Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0182/01/17
Վիճակագրական տողի համար :
6.3
Պատասխանող
Ռուսլան Ներսեսյան
Ռուսլան Ներսեսյան Արարատ
Ռուսլան Ներսեսյան
Ռուսլան Ներսեսյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Ալեքսանդր Ազարյան
Նարինե Հովակիմյան
Մհեր Արղամանյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Մարինե Մելքոնյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Ալեքսանդր Ազարյան
Նարինե Հովակիմյան
Մհեր Արղամանյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Մարինե Մելքոնյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2019-09-10 | 13:00 | 1 | |||
| Քրեական վերաքննիչ | 2019-08-05 | 12:00 | 1 | |||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2019-04-26 | 15:00 | 5-րդ | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-04-17 | 14:00 | 5-րդ | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-04-11 | 15:00 | 5-րդ | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-03-22 | 14:00 | 5-րդ | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-03-12 | 17:00 | 5-րդ | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-02-19 | 17:00 | 5-րդ | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-02-14 | 14:00 | 5-րդ | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-01-29 | 15:00 | 5-րդ | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-02-27 | 17:00 | 7-րդ | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-02-06 | 12:30 | 1-ին | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-01-22 | 12:30 | 1-ին | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2017-12-15 | 14:30 | 1-ին | Կայացել է |
ԵԱՔԴ/0182/01/17
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈւՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
«10» սեպտեմբերի 2019թ. ք.Երևան
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան)
Նախագահող դատավոր Ա.Ազարյան
դատավորներ Ն.Հովակիմյան
Մ.Արղամանյան
քարտուղարությամբ՝ Ա.Ավետիսյանի
մասնակցությամբ՝
մեղադրող Ա.Ստեփանյանի
պաշտպան Գ.Սիմոնյանի
ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանի
ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի (ծնված` 1996թ. մայիսի 23-ին Դիլիջանում, ազգությամբ` հայ, ՀՀ քաղաքացի, իննամյա կրթությամբ, չամուսնացած, ֆիզիկապես վատառողջ, չի աշխատում, նախկինում դատված` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. ապրիլի 25-ի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել տուգանքի 400.000 ՀՀ դրամի չափով, տուգանքից վճարում է կատարել 63.000 ՀՀ դրամի չափով, հաշվառված է Դիլիջան քաղաքի Անդրանիկ թաղամասի 3-րդ նրբանցքի թիվ 38 տանը, բնակվում է Երևան քաղաքի Մանուշյան փողոցի թիվ 6/2 տանը) վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճռի դեմ մեղադրող Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը`
ՊԱՐԶԵՑ
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնում 2017թ. սեպտեմբերի 28-ի որոշմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով, հարուցվել է թիվ 14114417 քրեական գործը:
2017թ. հոկտեմբերի 2-ին Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2017թ. հոկտեմբերի 9-ին Ռուսլան Ներսեսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով:
2017թ. նոյեմբերի 20-ին Ռուսլան Ներսեսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով այն արարքի համար, որ նա «2017 թվականի սեպտեմբերի 21-ին, ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր.Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքները` շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու «Ինտերսկոլ» ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Դեվալտ» ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Բոշ» ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Բանկո» ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ»:
2017թ. նոյեմբերի 24-ին Ռուսլան Ներսեսյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան):
Առաջին ատյանի դատարանի 2018թ. փետրվարի 27-ի որոշմամբ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում, իսկ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոխվել է և որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
Ռուսլան Ներսեսյանը հայտնաբերվել է 2018թ. դեկտեմբերի 12-ին:
Առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճռով Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման` 3 տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցվել է 2018թ. դեկտեմբերի 12-ից մինչև 2019թ. ապրիլի 26-ն անազատության մեջ գտնվելու 4 ամիս 14 օրը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 տարի 7 ամիս 16 օր ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով, դատավճիռների համակցությամբ, նշված դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է 2016թ. ապրիլի 25-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0016/01/16 դատավճռով նշանակված տուգանք պատժատեսակից մնացած 337.000 ՀՀ դրամ տուգանքը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 տարի 7 ամիս 16 օր ժամկետով և տուգանք՝ 337.000 ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել` 3 տարի փորձաշրջանով:
Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացվել է, և նա անհապաղ ազատ է արձակվել դատական նիստի դահլիճում:
2019թ. հունիսի 6-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է գործով մեղադրող` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը` Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճռի դեմ:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում մեղադրող Ա.Ստեփանյանը նշել է, որ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով, խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ, 70-րդ հոդվածների պահանջները, դատարանի նման եզրահանգումը չի համապատասխանում ամբաստանյալի կատարած հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին, բնույթին, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալներին և բավարար չէ պատժի նպատակներն ապահովելու՝ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար, այսինքն` թույլ է տրվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա` ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը, մասնավորապես՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը ենթակա չէր կիրառման, դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին:
Մեղադրողը նշել է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, տվյալ հանցագործության տարածվածությունը, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։
Սույն դեպքում Առաջին ատյանի դատարանի համոզվածությունը, վստահությունը` առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին, համոզիչ և պատճառաբանված չէ: Առաջին ատյանի դատարանի նման համոզվածությունը հիմնված չէ օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2016թ. ապրիլի 25-ի թիվ ԵԱՔԴ/0016/01/16 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել է տուգանքի` 400.000 ՀՀ դրամի չափով և որ դատարանի հարցմանն ի պատասխան 2019թ. փետրվարի 8-ին դատարանում ստացվել է ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության թիվ Ե/Պ-2-78 գրությունն այն մասին, որ Ռ.Ներսեսյանը հաշվառվել է ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության Երևանի բաժնում և 400.000 ՀՀ դրամ տուգանքից վճարում է կատարել 63.000 ՀՀ դրամի չափով:
Այսինքն` Ռուսլան Ներսեսյանը նախկինում ևս դատապարտվել է, և նրա նկատմամբ կիրառված տուգանքի ձևով պատիժը բավարար չի եղել վերջինիս ուղղման համար, ավելին` պատիժն ամբողջությամբ չկրած` շարունակել է իր հանցավոր գործունեությունը։
Հետևաբար` Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17 քրեական գործով 2019թ. ապրիլի 26-ին նշանակված պատիժն արդարացի չէ, այն չի համապատասխանում հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար չէ նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պատշաճ չի վերլուծել և հաշվի չի առել հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Հետևություն անելով, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, քանի որ առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահություն` առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին, դատարանը հանգել է սխալ եզրահանգման, նման հետևության համար օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալներ առկա չեն:
Այսպիսով, ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելով` հնարավոր չի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակը, այն դեպքում, երբ նախկին պատիժը բավարար չի եղել հանցավորի ուղղման համար, պատիժն անարդարացի է` ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում հանցագործության ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին:
Եվ, եթե վերջինիս նկատմամբ չի նշանակվում ռեալ պատիժ, այսինքն` ամբաստանյալի արարքի համար չի նշանակվում համապատասխան պատիժ, այն չի կարող նպաստել քրեական օրենքի ընդհանուր կանխարգելիչ ազդեցությանը:
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ: Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով՝ հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը պատիժ նշանակելիս հաշվի է առել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար, ֆիզիկապես վատառողջ է։
Այս պայմաններում ամբաստանյալի կողմից խոստովանական ցուցմունքներ տալը, կատարածի համար զղջալը, ֆիզիկապես վատառողջ լինելը` որպես այդպիսին, չի նվազեցնում ամբաստանյալի կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, չի կարող մեխանիկորեն հանգեցնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմանը, այլ տվյալ դեպքում նշյալ հոդվածի կիրառման հնարավորությունը պետք է քննարկվի գործում առկա մեղմացնող և խստացնող հանգամանքների համակցության, հանցավորի անձի և այլ հանգամանքների համատեքստում։
Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել նաև այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը գտնվել է հետախուզման մեջ։
Ելնելով վերոգրյալից, բողոքաբերը խնդրել է. «Բեկանել Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2019 թվականի ապրիլի 26-ի թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17 գործով կայացված դատավճիռը և ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելը վերացնել»:
Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները.
Դատական նիստի ժամանակ մեղադրող Ա.Ստեփանյանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով պնդեց վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով այն բավարարել:
Պաշտպան Գ.Սիմոնյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ` նշելով, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտն օրինական է, հիմնավորված և փոփոխման ենթակա չէ:
Ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը միացավ պաշտպանին և խնդրեց վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
Ուսումնասիրելով մեղադրող Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում։
Այսինքն, դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա (հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն)։ Դատարանը հանրության համար վտանգավորության բնույթը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Դրանք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։ Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը։ Դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա։
Քրեական օրենքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի, այնպես էլ պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն. «1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին։
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիu դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները (...)»։
Մեջբերված քրեաիրավական նորմերը Վճռաբեկ դատարանի կողմից բազմիցս վերլուծության են ենթարկվել մի շարք գործերով կայացված նախադեպային որոշումներում, և մշտապես վերահաստատվել է դիրքորոշումն առ այն, որ դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն այն մասին, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի գոյություն ունեցող այնպիսի օբյեկտիվ տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա (հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ, ի թիվս այլ որոշումների, մանրամասն տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ Գարուշ Մադաթյանի գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08, Արմեն Շահբազյանի գործով 2014 թվականի օգոստոսի 15-ի թիվ ԵՇԴ/0143/01/13, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումները)` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքն ու հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը և այլն (ԵԱԴԴ/0034/01/12, ԼԴ/0093/01/12, ՏԴ/0018/01/13, ԵԷԴ/0132/01/13, ԵԱՆԴ/0060/01/13, ԵԿԴ/0096/01/13, ԵԿԴ/0252/01/13, ԵՄԴ/0027/01/14, ԳԴ/0014/01/14, ՍԴ/0204/01/13, ՏԴ/0031/01/14, ՍԴ3/0174/01/14, ԵԱԴԴ/0011/01/14, ԵԱՔԴ/0091/01/14, ԵԿԴ/0039/01/15, ԱՐԴ/0031/01/15 և այլն)։
Անդրադառնալով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին՝ Թ.Տեր-Գրիգորյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին՝ համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել՝ ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։
(…) նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը» (տե՛ս Թամարա Տեր-Գրիգորյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշումը)։
Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին։
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը» (տե՛ս Դավիթ Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 12-րդ կետը)։
Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, ինչպես նաև պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ համապատասխան հետևության հանգելիս դատարանը, ի թիվս այլոց, պետք է հաշվի առնի արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը և բնույթը։ Հանցագործության այս հատկանիշներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ՝ իրավական դիրքորոշում արտահայտելով այն մասին, որ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։
Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն»։
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առել նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցագործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները:
Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Անդրանիկ Ուզունյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտել այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարած հանցանքի համար, հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, բնութագրվում է դրականորեն, ֆիզիկապես վատառողջ է, որի կապակցությամբ ՀՀ ՊՆ ԿՌԲՀ-ի կողմից ճանաչվել է ոչ պիտանի ծառայության համար:
Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է դիտել հանցանքը կատարելու ռեցիդիվը:
Նշված հանգամանքների պայմաններում Առաջին ատյանի դատարանը, հիմք ընդունելով նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածի պահանջը, եկել է եզրահանգման, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով պատիժ:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ վերլուծելով և գնահատելով վերը նշված հանգամանքները, հաշվի առնելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, միջին ծանրության հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը` մասնավորապես այն, որ գիտակցել է կատարած հանցանքի վտանգավորությունը, մինչ օրս զերծ է մնացել այլ հակաօրինական արարքներ կատարելուց, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար, բնութագրվում է դրականորեն, ֆիզիկապես վատառողջ է, ամբողջովին հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, տուժողը հայտնել է, որ ամբաստանյալից բողոք կամ պահանջ չունի, նաև այն, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը կարող է բավարար լինել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար` անկախ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից, Առաջին ատյանի դատարանը հանգել է հետևության, որ թվարկված հանգամանքներն էականորեն նվազեցնում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու իրենց համակցությամբ հնարավորություն են տալիս հանգելու հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու, և վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանն ու հանցագործությունների կանխմանը:
Առաջին ատյանի դատարանը փաստել է, որ տվյալ դեպքում դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման ու պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Միաժամանակ, Առաջին ատյանի դատարանը եկել է եզրահանգման, որ ամբաստանյալի արարքին համապատասխան պատժելիության սահմանումը կնպաստի նաև քրեական օրենքի ընդհանուր կանխարգելիչ ազդեցությանը:
Առաջին ատյանի դատարանը նման հետևության է հանգել ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից, սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի նպատակների իրականացման անհրաժեշտությունից, հիմնվելով կատարված հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների բազմակողմանի և օբյեկտիվ գնահատման վրա:
Վերը շարադրված փաստական հանգամանքները համադրելով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտած իրավական դիրքորոշումների հետ, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ Առաջին ատյանի դատարանն իրենց համակցության մեջ օբյեկտիվ ստուգման ու գնահատման ենթարկելով ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժն ինչպես մեղմացնող, այնպես էլ ծանրացնող հանգամանքները, արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, եկել է ճիշտ եզրահանգման, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, այսինքն` նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին:
Վերոշարադրյալի հիման վրա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքի պահպանման տեսանկյունից Առաջին ատյանի դատարանի վերը նշված հետևությունները հիմնավորված են։
Միաժամանակ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործը քննելիս Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ, 361.1-րդ, 385-387-րդ, 390-րդ, 393-րդ, 394-րդ և 412-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը
ՈՐՈՇԵՑ
Մեղադրող Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել` Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈւՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
«10» սեպտեմբերի 2019թ. ք.Երևան
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան)
Նախագահող դատավոր Ա.Ազարյան
դատավորներ Ն.Հովակիմյան
Մ.Արղամանյան
քարտուղարությամբ՝ Ա.Ավետիսյանի
մասնակցությամբ՝
մեղադրող Ա.Ստեփանյանի
պաշտպան Գ.Սիմոնյանի
ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանի
ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի (ծնված` 1996թ. մայիսի 23-ին Դիլիջանում, ազգությամբ` հայ, ՀՀ քաղաքացի, իննամյա կրթությամբ, չամուսնացած, ֆիզիկապես վատառողջ, չի աշխատում, նախկինում դատված` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. ապրիլի 25-ի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել տուգանքի 400.000 ՀՀ դրամի չափով, տուգանքից վճարում է կատարել 63.000 ՀՀ դրամի չափով, հաշվառված է Դիլիջան քաղաքի Անդրանիկ թաղամասի 3-րդ նրբանցքի թիվ 38 տանը, բնակվում է Երևան քաղաքի Մանուշյան փողոցի թիվ 6/2 տանը) վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճռի դեմ մեղադրող Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը`
ՊԱՐԶԵՑ
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնում 2017թ. սեպտեմբերի 28-ի որոշմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով, հարուցվել է թիվ 14114417 քրեական գործը:
2017թ. հոկտեմբերի 2-ին Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2017թ. հոկտեմբերի 9-ին Ռուսլան Ներսեսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով:
2017թ. նոյեմբերի 20-ին Ռուսլան Ներսեսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով այն արարքի համար, որ նա «2017 թվականի սեպտեմբերի 21-ին, ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր.Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքները` շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու «Ինտերսկոլ» ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Դեվալտ» ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Բոշ» ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Բանկո» ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ»:
2017թ. նոյեմբերի 24-ին Ռուսլան Ներսեսյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան):
Առաջին ատյանի դատարանի 2018թ. փետրվարի 27-ի որոշմամբ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում, իսկ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոխվել է և որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
Ռուսլան Ներսեսյանը հայտնաբերվել է 2018թ. դեկտեմբերի 12-ին:
Առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճռով Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման` 3 տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցվել է 2018թ. դեկտեմբերի 12-ից մինչև 2019թ. ապրիլի 26-ն անազատության մեջ գտնվելու 4 ամիս 14 օրը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 տարի 7 ամիս 16 օր ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով, դատավճիռների համակցությամբ, նշված դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է 2016թ. ապրիլի 25-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0016/01/16 դատավճռով նշանակված տուգանք պատժատեսակից մնացած 337.000 ՀՀ դրամ տուգանքը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 տարի 7 ամիս 16 օր ժամկետով և տուգանք՝ 337.000 ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել` 3 տարի փորձաշրջանով:
Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացվել է, և նա անհապաղ ազատ է արձակվել դատական նիստի դահլիճում:
2019թ. հունիսի 6-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է գործով մեղադրող` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը` Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճռի դեմ:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում մեղադրող Ա.Ստեփանյանը նշել է, որ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով, խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ, 70-րդ հոդվածների պահանջները, դատարանի նման եզրահանգումը չի համապատասխանում ամբաստանյալի կատարած հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին, բնույթին, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալներին և բավարար չէ պատժի նպատակներն ապահովելու՝ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար, այսինքն` թույլ է տրվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա` ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը, մասնավորապես՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը ենթակա չէր կիրառման, դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին:
Մեղադրողը նշել է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, տվյալ հանցագործության տարածվածությունը, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։
Սույն դեպքում Առաջին ատյանի դատարանի համոզվածությունը, վստահությունը` առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին, համոզիչ և պատճառաբանված չէ: Առաջին ատյանի դատարանի նման համոզվածությունը հիմնված չէ օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2016թ. ապրիլի 25-ի թիվ ԵԱՔԴ/0016/01/16 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել է տուգանքի` 400.000 ՀՀ դրամի չափով և որ դատարանի հարցմանն ի պատասխան 2019թ. փետրվարի 8-ին դատարանում ստացվել է ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության թիվ Ե/Պ-2-78 գրությունն այն մասին, որ Ռ.Ներսեսյանը հաշվառվել է ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության Երևանի բաժնում և 400.000 ՀՀ դրամ տուգանքից վճարում է կատարել 63.000 ՀՀ դրամի չափով:
Այսինքն` Ռուսլան Ներսեսյանը նախկինում ևս դատապարտվել է, և նրա նկատմամբ կիրառված տուգանքի ձևով պատիժը բավարար չի եղել վերջինիս ուղղման համար, ավելին` պատիժն ամբողջությամբ չկրած` շարունակել է իր հանցավոր գործունեությունը։
Հետևաբար` Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17 քրեական գործով 2019թ. ապրիլի 26-ին նշանակված պատիժն արդարացի չէ, այն չի համապատասխանում հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար չէ նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պատշաճ չի վերլուծել և հաշվի չի առել հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Հետևություն անելով, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, քանի որ առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահություն` առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին, դատարանը հանգել է սխալ եզրահանգման, նման հետևության համար օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալներ առկա չեն:
Այսպիսով, ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելով` հնարավոր չի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակը, այն դեպքում, երբ նախկին պատիժը բավարար չի եղել հանցավորի ուղղման համար, պատիժն անարդարացի է` ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում հանցագործության ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին:
Եվ, եթե վերջինիս նկատմամբ չի նշանակվում ռեալ պատիժ, այսինքն` ամբաստանյալի արարքի համար չի նշանակվում համապատասխան պատիժ, այն չի կարող նպաստել քրեական օրենքի ընդհանուր կանխարգելիչ ազդեցությանը:
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ: Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով՝ հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը պատիժ նշանակելիս հաշվի է առել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար, ֆիզիկապես վատառողջ է։
Այս պայմաններում ամբաստանյալի կողմից խոստովանական ցուցմունքներ տալը, կատարածի համար զղջալը, ֆիզիկապես վատառողջ լինելը` որպես այդպիսին, չի նվազեցնում ամբաստանյալի կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, չի կարող մեխանիկորեն հանգեցնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմանը, այլ տվյալ դեպքում նշյալ հոդվածի կիրառման հնարավորությունը պետք է քննարկվի գործում առկա մեղմացնող և խստացնող հանգամանքների համակցության, հանցավորի անձի և այլ հանգամանքների համատեքստում։
Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել նաև այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը գտնվել է հետախուզման մեջ։
Ելնելով վերոգրյալից, բողոքաբերը խնդրել է. «Բեկանել Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2019 թվականի ապրիլի 26-ի թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17 գործով կայացված դատավճիռը և ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելը վերացնել»:
Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները.
Դատական նիստի ժամանակ մեղադրող Ա.Ստեփանյանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով պնդեց վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով այն բավարարել:
Պաշտպան Գ.Սիմոնյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ` նշելով, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտն օրինական է, հիմնավորված և փոփոխման ենթակա չէ:
Ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը միացավ պաշտպանին և խնդրեց վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
Ուսումնասիրելով մեղադրող Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում։
Այսինքն, դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա (հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն)։ Դատարանը հանրության համար վտանգավորության բնույթը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Դրանք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։ Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը։ Դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա։
Քրեական օրենքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի, այնպես էլ պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն. «1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին։
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիu դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները (...)»։
Մեջբերված քրեաիրավական նորմերը Վճռաբեկ դատարանի կողմից բազմիցս վերլուծության են ենթարկվել մի շարք գործերով կայացված նախադեպային որոշումներում, և մշտապես վերահաստատվել է դիրքորոշումն առ այն, որ դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն այն մասին, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի գոյություն ունեցող այնպիսի օբյեկտիվ տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա (հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ, ի թիվս այլ որոշումների, մանրամասն տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ Գարուշ Մադաթյանի գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08, Արմեն Շահբազյանի գործով 2014 թվականի օգոստոսի 15-ի թիվ ԵՇԴ/0143/01/13, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումները)` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքն ու հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը և այլն (ԵԱԴԴ/0034/01/12, ԼԴ/0093/01/12, ՏԴ/0018/01/13, ԵԷԴ/0132/01/13, ԵԱՆԴ/0060/01/13, ԵԿԴ/0096/01/13, ԵԿԴ/0252/01/13, ԵՄԴ/0027/01/14, ԳԴ/0014/01/14, ՍԴ/0204/01/13, ՏԴ/0031/01/14, ՍԴ3/0174/01/14, ԵԱԴԴ/0011/01/14, ԵԱՔԴ/0091/01/14, ԵԿԴ/0039/01/15, ԱՐԴ/0031/01/15 և այլն)։
Անդրադառնալով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին՝ Թ.Տեր-Գրիգորյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին՝ համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել՝ ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։
(…) նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը» (տե՛ս Թամարա Տեր-Գրիգորյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշումը)։
Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին։
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը» (տե՛ս Դավիթ Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 12-րդ կետը)։
Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, ինչպես նաև պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ համապատասխան հետևության հանգելիս դատարանը, ի թիվս այլոց, պետք է հաշվի առնի արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը և բնույթը։ Հանցագործության այս հատկանիշներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ՝ իրավական դիրքորոշում արտահայտելով այն մասին, որ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։
Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն»։
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առել նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցագործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները:
Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Անդրանիկ Ուզունյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտել այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարած հանցանքի համար, հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, բնութագրվում է դրականորեն, ֆիզիկապես վատառողջ է, որի կապակցությամբ ՀՀ ՊՆ ԿՌԲՀ-ի կողմից ճանաչվել է ոչ պիտանի ծառայության համար:
Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է դիտել հանցանքը կատարելու ռեցիդիվը:
Նշված հանգամանքների պայմաններում Առաջին ատյանի դատարանը, հիմք ընդունելով նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածի պահանջը, եկել է եզրահանգման, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով պատիժ:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ վերլուծելով և գնահատելով վերը նշված հանգամանքները, հաշվի առնելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, միջին ծանրության հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը` մասնավորապես այն, որ գիտակցել է կատարած հանցանքի վտանգավորությունը, մինչ օրս զերծ է մնացել այլ հակաօրինական արարքներ կատարելուց, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար, բնութագրվում է դրականորեն, ֆիզիկապես վատառողջ է, ամբողջովին հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, տուժողը հայտնել է, որ ամբաստանյալից բողոք կամ պահանջ չունի, նաև այն, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը կարող է բավարար լինել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար` անկախ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից, Առաջին ատյանի դատարանը հանգել է հետևության, որ թվարկված հանգամանքներն էականորեն նվազեցնում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու իրենց համակցությամբ հնարավորություն են տալիս հանգելու հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու, և վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանն ու հանցագործությունների կանխմանը:
Առաջին ատյանի դատարանը փաստել է, որ տվյալ դեպքում դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման ու պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Միաժամանակ, Առաջին ատյանի դատարանը եկել է եզրահանգման, որ ամբաստանյալի արարքին համապատասխան պատժելիության սահմանումը կնպաստի նաև քրեական օրենքի ընդհանուր կանխարգելիչ ազդեցությանը:
Առաջին ատյանի դատարանը նման հետևության է հանգել ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից, սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի նպատակների իրականացման անհրաժեշտությունից, հիմնվելով կատարված հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների բազմակողմանի և օբյեկտիվ գնահատման վրա:
Վերը շարադրված փաստական հանգամանքները համադրելով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտած իրավական դիրքորոշումների հետ, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ Առաջին ատյանի դատարանն իրենց համակցության մեջ օբյեկտիվ ստուգման ու գնահատման ենթարկելով ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժն ինչպես մեղմացնող, այնպես էլ ծանրացնող հանգամանքները, արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, եկել է ճիշտ եզրահանգման, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, այսինքն` նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին:
Վերոշարադրյալի հիման վրա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքի պահպանման տեսանկյունից Առաջին ատյանի դատարանի վերը նշված հետևությունները հիմնավորված են։
Միաժամանակ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործը քննելիս Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ, 361.1-րդ, 385-387-րդ, 390-րդ, 393-րդ, 394-րդ և 412-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը
ՈՐՈՇԵՑ
Մեղադրող Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել` Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
N-ԵԱՔԴ/0182/01/17
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՎԵՐՍԿՍԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ
09.01.2019թ. ք. Երևան
ՀՀ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Մ.Մելքոնյանս, ուսումնասիրելով ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնի պետի կողմից դատարան ուղարկված թիվ 29/2-70գրությունը, քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով
Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի
Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով այն բանի համար, որ նա 2017թվականի սեպտեմբերի 21-ին ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր. Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքները՝ շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու »Ինտերսկոլ« ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Դեվալտ« ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բոշ« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բանկո« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, 24.11.2017թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան և մակագրվել է դատավոր Մ.Մելքոնյանին: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 27.11.2017թվականի որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և 05.12.2017թվականի որոշմամբ դատաքննության է նշանակվել 15.12.2017թվականին, ժամը 14.30-ին: Ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանին ուղարկված ծանուցագիրը փոստի կողմից վերադարձվել է »չպահանջված« նշումով: 15.12.2017թվականին դատարանը Ռ.Ներսեսյանին բերման ենթարկելու վերաբերյալ որոշում է կայացրել, որի կատարման ընթացքում ամբաստանյալը ներկայացվել է դատարան: Հաջորդ դատական նիստին ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանը կրկին անգամ դատարան չի ներկայացել և դատարանի կողմից նրան տարբեր հասցեներով /քաղաք Երևան, Սունդուկյան 3ա, բնակարան 20, քաղաք Երևան, Մանուշյան փողոց, 6/2տուն/ ուղարկված ծանուցագրերը փոստի կողմից վերադարձվել են »չպահանջված« նշումներով: 27.02.2018թվականին դատարանի կողմից Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոխելու և կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու, հետախուզում հայտարարելու և գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ որոշում է կայացվել, որի համաձայն՝ թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17քրեական գործի վարույթը կասեցվել է՝ մինչև ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանի հայտնաբերվելը:
09.01.2019թվականին ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնի պետի կողմից դատարան է ստացվել թիվ 29/2-70գրությունն այն մասին, որ թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17քրեական գործով հետախուզվող Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը 12.12.2018թվականին հայտնաբերվել է ոստիկանության Մաշտոցի բաժնի կողմից և նույն օրը տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ »Նուբարաշեն« ՔԿՀ:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 31հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն` քրեական գործով վարույթը կասեցվում է՝ մինչև այն կասեցնելու հիմք ծառայած հանգամանքները վերացնելը: Դրանց վերացումից հետո այն վերսկսվում է դատախազի, քննիչի կամ դատարանի որոշմամբ:
Ելնելով վերոգրյալից, նկատի ունենալով, որ վերացել է քրեական գործի կասեցման հիմքը և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 31հոդվածի 5-րդ մասով՝ Դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Քրեական գործի վարույթը վերսկսել և նշանակել դատաքննություն 29.01.2019թվականին ժամը 15.00-ին:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՎԵՐՍԿՍԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ
09.01.2019թ. ք. Երևան
ՀՀ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Մ.Մելքոնյանս, ուսումնասիրելով ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնի պետի կողմից դատարան ուղարկված թիվ 29/2-70գրությունը, քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով
Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի
Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով այն բանի համար, որ նա 2017թվականի սեպտեմբերի 21-ին ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր. Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքները՝ շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու »Ինտերսկոլ« ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Դեվալտ« ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բոշ« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բանկո« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, 24.11.2017թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան և մակագրվել է դատավոր Մ.Մելքոնյանին: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 27.11.2017թվականի որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և 05.12.2017թվականի որոշմամբ դատաքննության է նշանակվել 15.12.2017թվականին, ժամը 14.30-ին: Ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանին ուղարկված ծանուցագիրը փոստի կողմից վերադարձվել է »չպահանջված« նշումով: 15.12.2017թվականին դատարանը Ռ.Ներսեսյանին բերման ենթարկելու վերաբերյալ որոշում է կայացրել, որի կատարման ընթացքում ամբաստանյալը ներկայացվել է դատարան: Հաջորդ դատական նիստին ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանը կրկին անգամ դատարան չի ներկայացել և դատարանի կողմից նրան տարբեր հասցեներով /քաղաք Երևան, Սունդուկյան 3ա, բնակարան 20, քաղաք Երևան, Մանուշյան փողոց, 6/2տուն/ ուղարկված ծանուցագրերը փոստի կողմից վերադարձվել են »չպահանջված« նշումներով: 27.02.2018թվականին դատարանի կողմից Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոխելու և կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու, հետախուզում հայտարարելու և գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ որոշում է կայացվել, որի համաձայն՝ թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17քրեական գործի վարույթը կասեցվել է՝ մինչև ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանի հայտնաբերվելը:
09.01.2019թվականին ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնի պետի կողմից դատարան է ստացվել թիվ 29/2-70գրությունն այն մասին, որ թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17քրեական գործով հետախուզվող Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը 12.12.2018թվականին հայտնաբերվել է ոստիկանության Մաշտոցի բաժնի կողմից և նույն օրը տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ »Նուբարաշեն« ՔԿՀ:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 31հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն` քրեական գործով վարույթը կասեցվում է՝ մինչև այն կասեցնելու հիմք ծառայած հանգամանքները վերացնելը: Դրանց վերացումից հետո այն վերսկսվում է դատախազի, քննիչի կամ դատարանի որոշմամբ:
Ելնելով վերոգրյալից, նկատի ունենալով, որ վերացել է քրեական գործի կասեցման հիմքը և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 31հոդվածի 5-րդ մասով՝ Դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Քրեական գործի վարույթը վերսկսել և նշանակել դատաքննություն 29.01.2019թվականին ժամը 15.00-ին:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
N - ԵԱՔԴ/0182/01/17
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
<<26>> ապրիլի 2019թ. ք.Երևան
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ
ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ Լ.ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՄԵՂԱԴՐՈՂ Ա.ՍՏԵՓԱՆՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ Ռ.ՆԵՐՍԵՍՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ Գ.ՍԻՄՈՆՅԱՆԻ
ՏՈՒԺՈՂ Տ.ԱՇՈՏՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ծնված 23.05.1996թվականին, Տավուշի մարզ, քաղաք Դիլիջան,
ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, իննամյա կրթությամբ, չամուսնացած, ֆիզիկապես վատառողջ,չի աշխատում,նախկինում դատված՝ 25.04.2016թվականին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 258հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է տուգանքի 400.000/չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով, հավշառման է վերցվել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության Երևանի բաժնում և տուգանքից վճարում է կատարել 63000/վաթսուներեք հազար/ՀՀ դրամի չափով: Հաշվառված է քաղաք Դիլիջան, Անդրանիկի թաղամաս, 3-րդ նրբանցք 38տուն հասցեում, բնակվում է քաղաք Երևան, Մանուշյան փողոց 6/2տուն հասցեում, 02.10.2017թվականին որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորա- գըրություն չհեռանալու մասին, 27.02.2018թվականին հայտարարվել է հետախուզում, խափանման միջոցը փոփոխվել և որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը. հայտնաբերվել է 12.12.2018թվականին և տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ »Նուբարաշեն« ՔԿՀ:
Մեղադրվում է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
Դատաքննությամբ և գործի տվյալներով դատարանը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը մեղադրվում է այն բանում, որ նա 2017թվականի սեպտեմբերի 21-ին ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր. Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքները՝ շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու »Ինտերսկոլ« ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Դեվալտ« ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բոշ« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բանկո« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ:
Վերը նշված հանցավոր արարքը կատարելու համար նախաքննական մարմինը Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և թիվ 14114417քրեական գործը 24.11.2017թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան, որին շնրոհվել է թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17 հերթական համարը:
Մինչ դատաքննությունն սկսելը ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ:
Տուժող Տ.Աշոտյանն հայտնեց, որ չի առարկում արագացված կարգ կիրառելու դեմ, ավելացնելով, որ ամբաստանյալի կողմից պատճառված վնասն ամբողջությամբ հատուցվել է, նրա նկատմամբ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի, ինչի վերաբերյալ ներկայացրեց նաև դիմում:
Մեղադրողը միջնորդության դեմ չառարկեց:
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշեց արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնել:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը կատարել է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված արարք և հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալին մեղսագրված արարքը որակված է ճիշտ, ուստի նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցագործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին): Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 61հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում: Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի, այնպես էլ պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 62հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով, նույն հոդվածի 2-րդ մասով, ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար, հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, բնութագրվում է դրական, ֆիզիկապես վատառողջ է, ինչի համար ՀՀ ՊՆ ԿՌԲՀ –ի կողմից ճանաչվել է ոչ պիտանի ծառայության համար:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 63հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է համարում հանցանքը կատարելու ռեցիդիվը:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` դատարանն արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցագործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 22հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67.1հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար առավել խիստ պատիժն է ազատազրկում 5/հինգ/ տարի ժամկետով: Տվյալ դեպքում նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործն անցկացվել է արագացված դատաքննության կարգով, ուստի ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար առավել խիստ պատիժը կկազմի 3/երեք/տարի 4/չորս/ ամիս ժամկետը, իսկ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67.1հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժը չի կարող պակաս լինել 2/երկու/ տարի 6/վեց/ամիս ժամկետից:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո, բայց մինչև պատժի լրիվ կրելը դատապարտյալը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը նոր դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ կամ մասնակիորեն գումարում է նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը:
Քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզվում է, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը 25.04.2016թվականին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 258հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է տուգանքի 400.000/չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով և դատարանի հարցմանն ի պատասխան 08.02.2019թվականին դատարան է ստացվել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության թիվ Ե/Պ-2-78գրությունն այն մասին, որ Ռ.Ներսեսյանը հաշվառվել է ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության Երևանի բաժնում և 400.000/չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ տուգանքից վճարում է կատարել 63000/վաթսուներեք հազար/ՀՀ դրամի չափով: Սույն քրեական գործով հանցանքը ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը կատարել է մինչև պատժի լրիվ կրելը, հետևաբար առկա է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի 1-ին մասով սահմանված վիճակ` դատավճիռների համակցություն, ուստի ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի կիրառմամբ պատիժը նշանակվում է դատավճիռների լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու միջոցով՝ գումարելով նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 360հոդվածի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ միասին պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե՝ ոչ։
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր և պատասխանատու բաղադրամասերից է, ուստի օրենսդրի կողմից մեծապես կարևորվում է յուրաքանչյուր դեպքում անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս քրեաիրավական նորմերով ամրագրված օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքների պահպանումը:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 61հոդվածի համաձայն՝
1.Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի համաձայն՝
1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 12.06.2007թ. ՎԲ-124/07 որոշմամբ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ »վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել«։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ »ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու«:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ՝ 2008 թվականի փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ »պատիժը պայմանականորեն չկիարառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածում սահմանված իրադրություններն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի՝ սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը«։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ »սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես՝ տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը«:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառման կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել նաև մի շարք այլ որոշումներում: Մասնավորապես,Հ.Բաղդասարյանի վերաբերյալ գործով որոշմամբ արձանագրվել է, որ »/.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին /…/«: Մեկ այլ՝ Դ.Հովհաննիսյանի վերաբերյալ գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ »ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ Քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 61հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով,հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը /…/«: Թ.Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ »Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս: Նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը« /Վճռաբեկ դատարանի թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08, թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, թիվ ՎԲ-192/07, թիվ ՎԲ-50/07, թիվ ՎԲ-55/07 , թիվ ՎԲ-201/07, թիվ ՎԲ-124/07, թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, թիվ ԵԱՔԴ/0120/01/09 և մի շարք այլ որոշումներ/:
Այսպիսով, վերը նշված օրենսդրական կարգավորումներից և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումներից հետևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար անհրաժեշտ է դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատժատեսակն իրական կրելու: Ընդ որում, այդ համոզվածությունը պետք է հիմնված լինի գործի օբյեկտիվ տվյալների վրա, և պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հիմք ընդունելով վկայակոչված որոշումներում շարադրված իրավական դիրքորոշումները՝ դատարանն արձանագրում է, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ միաժամանակ բնութագրում են հանցագործությունն ու հանցավորի անձնավորությունը: Այդ պատճառով էլ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցակազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում պատժի վրա: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս:
Միաժամանակ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 05.11.2010թվականի թիվ /ԵԷԴ/0032/01/10 որոշումը, որում զարգացնելով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ իր իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը կարող է բավարար լինել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար` անկախ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից: Այլ կերպ` պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունն ինքնին չի բացառում ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառումը, եթե դատարանը հանգում է հիմնավոր եզրակացության, որ հանցանք կատարած անձի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու:
Վերլուծելով և գնահատելով վերը նշված հանգամանքները, հաշվի առնելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, միջին ծանրության հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը` մասնավորապես այն, որ գիտակցել է կատարած հանցանքի վտանգավորությունը, մինչ օրս զերծ է մնացել այլ հակաօրինական արարքներ կատարելուց, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, բնութագրվում է դրական, ֆիզիկապես վատառողջ է, ամբողջովին հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, տուժողը հայտնել է, որ ամբաստանյալից բողոք կամ պահանջ չունի, նաև այն, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը կարող է բավարար լինել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար` անկախ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից /ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 05.11.2010թվականի թիվ /ԵԷԴ/0032/01/10 որոշում/, դատարանը հանգում է հետևության, որ թվարկված հանգամանքներն էականորեն նվազեցնում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու իրենց համակցությամբ հնարավորություն են տալիս հանգելու հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու, և վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը ու հանցագործությունների կանխմանը: Տվյալ դեպքում դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10 և 61հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման ու պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները: Միաժամանակ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի արարքին համապատասխան պատժելիության սահմանումը կնպաստի նաև քրեական օրենքի ընդհանուր կանխարգելիչ ազդեցությանը, դատարանը նման հետևության է հանգել ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից, սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի նպատակների իրականացման անհրաժեշտությունից, հիմնվելով կատարված հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների բազմակողմանի և օբյեկտիվ գնահատման վրա:
Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է վերացնել և նրան անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում:
Գործով քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Գույքի նկատմամբ սահմանափակումներ չեն կիրառվել։
Քննության առնելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը հանգում է այն հետևության, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Տրդատ Աշոտյանից հափշտակված »Բոշ« ապրանքանիշի լազերային եռաչափ հարթաչափը պետք է վերադարձնել տուժողի տնօրինությանը:
Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը՝ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 168հոդվածի 1-ին մաuի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսերն ամբաստանյալից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ այդպիսիք բացակայում են: Ինչ վերաբերում է նույն մասի 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերին, ապա դրանք արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում, համաձայն նույն օրենսգրքի 3753 հոդվածի 8-րդ մասի` ամբաստանյալից ենթակա չէ բռնագանձման:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360, 365, 369-375, 3751 - 3753հոդվածներով՝ Դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման 3/երեք/ տարի ժամկետով:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 69հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել 12.12.2018թվականից մինչև 26.04.2019թվականն անազատության մեջ գտնվելու 4/չորս/ ամիս 14/տասնչորս/ օրը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում 2/երկու/ տարի 7/յոթ/ ամիս 16/տասնվեց/ օր ժամկետով:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի կանոններով, դատավճիռների համակցությամբ, սույն դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ գումարել 25.04.2016թվականի ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0016/01/16դատավճռով նշանակված տուգանք պատժատեսակից մնացած 337000/երեք հարյուր երեսունյոթ հազար/ ՀՀ դրամ տուգանքը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում 2/երկու/ տարի 7/յոթ/ ամիս 16/տասնվեց/ օր ժամկետով և տուգանք 337000/երեք հարյուր երեսունյոթ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Կիրառել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածը և ազատազրկամ ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` նշանակելով փորձաշրջան 3/երեք/ տարի ժամկետով:
Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի պետական ծառայության բնակության վայրի համապատասխան բաժնի վրա:
Խափանման միջոց կալանավորումը վերացնել և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում:
Քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված Տրդատ Աշոտյանից հափշտակված »Բոշ« ապրանքանիշի լազերային եռաչափ հարթաչափը վերադարձնել տուժողի տնօրինությանը:
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան՝ հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 395հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դատավճիռը չի բողոքարկվել, մտել է օրինական ուժի մեջ
«--------» ------------------------- 2019թ.
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
<<26>> ապրիլի 2019թ. ք.Երևան
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ
ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ Լ.ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՄԵՂԱԴՐՈՂ Ա.ՍՏԵՓԱՆՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ Ռ.ՆԵՐՍԵՍՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ Գ.ՍԻՄՈՆՅԱՆԻ
ՏՈՒԺՈՂ Տ.ԱՇՈՏՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ծնված 23.05.1996թվականին, Տավուշի մարզ, քաղաք Դիլիջան,
ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, իննամյա կրթությամբ, չամուսնացած, ֆիզիկապես վատառողջ,չի աշխատում,նախկինում դատված՝ 25.04.2016թվականին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 258հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է տուգանքի 400.000/չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով, հավշառման է վերցվել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության Երևանի բաժնում և տուգանքից վճարում է կատարել 63000/վաթսուներեք հազար/ՀՀ դրամի չափով: Հաշվառված է քաղաք Դիլիջան, Անդրանիկի թաղամաս, 3-րդ նրբանցք 38տուն հասցեում, բնակվում է քաղաք Երևան, Մանուշյան փողոց 6/2տուն հասցեում, 02.10.2017թվականին որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորա- գըրություն չհեռանալու մասին, 27.02.2018թվականին հայտարարվել է հետախուզում, խափանման միջոցը փոփոխվել և որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը. հայտնաբերվել է 12.12.2018թվականին և տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ »Նուբարաշեն« ՔԿՀ:
Մեղադրվում է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
Դատաքննությամբ և գործի տվյալներով դատարանը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը մեղադրվում է այն բանում, որ նա 2017թվականի սեպտեմբերի 21-ին ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր. Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքները՝ շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու »Ինտերսկոլ« ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Դեվալտ« ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բոշ« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բանկո« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ:
Վերը նշված հանցավոր արարքը կատարելու համար նախաքննական մարմինը Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և թիվ 14114417քրեական գործը 24.11.2017թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան, որին շնրոհվել է թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17 հերթական համարը:
Մինչ դատաքննությունն սկսելը ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ:
Տուժող Տ.Աշոտյանն հայտնեց, որ չի առարկում արագացված կարգ կիրառելու դեմ, ավելացնելով, որ ամբաստանյալի կողմից պատճառված վնասն ամբողջությամբ հատուցվել է, նրա նկատմամբ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի, ինչի վերաբերյալ ներկայացրեց նաև դիմում:
Մեղադրողը միջնորդության դեմ չառարկեց:
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշեց արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնել:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը կատարել է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված արարք և հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալին մեղսագրված արարքը որակված է ճիշտ, ուստի նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցագործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին): Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 61հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում: Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի, այնպես էլ պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 62հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով, նույն հոդվածի 2-րդ մասով, ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար, հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, բնութագրվում է դրական, ֆիզիկապես վատառողջ է, ինչի համար ՀՀ ՊՆ ԿՌԲՀ –ի կողմից ճանաչվել է ոչ պիտանի ծառայության համար:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 63հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է համարում հանցանքը կատարելու ռեցիդիվը:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` դատարանն արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցագործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 22հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67.1հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար առավել խիստ պատիժն է ազատազրկում 5/հինգ/ տարի ժամկետով: Տվյալ դեպքում նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործն անցկացվել է արագացված դատաքննության կարգով, ուստի ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար առավել խիստ պատիժը կկազմի 3/երեք/տարի 4/չորս/ ամիս ժամկետը, իսկ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67.1հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժը չի կարող պակաս լինել 2/երկու/ տարի 6/վեց/ամիս ժամկետից:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո, բայց մինչև պատժի լրիվ կրելը դատապարտյալը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը նոր դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ կամ մասնակիորեն գումարում է նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը:
Քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզվում է, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը 25.04.2016թվականին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 258հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է տուգանքի 400.000/չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով և դատարանի հարցմանն ի պատասխան 08.02.2019թվականին դատարան է ստացվել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության թիվ Ե/Պ-2-78գրությունն այն մասին, որ Ռ.Ներսեսյանը հաշվառվել է ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության Երևանի բաժնում և 400.000/չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ տուգանքից վճարում է կատարել 63000/վաթսուներեք հազար/ՀՀ դրամի չափով: Սույն քրեական գործով հանցանքը ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը կատարել է մինչև պատժի լրիվ կրելը, հետևաբար առկա է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի 1-ին մասով սահմանված վիճակ` դատավճիռների համակցություն, ուստի ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի կիրառմամբ պատիժը նշանակվում է դատավճիռների լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու միջոցով՝ գումարելով նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 360հոդվածի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ միասին պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե՝ ոչ։
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր և պատասխանատու բաղադրամասերից է, ուստի օրենսդրի կողմից մեծապես կարևորվում է յուրաքանչյուր դեպքում անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս քրեաիրավական նորմերով ամրագրված օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքների պահպանումը:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 61հոդվածի համաձայն՝
1.Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի համաձայն՝
1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 12.06.2007թ. ՎԲ-124/07 որոշմամբ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ »վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել«։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ »ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու«:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ՝ 2008 թվականի փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ »պատիժը պայմանականորեն չկիարառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածում սահմանված իրադրություններն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի՝ սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը«։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ »սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես՝ տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը«:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառման կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել նաև մի շարք այլ որոշումներում: Մասնավորապես,Հ.Բաղդասարյանի վերաբերյալ գործով որոշմամբ արձանագրվել է, որ »/.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին /…/«: Մեկ այլ՝ Դ.Հովհաննիսյանի վերաբերյալ գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ »ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ Քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 61հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով,հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը /…/«: Թ.Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ »Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս: Նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը« /Վճռաբեկ դատարանի թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08, թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, թիվ ՎԲ-192/07, թիվ ՎԲ-50/07, թիվ ՎԲ-55/07 , թիվ ՎԲ-201/07, թիվ ՎԲ-124/07, թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, թիվ ԵԱՔԴ/0120/01/09 և մի շարք այլ որոշումներ/:
Այսպիսով, վերը նշված օրենսդրական կարգավորումներից և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումներից հետևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար անհրաժեշտ է դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատժատեսակն իրական կրելու: Ընդ որում, այդ համոզվածությունը պետք է հիմնված լինի գործի օբյեկտիվ տվյալների վրա, և պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հիմք ընդունելով վկայակոչված որոշումներում շարադրված իրավական դիրքորոշումները՝ դատարանն արձանագրում է, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ միաժամանակ բնութագրում են հանցագործությունն ու հանցավորի անձնավորությունը: Այդ պատճառով էլ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցակազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում պատժի վրա: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս:
Միաժամանակ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 05.11.2010թվականի թիվ /ԵԷԴ/0032/01/10 որոշումը, որում զարգացնելով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ իր իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը կարող է բավարար լինել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար` անկախ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից: Այլ կերպ` պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունն ինքնին չի բացառում ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառումը, եթե դատարանը հանգում է հիմնավոր եզրակացության, որ հանցանք կատարած անձի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու:
Վերլուծելով և գնահատելով վերը նշված հանգամանքները, հաշվի առնելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, միջին ծանրության հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը` մասնավորապես այն, որ գիտակցել է կատարած հանցանքի վտանգավորությունը, մինչ օրս զերծ է մնացել այլ հակաօրինական արարքներ կատարելուց, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, բնութագրվում է դրական, ֆիզիկապես վատառողջ է, ամբողջովին հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, տուժողը հայտնել է, որ ամբաստանյալից բողոք կամ պահանջ չունի, նաև այն, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը կարող է բավարար լինել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար` անկախ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից /ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 05.11.2010թվականի թիվ /ԵԷԴ/0032/01/10 որոշում/, դատարանը հանգում է հետևության, որ թվարկված հանգամանքներն էականորեն նվազեցնում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու իրենց համակցությամբ հնարավորություն են տալիս հանգելու հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու, և վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը ու հանցագործությունների կանխմանը: Տվյալ դեպքում դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10 և 61հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման ու պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները: Միաժամանակ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի արարքին համապատասխան պատժելիության սահմանումը կնպաստի նաև քրեական օրենքի ընդհանուր կանխարգելիչ ազդեցությանը, դատարանը նման հետևության է հանգել ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից, սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի նպատակների իրականացման անհրաժեշտությունից, հիմնվելով կատարված հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների բազմակողմանի և օբյեկտիվ գնահատման վրա:
Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է վերացնել և նրան անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում:
Գործով քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Գույքի նկատմամբ սահմանափակումներ չեն կիրառվել։
Քննության առնելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը հանգում է այն հետևության, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Տրդատ Աշոտյանից հափշտակված »Բոշ« ապրանքանիշի լազերային եռաչափ հարթաչափը պետք է վերադարձնել տուժողի տնօրինությանը:
Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը՝ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 168հոդվածի 1-ին մաuի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսերն ամբաստանյալից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ այդպիսիք բացակայում են: Ինչ վերաբերում է նույն մասի 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերին, ապա դրանք արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում, համաձայն նույն օրենսգրքի 3753 հոդվածի 8-րդ մասի` ամբաստանյալից ենթակա չէ բռնագանձման:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360, 365, 369-375, 3751 - 3753հոդվածներով՝ Դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման 3/երեք/ տարի ժամկետով:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 69հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել 12.12.2018թվականից մինչև 26.04.2019թվականն անազատության մեջ գտնվելու 4/չորս/ ամիս 14/տասնչորս/ օրը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում 2/երկու/ տարի 7/յոթ/ ամիս 16/տասնվեց/ օր ժամկետով:
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի կանոններով, դատավճիռների համակցությամբ, սույն դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ գումարել 25.04.2016թվականի ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0016/01/16դատավճռով նշանակված տուգանք պատժատեսակից մնացած 337000/երեք հարյուր երեսունյոթ հազար/ ՀՀ դրամ տուգանքը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում 2/երկու/ տարի 7/յոթ/ ամիս 16/տասնվեց/ օր ժամկետով և տուգանք 337000/երեք հարյուր երեսունյոթ հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Կիրառել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածը և ազատազրկամ ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` նշանակելով փորձաշրջան 3/երեք/ տարի ժամկետով:
Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի պետական ծառայության բնակության վայրի համապատասխան բաժնի վրա:
Խափանման միջոց կալանավորումը վերացնել և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում:
Քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված Տրդատ Աշոտյանից հափշտակված »Բոշ« ապրանքանիշի լազերային եռաչափ հարթաչափը վերադարձնել տուժողի տնօրինությանը:
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան՝ հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 395հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի:
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դատավճիռը չի բողոքարկվել, մտել է օրինական ուժի մեջ
«--------» ------------------------- 2019թ.
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0182/01/17
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 24-11-2017 |
|---|---|
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 14114417 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Ռուսլան Ներսեսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 21.09.2017թ. ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր.Քոչար 20 շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքներ: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Ռուսլան |
| Ազգանուն | Ներսեսյան |
| Հայրանուն | Արարատ |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 177 Մաս 2 Կետ 3 |
| Դատվածություն | |
| Դատվածություն | նախկինում դատված, դատվածությունը չմարված |
| Վիճակագրական տողի համարը | 6.3 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 24-11-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մարինե |
| Ազգանուն | Մելքոնյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 27-11-2017 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 29-11-2017 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 15-12-2017 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ռուսլան |
| Ազգանուն | Ներսեսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Տրդատ |
| Ազգանուն | Աշոտյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Աղաջանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 14:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1-ին |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-01-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1-ին |
| Նիստը | Կայացել է |
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2018թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
|---|
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-02-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1-ին |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի այլ գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-02-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7-րդ |
| Նիստը | Կայացել է |
Քրեական գործի վարույթը կասեցվել է
| Կասեցման ամսաթիվը | 27-02-2018 |
|---|---|
| Հիմքը | |
| Օրենսգիրք | Քրեական դատավարության օրենսգիրք |
| Որոշման բովանդակություն | N- ԵԱՔԴ/0182/01/17 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԽԱՓԱՆՄԱՆ ՄԻՋՈՑԸ ՓՈԽԵԼՈՒ, ՀԵՏԱԽՈՒԶՈՒՄ ՀԱՅՏԱՐԱՐԵԼՈՒ ԵՎ ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ԿԱՍԵՑՆԵԼՈՒ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ ՚27ՙ փետրվարի 2018թ. ք.Երևան ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲª Ֆ.ՂԱԶԱՐՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲª ՄԵՂԱԴՐՈՂ Դ.ԱՂԱՋԱՆՅԱՆԻ Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով մեղադրող Դ.Աղաջանյանի միջնորդությունը` ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորա•րություն չհեռանալու մասին, փոխելու և կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու, ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու և •ործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով այն բանի համար, որ նա 2017թվականի սեպտեմբերի 21-ին ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի •ույքի զ•ալի չափերի •աղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների •ործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր. Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է •ործել շինություն հանդիսացող տարածք և •աղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զ•ալի չափերովª շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական •ործիքներըª շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու ՚Ինտերսկոլՙ ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ ՚Դեվալտՙ ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ ՚Բոշՙ ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000ՀՀ դրամ արժողությամբ ՚Բանկոՙ ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ: Քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, 24.11.2017թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան և մակա•րվել է դատավոր Մ.Մելքոնյանին: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 27.11.2017թվականի որոշմամբ քրեական •ործն ընդունվել է վարույթ և 05.12.2017թվականի որոշմամբ դատաքննության է նշանակվել 15.12.2017թվականին, ժամը 14.30-ին: Ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանին ուղարկված ծանուցա•իրը փոստի կողմից վերադարձվել է ՚չպահանջվածՙ նշումով: 15.12.2017թվականին դատարանը Ռ.Ներսիսյանին բերման ենթարկելու վերաբերյալ որոշում է կայացրել, որի կատարման ընթացքում ամբաստանյալը ներկայացվել է դատարան: Հաջորդ դատական նիստին ամբաստանյալ Ռ.Ներսիսյանը կրկին ան•ամ դատարան չի ներկայացել և դատարանի կողմից նրան տարբեր հասցեներով /քաղաք Երևան, Սունդուկյան 3ա, բնակարան 20, քաղաք Երևան, Մանուշյան փողոց, 6/2տուն/ ուղարկված ծանուցա•րերը փոստի կողմից վերադարձվել են ՚չպահանջվածՙ նշումներով: 02.10.2017թվականին ՀՀ ՔԿ Երևան քաղաքի ՔՎ Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Հ.Բելիչկովի կողմից ՚Խափանման միջոց կիրառելու մասինՙ որոշում է կայացվել, որի համաձայնª Ռ.Ներսեսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել ստորա•րություն չհեռանալու մասին և վերջինս ստորա•րություն է տվել այն մասին, որ պարտավորվում է ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 144հոդվածի համաձայն առանց վարույթն իրականացնող մարմնի թույլտվության չմեկնել այլ տեղանք կամ փոփոխել բնակության վայրը, քննիչի կամ դատարանի կանչով ներկայանալ քննության, բնակավայրը փոխելու մասին հայտնել քննիչին/դատարանին/: Ամբաստանյալին դատական նիստերի ընթացքում նախա•ահող դատավորի կողմից բազմաթիվ ան•ամ պարզաբանվել է դատական նիստերին նրա ներկայանալու պարտականությունը և չներկայանալու հետևանքները, բացի այդ ամբաստանյալը դատավորի աշխատակազմին է փոխանցել բազմաթիվ բջջային հեռախոսահամարներ, որոնցով աշխատակազմը խոսել է վերջինիս հետ և հայտնել դատական նիստի օրվա և ժամի մասին, սակայն նրա կողմից նշված բջջային հեռախոսահամարների հեռախոսազան•երին ամբաստանյալը չի պատասխանում, պատասխանողները ներկայանում են որպես Ռուսլան Ներսիսյանի հարազատներ և հայտնում են, որ վերջինիս վերաբերյալ որևէ տեղեկություն չունեն, նա իրենց հետ չի ապրում, նրա •տնվելու վայրը չ•իտեն, հեռախոսահամար չունեն: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 134հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` խափանման միջոցները հարկադրանքի միջոցներ են, որոնք կիրառվում են կասկածյալի կամ մեղադրյալի նկատմամբ` քրեական •ործով վարույթի ընթացքում նրանց ոչ պատշաճ վարքա•իծը կանխելու և դատավճռի կատարումն ապահովելու նպատակով: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 135հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` կալանավորումը և դրա այլընտրանքային խափանման միջոցը մեղադրյալի նկատմամբ կարող են կիրառվել միայն այնպիսի հանցա•ործության համար, որի համար նախատեսվող ազատազրկման ձևով պատժի առավելա•ույն ժամկետը մեկ տարուց ավելի է, և երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելու նպատակով: Քրեական դատավարության օրենս•րքի 136հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` կալանավորումը, •րավը կիրառվում են միայն դատարանի որոշմամբ` քննիչի կամ դատախազի միջնորդությամբ կամ սեփական նախաձեռնությամբ` դատարանում քրեական •ործը քննելիս /.../: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 144հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` չհեռանալու մասին ստորա•րություն տված կասկածյալը կամ մեղադրյալը չի կարող առանց հետաքննության մարմնի, քննիչի, դատախազի կամ դատարանի թույլտվության մեկնել այլ տեղանք կամ փոխել բնակության վայրը: Նա պարտավոր է ներկայանալ հետաքննության մարմնի, քննիչի, դատախազի և դատարանի կանչով և նրանց հայտնել իր բնակության վայրը փոխելու մասին: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 151հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` անհրաժեշտության դեպքում քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից խափանման միջոցը կարող է փոխվել: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 302հոդվածի համաձայն` դատական քննությունը կատարվում է ամբաստանյալի մասնակցությամբ, որի դատարան ներկայանալը պարտադիր է, բացառությամբ սույն օրենս•րքի 314.1հոդվածի 6-րդ մասով նախատեսված դեպքի: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 303հոդվածի համաձայն` ամբաստանյալի չներկայանալու դեպքում •ործի քննությունը հետաձ•վում է: Առանց հար•ելի պատճառների ամբաստանյալի չներկայանալու դեպքում նա դատարանի որոշմամբ կարող է բերման ենթարկվել և սույն օրենս•րքով նախատեսված հիմքերի առկայության դեպքում նրա նկատմամբ կարող է կիրառվել խափանման միջոց կամ այն փոխարինվել ավելի ծանրով: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 31հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետի համաձայն` քրեական •ործով վարույթը դատախազի, քննիչի կամ դատարանի որոշմամբ ամբողջությամբ կամ համապատասխան մասով կարող է կասեցվել, եթե`.... մեղադրյալը թաքնվել է քննությունից կամ դատից, կամ նրա •տնվելու վայրն այլ պատճառներով պարզված չէ... : ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 310հոդվածի համաձայն` եթե ամբաստանյալը թաքնվել է, ինչպես նաև ամբաստանյալի հո•եկան կամ այլ ծանր հիվանդության դեպքում, որը նրան զրկում է դատարան ներկայանալու հնարավորությունից, դատարանն այդ ամբաստանյալի նկատմամբ կասեցնում է •ործի վարույթը մինչև նրան հայտնաբերելը կամ նրա առողջանալը և քննությունը շարունակում է մնացած ամբաստանյալների նկատմամբ /.../: Դատարանն իրավունք ունի թաքնվող ամբաստանյալի հետախուզում հայտարարել: Քննարկելով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորա•րություն չհեռանալու մասին, փոխելու և կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու, հետախուզում հայտարարելու և •ործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ մեղադրողի միջնորդությունը, լսելով կողմերին, դատարանը վերը նշված իրավական նորմերի հիման վրա •տնում է, որ այն հիմնավոր է և ենթակա բավարարման, քանի որ ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ նախաքննության ընթացքում 02.10.2017թվականին ընտրվել է ստորա•րություն չհեռանալու մասին խափանման միջոց, նա պարտավորվել է առանց քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին տեղյակ պահելու չհեռանալ բնակության վայրից, բնակավայրը փոխելու մասին հայտնել քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին, ինչպես նաև տեղյակ լինելով, որ իր նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը խախտելու դեպքում այն կփոխարինվի ավելի խիստ խափանման միջոցով, առանց դատարանին տեղյակ պահելու անհար•ելի պատճառով բացակայել է բնակության վայրից, հետևաբար ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 135, 303հոդվածների համաձայն նրա խափանման միջոցը պետք է փոխարինել ավելի ծանր խափանման միջոցով` կալանավորմամբ: Այսպիսով, նկատի ունենալով, որ քրեական •ործի դատաքննությանը ամբաստանյալի մասնակցությունը պարտադիր է, իսկ վերջինս թաքնվում է դատարանից, բացակայում է իր մշտական բնակության վայրից անհայտ հասցեով, նրա նկատմամբ պետք է հայտարարել հետախուզում, խափանման միջոց ստորա•րություն չհեռանալու մասին փոփոխել կալանավորմամբ, քրեական •ործի վարույթը պետք է կասեցնել մինչև ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի հայտնաբերելը: Ելնելով վերո•րյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 135-136, 151, 302-303, 310, 313հոդվածներով դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Միջնորդությունը բավարարել: Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի /ծնված 23.05.1996թվականին, քաղաք Դիլիջան, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, 9-ամյա կրթությամբ, չամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում դատապարտված, դատվածությունը չմարված, հաշվառված է քաղաք Դիլիջան, Անդրանիկի թաղամաս, 3-րդ նրբանցք 38տուն հասցեում, բնակվում է քաղաք Երևան, Մանուշյան փողոց 6/2տուն հասցեում/ նկատմամբ հայտարարել հետախուզում: Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց ստորա•րությունը չհեռանալու մասին փոխել և որպես խափանման միջոց ընտրել կալանավորումը: Որոշման կատարումը հանձնարարել ՀՀ Ոստիկանության Արաբկիրի բաժնին: Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին հայտնաբերելու դեպքում կալանավորել և տեղափոխել ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական վարչության ՚Նուբարաշենՙ քրեակատարողական հիմնարկ` արդյունքների մասին տեղյակ պահելով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի Ավանի նստավայրին /քաղաք Երևան, Գյուլիքևխվյան 20/: Գործի վարույթը կասեցնել մինչև ամբաստանյալին հայտնաբերելը: Որոշումը հետախուզման մասով բողոքարկման ենթակա չէ, ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից, իսկ մնացած մասով կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից տասնօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ |
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2019թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք կասեցվել են 2018թ. ընթացքում |
|---|
Կասեցումից հանվել է
| Երբ | 09-01-2019 |
|---|---|
| Քր. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Դատական ակտի բովանդակությունը | N-ԵԱՔԴ/0182/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՎԵՐՍԿՍԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 09.01.2019թ. ք. Երևան ՀՀ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Մ.Մելքոնյանս, ուսումնասիրելով ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնի պետի կողմից դատարան ուղարկված թիվ 29/2-70գրությունը, քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով այն բանի համար, որ նա 2017թվականի սեպտեմբերի 21-ին ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր. Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքները՝ շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու »Ինտերսկոլ« ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Դեվալտ« ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բոշ« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բանկո« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ: Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, 24.11.2017թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան և մակագրվել է դատավոր Մ.Մելքոնյանին: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 27.11.2017թվականի որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և 05.12.2017թվականի որոշմամբ դատաքննության է նշանակվել 15.12.2017թվականին, ժամը 14.30-ին: Ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանին ուղարկված ծանուցագիրը փոստի կողմից վերադարձվել է »չպահանջված« նշումով: 15.12.2017թվականին դատարանը Ռ.Ներսեսյանին բերման ենթարկելու վերաբերյալ որոշում է կայացրել, որի կատարման ընթացքում ամբաստանյալը ներկայացվել է դատարան: Հաջորդ դատական նիստին ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանը կրկին անգամ դատարան չի ներկայացել և դատարանի կողմից նրան տարբեր հասցեներով /քաղաք Երևան, Սունդուկյան 3ա, բնակարան 20, քաղաք Երևան, Մանուշյան փողոց, 6/2տուն/ ուղարկված ծանուցագրերը փոստի կողմից վերադարձվել են »չպահանջված« նշումներով: 27.02.2018թվականին դատարանի կողմից Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոխելու և կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու, հետախուզում հայտարարելու և գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ որոշում է կայացվել, որի համաձայն՝ թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17քրեական գործի վարույթը կասեցվել է՝ մինչև ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանի հայտնաբերվելը: 09.01.2019թվականին ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնի պետի կողմից դատարան է ստացվել թիվ 29/2-70գրությունն այն մասին, որ թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17քրեական գործով հետախուզվող Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը 12.12.2018թվականին հայտնաբերվել է ոստիկանության Մաշտոցի բաժնի կողմից և նույն օրը տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ »Նուբարաշեն« ՔԿՀ: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 31հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն` քրեական գործով վարույթը կասեցվում է՝ մինչև այն կասեցնելու հիմք ծառայած հանգամանքները վերացնելը: Դրանց վերացումից հետո այն վերսկսվում է դատախազի, քննիչի կամ դատարանի որոշմամբ: Ելնելով վերոգրյալից, նկատի ունենալով, որ վերացել է քրեական գործի կասեցման հիմքը և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 31հոդվածի 5-րդ մասով՝ Դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Քրեական գործի վարույթը վերսկսել և նշանակել դատաքննություն 29.01.2019թվականին ժամը 15.00-ին: ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ |
| Օրենսգիրք | Քրեական դատավարության օրենսգիրք |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-01-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5-րդ |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 14-02-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5-րդ |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 19-02-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5-րդ |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-03-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5-րդ |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-03-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5-րդ |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-04-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5-րդ |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-04-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5-րդ |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-04-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5-րդ |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 26-04-2019 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Ռուսլան |
| Ազգանուն | Ներսեսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 26-04-2019 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
| Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել | Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել (ՀՀ քր. օր. 70 հոդ.) |
Արագացված վարույթ
| Ամսաթիվ | 26-04-2019 |
|---|---|
| Այո/Ոչ | Այո |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | N - ԵԱՔԴ/0182/01/17 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ <<26>> ապրիլի 2019թ. ք.Երևան ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ Լ.ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝ ՄԵՂԱԴՐՈՂ Ա.ՍՏԵՓԱՆՅԱՆԻ ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ Ռ.ՆԵՐՍԵՍՅԱՆԻ ՊԱՇՏՊԱՆ Գ.ՍԻՄՈՆՅԱՆԻ ՏՈՒԺՈՂ Տ.ԱՇՈՏՅԱՆԻ Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի` ծնված 23.05.1996թվականին, Տավուշի մարզ, քաղաք Դիլիջան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, իննամյա կրթությամբ, չամուսնացած, ֆիզիկապես վատառողջ,չի աշխատում,նախկինում դատված՝ 25.04.2016թվականին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 258հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է տուգանքի 400.000/չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով, հավշառման է վերցվել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության Երևանի բաժնում և տուգանքից վճարում է կատարել 63000/վաթսուներեք հազար/ՀՀ դրամի չափով: Հաշվառված է քաղաք Դիլիջան, Անդրանիկի թաղամաս, 3-րդ նրբանցք 38տուն հասցեում, բնակվում է քաղաք Երևան, Մանուշյան փողոց 6/2տուն հասցեում, 02.10.2017թվականին որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորա- գըրություն չհեռանալու մասին, 27.02.2018թվականին հայտարարվել է հետախուզում, խափանման միջոցը փոփոխվել և որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը. հայտնաբերվել է 12.12.2018թվականին և տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ »Նուբարաշեն« ՔԿՀ: Մեղադրվում է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով: Դատաքննությամբ և գործի տվյալներով դատարանը Պ Ա Ր Զ Ե Ց Գործով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը մեղադրվում է այն բանում, որ նա 2017թվականի սեպտեմբերի 21-ին ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր. Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքները՝ շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու »Ինտերսկոլ« ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Դեվալտ« ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բոշ« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000ՀՀ դրամ արժողությամբ »Բանկո« ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ: Վերը նշված հանցավոր արարքը կատարելու համար նախաքննական մարմինը Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և թիվ 14114417քրեական գործը 24.11.2017թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան, որին շնրոհվել է թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17 հերթական համարը: Մինչ դատաքննությունն սկսելը ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ: Տուժող Տ.Աշոտյանն հայտնեց, որ չի առարկում արագացված կարգ կիրառելու դեմ, ավելացնելով, որ ամբաստանյալի կողմից պատճառված վնասն ամբողջությամբ հատուցվել է, նրա նկատմամբ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի, ինչի վերաբերյալ ներկայացրեց նաև դիմում: Մեղադրողը միջնորդության դեմ չառարկեց: Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշեց արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնել: Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը կատարել է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված արարք և հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալին մեղսագրված արարքը որակված է ճիշտ, ուստի նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի: Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցագործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին): Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 61հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում: Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի, այնպես էլ պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը: Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 62հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով, նույն հոդվածի 2-րդ մասով, ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար, հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, բնութագրվում է դրական, ֆիզիկապես վատառողջ է, ինչի համար ՀՀ ՊՆ ԿՌԲՀ –ի կողմից ճանաչվել է ոչ պիտանի ծառայության համար: Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 63հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է համարում հանցանքը կատարելու ռեցիդիվը: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` դատարանն արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցագործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 22հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67.1հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար առավել խիստ պատիժն է ազատազրկում 5/հինգ/ տարի ժամկետով: Տվյալ դեպքում նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ սույն քրեական գործն անցկացվել է արագացված դատաքննության կարգով, ուստի ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար առավել խիստ պատիժը կկազմի 3/երեք/տարի 4/չորս/ ամիս ժամկետը, իսկ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67.1հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժը չի կարող պակաս լինել 2/երկու/ տարի 6/վեց/ամիս ժամկետից: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո, բայց մինչև պատժի լրիվ կրելը դատապարտյալը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը նոր դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ կամ մասնակիորեն գումարում է նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը: Քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզվում է, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը 25.04.2016թվականին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 258հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է տուգանքի 400.000/չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով և դատարանի հարցմանն ի պատասխան 08.02.2019թվականին դատարան է ստացվել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության թիվ Ե/Պ-2-78գրությունն այն մասին, որ Ռ.Ներսեսյանը հաշվառվել է ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության Երևանի բաժնում և 400.000/չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ տուգանքից վճարում է կատարել 63000/վաթսուներեք հազար/ՀՀ դրամի չափով: Սույն քրեական գործով հանցանքը ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը կատարել է մինչև պատժի լրիվ կրելը, հետևաբար առկա է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի 1-ին մասով սահմանված վիճակ` դատավճիռների համակցություն, ուստի ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի կիրառմամբ պատիժը նշանակվում է դատավճիռների լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու միջոցով՝ գումարելով նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 360հոդվածի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ միասին պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալը արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե՝ ոչ։ Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր և պատասխանատու բաղադրամասերից է, ուստի օրենսդրի կողմից մեծապես կարևորվում է յուրաքանչյուր դեպքում անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս քրեաիրավական նորմերով ամրագրված օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքների պահպանումը: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 61հոդվածի համաձայն՝ 1.Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի համաձայն՝ 1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: 2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 12.06.2007թ. ՎԲ-124/07 որոշմամբ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ »վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել«։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ »ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու«: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ՝ 2008 թվականի փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ »պատիժը պայմանականորեն չկիարառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածում սահմանված իրադրություններն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի՝ սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը«։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ »սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես՝ տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը«: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառման կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել նաև մի շարք այլ որոշումներում: Մասնավորապես,Հ.Բաղդասարյանի վերաբերյալ գործով որոշմամբ արձանագրվել է, որ »/.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին /…/«: Մեկ այլ՝ Դ.Հովհաննիսյանի վերաբերյալ գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ »ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ Քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 61հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով,հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը /…/«: Թ.Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ »Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս: Նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը« /Վճռաբեկ դատարանի թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08, թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, թիվ ՎԲ-192/07, թիվ ՎԲ-50/07, թիվ ՎԲ-55/07 , թիվ ՎԲ-201/07, թիվ ՎԲ-124/07, թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, թիվ ԵԱՔԴ/0120/01/09 և մի շարք այլ որոշումներ/: Այսպիսով, վերը նշված օրենսդրական կարգավորումներից և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումներից հետևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար անհրաժեշտ է դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատժատեսակն իրական կրելու: Ընդ որում, այդ համոզվածությունը պետք է հիմնված լինի գործի օբյեկտիվ տվյալների վրա, և պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հիմք ընդունելով վկայակոչված որոշումներում շարադրված իրավական դիրքորոշումները՝ դատարանն արձանագրում է, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ միաժամանակ բնութագրում են հանցագործությունն ու հանցավորի անձնավորությունը: Այդ պատճառով էլ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցակազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում պատժի վրա: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս: Միաժամանակ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 05.11.2010թվականի թիվ /ԵԷԴ/0032/01/10 որոշումը, որում զարգացնելով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ իր իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը կարող է բավարար լինել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար` անկախ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից: Այլ կերպ` պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունն ինքնին չի բացառում ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածի կիրառումը, եթե դատարանը հանգում է հիմնավոր եզրակացության, որ հանցանք կատարած անձի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու: Վերլուծելով և գնահատելով վերը նշված հանգամանքները, հաշվի առնելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, միջին ծանրության հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը` մասնավորապես այն, որ գիտակցել է կատարած հանցանքի վտանգավորությունը, մինչ օրս զերծ է մնացել այլ հակաօրինական արարքներ կատարելուց, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, բնութագրվում է դրական, ֆիզիկապես վատառողջ է, ամբողջովին հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, տուժողը հայտնել է, որ ամբաստանյալից բողոք կամ պահանջ չունի, նաև այն, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը կարող է բավարար լինել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար` անկախ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից /ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 05.11.2010թվականի թիվ /ԵԷԴ/0032/01/10 որոշում/, դատարանը հանգում է հետևության, որ թվարկված հանգամանքներն էականորեն նվազեցնում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու իրենց համակցությամբ հնարավորություն են տալիս հանգելու հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու, և վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 48հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը ու հանցագործությունների կանխմանը: Տվյալ դեպքում դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10 և 61հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման ու պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները: Միաժամանակ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի արարքին համապատասխան պատժելիության սահմանումը կնպաստի նաև քրեական օրենքի ընդհանուր կանխարգելիչ ազդեցությանը, դատարանը նման հետևության է հանգել ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից, սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի նպատակների իրականացման անհրաժեշտությունից, հիմնվելով կատարված հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների բազմակողմանի և օբյեկտիվ գնահատման վրա: Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է վերացնել և նրան անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում: Գործով քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա: Գույքի նկատմամբ սահմանափակումներ չեն կիրառվել։ Քննության առնելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը հանգում է այն հետևության, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Տրդատ Աշոտյանից հափշտակված »Բոշ« ապրանքանիշի լազերային եռաչափ հարթաչափը պետք է վերադարձնել տուժողի տնօրինությանը: Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը՝ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 168հոդվածի 1-ին մաuի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսերն ամբաստանյալից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ այդպիսիք բացակայում են: Ինչ վերաբերում է նույն մասի 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերին, ապա դրանք արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում, համաձայն նույն օրենսգրքի 3753 հոդվածի 8-րդ մասի` ամբաստանյալից ենթակա չէ բռնագանձման: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360, 365, 369-375, 3751 - 3753հոդվածներով՝ Դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման 3/երեք/ տարի ժամկետով: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 69հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցել 12.12.2018թվականից մինչև 26.04.2019թվականն անազատության մեջ գտնվելու 4/չորս/ ամիս 14/տասնչորս/ օրը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում 2/երկու/ տարի 7/յոթ/ ամիս 16/տասնվեց/ օր ժամկետով: ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67հոդվածի կանոններով, դատավճիռների համակցությամբ, սույն դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ գումարել 25.04.2016թվականի ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0016/01/16դատավճռով նշանակված տուգանք պատժատեսակից մնացած 337000/երեք հարյուր երեսունյոթ հազար/ ՀՀ դրամ տուգանքը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում 2/երկու/ տարի 7/յոթ/ ամիս 16/տասնվեց/ օր ժամկետով և տուգանք 337000/երեք հարյուր երեսունյոթ հազար/ ՀՀ դրամի չափով: Կիրառել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70հոդվածը և ազատազրկամ ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` նշանակելով փորձաշրջան 3/երեք/ տարի ժամկետով: Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնել ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի պետական ծառայության բնակության վայրի համապատասխան բաժնի վրա: Խափանման միջոց կալանավորումը վերացնել և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանին անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում: Քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա: Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված Տրդատ Աշոտյանից հափշտակված »Բոշ« ապրանքանիշի լազերային եռաչափ հարթաչափը վերադարձնել տուժողի տնօրինությանը: Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան՝ հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 395հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի: ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ Դատավճիռը չի բողոքարկվել, մտել է օրինական ուժի մեջ «--------» ------------------------- 2019թ. ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 26-04-2019 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 09-07-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-370 |
Բողոքարկվել է
| Բողոքարկվել է | Ըստ էության լուծող դատական ակտը |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 26-06-2019 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 11-07-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 370 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | 142247/19 |
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 11-02-2020 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 13-02-2020 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 03-03-2020 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-ին հատոր՝ 370 թերթ, 2-րդ հատոր՝ 119 թերթ |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 01-04-2020 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 370,119 |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0182/01/17
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 24-06-2019 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 21-06-2019 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Մեղադրող |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Ա |
| Ազգանուն | Ստեփանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Ռուսլան Ներսեսյան Բեկանել Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի /Շենգավիթ /` Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի /ՀՀ քր.օր. 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով - ազատազրկում`3/երեք/ տարի ժամկետով , ՀՀ քր.օր. 69 և 67 հոդվածների կարգով վերջնական պատիժ - ազատազրկում 2/երկու/ տարի 7/յոթ/ ամիս 16/տասնվեց/ օր ժամկետով և տուգանք 337000 ՀՀ դրամի չափով , ՀՀ քր.օր. 70 հոդվածով` 3 տարի փորձաշրջան /վերաբերյալ 26.04.2019թ. կայացված դատավճիռը և ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քր.օր. 70 հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելը վերացնել : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 15-07-2019 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Երևան քաղաքի դատարան |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 15-07-2019 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Ալեքսանդր |
| Ազգանուն | Ազարյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Նարինե |
| Ազգանուն | Հովակիմյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Մհեր |
| Ազգանուն | Արղամանյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 22-07-2019 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 05-08-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 10-09-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 10-09-2019 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Ռուսլան |
| Ազգանուն | Ներսեսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԱՔԴ/0182/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ՈՐՈՇՈւՄ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ «10» սեպտեմբերի 2019թ. ք.Երևան ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան) Նախագահող դատավոր Ա.Ազարյան դատավորներ Ն.Հովակիմյան Մ.Արղամանյան քարտուղարությամբ՝ Ա.Ավետիսյանի մասնակցությամբ՝ մեղադրող Ա.Ստեփանյանի պաշտպան Գ.Սիմոնյանի ամբաստանյալ Ռ.Ներսեսյանի ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի (ծնված` 1996թ. մայիսի 23-ին Դիլիջանում, ազգությամբ` հայ, ՀՀ քաղաքացի, իննամյա կրթությամբ, չամուսնացած, ֆիզիկապես վատառողջ, չի աշխատում, նախկինում դատված` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. ապրիլի 25-ի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել տուգանքի 400.000 ՀՀ դրամի չափով, տուգանքից վճարում է կատարել 63.000 ՀՀ դրամի չափով, հաշվառված է Դիլիջան քաղաքի Անդրանիկ թաղամասի 3-րդ նրբանցքի թիվ 38 տանը, բնակվում է Երևան քաղաքի Մանուշյան փողոցի թիվ 6/2 տանը) վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճռի դեմ մեղադրող Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը` ՊԱՐԶԵՑ Գործի դատավարական նախապատմությունը. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնում 2017թ. սեպտեմբերի 28-ի որոշմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով, հարուցվել է թիվ 14114417 քրեական գործը: 2017թ. հոկտեմբերի 2-ին Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին: 2017թ. հոկտեմբերի 9-ին Ռուսլան Ներսեսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով: 2017թ. նոյեմբերի 20-ին Ռուսլան Ներսեսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով այն արարքի համար, որ նա «2017 թվականի սեպտեմբերի 21-ին, ժամը 3-ի սահմաններում, ուրիշի գույքի զգալի չափերի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Հր.Քոչար 20-րդ շենքի թիվ 27-րդ տարածքի մուտքի դուռը, ապօրինի մուտք է գործել շինություն հանդիսացող տարածք և գաղտնի հափշտակել Տրդատ Աշոտյանին պատկանող, ընդհանուր զգալի չափերով՝ շուրջ 320.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շինարարական գործիքները` շուրջ 25.000-ական դրամ արժողությամբ երկու «Ինտերսկոլ» ապրանքանիշի շաղափիչներ, շուրջ 50.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Դեվալտ» ապրանքանիշի էլեկտրական սղոցը, շուրջ 50.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Բոշ» ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան, շուրջ 40.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Բանկո» ապրանքանիշի էլեկտրական պտուտակահան և 130.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ եռաչափ լազերային հարթաչափ»: 2017թ. նոյեմբերի 24-ին Ռուսլան Ներսեսյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան): Առաջին ատյանի դատարանի 2018թ. փետրվարի 27-ի որոշմամբ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում, իսկ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոխվել է և որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը: Ռուսլան Ներսեսյանը հայտնաբերվել է 2018թ. դեկտեմբերի 12-ին: Առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճռով Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման` 3 տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին հաշվակցվել է 2018թ. դեկտեմբերի 12-ից մինչև 2019թ. ապրիլի 26-ն անազատության մեջ գտնվելու 4 ամիս 14 օրը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 տարի 7 ամիս 16 օր ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով, դատավճիռների համակցությամբ, նշված դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է 2016թ. ապրիլի 25-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0016/01/16 դատավճռով նշանակված տուգանք պատժատեսակից մնացած 337.000 ՀՀ դրամ տուգանքը և Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 տարի 7 ամիս 16 օր ժամկետով և տուգանք՝ 337.000 ՀՀ դրամի չափով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել` 3 տարի փորձաշրջանով: Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացվել է, և նա անհապաղ ազատ է արձակվել դատական նիստի դահլիճում: 2019թ. հունիսի 6-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է գործով մեղադրող` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը` Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճռի դեմ: Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը. Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում մեղադրող Ա.Ստեփանյանը նշել է, որ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով, խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ, 70-րդ հոդվածների պահանջները, դատարանի նման եզրահանգումը չի համապատասխանում ամբաստանյալի կատարած հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին, բնույթին, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալներին և բավարար չէ պատժի նպատակներն ապահովելու՝ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար, այսինքն` թույլ է տրվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա` ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը, մասնավորապես՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը ենթակա չէր կիրառման, դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին: Մեղադրողը նշել է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, տվյալ հանցագործության տարածվածությունը, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։ Սույն դեպքում Առաջին ատյանի դատարանի համոզվածությունը, վստահությունը` առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին, համոզիչ և պատճառաբանված չէ: Առաջին ատյանի դատարանի նման համոզվածությունը հիմնված չէ օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2016թ. ապրիլի 25-ի թիվ ԵԱՔԴ/0016/01/16 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել է տուգանքի` 400.000 ՀՀ դրամի չափով և որ դատարանի հարցմանն ի պատասխան 2019թ. փետրվարի 8-ին դատարանում ստացվել է ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության թիվ Ե/Պ-2-78 գրությունն այն մասին, որ Ռ.Ներսեսյանը հաշվառվել է ՀՀ ԱՆ Պրոբացիայի ծառայության Երևանի բաժնում և 400.000 ՀՀ դրամ տուգանքից վճարում է կատարել 63.000 ՀՀ դրամի չափով: Այսինքն` Ռուսլան Ներսեսյանը նախկինում ևս դատապարտվել է, և նրա նկատմամբ կիրառված տուգանքի ձևով պատիժը բավարար չի եղել վերջինիս ուղղման համար, ավելին` պատիժն ամբողջությամբ չկրած` շարունակել է իր հանցավոր գործունեությունը։ Հետևաբար` Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17 քրեական գործով 2019թ. ապրիլի 26-ին նշանակված պատիժն արդարացի չէ, այն չի համապատասխանում հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար չէ նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պատշաճ չի վերլուծել և հաշվի չի առել հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հետևություն անելով, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, քանի որ առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահություն` առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին, դատարանը հանգել է սխալ եզրահանգման, նման հետևության համար օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալներ առկա չեն: Այսպիսով, ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելով` հնարավոր չի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված նպատակը, այն դեպքում, երբ նախկին պատիժը բավարար չի եղել հանցավորի ուղղման համար, պատիժն անարդարացի է` ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում հանցագործության ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին: Եվ, եթե վերջինիս նկատմամբ չի նշանակվում ռեալ պատիժ, այսինքն` ամբաստանյալի արարքի համար չի նշանակվում համապատասխան պատիժ, այն չի կարող նպաստել քրեական օրենքի ընդհանուր կանխարգելիչ ազդեցությանը: Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ: Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով՝ հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը պատիժ նշանակելիս հաշվի է առել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար, ֆիզիկապես վատառողջ է։ Այս պայմաններում ամբաստանյալի կողմից խոստովանական ցուցմունքներ տալը, կատարածի համար զղջալը, ֆիզիկապես վատառողջ լինելը` որպես այդպիսին, չի նվազեցնում ամբաստանյալի կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, չի կարող մեխանիկորեն հանգեցնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմանը, այլ տվյալ դեպքում նշյալ հոդվածի կիրառման հնարավորությունը պետք է քննարկվի գործում առկա մեղմացնող և խստացնող հանգամանքների համակցության, հանցավորի անձի և այլ հանգամանքների համատեքստում։ Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել նաև այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը գտնվել է հետախուզման մեջ։ Ելնելով վերոգրյալից, բողոքաբերը խնդրել է. «Բեկանել Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2019 թվականի ապրիլի 26-ի թիվ ԵԱՔԴ/0182/01/17 գործով կայացված դատավճիռը և ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելը վերացնել»: Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները. Դատական նիստի ժամանակ մեղադրող Ա.Ստեփանյանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով պնդեց վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով այն բավարարել: Պաշտպան Գ.Սիմոնյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ` նշելով, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտն օրինական է, հիմնավորված և փոփոխման ենթակա չէ: Ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանը միացավ պաշտպանին և խնդրեց վերաքննիչ բողոքը մերժել: Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում: Ուսումնասիրելով մեղադրող Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում։ Այսինքն, դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա (հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն)։ Դատարանը հանրության համար վտանգավորության բնույթը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին։ Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Դրանք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։ Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը։ Դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա։ Քրեական օրենքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի, այնպես էլ պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն. «1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին։ 2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիu դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները (...)»։ Մեջբերված քրեաիրավական նորմերը Վճռաբեկ դատարանի կողմից բազմիցս վերլուծության են ենթարկվել մի շարք գործերով կայացված նախադեպային որոշումներում, և մշտապես վերահաստատվել է դիրքորոշումն առ այն, որ դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն այն մասին, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի գոյություն ունեցող այնպիսի օբյեկտիվ տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետևությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի ամբողջական գնահատման վրա (հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ, ի թիվս այլ որոշումների, մանրամասն տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ Գարուշ Մադաթյանի գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08, Արմեն Շահբազյանի գործով 2014 թվականի օգոստոսի 15-ի թիվ ԵՇԴ/0143/01/13, Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումները)` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքն ու հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը և այլն (ԵԱԴԴ/0034/01/12, ԼԴ/0093/01/12, ՏԴ/0018/01/13, ԵԷԴ/0132/01/13, ԵԱՆԴ/0060/01/13, ԵԿԴ/0096/01/13, ԵԿԴ/0252/01/13, ԵՄԴ/0027/01/14, ԳԴ/0014/01/14, ՍԴ/0204/01/13, ՏԴ/0031/01/14, ՍԴ3/0174/01/14, ԵԱԴԴ/0011/01/14, ԵԱՔԴ/0091/01/14, ԵԿԴ/0039/01/15, ԱՐԴ/0031/01/15 և այլն)։ Անդրադառնալով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին՝ Թ.Տեր-Գրիգորյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին՝ համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել՝ ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։ (…) նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը» (տե՛ս Թամարա Տեր-Գրիգորյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշումը)։ Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին։ Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը» (տե՛ս Դավիթ Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 12-րդ կետը)։ Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, ինչպես նաև պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ համապատասխան հետևության հանգելիս դատարանը, ի թիվս այլոց, պետք է հաշվի առնի արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը և բնույթը։ Հանցագործության այս հատկանիշներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ՝ իրավական դիրքորոշում արտահայտելով այն մասին, որ «Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը» (տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։ Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն»։ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առել նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցագործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները: Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Անդրանիկ Ուզունյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտել այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարած հանցանքի համար, հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, բնութագրվում է դրականորեն, ֆիզիկապես վատառողջ է, որի կապակցությամբ ՀՀ ՊՆ ԿՌԲՀ-ի կողմից ճանաչվել է ոչ պիտանի ծառայության համար: Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է դիտել հանցանքը կատարելու ռեցիդիվը: Նշված հանգամանքների պայմաններում Առաջին ատյանի դատարանը, հիմք ընդունելով նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածի պահանջը, եկել է եզրահանգման, որ ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով պատիժ: Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ վերլուծելով և գնահատելով վերը նշված հանգամանքները, հաշվի առնելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, միջին ծանրության հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը` մասնավորապես այն, որ գիտակցել է կատարած հանցանքի վտանգավորությունը, մինչ օրս զերծ է մնացել այլ հակաօրինական արարքներ կատարելուց, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար, բնութագրվում է դրականորեն, ֆիզիկապես վատառողջ է, ամբողջովին հատուցել է տուժողին պատճառված վնասը, տուժողը հայտնել է, որ ամբաստանյալից բողոք կամ պահանջ չունի, նաև այն, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը կարող է բավարար լինել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար` անկախ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից, Առաջին ատյանի դատարանը հանգել է հետևության, որ թվարկված հանգամանքներն էականորեն նվազեցնում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու իրենց համակցությամբ հնարավորություն են տալիս հանգելու հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու, և վերջինիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանն ու հանցագործությունների կանխմանը: Առաջին ատյանի դատարանը փաստել է, որ տվյալ դեպքում դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման ու պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները: Միաժամանակ, Առաջին ատյանի դատարանը եկել է եզրահանգման, որ ամբաստանյալի արարքին համապատասխան պատժելիության սահմանումը կնպաստի նաև քրեական օրենքի ընդհանուր կանխարգելիչ ազդեցությանը: Առաջին ատյանի դատարանը նման հետևության է հանգել ելնելով քրեական օրենսդրության սկզբունքներից, սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի նպատակների իրականացման անհրաժեշտությունից, հիմնվելով կատարված հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների բազմակողմանի և օբյեկտիվ գնահատման վրա: Վերը շարադրված փաստական հանգամանքները համադրելով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտած իրավական դիրքորոշումների հետ, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ Առաջին ատյանի դատարանն իրենց համակցության մեջ օբյեկտիվ ստուգման ու գնահատման ենթարկելով ամբաստանյալ Ռուսլան Ներսեսյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժն ինչպես մեղմացնող, այնպես էլ ծանրացնող հանգամանքները, արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, եկել է ճիշտ եզրահանգման, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, այսինքն` նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին: Վերոշարադրյալի հիման վրա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքի պահպանման տեսանկյունից Առաջին ատյանի դատարանի վերը նշված հետևությունները հիմնավորված են։ Միաժամանակ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործը քննելիս Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ, 361.1-րդ, 385-387-րդ, 390-րդ, 393-րդ, 394-րդ և 412-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը ՈՐՈՇԵՑ Մեղադրող Ա.Ստեփանյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել` Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2019թ. ապրիլի 26-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ԱԶԱՐՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 10-09-2019 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 21-11-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 2 հատորից. 370 , 79 թերթերից |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 21-11-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 2 հատորից. 370 , 79 թերթերից: |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-41164/19 |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0182/01/17
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 20-11-2019 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Գլխավոր դատախազի տեղակալ |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Դ |
| Ազգանուն | Մելքոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Ռուսլան |
| Ազգանուն | Ներսեսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Որոշման ամսաթիվ | 29-01-2020 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԱՔԴ/0182/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 29 հունվարի 2020 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ` Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի սեպտեմբերի 10-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2019 թվականի ապրիլի 26-ի դատավճռով Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատժին հաշվակցվել է վերջինիս անազատության մեջ գտնվելու 4 (չորս) ամիս 14 (տասնչորս) օրը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ է սահմանվել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի 7 (յոթ) ամիս 16 (տասնվեց) օր ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է նախորդ դատավճռով նշանակված տուգանք պատժատեսակից մնացած 337.000 (երեք հարյուր երեսունյոթ հազար) ՀՀ դրամ տուգանքը և Ռ.Ներսեսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է սահմանվել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի 7 (յոթ) ամիս 16 (տասնվեց) օր ժամկետով և տուգանք 337.000 (երեք հարյուր երեսունյոթ հազար) ՀՀ դրամի չափով: Նույն դատական ակտով վճռվել է կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` նշանակելով փորձաշրջան՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով: Մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան) 2019 թվականի սեպտեմբերի 10-ի որոշմամբ բողոքը մերժել է՝ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2019 թվականի ապրիլի 26-ի որոշումը թողնելով օրինական ուժի մեջ: Վերաքննիչ դատարանի վերոհիշյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանը` խնդրելով մասնակի՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասով բեկանել այն և գործը վերադարձնել ստորադաս դատարան՝ նոր քննության: Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում։ Բողոքաբերի պնդմամբ՝ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, քանի որ բողոքարկվող դատական ակտը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի՝ Դավիթ Հովհաննիսյանի գործով 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, Ֆրունզիկ Գալստյանի գործով 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09 և մի շարք այլ որոշումներին։ Բացի այդ, ըստ բողոքաբերի, դատարանի կիրառած դատավարական իրավունքի նորմերի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր։ Բողոքի հեղինակը նշել է նաև, որ ստորադաս դատարանները, ի թիվս այլնի, խախտել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածների պահանջները։ Բողոք բերած անձի փաստարկների, սույն գործի նյութերի, Վճռաբեկ դատարանի վկայակոչված որոշումների, ինչպես նաև բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության արդյունքում Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և որ առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում։ Հետևաբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հիմքերը հիմնավորված չեն։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման։ Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ամբաստանյալ Ռուսլան Արարատի Ներսեսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի սեպտեմբերի 10-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել։ Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։ Նախագահող ՝ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
Գործը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 25-11-2019 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
Զեկուցող դատավոր
| Ամսաթիվ | 25-11-2019 |
|---|---|
| Զեկուցող դատավոր | |
| Անուն | Լիլիթ |
| Ազգանուն | Թադևոսյան |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 01-02-2020 |
|---|---|
| Դատարան | Երևան քաղաքի դատարան |
| Այլ նշումներ | 2 հատոր՝ 370, 106 թերթ: |