Հիմնական

Գործի համար: ԵԱՔԴ/0120/01/17
Վիճակագրական տողի համար : 11.4

Պատասխանող

Բորիս Աբրահամյան Էդուարդ
Բորիս Աբրահամյան

Դատավոր

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Աննա Մաթևոսյան

Դատավոր

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Աննա Մաթևոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Բորիս Աբրահամյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ 21.04.2017թ. իր կողմից շահագործվող <Nissan X-Trail> մակնիշի ավտոմեքենայում գաղտնի հափշտակել է ընկերոջ` Տիգրան Մարտիրոսյանի կողմից <Ավան> հոգեբուժական կլինիկայից ստացված խոշոր չափերի` 0.12 գրամ ընդհանուր քաշով հալոպերիդոլ տեսակի հոգեմետ նյութ պարունակող 24 դեղահաբ:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-07-20 13:50 1 Կայացել է
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-07-11 17:30 2 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-06-29 12:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-05-31 12:30 6 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-05-04 16:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-04-11 16:30 2 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-03-21 12:30 2 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-02-28 14:00 2 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-02-13 14:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2018-01-19 14:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-12-15 12:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-11-27 12:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-11-08 14:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-10-09 12:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-09-26 16:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-08-10 12:30 1 Կայացել է
ԵԱՔԴ/0120/01/17


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն


«20» հուլիսի 2018թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) հետևյալ կազմով՝

նախագահությամբ՝ դատավոր Ա.Մաթևոսյանի,
քարտուղարությամբ՝ Հ.Արտաշեսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող Լ.Մանուկյանի,
տուժող Տ.Մարտիրոսյանի,
տուժողի ներկայացուցիչ Բ.Օհանյանի,
ամբաստանյալ Բ.Աբրահամյանի,
պաշտպաններԱ.Ֆերոյանի,
Լ.Զեյնալյանի,
թարգմանիչ Ռ.Հովհաննիսյանի


դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի՝ ծնված 1995 թվականի հունվարի 28-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված` ք.Երևան, Շինարարների փողոց, 18 շենք, բնակարան 52, բնակվող` ք.Երևան, Հր.Քոչար 14 շենք, բնակարան 56, որպես խափանման միջոց է ընտրված կալանավորումը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնի հետաքննության բաժանմունքի ավագ տեսուչ Մ.Անտոնյանի 2017 թվականի ապրիլի 26-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 14178617 քրեական գործը:
2017 թվականի ապրիլի 28-ին թիվ 14178617 քրեական գործն ընդունվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Սարգսյանի վարույթ:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Սարգսյանի կողմից 2017 թվականի ապրիլի 29-ին` ժամը 18:00-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնում Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանը ձերբակալվել է:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Սարգսյանի 2017 թվականի հունիսի 30-ի որոշմամբ թիվ 14178617 քրեական գործով Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով, մեղադրանքի փաստական կողմի հետևյալ նկարագրությամբ.
«[Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանը] խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ (հեգեներգործող) նյութերի մասին 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, 2017 թվականի ապրիլի 21-ին Երևան քաղաքի Հր.Քոչար փողոցի 14-րդ շենքի դիմաց` իր կողմից շահագործվող «Nissan X-Trail» մակնիշի, 35 AG 549 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, գաղտնի հափշտակել է ընկերոջ` Տիգրան Մարտիրոսյանի կողմից «Ավան հոգեբուժական կլինիկայից» ստացված խոշոր չափերի` 0.12 գրամ ընդհանուր քաշով հալոպերիդոլտեսակի հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ պարունակող 24 դեղահաբ:(...)»:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Լ. Մանուկյանը 2017 թվականի հուլիսի 19-ին թիվ 14178617 քրեական գործի մեղադրական եզրակացությունը հաստատել է և քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որը Դատարանում ստացվել է 2017 թվականի հուլիսի 20-ին:
Դատավորների միջև քրեական գործերի բաշխման էլեկտրոնային համակարգի միջոցով քրեական գործը թիվ ԵԱՔԴ/0120/01/17 համարի ներքո մակագրվել և հանձնվել է դատավոր Ա.Մաթևոսյանին:
Դատավոր Ա.Մաթևոսյանի 2017 թվականի հուլիսի 21-ի որոշմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0120/01/17 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և նույն թվականի հուլիսի 31-ի որոշմամբ նշանակվել դատական քննության:

Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները.
Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար փողոցի 14-րդ շենքի 56-րդ բնակարանի բնակիչ, ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանր, 2017 թվականի ապրիլի 21-ին, Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար փողոցի 14-րդ շենքի բակում՝ իր կողմից շահագործվող «NISSAN X-TRAIL» մակնիշի, 35 AG 549 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի սրահից,գաղտնի հափշտակել է ընկերոջր՝ Տիգրան Մարտիրոսյանին պատկանող, «Ավան» հոգեբուժական կլինիկայից ստացված զգալի չափերի՝ 0.12 գրամ ընդհանուր քաշով հալոպերիդոլ տեսակի հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ պարումակող 24 հաբ, որոնցից 6 հաբը 2017 թվականի ապրիլի 23-ին իր բնակարանում խմելու եղանակով օգտագործել է, իսկդեղահաբերի մնացած մասը դրել է հյուրասենյակի սեղանին։ԲորիսԱբրահամյանի ընկերուհին՝ Մարինա Գևորգյանը, սեղանի վրայից վերցրել է «հալոպերիդոլ» տեսակի դեղամիջոցի դեղաթիթեղը և խմել 3 հաբ:
Հալոպերիդոլի դեղահաբերն ընդունելու հետևանքով Բորիս Աբրահամյանը և Մարինա Գևորգյանը 2017 թվականի ապրիլի 25-ին դեղորայքային թունավորում ախտորոշմամբ տեղափոխվել են «Արմենիա» բժշկական կենտրոն:

Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներ.
Ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ, որ 2017 թվականի ապրիլի 21-ին ինքն ու ընկերուհին՝ Մարինան, պետք է գնային հանդիպելու իրենց ընկերներին: Ճանապարհին հանդիպել են Տիգրանին և Ֆիլիպին: Տիգրանի հետ ունեցել է ընկերական հարաբերություններ, սակայն որոշ ժամանակ իրենց միջև շփում չի եղել: Ինքն առաջարկել է երեկոյան կրկին հանդիպել և գնալ իրենց տուն, ուստի այդ առթիվ պայմանավորվածություն են ձեռք բերել: Երեկոյան զանգահարել է Տիգրանին, վերջինս ասել է, որ գտնվում է Սարյանիփողոցի այգում: Այդ խոսակցությունից հետո իր հեռախոսն անջատվել է, ինքը գնացելէ նշված վայր, հանդիպել Տիգրանին: Միասին գնումներ են կատարել և գնացել իրենց տուն, երաժշտություն են լսել, կինո նայել: Այնուհետև, երբ Տիգրանը հայտնել է, որ ցանկանում է տուն գնալ, իրեն հիշեցրել է, որ դեղերը թողել է իր ավտոմեքենայի մեջ: Մինչ այդ, տուն բարձրանալիս Տիգրանն իրեն ասել էր, որ դեղերը թողնում է ավտոմեքենայի մեջ: Դեղորայքը տվել է Տիգրանին և նրանց ճանապարհել է: Հաջորդ օրը, երբ Մարինայի հետ ավտոմեքենայով շրջելուց հետո գնացել են տուն, ինքը մնացել է մեքենայում, որպեսզի մեքենան կարգի բերի և նկատել է, որ մեքենայի հատակի գորգի մոտ դեղահաբերի դեղաթիթեղ է ընկած: Այն բարձրացրել է իր հետ տուն տարել, դրել է սեղանին և Մարինային հայտնել է, որ իր ավտոմեքենայի մեջ է հայտնաբերել և երևի Տիգրանին է պատկանում: Դրանից հետո իր մոտ հետաքրքրություն է առաջացել այդ դեղի նկատմամբ, մտել է համացանց և դեղի վերաբերյալ տեղեկատվություն որոնել: Կարդացել է, որ այն ակտիվացնող էֆեկտ է առաջացնում, ինչից հետո այն օգտագործել է: Այդ ընթացքում Մարինան էլ է մի քանի դեղահաբ վերցրել և օգտագործել, ինչի պատճաով բարկացել է նրա վրա: Ոչ մի ազդեցություն չզգալով այդ դեղից՝ քնել է, հաջորդ օրը զգացել է, որ ինքնազգացողությունը վատանում է, Մարինային խնդրել է զանգահարել մորը և շտապօգնություն հրավիրել: Ժամանել է շտապօգնությունը, իրեն դեղորայք են ներարկել են, ինչից ինքը քնել է: Հաջորդ օրը կրկին իրեն վատ է զգացել, խնդրել է կրկին շտապօգնություն հրավիրել և իր համաձայնությամբ իրեն տեղափոխել են հիվանդանոց: Հիվանդանոցում ժամանել են ոստիկանության աշխատակիցները, ինքը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Տիգրանից գողացել է նշված դեղահաբերը: Տեղյակ է եղել Տիգրանի առողջական խնդիրների մասին, որ նա գրանցված է հոգեբուժարանում:
Պատասխանելով դատավարական կողմերի և Դատարանի հարցերին՝ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանը մանրամասնեց, որ երբ իրեն Տիգրանն ասել է, որ դեղերը թողնում է մեքենայի մեջ, ինքն այդ ժամանակ չի իմացել, թե դրանք ինչ դեղեր են, և այդքան տարիներ ընկերություն անելով Տիգրանի հետ, նրան երևբևէ չի հարցրել, թե դրանք ինչ դեղեր են: Չի իմացել, որ դրանք հոգեմետ դեղեր են և մինչ այդ դեպքը նույնիսկ չի իմացել «հոգեմետ» բառի նշանակությունը: Իր կածիքով դրանք եղել են սովորական հանգստացնող դեղահաբեր, ենթադրելով, որ եթե Տիգրանը հոգեբուժարանում գրանցված է, ապա նմանատիպ դեղորայք պետք է ընդունի: Իր կարծիքով,դեղահաբերն ընկել են, երբ դրանք Տիգրանին էր վերադարձնում, քանի որ կապված չեն եղել: Ոստիկաններին հայտնել է, թե իբր դրանք գողացել է, քանի որ մտածել է, որ Տիգրանին պատասխանատվության կենթարկեն այն բանի համար, որ հոգեբուժարանից ստացած դեղորայքը պակասել է և կրկին հոգեբուժարան դիմելու դեպքում հնարավոր է Տիգրանը խնդիրների առջև կանգնի: Մտածել է, որ նման ցուցմունք տալու դեպքում Տիգրանի համար ավելի լավ կլինի: Քանի որ ուշ ժամ է եղել, նպատակ է ունեցել առավոտյան դեղորայքը վերադարձնել Տիգրանին, սակայն հետաքրքրությունից ելնելով օգտագործել է: Դեղերը գցել է աղբարկղը, քանի որ գտնվել է ոչ ադեկվատ վիճակում: Իսկ քննչական մարմնում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Տիգրանն է այդ դեղահաբերն իրեն տվել: Նման տեղեկության հայտնումը պայմանավորված է եղել այն հանգամանքով, որ վախեցել է, որ կենթարկվի քրեական պատասխանատվության: Սակայն դա իրականությանը չի համապատասխանում: Մարինա Գևորգյանին ուղորդել է նմանատիպ ցուցմունք տալ, որպեսզի իրենց ցուցմունքները չտարբերվեն և վերջինս քաշքշուկի մեջ չընկնի: Օգտագործել է մոտավորապես 6 կամ 7 դեղահաբ, իսկ Մարինան՝ 2 կամ 3: Ավտոմեքենայում հայտնաբերված դեղորայքը եղել է մեկ դեղաթիթեղ: Չի բացառում, որ հնարավոր է ինքը գցած լինի դեղահաբերը՝ Տիգրանին փոխանցելու ընթացքում: Մինչ այդ օգտագործել է միայնմարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:
Ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի մեղավորությունն իրեն մեղսագրված հանցավոր արարքում հիմնավորվում է նաև պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտված հետևյալ ապացույցնեով.
- Տուժող Տիգրան Դավիթի Մարտիրոսյանի դատաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանին, վերջինիս հետ ունեցել է ընկերական հարաբերություններ: Դեպքի օրը գնացել է Ավանի հոգեբուժական կլինիկա, որտեղից ստացել է իր համար նախատեսված դեղերը: Դեղերն ստանալուց հետո գնացել է Կենտրոն, որտեղ հանդիպել է իր ընկեր Ֆիլիպին: Միասին զբոսնել են և Փարպեցի փողոցում, պատահական հանդիպել են Բորիս Աբրահամյանին: Զրուցել են միմյանց հետ և, քանի որ երկար ժամանակ միմյանց չէին հանդիպել, որոշել են երեկոյան կրկին հանդիպել: Երեկոյան Սարյան փողոցում գտնվող այգում կրկին հանդիպել է Բորիս Աբրահամյանին, որոշել են գնալ Բ.Աբրահամյանին պատկանող Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար փողոցում գտնվող վերջինիս բնակարան: Բնակարան բարձրանալուց առաջ, քանի որ գրպանների պարունակությունը լիքն է եղել, ստացած դեղորայքը թողել է Բորիս Աբրահամյանի մեքենայի մեջ, որպեսզի տուն գնալիս վերցնի: Այնուհետև, կեսգիշերին, բնակարնից դուրս գալուց հետո իր հետ նաև դուրս է եկել Բորիս Աբրահամյանը, որպեսզի մեքենայում առկա դեղորայքը հանձնի իրեն: Դրանից մոտավորապես 3-4 օր հետո զանգահարել են իրեն և հայտնել, որ Բորիս Աբրահամյանն օգտագործել է իր դեղերը, իրեն վատ է զգացել, դիմել է բժշկական օգնության և գտնվում է հիվանդանոցում: Գնացել է նրան տեսակցության: Դրանից հետո իրեն զանգահարել է Բորիս Աբրահամյանը և տեղեկացրել է, որ իրենց հրավիրել են ոստիկանության Արաբկիրի բաժին՝ տվյալ դեպքի վերաբերյալ ցուցմունք տալու նպատակով: Այնուհետև, իրենց հրավիրել են քննչական բաժին:
Պատասխանելով դատավարական կողմերի և Դատարանի հարցերին տուժող Տիգրան Մարտիրոսյանը մանրամասնեց, որ Բորիս Աբրահամյանին հանդիպելիս, երբ գնացել են նրա բնակարան, վերջինս եղել է ընկերուհու հետ: Բորիս Աբրահամյանը տեղյակ է եղել իր հիվանդության մասին: Ինքը չի իմացել, որ իր դեղորայքից պակասել է, այդ մասին տեղեկացել է դեպքը պատահելուց հետո: Հստակ չի կարող ասել, Բորիսը տեղյակ եղել է այդ դեղերի հոգեմետ լինելու վերաբերյալ, թե՝ ոչ: Ամեն օր օգտագործում է «Հալոպերիդոլ» տեսակի հոգեմետ դեղահաբերը՝ օրը երկու անգամ:Իրեն տրամադրում են 2 դեղաթիթեղ՝ յուրաքանչյուրում 24 հաբ: Բորիսենց տանը գտնվել են մոտավորապես 2 ժամ, այդ ընթացքում վերջինս տանից չի բացակայել: Բորիսը չի իմացել դեղահաբերի անունը և բնույթը, ուղղակի իմացել է, որ հոգեբուժարանից ստացված դեղահաբերն են: Դեղերն ստանում է ամիսը մեկ անգամ, «հալոպերիդոլ» դեղահաբերն ստանում է երկու դեղաթիթեղ: Քանի որ դեղերը մեծ քանակությամբ են եղել, չի նկատել, որ դրանցից բացակայում են, դրել է գրպանը և հեռացել: Բորիսի վատանալու մասին տեղեկություն ստանալուց հետո ստուգել է իր դեղերը և պարզել, որ բացակայում է մեկ դեղաթիթեղ«հալոպերիդոլ» տեսակի դեղահաբերը:
- Վկա Հռիփսիմե Ջանգիրյանի դատաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ հանդիսանում է ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի մայրը: 2017 թվականի ապրիլի 24-ին իրեն զանգահարել է որդու՝ Բորիսի ընկերուհին՝Մարինան և հայտնել, որ Բորիսն իրեն վատ է զգում: Ինքը տանը չի եղել և այդ ժամանակ զանգահարելով շտապօգնություն՝ գնացել է տուն, որտեղից Բորիսին տեղափոխել են հիվանդանոց: Այնուհետև, հիվանդանոց են ժամանել ոստիկանության աշխատակիցները: Որդին ոստիկանության աշխատակիցներին հայտնել է, որ ինքն ու ընկերուհին օգտագործել են դեղահաբեր, իսկ դեղահաբերի մնացած մասը նետել են իրենց բնակարանի խոհանոցի աղբարկղի մեջ: Ինքը ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին գնացել է իրենց բնակարան, որտեղ խոհանոցի աղբարկղի մեջից հանել և վերջիններիս է տվել դեղահաբերի մնացած մասը: Որդին իրեն հայտնել է, որ իր վատ զգալու պատճառը եղել է այն, որ ընդունել է դեղահաբեր, որոնք պատկանել են Տիգրանին: Որդին իրեն ասել է, որ Տիգրանի դեղահաբերը մնացել են իր մեքենայում, երևի Տիգրանին դեղերը հանձնելուց ընկել են: Դեղերը եղել է մեկ լիստ, սակայն այն եղել է ոչ ամբողջական, կոնկրետ դեղահաբի քանակը չի կարող ասել: Հետագայում տեղեկացել է, որ Մարինան էլ է օգտագործել: Հստակ չի կարող ասել, թե քանի հաբ են նրանք օգտագործել: Մինչև դեպքը չի իմացել, որ որդին մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց է օգտագործում: Իր կարծիքով դա պայմանավորված է եղել ամուսնու՝ Բորիսի հոր, մահվան հանգամանքով՝ կապված հոգեկան վիճակի հետ:
- Վկա Ֆիլիպ Կճանյանի դատաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է ինչպես ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանին, այնպես էլ տուժող Տիգրան Մարտիրոսյանին և վերջիններիս հետ ունի ընկերական հարաբերություններ: Իրեն առավոտյան զանգահարել է Տիգրանը, առաջարկել է հանդիպել և զբոսնել քաղաքում: Իր հարցին ի պատասխան՝ Տիգրան Մարտիրոսյանը հայտնել է, որ գտնվում է Ավանի հոգեբուժական կենտրոնում, որտեղից պետք է ստանա իրեն հասանելիք դեղորայքը: Դրանից հետո իրենք հանդիպել են «Երիտասարդական» մետրոյի մոտ, մոտավորապես 3-4 ժամ զբոսնելուց հետո պատահաբար հանդիպել են Բորիս Աբրահամյանին, ում երկար ժամանակ չէին հանդիպել: Վերջինս կանգնած է եղել մի քանի տղաների հետ և առաջարկել է իրենց ավելի ուշ կրկին հանդիպել: Իրենք զբոսնել են, չի հիշում, թե ինչ պատճառներով չեն կարողացել կապ հաստատել միմյանց հետ, ինչից հետո Բորիս Աբրահամյանն իրենց պատահաբար հանդիպել է Սարյան փողոցում գտնվող այգու մոտ: Իրենք չորսով՝ ինքը, Տիգրանը, Բորիսը և վերջինիս ընկերուհին նստել են Բորիսի ավտոմեքենան և միասին գնացել են Բորիսենց տուն: Մինչ այդ, ճանապարհին խանութից գարեջուր և այլ ըմպելիք են գնել: Գնացել են Բորիսենց տուն, գարեջուր են խմել, ժամանակ անցկացրել: Բորիսենց տանից հեռանալիս վերջինս դուրս է եկել իրենց հետ և ինքը հասկացել է, որ Տիգրանն իր դեղորայքը թողել է Բորիսի ավտոմեքենայում: Բորիսը, Տիգրանին տալով վերջինիս դեղերը, հեռացել է այդ վայրից: Մի քանի օր անց Տիգրանը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ Բորիսն ավտոմեքենայից գաղտնի վերցրել է իր կողմից օգտագործվող հոգեմետ դեղահաբերը, օգտագործել, ինչի պատճառով վատ է զգացել, ուստի տեղափոխել են հիվանդանոց: Ինքն անձամբ նկատել է դեղաթիթեղները, որոնք, Բորիսը վերցնելով ավտոմեքենայից, տվել է Տիգրանին: Իր մտքով չէր կարող անցնել, որ Բորիսը կարող է դրանցից վերցնել: Տիգրանը, վերցնելով դեղահաբերը, դրանք դրել է գրպանը: Նախկինում նման դեպքեր չեն եղել: Տեղյակ է, որ Տիգրանն օգտագործում է հոգեմետ դեղեր:
- Վկա Մարինա Գևորգյանի ցուցմունքով այն մասին, որ հանդիսանում է ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի ընկերուհին, նրա հետ ամուսնացած չէ, սակայն որպես քաղաքացիական ամուսիններ բնակվում են իրար հետ: Ինքը և Բորիսը զբոսնելիս են եղել Երևան քաղաքի կենտրոնում, երբ Սարյան փողոցի այգու մոտ հանդիպել են Բորիսի ընկերներ Տիգրանին և Ֆիլիպին: Բորիսը նրանց հետ խոսելուց հետո նրանց առաջարկել է գնալ իրենց տուն: Նրանք համաձայնվել են և իրենք չորսով Բորիսի ավտոմեքենայով գնացել են իրենց տուն: Տանը գարեջուր են խմել, երաժշտություն լսել, ֆիլմ դիտել և մոտ 2-3 ժամ անց Տիգրանը և Ֆիլիպը որոշել են գնալ, իսկ Բորիսը նրանց հետ իջել է շենքի բակ, որպեսզի նրանց ճանապարհի: Մի քանի րոպե անց, Բորիսը վերադարձել է տուն: Հաջորդ օրը ինքն ու Բորիսը տանը միայնակ են եղել, երբ Բորիսը գրպանից հանել է մեկ լիստ ինչ-որ դեղահաբ՝ «Հալոպերիդոլ» անվամբ: Համացանցով ուսումնասիրել են այդ դեղամիջոցը և պարզել, որ այն ինչ-որ ակտիվացնող հետևանք է թողնում: Բորիսը որոշել է օգտագործել այդ դեղահաբից և օգտագործելուց հետո այն դրել է սեղանին, որը վերցնելով օգտագործել է նաև ինքը: Տեսնելով, որ դեղահաբն իրենց վրա ազդեցություն չի թողնում, որոշել են քնել: Հաջորդ օրը, Բորիսը լոգարանից դուրս գալուց հետո ասել է, որ իրեն լավ չի զգում և մնացած դեղահաբերը նետել է խոհանոցի պահարանի դռնից կախված աղբի համար նախատեսված պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ, իրեն ասել է, որ այդ դեղահաբերը իր ընկեր Տիգրանը տուն բարձրանալու ժամանակ թողել է մեքենայի մեջ: Այնուհետև, զանգահարել է Բորիսի մայրիկին՝ Հռիփսիմեին, հայտնել է, որ Բորիսն իրեն լավ չի զգում: Քիչ անց Բորիսի մայրը շտապօգնության աշխատակիցների հետ եկել է տուն, որտեղ Բորիսին բուժօգնություն են ցուցաբերել, իսկ հաջորդ օրը նրան տեղափոխել են հիվանդանոց: Երբ համացանցում ուսումնասիրելիս են եղել դեղը, այդ ժամանակ որոշել է փորձել այն, բայց Բորիսին այդ մասին չի հայտնել: Երբ Բորիսը խմել է այդ դեղից և այն դրել սեղանին, ինքն առանց Բորիսին որևէ բան ասելու, վերցրել է այն և նույնպես օգտագործել:
Ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանին մեղսագրված մեղադրանքը Դատարանը հիմնավորված է համարում նաև սույն քրեական գործի դատաքննության ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
- 2017 թվականի ապրիլի 25-ի Բորիս Աբրահամյանի՝ Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար փողոցի 14-րդ շենքի 56-րդ բնակարանում կատարված դեպքի վայրի զննության արձանագրությամբ, որի համաձայն Բ. Աբրահամյանի մայրը՝Հ. Ջանգիրյանր բնակարանի խոհանոցի աղբարկղից ներկայացրել է «հալոպերիդոլ» տեսակի դեղամիջոցի 14 դեղահաբ և հայտարարել, որ նշված դեղահաբերից խմել են իր որդին Բ. Աբրահամյանը և նրա ընկերուհին Մարինա Գևորգյանր։
- Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 191Ք-17 եզրակացությամբ,որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված «Հալոպերիդոլ 5մլ Արպիմեդ» գրառումով, դեղաթիթեղում առկա 14 դեղահաբերում հայտնաբերվել է հալոպերիդոլ տեսակի հոգեմետ նյութ։ Թվով 14 դեղահաբերում հալոպերիդոլ տեսակի հոգեմետ նյութի ընդհանուր քաշը կազմում է 0.07 գրամ։
- Դատատոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 0235 եզրակացությամբ, որի համաձայն՝ Բորիս Աբրահամյանի մեզի և մազի փորձանմուշում հայտնաբերվել են կանաբիոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրակալոիդներ և նեյրոլեպտիկ խմբի դեղամիջոց՝ հալոպերիդոլի մետաբոլիտներ։
- Դատատոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 0234 եզրակացությամբ, որի համաձայն՝ Մարինա Գևորգյանի մեզի և մազի փորձանմուշում հայտնաբերվել են կանաբիոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրակալոիդներ և նեյրոլեպտիկ խմբի դեղամիջոց՝ հալոպերիդոլի մետաբոլիտներ:
- Դատանարկոլոգիական փորձաքննության թիվ 69/17 եզրակացությամբ, որի համաձայն Բորիս Աբրահամյանի մոտ թմրամիջոցների գործածումը կրում է էպիզոդիկ բնույթ, ուստի նա հարկադիր բուժման կարիք չունի։
- Ապացույց ճանաչված՝ «Արմեն Տել»,«ՄՏՍ Հայաստան» ՓԲ ընկերություններից ստացված վերծանումների զննության արձանագրությամբ, որի համաձայն՝
Տիգրան Մարտիրոսյանին պատկանող՝043-29-22-58 բջջային հեռախոսահամարի մուտքային ե ելքային հեռախոսազանգերի ուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ Ֆիլիպ Կճանյանի՝ 043-73-07–31, Հռիփսիմե Ջանգիրյանի՝091-43-37-05 և մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094–43-07-74 բջջային հեռախոսահամարներին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային և ելքային հեռախոսազանգեր։
Ֆիլիպ Կճանյանի՝ 043-73-07-31 բջջայինհեռախոսահամարիմուտքայինև ելքայինհեռախոսազանգերիուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ վկա Տիգրան Մարտիրոսյանի՝ 043-29-22-58, Հռիփսիմե Ջանգիրյանի՝ 091-43-37-05 և մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094-43-07-74 բջջային հեռախոսահամարներին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային ե ելքային հեռախոսազանգեր։
Հռիփսիմե Ջանգիրյանի՝ 091-43-37-05 բջջայինհեռախոսահամարիմուտքայինևելքայինհեռախոսազանգերիուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ Տիգրան Մարտիրոսյանի՝ 043-29-22-58, Ֆիլիպ Կճանյանի՝ 043-73-07-31 և մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094-43-07-74բջջային հեռախոսահամարներին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային և եյքային հեռախոսազանգեր։
Մարինա Գևորգյանի՝ 098-57-70-07 բջջայինհեռախոսահամարիմուտքայինև ելքայինհեռախոսազանգերիուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094-43-07-74 բջջային հեռախոսահամարին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային ե ելքային հեռախոսազանգեր։
Մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094-43-07-74 բջջայինհեռախոսահամարիմուտքայինև ելքայինհեռախոսազանգերիուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ Տիգրան Մարտիրոսյանի՝ 043-29-22-58, Ֆիլիպ Կճանյանի՝ 043-73-07-31, Հռիփսիմե Ջանգիրյանի՝ 091-43–37-05 և Մարինա Գևորգյանի՝ 098-57-70-07 բջջային հեռախոսահամարներին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային և ելքային հեռախոսազանզեր։
- Դատարանում, պատշաճ իրավական ընթացակարգի պահպանմամբ հետազոտված, իրեղեն ապացույց ճանաչված Բորիս Աբրահամյանի՝ Երեան քաղաքի ՀրաչյաՔոչար փողոցի 14-րդ շենքի 56-րդ բնակարանում կատարված դեպքի վայրի զննությամբվերցված «հալոպերիդոլ» տեսակի դեղահաբերով։
Գնահատելով վերոշարադրյալ ապացույցներն իրենց համակցության մեջ՝Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի կողմից տրված ցուցմունքները մտացածին են, անարժանահավատ, իրականությանը չհամապատասխանող և նպատակ են հետապնդում ամեն գնով խուսափել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից: Ամբաստանյալի կողմից իր անմեղության կապակցությամբ դատաքննության ընթացքում բերված պատճառաբանություններն առ այն, որ «հալոպերիդոլ» տեսակի հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ պարունակող 24 դեղահաբերը չի հափշտակել, այլ պատահաբար գտել է ավտոմեքենայում անհիմն են և մտացածին, հերքվում են դատաքննության ընթացքում ձեռք բերված այլ ապացույցներով: Վկա Մարինա Գևորգյանընույնաբովանդակ ցուցմունքով նպատակ է հետապնդում ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանին զերծ պահել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից:
Դատարանն ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի՝ իրեն մեղսագրված հանցանքում մեղավորության վերաբերյալ հետևության հանգեց նախապես քննարկելով նաև նրան անմեղ ճանաչելու վերաբերյալ պաշտպանական ճառում նրա պաշտպանի ներկայացրած դիրքորոշումը։
Այսպես, Դատարանն իր անհամաձայնությունն է հայտնում պաշտպան Ա. Ֆերոյանի այն դիրքորոշմանը, որի համաձայն՝ իր պաշտպանյալ Բորիս Աբրահամյանը և տուժող Տիգրան Մարտիրոսյանն ընկերներ են, գտնվում են շատ լավ ընկերական հարաբերությունների մեջ, ուստի իրենց ունեցածը երբևէ չեն բաժանել «իմ ու քոնի»: Դատարանը գտնում է, որ հոգեմետ դեղերի համատեղ տնօրինումը և օգտագործումը նույնիսկ շատ լավ ընկերների և բարեկամների կողմից իրավաչափ համարվել չի կարող:
Ինչ վերաբերվում է, պաշտպան Ա. Ֆերոյանի այն դիրքրոշմանը, որի համաձայն՝ Բորիս Աբրահամյանի կողմից իր տիրապետության տակ գտնվող գույքի՝ տվյալ դեպքում դեղորայքի, մի մասի վերցնելը, չի կարող հանդիսանալ հափշտակություն, ապա Դատարանը գտնում է, որ, նախ «հալոպերիդոլ» տեսակի հոգեմետ դեղահաբերի՝ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի իրավաչափ տիրապետության տակ գտնվելը չի հիմնավորվել սույն քրեական գործի քննության ընթացքում, բացի այդ պաշտպանի նման դիրքրոշումը հակասության մեջ է գտնվում է քրեաիրավական գիտության տեսության մեջ ձևավորված հափշտակության հասկացության հետ, որի համաձայն՝ հափշտակությունն ուրիշի գույքն ապօրինի անհատույց շահադիտական նպատակով վերցնելը կամ այն հանցավորինը կամ այլ անձինը դարձնելն է, եթե հանցավորն այդ գույքը տօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն է ունեցել:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները և հետևությունը.
Վերլուծելով ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին առաջադրված մեղադրանքը և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի կողմից զգալի չափերի 0.12 գրամ ընդհանուր քաշով «հալոպերիդոլ» տեսակի հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ պարունակող 24 դեղահաբ հափշտակելը ճիշտ չի որակված և չի համապատասխանում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, այլ ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 72-րդ հոդվածի համաձայն՝«Ոչ ոք չի կարող դատապարտվել այնպիսի գործողության կամ անգործության համար, որը կատարման պահին հանցագործություն չի հանդիսացել: Չի կարող նշանակվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որը ենթակա էր կիրառման հանցանք կատարելու պահին: Արարքի պատժելիությունը վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենքն ունի հետադարձ ուժ»:
ՀՀ Սահմանադրության 73-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Անձի իրավական վիճակը վատթարացնող օրենքները և այլ իրավական ակտերը հետադարձ ուժ չունեն:
Անձի իրավական վիճակը բարելավող օրենքները և այլ իրավական ակտերը հետադարձ ուժ ունեն, եթե դա նախատեսված է այդ ակտերով»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն` տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն։
2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի։
3. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը»։
«Նորմատիվ իրավական ակտերի մասին» ՀՀ օրենքի 28-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Նորմատիվ իրավական ակտի գործողությունը տարածվում է դրա ուժի մեջ մտնելուց հետո գործող հարաբերությունների վրա, եթե այլ բան նախատեսված չէ Սահմանադրությամբ, օրենքով կամ տվյալ նորմատիվ իրավական ակտով:
2. Սահմանադրության 73-րդ հոդվածին համապատասխան` անձի իրավական վիճակը վատթարացնող օրենքները և այլ իրավական ակտերը հետադարձ ուժ չունեն, իսկ անձի իրավական վիճակը բարելավող օրենքները և այլ իրավական ակտերը հետադարձ ուժ ունեն, եթե դա նախատեսված է այդ ակտերով:
3. Սահմանադրության 72-րդ հոդվածին համապատասխան` արարքի պատժելիությունը վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենքն ունի հետադարձ ուժ:
4. Ուժը կորցրած նորմատիվ իրավական ակտի կամ դրա մասի գործողությունը տարածվում է մինչև դրա ուժը կորցնելու օրը գործող հարաբերությունների վրա, եթե օրենքով կամ ակտն ուժը կորցրած ճանաչելու մասին նորմատիվ իրավական ակտով այլ բան նախատեսված չէ»:
Արարքը քրեականացնող կամ հանցագործության համար պատասխանատվությունը խստացնող, ինչպես նաև անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքին հետադարձ ուժ տալու անթույլատրելիությունը և հակառակ դրան` արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքին հետադարձ ուժ տալու պարտադիրությունը բխում է նաև մարդու իրավունքների վերաբերյալ մի շարք միջազգային-իրավական ակտերի պահանջներից։
Մասնավորապես, Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրի 11-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Ոչ ոք չի կարող հանցագործության մեջ մեղադրվել որևէ արարք կատարելու կամ անգործության համար, որոնք կատարվելու պահին ազգային օրենքներով կամ միջազգային իրավունքով հանցագործություն չեն համարվել։ Չի կարող նաև ավելի ծանր պատիժ տրվել, քան այն, որը կարող էր սահմանվել հանցանքը կատարելու ժամանակ»։
«Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին» միջազգային դաշնագրի 15-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Ոչ ոք չի կարող մեղավոր ճանաչվել որևէ գործողության կամ թողտվության հետևանքով որևէ քրեական հանցագործություն կատարելու մեջ, որը, այն կատարվելու պահին գործող ներպետական օրենսդրության կամ միջազգային իրավունքի համաձայն, չի հանդիսացել քրեական հանցագործություն։ Հավասարապես, չի կարող նշանակվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որը կիրառման էր ենթակա քրեական հանցագործության կատարման պահին։ Եթե հանցագործությունը կատարվելուց հետո օրենքով ավելի թեթև պատիժ է սահմանվում, այդ օրենքի գործողությունը տարածվում է տվյալ հանցագործի վրա»։
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Ոչ ոք չպետք է մեղավոր ճանաչվի որևէ գործողության կամ անգործության համար, որը կատարման պահին գործող ներպետական կամ միջազգային իրավունքի համաձայն, քրեական հանցագործություն չի համարվել։ Չի կարող նաև նշանակվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որը կիրառելի է եղել քրեական հանցագործության կատարման պահին»։
Վերը նշված իրավանորմերի էությունը բացահայտող, ելակետային նշանակություն ունեցող մեկնաբանություններ տվել է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր մի շարք վճիռներում։ Մասնավորապես, Գ.-ն ընդդեմ Ֆրանսիայի գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը սահմանել է, որ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասն ամրագրում է, որ միայն օրենքով կարող է սահմանվել, թե որ արարքներն են համարվում հանցագործություն, և ինչ պատիժներ են նախատեսվում դրանց կատարման համար, ինչպես նաև արգելում է ի վնաս մեղադրյալի` հետադարձության կարգով քրեական օրենքի կիրառումը (G. v France, գանգատ թիվ 15312/89, 1995 թվականի սեպտեմբերի 27-ի վճիռ, կետ 24)։
Գ.-ն ընդդեմ Ֆրանսիայի գործով կայացված վճռում Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը վկայակոչել է իր մեկ այլ՝ Կոկկինակիսն ընդդեմ Հունաստանի գործով վճիռը, որտեղ Եվրոպական դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 7-րդ հոդվածի 1-ին կետը նախատեսված չէ միայն այն բանի համար, որ ի վնաս մեղադրյալի հետադարձության կարգով քրեական օրենքի կիրառումն արգելվի։ Այն ընդհանուր առմամբ ամրագրում է նաև այն սկզբունքը, որ միայն օրենքը կարող է սահմանել հանցանքը և նախատեսել պատիժը (nullum crimen, nulla poena sine lege), ինչպես նաև այն սկզբունքը, որ քրեական օրենքը չպետք է ի վնաս մեղադրյալի տարածական մեկնաբանության ենթարկվի, օրինակ՝ այն չպետք է կիրառվի անալոգիայով։ Դրանից հետևում է, որ հանցանքը պետք է հստակորեն սահմանված լինի օրենքում, իսկ այս պայմանն ապահովված է այն դեպքում, երբ անձը համապատասխան դրույթի ձևակերպումից, անհրաժեշտության դեպքում՝ դատարանների մեկնաբանության օգնությամբ, կարող է հասկանալ, թե հատկապես ո՛ր գործողության ու անգործության համար է նա ենթակա պատասխանատվության (Kokkinakis v. Greece, գանգատ թիվ 14307/88, 1993 թվականի մայիսի 25-ի վճիռ, կետ 52)։
Երկու այլ՝ Ս.Ռ.-ն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության և Ս.Վ.-ն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության գործերով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 7-րդ հոդվածում ամրագրված երաշխիքները, լինելով օրենքի գերակայության էական տարրեր, Կոնվենցիայի պաշտպանության համակարգում կայուն տեղ ունեն, և դա հատկապես ընդգծվում է այն փաստով, որ Կոնվենցիայի 15-րդ հոդվածի համաձայն` անգամ պատերազմի կամ արտակարգ դրության ժամանակ 7-րդ հոդվածից որևէ շեղում չի թույլատրվում։ Վերջինս, ելնելով իր առարկայից և նպատակից, պետք է այնպես մեկնաբանվի ու կիրառվի, որպեսզի նախատեսի կամայական մեղադրման, դատապարտման և պատժման դեմ ուղղված արդյունավետ երաշխիքներ (C.R. v. The United Kingdom, գանգատ թիվ 20190/92, 1995 թվականի նոյեմբերի 22-ի վճիռ, կետ 32 և S.W. v. The United Kingdom, գանգատ թիվ 20166/92, 1995 թվականի նոյեմբերի 22-ի վճիռ, կետ 34)։
Գ.Պողոսյանիվերաբերյալգործով 2011 թվականիհոկտեմբերի 20-ի ԳԴ1/0013/01/11 որոշմանմեջՎճռաբեկդատարաննիրավականդիրքորոշումէարտահայտելայնմասին, որ. «(...)Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ «չկա հանցագործություն և պատիժ, եթե այն սահմանված չէ օրենքով» (nullum crimen, nulla poena sine lege) կանոնը համընդհանուր ճանաչում ստացած հիմնարար սկզբունք է և իրավունքի գերակայության կարևորագույն տարր։ Այն բացառիկ նշանակություն ունի մարդու իրավունքների պաշտպանության համակարգում, հետևաբար նշված սկզբունքից շեղումը բացարձակապես անթույլատրելի է։ Սա նշանակում է, որ անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե արարքը կատարելու ժամանակ գործող օրենքով այն հանցագործություն չի համարվել, ինչպես նաև` հանցանք կատարած անձը ենթակա է քրեական պատասխանատվության միայն այն օրենքով, որը գործել է նրա կողմից արարքը կատարելու ժամանակ։ Nullum crimen, nulla poena sine lege սկզբունքի բաղադրամասերից է նաև այն դրույթը, համաձայն որի` չի կարող կիրառվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որն օրենքով կիրառելի է եղել հանցագործության կատարման պահին։
17. Միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ժամանակի ընթացքում քրեական օրենքի գործողության ընդհանուր կանոնն ունի նաև բացառություն։ Քրեական օրենքը հետադարձ ուժ է ստանում, այսինքն` դրա գործողությունը տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց վրա հետևյալ դեպքերում.
1. նոր օրենքը վերացնում է արարքի հանցավորությունը (ապաքրեականացում),
2. նոր օրենքը մեղմացնում է պատիժը,
3. նոր օրենքն այլ կերպ բարելավում է հանցանք կատարած անձի վիճակը։
Ինչպես երևում է վերոգրյալից, քրեական օրենքին հետադարձ ուժ տալու պայմանները սպառիչ են և ունեն իմպերատիվ բնույթ, այսինքն` եթե նոր ընդունված օրենքը պարունակում է վերը նշված պայմաններից առնվազն մեկը, ապա իրավակիրառող մարմինը պարտավոր է դրա գործողությունը տարածել մինչև օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են այն, սակայն ունեն դատվածություն։
Այն դեպքերում, երբ նոր ընդունված օրենքը միաժամանակ բովանդակում է պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող դրույթներ, ապա օրենքը հետադարձ ուժ է ստանում միայն մեղմացման առումով։(...)»
Անդրադառնալով սույն գործի փաստական հանգամանքներին` Դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալԲորիսԷդուարդիԱբրահամյանիկողմից հանցանքի կատարմանպահի դրությամբ գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդհոդվածի 5-րդմասըսահմանումէր, որՀՀքրեականօրենսգրքի 26-րդգլխիիմաստովհոգեմետ(հոգեներգործուն) նյութերիզգալի, խոշորևառանձնապեսխոշորչափերնենհամարվումՀՀքրեականօրենսգրքիN 1 հավելվածովնախատեսվածչափերը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի N 1 հավելվածով հալոպերիդոլ հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութիզգալիչափէրհանդիսանումգրամերով 0.005-0.05 ներառյալչափը, խոշորչափ՝ 0.05-0.5 ներառյալչափը, իսկառանձնապեսխոշոր՝ավելիքան 0.5 չափը:
2017 թվականիդեկտեմբերի 06-իընդունվելևպաշտոնականհրապարակումիցվեցամիսհետոուժիմեջէմտել«ՀՀքրեականօրենսգրքումփոփոխություններևլրացումներկատարելումասին» ՀՕ-241-ՆՀՀօրենքը, որի 1-ինհոդվածըսահմանումէ՝
«Հայաստանի Հանրապետության 2003 թվականի ապրիլի 18-ի քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածում՝
1) 5-րդ մասը շարադրել հետևյալ խմբագրությամբ.
«5. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Հայաստանի Հանրապետության կառավարության կողմից սահմանված թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի հնգապատիկից մինչև քսանհինգապատիկը ներառող չափերը:».
2) լրացնել հետևյալ բովանդակությամբ 5.1-5.4-րդ մասերով.
«5.1. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի խոշոր չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Հայաստանի Հանրապետության կառավարության կողմից սահմանված թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի քսանհինգապատիկից մինչև հարյուրքսանհինգապատիկը ներառող չափերը:
5.2. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի առանձնապես խոշոր չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Հայաստանի Հանրապետության կառավարության կողմից սահմանված թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի հարյուրքսանհինգապատիկը գերազանցող չափերը:
5.3. Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը՝ հիմք ընդունելով սույն հոդվածի 5-րդ, 5.1-ին և 5.2-րդ մասերով սահմանված չափորոշիչները:
5.4. Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի պրեկուրսորների խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը:».
3) 7-րդ մասն ուժը կորցրած ճանաչել:»:
Նույնօրենքի 4-րդհոդվածով Հայաստանի Հանրապետության 2003 թվականի ապրիլի 18-ի քրեական օրենսգրքի 1-5-րդհավելվածներըճանաչվեցինուժըկորցրած:
ՀՀկառավարության 2018 թվականիհունիսի 27-ինընդունելէ«Թմրամիջոցներիև հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր, զգալի, խոշորևառանձնապեսխոշորչափերը, շրջանառություննարգելված՝թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն), խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութեր պարունակող բույսերի ցանկը, դրանց մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը,թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի պրեկուրսորների խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, թունավոր նյութերի ցանկը, խիստ ներգործող նյութերի ցանկը և դրանց խոշոր չափերը սահմանելու մասին»N 707-Նորոշումը:
Նշված որոշման համաձայն՝
«Հիմք ընդունելով Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 266-րդ, 273-րդ և 275-րդ ու Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի 44.1-ին և 110.2-րդ հոդվածների պահանջները՝ Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը որոշում է.
1. Սահմանել`
1) թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը` համաձայն N 1 հավելվածի.
(...)
2. Սույն որոշումն ուժի մեջ է մտնում պաշտոնական հրապարակմանը հաջորդող օրվանից»:
Հավելված 1-ի համաձայն՝ հալոպերիդոլ հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութի մանր չափ է համարվում գրամերով 0.005-0.025 ներառյալ չափը, զգալի՝0.025-0.125 ներառյալ չափը, խոշոր՝ 0.125-0.625 ներառյալ չափը, իսկ առանձնապես խոշոր՝ ավելի քան 0.625 չափը:
Վերոգրյալիրավանորմերի համեմատական վերլուծությունից ակնհայտ է, որ սույն գործով առկա է մի իրավիճակ, երբ հանցանքի կատարմանպահինամբաստանյալԲորիսԷդուարդիԱբրահամյանինմեղսագրված 0.12 գրամընդհանուրքաշովհալոպերիդոլտեսակիհոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութպարունակող 24 դեղահաբիհափշտակությունըհանդիսացելէխոշորչափերով հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութիհափշտակություն, սակայնայնուհետևամբաստանյալինմեղսագրվողհանցանքիհամար պատասխանատվություն սահմանող քրեական օրենքը փոփոխվել է մեղմացման առումով, մասնավորապեսփոփոխվելեն հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերիչափերըևհալոպերիդոլնյութի 0.12 գրամըհամարվելզգալիչափ։
Այսինքն` տվյալ դեպքում տեղի է ունեցել օրենսդրական փոփոխություններ, որոնցով բարելավվել է հանցանք կատարած անձի՝ ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի վիճակը: Նշված փոփոխությունները համընկնում են օրենքին հետադարձ ուժ տալու համար անհրաժեշտ պայմաններին, հետևաբար ՀՀ քրեական օրենսգրքի՝ վերը նշված փոփոխություններին պետք է տրվեն հետադարձ ուժ, և դրանց գործողությունը պետք է տարածվի մինչ փոփոխության ընդունումը հանցանք կատարած անձի` ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանիարարքի որակման և դրա համար պատժի սահմանման վրա։
Հիմք ընդունելով վերը շարադրված իրավադրույթները և դատողությունները՝ Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, որը պատասխանատվություն է սահմանում հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի հափշտակության համար՝ չնախատեսելով դրանց չափերը, ուստի ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակվի նշված հոդվածի սանկցիայի շրջանակներում:
Դատարանը գտնում է, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին առաջադրված մեղադրանքին տալով այլ իրավաբանական գնահատական, այլ կերպ ասած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետից վերաորակելով այն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ամբաստանյալի վիճակը չի վատթարանում: Ավելին` դրանով ամբաստանյալի վիճակը բարելավվում է, քանի որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով նախատեսված արարքը պատիժ է նախատեսում՝ ազատազրկում վեցից տաս տարի ժամկետով՝ գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա, մինչդեռ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասը՝ ազատազրկում՝ երեքից յոթ տարի ժամկետով:
Ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս ՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները»:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի տեսակները»:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) [Պ]ատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) [Պ]ատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։
Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ, ինչի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման 39–րդ կետում հայտնել է հետևյալը.
«(…)Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
(…)
Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին:
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։
(…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն»։
Դատարանըգտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի անձը բնութագրող հանգամանք է հանդիսանում այն, որ նա դատվածություն չունի (հիմք`ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի 2017 թվականի ապրիլի 29-ի տեղեկանքը), հանդիսանում է Հայաստանի Ամերիկյան Համալսարանի ուսանող (հիմք`ՀԱՀ հիմնադրամի փոխնագահի 2017 թվականի հուլիսի 18-ի գրությունը), բնութագրվում է դրական (հիմք`«Կենաց ծառ» բնապահպանական ՀԿ-ի փոխնախագահի և Դինգո Թիմ ՀԿ հիմնադիր/նախագահի կողմից տրված բնութագրերը):
Դատարանը, ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրել:
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվող պատժի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի համար նախատեսվածէ որոշակի պատիժ՝ ազատազրկման ձևով:
Սույն դատավճռում շարադրված իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի կատարած հանցավոր արարքի բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում` նրա կատարած կոնկրետ արարքը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող հանգամանքների հետ, նրա պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում, Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 տարի ժամկետով:
Դատարանը, քննության առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հնարավորության և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցը և հաշվի առնելով ամբաստանյալ Բ.Աբրահամյանի մեղսագրված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթն ու աստիճանը, հանգում է հետևության, որ տվյալ դեպքում ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը չի համապատասխանի արդարության և պատասխանատվության անհատականացման քրեաիրավական սկզբունքներին, ուստի Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի նկատմամբ նշանակված պատժին անհրաժեշտ է հաշվակցել 2017 թվականի ապրիլի 29-ից մինչև 2017 թվականի մայիսի 02-ը փաստացի անազատության մեջ գտնված ժամկետը և վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով:
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցին` Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքերը բացակայում են՝ պայմանավորված ամբաստանյալ Բ. Աբրահամյանի իրական պատժի՝ ազատազրկաման դատապարտելու և կայացված դատավճռի ի կատար ածումն ապահովելու անհրաժեշտությամբ: Միևնույն ժամանակ, Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բ. Աբրահամյանի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման սկիզբը պետք հաշվել նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից՝ 2017 թվականի մայիսի 02-ից:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին` Դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված «հարոպերիդոլ» տեսակի դեղամիջոցի 13 հաբերն անհրաժեշտ է հանձնել ՀՀ ԱՆ «Ավան» հոգեկան առողջության կենտրոն» ՓԲ ընկերությանը՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ այդ դեղորայքը տուժող Տիգրան Մարտիրոսյանին էր տրամադրվել նշված առողջական կենտրոնի կողմից, իսկ դրանց տրամադրման գործընթացի կարգավորումը վերապահված չէ Դատարանին:
Հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի կարգավորումները՝ Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և դատարանում գտնվող «Նոկիա» մոդելի բջջային հեռախոսն անհրաժեշտ է հանձնել ամբաստանյալին կամ նրա կողմից լիազորված անձին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի, քաղաքացիական հայցի հարցերին, սակայն Դատարանը, պարզելով, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, քաղաքացիական հայց չի ներկայացվել, սահմանափակվում է այդ փաստերի արձանագրմամբ:
Գնահատելով և ամփոփելով դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, 375-րդ հոդվածներով, Դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց

Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով առաջադրված մեղադրանքը վերաորակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման` 3 (երեք) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` նշանակված պատժին հաշվակցել 2017 թվականի ապրիլի 29-ից մինչև 2017 թվականի մայիսի 02-ը Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի փաստացի անազատության մեջ գտնված ժամկետը և վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով:
Ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը թողնել անփոփոխ՝ մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել 2017 թվականի մայիսի 02-ից:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո նախաքննության մարմնի 2017 թվականի հունիսի 29-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված` «հարոպերիդոլ» տեսակի դեղամիջոցի 13 հաբերը հանձնել ՀՀ ԱՆ «Ավան» հոգեկան առողջության կենտրոն» ՓԲ ընկերությանտնօրինությանը:
Ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և դատարանում գտնվող «Նոկիա» մոդելի բջջային հեռախոսը հանձնել ամբաստանյալին կամ նրա կողմից լիազորված անձին:
Ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված կարգով բացատրել ներման խնդրագիր ներկայացնելու իրենց իրավունքը:
Դատավճիռը հրապարակման օրվանից մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։


ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0120/01/17
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 20-07-2017
Դատախազություն Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 14178617
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Բորիս Աբրահամյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ 21.04.2017թ. իր կողմից շահագործվող <Nissan X-Trail> մակնիշի ավտոմեքենայում գաղտնի հափշտակել է ընկերոջ` Տիգրան Մարտիրոսյանի կողմից <Ավան> հոգեբուժական կլինիկայից ստացված խոշոր չափերի` 0.12 գրամ ընդհանուր քաշով հալոպերիդոլ տեսակի հոգեմետ նյութ պարունակող 24 դեղահաբ:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Բորիս
Ազգանուն Աբրահամյան
Հայրանուն Էդուարդ
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Հոդված_1
Հոդված 269 Մաս 2 Կետ 4
Վիճակագրական տողի համարը 11.4
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 20-07-2017
Նախագահող դատավոր
Անուն Աննա
Ազգանուն Մաթևոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 21-07-2017
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 21-07-2017
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 10-08-2017
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր
Անուն Լ.
Ազգանուն Մանուկյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Տիգրան
Ազգանուն Մարտիրոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Բորիս
Ազգանուն Աբրահամյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Լուսինե
Ազգանուն Զեյնալյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 26-09-2017
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 09-10-2017
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 08-11-2017
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 27-11-2017
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 15-12-2017
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2018թ.
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 19-01-2018
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 13-02-2018
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 28-02-2018
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 21-03-2018
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 11-04-2018
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 04-05-2018
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Չի կայացել
Չկայացման պատճառը Դատավոր Ա.Մաթևոսյանի հերթապահության հետ կապված, նախաքննական մարմիններից ստացված միջնորդությունների քննությամբ ծանրաբեռնված լինելու պատճառով:
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 31-05-2018
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 6
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 29-06-2018
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 11-07-2018
Ժամ 17:30
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Չի կայացել
Չկայացման պատճառը Դատավոր Ա.Մաթևոսյանի վարույթում գտնվող թիվ ԵԴ/0710/06/18 դատական գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով:
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 20-07-2018
Ժամ 13:50
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 20-07-2018
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Բորիս
Ազգանուն Աբրահամյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 20-07-2018
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Հիմնական պատիժ Որոշակի ժամկետով ազատազրկում
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը ԵԱՔԴ/0120/01/17


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն


«20» հուլիսի 2018թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) հետևյալ կազմով՝

նախագահությամբ՝ դատավոր Ա.Մաթևոսյանի,
քարտուղարությամբ՝ Հ.Արտաշեսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող Լ.Մանուկյանի,
տուժող Տ.Մարտիրոսյանի,
տուժողի ներկայացուցիչ Բ.Օհանյանի,
ամբաստանյալ Բ.Աբրահամյանի,
պաշտպաններԱ.Ֆերոյանի,
Լ.Զեյնալյանի,
թարգմանիչ Ռ.Հովհաննիսյանի


դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի՝ ծնված 1995 թվականի հունվարի 28-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված` ք.Երևան, Շինարարների փողոց, 18 շենք, բնակարան 52, բնակվող` ք.Երևան, Հր.Քոչար 14 շենք, բնակարան 56, որպես խափանման միջոց է ընտրված կալանավորումը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնի հետաքննության բաժանմունքի ավագ տեսուչ Մ.Անտոնյանի 2017 թվականի ապրիլի 26-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 14178617 քրեական գործը:
2017 թվականի ապրիլի 28-ին թիվ 14178617 քրեական գործն ընդունվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Սարգսյանի վարույթ:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Սարգսյանի կողմից 2017 թվականի ապրիլի 29-ին` ժամը 18:00-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնում Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանը ձերբակալվել է:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Սարգսյանի 2017 թվականի հունիսի 30-ի որոշմամբ թիվ 14178617 քրեական գործով Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով, մեղադրանքի փաստական կողմի հետևյալ նկարագրությամբ.
«[Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանը] խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ (հեգեներգործող) նյութերի մասին 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-Ն որոշման պահանջները, 2017 թվականի ապրիլի 21-ին Երևան քաղաքի Հր.Քոչար փողոցի 14-րդ շենքի դիմաց` իր կողմից շահագործվող «Nissan X-Trail» մակնիշի, 35 AG 549 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում, գաղտնի հափշտակել է ընկերոջ` Տիգրան Մարտիրոսյանի կողմից «Ավան հոգեբուժական կլինիկայից» ստացված խոշոր չափերի` 0.12 գրամ ընդհանուր քաշով հալոպերիդոլտեսակի հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ պարունակող 24 դեղահաբ:(...)»:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Լ. Մանուկյանը 2017 թվականի հուլիսի 19-ին թիվ 14178617 քրեական գործի մեղադրական եզրակացությունը հաստատել է և քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որը Դատարանում ստացվել է 2017 թվականի հուլիսի 20-ին:
Դատավորների միջև քրեական գործերի բաշխման էլեկտրոնային համակարգի միջոցով քրեական գործը թիվ ԵԱՔԴ/0120/01/17 համարի ներքո մակագրվել և հանձնվել է դատավոր Ա.Մաթևոսյանին:
Դատավոր Ա.Մաթևոսյանի 2017 թվականի հուլիսի 21-ի որոշմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0120/01/17 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և նույն թվականի հուլիսի 31-ի որոշմամբ նշանակվել դատական քննության:

Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները.
Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար փողոցի 14-րդ շենքի 56-րդ բնակարանի բնակիչ, ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանր, 2017 թվականի ապրիլի 21-ին, Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար փողոցի 14-րդ շենքի բակում՝ իր կողմից շահագործվող «NISSAN X-TRAIL» մակնիշի, 35 AG 549 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի սրահից,գաղտնի հափշտակել է ընկերոջր՝ Տիգրան Մարտիրոսյանին պատկանող, «Ավան» հոգեբուժական կլինիկայից ստացված զգալի չափերի՝ 0.12 գրամ ընդհանուր քաշով հալոպերիդոլ տեսակի հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ պարումակող 24 հաբ, որոնցից 6 հաբը 2017 թվականի ապրիլի 23-ին իր բնակարանում խմելու եղանակով օգտագործել է, իսկդեղահաբերի մնացած մասը դրել է հյուրասենյակի սեղանին։ԲորիսԱբրահամյանի ընկերուհին՝ Մարինա Գևորգյանը, սեղանի վրայից վերցրել է «հալոպերիդոլ» տեսակի դեղամիջոցի դեղաթիթեղը և խմել 3 հաբ:
Հալոպերիդոլի դեղահաբերն ընդունելու հետևանքով Բորիս Աբրահամյանը և Մարինա Գևորգյանը 2017 թվականի ապրիլի 25-ին դեղորայքային թունավորում ախտորոշմամբ տեղափոխվել են «Արմենիա» բժշկական կենտրոն:

Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներ.
Ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ, որ 2017 թվականի ապրիլի 21-ին ինքն ու ընկերուհին՝ Մարինան, պետք է գնային հանդիպելու իրենց ընկերներին: Ճանապարհին հանդիպել են Տիգրանին և Ֆիլիպին: Տիգրանի հետ ունեցել է ընկերական հարաբերություններ, սակայն որոշ ժամանակ իրենց միջև շփում չի եղել: Ինքն առաջարկել է երեկոյան կրկին հանդիպել և գնալ իրենց տուն, ուստի այդ առթիվ պայմանավորվածություն են ձեռք բերել: Երեկոյան զանգահարել է Տիգրանին, վերջինս ասել է, որ գտնվում է Սարյանիփողոցի այգում: Այդ խոսակցությունից հետո իր հեռախոսն անջատվել է, ինքը գնացելէ նշված վայր, հանդիպել Տիգրանին: Միասին գնումներ են կատարել և գնացել իրենց տուն, երաժշտություն են լսել, կինո նայել: Այնուհետև, երբ Տիգրանը հայտնել է, որ ցանկանում է տուն գնալ, իրեն հիշեցրել է, որ դեղերը թողել է իր ավտոմեքենայի մեջ: Մինչ այդ, տուն բարձրանալիս Տիգրանն իրեն ասել էր, որ դեղերը թողնում է ավտոմեքենայի մեջ: Դեղորայքը տվել է Տիգրանին և նրանց ճանապարհել է: Հաջորդ օրը, երբ Մարինայի հետ ավտոմեքենայով շրջելուց հետո գնացել են տուն, ինքը մնացել է մեքենայում, որպեսզի մեքենան կարգի բերի և նկատել է, որ մեքենայի հատակի գորգի մոտ դեղահաբերի դեղաթիթեղ է ընկած: Այն բարձրացրել է իր հետ տուն տարել, դրել է սեղանին և Մարինային հայտնել է, որ իր ավտոմեքենայի մեջ է հայտնաբերել և երևի Տիգրանին է պատկանում: Դրանից հետո իր մոտ հետաքրքրություն է առաջացել այդ դեղի նկատմամբ, մտել է համացանց և դեղի վերաբերյալ տեղեկատվություն որոնել: Կարդացել է, որ այն ակտիվացնող էֆեկտ է առաջացնում, ինչից հետո այն օգտագործել է: Այդ ընթացքում Մարինան էլ է մի քանի դեղահաբ վերցրել և օգտագործել, ինչի պատճաով բարկացել է նրա վրա: Ոչ մի ազդեցություն չզգալով այդ դեղից՝ քնել է, հաջորդ օրը զգացել է, որ ինքնազգացողությունը վատանում է, Մարինային խնդրել է զանգահարել մորը և շտապօգնություն հրավիրել: Ժամանել է շտապօգնությունը, իրեն դեղորայք են ներարկել են, ինչից ինքը քնել է: Հաջորդ օրը կրկին իրեն վատ է զգացել, խնդրել է կրկին շտապօգնություն հրավիրել և իր համաձայնությամբ իրեն տեղափոխել են հիվանդանոց: Հիվանդանոցում ժամանել են ոստիկանության աշխատակիցները, ինքը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Տիգրանից գողացել է նշված դեղահաբերը: Տեղյակ է եղել Տիգրանի առողջական խնդիրների մասին, որ նա գրանցված է հոգեբուժարանում:
Պատասխանելով դատավարական կողմերի և Դատարանի հարցերին՝ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանը մանրամասնեց, որ երբ իրեն Տիգրանն ասել է, որ դեղերը թողնում է մեքենայի մեջ, ինքն այդ ժամանակ չի իմացել, թե դրանք ինչ դեղեր են, և այդքան տարիներ ընկերություն անելով Տիգրանի հետ, նրան երևբևէ չի հարցրել, թե դրանք ինչ դեղեր են: Չի իմացել, որ դրանք հոգեմետ դեղեր են և մինչ այդ դեպքը նույնիսկ չի իմացել «հոգեմետ» բառի նշանակությունը: Իր կածիքով դրանք եղել են սովորական հանգստացնող դեղահաբեր, ենթադրելով, որ եթե Տիգրանը հոգեբուժարանում գրանցված է, ապա նմանատիպ դեղորայք պետք է ընդունի: Իր կարծիքով,դեղահաբերն ընկել են, երբ դրանք Տիգրանին էր վերադարձնում, քանի որ կապված չեն եղել: Ոստիկաններին հայտնել է, թե իբր դրանք գողացել է, քանի որ մտածել է, որ Տիգրանին պատասխանատվության կենթարկեն այն բանի համար, որ հոգեբուժարանից ստացած դեղորայքը պակասել է և կրկին հոգեբուժարան դիմելու դեպքում հնարավոր է Տիգրանը խնդիրների առջև կանգնի: Մտածել է, որ նման ցուցմունք տալու դեպքում Տիգրանի համար ավելի լավ կլինի: Քանի որ ուշ ժամ է եղել, նպատակ է ունեցել առավոտյան դեղորայքը վերադարձնել Տիգրանին, սակայն հետաքրքրությունից ելնելով օգտագործել է: Դեղերը գցել է աղբարկղը, քանի որ գտնվել է ոչ ադեկվատ վիճակում: Իսկ քննչական մարմնում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Տիգրանն է այդ դեղահաբերն իրեն տվել: Նման տեղեկության հայտնումը պայմանավորված է եղել այն հանգամանքով, որ վախեցել է, որ կենթարկվի քրեական պատասխանատվության: Սակայն դա իրականությանը չի համապատասխանում: Մարինա Գևորգյանին ուղորդել է նմանատիպ ցուցմունք տալ, որպեսզի իրենց ցուցմունքները չտարբերվեն և վերջինս քաշքշուկի մեջ չընկնի: Օգտագործել է մոտավորապես 6 կամ 7 դեղահաբ, իսկ Մարինան՝ 2 կամ 3: Ավտոմեքենայում հայտնաբերված դեղորայքը եղել է մեկ դեղաթիթեղ: Չի բացառում, որ հնարավոր է ինքը գցած լինի դեղահաբերը՝ Տիգրանին փոխանցելու ընթացքում: Մինչ այդ օգտագործել է միայնմարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:
Ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի մեղավորությունն իրեն մեղսագրված հանցավոր արարքում հիմնավորվում է նաև պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտված հետևյալ ապացույցնեով.
- Տուժող Տիգրան Դավիթի Մարտիրոսյանի դատաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանին, վերջինիս հետ ունեցել է ընկերական հարաբերություններ: Դեպքի օրը գնացել է Ավանի հոգեբուժական կլինիկա, որտեղից ստացել է իր համար նախատեսված դեղերը: Դեղերն ստանալուց հետո գնացել է Կենտրոն, որտեղ հանդիպել է իր ընկեր Ֆիլիպին: Միասին զբոսնել են և Փարպեցի փողոցում, պատահական հանդիպել են Բորիս Աբրահամյանին: Զրուցել են միմյանց հետ և, քանի որ երկար ժամանակ միմյանց չէին հանդիպել, որոշել են երեկոյան կրկին հանդիպել: Երեկոյան Սարյան փողոցում գտնվող այգում կրկին հանդիպել է Բորիս Աբրահամյանին, որոշել են գնալ Բ.Աբրահամյանին պատկանող Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար փողոցում գտնվող վերջինիս բնակարան: Բնակարան բարձրանալուց առաջ, քանի որ գրպանների պարունակությունը լիքն է եղել, ստացած դեղորայքը թողել է Բորիս Աբրահամյանի մեքենայի մեջ, որպեսզի տուն գնալիս վերցնի: Այնուհետև, կեսգիշերին, բնակարնից դուրս գալուց հետո իր հետ նաև դուրս է եկել Բորիս Աբրահամյանը, որպեսզի մեքենայում առկա դեղորայքը հանձնի իրեն: Դրանից մոտավորապես 3-4 օր հետո զանգահարել են իրեն և հայտնել, որ Բորիս Աբրահամյանն օգտագործել է իր դեղերը, իրեն վատ է զգացել, դիմել է բժշկական օգնության և գտնվում է հիվանդանոցում: Գնացել է նրան տեսակցության: Դրանից հետո իրեն զանգահարել է Բորիս Աբրահամյանը և տեղեկացրել է, որ իրենց հրավիրել են ոստիկանության Արաբկիրի բաժին՝ տվյալ դեպքի վերաբերյալ ցուցմունք տալու նպատակով: Այնուհետև, իրենց հրավիրել են քննչական բաժին:
Պատասխանելով դատավարական կողմերի և Դատարանի հարցերին տուժող Տիգրան Մարտիրոսյանը մանրամասնեց, որ Բորիս Աբրահամյանին հանդիպելիս, երբ գնացել են նրա բնակարան, վերջինս եղել է ընկերուհու հետ: Բորիս Աբրահամյանը տեղյակ է եղել իր հիվանդության մասին: Ինքը չի իմացել, որ իր դեղորայքից պակասել է, այդ մասին տեղեկացել է դեպքը պատահելուց հետո: Հստակ չի կարող ասել, Բորիսը տեղյակ եղել է այդ դեղերի հոգեմետ լինելու վերաբերյալ, թե՝ ոչ: Ամեն օր օգտագործում է «Հալոպերիդոլ» տեսակի հոգեմետ դեղահաբերը՝ օրը երկու անգամ:Իրեն տրամադրում են 2 դեղաթիթեղ՝ յուրաքանչյուրում 24 հաբ: Բորիսենց տանը գտնվել են մոտավորապես 2 ժամ, այդ ընթացքում վերջինս տանից չի բացակայել: Բորիսը չի իմացել դեղահաբերի անունը և բնույթը, ուղղակի իմացել է, որ հոգեբուժարանից ստացված դեղահաբերն են: Դեղերն ստանում է ամիսը մեկ անգամ, «հալոպերիդոլ» դեղահաբերն ստանում է երկու դեղաթիթեղ: Քանի որ դեղերը մեծ քանակությամբ են եղել, չի նկատել, որ դրանցից բացակայում են, դրել է գրպանը և հեռացել: Բորիսի վատանալու մասին տեղեկություն ստանալուց հետո ստուգել է իր դեղերը և պարզել, որ բացակայում է մեկ դեղաթիթեղ«հալոպերիդոլ» տեսակի դեղահաբերը:
- Վկա Հռիփսիմե Ջանգիրյանի դատաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ հանդիսանում է ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի մայրը: 2017 թվականի ապրիլի 24-ին իրեն զանգահարել է որդու՝ Բորիսի ընկերուհին՝Մարինան և հայտնել, որ Բորիսն իրեն վատ է զգում: Ինքը տանը չի եղել և այդ ժամանակ զանգահարելով շտապօգնություն՝ գնացել է տուն, որտեղից Բորիսին տեղափոխել են հիվանդանոց: Այնուհետև, հիվանդանոց են ժամանել ոստիկանության աշխատակիցները: Որդին ոստիկանության աշխատակիցներին հայտնել է, որ ինքն ու ընկերուհին օգտագործել են դեղահաբեր, իսկ դեղահաբերի մնացած մասը նետել են իրենց բնակարանի խոհանոցի աղբարկղի մեջ: Ինքը ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին գնացել է իրենց բնակարան, որտեղ խոհանոցի աղբարկղի մեջից հանել և վերջիններիս է տվել դեղահաբերի մնացած մասը: Որդին իրեն հայտնել է, որ իր վատ զգալու պատճառը եղել է այն, որ ընդունել է դեղահաբեր, որոնք պատկանել են Տիգրանին: Որդին իրեն ասել է, որ Տիգրանի դեղահաբերը մնացել են իր մեքենայում, երևի Տիգրանին դեղերը հանձնելուց ընկել են: Դեղերը եղել է մեկ լիստ, սակայն այն եղել է ոչ ամբողջական, կոնկրետ դեղահաբի քանակը չի կարող ասել: Հետագայում տեղեկացել է, որ Մարինան էլ է օգտագործել: Հստակ չի կարող ասել, թե քանի հաբ են նրանք օգտագործել: Մինչև դեպքը չի իմացել, որ որդին մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց է օգտագործում: Իր կարծիքով դա պայմանավորված է եղել ամուսնու՝ Բորիսի հոր, մահվան հանգամանքով՝ կապված հոգեկան վիճակի հետ:
- Վկա Ֆիլիպ Կճանյանի դատաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է ինչպես ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանին, այնպես էլ տուժող Տիգրան Մարտիրոսյանին և վերջիններիս հետ ունի ընկերական հարաբերություններ: Իրեն առավոտյան զանգահարել է Տիգրանը, առաջարկել է հանդիպել և զբոսնել քաղաքում: Իր հարցին ի պատասխան՝ Տիգրան Մարտիրոսյանը հայտնել է, որ գտնվում է Ավանի հոգեբուժական կենտրոնում, որտեղից պետք է ստանա իրեն հասանելիք դեղորայքը: Դրանից հետո իրենք հանդիպել են «Երիտասարդական» մետրոյի մոտ, մոտավորապես 3-4 ժամ զբոսնելուց հետո պատահաբար հանդիպել են Բորիս Աբրահամյանին, ում երկար ժամանակ չէին հանդիպել: Վերջինս կանգնած է եղել մի քանի տղաների հետ և առաջարկել է իրենց ավելի ուշ կրկին հանդիպել: Իրենք զբոսնել են, չի հիշում, թե ինչ պատճառներով չեն կարողացել կապ հաստատել միմյանց հետ, ինչից հետո Բորիս Աբրահամյանն իրենց պատահաբար հանդիպել է Սարյան փողոցում գտնվող այգու մոտ: Իրենք չորսով՝ ինքը, Տիգրանը, Բորիսը և վերջինիս ընկերուհին նստել են Բորիսի ավտոմեքենան և միասին գնացել են Բորիսենց տուն: Մինչ այդ, ճանապարհին խանութից գարեջուր և այլ ըմպելիք են գնել: Գնացել են Բորիսենց տուն, գարեջուր են խմել, ժամանակ անցկացրել: Բորիսենց տանից հեռանալիս վերջինս դուրս է եկել իրենց հետ և ինքը հասկացել է, որ Տիգրանն իր դեղորայքը թողել է Բորիսի ավտոմեքենայում: Բորիսը, Տիգրանին տալով վերջինիս դեղերը, հեռացել է այդ վայրից: Մի քանի օր անց Տիգրանը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ Բորիսն ավտոմեքենայից գաղտնի վերցրել է իր կողմից օգտագործվող հոգեմետ դեղահաբերը, օգտագործել, ինչի պատճառով վատ է զգացել, ուստի տեղափոխել են հիվանդանոց: Ինքն անձամբ նկատել է դեղաթիթեղները, որոնք, Բորիսը վերցնելով ավտոմեքենայից, տվել է Տիգրանին: Իր մտքով չէր կարող անցնել, որ Բորիսը կարող է դրանցից վերցնել: Տիգրանը, վերցնելով դեղահաբերը, դրանք դրել է գրպանը: Նախկինում նման դեպքեր չեն եղել: Տեղյակ է, որ Տիգրանն օգտագործում է հոգեմետ դեղեր:
- Վկա Մարինա Գևորգյանի ցուցմունքով այն մասին, որ հանդիսանում է ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի ընկերուհին, նրա հետ ամուսնացած չէ, սակայն որպես քաղաքացիական ամուսիններ բնակվում են իրար հետ: Ինքը և Բորիսը զբոսնելիս են եղել Երևան քաղաքի կենտրոնում, երբ Սարյան փողոցի այգու մոտ հանդիպել են Բորիսի ընկերներ Տիգրանին և Ֆիլիպին: Բորիսը նրանց հետ խոսելուց հետո նրանց առաջարկել է գնալ իրենց տուն: Նրանք համաձայնվել են և իրենք չորսով Բորիսի ավտոմեքենայով գնացել են իրենց տուն: Տանը գարեջուր են խմել, երաժշտություն լսել, ֆիլմ դիտել և մոտ 2-3 ժամ անց Տիգրանը և Ֆիլիպը որոշել են գնալ, իսկ Բորիսը նրանց հետ իջել է շենքի բակ, որպեսզի նրանց ճանապարհի: Մի քանի րոպե անց, Բորիսը վերադարձել է տուն: Հաջորդ օրը ինքն ու Բորիսը տանը միայնակ են եղել, երբ Բորիսը գրպանից հանել է մեկ լիստ ինչ-որ դեղահաբ՝ «Հալոպերիդոլ» անվամբ: Համացանցով ուսումնասիրել են այդ դեղամիջոցը և պարզել, որ այն ինչ-որ ակտիվացնող հետևանք է թողնում: Բորիսը որոշել է օգտագործել այդ դեղահաբից և օգտագործելուց հետո այն դրել է սեղանին, որը վերցնելով օգտագործել է նաև ինքը: Տեսնելով, որ դեղահաբն իրենց վրա ազդեցություն չի թողնում, որոշել են քնել: Հաջորդ օրը, Բորիսը լոգարանից դուրս գալուց հետո ասել է, որ իրեն լավ չի զգում և մնացած դեղահաբերը նետել է խոհանոցի պահարանի դռնից կախված աղբի համար նախատեսված պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ, իրեն ասել է, որ այդ դեղահաբերը իր ընկեր Տիգրանը տուն բարձրանալու ժամանակ թողել է մեքենայի մեջ: Այնուհետև, զանգահարել է Բորիսի մայրիկին՝ Հռիփսիմեին, հայտնել է, որ Բորիսն իրեն լավ չի զգում: Քիչ անց Բորիսի մայրը շտապօգնության աշխատակիցների հետ եկել է տուն, որտեղ Բորիսին բուժօգնություն են ցուցաբերել, իսկ հաջորդ օրը նրան տեղափոխել են հիվանդանոց: Երբ համացանցում ուսումնասիրելիս են եղել դեղը, այդ ժամանակ որոշել է փորձել այն, բայց Բորիսին այդ մասին չի հայտնել: Երբ Բորիսը խմել է այդ դեղից և այն դրել սեղանին, ինքն առանց Բորիսին որևէ բան ասելու, վերցրել է այն և նույնպես օգտագործել:
Ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանին մեղսագրված մեղադրանքը Դատարանը հիմնավորված է համարում նաև սույն քրեական գործի դատաքննության ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
- 2017 թվականի ապրիլի 25-ի Բորիս Աբրահամյանի՝ Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար փողոցի 14-րդ շենքի 56-րդ բնակարանում կատարված դեպքի վայրի զննության արձանագրությամբ, որի համաձայն Բ. Աբրահամյանի մայրը՝Հ. Ջանգիրյանր բնակարանի խոհանոցի աղբարկղից ներկայացրել է «հալոպերիդոլ» տեսակի դեղամիջոցի 14 դեղահաբ և հայտարարել, որ նշված դեղահաբերից խմել են իր որդին Բ. Աբրահամյանը և նրա ընկերուհին Մարինա Գևորգյանր։
- Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 191Ք-17 եզրակացությամբ,որի համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված «Հալոպերիդոլ 5մլ Արպիմեդ» գրառումով, դեղաթիթեղում առկա 14 դեղահաբերում հայտնաբերվել է հալոպերիդոլ տեսակի հոգեմետ նյութ։ Թվով 14 դեղահաբերում հալոպերիդոլ տեսակի հոգեմետ նյութի ընդհանուր քաշը կազմում է 0.07 գրամ։
- Դատատոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 0235 եզրակացությամբ, որի համաձայն՝ Բորիս Աբրահամյանի մեզի և մազի փորձանմուշում հայտնաբերվել են կանաբիոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրակալոիդներ և նեյրոլեպտիկ խմբի դեղամիջոց՝ հալոպերիդոլի մետաբոլիտներ։
- Դատատոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 0234 եզրակացությամբ, որի համաձայն՝ Մարինա Գևորգյանի մեզի և մազի փորձանմուշում հայտնաբերվել են կանաբիոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրակալոիդներ և նեյրոլեպտիկ խմբի դեղամիջոց՝ հալոպերիդոլի մետաբոլիտներ:
- Դատանարկոլոգիական փորձաքննության թիվ 69/17 եզրակացությամբ, որի համաձայն Բորիս Աբրահամյանի մոտ թմրամիջոցների գործածումը կրում է էպիզոդիկ բնույթ, ուստի նա հարկադիր բուժման կարիք չունի։
- Ապացույց ճանաչված՝ «Արմեն Տել»,«ՄՏՍ Հայաստան» ՓԲ ընկերություններից ստացված վերծանումների զննության արձանագրությամբ, որի համաձայն՝
Տիգրան Մարտիրոսյանին պատկանող՝043-29-22-58 բջջային հեռախոսահամարի մուտքային ե ելքային հեռախոսազանգերի ուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ Ֆիլիպ Կճանյանի՝ 043-73-07–31, Հռիփսիմե Ջանգիրյանի՝091-43-37-05 և մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094–43-07-74 բջջային հեռախոսահամարներին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային և ելքային հեռախոսազանգեր։
Ֆիլիպ Կճանյանի՝ 043-73-07-31 բջջայինհեռախոսահամարիմուտքայինև ելքայինհեռախոսազանգերիուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ վկա Տիգրան Մարտիրոսյանի՝ 043-29-22-58, Հռիփսիմե Ջանգիրյանի՝ 091-43-37-05 և մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094-43-07-74 բջջային հեռախոսահամարներին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային ե ելքային հեռախոսազանգեր։
Հռիփսիմե Ջանգիրյանի՝ 091-43-37-05 բջջայինհեռախոսահամարիմուտքայինևելքայինհեռախոսազանգերիուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ Տիգրան Մարտիրոսյանի՝ 043-29-22-58, Ֆիլիպ Կճանյանի՝ 043-73-07-31 և մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094-43-07-74բջջային հեռախոսահամարներին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային և եյքային հեռախոսազանգեր։
Մարինա Գևորգյանի՝ 098-57-70-07 բջջայինհեռախոսահամարիմուտքայինև ելքայինհեռախոսազանգերիուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094-43-07-74 բջջային հեռախոսահամարին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային ե ելքային հեռախոսազանգեր։
Մեղադրյալ Բորիս Աբրահամյանի՝ 094-43-07-74 բջջայինհեռախոսահամարիմուտքայինև ելքայինհեռախոսազանգերիուսումնասիրությամբ պարզվեց, որ Տիգրան Մարտիրոսյանի՝ 043-29-22-58, Ֆիլիպ Կճանյանի՝ 043-73-07-31, Հռիփսիմե Ջանգիրյանի՝ 091-43–37-05 և Մարինա Գևորգյանի՝ 098-57-70-07 բջջային հեռախոսահամարներին գրանցվել են փոխադարձ մուտքային և ելքային հեռախոսազանզեր։
- Դատարանում, պատշաճ իրավական ընթացակարգի պահպանմամբ հետազոտված, իրեղեն ապացույց ճանաչված Բորիս Աբրահամյանի՝ Երեան քաղաքի ՀրաչյաՔոչար փողոցի 14-րդ շենքի 56-րդ բնակարանում կատարված դեպքի վայրի զննությամբվերցված «հալոպերիդոլ» տեսակի դեղահաբերով։
Գնահատելով վերոշարադրյալ ապացույցներն իրենց համակցության մեջ՝Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի կողմից տրված ցուցմունքները մտացածին են, անարժանահավատ, իրականությանը չհամապատասխանող և նպատակ են հետապնդում ամեն գնով խուսափել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից: Ամբաստանյալի կողմից իր անմեղության կապակցությամբ դատաքննության ընթացքում բերված պատճառաբանություններն առ այն, որ «հալոպերիդոլ» տեսակի հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ պարունակող 24 դեղահաբերը չի հափշտակել, այլ պատահաբար գտել է ավտոմեքենայում անհիմն են և մտացածին, հերքվում են դատաքննության ընթացքում ձեռք բերված այլ ապացույցներով: Վկա Մարինա Գևորգյանընույնաբովանդակ ցուցմունքով նպատակ է հետապնդում ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանին զերծ պահել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից:
Դատարանն ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի՝ իրեն մեղսագրված հանցանքում մեղավորության վերաբերյալ հետևության հանգեց նախապես քննարկելով նաև նրան անմեղ ճանաչելու վերաբերյալ պաշտպանական ճառում նրա պաշտպանի ներկայացրած դիրքորոշումը։
Այսպես, Դատարանն իր անհամաձայնությունն է հայտնում պաշտպան Ա. Ֆերոյանի այն դիրքորոշմանը, որի համաձայն՝ իր պաշտպանյալ Բորիս Աբրահամյանը և տուժող Տիգրան Մարտիրոսյանն ընկերներ են, գտնվում են շատ լավ ընկերական հարաբերությունների մեջ, ուստի իրենց ունեցածը երբևէ չեն բաժանել «իմ ու քոնի»: Դատարանը գտնում է, որ հոգեմետ դեղերի համատեղ տնօրինումը և օգտագործումը նույնիսկ շատ լավ ընկերների և բարեկամների կողմից իրավաչափ համարվել չի կարող:
Ինչ վերաբերվում է, պաշտպան Ա. Ֆերոյանի այն դիրքրոշմանը, որի համաձայն՝ Բորիս Աբրահամյանի կողմից իր տիրապետության տակ գտնվող գույքի՝ տվյալ դեպքում դեղորայքի, մի մասի վերցնելը, չի կարող հանդիսանալ հափշտակություն, ապա Դատարանը գտնում է, որ, նախ «հալոպերիդոլ» տեսակի հոգեմետ դեղահաբերի՝ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի իրավաչափ տիրապետության տակ գտնվելը չի հիմնավորվել սույն քրեական գործի քննության ընթացքում, բացի այդ պաշտպանի նման դիրքրոշումը հակասության մեջ է գտնվում է քրեաիրավական գիտության տեսության մեջ ձևավորված հափշտակության հասկացության հետ, որի համաձայն՝ հափշտակությունն ուրիշի գույքն ապօրինի անհատույց շահադիտական նպատակով վերցնելը կամ այն հանցավորինը կամ այլ անձինը դարձնելն է, եթե հանցավորն այդ գույքը տօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն է ունեցել:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները և հետևությունը.
Վերլուծելով ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին առաջադրված մեղադրանքը և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի կողմից զգալի չափերի 0.12 գրամ ընդհանուր քաշով «հալոպերիդոլ» տեսակի հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ պարունակող 24 դեղահաբ հափշտակելը ճիշտ չի որակված և չի համապատասխանում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, այլ ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 72-րդ հոդվածի համաձայն՝«Ոչ ոք չի կարող դատապարտվել այնպիսի գործողության կամ անգործության համար, որը կատարման պահին հանցագործություն չի հանդիսացել: Չի կարող նշանակվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որը ենթակա էր կիրառման հանցանք կատարելու պահին: Արարքի պատժելիությունը վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենքն ունի հետադարձ ուժ»:
ՀՀ Սահմանադրության 73-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Անձի իրավական վիճակը վատթարացնող օրենքները և այլ իրավական ակտերը հետադարձ ուժ չունեն:
Անձի իրավական վիճակը բարելավող օրենքները և այլ իրավական ակտերը հետադարձ ուժ ունեն, եթե դա նախատեսված է այդ ակտերով»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն` տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն։
2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի։
3. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը»։
«Նորմատիվ իրավական ակտերի մասին» ՀՀ օրենքի 28-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Նորմատիվ իրավական ակտի գործողությունը տարածվում է դրա ուժի մեջ մտնելուց հետո գործող հարաբերությունների վրա, եթե այլ բան նախատեսված չէ Սահմանադրությամբ, օրենքով կամ տվյալ նորմատիվ իրավական ակտով:
2. Սահմանադրության 73-րդ հոդվածին համապատասխան` անձի իրավական վիճակը վատթարացնող օրենքները և այլ իրավական ակտերը հետադարձ ուժ չունեն, իսկ անձի իրավական վիճակը բարելավող օրենքները և այլ իրավական ակտերը հետադարձ ուժ ունեն, եթե դա նախատեսված է այդ ակտերով:
3. Սահմանադրության 72-րդ հոդվածին համապատասխան` արարքի պատժելիությունը վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենքն ունի հետադարձ ուժ:
4. Ուժը կորցրած նորմատիվ իրավական ակտի կամ դրա մասի գործողությունը տարածվում է մինչև դրա ուժը կորցնելու օրը գործող հարաբերությունների վրա, եթե օրենքով կամ ակտն ուժը կորցրած ճանաչելու մասին նորմատիվ իրավական ակտով այլ բան նախատեսված չէ»:
Արարքը քրեականացնող կամ հանցագործության համար պատասխանատվությունը խստացնող, ինչպես նաև անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքին հետադարձ ուժ տալու անթույլատրելիությունը և հակառակ դրան` արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքին հետադարձ ուժ տալու պարտադիրությունը բխում է նաև մարդու իրավունքների վերաբերյալ մի շարք միջազգային-իրավական ակտերի պահանջներից։
Մասնավորապես, Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրի 11-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Ոչ ոք չի կարող հանցագործության մեջ մեղադրվել որևէ արարք կատարելու կամ անգործության համար, որոնք կատարվելու պահին ազգային օրենքներով կամ միջազգային իրավունքով հանցագործություն չեն համարվել։ Չի կարող նաև ավելի ծանր պատիժ տրվել, քան այն, որը կարող էր սահմանվել հանցանքը կատարելու ժամանակ»։
«Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին» միջազգային դաշնագրի 15-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Ոչ ոք չի կարող մեղավոր ճանաչվել որևէ գործողության կամ թողտվության հետևանքով որևէ քրեական հանցագործություն կատարելու մեջ, որը, այն կատարվելու պահին գործող ներպետական օրենսդրության կամ միջազգային իրավունքի համաձայն, չի հանդիսացել քրեական հանցագործություն։ Հավասարապես, չի կարող նշանակվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որը կիրառման էր ենթակա քրեական հանցագործության կատարման պահին։ Եթե հանցագործությունը կատարվելուց հետո օրենքով ավելի թեթև պատիժ է սահմանվում, այդ օրենքի գործողությունը տարածվում է տվյալ հանցագործի վրա»։
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Ոչ ոք չպետք է մեղավոր ճանաչվի որևէ գործողության կամ անգործության համար, որը կատարման պահին գործող ներպետական կամ միջազգային իրավունքի համաձայն, քրեական հանցագործություն չի համարվել։ Չի կարող նաև նշանակվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որը կիրառելի է եղել քրեական հանցագործության կատարման պահին»։
Վերը նշված իրավանորմերի էությունը բացահայտող, ելակետային նշանակություն ունեցող մեկնաբանություններ տվել է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր մի շարք վճիռներում։ Մասնավորապես, Գ.-ն ընդդեմ Ֆրանսիայի գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը սահմանել է, որ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասն ամրագրում է, որ միայն օրենքով կարող է սահմանվել, թե որ արարքներն են համարվում հանցագործություն, և ինչ պատիժներ են նախատեսվում դրանց կատարման համար, ինչպես նաև արգելում է ի վնաս մեղադրյալի` հետադարձության կարգով քրեական օրենքի կիրառումը (G. v France, գանգատ թիվ 15312/89, 1995 թվականի սեպտեմբերի 27-ի վճիռ, կետ 24)։
Գ.-ն ընդդեմ Ֆրանսիայի գործով կայացված վճռում Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը վկայակոչել է իր մեկ այլ՝ Կոկկինակիսն ընդդեմ Հունաստանի գործով վճիռը, որտեղ Եվրոպական դատարանը դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 7-րդ հոդվածի 1-ին կետը նախատեսված չէ միայն այն բանի համար, որ ի վնաս մեղադրյալի հետադարձության կարգով քրեական օրենքի կիրառումն արգելվի։ Այն ընդհանուր առմամբ ամրագրում է նաև այն սկզբունքը, որ միայն օրենքը կարող է սահմանել հանցանքը և նախատեսել պատիժը (nullum crimen, nulla poena sine lege), ինչպես նաև այն սկզբունքը, որ քրեական օրենքը չպետք է ի վնաս մեղադրյալի տարածական մեկնաբանության ենթարկվի, օրինակ՝ այն չպետք է կիրառվի անալոգիայով։ Դրանից հետևում է, որ հանցանքը պետք է հստակորեն սահմանված լինի օրենքում, իսկ այս պայմանն ապահովված է այն դեպքում, երբ անձը համապատասխան դրույթի ձևակերպումից, անհրաժեշտության դեպքում՝ դատարանների մեկնաբանության օգնությամբ, կարող է հասկանալ, թե հատկապես ո՛ր գործողության ու անգործության համար է նա ենթակա պատասխանատվության (Kokkinakis v. Greece, գանգատ թիվ 14307/88, 1993 թվականի մայիսի 25-ի վճիռ, կետ 52)։
Երկու այլ՝ Ս.Ռ.-ն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության և Ս.Վ.-ն ընդդեմ Միացյալ Թագավորության գործերով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն արձանագրել է, որ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 7-րդ հոդվածում ամրագրված երաշխիքները, լինելով օրենքի գերակայության էական տարրեր, Կոնվենցիայի պաշտպանության համակարգում կայուն տեղ ունեն, և դա հատկապես ընդգծվում է այն փաստով, որ Կոնվենցիայի 15-րդ հոդվածի համաձայն` անգամ պատերազմի կամ արտակարգ դրության ժամանակ 7-րդ հոդվածից որևէ շեղում չի թույլատրվում։ Վերջինս, ելնելով իր առարկայից և նպատակից, պետք է այնպես մեկնաբանվի ու կիրառվի, որպեսզի նախատեսի կամայական մեղադրման, դատապարտման և պատժման դեմ ուղղված արդյունավետ երաշխիքներ (C.R. v. The United Kingdom, գանգատ թիվ 20190/92, 1995 թվականի նոյեմբերի 22-ի վճիռ, կետ 32 և S.W. v. The United Kingdom, գանգատ թիվ 20166/92, 1995 թվականի նոյեմբերի 22-ի վճիռ, կետ 34)։
Գ.Պողոսյանիվերաբերյալգործով 2011 թվականիհոկտեմբերի 20-ի ԳԴ1/0013/01/11 որոշմանմեջՎճռաբեկդատարաննիրավականդիրքորոշումէարտահայտելայնմասին, որ. «(...)Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ «չկա հանցագործություն և պատիժ, եթե այն սահմանված չէ օրենքով» (nullum crimen, nulla poena sine lege) կանոնը համընդհանուր ճանաչում ստացած հիմնարար սկզբունք է և իրավունքի գերակայության կարևորագույն տարր։ Այն բացառիկ նշանակություն ունի մարդու իրավունքների պաշտպանության համակարգում, հետևաբար նշված սկզբունքից շեղումը բացարձակապես անթույլատրելի է։ Սա նշանակում է, որ անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե արարքը կատարելու ժամանակ գործող օրենքով այն հանցագործություն չի համարվել, ինչպես նաև` հանցանք կատարած անձը ենթակա է քրեական պատասխանատվության միայն այն օրենքով, որը գործել է նրա կողմից արարքը կատարելու ժամանակ։ Nullum crimen, nulla poena sine lege սկզբունքի բաղադրամասերից է նաև այն դրույթը, համաձայն որի` չի կարող կիրառվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որն օրենքով կիրառելի է եղել հանցագործության կատարման պահին։
17. Միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ժամանակի ընթացքում քրեական օրենքի գործողության ընդհանուր կանոնն ունի նաև բացառություն։ Քրեական օրենքը հետադարձ ուժ է ստանում, այսինքն` դրա գործողությունը տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց վրա հետևյալ դեպքերում.
1. նոր օրենքը վերացնում է արարքի հանցավորությունը (ապաքրեականացում),
2. նոր օրենքը մեղմացնում է պատիժը,
3. նոր օրենքն այլ կերպ բարելավում է հանցանք կատարած անձի վիճակը։
Ինչպես երևում է վերոգրյալից, քրեական օրենքին հետադարձ ուժ տալու պայմանները սպառիչ են և ունեն իմպերատիվ բնույթ, այսինքն` եթե նոր ընդունված օրենքը պարունակում է վերը նշված պայմաններից առնվազն մեկը, ապա իրավակիրառող մարմինը պարտավոր է դրա գործողությունը տարածել մինչև օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են այն, սակայն ունեն դատվածություն։
Այն դեպքերում, երբ նոր ընդունված օրենքը միաժամանակ բովանդակում է պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող դրույթներ, ապա օրենքը հետադարձ ուժ է ստանում միայն մեղմացման առումով։(...)»
Անդրադառնալով սույն գործի փաստական հանգամանքներին` Դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալԲորիսԷդուարդիԱբրահամյանիկողմից հանցանքի կատարմանպահի դրությամբ գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդհոդվածի 5-րդմասըսահմանումէր, որՀՀքրեականօրենսգրքի 26-րդգլխիիմաստովհոգեմետ(հոգեներգործուն) նյութերիզգալի, խոշորևառանձնապեսխոշորչափերնենհամարվումՀՀքրեականօրենսգրքիN 1 հավելվածովնախատեսվածչափերը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի N 1 հավելվածով հալոպերիդոլ հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութիզգալիչափէրհանդիսանումգրամերով 0.005-0.05 ներառյալչափը, խոշորչափ՝ 0.05-0.5 ներառյալչափը, իսկառանձնապեսխոշոր՝ավելիքան 0.5 չափը:
2017 թվականիդեկտեմբերի 06-իընդունվելևպաշտոնականհրապարակումիցվեցամիսհետոուժիմեջէմտել«ՀՀքրեականօրենսգրքումփոփոխություններևլրացումներկատարելումասին» ՀՕ-241-ՆՀՀօրենքը, որի 1-ինհոդվածըսահմանումէ՝
«Հայաստանի Հանրապետության 2003 թվականի ապրիլի 18-ի քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածում՝
1) 5-րդ մասը շարադրել հետևյալ խմբագրությամբ.
«5. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Հայաստանի Հանրապետության կառավարության կողմից սահմանված թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի հնգապատիկից մինչև քսանհինգապատիկը ներառող չափերը:».
2) լրացնել հետևյալ բովանդակությամբ 5.1-5.4-րդ մասերով.
«5.1. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի խոշոր չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Հայաստանի Հանրապետության կառավարության կողմից սահմանված թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի քսանհինգապատիկից մինչև հարյուրքսանհինգապատիկը ներառող չափերը:
5.2. Սույն օրենսգրքում թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի առանձնապես խոշոր չափեր են համարվում, Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի համաձայն, Հայաստանի Հանրապետության կառավարության կողմից սահմանված թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր չափերի նվազագույն շեմի հարյուրքսանհինգապատիկը գերազանցող չափերը:
5.3. Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը՝ հիմք ընդունելով սույն հոդվածի 5-րդ, 5.1-ին և 5.2-րդ մասերով սահմանված չափորոշիչները:
5.4. Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի պրեկուրսորների խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը:».
3) 7-րդ մասն ուժը կորցրած ճանաչել:»:
Նույնօրենքի 4-րդհոդվածով Հայաստանի Հանրապետության 2003 թվականի ապրիլի 18-ի քրեական օրենսգրքի 1-5-րդհավելվածներըճանաչվեցինուժըկորցրած:
ՀՀկառավարության 2018 թվականիհունիսի 27-ինընդունելէ«Թմրամիջոցներիև հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր, զգալի, խոշորևառանձնապեսխոշորչափերը, շրջանառություննարգելված՝թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն), խիստ ներգործող կամ թունավոր նյութեր պարունակող բույսերի ցանկը, դրանց մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը,թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի պրեկուրսորների խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը, թունավոր նյութերի ցանկը, խիստ ներգործող նյութերի ցանկը և դրանց խոշոր չափերը սահմանելու մասին»N 707-Նորոշումը:
Նշված որոշման համաձայն՝
«Հիմք ընդունելով Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 266-րդ, 273-րդ և 275-րդ ու Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի 44.1-ին և 110.2-րդ հոդվածների պահանջները՝ Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը որոշում է.
1. Սահմանել`
1) թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը` համաձայն N 1 հավելվածի.
(...)
2. Սույն որոշումն ուժի մեջ է մտնում պաշտոնական հրապարակմանը հաջորդող օրվանից»:
Հավելված 1-ի համաձայն՝ հալոպերիդոլ հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութի մանր չափ է համարվում գրամերով 0.005-0.025 ներառյալ չափը, զգալի՝0.025-0.125 ներառյալ չափը, խոշոր՝ 0.125-0.625 ներառյալ չափը, իսկ առանձնապես խոշոր՝ ավելի քան 0.625 չափը:
Վերոգրյալիրավանորմերի համեմատական վերլուծությունից ակնհայտ է, որ սույն գործով առկա է մի իրավիճակ, երբ հանցանքի կատարմանպահինամբաստանյալԲորիսԷդուարդիԱբրահամյանինմեղսագրված 0.12 գրամընդհանուրքաշովհալոպերիդոլտեսակիհոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութպարունակող 24 դեղահաբիհափշտակությունըհանդիսացելէխոշորչափերով հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութիհափշտակություն, սակայնայնուհետևամբաստանյալինմեղսագրվողհանցանքիհամար պատասխանատվություն սահմանող քրեական օրենքը փոփոխվել է մեղմացման առումով, մասնավորապեսփոփոխվելեն հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերիչափերըևհալոպերիդոլնյութի 0.12 գրամըհամարվելզգալիչափ։
Այսինքն` տվյալ դեպքում տեղի է ունեցել օրենսդրական փոփոխություններ, որոնցով բարելավվել է հանցանք կատարած անձի՝ ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի վիճակը: Նշված փոփոխությունները համընկնում են օրենքին հետադարձ ուժ տալու համար անհրաժեշտ պայմաններին, հետևաբար ՀՀ քրեական օրենսգրքի՝ վերը նշված փոփոխություններին պետք է տրվեն հետադարձ ուժ, և դրանց գործողությունը պետք է տարածվի մինչ փոփոխության ընդունումը հանցանք կատարած անձի` ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանիարարքի որակման և դրա համար պատժի սահմանման վրա։
Հիմք ընդունելով վերը շարադրված իրավադրույթները և դատողությունները՝ Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, որը պատասխանատվություն է սահմանում հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի հափշտակության համար՝ չնախատեսելով դրանց չափերը, ուստի ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակվի նշված հոդվածի սանկցիայի շրջանակներում:
Դատարանը գտնում է, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին առաջադրված մեղադրանքին տալով այլ իրավաբանական գնահատական, այլ կերպ ասած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետից վերաորակելով այն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ամբաստանյալի վիճակը չի վատթարանում: Ավելին` դրանով ամբաստանյալի վիճակը բարելավվում է, քանի որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով նախատեսված արարքը պատիժ է նախատեսում՝ ազատազրկում վեցից տաս տարի ժամկետով՝ գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա, մինչդեռ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասը՝ ազատազրկում՝ երեքից յոթ տարի ժամկետով:
Ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս ՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները»:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի տեսակները»:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) [Պ]ատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) [Պ]ատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։
Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ, ինչի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման 39–րդ կետում հայտնել է հետևյալը.
«(…)Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
(…)
Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին:
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։
(…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն»։
Դատարանըգտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի անձը բնութագրող հանգամանք է հանդիսանում այն, որ նա դատվածություն չունի (հիմք`ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի 2017 թվականի ապրիլի 29-ի տեղեկանքը), հանդիսանում է Հայաստանի Ամերիկյան Համալսարանի ուսանող (հիմք`ՀԱՀ հիմնադրամի փոխնագահի 2017 թվականի հուլիսի 18-ի գրությունը), բնութագրվում է դրական (հիմք`«Կենաց ծառ» բնապահպանական ՀԿ-ի փոխնախագահի և Դինգո Թիմ ՀԿ հիմնադիր/նախագահի կողմից տրված բնութագրերը):
Դատարանը, ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրել:
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվող պատժի հարցին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի համար նախատեսվածէ որոշակի պատիժ՝ ազատազրկման ձևով:
Սույն դատավճռում շարադրված իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի կատարած հանցավոր արարքի բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում` նրա կատարած կոնկրետ արարքը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող հանգամանքների հետ, նրա պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում, Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 տարի ժամկետով:
Դատարանը, քննության առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հնարավորության և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցը և հաշվի առնելով ամբաստանյալ Բ.Աբրահամյանի մեղսագրված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթն ու աստիճանը, հանգում է հետևության, որ տվյալ դեպքում ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը չի համապատասխանի արդարության և պատասխանատվության անհատականացման քրեաիրավական սկզբունքներին, ուստի Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի նկատմամբ նշանակված պատժին անհրաժեշտ է հաշվակցել 2017 թվականի ապրիլի 29-ից մինչև 2017 թվականի մայիսի 02-ը փաստացի անազատության մեջ գտնված ժամկետը և վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով:
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցին` Դատարանը գտնում է, որ խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքերը բացակայում են՝ պայմանավորված ամբաստանյալ Բ. Աբրահամյանի իրական պատժի՝ ազատազրկաման դատապարտելու և կայացված դատավճռի ի կատար ածումն ապահովելու անհրաժեշտությամբ: Միևնույն ժամանակ, Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բ. Աբրահամյանի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման սկիզբը պետք հաշվել նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից՝ 2017 թվականի մայիսի 02-ից:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին` Դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված «հարոպերիդոլ» տեսակի դեղամիջոցի 13 հաբերն անհրաժեշտ է հանձնել ՀՀ ԱՆ «Ավան» հոգեկան առողջության կենտրոն» ՓԲ ընկերությանը՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ այդ դեղորայքը տուժող Տիգրան Մարտիրոսյանին էր տրամադրվել նշված առողջական կենտրոնի կողմից, իսկ դրանց տրամադրման գործընթացի կարգավորումը վերապահված չէ Դատարանին:
Հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի կարգավորումները՝ Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և դատարանում գտնվող «Նոկիա» մոդելի բջջային հեռախոսն անհրաժեշտ է հանձնել ամբաստանյալին կամ նրա կողմից լիազորված անձին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի, քաղաքացիական հայցի հարցերին, սակայն Դատարանը, պարզելով, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, քաղաքացիական հայց չի ներկայացվել, սահմանափակվում է այդ փաստերի արձանագրմամբ:
Գնահատելով և ամփոփելով դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, 375-րդ հոդվածներով, Դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց

Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով առաջադրված մեղադրանքը վերաորակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 269-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման` 3 (երեք) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` նշանակված պատժին հաշվակցել 2017 թվականի ապրիլի 29-ից մինչև 2017 թվականի մայիսի 02-ը Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի փաստացի անազատության մեջ գտնված ժամկետը և վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով:
Ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը թողնել անփոփոխ՝ մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել 2017 թվականի մայիսի 02-ից:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո նախաքննության մարմնի 2017 թվականի հունիսի 29-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված` «հարոպերիդոլ» տեսակի դեղամիջոցի 13 հաբերը հանձնել ՀՀ ԱՆ «Ավան» հոգեկան առողջության կենտրոն» ՓԲ ընկերությանտնօրինությանը:
Ամբաստանյալ Բորիս Աբրահամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և դատարանում գտնվող «Նոկիա» մոդելի բջջային հեռախոսը հանձնել ամբաստանյալին կամ նրա կողմից լիազորված անձին:
Ամբաստանյալ Բորիս Էդուարդի Աբրահամյանին ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված կարգով բացատրել ներման խնդրագիր ներկայացնելու իրենց իրավունքը:
Դատավճիռը հրապարակման օրվանից մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։


ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 20-07-2018
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 08-08-2018
Էջերի քանակ 1-ին հատոր 257 թերթ
Էջերի քանակ 2-րդ հատոր 102 թերթ
Էջերի քանակ 3-րդ հատոր 125 թերթ
Էջերի քանակ 4-րդ հատոր 90 թերթ
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 24-08-2018
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 03-09-2018
Էջերի քանակ 257, 102, 125, 100
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 05-09-2018
Էջերի քանակը 257, 102, 125, 100