Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0101/01/17
Վիճակագրական տողի համար :
11.1
Պատասխանող
Գևորգ Խատիսյան
Գևորգ Խատիսյան Ալեքսան
Ֆարհուդ Կասսաբրի Սուլեյման
Ֆահրուդ Կասսաբրի
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Կարեն Մարդանյան
Անդրանիկ Մնացականյան
Մհեր Արղամանյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Դավիթ Գրիգորյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Կարեն Մարդանյան
Անդրանիկ Մնացականյան
Մհեր Արղամանյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Դավիթ Գրիգորյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2018-10-26 | 11:00 | 3 | Կայացվել է | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2017-08-17 | 16:30 | 2 | Կայացել է | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2017-08-10 | 12:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2017-07-27 | 14:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2017-07-18 | 12:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2017-07-03 | 15:30 | 2 | Կայացել է |
ԵԱՔԴ/0101/01/17
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«26» հոկտեմբերի 2018թ. ք.Երևան
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) հետևյալ կազմով.
նախագահող դատավոր Կ.Մարդանյան
դատավորներ Ա.Մնացականյան
Մ.Արղամանյան
քարտուղարությամբ Մ.Մահտեսյանի
դռնբաց դատական նիստում, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի վերաբերյալ քրեական գործով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճիռը նոր հանգամանքով վերանայելու մասին դատապարտյալ Գևորգ Խատիսյանի վերաքննիչ բողոքը,
ՊԱՐԶԵՑ՝
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2017 թվականի ապրիլի 13-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 14174617 քրեական գործը:
2017 թվականի ապրիլի 15-ին Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2017 թվականի մայիսի 15-ին Գևորգ Խատիսյանին առաջադրված մեղադրանքը լրացվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2017 թվականի հունիսի 22-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան):
Առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճռով Գևորգ Խատիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկման՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` ազատազրկման 6 (վեց) ամիս ժամկետով: Հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 3 (երեք) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Նույն դատավճռով դատապարտվել է նաև՝ Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիին:
Դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ:
2018 թվականի օգոստոսի 29-ին Վերաքննիչ դատարան է ստացվել Դատավճիռը նոր հանգամանքով վերանայելու մասին դատապարտյալ Գևորգ Խատիսյանի կողմից բերված բողոքը, որը Վերաքննիչ դատարանի՝ 2018 թվականի սեպտեմբերի 10-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ և հարուցվել է վերանայման վարույթ:
Վերաքննիչ բողոքի պատասխան չի ներկայացվել:
Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
2. Գևորգ Խատիսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ «նա 2017 թվականի ապրիլի 12-ին` ժամը 18-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ ապօրինի` թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջների խախտմամբ, 10.000 ՀՀ դրամի դիմաց Իսրայելի Հանրապետության քաղաքացի Ֆահրուդ Կասսաբրիին ապօրինի իրացրել է զգալի չափ հանդիսացող 1.8 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից հայտնաբերվել է Ֆ.Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ:
Բացի այդ, Գ.Խատիսյանը, 2017 թվականի ապրիլի սկզբներին` խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, առանց իրացնելու նպատակի` անձնական օգտագործման համար ապօրինի ձեռք է բերել և պահել «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես. 15.04.2017թ. Գ.Խատիսյանի կողմից վարվող «Օպել» մակնիշի 34 AN 810 հ/հ-ի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ, որի սրահից հայտնաբերվել է թվով 3 հատ պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ փաթեթավորված մանրացված-չորացված` ընդհանուր 5.64 գրամ հաստատուն քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և թվով 3 հատ ծխախոտի գլանակների` 1.25 գրամ քաշով` կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդ, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով տետրահիդրոկաննաբինոլ տեսակի թմրամիջոց»:
3. Առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճռի համաձայն.
«(…) Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ՝ թմրամիջոցներ ապօրինի իրացնելը, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելը և պահելը, ապացուցված է, նրա արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է պատասխանատվության և պատժի:
(…) Ուսումնասիրելով ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես այն, որ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը կատարել է միջին ծանրության և ծանր հանցանքներ, որոնցից ծանրի համար նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը յոթ տարի է, հանդիսանում է դատվածություն չունեցող անձ, բնութագրվում է դրական` «Լիլիթ» գեղեցկության սրահի տնօրեն Ա.Եղոյանի կողմից տրված բնութագրի և տեղեկանքի համաձայն Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը 2009թ. աշխատում է գեղեցկության սրահում` որպես թաթուի մասնագետ, բարի, կամեցող, հոգատար, պարտաճանաչ անձնավորություն է և բոլորի կողմից հարգանք է վայելում, վերջինիս կողմից երբևէ վատ արարք չի նկատվել: Գ.Խատիսյանի կինը` Ռուզաննա Եսայանը, որը 12.02.2013թ-ից աշխատում է որպես վարսահարդար, 18.01.2016թ-ից գտնվում է ֆիզ. արձակուրդում:
Ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով դիտվում է պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխաների առկայությունը (Ալեքսան Գևորգի Խատիսյան` ծնված 27.09.2013թ., Արման Գևորգի Խատիսյան` ծնված 25.10.2015թ.):
Նույն հոդվածի 2-րդ մասով դատարանն որպես այդպիսին դիտում է նրա անկեղծորեն զղջալը:
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածով` չկան»:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
4. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Բողոքի հեղինակը նշել է, որ «Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» 2017 թվականի դեկտեմբերի 6-ի թիվ ՀՕ-241-Ն օրենքի 4-րդ հոդվածի համաձայն` ՀՀ քրեական օրենսգրքի` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածը ուժը կորցրած է ճանաչվել: ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշմամբ հաստատվել են թմրամիջոցների չափերը:
Բողոքաբերը գտնում է, որ վերը նշված փոփոխություններով իր վիճակը բարելավվել է, հետևաբար այն կիրառելի է իր նկատմամբ:
Արդյունքում բողոք բերած անձը խնդրել է Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով հաստատված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքը համապատասխանեցնել գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքին և փոփոխել իր նկատմամբ նշանակված վերջնական պատիժը կամ ազատել պատիժը կրելուց:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
5. ՀՀ սահմանադրական դատարանն իր 2017 թվականի փետրվարի 14-ի թիվ ՍԴՈ-1348 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ դիրքորոշումը.
«[Ա]րարքի պատժելիությունը վերացնող օրենքը հետադարձությամբ կիրառելու հատուկ քրեադատավարական կարգի բացակայության պայմաններում, մինչև ՀՀ Ազգային ժողովի կողմից համապատասխան իրավակարգավորումների հստակեցումը և իրավակարգավորման բացի հաղթահարումը, ելնելով ՀՀ Սահմանադրության 72-րդ հոդվածի անմիջական գործողությունից և վերջինիս` սույն որոշման մեջ բացահայտված բովանդակությամբ կիրառումն ապահովելու, ինչպես նաև անձի հիմնական իրավունքների և ազատությունների արդյունավետ դատական պաշտպանությունն ապահովելու համար իրավակիրառ պրակտիկայի շրջանակներում արարքի պատժելիությունը վերացնող օրենքի հետադարձ կիրառումը պատիժ կրող անձանց նկատմամբ անհրաժեշտ է իրականացնել նոր հանգամանքի հիմքով դատական ակտի վերանայման վերաբերյալ իրավակարգավորումների շրջանակներում` արարքի պատժելիությունը վերացնող օրենքի ուժի մեջ մտնելը դիտարկելով որպես դատական ակտը վերանայելու համար նոր հանգամանք»:
6. ՀՀ Սահմանադրության 72-րդ հոդվածի համաձայն`
«Ոչ ոք չի կարող դատապարտվել այնպիսի գործողության կամ անգործության համար, որը կատարման պահին հանցագործություն չի հանդիսացել: Չի կարող նշանակվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որը ենթակա էր կիրառման հանցանք կատարելու պահին: Արարքի պատժելիությունը վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենքն ունի հետադարձ ուժ»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն՝ տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում՝ այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն:
2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի:
3. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը»:
Գ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) Քրեական օրենքը հետադարձ ուժ է ստանում, այսինքն` դրա գործողությունը տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց վրա հետևյալ դեպքերում.
1. նոր օրենքը վերացնում է արարքի հանցավորությունը (ապաքրեականացում),
2. նոր օրենքը մեղմացնում է պատիժը,
3. նոր օրենքն այլ կերպ բարելավում է հանցանք կատարած անձի վիճակը:
Ինչպես երևում է վերոգրյալից, քրեական օրենքին հետադարձ ուժ տալու պայմանները սպառիչ են և ունեն իմպերատիվ բնույթ, այսինքն` եթե նոր ընդունված օրենքը պարունակում է վերը նշված պայմաններից առնվազն մեկը, ապա իրավակիրառող մարմինը պարտավոր է դրա գործողությունը տարածել մինչև օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են այն, սակայն ունեն դատվածություն» (տե՛ս Գասպար Պողոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԳԴ1/0013/01/11 որոշումը):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Իրացնելու նպատակով թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր ապօրինի պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, փոխադրելը, առաքելը կամ դրանք ապօրինի իրացնելը`
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ երեքից յոթ տարի ժամկետով:
(…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ կամ հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր ապօրինի պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, փոխադրելը կամ առաքելը՝
պատժվում է կալանքով՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով:
2. Նույն արարքները, որոնք կատարվել են՝
(…)
2) խոշոր չափերով՝
պատժվում են ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով:
(…)»։
Մինչև 2018 թվականի հունիսի 28-ը գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածի համաձայն` «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի զգալի չափ է սահմանված եղել 0,5 գրամից ավելի մինչև 5,0 գրամը ներառյալ, իսկ որպես խոշոր չափ՝ 5,0 գրամից ավելի մինչև 500.0 գրամը ներառյալ: Իր հերթին «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի համար՝ որպես զգալի չափ է սահմանված եղել 0,005 գրամից ավելի մինչև 0,5 գրամը ներառյալ:
2017 թվականի դեկտեմբերի 6-ին ընդունված (ուժի մեջ է մտել պաշտոնական հրապարակումից վեց ամիս հետո) «Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» թիվ ՀՕ-241-Ն օրենքի 4-րդ հոդվածի համաձայն` ուժը կորցրած է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածը, իսկ նույն օրենքի 1-ին հոդվածի 5.3 մասի համաձայն` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանում է ՀՀ կառավարությունը:
ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածի համաձայն` «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի խոշոր չափ է սահմանված 12,5 գրամից առավել մինչև 62,5 գրամը ներառյալ, որպես զգալի չափ է սահմանված 2,5 գրամից առավել մինչև 12,5 գրամը ներառյալ (կետ՝ 78): Իր հերթին «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի համար՝ որպես զգալի չափ է սահմանված 0,005 գրամից ավելի մինչև 0,5 գրամը ներառյալ (կետ՝ 152):
7. Սույն գործի նյութերից ուսումնասիրությունից երևում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Գևորգ Խատիսյանը մեղավոր է ճանաչվել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով 5,64 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար: Միաժամանակ նախորդ կետում մեջբերված օրենսդրական փոփոխության վերլուծությունից էլ հետևում է, որ կատարված օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի 5,64 գրամը արդեն հանդիսանում է զգալի չափ, քանի որ զգալի չափ է սահմանված 2,5 գրամից առավել մինչև 12,5 գրամը ներառյալ: Միաժամանակ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ Գևորգ Խատիսյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով իրեն մեղսագրված արարքը կատարել է նախքան հիշյալ օրենսդրական փոփոխությունների ուժի մեջ մտնելը:
8. Նախորդ կետում արձանագրված փաստական տվյալները գնահատելով սույն որոշման 6-րդ կետի լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ կատարված օրենսդրական փոփոխությունները ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետի համատեքստում՝ կիրառելի են դատապարտյալ Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ (նոր օրենքը մեղմացնում է պատիժը): Մասնավորապես կատարված օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի 5,64 գրամը հանդիսանում է զգալի չափ, իսկ առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որի համար ավելի մեղմ պատիժ է սահմանված:
Ինչ վերաբերում է «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի 0.0253 գրամը հանդիսացել և հանդիսանում է զգալի չափ, քանի որ թե մինչև կատարված օրենսդրական փոփոխությունները, թե դրանից հետո՝ «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի համար՝ որպես զգալի չափ է սահմանված 0,005 գրամից ավելի մինչև 0,5 գրամը ներառյալ:
Անդրադառնալով Գևորգ Խատիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով կատարած արարքին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ կատարված օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի 1.8 գրամը, թեև զգալի չափից դարձել է մանր չափ (զգալի չափ է սահմանված 2,5 գրամից առավել մինչև 12,5 գրամը ներառյալ), սակայն իրացնելու նպատակով ինչպես զգալի, այնպես էլ մանր չափերով թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար պատասխանատվություն է նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Այլ կերպ ասած` կատարված օրենսդրական փոփոխությունները չեն հանգեցնում Գևորգ Խատիսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով կատարված արարքի իրավաբանական որակման փոփոխության: Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ իրացնելու նպատակով 1.8 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ նշանակվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված նվազագույն պատիժը:
9. Հիմք ընդունելով նախորդ կետում արված եզրահանգումները Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Գևորգ Խատիսյանի կատարած արարքը (առանց իրացնելու նպատակի 5,64 գրամ «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելը) համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին: Հիշյալ նոր հանգամանքը հիմք է Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելու և այդ մասով Գևորգ Խատիսյանի արարքին տրված քրեաիրավական գնահատականը (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով վերաորակելու համար:
Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանը՝ հաշվի առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության բնույթը ու դրա հանրային վտանգավորության աստիճանը, սույն որոշման 3-րդ կետում մեջբերված Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված՝ Գևորգ Խատիսյանի անձը բնութագրող տվյալները, նրան պատաuխանատվությունն և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, գտնում է, որ Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 4 (չորս) ամիս ժամկետով, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նշանակված պատիժը՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով ազատազրկումը պետք է թողնել անփոփոխ: Նշանակված պատիժները ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կիրառմամբ մասնակիորեն գումարելու միջոցով նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 3 (տարի) 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ և 426.9 հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց՝
Վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճիռը մասնակի բեկանել և փոփոխել։
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով և պատիժ նշանակել ազատազրկման ձևով՝ 4 (չորս) ամիս ժամկետով:
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նշանակված պատիժը` 3 (երեք) տարի ժամկետով ազատազրկումը թողնել անփոփոխ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 3 (երեք) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել 2017 թվականի ապրիլի 13-ից։
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ.ՄԱՐԴԱՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ
Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
«26» հոկտեմբերի 2018թ. ք.Երևան
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) հետևյալ կազմով.
նախագահող դատավոր Կ.Մարդանյան
դատավորներ Ա.Մնացականյան
Մ.Արղամանյան
քարտուղարությամբ Մ.Մահտեսյանի
դռնբաց դատական նիստում, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի վերաբերյալ քրեական գործով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճիռը նոր հանգամանքով վերանայելու մասին դատապարտյալ Գևորգ Խատիսյանի վերաքննիչ բողոքը,
ՊԱՐԶԵՑ՝
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2017 թվականի ապրիլի 13-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 14174617 քրեական գործը:
2017 թվականի ապրիլի 15-ին Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2017 թվականի մայիսի 15-ին Գևորգ Խատիսյանին առաջադրված մեղադրանքը լրացվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2017 թվականի հունիսի 22-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան):
Առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճռով Գևորգ Խատիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկման՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` ազատազրկման 6 (վեց) ամիս ժամկետով: Հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 3 (երեք) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Նույն դատավճռով դատապարտվել է նաև՝ Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիին:
Դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ:
2018 թվականի օգոստոսի 29-ին Վերաքննիչ դատարան է ստացվել Դատավճիռը նոր հանգամանքով վերանայելու մասին դատապարտյալ Գևորգ Խատիսյանի կողմից բերված բողոքը, որը Վերաքննիչ դատարանի՝ 2018 թվականի սեպտեմբերի 10-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ և հարուցվել է վերանայման վարույթ:
Վերաքննիչ բողոքի պատասխան չի ներկայացվել:
Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
2. Գևորգ Խատիսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ «նա 2017 թվականի ապրիլի 12-ին` ժամը 18-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ ապօրինի` թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջների խախտմամբ, 10.000 ՀՀ դրամի դիմաց Իսրայելի Հանրապետության քաղաքացի Ֆահրուդ Կասսաբրիին ապօրինի իրացրել է զգալի չափ հանդիսացող 1.8 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից հայտնաբերվել է Ֆ.Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ:
Բացի այդ, Գ.Խատիսյանը, 2017 թվականի ապրիլի սկզբներին` խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, առանց իրացնելու նպատակի` անձնական օգտագործման համար ապօրինի ձեռք է բերել և պահել «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես. 15.04.2017թ. Գ.Խատիսյանի կողմից վարվող «Օպել» մակնիշի 34 AN 810 հ/հ-ի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ, որի սրահից հայտնաբերվել է թվով 3 հատ պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ փաթեթավորված մանրացված-չորացված` ընդհանուր 5.64 գրամ հաստատուն քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և թվով 3 հատ ծխախոտի գլանակների` 1.25 գրամ քաշով` կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդ, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով տետրահիդրոկաննաբինոլ տեսակի թմրամիջոց»:
3. Առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճռի համաձայն.
«(…) Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ՝ թմրամիջոցներ ապօրինի իրացնելը, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելը և պահելը, ապացուցված է, նրա արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է պատասխանատվության և պատժի:
(…) Ուսումնասիրելով ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես այն, որ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը կատարել է միջին ծանրության և ծանր հանցանքներ, որոնցից ծանրի համար նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը յոթ տարի է, հանդիսանում է դատվածություն չունեցող անձ, բնութագրվում է դրական` «Լիլիթ» գեղեցկության սրահի տնօրեն Ա.Եղոյանի կողմից տրված բնութագրի և տեղեկանքի համաձայն Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը 2009թ. աշխատում է գեղեցկության սրահում` որպես թաթուի մասնագետ, բարի, կամեցող, հոգատար, պարտաճանաչ անձնավորություն է և բոլորի կողմից հարգանք է վայելում, վերջինիս կողմից երբևէ վատ արարք չի նկատվել: Գ.Խատիսյանի կինը` Ռուզաննա Եսայանը, որը 12.02.2013թ-ից աշխատում է որպես վարսահարդար, 18.01.2016թ-ից գտնվում է ֆիզ. արձակուրդում:
Ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով դիտվում է պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխաների առկայությունը (Ալեքսան Գևորգի Խատիսյան` ծնված 27.09.2013թ., Արման Գևորգի Խատիսյան` ծնված 25.10.2015թ.):
Նույն հոդվածի 2-րդ մասով դատարանն որպես այդպիսին դիտում է նրա անկեղծորեն զղջալը:
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածով` չկան»:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
4. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Բողոքի հեղինակը նշել է, որ «Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» 2017 թվականի դեկտեմբերի 6-ի թիվ ՀՕ-241-Ն օրենքի 4-րդ հոդվածի համաձայն` ՀՀ քրեական օրենսգրքի` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածը ուժը կորցրած է ճանաչվել: ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշմամբ հաստատվել են թմրամիջոցների չափերը:
Բողոքաբերը գտնում է, որ վերը նշված փոփոխություններով իր վիճակը բարելավվել է, հետևաբար այն կիրառելի է իր նկատմամբ:
Արդյունքում բողոք բերած անձը խնդրել է Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով հաստատված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքը համապատասխանեցնել գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքին և փոփոխել իր նկատմամբ նշանակված վերջնական պատիժը կամ ազատել պատիժը կրելուց:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
5. ՀՀ սահմանադրական դատարանն իր 2017 թվականի փետրվարի 14-ի թիվ ՍԴՈ-1348 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ դիրքորոշումը.
«[Ա]րարքի պատժելիությունը վերացնող օրենքը հետադարձությամբ կիրառելու հատուկ քրեադատավարական կարգի բացակայության պայմաններում, մինչև ՀՀ Ազգային ժողովի կողմից համապատասխան իրավակարգավորումների հստակեցումը և իրավակարգավորման բացի հաղթահարումը, ելնելով ՀՀ Սահմանադրության 72-րդ հոդվածի անմիջական գործողությունից և վերջինիս` սույն որոշման մեջ բացահայտված բովանդակությամբ կիրառումն ապահովելու, ինչպես նաև անձի հիմնական իրավունքների և ազատությունների արդյունավետ դատական պաշտպանությունն ապահովելու համար իրավակիրառ պրակտիկայի շրջանակներում արարքի պատժելիությունը վերացնող օրենքի հետադարձ կիրառումը պատիժ կրող անձանց նկատմամբ անհրաժեշտ է իրականացնել նոր հանգամանքի հիմքով դատական ակտի վերանայման վերաբերյալ իրավակարգավորումների շրջանակներում` արարքի պատժելիությունը վերացնող օրենքի ուժի մեջ մտնելը դիտարկելով որպես դատական ակտը վերանայելու համար նոր հանգամանք»:
6. ՀՀ Սահմանադրության 72-րդ հոդվածի համաձայն`
«Ոչ ոք չի կարող դատապարտվել այնպիսի գործողության կամ անգործության համար, որը կատարման պահին հանցագործություն չի հանդիսացել: Չի կարող նշանակվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որը ենթակա էր կիրառման հանցանք կատարելու պահին: Արարքի պատժելիությունը վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենքն ունի հետադարձ ուժ»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն՝ տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում՝ այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն:
2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի:
3. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը»:
Գ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) Քրեական օրենքը հետադարձ ուժ է ստանում, այսինքն` դրա գործողությունը տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց վրա հետևյալ դեպքերում.
1. նոր օրենքը վերացնում է արարքի հանցավորությունը (ապաքրեականացում),
2. նոր օրենքը մեղմացնում է պատիժը,
3. նոր օրենքն այլ կերպ բարելավում է հանցանք կատարած անձի վիճակը:
Ինչպես երևում է վերոգրյալից, քրեական օրենքին հետադարձ ուժ տալու պայմանները սպառիչ են և ունեն իմպերատիվ բնույթ, այսինքն` եթե նոր ընդունված օրենքը պարունակում է վերը նշված պայմաններից առնվազն մեկը, ապա իրավակիրառող մարմինը պարտավոր է դրա գործողությունը տարածել մինչև օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են այն, սակայն ունեն դատվածություն» (տե՛ս Գասպար Պողոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԳԴ1/0013/01/11 որոշումը):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Իրացնելու նպատակով թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր ապօրինի պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, փոխադրելը, առաքելը կամ դրանք ապօրինի իրացնելը`
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ երեքից յոթ տարի ժամկետով:
(…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ կամ հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր ապօրինի պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, փոխադրելը կամ առաքելը՝
պատժվում է կալանքով՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով:
2. Նույն արարքները, որոնք կատարվել են՝
(…)
2) խոշոր չափերով՝
պատժվում են ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով:
(…)»։
Մինչև 2018 թվականի հունիսի 28-ը գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածի համաձայն` «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի զգալի չափ է սահմանված եղել 0,5 գրամից ավելի մինչև 5,0 գրամը ներառյալ, իսկ որպես խոշոր չափ՝ 5,0 գրամից ավելի մինչև 500.0 գրամը ներառյալ: Իր հերթին «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի համար՝ որպես զգալի չափ է սահմանված եղել 0,005 գրամից ավելի մինչև 0,5 գրամը ներառյալ:
2017 թվականի դեկտեմբերի 6-ին ընդունված (ուժի մեջ է մտել պաշտոնական հրապարակումից վեց ամիս հետո) «Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» թիվ ՀՕ-241-Ն օրենքի 4-րդ հոդվածի համաձայն` ուժը կորցրած է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածը, իսկ նույն օրենքի 1-ին հոդվածի 5.3 մասի համաձայն` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանում է ՀՀ կառավարությունը:
ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածի համաձայն` «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի խոշոր չափ է սահմանված 12,5 գրամից առավել մինչև 62,5 գրամը ներառյալ, որպես զգալի չափ է սահմանված 2,5 գրամից առավել մինչև 12,5 գրամը ներառյալ (կետ՝ 78): Իր հերթին «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի համար՝ որպես զգալի չափ է սահմանված 0,005 գրամից ավելի մինչև 0,5 գրամը ներառյալ (կետ՝ 152):
7. Սույն գործի նյութերից ուսումնասիրությունից երևում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Գևորգ Խատիսյանը մեղավոր է ճանաչվել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով 5,64 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար: Միաժամանակ նախորդ կետում մեջբերված օրենսդրական փոփոխության վերլուծությունից էլ հետևում է, որ կատարված օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի 5,64 գրամը արդեն հանդիսանում է զգալի չափ, քանի որ զգալի չափ է սահմանված 2,5 գրամից առավել մինչև 12,5 գրամը ներառյալ: Միաժամանակ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ Գևորգ Խատիսյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով իրեն մեղսագրված արարքը կատարել է նախքան հիշյալ օրենսդրական փոփոխությունների ուժի մեջ մտնելը:
8. Նախորդ կետում արձանագրված փաստական տվյալները գնահատելով սույն որոշման 6-րդ կետի լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ կատարված օրենսդրական փոփոխությունները ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետի համատեքստում՝ կիրառելի են դատապարտյալ Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ (նոր օրենքը մեղմացնում է պատիժը): Մասնավորապես կատարված օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի 5,64 գրամը հանդիսանում է զգալի չափ, իսկ առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որի համար ավելի մեղմ պատիժ է սահմանված:
Ինչ վերաբերում է «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի 0.0253 գրամը հանդիսացել և հանդիսանում է զգալի չափ, քանի որ թե մինչև կատարված օրենսդրական փոփոխությունները, թե դրանից հետո՝ «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի համար՝ որպես զգալի չափ է սահմանված 0,005 գրամից ավելի մինչև 0,5 գրամը ներառյալ:
Անդրադառնալով Գևորգ Խատիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով կատարած արարքին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ կատարված օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի 1.8 գրամը, թեև զգալի չափից դարձել է մանր չափ (զգալի չափ է սահմանված 2,5 գրամից առավել մինչև 12,5 գրամը ներառյալ), սակայն իրացնելու նպատակով ինչպես զգալի, այնպես էլ մանր չափերով թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար պատասխանատվություն է նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Այլ կերպ ասած` կատարված օրենսդրական փոփոխությունները չեն հանգեցնում Գևորգ Խատիսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով կատարված արարքի իրավաբանական որակման փոփոխության: Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ իրացնելու նպատակով 1.8 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ նշանակվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված նվազագույն պատիժը:
9. Հիմք ընդունելով նախորդ կետում արված եզրահանգումները Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Գևորգ Խատիսյանի կատարած արարքը (առանց իրացնելու նպատակի 5,64 գրամ «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելը) համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին: Հիշյալ նոր հանգամանքը հիմք է Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելու և այդ մասով Գևորգ Խատիսյանի արարքին տրված քրեաիրավական գնահատականը (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով վերաորակելու համար:
Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանը՝ հաշվի առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության բնույթը ու դրա հանրային վտանգավորության աստիճանը, սույն որոշման 3-րդ կետում մեջբերված Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված՝ Գևորգ Խատիսյանի անձը բնութագրող տվյալները, նրան պատաuխանատվությունն և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, գտնում է, որ Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 4 (չորս) ամիս ժամկետով, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նշանակված պատիժը՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով ազատազրկումը պետք է թողնել անփոփոխ: Նշանակված պատիժները ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կիրառմամբ մասնակիորեն գումարելու միջոցով նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 3 (տարի) 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ և 426.9 հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց՝
Վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճիռը մասնակի բեկանել և փոփոխել։
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով և պատիժ նշանակել ազատազրկման ձևով՝ 4 (չորս) ամիս ժամկետով:
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նշանակված պատիժը` 3 (երեք) տարի ժամկետով ազատազրկումը թողնել անփոփոխ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 3 (երեք) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել 2017 թվականի ապրիլի 13-ից։
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ.ՄԱՐԴԱՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ
Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
ԵԱՔԴ/0101/01/17
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
Դատավոր` Դ. Գրիգորյան
քարտուղարությամբ` Գ.Վարդանյանի
Մասնակցությամբ
մեղադրող` Լ.Մանուկյանի
պաշտպաններ` Դ.Հունանյանի
Խ.Մկրտչյանի
թարգմանիչներ` Ի.Դալլաքյանի,
Ա.Գրիգորյանի
Դռնբաց դատական նիստում 2017 թվականի օգոստոսի 17-ին Երևան քաղաքում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի, ծնված 1970 թվականի մարտի 6-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին երկու անչափահաս երեխա, դատվածություն չունեցող, հաշվառված է ք.Երևան, Դավիթաշեն 1 թաղամաս, 37 շենք, բնակարան 55, փաստացի բնակվել է ք.Երևան, Դավիթաշեն 3-րդ թաղամաս, 24 շենք, բնակարան 40:
Սույն գործով կալանքի տակ է 2017 թվականի ապրիլի 13-ից:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին:
Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի, ծնված 1988 թվականի հոկտեմբերի 4-ին, Իսրայելի Հանրապետության Նազարեթ քաղաքում, ազգությամբ հրեա, ԻՀ քաղաքացի, չամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, հաշվառված է Իսրայելի Հանրապետություն, ք.Նազարեթ, 3024 փողոց, տուն 4, փաստացի բնակվում է ք.Երևան, Փափազյան 12, բնակարան 7:
Սույն գործով կալանքի տակ չի եղել:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին:
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի բաժնի հետաքննության բաժանմունքի ավագ տեսուչ Մ.Անտոնյանի 2017 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 14174617 քրեական գործը:
Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Հ.Գևորգյանի 2017 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ թիվ 14174617 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և կատարվել նախաքննություն:
Նախաքննության մարմնի կողմից ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիին 2017թ. ապրիլի 19-ին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, այն բանի համար, որ նա խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության` 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, 2017 թվականի ապրիլի 12-ին`ժամը 18-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ, Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանից, առանց իրացնելու նպատակի` իր անձնական օգտագործման համար, 10.000 ՀՀ դրամով գնելու եղանակով գումարով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել զգալի չափերի` 1.8 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը հայտնաբերվել և առգրավվել է վերջինիս անձնական խուզարկությամբ:
Ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ 2017 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
Նախաքննության մարմնի կողմից ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին 2017թ. մայիսի 15-ին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով այն բանի համար, որ նա 2017 թվականի ապրիլի 12-ին` ժամը 18-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ ապօրինի` թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջների խախտմամբ, 10.000 ՀՀ դրամի դիմաց Իսրայելի Հանրապետության քաղաքացի Ֆահրուդ Կասսաբրիին ապօրինի իրացրել է զգալի չափ հանդիսացող 1.8 գրամ հաստատուն քաշով <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից հայտնաբերվել է Ֆ.Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ:
Բացի այդ, Գ.Խատիսյանը, 2017 թվականի ապրիլի սկզբներին` խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, առանց իրացնելու նպատակի` անձանական օգտագործման համար ապօրինի ձեռք է բերել և պահել <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես. 15.04.2017թ. Գ.Խատիսյանի կողմից վարվող <<Օպել>> մակնիշի 34 AN 810 հ/հ-ի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ, որի սրահից հայտնաբերվել է թվով 3 հատ պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ փաթեթավորված մանրացված-չորացված` ընդհանուր 5.64 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց և թվով 3 հատ ծխախոտի գլանակների` 1.25 գրամ քաշով` կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդ, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով տետրահիդրոկաննաբինոլ տեսակի թմրամիջոց:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի ապրիլի 15-ի որոշմամբ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումն` երկու ամիս ժամկետով, որի սկիզբը հաշվել է 2017 թվականի ապրիլի 13-ից: Նույն դատարանի 2017 թվականի հունիսի 8-ի որոշմամբ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետն երկարացվել է երկու ամիս ժամկետով` մինչև 13.08.2017թ.:
2017 թվականի հունիսի 22-ին Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի և Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որին շնորհվել է թիվ ԵԱՔԴ/0101/01/17 համարը:
2. Արագացված դատական քննություն
Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը և Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին միջնորդեցին դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով` հայտարարելով, որ միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել են պաշտպանների հետ, գիտակցում են արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրենց պարզ է, համաձայն են մեղադրանքի հետ:
Պաշտպաններ Խ.Մկրտչյանը և Դ.Հունանյանը միացան միջնորդությանը:
Մեղադրող Լ.Մանուկյանը մեղադրական եզրակացությամբ չի առարկել արագացված կարգով դատական քննություն կիրառելու դեմ:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.1-րդ և 375.2-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը և Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին կատարել են իրենց մեղսագրված հանցանքները:
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ՝ թմրամիջոցներ ապօրինի իրացնելը, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելը և պահելը, ապացուցված է, նրա արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է պատասխանատվության և պատժի:
Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի կողմից, նրա մեղավորությամբ առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելը և պահելը, ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, որով էլ նա ենթակա է պատասխանատվության և պատժի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն պատիժ նշանակելիս, պատժաչափը որոշելիս դատարանը հաշվի է առնում արարքի բնույթն ու հանրության համար դրա վտանգավորության աստիճանը, ամբաստանյալի անձը, նրա պատասխանատվությունը, պատիժը մեղմացնող, ծանրացնող հանգամանքները, գործի ողջ նյութերը, իսկ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. (…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե°ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը):
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես այն, որ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը կատարել է միջին ծանրության և ծանր հանցանքներ, որոնցից ծանրի համար նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը յոթ տարի է, հանդիսանում է դատվածություն չունեցող անձ, բնութագրվում է դրական` <<Լիլիթ>> գեղեցկության սրահի տնօրեն Ա.Եղոյանի կողմից տրված բնութագրի և տեղեկանքի համաձայն Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը 2009թ. աշխատում է գեղեցկության սրահում` որպես թաթուի մասնագետ, բարի, կամեցող, հոգատար, պարտաճանաչ անձնավորություն է և բոլորի կողմից հարգանք է վայելում, վերջինիս կողմից երբևէ վատ արարք չի նկատվել: Գ.Խատիսյանի կինը` Ռուզաննա Եսայանը, որը 12.02.2013թ-ից աշխատում է որպես վարսահարդար, 18.01.2016թ-ից գտնվում է ֆիզ. արձակուրդում:
Ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով դիտվում է պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխաների առկայությունը (Ալեքսան Գևորգի Խատիսյան` ծնված 27.09.2013թ., Արման Գևորգի Խատիսյան` ծնված 25.10.2015թ.):
Նույն հոդվածի 2-րդ մասով դատարանն որպես այդպիսին դիտում է նրա անկեղծորեն զղջալը:
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածով` չկան:
Ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատժաչափը որոշելիս, դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարած հանցանքների բնույթն ու վտանգավորությանը աստիճանը, օրենքով պաշտպանվող շահը, սակայն միևնույն ժամանակ հաշվի է առնում նաև վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դրական բնութագիրը, որպիսի պայմաններում դատարանը գտնում, որ պատժի նպատակները կիրականանան ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 3 /երեք/ տարի, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` 6 /վեց/ ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժը նշանակելու պայմաններում:
Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դրական բնութագիրը, սակայն միևնույն ժամանակ հաշվի է առնում նաև հանցագործությունների բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, օրենքով պաշտպանվող շահը, մասնավորապես, որ վերջինիս կողմից կատարված հանցանքները դասվում են բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքին, որպիսի պայմաններում դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակները կիրականանան նշանակված պատիժը Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից կրելու պայմաններում և նույն հիմքով անթույլատրելի է ճանաչում ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը:
Քննարկելով ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանավորման հարցը, Դատարանը գտնում է, որ այդ խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքերը բացակայում են, պայմանավորված նրա իրական պատժի` ազատազրկման դատապարտելու և դատավճռի կատարումն ապահովելու անհրաժեշտությամբ:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը կատարել է երկու դրվագով հանցագործություններ, ուստի վերջինիս նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով` հանցանքների համակցությամբ:
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես այն, որ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին նախկինում դատված չէ, կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցանք, որի համար նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը մեկ տարի: Երևանի <<Հայբուսակ>> համալսարանի ռեկտոր Ս.Հարությունյանի և դեկան Յ.Մարինոսյանի կողմից տրված բնութագրի համաձայն Ֆարհուդ Կասսաբրին հանդիսանում է Երևանի <<Հայբուսակ>> համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի <<Բուժական գործ>> մասնագիտության 4-րդ կուրսի ուսանող: Ուսումնառության ընթացքում Ֆարհուդ Կասսաբրին իրեն դրսևորել է որպես կարգապահ ուսանող, ժամանակին կատարում է ֆակուլտետի ղեկավարության և դասախոսների կողմից տրված հանձնարարությունները, մարդամոտ է, բարեկիրթ, ընկերասեր, վայելում է ընկերների և դասավանդող դասախոսների հարգանքը:
Ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասով, չկան:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասով դատարանն որպես այդպիսին դիտում է նրա անկեղծորեն զղջալը:
Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի 1-ին մասով, չկան:
Ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատժատեսակը, պատժաչափը որոշելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակները կիրականանան ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված 3 /երեք/ ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժը նշանակելու պայմաններում:
Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարած հանցանքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, օրենքով պաշտպանվող շահը, սակայն միևնույն ժամանակ դատարանը հաշվի է առնում նաև Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դրական բնութագիրը, նախկինում դատված չլինելը: Վերոնշյալ հանգամանքներից ելնելով դատարանը գտնում է, որ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի անձի և նրա կողմից կատարած հանցագործության հանրորեն վտանգավորության աստիճանը նվազել է և հանգում է հետևության, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց նրա նկատմամբ նշանակվող ազատազրկման ձևով պատիժը կրելու, և հնարավոր է համարում ՀՀ քր. օր-ի 70-րդ հոդվածի կանոններով պատիժը պայմանականորեն չկիրառել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն, եթե դատարանը ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007թ. հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-12407 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է:
Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը 2008թ. փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը:
Քննարկելով ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի խափանման միջոցի հարցը, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորագրությունը պետք է վերացնել:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույցների, դատական ծախսերի, գույքի նկատմամբ կիրառված /կիրառվելիք/ արգելանքի, քաղաքացիական հայցի հարցերին: Տվյալ խնդրին անդրադառնալով դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի և Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի դեմ քաղաքացիական հայց չի ներկայացվել, նրանց գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել:
Ինչ վերաբերում է իրեղեն ապացույցների տնօրինմանը, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված Ֆահրուդ Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 1.8 գրամ, ինչպես նաև Գևորգ Խատիսյանի կողմից վարվող <<Օպել>> մակնիշի 34 AN 810 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից խուզարկությամբ հայտնաբերված 5.64 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցները, 1.25 գրամ քաշով կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդը, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով <<տետրահիդրոկաննաբինոլ>> տեսակի թմրամիջոցը, պետք է ոչնչացնել:
Դատարանը գտնում է, որ դատական ծախսերն ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանից և Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախս սույն քրեական գործով չկա, իսկ 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերն արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում, համաձայն նույն օրենսգրքի 3753 հոդվածի 8-րդ մասի, ամբաստանյալներից ենթակա չեն բռնագանձման:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-366-րդ, 369-373-րդ, 3751-3754-րդ հոդվածներով, դատարանը`
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործություններ կատարելու մեջ և պատիժ նշանակել.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկում 3 (երեք) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` ազատազրկում 6 (վեց) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով` հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակի գումարելու միջոցով Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Պատժի ժամկետի սկիզբը հաշվել 2017 թվականի ապրիլի 13-ից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելն ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ:
Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կանոնների համաձայն ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 (մեկ) տարի ժամկետով:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացնել:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված` Ֆահրուդ Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 1.8 գրամ, ինչպես նաև Գևորգ Խատիսյանի կողմից վարվող <<Օպել>> մակնիշի 34 AN 810 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից խուզարկությամբ հայտնաբերված 5.64 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցները, 1.25 գրամ քաշով կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդը, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով <<տետրահիդրոկաննաբինոլ>> տեսակի թմրամիջոց` ոչնչացնել:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտնում այն հրապարակվելու պահից մեկամսյա ժամկետում և կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով:
ԴԱՏԱՎՈՐ` Դ. ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
Դատավոր` Դ. Գրիգորյան
քարտուղարությամբ` Գ.Վարդանյանի
Մասնակցությամբ
մեղադրող` Լ.Մանուկյանի
պաշտպաններ` Դ.Հունանյանի
Խ.Մկրտչյանի
թարգմանիչներ` Ի.Դալլաքյանի,
Ա.Գրիգորյանի
Դռնբաց դատական նիստում 2017 թվականի օգոստոսի 17-ին Երևան քաղաքում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի, ծնված 1970 թվականի մարտի 6-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին երկու անչափահաս երեխա, դատվածություն չունեցող, հաշվառված է ք.Երևան, Դավիթաշեն 1 թաղամաս, 37 շենք, բնակարան 55, փաստացի բնակվել է ք.Երևան, Դավիթաշեն 3-րդ թաղամաս, 24 շենք, բնակարան 40:
Սույն գործով կալանքի տակ է 2017 թվականի ապրիլի 13-ից:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին:
Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի, ծնված 1988 թվականի հոկտեմբերի 4-ին, Իսրայելի Հանրապետության Նազարեթ քաղաքում, ազգությամբ հրեա, ԻՀ քաղաքացի, չամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, հաշվառված է Իսրայելի Հանրապետություն, ք.Նազարեթ, 3024 փողոց, տուն 4, փաստացի բնակվում է ք.Երևան, Փափազյան 12, բնակարան 7:
Սույն գործով կալանքի տակ չի եղել:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին:
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի բաժնի հետաքննության բաժանմունքի ավագ տեսուչ Մ.Անտոնյանի 2017 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 14174617 քրեական գործը:
Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Հ.Գևորգյանի 2017 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ թիվ 14174617 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և կատարվել նախաքննություն:
Նախաքննության մարմնի կողմից ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիին 2017թ. ապրիլի 19-ին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, այն բանի համար, որ նա խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության` 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, 2017 թվականի ապրիլի 12-ին`ժամը 18-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ, Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանից, առանց իրացնելու նպատակի` իր անձնական օգտագործման համար, 10.000 ՀՀ դրամով գնելու եղանակով գումարով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել զգալի չափերի` 1.8 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը հայտնաբերվել և առգրավվել է վերջինիս անձնական խուզարկությամբ:
Ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ 2017 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
Նախաքննության մարմնի կողմից ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին 2017թ. մայիսի 15-ին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով այն բանի համար, որ նա 2017 թվականի ապրիլի 12-ին` ժամը 18-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ ապօրինի` թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջների խախտմամբ, 10.000 ՀՀ դրամի դիմաց Իսրայելի Հանրապետության քաղաքացի Ֆահրուդ Կասսաբրիին ապօրինի իրացրել է զգալի չափ հանդիսացող 1.8 գրամ հաստատուն քաշով <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից հայտնաբերվել է Ֆ.Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ:
Բացի այդ, Գ.Խատիսյանը, 2017 թվականի ապրիլի սկզբներին` խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, առանց իրացնելու նպատակի` անձանական օգտագործման համար ապօրինի ձեռք է բերել և պահել <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց:
Այսպես. 15.04.2017թ. Գ.Խատիսյանի կողմից վարվող <<Օպել>> մակնիշի 34 AN 810 հ/հ-ի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ, որի սրահից հայտնաբերվել է թվով 3 հատ պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ փաթեթավորված մանրացված-չորացված` ընդհանուր 5.64 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց և թվով 3 հատ ծխախոտի գլանակների` 1.25 գրամ քաշով` կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդ, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով տետրահիդրոկաննաբինոլ տեսակի թմրամիջոց:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի ապրիլի 15-ի որոշմամբ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումն` երկու ամիս ժամկետով, որի սկիզբը հաշվել է 2017 թվականի ապրիլի 13-ից: Նույն դատարանի 2017 թվականի հունիսի 8-ի որոշմամբ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետն երկարացվել է երկու ամիս ժամկետով` մինչև 13.08.2017թ.:
2017 թվականի հունիսի 22-ին Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի և Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որին շնորհվել է թիվ ԵԱՔԴ/0101/01/17 համարը:
2. Արագացված դատական քննություն
Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը և Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին միջնորդեցին դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով` հայտարարելով, որ միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել են պաշտպանների հետ, գիտակցում են արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրենց պարզ է, համաձայն են մեղադրանքի հետ:
Պաշտպաններ Խ.Մկրտչյանը և Դ.Հունանյանը միացան միջնորդությանը:
Մեղադրող Լ.Մանուկյանը մեղադրական եզրակացությամբ չի առարկել արագացված կարգով դատական քննություն կիրառելու դեմ:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.1-րդ և 375.2-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը և Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին կատարել են իրենց մեղսագրված հանցանքները:
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ՝ թմրամիջոցներ ապօրինի իրացնելը, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելը և պահելը, ապացուցված է, նրա արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է պատասխանատվության և պատժի:
Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի կողմից, նրա մեղավորությամբ առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելը և պահելը, ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, որով էլ նա ենթակա է պատասխանատվության և պատժի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն պատիժ նշանակելիս, պատժաչափը որոշելիս դատարանը հաշվի է առնում արարքի բնույթն ու հանրության համար դրա վտանգավորության աստիճանը, ամբաստանյալի անձը, նրա պատասխանատվությունը, պատիժը մեղմացնող, ծանրացնող հանգամանքները, գործի ողջ նյութերը, իսկ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. (…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե°ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը):
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես այն, որ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը կատարել է միջին ծանրության և ծանր հանցանքներ, որոնցից ծանրի համար նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը յոթ տարի է, հանդիսանում է դատվածություն չունեցող անձ, բնութագրվում է դրական` <<Լիլիթ>> գեղեցկության սրահի տնօրեն Ա.Եղոյանի կողմից տրված բնութագրի և տեղեկանքի համաձայն Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը 2009թ. աշխատում է գեղեցկության սրահում` որպես թաթուի մասնագետ, բարի, կամեցող, հոգատար, պարտաճանաչ անձնավորություն է և բոլորի կողմից հարգանք է վայելում, վերջինիս կողմից երբևէ վատ արարք չի նկատվել: Գ.Խատիսյանի կինը` Ռուզաննա Եսայանը, որը 12.02.2013թ-ից աշխատում է որպես վարսահարդար, 18.01.2016թ-ից գտնվում է ֆիզ. արձակուրդում:
Ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով դիտվում է պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխաների առկայությունը (Ալեքսան Գևորգի Խատիսյան` ծնված 27.09.2013թ., Արման Գևորգի Խատիսյան` ծնված 25.10.2015թ.):
Նույն հոդվածի 2-րդ մասով դատարանն որպես այդպիսին դիտում է նրա անկեղծորեն զղջալը:
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածով` չկան:
Ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատժաչափը որոշելիս, դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարած հանցանքների բնույթն ու վտանգավորությանը աստիճանը, օրենքով պաշտպանվող շահը, սակայն միևնույն ժամանակ հաշվի է առնում նաև վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դրական բնութագիրը, որպիսի պայմաններում դատարանը գտնում, որ պատժի նպատակները կիրականանան ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 3 /երեք/ տարի, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` 6 /վեց/ ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժը նշանակելու պայմաններում:
Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դրական բնութագիրը, սակայն միևնույն ժամանակ հաշվի է առնում նաև հանցագործությունների բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, օրենքով պաշտպանվող շահը, մասնավորապես, որ վերջինիս կողմից կատարված հանցանքները դասվում են բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքին, որպիսի պայմաններում դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակները կիրականանան նշանակված պատիժը Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից կրելու պայմաններում և նույն հիմքով անթույլատրելի է ճանաչում ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը:
Քննարկելով ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանավորման հարցը, Դատարանը գտնում է, որ այդ խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքերը բացակայում են, պայմանավորված նրա իրական պատժի` ազատազրկման դատապարտելու և դատավճռի կատարումն ապահովելու անհրաժեշտությամբ:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը կատարել է երկու դրվագով հանցագործություններ, ուստի վերջինիս նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով` հանցանքների համակցությամբ:
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես այն, որ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին նախկինում դատված չէ, կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցանք, որի համար նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը մեկ տարի: Երևանի <<Հայբուսակ>> համալսարանի ռեկտոր Ս.Հարությունյանի և դեկան Յ.Մարինոսյանի կողմից տրված բնութագրի համաձայն Ֆարհուդ Կասսաբրին հանդիսանում է Երևանի <<Հայբուսակ>> համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի <<Բուժական գործ>> մասնագիտության 4-րդ կուրսի ուսանող: Ուսումնառության ընթացքում Ֆարհուդ Կասսաբրին իրեն դրսևորել է որպես կարգապահ ուսանող, ժամանակին կատարում է ֆակուլտետի ղեկավարության և դասախոսների կողմից տրված հանձնարարությունները, մարդամոտ է, բարեկիրթ, ընկերասեր, վայելում է ընկերների և դասավանդող դասախոսների հարգանքը:
Ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասով, չկան:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասով դատարանն որպես այդպիսին դիտում է նրա անկեղծորեն զղջալը:
Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի 1-ին մասով, չկան:
Ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատժատեսակը, պատժաչափը որոշելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակները կիրականանան ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված 3 /երեք/ ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժը նշանակելու պայմաններում:
Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարած հանցանքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, օրենքով պաշտպանվող շահը, սակայն միևնույն ժամանակ դատարանը հաշվի է առնում նաև Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դրական բնութագիրը, նախկինում դատված չլինելը: Վերոնշյալ հանգամանքներից ելնելով դատարանը գտնում է, որ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի անձի և նրա կողմից կատարած հանցագործության հանրորեն վտանգավորության աստիճանը նվազել է և հանգում է հետևության, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց նրա նկատմամբ նշանակվող ազատազրկման ձևով պատիժը կրելու, և հնարավոր է համարում ՀՀ քր. օր-ի 70-րդ հոդվածի կանոններով պատիժը պայմանականորեն չկիրառել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն, եթե դատարանը ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007թ. հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-12407 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է:
Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը 2008թ. փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը:
Քննարկելով ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի խափանման միջոցի հարցը, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորագրությունը պետք է վերացնել:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույցների, դատական ծախսերի, գույքի նկատմամբ կիրառված /կիրառվելիք/ արգելանքի, քաղաքացիական հայցի հարցերին: Տվյալ խնդրին անդրադառնալով դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի և Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի դեմ քաղաքացիական հայց չի ներկայացվել, նրանց գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել:
Ինչ վերաբերում է իրեղեն ապացույցների տնօրինմանը, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված Ֆահրուդ Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 1.8 գրամ, ինչպես նաև Գևորգ Խատիսյանի կողմից վարվող <<Օպել>> մակնիշի 34 AN 810 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից խուզարկությամբ հայտնաբերված 5.64 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցները, 1.25 գրամ քաշով կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդը, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով <<տետրահիդրոկաննաբինոլ>> տեսակի թմրամիջոցը, պետք է ոչնչացնել:
Դատարանը գտնում է, որ դատական ծախսերն ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանից և Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախս սույն քրեական գործով չկա, իսկ 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերն արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում, համաձայն նույն օրենսգրքի 3753 հոդվածի 8-րդ մասի, ամբաստանյալներից ենթակա չեն բռնագանձման:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-366-րդ, 369-373-րդ, 3751-3754-րդ հոդվածներով, դատարանը`
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործություններ կատարելու մեջ և պատիժ նշանակել.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկում 3 (երեք) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` ազատազրկում 6 (վեց) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով` հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակի գումարելու միջոցով Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
Պատժի ժամկետի սկիզբը հաշվել 2017 թվականի ապրիլի 13-ից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելն ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ:
Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կանոնների համաձայն ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 (մեկ) տարի ժամկետով:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացնել:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված` Ֆահրուդ Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 1.8 գրամ, ինչպես նաև Գևորգ Խատիսյանի կողմից վարվող <<Օպել>> մակնիշի 34 AN 810 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից խուզարկությամբ հայտնաբերված 5.64 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցները, 1.25 գրամ քաշով կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդը, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով <<տետրահիդրոկաննաբինոլ>> տեսակի թմրամիջոց` ոչնչացնել:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտնում այն հրապարակվելու պահից մեկամսյա ժամկետում և կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով:
ԴԱՏԱՎՈՐ` Դ. ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0101/01/17
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 23-06-2017 |
|---|---|
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 14174617 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Գևորգ Խատիսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 12.04.2017թ. Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ 10.000 ՀՀ դրամի դիմաց Իսրայելի հանրապետության քաղաքացի Ֆարհուդ Կասսաբրիին ապօրինի իրացրել է զգալի չափ հանդիսացող 1.8 գրամ <մարիխուանա> տեսակի թմրամիջոց: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Գևորգ |
| Ազգանուն | Խատիսյան |
| Հայրանուն | Ալեքսան |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Ֆարհուդ |
| Ազգանուն | Կասսաբրի |
| Հայրանուն | Սուլեյման |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 11.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 23-06-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 26-06-2017 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 27-06-2017 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 03-07-2017 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Գևորգ |
| Ազգանուն | Խատիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ֆարհուդ |
| Ազգանուն | Կասսաբրի |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հովհաննես |
| Ազգանուն | Խուդոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Խանում |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Լիլիթ |
| Ազգանուն | Մանուկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 18-07-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-07-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 10-08-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-08-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 17-08-2017 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Գևորգ |
| Ազգանուն | Խատիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 17-08-2017 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Ֆահրուդ |
| Ազգանուն | Կասսաբրի |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 17-08-2017 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
| Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել | Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել (ՀՀ քր. օր. 70 հոդ.) |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԱՔԴ/0101/01/17 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ Դատավոր` Դ. Գրիգորյան քարտուղարությամբ` Գ.Վարդանյանի Մասնակցությամբ մեղադրող` Լ.Մանուկյանի պաշտպաններ` Դ.Հունանյանի Խ.Մկրտչյանի թարգմանիչներ` Ի.Դալլաքյանի, Ա.Գրիգորյանի Դռնբաց դատական նիստում 2017 թվականի օգոստոսի 17-ին Երևան քաղաքում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի, ծնված 1970 թվականի մարտի 6-ին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին երկու անչափահաս երեխա, դատվածություն չունեցող, հաշվառված է ք.Երևան, Դավիթաշեն 1 թաղամաս, 37 շենք, բնակարան 55, փաստացի բնակվել է ք.Երևան, Դավիթաշեն 3-րդ թաղամաս, 24 շենք, բնակարան 40: Սույն գործով կալանքի տակ է 2017 թվականի ապրիլի 13-ից: Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին: Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի, ծնված 1988 թվականի հոկտեմբերի 4-ին, Իսրայելի Հանրապետության Նազարեթ քաղաքում, ազգությամբ հրեա, ԻՀ քաղաքացի, չամուսնացած, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, հաշվառված է Իսրայելի Հանրապետություն, ք.Նազարեթ, 3024 փողոց, տուն 4, փաստացի բնակվում է ք.Երևան, Փափազյան 12, բնակարան 7: Սույն գործով կալանքի տակ չի եղել: Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին: 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի բաժնի հետաքննության բաժանմունքի ավագ տեսուչ Մ.Անտոնյանի 2017 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 14174617 քրեական գործը: Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Հ.Գևորգյանի 2017 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ թիվ 14174617 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և կատարվել նախաքննություն: Նախաքննության մարմնի կողմից ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիին 2017թ. ապրիլի 19-ին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, այն բանի համար, որ նա խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002 թվականի դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության` 2010 թվականի մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, 2017 թվականի ապրիլի 12-ին`ժամը 18-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ, Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանից, առանց իրացնելու նպատակի` իր անձնական օգտագործման համար, 10.000 ՀՀ դրամով գնելու եղանակով գումարով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել զգալի չափերի` 1.8 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը հայտնաբերվել և առգրավվել է վերջինիս անձնական խուզարկությամբ: Ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ 2017 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը: Նախաքննության մարմնի կողմից ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին 2017թ. մայիսի 15-ին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով այն բանի համար, որ նա 2017 թվականի ապրիլի 12-ին` ժամը 18-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ ապօրինի` թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջների խախտմամբ, 10.000 ՀՀ դրամի դիմաց Իսրայելի Հանրապետության քաղաքացի Ֆահրուդ Կասսաբրիին ապօրինի իրացրել է զգալի չափ հանդիսացող 1.8 գրամ հաստատուն քաշով <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից հայտնաբերվել է Ֆ.Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ: Բացի այդ, Գ.Խատիսյանը, 2017 թվականի ապրիլի սկզբներին` խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, առանց իրացնելու նպատակի` անձանական օգտագործման համար ապօրինի ձեռք է բերել և պահել <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց: Այսպես. 15.04.2017թ. Գ.Խատիսյանի կողմից վարվող <<Օպել>> մակնիշի 34 AN 810 հ/հ-ի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ, որի սրահից հայտնաբերվել է թվով 3 հատ պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ փաթեթավորված մանրացված-չորացված` ընդհանուր 5.64 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց և թվով 3 հատ ծխախոտի գլանակների` 1.25 գրամ քաշով` կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդ, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով տետրահիդրոկաննաբինոլ տեսակի թմրամիջոց: Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի ապրիլի 15-ի որոշմամբ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումն` երկու ամիս ժամկետով, որի սկիզբը հաշվել է 2017 թվականի ապրիլի 13-ից: Նույն դատարանի 2017 թվականի հունիսի 8-ի որոշմամբ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետն երկարացվել է երկու ամիս ժամկետով` մինչև 13.08.2017թ.: 2017 թվականի հունիսի 22-ին Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի և Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որին շնորհվել է թիվ ԵԱՔԴ/0101/01/17 համարը: 2. Արագացված դատական քննություն Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը և Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին միջնորդեցին դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով` հայտարարելով, որ միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել են պաշտպանների հետ, գիտակցում են արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրենց պարզ է, համաձայն են մեղադրանքի հետ: Պաշտպաններ Խ.Մկրտչյանը և Դ.Հունանյանը միացան միջնորդությանը: Մեղադրող Լ.Մանուկյանը մեղադրական եզրակացությամբ չի առարկել արագացված կարգով դատական քննություն կիրառելու դեմ: Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.1-րդ և 375.2-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին: Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը և Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին կատարել են իրենց մեղսագրված հանցանքները: 3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ՝ թմրամիջոցներ ապօրինի իրացնելը, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելը և պահելը, ապացուցված է, նրա արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է պատասխանատվության և պատժի: Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի կողմից, նրա մեղավորությամբ առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելը և պահելը, ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, որով էլ նա ենթակա է պատասխանատվության և պատժի: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն պատիժ նշանակելիս, պատժաչափը որոշելիս դատարանը հաշվի է առնում արարքի բնույթն ու հանրության համար դրա վտանգավորության աստիճանը, ամբաստանյալի անձը, նրա պատասխանատվությունը, պատիժը մեղմացնող, ծանրացնող հանգամանքները, գործի ողջ նյութերը, իսկ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը): ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. (…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են` ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը, դ) մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն: Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի: Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է: (…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե°ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը): Ուսումնասիրելով ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես այն, որ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը կատարել է միջին ծանրության և ծանր հանցանքներ, որոնցից ծանրի համար նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը յոթ տարի է, հանդիսանում է դատվածություն չունեցող անձ, բնութագրվում է դրական` <<Լիլիթ>> գեղեցկության սրահի տնօրեն Ա.Եղոյանի կողմից տրված բնութագրի և տեղեկանքի համաձայն Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը 2009թ. աշխատում է գեղեցկության սրահում` որպես թաթուի մասնագետ, բարի, կամեցող, հոգատար, պարտաճանաչ անձնավորություն է և բոլորի կողմից հարգանք է վայելում, վերջինիս կողմից երբևէ վատ արարք չի նկատվել: Գ.Խատիսյանի կինը` Ռուզաննա Եսայանը, որը 12.02.2013թ-ից աշխատում է որպես վարսահարդար, 18.01.2016թ-ից գտնվում է ֆիզ. արձակուրդում: Ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով դիտվում է պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխաների առկայությունը (Ալեքսան Գևորգի Խատիսյան` ծնված 27.09.2013թ., Արման Գևորգի Խատիսյան` ծնված 25.10.2015թ.): Նույն հոդվածի 2-րդ մասով դատարանն որպես այդպիսին դիտում է նրա անկեղծորեն զղջալը: Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածով` չկան: Ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատժաչափը որոշելիս, դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարած հանցանքների բնույթն ու վտանգավորությանը աստիճանը, օրենքով պաշտպանվող շահը, սակայն միևնույն ժամանակ հաշվի է առնում նաև վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դրական բնութագիրը, որպիսի պայմաններում դատարանը գտնում, որ պատժի նպատակները կիրականանան ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 3 /երեք/ տարի, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` 6 /վեց/ ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժը նշանակելու պայմաններում: Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դրական բնութագիրը, սակայն միևնույն ժամանակ հաշվի է առնում նաև հանցագործությունների բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, օրենքով պաշտպանվող շահը, մասնավորապես, որ վերջինիս կողմից կատարված հանցանքները դասվում են բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքին, որպիսի պայմաններում դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակները կիրականանան նշանակված պատիժը Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից կրելու պայմաններում և նույն հիմքով անթույլատրելի է ճանաչում ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը: Քննարկելով ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանավորման հարցը, Դատարանը գտնում է, որ այդ խափանման միջոցը վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքերը բացակայում են, պայմանավորված նրա իրական պատժի` ազատազրկման դատապարտելու և դատավճռի կատարումն ապահովելու անհրաժեշտությամբ: Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը կատարել է երկու դրվագով հանցագործություններ, ուստի վերջինիս նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով` հանցանքների համակցությամբ: Ուսումնասիրելով ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես այն, որ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին նախկինում դատված չէ, կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցանք, որի համար նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը մեկ տարի: Երևանի <<Հայբուսակ>> համալսարանի ռեկտոր Ս.Հարությունյանի և դեկան Յ.Մարինոսյանի կողմից տրված բնութագրի համաձայն Ֆարհուդ Կասսաբրին հանդիսանում է Երևանի <<Հայբուսակ>> համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի <<Բուժական գործ>> մասնագիտության 4-րդ կուրսի ուսանող: Ուսումնառության ընթացքում Ֆարհուդ Կասսաբրին իրեն դրսևորել է որպես կարգապահ ուսանող, ժամանակին կատարում է ֆակուլտետի ղեկավարության և դասախոսների կողմից տրված հանձնարարությունները, մարդամոտ է, բարեկիրթ, ընկերասեր, վայելում է ընկերների և դասավանդող դասախոսների հարգանքը: Ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասով, չկան: Նույն հոդվածի 2-րդ մասով դատարանն որպես այդպիսին դիտում է նրա անկեղծորեն զղջալը: Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի 1-ին մասով, չկան: Ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատժատեսակը, պատժաչափը որոշելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակները կիրականանան ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված 3 /երեք/ ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժը նշանակելու պայմաններում: Քննարկելով այն հարցը, թե արդյոք ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրին պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, դատարանը հաշվի է առնում վերջինիս կողմից կատարած հանցանքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, օրենքով պաշտպանվող շահը, սակայն միևնույն ժամանակ դատարանը հաշվի է առնում նաև Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, դրական բնութագիրը, նախկինում դատված չլինելը: Վերոնշյալ հանգամանքներից ելնելով դատարանը գտնում է, որ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի անձի և նրա կողմից կատարած հանցագործության հանրորեն վտանգավորության աստիճանը նվազել է և հանգում է հետևության, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց նրա նկատմամբ նշանակվող ազատազրկման ձևով պատիժը կրելու, և հնարավոր է համարում ՀՀ քր. օր-ի 70-րդ հոդվածի կանոններով պատիժը պայմանականորեն չկիրառել: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն, եթե դատարանը ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007թ. հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-12407 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը 2008թ. փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը: Քննարկելով ամբաստանյալ Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի խափանման միջոցի հարցը, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո վերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորագրությունը պետք է վերացնել: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույցների, դատական ծախսերի, գույքի նկատմամբ կիրառված /կիրառվելիք/ արգելանքի, քաղաքացիական հայցի հարցերին: Տվյալ խնդրին անդրադառնալով դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի և Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի դեմ քաղաքացիական հայց չի ներկայացվել, նրանց գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել: Ինչ վերաբերում է իրեղեն ապացույցների տնօրինմանը, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված Ֆահրուդ Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 1.8 գրամ, ինչպես նաև Գևորգ Խատիսյանի կողմից վարվող <<Օպել>> մակնիշի 34 AN 810 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից խուզարկությամբ հայտնաբերված 5.64 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցները, 1.25 գրամ քաշով կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդը, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով <<տետրահիդրոկաննաբինոլ>> տեսակի թմրամիջոցը, պետք է ոչնչացնել: Դատարանը գտնում է, որ դատական ծախսերն ամբաստանյալներ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանից և Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախս սույն քրեական գործով չկա, իսկ 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերն արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում, համաձայն նույն օրենսգրքի 3753 հոդվածի 8-րդ մասի, ամբաստանյալներից ենթակա չեն բռնագանձման: Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-366-րդ, 369-373-րդ, 3751-3754-րդ հոդվածներով, դատարանը` Վ Ճ Ռ Ե Ց Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործություններ կատարելու մեջ և պատիժ նշանակել. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկում 3 (երեք) տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` ազատազրկում 6 (վեց) ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով` հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակի գումարելու միջոցով Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով: Պատժի ժամկետի սկիզբը հաշվել 2017 թվականի ապրիլի 13-ից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելն ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ: Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կանոնների համաձայն ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 (մեկ) տարի ժամկետով: Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Ֆարհուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացնել: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված` Ֆահրուդ Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 1.8 գրամ, ինչպես նաև Գևորգ Խատիսյանի կողմից վարվող <<Օպել>> մակնիշի 34 AN 810 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից խուզարկությամբ հայտնաբերված 5.64 գրամ հաստատուն քաշով <<մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցները, 1.25 գրամ քաշով կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդը, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով <<տետրահիդրոկաննաբինոլ>> տեսակի թմրամիջոց` ոչնչացնել: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ է մտնում այն հրապարակվելու պահից մեկամսյա ժամկետում և կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով: ԴԱՏԱՎՈՐ` Դ. ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 17-08-2017 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 22-09-2017 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 23-10-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 366, 192 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 23-10-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 2 հատոր՝ 366, 192 |
Բողոքարկվել է
| Բողոքարկվել է | Ըստ էության լուծող դատական ակտը |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 30-08-2018 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 30-08-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 2 հատոր՝ 366, 207 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-159560/18 |
Գործը ստացվել է փոփոխվելուց հետո
| Ամսաթիվ | 03-12-2018 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 12-12-2018 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 12-12-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 366, 207, 43 |
| Այլ նշումներ | գործը վերադարձվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի Արաբկիր նստավայր 13.12.18թ. |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 13-12-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 366, 207, 43 |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0101/01/17
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 29-08-2018 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 22-08-2018 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Դատապարտյալ |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Գևորգ |
| Ազգանուն | Խատիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Գևորգ Խատիսյան Վերանայել դատապարտյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի դիմումը` իր կատարած Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 17.08.2017թ. դատավճռով հաստատված արարքը << ՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումեր կատարելու մասին >> ՀՀ ԱԺ 06.12.2017թ. ՀՀ օրենքի կիրառմամբ գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքին համապատասխանեցնելու մասին , և փոփոխել վերջնական պատիժը /կամ իրեն ազատել հետագա պատիժը կրելուց / |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 04-09-2018 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Երևան քաղաքի դատարան |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 04-09-2018 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Կարեն |
| Ազգանուն | Մարդանյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Անդրանիկ |
| Ազգանուն | Մնացականյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Մհեր |
| Ազգանուն | Արղամանյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 10-09-2018 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 28-09-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Կազմի դատավոր Ա.Մնացականյանի`ԱՄՆ-ում ուսումնական դասընթացների մասնակցելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 26-10-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է ամբողջությամբ
| Ամսաթիվ | 26-10-2018 |
|---|---|
| Ստորադաս դատարանի դատական ակտը բեկանվել է | Դատական ակտը բեկանվել է մասնակի եվ փոփոխվել |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Գևորգ |
| Ազգանուն | Խատիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. օր. հոդված | |
| Քր. օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԱՔԴ/0101/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ «26» հոկտեմբերի 2018թ. ք.Երևան ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) հետևյալ կազմով. նախագահող դատավոր Կ.Մարդանյան դատավորներ Ա.Մնացականյան Մ.Արղամանյան քարտուղարությամբ Մ.Մահտեսյանի դռնբաց դատական նիստում, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի վերաբերյալ քրեական գործով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճիռը նոր հանգամանքով վերանայելու մասին դատապարտյալ Գևորգ Խատիսյանի վերաքննիչ բողոքը, ՊԱՐԶԵՑ՝ Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. 2017 թվականի ապրիլի 13-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 14174617 քրեական գործը: 2017 թվականի ապրիլի 15-ին Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով: 2017 թվականի մայիսի 15-ին Գևորգ Խատիսյանին առաջադրված մեղադրանքը լրացվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: 2017 թվականի հունիսի 22-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան): Առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճռով Գևորգ Խատիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկման՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` ազատազրկման 6 (վեց) ամիս ժամկետով: Հանցանքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 3 (երեք) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով: Նույն դատավճռով դատապարտվել է նաև՝ Ֆահրուդ Սուլեյմանի Կասսաբրիին: Դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ: 2018 թվականի օգոստոսի 29-ին Վերաքննիչ դատարան է ստացվել Դատավճիռը նոր հանգամանքով վերանայելու մասին դատապարտյալ Գևորգ Խատիսյանի կողմից բերված բողոքը, որը Վերաքննիչ դատարանի՝ 2018 թվականի սեպտեմբերի 10-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ և հարուցվել է վերանայման վարույթ: Վերաքննիչ բողոքի պատասխան չի ներկայացվել: Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը. 2. Գևորգ Խատիսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ «նա 2017 թվականի ապրիլի 12-ին` ժամը 18-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Կոմիտաս 33ա շենքի մոտ ապօրինի` թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ Կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջների խախտմամբ, 10.000 ՀՀ դրամի դիմաց Իսրայելի Հանրապետության քաղաքացի Ֆահրուդ Կասսաբրիին ապօրինի իրացրել է զգալի չափ հանդիսացող 1.8 գրամ հաստատուն քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից հայտնաբերվել է Ֆ.Կասսաբրիի անձնական խուզարկությամբ: Բացի այդ, Գ.Խատիսյանը, 2017 թվականի ապրիլի սկզբներին` խախտելով թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործող/ նյութերի մասին 2002թ. դեկտեմբերի 26-ի ՀՀ օրենքի և ՀՀ կառավարության 2010թ. մարտի 18-ի թիվ 270-ն որոշման պահանջները, առանց իրացնելու նպատակի` անձնական օգտագործման համար ապօրինի ձեռք է բերել և պահել «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց: Այսպես. 15.04.2017թ. Գ.Խատիսյանի կողմից վարվող «Օպել» մակնիշի 34 AN 810 հ/հ-ի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ, որի սրահից հայտնաբերվել է թվով 3 հատ պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ փաթեթավորված մանրացված-չորացված` ընդհանուր 5.64 գրամ հաստատուն քաշով «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց և թվով 3 հատ ծխախոտի գլանակների` 1.25 գրամ քաշով` կանեփի բուսական մանրացված մասնիկների և ծխախոտի մասնիկների խառնուրդ, որը պարունակում է 0.0253 գրամ քաշով տետրահիդրոկաննաբինոլ տեսակի թմրամիջոց»: 3. Առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճռի համաձայն. «(…) Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ՝ թմրամիջոցներ ապօրինի իրացնելը, ինչպես նաև առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելը և պահելը, ապացուցված է, նրա արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է պատասխանատվության և պատժի: (…) Ուսումնասիրելով ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես այն, որ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը կատարել է միջին ծանրության և ծանր հանցանքներ, որոնցից ծանրի համար նախատեսված ազատազրկման ձևով պատժի առավելագույն ժամկետը յոթ տարի է, հանդիսանում է դատվածություն չունեցող անձ, բնութագրվում է դրական` «Լիլիթ» գեղեցկության սրահի տնօրեն Ա.Եղոյանի կողմից տրված բնութագրի և տեղեկանքի համաձայն Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանը 2009թ. աշխատում է գեղեցկության սրահում` որպես թաթուի մասնագետ, բարի, կամեցող, հոգատար, պարտաճանաչ անձնավորություն է և բոլորի կողմից հարգանք է վայելում, վերջինիս կողմից երբևէ վատ արարք չի նկատվել: Գ.Խատիսյանի կինը` Ռուզաննա Եսայանը, որը 12.02.2013թ-ից աշխատում է որպես վարսահարդար, 18.01.2016թ-ից գտնվում է ֆիզ. արձակուրդում: Ամբաստանյալ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով դիտվում է պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխաների առկայությունը (Ալեքսան Գևորգի Խատիսյան` ծնված 27.09.2013թ., Արման Գևորգի Խատիսյան` ծնված 25.10.2015թ.): Նույն հոդվածի 2-րդ մասով դատարանն որպես այդպիսին դիտում է նրա անկեղծորեն զղջալը: Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածով` չկան»: Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը. 4. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով. Բողոքի հեղինակը նշել է, որ «Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» 2017 թվականի դեկտեմբերի 6-ի թիվ ՀՕ-241-Ն օրենքի 4-րդ հոդվածի համաձայն` ՀՀ քրեական օրենսգրքի` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածը ուժը կորցրած է ճանաչվել: ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշմամբ հաստատվել են թմրամիջոցների չափերը: Բողոքաբերը գտնում է, որ վերը նշված փոփոխություններով իր վիճակը բարելավվել է, հետևաբար այն կիրառելի է իր նկատմամբ: Արդյունքում բողոք բերած անձը խնդրել է Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով հաստատված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված արարքը համապատասխանեցնել գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքին և փոփոխել իր նկատմամբ նշանակված վերջնական պատիժը կամ ազատել պատիժը կրելուց: Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. 5. ՀՀ սահմանադրական դատարանն իր 2017 թվականի փետրվարի 14-ի թիվ ՍԴՈ-1348 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ դիրքորոշումը. «[Ա]րարքի պատժելիությունը վերացնող օրենքը հետադարձությամբ կիրառելու հատուկ քրեադատավարական կարգի բացակայության պայմաններում, մինչև ՀՀ Ազգային ժողովի կողմից համապատասխան իրավակարգավորումների հստակեցումը և իրավակարգավորման բացի հաղթահարումը, ելնելով ՀՀ Սահմանադրության 72-րդ հոդվածի անմիջական գործողությունից և վերջինիս` սույն որոշման մեջ բացահայտված բովանդակությամբ կիրառումն ապահովելու, ինչպես նաև անձի հիմնական իրավունքների և ազատությունների արդյունավետ դատական պաշտպանությունն ապահովելու համար իրավակիրառ պրակտիկայի շրջանակներում արարքի պատժելիությունը վերացնող օրենքի հետադարձ կիրառումը պատիժ կրող անձանց նկատմամբ անհրաժեշտ է իրականացնել նոր հանգամանքի հիմքով դատական ակտի վերանայման վերաբերյալ իրավակարգավորումների շրջանակներում` արարքի պատժելիությունը վերացնող օրենքի ուժի մեջ մտնելը դիտարկելով որպես դատական ակտը վերանայելու համար նոր հանգամանք»: 6. ՀՀ Սահմանադրության 72-րդ հոդվածի համաձայն` «Ոչ ոք չի կարող դատապարտվել այնպիսի գործողության կամ անգործության համար, որը կատարման պահին հանցագործություն չի հանդիսացել: Չի կարող նշանակվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որը ենթակա էր կիրառման հանցանք կատարելու պահին: Արարքի պատժելիությունը վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենքն ունի հետադարձ ուժ»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն՝ տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում՝ այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն: 2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի: 3. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը»: Գ.Պողոսյանի գործով որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Քրեական օրենքը հետադարձ ուժ է ստանում, այսինքն` դրա գործողությունը տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց վրա հետևյալ դեպքերում. 1. նոր օրենքը վերացնում է արարքի հանցավորությունը (ապաքրեականացում), 2. նոր օրենքը մեղմացնում է պատիժը, 3. նոր օրենքն այլ կերպ բարելավում է հանցանք կատարած անձի վիճակը: Ինչպես երևում է վերոգրյալից, քրեական օրենքին հետադարձ ուժ տալու պայմանները սպառիչ են և ունեն իմպերատիվ բնույթ, այսինքն` եթե նոր ընդունված օրենքը պարունակում է վերը նշված պայմաններից առնվազն մեկը, ապա իրավակիրառող մարմինը պարտավոր է դրա գործողությունը տարածել մինչև օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են այն, սակայն ունեն դատվածություն» (տե՛ս Գասպար Պողոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԳԴ1/0013/01/11 որոշումը): ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Իրացնելու նպատակով թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր ապօրինի պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, փոխադրելը, առաքելը կամ դրանք ապօրինի իրացնելը` պատժվում է ազատազրկմամբ՝ երեքից յոթ տարի ժամկետով: (…)»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցներ կամ հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր ապօրինի պատրաստելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, փոխադրելը կամ առաքելը՝ պատժվում է կալանքով՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով: 2. Նույն արարքները, որոնք կատարվել են՝ (…) 2) խոշոր չափերով՝ պատժվում են ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով: (…)»։ Մինչև 2018 թվականի հունիսի 28-ը գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածի համաձայն` «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի զգալի չափ է սահմանված եղել 0,5 գրամից ավելի մինչև 5,0 գրամը ներառյալ, իսկ որպես խոշոր չափ՝ 5,0 գրամից ավելի մինչև 500.0 գրամը ներառյալ: Իր հերթին «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի համար՝ որպես զգալի չափ է սահմանված եղել 0,005 գրամից ավելի մինչև 0,5 գրամը ներառյալ: 2017 թվականի դեկտեմբերի 6-ին ընդունված (ուժի մեջ է մտել պաշտոնական հրապարակումից վեց ամիս հետո) «Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» թիվ ՀՕ-241-Ն օրենքի 4-րդ հոդվածի համաձայն` ուժը կորցրած է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածը, իսկ նույն օրենքի 1-ին հոդվածի 5.3 մասի համաձայն` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանում է ՀՀ կառավարությունը: ՀՀ կառավարության 2018 թվականի հունիսի 27-ի թիվ 707-Ն որոշման` թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութերի մանր, զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը սահմանող թիվ 1 հավելվածի համաձայն` «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի խոշոր չափ է սահմանված 12,5 գրամից առավել մինչև 62,5 գրամը ներառյալ, որպես զգալի չափ է սահմանված 2,5 գրամից առավել մինչև 12,5 գրամը ներառյալ (կետ՝ 78): Իր հերթին «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի համար՝ որպես զգալի չափ է սահմանված 0,005 գրամից ավելի մինչև 0,5 գրամը ներառյալ (կետ՝ 152): 7. Սույն գործի նյութերից ուսումնասիրությունից երևում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Գևորգ Խատիսյանը մեղավոր է ճանաչվել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով 5,64 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար: Միաժամանակ նախորդ կետում մեջբերված օրենսդրական փոփոխության վերլուծությունից էլ հետևում է, որ կատարված օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի 5,64 գրամը արդեն հանդիսանում է զգալի չափ, քանի որ զգալի չափ է սահմանված 2,5 գրամից առավել մինչև 12,5 գրամը ներառյալ: Միաժամանակ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ Գևորգ Խատիսյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով իրեն մեղսագրված արարքը կատարել է նախքան հիշյալ օրենսդրական փոփոխությունների ուժի մեջ մտնելը: 8. Նախորդ կետում արձանագրված փաստական տվյալները գնահատելով սույն որոշման 6-րդ կետի լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ կատարված օրենսդրական փոփոխությունները ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետի համատեքստում՝ կիրառելի են դատապարտյալ Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ (նոր օրենքը մեղմացնում է պատիժը): Մասնավորապես կատարված օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի 5,64 գրամը հանդիսանում է զգալի չափ, իսկ առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որի համար ավելի մեղմ պատիժ է սահմանված: Ինչ վերաբերում է «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի 0.0253 գրամը հանդիսացել և հանդիսանում է զգալի չափ, քանի որ թե մինչև կատարված օրենսդրական փոփոխությունները, թե դրանից հետո՝ «Տետրահիդրոկաննաբինոլ» տեսակի թմրամիջոցի համար՝ որպես զգալի չափ է սահմանված 0,005 գրամից ավելի մինչև 0,5 գրամը ներառյալ: Անդրադառնալով Գևորգ Խատիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով կատարած արարքին, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ կատարված օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի 1.8 գրամը, թեև զգալի չափից դարձել է մանր չափ (զգալի չափ է սահմանված 2,5 գրամից առավել մինչև 12,5 գրամը ներառյալ), սակայն իրացնելու նպատակով ինչպես զգալի, այնպես էլ մանր չափերով թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար պատասխանատվություն է նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Այլ կերպ ասած` կատարված օրենսդրական փոփոխությունները չեն հանգեցնում Գևորգ Խատիսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով կատարված արարքի իրավաբանական որակման փոփոխության: Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ իրացնելու նպատակով 1.8 գրամ քաշով «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելու համար Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ նշանակվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված նվազագույն պատիժը: 9. Հիմք ընդունելով նախորդ կետում արված եզրահանգումները Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Գևորգ Խատիսյանի կատարած արարքը (առանց իրացնելու նպատակի 5,64 գրամ «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցի ապօրինի շրջանառություն կատարելը) համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին: Հիշյալ նոր հանգամանքը հիմք է Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելու և այդ մասով Գևորգ Խատիսյանի արարքին տրված քրեաիրավական գնահատականը (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով վերաորակելու համար: Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանը՝ հաշվի առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության բնույթը ու դրա հանրային վտանգավորության աստիճանը, սույն որոշման 3-րդ կետում մեջբերված Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված՝ Գևորգ Խատիսյանի անձը բնութագրող տվյալները, նրան պատաuխանատվությունն և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, գտնում է, որ Գևորգ Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 4 (չորս) ամիս ժամկետով, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նշանակված պատիժը՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով ազատազրկումը պետք է թողնել անփոփոխ: Նշանակված պատիժները ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կիրառմամբ մասնակիորեն գումարելու միջոցով նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում՝ 3 (տարի) 3 (երեք) ամիս ժամկետով: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ և 426.9 հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց՝ Վերաքննիչ բողոքը բավարարել: Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի օգոստոսի 17-ի դատավճիռը մասնակի բեկանել և փոփոխել։ Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով և պատիժ նշանակել ազատազրկման ձևով՝ 4 (չորս) ամիս ժամկետով: Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նշանակված պատիժը` 3 (երեք) տարի ժամկետով ազատազրկումը թողնել անփոփոխ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Գևորգ Ալեքսանի Խատիսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 3 (երեք) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով: Պատժի կրման սկիզբը հաշվել 2017 թվականի ապրիլի 13-ից։ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ.ՄԱՐԴԱՆՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 26-10-2018 |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Կարեն |
| Ազգանուն | Մարդանյան |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Անդրանիկ |
| Ազգանուն | Մնացականյան |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Մհեր |
| Ազգանուն | Արղամանյան |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 29-11-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 3 հատորից. 366, 207 , 37 թերթերից: |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 29-11-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 3 հատորից. 366, 207 , 37 թերթերից: |
| Ուր | Երևան քաղաքի դատարան |
| Գրության համարը | Ե-41753/18 |