկ Մելքոնյանին, որից հետո, խախտելով ՙՇինարարությունում անվտանգության տեխնիկան՚ նորմատիվ ակտի 1.19* կետի պահանջը, աշխատանք կատարելու թույլտվություն տալուց առաջ Ռաֆիկ Մելքոնյանին աշխատանքի պաշտպանության մասին հրահանգները ստորագրությամբ չի հանձնել, նրա հետ նախօրոք աշխատանքի անվտանգության վերաբերյալ ուսուցում չի կազմակերպել և չի հրահանգավորել, Ռ.Մելքոնյանին համապատասխան անհատական պաշտպանության միջոցներով չի ապահովել, համաձայն ԳՕՍՏ 12.0.004-90-ի ՙԱշխատանքի անվտանգության ուսուցման կազմակերպում՚ Միջպետական Ստանդարտի պահանջների 7.1, 7.2 և 7.9 կետերի` Ռաֆիկ Մելքոնյանի հետ աշխատանքի ընդունվելու առաջին օրը ներածական հրահանգավորում, իսկ անմիջապես դրանից հետո աշխատատեղում վերջինիս գործառույթների վերաբերյալ մատյանում համապատասխան գրանցում կատարելու եղանակով անվտանգության տեխնիկայի սկզբնական հրահանգավորում չի անցկացրել, խախտել է ՀՀ աշխատանքային օրենսգրքի 217-րդ հոդվածի 4-րդ և 5-րդ կետերի, 248-րդ հոդվածի 1-ին, 3-4-րդ կետերի, 254-րդ հոդվածի 1-ին կետի, 255-րդ հոդվածի պահանջները, որի արդյունքում Ռաֆիկ Մելքոնյանը 2017թ. սեպտեմբերի 11-ին` ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վերին Անտառային փողոցի 160/5-րդ շենքի զրոյական հարկում, նախապես չհոսանքազրկելով տարածքը, լարման տակ գտնվող ավտոմատ անջատիչների և հոսանքալարերի հետ աշխատելիս պտուտակահանով անզգուշորեն հպվել է եռաֆազ լարման սանրին, որի հետևանքով տեղի է ունեցել եռաֆազ կարճ միացում, ինչի արդյունքում առաջացած բոցից ստացել է միջին ծանրության վնաս` պարանոցի, ձախ ուսային հոդի, ձախ վերին վերջույթի շրջանների մարմնի ընդհանուր մակերեսի մոտ 9 տոկոսի չափով` 1-2-3-րդ աստիճանի ջերմային այրվածքի ձևով:՚:
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանն իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, որ տեղյակ չի եղել ԳՕՍՏ 12.1.013-78` ՙՇինարարությունում էլեկտրաանվտանգության աշխատանքի պաշտպանությունը՚ Միջպետական ստանդարտի 2-րդ գլխի` էլեկտրաանվտանգության ընդհանուր պահանջների 2.2 կետի մասին, համաձայն որի `պարտավոր է եղել աշխատանքի ընդունել միայն անվտանգության տեխնիկայի վերաբերյալ համապատասխան որակավորում ունեցող անձի: Ռաֆիկ Մելքոնյանին հետ աշխատանքի անվտանգության վերաբերյալ ուսուցում կազմակերպելու մասին փաստաթղթային հավաստում չկա, վերջինիս ստորագրությամբ հրահանգներ չի հանձնել, իսկ Ռաֆիկ Մելքոնյանը դեպքի օրը աշխատելիս անհատական պաշտպանական միջոցներ չի օգտագործել:
Տուժող Ռաֆիկ Մելքոնյանը դատաքննության փուլում պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2017 թվականի սեպտեմբերի 1-ին աշխատանքի է ընդունվել անհատ ձեռնարկատեր Գևորգ Աբգարյանի մոտ` որպես էլեկտրակցող: Աշխատանքային պարտականությունները կայացել են մոնտաժային և ապամոնտաժման աշխատանքներ կատարելու մեջ: Աշխատանքներն իրականացրել է Երևան քաղաքի Վերին Անտառային թաղամասում կառուցվող բնակելի շենքերում: 2017 թվականի սեպտեմբերի 11-ին` առավոտյան ժամը 09:00-ից, գտնվել է աշխատանքի վայրում և իրականացրել աշխատանքային պարտականությունները: Ժամը 13:30-ի սահմաններում տնօրենը` Գևորգ Աբգարյանը, հրահանգել է գնալ թիվ 164-րդ շենք այնտեղ արդեն իսկ տեղադրված հոսանքի լարերը կարգավորելու և ավելորդ ապահովիչները, հաշվիչների տուփերն ու լարերն ապամոնտաժելու համար: Ուղևորվել է նշված հասցե, որը հանդիսացել է շենքի զրոյական հարկը` ավտոկայանատեղին, որտեղ ապահովիչն ապամոնտաժելու ժամանակ պտուտակահանն անզգուշությամբ հպվել է ապահովիչի եռաֆազ սանրին, պտուտակահանը հանդիսացել է հաղորդման միջոց և տեղի է ունեցել պայթյուն, որի արդյունքում ձախ ձեռքը մինչ պարանոցի հատվածն այրվել է: Անմիջապես դուրս է եկել շենքի տարածքից և տարածքի բնակիչներին խնդրել շտապօգնություն ահազանգել, որից հետո իրեն տեղափոխել են Այրվածքների գիտական կենտրոն, որտեղ համապատասխան բուժօգնություն են ցուցաբերել: Ինքը համապատասխան մասնագիտական կրթություն չի ունեցել:
Դեպքի վայրի զննման արձանագրության համաձայն` Երևան քաղաքի Վերին Անտառային 160/5 հասցեի զրոյական հարկի ձախ մասում տեղակայված է էլեկտրական սնուցման սենյակը, որի դռան դեմ-դիմաց` 2 մետր հեռավորության վրա ուղղահայաց դիրքով միմյանց ամրացված են մի քանի բնակարանների թվով 5 հիմնական սնուցման մալուխները: Նշված մալուխներից 20 սմ հեռավորության վրա գտնվող պատը 4 մ բարձրությամբ և 30 սմ լայնությամբ սևացած է: Զննման մասնակից Գևորգ Աբգարյանը մատնացույց է արել նշված հատվածը և հայտարարել, որ 2017թ. սեպտեմբերի 11-ին նշված սենյակում աշխատանք կատարելու ժամանակ Ռաֆիկ Մելքոնյանը ստացել է մարմնական վնասվածք:
Գ/թ 14-16:
Ճարտարագիտատեխնիկական փորձագետի թիվ 45-6155 եզրակացության համաձայն` դժբախտ դեպքի անմիջական պատճառը ոչ միայն տուժողի կողմից աշխատանքները կատարելու ժամանակ հանդես բերած անզգուշության և անուշադրության, էլեկտրակայանքների շահագործման անվտանգության կանոնների խախտման հետևանքն է, այլ դեպքի կայացման պատճառներից է հանդիսացել անհատ ձեռնարկատեր Գևորգ Աբգարյանի կողմից տուժող Ռաֆիկ Մելքոնյանին առանց համապատասխան որակավորման և անվտանգության տեխնիկայի վերաբերյալ պատշաճ հրահանգավորման աշխատանքի ընդունելու և ինքնուրույն աշխատանք կատարելու թույլտվություն ու հանձնարարություն տալը: Գևորգ Աբգարյանի կողմից խախտվել են ԳՕՍՏ 12.1.013-78` ՙՇինարարությունում էլեկտրաանվտանգության աշխատանքի պաշտպանությունը՚ Միջպետական Ստանդարտի 2-րդ գլխի` էլեկտրաանվտանգության ընդհանուր պահանջների 2.2 և 2.3 կետերի, ՍՆիՊ III-4-80* ՙՇինարարությունում անվտանգության տեխնիկան՚ նորմատիվ ակտի 1.19* կետի, ՀՀ ՙԱշխատանքային օրենսգրքի՚ 91-92-րդ հոդվածների, 5-րդ հոդվածի 3-րդ կետի, 217-րդ հոդվածի 4-5-րդ կետերի, 248-րդ հոդվածի 1-ին, 3-4-րդ կետերի, 254-րդ հոդվածի 1-ին կետի, 255-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ կետերի, ԳՕՍՏ 12.0.004-90-ի 7.1` ՙՆերածական հրահանգավորում՚, 7.2` ՙԱշխատատեղում առաջնային հրահանգավորում՚, 7.9` ՙԱնցկացված հրահանգավորումների վերաբերյալ մատյաններում համապատասխան գրառումներ կատարելու մասին՚ կետերի պահանջները:
Անվտանգության տեխնիկայի պահանջների համապատասխան պաշտպանական հարմարանքներ, անհատական պաշտպանության միջոցներ գործատուի կողմից չեն տրամադրվել և տուժողը դրանք չի կրել: Տուժողի և գործատուի կողմից անվտանգության տեխնիկայի կանոնների խախտումներն իրենց համակցության մեջ գտնվում են անմիջական պատճառահետևանքային կապի մեջ տեղի ունեցած դեպքի հետ:
Գ/թ 50-60:
Դատաբժշկական փորձագետի թիվ 1890/հ եզրակացության համաձայն` Ռաֆիկ Մելքոնյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` պարանոցի, ձախ ուսային հոդի, ձախ վերին վերջույթի շրջանների մարմնի ընդհանուր մակերեսի մոտ 9 տոկոսի չափով` 1-2-3-րդ աստիճանի ջերմային այրվածքի ձևով, պատճառվել է բարձր ջերմաստիճանի, բոցի ազդեցությամբ, հնարավոր է նշված ժամկետում և հանգամանքներում, պատճառել է միջին ծանրության վնաս` առողջության տևական քայքայումով:
Գ/թ 21
Ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է նաև` որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված ՙՋրաբեր՚ ՍՊ ընկերության և Վարդան Ժորայի Խաչատրյանի միջև կնքված աշխատանքային պայմանագրով, ՙՋրաբեր՚ ՍՊ ընկերության և ՙՀայ-ռուսական համալսարանի՚ միջև կնքած պայմանագրով, ՙՋրաբեր՚ ՍՊ ընկերության և Լյովա Նազարյանի միջև 01.07.2017թ. կնքված աշխատանքային պայմանագրով:
Գ/թ 190/1
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանի մեղավորությունը` տեխնիկայի անվտանգության կանոնները խախտելու մեջ, որի հետևանքով տուժող Ռաֆայել Մելքոնյանի առողջությանն անզգուշությամբ պատճառվել է միջին ծանրության վնաս, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասը քրեական պատասխանատվություն է սահմանում տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները` դրանց պահպանման համար պատասխանատու անձի կողմից խախտելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Ա.Մանուկյանի վերաբերյալ թիվ ԿԴ/0032/01/12 գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել, որ ՙ(…) գործատուի կողմից յուրաքանչյուր աշխատողի համար պետք է երաշխավորվեն պատշաճ, անվտանգ և առողջության համար անվնաս պայմաններ։ Աշխատողի անվտանգությունը և առողջությունն աշխատանքային գործունեության ընթացքում աշխատողների կյանքի և առողջության պահպանման համակարգ է, և պետությունը պարտավոր է`
ա) սահմանել աշխատողի անվտանգության և առողջության պահպանման իրավական կանոններ` ամրագրելով դրանք օրենքներով, այլ նորմատիվ իրավական ակտերով,
բ) նախատեսել համապատասխան քաղաքացիական, վարչական, քրեական սանկցիաներ, որոնք կոչված են կանխելու աշխատողի անվտանգության և առողջության պահպանման կանոնների խախտումները։
Շարադրված վերլուծության հիման վրա ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության անմիջական օբյեկտն այն հասարակական հարաբերություններն են, որոնք ուղղված են մարդու` անվտանգության և հիգիենայի պահանջները բավարարող աշխատանքային պայմանների իրավունքի ապահովմանը, իսկ լրացուցիչ օբյեկտ են հանդիսանում մարդու կյանքը և առողջությունը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործությունն օբյեկտիվ կողմից բնութագրվում է ինչպես գործողությամբ այնպես էլ անգործությամբ, որը դրսևորվում է տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները խախտելով։
Անձի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմն առկա է այն դեպքում, երբ`
1) խախտվել են ՀՀ կառավարության, տարբեր նախարարությունների, գերատեսչությունների, հիմնարկների և առանձին գործատուների կողմից սահմանված` տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության հատուկ կանոնները,
2) առաջացել են հանրորեն վտանգավոր այնպիսի հետևանքներ, ինչպիսիք են տուժողի առողջությանը ծանր կամ միջին ծանրության վնասի կամ մասնագիտական հիվանդության պատճառումը կամ մահվան առաջացումը,
3) առկա է պատճառական կապ արարքի (գործողության կամ անգործության) և վրա հասած հետևանքների միջև։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված արարքի սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է մեղքի անզգույշ ձևով` ինքնավստահությամբ կամ անփութությամբ։
Հանցավոր ինքնավստահության դեպքում տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները խախտվում են գիտակցաբար, որի դեպքում հանցավորը նախատեսում է իր արարքի հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, սակայն առանց բավարար հիմքերի, ինքնավստահորեն հույս է ունենում, որ դրանք կկանխվեն։ Մինչդեռ, անփութության դեպքում հանցավորը նշված կանոնները կարող է խախտել նաև` չնախատեսելով վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, թեև տվյալ իրադրությունում ոչ միայն պարտավոր էր, այլև կարող էր նախատեսել դա։
Հանցագործության սուբյեկտը հատուկ է` մեղսունակ ֆիզիկական այն անձը, ով պատասխանատու է տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնների պահպանման համար՚։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե'ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա նախկինում դատված չէ, ամուսնացած է: Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցանք, ֆիզիկապես վատառողջ է, երկրորդ խմբի հաշմանդամ է, տուժողը բողոք կամ գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացրել: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Վլադիմիր Գալստյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով:
Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին` դատարանը գտնում է, որ Գևորգ Աբգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննության առնելով դատական ծախսերի հարցը, դատարանն արձանագրում է, որ որպես ապացույց մեղադրանքի հիմքում դրված` դատաբժշկական, ճարտարագիտատեխնիկական և շինարարատեխնիկական փորձաքննությունների արժեքը կազմել է 104.180 ՀՀ դրամ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙԴատական ծախսերը բաղկացած են`
/.../
3) մասնագետի, փորձագետի, թարգմանչի վարձատրության գումարներից.
/.../՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 169-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 1-6-րդ կետերում թվարկված դատական ծախսերը կարող են դատարանի կողմից դրվել դատապարտյալի վրա: /.../՚:
Հաշվի առնելով վերոգրյալը, դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 169-րդ հոդվածի 1-ին մասի կարգով Գևորգ Աբգարյանից հօգուտ պետական բյուջեի որպես դատական ծախսեր պետք է բռնագանձել 104.180 /հարյուր չորս հազար հարյուր ութսուն/ ՀՀ դրամ:
Անդրադառնալով Գևորգ Աբգարյանի գույքի վրա քննիչի` 2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ դրված կալանքին, դատարանը փաստում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 232-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙԳույքի վրա կալանք դնելը կիրառվում է քաղաքացիական հայցը, գույքի հնարավոր բռնագրավումը, բռնագանձումը և դատական ծախսերն ապահովելու համար՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 238-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ, ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը հետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը:
2. Քաղաքացիական հայցվորի կամ այլ շահագրգիռ անձանց միջնորդությամբ դատարանն իրավունք ունի գույքի վրա դրված կալանքը պահպանել նաև քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում՚:
Հաշվի առնելով, որ քրեական գործով առկա են դատական ծախսեր, ուստի դատարանը գտնում է, որ 104.180 ՀՀ դրամի չափով ք.Երևան, Կենտրոն, Արգիշտի 7/4 շենքի 27 ավտոկայանատեղիի` Գևորգ Աբգարյանի բաժնի վրա 2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ դրված կալանքը պետք է պահպանել քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում, քանի որ դեռևս չի վերացել դրանից բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը:
Նկատի ունենալով, որ տուժող Ռաֆայել Մելքոնյանը քաղաքացիական հայց չի ներկայացրել և հայտնել է, որ ամբաստանյալից բողոք կամ վնասի հատուցման պահանջ չունի, ուստի քաղաքացիական հայցի հարցը պետք է համարել լուծված:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 163-րդ, 168-րդ, 169-րդ, 238-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրհիսնապատիկի` 250.000 /երկու հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ քաղաք Երևան, Կենտրոն, Արգիշտի 7/4 շենքի 27 ավտոկայանատեղիի` Գևորգ Աբգարյանի բաժնի վրա 104.180 ՀՀ դրամի չափով դրված կալանքը պահպանել քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում:
Ամբաստանյալ Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանից հօգուտ պետական բյուջեի որպես դատական ծախսեր բռնագանձել 104.180 /հարյուր չորս հազար հարյուր ութսուն/ ՀՀ դրամ:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0234/01/17
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 28-12-2017 |
|---|---|
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 14884417 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Գևորգ Աբգարյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա հանդիսանալով շինարարական աշխատանքների ընթացքում տեխնիկայի անվտանգության և աշխատանքի պաշտպանության կանոնների պահպանության համար պատասխանատու անձ, խախտել է տեխնիկայի անվտանգության և աշխատանքի պաշտպանության կանոնները, որի արդյունքում Ռաֆիկ Մելքոնյանի առողջությանը պատճառվել է ծանր վնաս: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Գևորգ |
| Ազգանուն | Աբգարյան |
| Հայրանուն | Ցոլակ |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 4.20 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 28-12-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2018թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
|---|
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 08-01-2018 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 08-01-2018 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 30-01-2018 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Գևորգ |
| Ազգանուն | Աբգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ռաֆիկ |
| Ազգանուն | Մելքոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Անդրանիկ |
| Ազգանուն | Վարդանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 31-01-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 31-01-2018 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Գևորգ |
| Ազգանուն | Աբգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 31-01-2018 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Գործ No ԵԱՔԴ/0234/01/17 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՙ31՚ հունվարի 2018 թվական քաղաք Երևան Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի քարտուղարությամբ` Միլենա Սարգսյանի մասնակցությամբ` մեղադրող Անդրանիկ Վարդանյանի տուժող Ռաֆայել Մելքոնյանի Արաբկիր նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանի /ծնված 1950 թվականի ապրիլի 7-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, անհատ ձեռնարկատեր, նախկինում չդատված, հաշվառված` քաղաք Երևան, Արգիշտի 7/4 շենք, 126-րդ բնակարան, բնակվող` քաղաք Երևան, Եղբայրության փողոց, 14-րդ շենք, 26-րդ բնակարան/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Գործի դատավարական նախապատմությունը 2017 թվականի հոկտեմբերի 09-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 14884417 քրեական գործը և ըստ ենթակայության ուղարկվել ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժին: 2017 թվականի դեկտեմբերի 04-ին Գևորգ Աբգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ինասով և որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին: 2017 թվականի դեկտեմբերի 26-ին թիվ 14884417 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան: Գործի փաստական հանգամանքները Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա, խախտելով ԳՕՍՏ 12.1.013-78` ՙՇինարարությունում էլեկտրաանվտանգության աշխատանքի պաշտպանությունը՚ Միջպետական ստանդարտի 2-րդ գլխի` էլեկտրաանվտանգության ընդհանուր պահանջների 2.2 կետը, նախ 01.09.2017թ. որպես էլեկտրակցող աշխատանքի է ընդունել անվտանգության տեխնիկայի վերաբերյալ համապատասխան որակավորում չունեցող անձի` Ռաֆիկ Մելքոնյանին, որից հետո, խախտելով ՙՇինարարությունում անվտանգության տեխնիկան՚ նորմատիվ ակտի 1.19* կետի պահանջը, աշխատանք կատարելու թույլտվություն տալուց առաջ Ռաֆիկ Մելքոնյանին աշխատանքի պաշտպանության մասին հրահանգները ստորագրությամբ չի հանձնել, նրա հետ նախօրոք աշխատանքի անվտանգության վերաբերյալ ուսուցում չի կազմակերպել և չի հրահանգավորել, Ռ.Մելքոնյանին համապատասխան անհատական պաշտպանության միջոցներով չի ապահովել, համաձայն ԳՕՍՏ 12.0.004-90-ի ՙԱշխատանքի անվտանգության ուսուցման կազմակերպում՚ Միջպետական Ստանդարտի պահանջների 7.1, 7.2 և 7.9 կետերի` Ռաֆիկ Մելքոնյանի հետ աշխատանքի ընդունվելու առաջին օրը ներածական հրահանգավորում, իսկ անմիջապես դրանից հետո աշխատատեղում վերջինիս գործառույթների վերաբերյալ մատյանում համապատասխան գրանցում կատարելու եղանակով անվտանգության տեխնիկայի սկզբնական հրահանգավորում չի անցկացրել, խախտել է ՀՀ աշխատանքային օրենսգրքի 217-րդ հոդվածի 4-րդ և 5-րդ կետերի, 248-րդ հոդվածի 1-ին, 3-4-րդ կետերի, 254-րդ հոդվածի 1-ին կետի, 255-րդ հոդվածի պահանջները, որի արդյունքում Ռաֆիկ Մելքոնյանը 2017թ. սեպտեմբերի 11-ին` ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Վերին Անտառային փողոցի 160/5-րդ շենքի զրոյական հարկում, նախապես չհոսանքազրկելով տարածքը, լարման տակ գտնվող ավտոմատ անջատիչների և հոսանքալարերի հետ աշխատելիս պտուտակահանով անզգուշորեն հպվել է եռաֆազ լարման սանրին, որի հետևանքով տեղի է ունեցել եռաֆազ կարճ միացում, ինչի արդյունքում առաջացած բոցից ստացել է միջին ծանրության վնաս` պարանոցի, ձախ ուսային հոդի, ձախ վերին վերջույթի շրջանների մարմնի ընդհանուր մակերեսի մոտ 9 տոկոսի չափով` 1-2-3-րդ աստիճանի ջերմային այրվածքի ձևով:՚: Ապացույցների հետազոտում և գնահատում Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանն իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, որ տեղյակ չի եղել ԳՕՍՏ 12.1.013-78` ՙՇինարարությունում էլեկտրաանվտանգության աշխատանքի պաշտպանությունը՚ Միջպետական ստանդարտի 2-րդ գլխի` էլեկտրաանվտանգության ընդհանուր պահանջների 2.2 կետի մասին, համաձայն որի `պարտավոր է եղել աշխատանքի ընդունել միայն անվտանգության տեխնիկայի վերաբերյալ համապատասխան որակավորում ունեցող անձի: Ռաֆիկ Մելքոնյանին հետ աշխատանքի անվտանգության վերաբերյալ ուսուցում կազմակերպելու մասին փաստաթղթային հավաստում չկա, վերջինիս ստորագրությամբ հրահանգներ չի հանձնել, իսկ Ռաֆիկ Մելքոնյանը դեպքի օրը աշխատելիս անհատական պաշտպանական միջոցներ չի օգտագործել: Տուժող Ռաֆիկ Մելքոնյանը դատաքննության փուլում պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2017 թվականի սեպտեմբերի 1-ին աշխատանքի է ընդունվել անհատ ձեռնարկատեր Գևորգ Աբգարյանի մոտ` որպես էլեկտրակցող: Աշխատանքային պարտականությունները կայացել են մոնտաժային և ապամոնտաժման աշխատանքներ կատարելու մեջ: Աշխատանքներն իրականացրել է Երևան քաղաքի Վերին Անտառային թաղամասում կառուցվող բնակելի շենքերում: 2017 թվականի սեպտեմբերի 11-ին` առավոտյան ժամը 09:00-ից, գտնվել է աշխատանքի վայրում և իրականացրել աշխատանքային պարտականությունները: Ժամը 13:30-ի սահմաններում տնօրենը` Գևորգ Աբգարյանը, հրահանգել է գնալ թիվ 164-րդ շենք այնտեղ արդեն իսկ տեղադրված հոսանքի լարերը կարգավորելու և ավելորդ ապահովիչները, հաշվիչների տուփերն ու լարերն ապամոնտաժելու համար: Ուղևորվել է նշված հասցե, որը հանդիսացել է շենքի զրոյական հարկը` ավտոկայանատեղին, որտեղ ապահովիչն ապամոնտաժելու ժամանակ պտուտակահանն անզգուշությամբ հպվել է ապահովիչի եռաֆազ սանրին, պտուտակահանը հանդիսացել է հաղորդման միջոց և տեղի է ունեցել պայթյուն, որի արդյունքում ձախ ձեռքը մինչ պարանոցի հատվածն այրվել է: Անմիջապես դուրս է եկել շենքի տարածքից և տարածքի բնակիչներին խնդրել շտապօգնություն ահազանգել, որից հետո իրեն տեղափոխել են Այրվածքների գիտական կենտրոն, որտեղ համապատասխան բուժօգնություն են ցուցաբերել: Ինքը համապատասխան մասնագիտական կրթություն չի ունեցել: Դեպքի վայրի զննման արձանագրության համաձայն` Երևան քաղաքի Վերին Անտառային 160/5 հասցեի զրոյական հարկի ձախ մասում տեղակայված է էլեկտրական սնուցման սենյակը, որի դռան դեմ-դիմաց` 2 մետր հեռավորության վրա ուղղահայաց դիրքով միմյանց ամրացված են մի քանի բնակարանների թվով 5 հիմնական սնուցման մալուխները: Նշված մալուխներից 20 սմ հեռավորության վրա գտնվող պատը 4 մ բարձրությամբ և 30 սմ լայնությամբ սևացած է: Զննման մասնակից Գևորգ Աբգարյանը մատնացույց է արել նշված հատվածը և հայտարարել, որ 2017թ. սեպտեմբերի 11-ին նշված սենյակում աշխատանք կատարելու ժամանակ Ռաֆիկ Մելքոնյանը ստացել է մարմնական վնասվածք: Գ/թ 14-16: Ճարտարագիտատեխնիկական փորձագետի թիվ 45-6155 եզրակացության համաձայն` դժբախտ դեպքի անմիջական պատճառը ոչ միայն տուժողի կողմից աշխատանքները կատարելու ժամանակ հանդես բերած անզգուշության և անուշադրության, էլեկտրակայանքների շահագործման անվտանգության կանոնների խախտման հետևանքն է, այլ դեպքի կայացման պատճառներից է հանդիսացել անհատ ձեռնարկատեր Գևորգ Աբգարյանի կողմից տուժող Ռաֆիկ Մելքոնյանին առանց համապատասխան որակավորման և անվտանգության տեխնիկայի վերաբերյալ պատշաճ հրահանգավորման աշխատանքի ընդունելու և ինքնուրույն աշխատանք կատարելու թույլտվություն ու հանձնարարություն տալը: Գևորգ Աբգարյանի կողմից խախտվել են ԳՕՍՏ 12.1.013-78` ՙՇինարարությունում էլեկտրաանվտանգության աշխատանքի պաշտպանությունը՚ Միջպետական Ստանդարտի 2-րդ գլխի` էլեկտրաանվտանգության ընդհանուր պահանջների 2.2 և 2.3 կետերի, ՍՆիՊ III-4-80* ՙՇինարարությունում անվտանգության տեխնիկան՚ նորմատիվ ակտի 1.19* կետի, ՀՀ ՙԱշխատանքային օրենսգրքի՚ 91-92-րդ հոդվածների, 5-րդ հոդվածի 3-րդ կետի, 217-րդ հոդվածի 4-5-րդ կետերի, 248-րդ հոդվածի 1-ին, 3-4-րդ կետերի, 254-րդ հոդվածի 1-ին կետի, 255-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ կետերի, ԳՕՍՏ 12.0.004-90-ի 7.1` ՙՆերածական հրահանգավորում՚, 7.2` ՙԱշխատատեղում առաջնային հրահանգավորում՚, 7.9` ՙԱնցկացված հրահանգավորումների վերաբերյալ մատյաններում համապատասխան գրառումներ կատարելու մասին՚ կետերի պահանջները: Անվտանգության տեխնիկայի պահանջների համապատասխան պաշտպանական հարմարանքներ, անհատական պաշտպանության միջոցներ գործատուի կողմից չեն տրամադրվել և տուժողը դրանք չի կրել: Տուժողի և գործատուի կողմից անվտանգության տեխնիկայի կանոնների խախտումներն իրենց համակցության մեջ գտնվում են անմիջական պատճառահետևանքային կապի մեջ տեղի ունեցած դեպքի հետ: Գ/թ 50-60: Դատաբժշկական փորձագետի թիվ 1890/հ եզրակացության համաձայն` Ռաֆիկ Մելքոնյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` պարանոցի, ձախ ուսային հոդի, ձախ վերին վերջույթի շրջանների մարմնի ընդհանուր մակերեսի մոտ 9 տոկոսի չափով` 1-2-3-րդ աստիճանի ջերմային այրվածքի ձևով, պատճառվել է բարձր ջերմաստիճանի, բոցի ազդեցությամբ, հնարավոր է նշված ժամկետում և հանգամանքներում, պատճառել է միջին ծանրության վնաս` առողջության տևական քայքայումով: Գ/թ 21 Ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է նաև` որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված ՙՋրաբեր՚ ՍՊ ընկերության և Վարդան Ժորայի Խաչատրյանի միջև կնքված աշխատանքային պայմանագրով, ՙՋրաբեր՚ ՍՊ ընկերության և ՙՀայ-ռուսական համալսարանի՚ միջև կնքած պայմանագրով, ՙՋրաբեր՚ ՍՊ ընկերության և Լյովա Նազարյանի միջև 01.07.2017թ. կնքված աշխատանքային պայմանագրով: Գ/թ 190/1 Դատարանի իրավական վերլուծությունները Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանի մեղավորությունը` տեխնիկայի անվտանգության կանոնները խախտելու մեջ, որի հետևանքով տուժող Ռաֆայել Մելքոնյանի առողջությանն անզգուշությամբ պատճառվել է միջին ծանրության վնաս, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է: Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասը քրեական պատասխանատվություն է սահմանում տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները` դրանց պահպանման համար պատասխանատու անձի կողմից խախտելու համար։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Ա.Մանուկյանի վերաբերյալ թիվ ԿԴ/0032/01/12 գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել, որ ՙ(…) գործատուի կողմից յուրաքանչյուր աշխատողի համար պետք է երաշխավորվեն պատշաճ, անվտանգ և առողջության համար անվնաս պայմաններ։ Աշխատողի անվտանգությունը և առողջությունն աշխատանքային գործունեության ընթացքում աշխատողների կյանքի և առողջության պահպանման համակարգ է, և պետությունը պարտավոր է` ա) սահմանել աշխատողի անվտանգության և առողջության պահպանման իրավական կանոններ` ամրագրելով դրանք օրենքներով, այլ նորմատիվ իրավական ակտերով, բ) նախատեսել համապատասխան քաղաքացիական, վարչական, քրեական սանկցիաներ, որոնք կոչված են կանխելու աշխատողի անվտանգության և առողջության պահպանման կանոնների խախտումները։ Շարադրված վերլուծության հիման վրա ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության անմիջական օբյեկտն այն հասարակական հարաբերություններն են, որոնք ուղղված են մարդու` անվտանգության և հիգիենայի պահանջները բավարարող աշխատանքային պայմանների իրավունքի ապահովմանը, իսկ լրացուցիչ օբյեկտ են հանդիսանում մարդու կյանքը և առողջությունը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործությունն օբյեկտիվ կողմից բնութագրվում է ինչպես գործողությամբ այնպես էլ անգործությամբ, որը դրսևորվում է տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները խախտելով։ Անձի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմն առկա է այն դեպքում, երբ` 1) խախտվել են ՀՀ կառավարության, տարբեր նախարարությունների, գերատեսչությունների, հիմնարկների և առանձին գործատուների կողմից սահմանված` տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության հատուկ կանոնները, 2) առաջացել են հանրորեն վտանգավոր այնպիսի հետևանքներ, ինչպիսիք են տուժողի առողջությանը ծանր կամ միջին ծանրության վնասի կամ մասնագիտական հիվանդության պատճառումը կամ մահվան առաջացումը, 3) առկա է պատճառական կապ արարքի (գործողության կամ անգործության) և վրա հասած հետևանքների միջև։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված արարքի սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է մեղքի անզգույշ ձևով` ինքնավստահությամբ կամ անփութությամբ։ Հանցավոր ինքնավստահության դեպքում տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները խախտվում են գիտակցաբար, որի դեպքում հանցավորը նախատեսում է իր արարքի հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, սակայն առանց բավարար հիմքերի, ինքնավստահորեն հույս է ունենում, որ դրանք կկանխվեն։ Մինչդեռ, անփութության դեպքում հանցավորը նշված կանոնները կարող է խախտել նաև` չնախատեսելով վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, թեև տվյալ իրադրությունում ոչ միայն պարտավոր էր, այլև կարող էր նախատեսել դա։ Հանցագործության սուբյեկտը հատուկ է` մեղսունակ ֆիզիկական այն անձը, ով պատասխանատու է տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնների պահպանման համար՚։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի համաձայն` ՙ1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: 2. Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` ՙ1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են` ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը, դ) մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն: Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի: Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է: (…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե'ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚: Ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա նախկինում դատված չէ, ամուսնացած է: Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցանք, ֆիզիկապես վատառողջ է, երկրորդ խմբի հաշմանդամ է, տուժողը բողոք կամ գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացրել: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը): Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Գևորգ Աբգարյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Վլադիմիր Գալստյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով: Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին` դատարանը գտնում է, որ Գևորգ Աբգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Քննության առնելով դատական ծախսերի հարցը, դատարանն արձանագրում է, որ որպես ապացույց մեղադրանքի հիմքում դրված` դատաբժշկական, ճարտարագիտատեխնիկական և շինարարատեխնիկական փորձաքննությունների արժեքը կազմել է 104.180 ՀՀ դրամ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙԴատական ծախսերը բաղկացած են` /.../ 3) մասնագետի, փորձագետի, թարգմանչի վարձատրության գումարներից. /.../՚: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 169-րդ հոդվածի համաձայն` ՙ1. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 1-6-րդ կետերում թվարկված դատական ծախսերը կարող են դատարանի կողմից դրվել դատապարտյալի վրա: /.../՚: Հաշվի առնելով վերոգրյալը, դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 169-րդ հոդվածի 1-ին մասի կարգով Գևորգ Աբգարյանից հօգուտ պետական բյուջեի որպես դատական ծախսեր պետք է բռնագանձել 104.180 /հարյուր չորս հազար հարյուր ութսուն/ ՀՀ դրամ: Անդրադառնալով Գևորգ Աբգարյանի գույքի վրա քննիչի` 2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ դրված կալանքին, դատարանը փաստում է հետևյալը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 232-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙԳույքի վրա կալանք դնելը կիրառվում է քաղաքացիական հայցը, գույքի հնարավոր բռնագրավումը, բռնագանձումը և դատական ծախսերն ապահովելու համար՚: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 238-րդ հոդվածի համաձայն` ՙ1. Գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ, ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը հետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը: 2. Քաղաքացիական հայցվորի կամ այլ շահագրգիռ անձանց միջնորդությամբ դատարանն իրավունք ունի գույքի վրա դրված կալանքը պահպանել նաև քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում՚: Հաշվի առնելով, որ քրեական գործով առկա են դատական ծախսեր, ուստի դատարանը գտնում է, որ 104.180 ՀՀ դրամի չափով ք.Երևան, Կենտրոն, Արգիշտի 7/4 շենքի 27 ավտոկայանատեղիի` Գևորգ Աբգարյանի բաժնի վրա 2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ դրված կալանքը պետք է պահպանել քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում, քանի որ դեռևս չի վերացել դրանից բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը: Նկատի ունենալով, որ տուժող Ռաֆայել Մելքոնյանը քաղաքացիական հայց չի ներկայացրել և հայտնել է, որ ամբաստանյալից բողոք կամ վնասի հատուցման պահանջ չունի, ուստի քաղաքացիական հայցի հարցը պետք է համարել լուծված: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 163-րդ, 168-րդ, 169-րդ, 238-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը` ՎՃՌԵՑ Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրհիսնապատիկի` 250.000 /երկու հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով: Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: 2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ քաղաք Երևան, Կենտրոն, Արգիշտի 7/4 շենքի 27 ավտոկայանատեղիի` Գևորգ Աբգարյանի բաժնի վրա 104.180 ՀՀ դրամի չափով դրված կալանքը պահպանել քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում: Ամբաստանյալ Գևորգ Ցոլակի Աբգարյանից հօգուտ պետական բյուջեի որպես դատական ծախսեր բռնագանձել 104.180 /հարյուր չորս հազար հարյուր ութսուն/ ՀՀ դրամ: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 31-01-2018 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 06-03-2018 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 30-03-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 2 հատոր. 1-ինը՝ 123, 2-րդը՝ 46 թերթից: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 30-03-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 123,46 |