Գործ No ԵԱՔԴ/0200/01/17

ԴԱՏԱՎՃԻՌ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՙ28՚ փետրվարի 2018 թվական քաղաք Երևան

Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը,

նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Միլենա Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Արծրուն Առաքելյանի
պաշտպան Կարեն Ղազարյանի
թարգմանիչ Անի Հովհաննիսյանի

Ավան նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Ալեքսեյ Անդրեյի Գրինչուկի /ծնված` 1987 թվականի դեկտեմբերի 25-ին` Երևան քաղաքում, ուկրաինացի, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, չի աշխատում, չդատված, հաշվառված` քաղաք Երևան, Բաշինջաղյան 1-ին փողոց, 16-րդ շենք, 48-րդ բնակարան, փաստացի բնակվող` քաղաք Երևան, Նոր-Նորքի 8-րդ զանգված, 22-րդ շենքի հարակից տուն, անձնագիր` AG 0644780/ մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով,

Ֆեոդոր Իվանովիչ Բոլդիրևի /ծնված` 1988 թվականի ապրիլի 10-ին` Երևան քաղաքում, ռուս, Ռուսաստանի Դաշնության քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, չդատված, հաշվառված և բնակվող` քաղաք Երևան, Մամիկոնյան փողոց, 34Ա շենք, 22-րդ բնակարան, անձնագիր` 53 0908264/ մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը

2017 թվականի փետրվարի 17-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով և 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 09101217 քրեական գործը:
2017 թվականի փոտրվարի 27-ին Ֆեոդոր Բոլդիրևը և Ալեքսեյ Գրինչուկը ձերբակալվել են:
2017 թվականի մարտի 01-ին Ֆեոդոր Բոլդիրևը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 175-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2017 թվականի մարտի 02-ին Ֆեոդոր Բոլդիրևի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը:
2017 թվականի մարտի 02-ին Ալեքսեյ Գրինչուկը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով և 185-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նույն օրը նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը:
2017 թվականի մարտի 28-ին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի որոշմամբ Ֆեոդոր Բոլդիրևի նկատմամբ կիրառված կալանավորումը վերացվել է:
2017 թվականի մարտի 28-ին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի որոշմամբ Ալեքսեյ Գրինչուկի նկատմամբ որպես կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել գրավ:
2017 թվականի նոյեմբերի 15-ին ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումներով Ֆեոդոր Բոլդիրևի և Ալեքսեյ Գրինչուկի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ և 2017 թվականի նոյեմբերի 22-ին վերջիններս վերցվել են արգելանքի:
2017 թվականի նոյեմբերի 27-ին Ֆեոդոր Բոլդիրևի և Ալեքսեյ Գրինչուկի նկատմամբ որպես կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց է կիրառվել գրավ:
2017 թվականի դեկտեմբերի 14-ին թիվ 09101217 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:

Գործի փաստական հանգամանքները

Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Ալեքսեյ Գրինչուկին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա խախտելով Մարատ Կիրիլյուկի բնակարանի անձեռնմխելիության իրավունքը նրա կամքին հակառակ ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Զ.Սարկավագի փողոցի 123/3 շենքի 13 հասցեում գտնվող բնակարան և կատարել է բռնությամբ զուգորդված ինքնիրավչություն:
Այսպես` 2017 թվականի փետրվարի 16-ի երեկոյան Ալեքսեյ Գրինչուկը զանգահարել է մարմնավաճառությամբ զբաղվող Նազելի Մելիքյանին և առաջարկել է սեռական հարաբերություն գումարի դիմաց, սակայն վերջինս իրեն վիրավորական արտահայտություն անելու համար հեռախոսը փոխանցել է իր ընկեր Մարատ Կիրիլյուկին: Նրանք միմյանց փոխադարձ վիրավորական արտահայտություններ են հնչեցրել, որից հետո Ալեքսեյ Գրինչուկի ընկեր Ֆեոդոր Բոլդիրևն է զանգահարել Նազելի Մելիքյանին և խոսակցության ժամանակ կրկին միմյանց հասցեին հնչեցրել են վիրավորական արտահայտություններ, որից հետո Ֆեոդոր Բոլդիրևը և Ալեքսեյ Գրինչուկն իրենց օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 1087.1 հոդվածով սահմանված կարգով իրենց պատվին, արժանապատվությանը պատճառված վնասի հատուցման համար դատարան դիմելու փոխարեն, իրենց ենթադրյալ իրավունքներն իրականացնելու նպատակով նույն օրը` ժամը 23:30-ի սահմաններում, իրենց ընկերներ Ալեքսանդր Կասմինի և Դավիդ Գրինչուկի հետ գնացել են Երևա քաղաքի Զ.Սարկավագի փողոցի 123/3 շենքի բակ: Ալեքսանդր Կասմինինը և Դավիդ Գրինչուկը սպասել են շենքի բակում, իսկ Ալեքսեյ Գրինչուկը և Ֆեոդոր Բոլդիրևը գնացել են նշված շենքի թիվ 13 բնակարան, որտեղ հեռախոսազանգի միջոցով նախապես ձեռք բերված պայմանավորվածության համաձայն, բնակարանի մուտքի դուռը կիսաբաց վիճակում վերջիններիս սպասել է Նազելի Մելիքյանը: Ալեքսեյ Գրինչուկը և Ֆեոդոր Բոլդիրևն առանց նշված բնակարանի տիրոջ` Մարատ Կիրիլյուկի թույլտվության, խախտելով նրա բնակարանի անձեռնմխելիության իրավունքը, նրա կամքին հակառակ հրելով բացել են բնակարանի մուտքի դուռը և ապօրինի մուտք են գործել նշված բնակարան, որից հետո Մարատ Կիրիլյուկի օրինական պահանջով չեն հեռացել և շարունակելով ինքնիրավչությանն ուղղված գործողությունները Մարատ Կիրիլյուկի նկատմամբ բռնություն գործադրելով, այն է` ձեռքերով, արդուկով և պահարանի դարակով հարվածներ է հասցրել նրա մարմնի տարբեր մասերին և գլխին, Մարատ Կիրիլյուկի առողջությանը պատճառելով թեթև վնասի հատկանիշներ պարունակող` գլխի հետնա-ճակատա-գագաթային սալջարդ վերքի, աջից ճակատային, քթ մեջքի, ձախ վերին կոպի միջային կեսի, աջ դաստակի շջանների արյունազեղումների ձևով մարմնական վնասվածքներ` միաժամանակ պահանջելով գումար և ոսկեղեն, սակայն Մարատ Կիրիլյուկը հրաժարվել է գումար և ոսկեղեն տալ:Այդ ընթացքում Ալեքսեյ Գրինչուկը նույն նպատակով դիտավորությամբ վնասել է Մարատ Կիրիլյուկին պատկանող 115.000 ՀՀ դրամ արժողության Սամսունգ ֆիրմայի հեռուստացույցը, վերցրել է 8.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙՊրիմա՚ ֆիրմայի DVD նվագարկիչը, իսկ Նազելի Մելիքյանին պատկանող 170.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙHUAIWEI՚ ֆիրմայի բջջային հեռախոսը դիտավորությամբ հարվածել է պատին և կոտրել այն` էական և գույքային վնաս պատճառելով Նազելի Մելիքյանի և Մարատ Կիրիլյուկի իրավունքներին և օրինական շահերին:՚:

Ամբաստանյալ Ֆեոդոր Բոլդիրևին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մեղադրանք է առաջադրվել, որ ՙնա խախտելով Մարատ Կիրիլյուկի բնակարանի անձեռնմխելիության իրավունքը նրա կամքին հակառակ ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Զ.Սարկավագի փողոցի 123/3 շենքի 13 հասցեում գտնվող բնակարան և կատարել է բռնությամբ զուգորդված ինքնիրավչություն:
Այսպես` 2017 թվականի փետրվարի 16-ի երեկոյան Ալեքսեյ Գրինչուկը զանգահարել է մարմնավաճառությամբ զբաղվող Նազելի Մելիքյանին և առաջարկել է սեռական հարաբերություն գումարի դիմաց, սակայն վերջինս իրեն վիրավորական արտահայտություն անելու համար հեռախոսը փոխանցել է իր ընկեր Մարատ Կիրիլյուկին: Նրանք միմյանց փոխադարձ վիրավորական արտահայտություններ են հնչեցրել, որից հետո Ալեքսեյ Գրինչուկի ընկեր Ֆեոդոր Բոլդիրևն է զանգահարել Նազելի Մելիքյանին և խոսակցության ժամանակ կրկին միմյանց հասցեին հնչեցրել են վիրավորական արտահայտություններ, որից հետո Ֆեոդոր Բոլդիրևը և Ալեքսեյ Գրինչուկն իրենց օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 1087.1 հոդվածով սահմանված կարգով իրենց պատվին, արժանապատվությանը պատճառված վնասի հատուցման համար դատարան դիմելու փոխարեն, իրենց ենթադրյալ իրավունքներն իրականացնելու նպատակով նույն օրը` ժամը 23:30-ի սահմաններում, իրենց ընկերներ Ալեքսանդր Կասմինի և Դավիդ Գրինչուկի հետ գնացել են Երևա քաղաքի Զ.Սարկավագի փողոցի 123/3 շենքի բակ: Ալեքսանդր Կասմինինը և Դավիդ Գրինչուկը սպասել են շենքի բակում, իսկ Ալեքսեյ Գրինչուկը և Ֆեոդոր Բոլդիրևը գնացել են նշված շենքի թիվ 13 բնակարան, որտեղ հեռախոսազանգի միջոցով նախապես ձեռք բերված պայմանավորվածության համաձայն, բնակարանի մուտքի դուռը կիսաբաց վիճակում վերջիններիս սպասել է Նազելի Մելիքյանը: Ալեքսեյ Գրինչուկը և Ֆեոդոր Բոլդիրևն առանց նշված բնակարանի տիրոջ` Մարատ Կիրիլյուկի թույլտվության, խախտելով նրա բնակարանի անձեռնմխելիության իրավունքը, նրա կամքին հակառակ հրելով բացել են բնակարանի մուտքի դուռը և ապօրինի մուտք են գործել նշված բնակարան, որից հետո Մարատ Կիրիլյուկի օրինական պահանջով չեն հեռացել և շարունակելով ինքնիրավչությանն ուղղված գործողությունները Մարատ Կիրիլյուկի նկատմամբ բռնություն գործադրելով, այն է` ձեռքերով, արդուկով և պահարանի դարակով հարվածներ է հասցրել նրա մարմնի տարբեր մասերին և գլխին, Մարատ Կիրիլյուկի առողջությանը պատճառելով թեթև վնասի հատկանիշներ պարունակող` գլխի հետնա-ճակատա-գագաթային սալջարդ վերքի, աջից ճակատային, քթ մեջքի, ձախ վերին կոպի միջային կեսի, աջ դաստակի շջանների արյունազեղումների ձևով մարմնական վնասվածքներ` միաժամանակ պահանջելով գումար և ոսկեղեն, սակայն Մարատ Կիրիլյուկը հրաժարվել է գումար և ոսկեղեն տալ:Այդ ընթացքում Ալեքսեյ Գրինչուկը նույն նպատակով դիտավորությամբ վնասել է Մարատ Կիրիլյուկին պատկանող 115.000 ՀՀ դրամ արժողության Սամսունգ ֆիրմայի հեռուստացույցը, վերցրել է 8.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙՊրիմա՚ ֆիրմայի DVD նվագարկիչը, իսկ Նազելի Մելիքյանին պատկանող 170.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙHUAIWEI՚ ֆիրմայի բջջային հեռախոսը դիտավորությամբ հարվածել է պատին և կոտրել այն` էական և գույքային վնաս պատճառելով Նազելի Մելիքյանի և Մարատ Կիրիլյուկի իրավունքներին և օրինական շահերին:՚:

Արագացված դատական քննություն

Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալներ Ալեքսեյ Գրինչուկը և Ֆեոդոր Բոլդիրևը միջնորդել են դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով, հայտարարելով, որ մեղադրանքը պարզ է, համաձայն են առաջադրված մեղադրանքին, գիտակցում են արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր` պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել է նաև ամբաստանյալների պաշտպան Կարեն Ղազարյանը:
Մեղադրող Արծրուն Առաքելյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Տուժող Մարատ Կիրիլյուկը նույնպես չի առարկել դատական քննության արագացած կարգ կիրառելուն, միաժամանակ նշելով, որ ամբաստանյալներից բողոք կամ գույքային վնասի հատուցման պահանջ չունի:
Տուժող Նազելի Մելիքյանը չի ներկայացել դատական նիստին և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու վերաբերյալ առարկություններ չի ներկայացրել:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Դատարանը գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով ամբաստանյալներ Ալեքսեյ Գրինչուկի և Ֆեոդոր Բոլդիրևի կողմից մեղադրանքն ամբողջ ծավալով ընդունելու հանգամանքը, հանգում է հետևության, որ նրանց մեղավորությունը` Մարատ Կիրիլյուկի կամքին հակառակ նրա բնակարան ապօրինի մուտք գործելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով, և բռնություն գործադրելով ինքնիրավչություն` օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իրենց ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ (ինքնագլուխ) իրականացնելու մեջ, որն էական վնաս է պատճառել Մարատ Կիրիլյուկի և Նազելի Մելիքյանի իրավունքներին և օրինական շահերին, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքների կատարման համար ամբաստանյալները ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե°ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի գործով որոշման մեջ` արձանագրելով, որ ՙ(...) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ միաժամանակ բնութագրում են հանցագործությունն ու հանցավորի անձնավորությունը: Այդ պատճառով էլ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցակազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում պատժի վրա: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս (...)՚ (տե°ս Անդրանիկ Մեսրոպի Ավետիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հուլիսի 13-ի թիվ ԵԱՆԴ/0091/01/09 որոշման 20-րդ կետը):

Ամբաստանյալ Ֆեոդոր Բոլդիրևի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա ամուսնացած է, նախկինում դատված չէ: Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, առաջին անգամ կատարել է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցանքներ:
Ամբաստանյալ Ալեքսեյ Գրինչուկի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա նախկինում դատված չէ: Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, առաջին անգամ կատարել է ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցանքներ:
Ամբաստանյալներ Ալեքսեյ Գրինչուկի և Ֆեոդոր Բոլդիրևի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:

ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել, որ. ՙ(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորել է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը՚ (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
Հաշվի առնելով ամբաստանյալներ Ալեքսեյ Գրինչուկի և Ֆեոդոր Բոլդիրևի կատարած հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրանց դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Ալեքսեյ Գրինչուկը և Ֆեոդոր Բոլդիրևը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման համար ենթակա են պատժի տուգանքի ձևով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն`
ՙՄինչև դատական քննությունը կալանքի տակ գտնվող անձի նկատմամբ տուգանքի, որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու ձևով պատիժ նշանակելիս դատարանը, հաշվի առնելով կալանքի տակ պահելու ժամկետը, մեղմացնում է նշանակված պատիժը կամ լրիվ ազատում պատիժը կրելուց:՚:
Նկատի ունենալով, որ ամբաստանյալներ Ալեքսեյ Գրինչուկը և Ֆեոդոր Բոլդիրևը 2017 թվականի փետրվարի 27-ից մարտի 28-ը և նոյեմբերի 22-ից 27-ը գտնվել են նախնական կալանքի տակ, ապա դատարանը գտնում է, որ նրանց նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պետք է կիրառել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասի կանոնները և նշանակված տուգանքին հաշվակցել նախնական կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը:
Անդրադառնալով խափանման միջոցներին, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Ալեքսեյ Գրինչուկի և Ֆեոդոր Բոլդիրևի նկատմամբ որպես կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառված գրավը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո` վերադարձնել գրավատուին:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված և տուժող Մարատ Կիրիլյուկին ի պահ հանձնված ՙԼենովո՚ ֆիրմայի 86869402566453 և 868694025664542 գործարանային համարների և ՙՆոկիա՚ ֆիրմայի 354594050445638 գործարանային համարի բջջային հեռախոսները, ՙPrima՚ մոդելի DVD նվագարկիչը, պահարանի դարակի պոկված մասը, մուգ շագանակագույն փայտից ժամացույցը, ՙՍամսունգ՚ ֆիրմայի հեռուստացույցը պետք է թողնել տուժողի տնօրինմանը: Իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված ՙTefal՚ ֆիրմայի արդուկը պետք է վերադարձնել տուժող Մարատ Կիրիլյուկին, ՙKILIKIA՚ ֆիրմայի գարեջրի շիշը և դեպքի վայրից բամբակյա խծուծներով վերցված արնանման հեղուկի հետքերը` ոչնչացնել:
ՀՀ քրեական դատավարության 375.3 հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն` ՙՍույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերն ամբաստանյալից ենթակա չեն բռնագանձման:՚: Հետևաբար, դատարանը դատական ծախսերին չի անդրադառնում:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 134-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ, 3754-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`

ՎՃՌԵՑ

Ալեքսեյ Անդրեյի Գրինչուկին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք նվազագույն աշխատավարձի հիսնապատիկի` 50.000 /հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` պատիժ նշանակել տուգանք նվազագույն աշխատավարձի վեցհարյուրապատիկի` 600.000 /վեց հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսսգրքի 66-րդ հոդվածի կիրառմամբ հանցանքների համակցությամբ պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով Ալեքսեյ Անդրեյի Գրինչուկի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի վեցհարյուրհիսնապատիկի` 650.000 /վեց հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասի կիրառմամբ, պատժի ժամկետները հաշվարկելու և պատիժը հաշվակցելու միջոցով նշանակված 650.000 /վեց հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով տուգանքին հաշվակցել նախնական կալանքի տակ գտնվելու 1 /մեկ/ ամիս 6 /վեց/ օրը` Ալեքսեյ Անդրեյի Գրինչուկի նկատմամբ նշանակված պատիժը մեղմացնել և վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի չորսհարյուրհիսնապատիկի` 450.000 /չորս հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Ալեքսեյ Անդրեյի Գրինչուկի նկատմամբ որպես կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառված գրավը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` 900033097016 դեպոզիտ հաշվին որպես գրավ մուծված 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամը վերադարձնել գրավատու Կարեն Ղազարյանին:

Ֆեոդոր Իվանովիչ Բոլդիրևին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածի 1-ին մասով նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք նվազագույն աշխատավարձի հիսնապատիկի` 50.000 /հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` պատիժ նշանակել տուգանք նվազագույն աշխատավարձի վեցհարյուրապատիկի` 600.000 /վեց հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսսգրքի 66-րդ հոդվածի կիրառմամբ հանցանքների համակցությամբ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Ֆեոդոր Իվանովիչ Բոլդիրևի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի վեցհարյուրհիսնապատիկի` 650.000 /վեց հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասի կիրառմամբ` պատժի ժամկետները հաշվարկելու և պատիժը հաշվակցելու միջոցով, նշանակված 650.000 ՀՀ դրամի չափով տուգանքին հաշվակցել նախնական կալանքի տակ գտնվելու 1 /մեկ/ ամիս 6 /վեց/ օրը` Ֆեոդոր Իվանովիչ Բոլդիրևի նկատմամբ նշանակված պատիժը մեղմացնել և վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի չորսհարյուրհիսնապատիկի` 450.000 /չորս հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Ֆեոդոր Իվանովիչ Բոլդիրևի նկատմամբ որպես կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառված գրավը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` 900033097016 դեպոզիտ հաշվին որպես գրավ մուծված 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամը վերադարձնել գրավատու Կարեն Ղազարյանին:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված և տուժող Մարատ Կիրիլյուկին ի պահ հանձնված ՙԼենովո՚ ֆիրմայի 86869402566453 և 868694025664542 գործարանային համարների և ՙՆոկիա՚ ֆիրմայի 354594050445638 գործարանային համարի բջջային հեռախոսները, ՙPrima՚ մոդելի DVD նվագարկիչը, պահարանի դարակի պոկված մասը, մուգ շագանակագույն փայտից ժամացույցը, ՙՍամսունգ՚ ֆիրմայի հեռուստացույցը թողնել տուժողի տնօրինմանը:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված ՙTefal՚ ֆիրմայի արդուկը վերադարձնել տուժող Մարատ Կիրիլյուկին, ՙKILIKIA՚ ֆիրմայի գարեջրի շիշը և դեպքի վայրից բամբակյա խծուծներով վերցված արնանման հեղուկի հետքերը ոչնչացնել:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:



ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ