Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0031/01/17
Վիճակագրական տողի համար :
6.5
Պատասխանող
Կոստանտին Կոստանյան
Կոնստանտին Կոստանյան Ասլան
Կոնստանտին Կոստանյան
Կոնստանտին Կոստանյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Սեվակ Համբարձումյան
Մանուշակ Պետրոսյան
Կարինե Ղազարյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
Վճռաբեկ
Ելիզավետա Դանիելյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Սեվակ Համբարձումյան
Մանուշակ Պետրոսյան
Կարինե Ղազարյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
Վճռաբեկ
Ելիզավետա Դանիելյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2017-06-14 | 12:00 | 4 | Կայացվել է | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2017-04-19 | 12:00 | 5 | Կայացել է | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2017-04-04 | 15:30 | 5 | Կայացել է |
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԵԱՔԴ/0031/01/17
Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական
շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի
դատավճիռը կայացրած դատարանի կազմը
նախագահող դատավոր` Ա.Մկրտչյան
ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
14 հունիսի 2017թ. ք.Երևան
ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Մ.Մելքոնյանի
մասնակցությամբ`
պաշտպան` Լ.Ավետիսյանի
ամբաստանյալ` Կ.Կոստանյանի
դռնբաց դատական նիստում պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերանայելով Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. ապրիլի 19-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. Թիվ 69104016 քրեական գործը հարուցվել է 22.04.2016թ. ՀՀ քննչական կոմիտեի ՀԿԳ քննության գլխավոր վարչությն ՀԿԳ ավագ քննիչ Ա.Մակինյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներով: Նույն որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2. 2016թ. ապրիլի 29-ին Կ.Կոստանյանը ձերբակալվել է:
3. Նախաքննության մարմնի 2016թ. մայիսի 01-ի որոշմամբ Կ.Կոստանյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
4. Նույն մարմինը 01.05.2016թ. միջնորդություն է հարուցել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ:
5. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.05.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը 2 /երկու/ ամիս ժամկետով։
6. Նախաքննության մարմնի 20.06.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ:
7. ՀՀ քննչական կոմիտեի ՀԿԳ քննության գլխավոր վարչության ՀԿԳ քննիչ Կ.Խանումյանի 20.06.2016թ. որոշմամբ թիվ 69104016 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
8. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 21.06.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամկետով։
9. Նախաքննության մարմնի 18.08.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ:
10. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 24.08.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամկետով։
11. Նախաքննության մարմնի 18.10.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ:
12. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 21.10.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամկետով։
13. Նախաքննության մարմնի 12.12.2016թ. որոշմամբ մեղադրյալ Կ.Կոստանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել և վերջինս որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
14. Նախաքննության մարմնի 13.12.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ:
15. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 21.12.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացվել է 1/մեկ/ ամսով։
16. 28.12.2016թ. Կ.Կոստանյանի և մյուսի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
17. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Ա.Մկրտչյանի 30.12.2016թ. որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և մյուսի` ընդունվել է վարույթ, իսկ 16.01.2017թ. որոշմամբ` քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության:
18. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.03.2017թ. որոշմամբ Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի /ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով/ և մյուսի վերաբերյալ ԵԱՔԴ/0261/01/16 քրեական գործի վարույթից անջատվել է ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի մասը և այն քննվել է առանձին վարույթում:
19. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Ա.Մկրտչյանի 21.03.2017թ. որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ընդունվել է վարույթ, իսկ 24.03.2017թ. որոշմամբ` քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության:
20. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. ապրիլի 19-ի դատավճռով ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել ազատազրկման` 5/հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Պատժի սկիզբը հաշվվել է 2016թ. ապրիլի 29-ից
Ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
21. Ընդհանուր իրավասության դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ փոստին հանձնելու միջոցով 15.05.2017թ. վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանը:
22. ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանի 29.05.2017թ. որոշմամբ պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է Վերաքննիչ դատարանի վարույթ և քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում քննության է նշանակվել 2017թ. հունիսի 14-ին:
2. Գործի փաստական հանգամանքները.
23. Ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել է այն բանի համար, որ նա 2014-2015թթ. ընթացքում աշխատելով <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերության կոմերցիոն բաժնում որպես կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, խարդախությամբ ընկերությունից հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափերով` 65.617.500 ՀՀ դրամ արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր:
Այսպես, Կոնստանտին Կոստանյանը <<Ֆլեշ Թեգետա Մոտորս>> ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 31.05.2013թ. կնքված աշխատանքային պայմանագրի հիման վրա ընդունվել է աշխատանքի ընկերությունում որպես կոմերցիոն բաժնի կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և <<Ֆլեշ Թեգետա Մոտորս>> ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 01.06.2013թ. կնքված լիակատար նյութական պատասխանատվության մասին պայմանագրի համաձայն հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, այնուհետև աշխատելով նույն պաշտոնում ընկերության իրավահաջորդ <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերությունում, խարդախությամբ առանձնապես խոշոր չափերով հափշտակություն կատարելու միասնական դիտավորությամբ, շարունակաբար` 2014-2015թթ. ընթացքում իր և տարբեր անձանց տվյալներով առանց ձեռնարկատիրական գործունեություն ծավալելու մտադրության հիմնադրել է <<Գրանդ Լոջիստիկ>>, <<Մ-Մայնինգ Քոմպանի>>, <<Նյու Էյջ>>, <<Ալ-Մաքսա>>, <<Բիտեք>>, <<Սկորին գրուպ>>, <<Գրիգշին>>, <<Հակոբյանշին>>, <<Հազարաշեն-1>>, <<Նորաճ Քոնսթաքշն>>, <<Նոռկո>>, <<Արմոտրանս>>, <<Վոլֆ Գրուպ>>, <<Մոնշին>>, <<Սլավքար>>, <<Էմ Գրուպ>> և <<Հակշինմոնտաժ>> ՍՊ ընկերությունները, բացի այդ, տեղեկատվական համակարգերից իմանալով <<Ջեռմաքս ԱՌԱ>> և <<Մառլին>> ՍՊ ընկերությունների տվյալները, խաբեությամբ ընկերությունում նրանց ներկայացրել է որպես գնորդների, որոնց միջոցով իրականացրել է <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերության ավտոպահեստամասերի ձևական ձեռքբերում` հիշյալ ընկերությունների անվամբ համապատասխան հաշիվ ապրանքագրերի հիման վրա դուրս է գրել առանձնապես խոշոր չափերով` ընդհանուր 65.617.500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր` անվադողեր, անվահեծեր, շարժիչի յուղ, զտիչ և մարտկոցներ, որոնք խարդախությամբ հափշտակել է:
Հափշտակության հանգամանքը քողարկելու նպատակով, Կոնստանտին Կոստանյանը հետագայում մատակարարված ավտոպահեստամասերի հաշիվ ապրանքագրերն իր մոտ գտնվող հիշյալ ընկերությունների իրական կնիքներով հաստատելով և ստորագրելով, ներկայացրել է մատակարարված ապրանքների դիմաց նշված ընկերությունների կողմից վճարման ենթակա գումարը որպես <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերության հանդեպ ունեցած դեբիտորական պարտք: Հափշտակված ավտոպահեստամասերը Կոնստանտին Կոստանյանը վաճառել է, իսկ վաճառքից ստացված միջոցները տնօրինել իր հայեցողությամբ:
3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները, պահանջը
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
24. Պաշտպան Լ.Ավետիսյանն իր բերած վերաքննիչ բողոքում նշում է, որ դատավճիռը կայացվել է նյութական և քրեադատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներով:
Դատարանը Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակել է կատարած արարքին ոչ համաչափ պատիժ, չի անդրադարձել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու պահանջին, որով թույլ է տվել օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի համաձայն` Կոնստանտին Կոստանյանի նկատմամբ կայացված դատավճիռը բեկանելու և փոփոխելու համար հիմք է հանդիսանում։
Պաշտպանական կողմի համոզմամբ` դատարանն ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի անձը, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալներն, ինչպես նաև հանցագործությունը կատարելու հանգամանքներն ամբողջությամբ չի հետազոտել ու չի գնահատել, պատիժ նշանակելիս անտեսել է արդարության, պատժի անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքները։ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակվել է կատարած հանցավոր արարքին անհամաչափ խիստ պատիժ, հաշվի չի առել տուժող <<Ֆլեշ Մոտորս >> ՍՊ ընկերության ներկայացուցչի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու հանգամանքը, քննության չի առել ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորության հարցը։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի պարզաբանումներով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը սահմանափակված չէ հանցագործությունների տեսակով, դրանց ծանրության ատիճանով և անձանց շրջանակով, ում նկատմամբ չի կարող այն կիրառվել։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։
ՀՀ քրեական օրենսսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը իրավական դիրքորոշում է արտահայտել մի շարք նախադեպային որոշումներով, մասնավորապես ՎԲ-192/07 և ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներով, որոնց համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը սահմանափակված չէ հանցագործությունների տեսակով, դրանց ծանրության ատիճանով և անձանց շրջանակով ում նկատմամբ չի կարող այն կիրառվել։ Պատիժը պայմանականորեն կիրառելու համար անհրաժեշտ է, որ դատարանը համոզվածություն ու վստահությունը ունենա առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու մասին։
Դատարանը, արագացված դատաքննության կարգի կիրառմամբ, թվարկելով գործով ամբաստանյալ Կ.Կոստանդյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և նրա անձը բնութագրող հանգամանքները և նշելով նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, չի պատճառաբանել, թե ինչու է Կ.Կոստանյանի նկատմամբ հատկապես 5/հինգ/ տարի ժամկետով ազատազրկումը համաչափ նրա կատարած արարքին և ինչ հիմնավորումներով է, որ առավել մեղմ պատիժը անհամաչափ կլինի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակներին հասնելու համար։ Դատարանն ընդհանրապես չի անդրադարձել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հնարավորության հարցին։ Դատարանը պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերը նշված որոշմամբ արտահայտված դիրքորոշումը, որ կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի, և, որ առանց հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է։
Սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Կ.Կոստանդյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող թվարկված հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալները, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նրա սոցիալական ու ընտանեկան վիճակը, տուժողի ներկայացուցչի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու հանգամանքը կարող են դատարանի մոտ համոզվածություն ու վստահություն ձևավորել հանգելու հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալ Կ.Կոստանյանի ուղղումը հնարավոր է նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված նվազ խիստ պատիժ նշանակելու և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով։
25. Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 73-րդ, 376-րդ, 380.1-րդ, 381-րդ, 394-րդ, 395-րդ և 397-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանին բողոք բերած անձը խնդրում է վիճարկվող դատական ակտը բեկանել և փոփոխել, ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակել հոդվածով նախատեսված նվազ խիստ պատիժ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան:
4.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերանայելով առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը փոփոխելու և ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը մեղմացնելու կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժ նշանակելու հիմքեր չկան` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
26. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
<<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն` <<եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետի համաձայն`
<<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
…8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը>>:
27. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությամբ, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։
Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
/.../ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին>> /Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը/։
Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցի լուծման ժամանակ դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Դ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որի համաձայն՝ <<Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը>> /տե՛ս, Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը/։
28. Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի պետք է առնի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։
29. Սույն գործով առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը /կատարածը ծանր հանցագործություն է/, հանցավորի անձը` բնութագրվում է դրականորեն, ամուսնացած է, որպես վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի առնելով այն, որ ընդունել է մեղքը և զղջացել կատարած արարքի համար, խնամքի են երեք մանկահասակ երեխաները, ընտանիքի միակ կերակրողն է, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում վերջինիս նկատմամբ նշանակել է տվյալ հանցագործության համար օրենքով նախատեսված` ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ, որը նա պետք է կրի:
30. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը մեղմացնելու, ինչպես նաև այն` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և միայն ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը նրա կողմից ռեալ կրելու միջոցով է հնարավոր հասնել ՀՀ քրեական օրենգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
31. Ինչ վերաբերվում է վերաքննիչ բողոքի այն պնդմանը, թե <<… դատարանն ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի անձը, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալներն, ինչպես նաև հանցագործությունը կատարելու հանգամանքներն ամբողջությամբ չի հետազոտել ու չի գնահատել, պատիժ նշանակելիս անտեսել է արդարության, պատժի անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքները>>, ապա այն հիմնավորված չէ, նկատի ունենալով, որ առաջին ատյանը դատարանն արդեն իսկ հաշվի է առել վերոնշյալ հանգամանքները վերջինիս նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, և եկել է համապատասխան եզրակացության` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու անհնարինության վերաբերյալ:
32. Վերաքննիչ բողոքի այն պատճառաբանությանը, թե <<…Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակվել է կատարած հանցավոր արարքին անհամաչափ խիստ պատիժ, հաշվի չի առել տուժող <<Ֆլեշ Մոտորս >> ՍՊ ընկերության ներկայացուցչի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու հանգամանքը>>, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ առաջին ատյանի դատարանին տուժողի ներկայացուցիչ Վ.Թորոսյանը դիմում է ներկայացրել քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու վերաբերյալ այն պատճառաբանությամբ, որ <<…մտադիր է իրեն պատճառված վնասի հատուցման պահանջով առանձին հայցադիմում ներկայացնել դատարան` քաղաքացիական դատավարության կարգով>>, ինչը վկայում է այն մասին, որ սույն գործով հանցագործությամբ պատճառված նյութական վնասը հատուցված չէ:
33. Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է այն հետևության, որ բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը փոփոխելու, ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը մեղմացնելու կամ այն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, նկատի ունենալով, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դատական սխալի:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
1. Պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. ապրիլի 19-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` թողնել օրինական ուժի մեջ:
2. Սույն որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք կարող է բերվել այն հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում` ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԵԱՔԴ/0031/01/17
Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական
շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի
դատավճիռը կայացրած դատարանի կազմը
նախագահող դատավոր` Ա.Մկրտչյան
ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
14 հունիսի 2017թ. ք.Երևան
ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Մ.Մելքոնյանի
մասնակցությամբ`
պաշտպան` Լ.Ավետիսյանի
ամբաստանյալ` Կ.Կոստանյանի
դռնբաց դատական նիստում պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերանայելով Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. ապրիլի 19-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. Թիվ 69104016 քրեական գործը հարուցվել է 22.04.2016թ. ՀՀ քննչական կոմիտեի ՀԿԳ քննության գլխավոր վարչությն ՀԿԳ ավագ քննիչ Ա.Մակինյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներով: Նույն որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2. 2016թ. ապրիլի 29-ին Կ.Կոստանյանը ձերբակալվել է:
3. Նախաքննության մարմնի 2016թ. մայիսի 01-ի որոշմամբ Կ.Կոստանյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
4. Նույն մարմինը 01.05.2016թ. միջնորդություն է հարուցել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ:
5. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.05.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը 2 /երկու/ ամիս ժամկետով։
6. Նախաքննության մարմնի 20.06.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ:
7. ՀՀ քննչական կոմիտեի ՀԿԳ քննության գլխավոր վարչության ՀԿԳ քննիչ Կ.Խանումյանի 20.06.2016թ. որոշմամբ թիվ 69104016 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
8. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 21.06.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամկետով։
9. Նախաքննության մարմնի 18.08.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ:
10. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 24.08.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամկետով։
11. Նախաքննության մարմնի 18.10.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ:
12. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 21.10.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամկետով։
13. Նախաքննության մարմնի 12.12.2016թ. որոշմամբ մեղադրյալ Կ.Կոստանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել և վերջինս որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
14. Նախաքննության մարմնի 13.12.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ:
15. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 21.12.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացվել է 1/մեկ/ ամսով։
16. 28.12.2016թ. Կ.Կոստանյանի և մյուսի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
17. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Ա.Մկրտչյանի 30.12.2016թ. որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և մյուսի` ընդունվել է վարույթ, իսկ 16.01.2017թ. որոշմամբ` քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության:
18. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.03.2017թ. որոշմամբ Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի /ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով/ և մյուսի վերաբերյալ ԵԱՔԴ/0261/01/16 քրեական գործի վարույթից անջատվել է ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի մասը և այն քննվել է առանձին վարույթում:
19. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Ա.Մկրտչյանի 21.03.2017թ. որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ընդունվել է վարույթ, իսկ 24.03.2017թ. որոշմամբ` քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության:
20. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. ապրիլի 19-ի դատավճռով ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել ազատազրկման` 5/հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Պատժի սկիզբը հաշվվել է 2016թ. ապրիլի 29-ից
Ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
21. Ընդհանուր իրավասության դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ փոստին հանձնելու միջոցով 15.05.2017թ. վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանը:
22. ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանի 29.05.2017թ. որոշմամբ պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է Վերաքննիչ դատարանի վարույթ և քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում քննության է նշանակվել 2017թ. հունիսի 14-ին:
2. Գործի փաստական հանգամանքները.
23. Ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել է այն բանի համար, որ նա 2014-2015թթ. ընթացքում աշխատելով <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերության կոմերցիոն բաժնում որպես կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, խարդախությամբ ընկերությունից հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափերով` 65.617.500 ՀՀ դրամ արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր:
Այսպես, Կոնստանտին Կոստանյանը <<Ֆլեշ Թեգետա Մոտորս>> ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 31.05.2013թ. կնքված աշխատանքային պայմանագրի հիման վրա ընդունվել է աշխատանքի ընկերությունում որպես կոմերցիոն բաժնի կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և <<Ֆլեշ Թեգետա Մոտորս>> ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 01.06.2013թ. կնքված լիակատար նյութական պատասխանատվության մասին պայմանագրի համաձայն հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, այնուհետև աշխատելով նույն պաշտոնում ընկերության իրավահաջորդ <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերությունում, խարդախությամբ առանձնապես խոշոր չափերով հափշտակություն կատարելու միասնական դիտավորությամբ, շարունակաբար` 2014-2015թթ. ընթացքում իր և տարբեր անձանց տվյալներով առանց ձեռնարկատիրական գործունեություն ծավալելու մտադրության հիմնադրել է <<Գրանդ Լոջիստիկ>>, <<Մ-Մայնինգ Քոմպանի>>, <<Նյու Էյջ>>, <<Ալ-Մաքսա>>, <<Բիտեք>>, <<Սկորին գրուպ>>, <<Գրիգշին>>, <<Հակոբյանշին>>, <<Հազարաշեն-1>>, <<Նորաճ Քոնսթաքշն>>, <<Նոռկո>>, <<Արմոտրանս>>, <<Վոլֆ Գրուպ>>, <<Մոնշին>>, <<Սլավքար>>, <<Էմ Գրուպ>> և <<Հակշինմոնտաժ>> ՍՊ ընկերությունները, բացի այդ, տեղեկատվական համակարգերից իմանալով <<Ջեռմաքս ԱՌԱ>> և <<Մառլին>> ՍՊ ընկերությունների տվյալները, խաբեությամբ ընկերությունում նրանց ներկայացրել է որպես գնորդների, որոնց միջոցով իրականացրել է <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերության ավտոպահեստամասերի ձևական ձեռքբերում` հիշյալ ընկերությունների անվամբ համապատասխան հաշիվ ապրանքագրերի հիման վրա դուրս է գրել առանձնապես խոշոր չափերով` ընդհանուր 65.617.500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր` անվադողեր, անվահեծեր, շարժիչի յուղ, զտիչ և մարտկոցներ, որոնք խարդախությամբ հափշտակել է:
Հափշտակության հանգամանքը քողարկելու նպատակով, Կոնստանտին Կոստանյանը հետագայում մատակարարված ավտոպահեստամասերի հաշիվ ապրանքագրերն իր մոտ գտնվող հիշյալ ընկերությունների իրական կնիքներով հաստատելով և ստորագրելով, ներկայացրել է մատակարարված ապրանքների դիմաց նշված ընկերությունների կողմից վճարման ենթակա գումարը որպես <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերության հանդեպ ունեցած դեբիտորական պարտք: Հափշտակված ավտոպահեստամասերը Կոնստանտին Կոստանյանը վաճառել է, իսկ վաճառքից ստացված միջոցները տնօրինել իր հայեցողությամբ:
3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները, պահանջը
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
24. Պաշտպան Լ.Ավետիսյանն իր բերած վերաքննիչ բողոքում նշում է, որ դատավճիռը կայացվել է նյութական և քրեադատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներով:
Դատարանը Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակել է կատարած արարքին ոչ համաչափ պատիժ, չի անդրադարձել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու պահանջին, որով թույլ է տվել օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի համաձայն` Կոնստանտին Կոստանյանի նկատմամբ կայացված դատավճիռը բեկանելու և փոփոխելու համար հիմք է հանդիսանում։
Պաշտպանական կողմի համոզմամբ` դատարանն ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի անձը, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալներն, ինչպես նաև հանցագործությունը կատարելու հանգամանքներն ամբողջությամբ չի հետազոտել ու չի գնահատել, պատիժ նշանակելիս անտեսել է արդարության, պատժի անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքները։ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակվել է կատարած հանցավոր արարքին անհամաչափ խիստ պատիժ, հաշվի չի առել տուժող <<Ֆլեշ Մոտորս >> ՍՊ ընկերության ներկայացուցչի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու հանգամանքը, քննության չի առել ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորության հարցը։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի պարզաբանումներով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը սահմանափակված չէ հանցագործությունների տեսակով, դրանց ծանրության ատիճանով և անձանց շրջանակով, ում նկատմամբ չի կարող այն կիրառվել։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։
ՀՀ քրեական օրենսսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը իրավական դիրքորոշում է արտահայտել մի շարք նախադեպային որոշումներով, մասնավորապես ՎԲ-192/07 և ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներով, որոնց համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը սահմանափակված չէ հանցագործությունների տեսակով, դրանց ծանրության ատիճանով և անձանց շրջանակով ում նկատմամբ չի կարող այն կիրառվել։ Պատիժը պայմանականորեն կիրառելու համար անհրաժեշտ է, որ դատարանը համոզվածություն ու վստահությունը ունենա առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու մասին։
Դատարանը, արագացված դատաքննության կարգի կիրառմամբ, թվարկելով գործով ամբաստանյալ Կ.Կոստանդյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և նրա անձը բնութագրող հանգամանքները և նշելով նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, չի պատճառաբանել, թե ինչու է Կ.Կոստանյանի նկատմամբ հատկապես 5/հինգ/ տարի ժամկետով ազատազրկումը համաչափ նրա կատարած արարքին և ինչ հիմնավորումներով է, որ առավել մեղմ պատիժը անհամաչափ կլինի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակներին հասնելու համար։ Դատարանն ընդհանրապես չի անդրադարձել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հնարավորության հարցին։ Դատարանը պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերը նշված որոշմամբ արտահայտված դիրքորոշումը, որ կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի, և, որ առանց հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է։
Սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Կ.Կոստանդյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող թվարկված հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալները, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նրա սոցիալական ու ընտանեկան վիճակը, տուժողի ներկայացուցչի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու հանգամանքը կարող են դատարանի մոտ համոզվածություն ու վստահություն ձևավորել հանգելու հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալ Կ.Կոստանյանի ուղղումը հնարավոր է նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված նվազ խիստ պատիժ նշանակելու և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով։
25. Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 73-րդ, 376-րդ, 380.1-րդ, 381-րդ, 394-րդ, 395-րդ և 397-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանին բողոք բերած անձը խնդրում է վիճարկվող դատական ակտը բեկանել և փոփոխել, ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակել հոդվածով նախատեսված նվազ խիստ պատիժ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան:
4.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերանայելով առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը փոփոխելու և ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը մեղմացնելու կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժ նշանակելու հիմքեր չկան` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
26. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
<<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն` <<եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետի համաձայն`
<<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
…8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը>>:
27. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությամբ, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։
Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
/.../ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին>> /Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը/։
Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցի լուծման ժամանակ դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Դ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որի համաձայն՝ <<Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը>> /տե՛ս, Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը/։
28. Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի պետք է առնի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։
29. Սույն գործով առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը /կատարածը ծանր հանցագործություն է/, հանցավորի անձը` բնութագրվում է դրականորեն, ամուսնացած է, որպես վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի առնելով այն, որ ընդունել է մեղքը և զղջացել կատարած արարքի համար, խնամքի են երեք մանկահասակ երեխաները, ընտանիքի միակ կերակրողն է, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում վերջինիս նկատմամբ նշանակել է տվյալ հանցագործության համար օրենքով նախատեսված` ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ, որը նա պետք է կրի:
30. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը մեղմացնելու, ինչպես նաև այն` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և միայն ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը նրա կողմից ռեալ կրելու միջոցով է հնարավոր հասնել ՀՀ քրեական օրենգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
31. Ինչ վերաբերվում է վերաքննիչ բողոքի այն պնդմանը, թե <<… դատարանն ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի անձը, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալներն, ինչպես նաև հանցագործությունը կատարելու հանգամանքներն ամբողջությամբ չի հետազոտել ու չի գնահատել, պատիժ նշանակելիս անտեսել է արդարության, պատժի անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքները>>, ապա այն հիմնավորված չէ, նկատի ունենալով, որ առաջին ատյանը դատարանն արդեն իսկ հաշվի է առել վերոնշյալ հանգամանքները վերջինիս նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, և եկել է համապատասխան եզրակացության` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու անհնարինության վերաբերյալ:
32. Վերաքննիչ բողոքի այն պատճառաբանությանը, թե <<…Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակվել է կատարած հանցավոր արարքին անհամաչափ խիստ պատիժ, հաշվի չի առել տուժող <<Ֆլեշ Մոտորս >> ՍՊ ընկերության ներկայացուցչի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու հանգամանքը>>, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ առաջին ատյանի դատարանին տուժողի ներկայացուցիչ Վ.Թորոսյանը դիմում է ներկայացրել քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու վերաբերյալ այն պատճառաբանությամբ, որ <<…մտադիր է իրեն պատճառված վնասի հատուցման պահանջով առանձին հայցադիմում ներկայացնել դատարան` քաղաքացիական դատավարության կարգով>>, ինչը վկայում է այն մասին, որ սույն գործով հանցագործությամբ պատճառված նյութական վնասը հատուցված չէ:
33. Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է այն հետևության, որ բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը փոփոխելու, ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը մեղմացնելու կամ այն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, նկատի ունենալով, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դատական սխալի:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
1. Պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. ապրիլի 19-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` թողնել օրինական ուժի մեջ:
2. Սույն որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք կարող է բերվել այն հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում` ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
Գործ No ԵԱՔԴ/0031/01/17
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՙ19՚ ապրիլի 2017 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Մ.Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.Բարսեղյանի
պաշտպան Լ.Ավետիսյանի
տուժողի ներկայացուցիչ Վ.Թորոսյանի
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգով, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի /ծնված 1980 թվականի նոյմեբերի 21-ին` Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառած` քաղաք Երևան, Ն.Զարյան 15-րդ շենք, 13-րդ բնակարան, բնակվող` քաղաք Երևան Ազատության 9բ շենք, 18-րդ բնակարան, ՀՀ արդարադատության նախարարության ՙՎարդաշեն՚ քրեակատարողական հիմնարկի կալանավոր, կալանքի տակ է 2016 թվականի ապրիլի 29-ից/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2016 թվականի ապրիլի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի ՀԿԳ քննության գլխավոր վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետերով հարուցվել է թիվ 69104016 քրեական գործը:
2016 թվականի ապրիլի 29-ին Կոնստանտին Կոստանյանը ձերբակալվել է:
2016 թվականիւ մայիսի 01-ին Կոնստանտին Կոստանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը:
2016 թվականի դեկտեմբերի 12-ին Կոնստանտին Կոստանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2016 թվականի դեկտեմբերի 28-ին թիվ 69104016 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
2017 թվականի մարտի 20-ին դատարանի որոշմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0261/01/16 քրեական գործից անջատվել է Կոնստանտին Կոստանյանի մասը:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինը Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա 2014-2015թթ. ընթացքում աշխատելով ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության կոմերցիոն բաժնում որպես կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, խարդախությամբ ընկերությունից հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափերով` 65.617.500 ՀՀ դրամ արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր:
Այսպես. Կոնստանտին Կոստանյանը ՙՖլեշ Թեգետա Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 31.05.2013 թվականին կնքված աշխատանքային պայմանագրի հիման վրա ընդունվել է աշխատանքի ընկերությունում որպես կոմերցիոն բաժնի կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և ՙՖլեշ Թեգետա Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 01.06.2013 թվականի կնքված լիակատար նյութական պատասխանատվության մասին պայմանագրի համաձայն հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, այնուհետև աշխատելով նույն պաշտոնում ընկերության իրավահաջորդ ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերությունում, խարդախությամբ առանձնապես խոշոր չափերով հափշտակություն կատարելու միասնական դիտավորությամբ, շարունակաբար` 2014-2015թթ. ընթացքում իր և տարբեր անձանց տվյալներով առանց ձեռնարկատիրական գործունեություն ծավալելու մտադրության հիմնադրել է ՙԳրանդ Լոջիստիկ՚, ՙՄ-Մայնինգ Քոմպանի՚, ՙՆյու Էյջ՚, ՙԱլ-Մաքսա՚, ՙԲիտեք՚, ՙՍկորին գրուպ՚, ՙԳրիգշին՚, ՙՀակոբյանշին՚, ՙՀազարաշեն-1՚, ՙՆորաճ Քոնսթաքշն՚, ՙՆոռկո՚, ՙԱրմոտրանս՚, ՙՎոլֆ Գրուպ՚, ՙՄոնշին՚, ՙՍլավքար՚, ՙԷմ Գրուպ՚ և ՙՀակշինմոնտաժ՚ ՍՊ ընկերությունները, բացի այդ տեղեկատվական համակարգերից իմանալով ՙՋեռմաքս ԱՌԱ՚ և ՙՄառլին՚ ՍՊ ընկերությունների տվյալները, խաբեությամբ ընկերությունում նրանց ներկայացրել է որպես գնորդների, որոնց միջոցով իրականացրել է ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության ավտոպահեստամասերի ձևական ձեռքբերում` հիշյալ ընկերությունների անվամբ համապատասխան հաշիվ ապրանքագրերի հիման վրա դուրս է գրել առանձնապես խոշոր չափերով` ընդհանուր 65.617.500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր` անվադողեր, անվահեծեր, շարժիչի յուղ, զտիչ և մարտկոցներ որոնք խարդախությամբ հափշտակել է:
Հափշտակության հանգամանքը քողարկելու նպատակով, Կոնստանտին Կոստանյանը հետագայում մատակարարված ավտոպահեստամասերի հաշիվ ապրանքագրերն իր մոտ գտնվող հիշյալ ընկերությունների իրական կնիքներով հաստատելով և ստորագրելով, ներկայացրել է մատակարարված ապրանքների դիմաց նշված ընկերությունների կողմից վճարման ենթակա գումարը որպես ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության հանդեպ ունեցած դեբիտորական պարտք: Հափշտակված ավտոպահեստամասերը Կոնստանտին Կոստանյանը վաճառել է, իսկ վաճառքից ստացված միջոցները տնօրինել իր հայեցողությամբ:՚:
Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ մեղադրանքը պարզ է, համաձայն է առաջադրված մեղադրանքին, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր` պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել է նաև ամբաստանյալի պաշտպան Լյուդվիգ Ավետիսյանը:
Մեղադրող Ա.Բարսեղյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Տուժող ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության ներկայացուցիչ Վահագն Թորոսյանը նույնպես չի առարկել դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն, միաժամանակ դիմում է ներկայացրել դատարան` քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու վերաբերյալ:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով Կոնստանտին Կոստանյանի կողմից մեղադրանքն ամբողջ ծավալով ընդունելու հանգամանքը, հանգում է հետևության, որ նրա մեղավորությունը` առանձնապես խոշոր չափերով խարդախություն` խաբեության եղանակով ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության գույքի հափշտակություն կատարելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե°ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...)՚:
Պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի գործով որոշման մեջ` արձանագրելով, որ ՙ(...) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ միաժամանակ բնութագրում են հանցագործությունն ու հանցավորի անձնավորությունը: Այդ պատճառով էլ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցակազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում պատժի վրա: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս (...)՚ (տե°ս Անդրանիկ Մեսրոպի Ավետիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հուլիսի 13-ի թիվ ԵԱՆԴ/0091/01/09 որոշման 20-րդ կետը):
Վերոհիշյալ իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումների համատեքստում ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, գործի կոնկրետ հանգամանքները, մեղքի ձևը և տեսակը, հանցագործության կատարման շարժառիթը և դրդապատճառները, հանցավորի անձը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը:
Ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա բնութագրում է դրական ամուսնացած է: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա ընդունել է մեղքը և զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, խնամքի տակ են գտնվում 2005, 2008 և 2015 թվականներին ծնված երեք մանկահասակ երեխաները, ընտանիքի միակ կերակրողն է:
Ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն`
ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցագործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետը պատասխանատվություն է սահմանում առանձնապես խոշոր չափերով խարդախության` խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու եղանակով ուրիշի գույքի հափշտակության կամ ուրիշի գույքի նկատմամբ իրավունք ձեռք բերելու համար և պատժվում է ազատազրկմամբ` չորսից ութ տարի ժամկետով` գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա:
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկման ձևով:
Անդրադառնալով խափանման միջոցին` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Անդրադառնալով հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցման և քաղաքացիական հայցի հարցին, ապա դատարանն արձանագրում է, որ տուժողի ներկայացուցիչ Վահագն Թորոսյանի կողմից դիմում է ներկայացվել` քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու վերաբերյալ, ուստի դատարանը գտնում է, որ տուժող ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերությանը պետք է վերապահել քաղաքացիական հայցի իրավունք` հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցման հարցը քաղաքացիական դատավարության կարգով լուծելու համար:
Անդրադառնալով Կոնստանտին Կոստանյանի անշարժ և շարժական գույքի վրա քննիչի 02.05.2016թ. որոշմամբ դրված կալանքին, դատարանը փաստում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 232-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙԳույքի վրա կալանք դնելը կիրառվում է քաղաքացիական հայցը, գույքի հնարավոր բռնագրավումը, բռնագանձումը և դատական ծախսերն ապահովելու համար՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 238-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ, ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը հետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը:
2. Քաղաքացիական հայցվորի կամ այլ շահագրգիռ անձանց միջնորդությամբ դատարանն իրավունք ունի գույքի վրա դրված կալանքը պահպանել նաև քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում՚:
Դատարանն արձանագրում է, որ Կոնստանտին Կոստանյանի կողմից չի հատուցվել հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, ուստի նրա գույքի վրա 02.05.2016թ. քննիչի որոշմամբ դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ` քաղաքացիական հայցն ապահովելու համար:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 238-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ, 3754-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Պատժի սկիզբը հաշվել 2016 թվականի ապրիլի 29-ից:
Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժող ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության ներկայացուցիչ Վահագն Թորոսյանին վերապահել քաղաքացիական հայցի իրավունք` հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցման հարցը քաղաքացիական դատավարության կարգով լուծելու համար:
Կոնստանտին Կոստանյանի գույքի վրա 2016 թվականի մայիսի 02-ի որոշմամբ դրված կալանքը թողնել անփոփոխ:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՙ19՚ ապրիլի 2017 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Մ.Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.Բարսեղյանի
պաշտպան Լ.Ավետիսյանի
տուժողի ներկայացուցիչ Վ.Թորոսյանի
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգով, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի /ծնված 1980 թվականի նոյմեբերի 21-ին` Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառած` քաղաք Երևան, Ն.Զարյան 15-րդ շենք, 13-րդ բնակարան, բնակվող` քաղաք Երևան Ազատության 9բ շենք, 18-րդ բնակարան, ՀՀ արդարադատության նախարարության ՙՎարդաշեն՚ քրեակատարողական հիմնարկի կալանավոր, կալանքի տակ է 2016 թվականի ապրիլի 29-ից/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2016 թվականի ապրիլի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի ՀԿԳ քննության գլխավոր վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետերով հարուցվել է թիվ 69104016 քրեական գործը:
2016 թվականի ապրիլի 29-ին Կոնստանտին Կոստանյանը ձերբակալվել է:
2016 թվականիւ մայիսի 01-ին Կոնստանտին Կոստանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը:
2016 թվականի դեկտեմբերի 12-ին Կոնստանտին Կոստանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2016 թվականի դեկտեմբերի 28-ին թիվ 69104016 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
2017 թվականի մարտի 20-ին դատարանի որոշմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0261/01/16 քրեական գործից անջատվել է Կոնստանտին Կոստանյանի մասը:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինը Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա 2014-2015թթ. ընթացքում աշխատելով ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության կոմերցիոն բաժնում որպես կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, խարդախությամբ ընկերությունից հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափերով` 65.617.500 ՀՀ դրամ արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր:
Այսպես. Կոնստանտին Կոստանյանը ՙՖլեշ Թեգետա Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 31.05.2013 թվականին կնքված աշխատանքային պայմանագրի հիման վրա ընդունվել է աշխատանքի ընկերությունում որպես կոմերցիոն բաժնի կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և ՙՖլեշ Թեգետա Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 01.06.2013 թվականի կնքված լիակատար նյութական պատասխանատվության մասին պայմանագրի համաձայն հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, այնուհետև աշխատելով նույն պաշտոնում ընկերության իրավահաջորդ ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերությունում, խարդախությամբ առանձնապես խոշոր չափերով հափշտակություն կատարելու միասնական դիտավորությամբ, շարունակաբար` 2014-2015թթ. ընթացքում իր և տարբեր անձանց տվյալներով առանց ձեռնարկատիրական գործունեություն ծավալելու մտադրության հիմնադրել է ՙԳրանդ Լոջիստիկ՚, ՙՄ-Մայնինգ Քոմպանի՚, ՙՆյու Էյջ՚, ՙԱլ-Մաքսա՚, ՙԲիտեք՚, ՙՍկորին գրուպ՚, ՙԳրիգշին՚, ՙՀակոբյանշին՚, ՙՀազարաշեն-1՚, ՙՆորաճ Քոնսթաքշն՚, ՙՆոռկո՚, ՙԱրմոտրանս՚, ՙՎոլֆ Գրուպ՚, ՙՄոնշին՚, ՙՍլավքար՚, ՙԷմ Գրուպ՚ և ՙՀակշինմոնտաժ՚ ՍՊ ընկերությունները, բացի այդ տեղեկատվական համակարգերից իմանալով ՙՋեռմաքս ԱՌԱ՚ և ՙՄառլին՚ ՍՊ ընկերությունների տվյալները, խաբեությամբ ընկերությունում նրանց ներկայացրել է որպես գնորդների, որոնց միջոցով իրականացրել է ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության ավտոպահեստամասերի ձևական ձեռքբերում` հիշյալ ընկերությունների անվամբ համապատասխան հաշիվ ապրանքագրերի հիման վրա դուրս է գրել առանձնապես խոշոր չափերով` ընդհանուր 65.617.500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր` անվադողեր, անվահեծեր, շարժիչի յուղ, զտիչ և մարտկոցներ որոնք խարդախությամբ հափշտակել է:
Հափշտակության հանգամանքը քողարկելու նպատակով, Կոնստանտին Կոստանյանը հետագայում մատակարարված ավտոպահեստամասերի հաշիվ ապրանքագրերն իր մոտ գտնվող հիշյալ ընկերությունների իրական կնիքներով հաստատելով և ստորագրելով, ներկայացրել է մատակարարված ապրանքների դիմաց նշված ընկերությունների կողմից վճարման ենթակա գումարը որպես ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության հանդեպ ունեցած դեբիտորական պարտք: Հափշտակված ավտոպահեստամասերը Կոնստանտին Կոստանյանը վաճառել է, իսկ վաճառքից ստացված միջոցները տնօրինել իր հայեցողությամբ:՚:
Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ մեղադրանքը պարզ է, համաձայն է առաջադրված մեղադրանքին, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր` պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել է նաև ամբաստանյալի պաշտպան Լյուդվիգ Ավետիսյանը:
Մեղադրող Ա.Բարսեղյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Տուժող ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության ներկայացուցիչ Վահագն Թորոսյանը նույնպես չի առարկել դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն, միաժամանակ դիմում է ներկայացրել դատարան` քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու վերաբերյալ:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով Կոնստանտին Կոստանյանի կողմից մեղադրանքն ամբողջ ծավալով ընդունելու հանգամանքը, հանգում է հետևության, որ նրա մեղավորությունը` առանձնապես խոշոր չափերով խարդախություն` խաբեության եղանակով ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության գույքի հափշտակություն կատարելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե°ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...)՚:
Պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի գործով որոշման մեջ` արձանագրելով, որ ՙ(...) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ միաժամանակ բնութագրում են հանցագործությունն ու հանցավորի անձնավորությունը: Այդ պատճառով էլ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցակազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում պատժի վրա: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս (...)՚ (տե°ս Անդրանիկ Մեսրոպի Ավետիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հուլիսի 13-ի թիվ ԵԱՆԴ/0091/01/09 որոշման 20-րդ կետը):
Վերոհիշյալ իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումների համատեքստում ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, գործի կոնկրետ հանգամանքները, մեղքի ձևը և տեսակը, հանցագործության կատարման շարժառիթը և դրդապատճառները, հանցավորի անձը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը:
Ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա բնութագրում է դրական ամուսնացած է: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա ընդունել է մեղքը և զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, խնամքի տակ են գտնվում 2005, 2008 և 2015 թվականներին ծնված երեք մանկահասակ երեխաները, ընտանիքի միակ կերակրողն է:
Ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն`
ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցագործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետը պատասխանատվություն է սահմանում առանձնապես խոշոր չափերով խարդախության` խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու եղանակով ուրիշի գույքի հափշտակության կամ ուրիշի գույքի նկատմամբ իրավունք ձեռք բերելու համար և պատժվում է ազատազրկմամբ` չորսից ութ տարի ժամկետով` գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա:
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկման ձևով:
Անդրադառնալով խափանման միջոցին` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Անդրադառնալով հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցման և քաղաքացիական հայցի հարցին, ապա դատարանն արձանագրում է, որ տուժողի ներկայացուցիչ Վահագն Թորոսյանի կողմից դիմում է ներկայացվել` քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու վերաբերյալ, ուստի դատարանը գտնում է, որ տուժող ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերությանը պետք է վերապահել քաղաքացիական հայցի իրավունք` հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցման հարցը քաղաքացիական դատավարության կարգով լուծելու համար:
Անդրադառնալով Կոնստանտին Կոստանյանի անշարժ և շարժական գույքի վրա քննիչի 02.05.2016թ. որոշմամբ դրված կալանքին, դատարանը փաստում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 232-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙԳույքի վրա կալանք դնելը կիրառվում է քաղաքացիական հայցը, գույքի հնարավոր բռնագրավումը, բռնագանձումը և դատական ծախսերն ապահովելու համար՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 238-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ, ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը հետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը:
2. Քաղաքացիական հայցվորի կամ այլ շահագրգիռ անձանց միջնորդությամբ դատարանն իրավունք ունի գույքի վրա դրված կալանքը պահպանել նաև քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում՚:
Դատարանն արձանագրում է, որ Կոնստանտին Կոստանյանի կողմից չի հատուցվել հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, ուստի նրա գույքի վրա 02.05.2016թ. քննիչի որոշմամբ դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ` քաղաքացիական հայցն ապահովելու համար:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 238-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ, 3754-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Պատժի սկիզբը հաշվել 2016 թվականի ապրիլի 29-ից:
Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժող ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության ներկայացուցիչ Վահագն Թորոսյանին վերապահել քաղաքացիական հայցի իրավունք` հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցման հարցը քաղաքացիական դատավարության կարգով լուծելու համար:
Կոնստանտին Կոստանյանի գույքի վրա 2016 թվականի մայիսի 02-ի որոշմամբ դրված կալանքը թողնել անփոփոխ:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0031/01/17
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Գործը ստացվել է անջատումից հետո
| Երբ է գործը ստացվել | 20-03-2017 |
|---|---|
| Գործից մասն անջատվել է | Դատաքննության փուլում |
| Նախաքննական գործի համարը | 69104016 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակությունը | Կոնստանտին Կոստանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2014-2015թթ. ընթացքում աշխատելով <Ֆլեշ Մոտորս> ՍՊԸ-ի կոմերցիոն բաժնում որպես կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, խարդախությամբ ընկերությունից հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափերով` 65.617.500 ՀՀ դրամ արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր: |
| Մեղադրյալ, ամբաստանյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Կոնստանտին |
| Ազգանուն | Կոստանյան |
| Հայրանուն | Ասլան |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ներկայումս` ՀՀ ԱՆ <Վարդաշեն> ՔԿՀ-ի կալանավոր |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 178 Մաս 3 Կետ 1 |
| Պաշտպան | |
| Անուն | Թամարա |
| Ազգանուն | Բաղդասարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրության տողի համարը | 6.5 |
| Մայր գործի համարը | ԵԱՔԴ/0261/01/16 |
Մակագրել
| Երբ | 20-03-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 21-03-2017 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 22-03-2017 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 04-04-2017 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Կոնստանտին |
| Ազգանուն | Կոստանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ներկայումս` ՀՀ ԱՆ <Վարդաշեն> ՔԿՀ-ի կալանավոր |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Լյուդվիգ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ՀՀ ՓՊ հանրային պաշտպանի գրասենյակ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Վահագն |
| Ազգանուն | Թորոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | Տուժող Ֆլեշ Մոտորս ՍՊԸ ներկայացուցիչ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ա |
| Ազգանուն | Բարսեղյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 19-04-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 19-04-2017 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Կոնստանտին |
| Ազգանուն | Կոստանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 19-04-2017 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Գործ No ԵԱՔԴ/0031/01/17 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՙ19՚ ապրիլի 2017 թվական քաղաք Երևան Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի քարտուղարությամբ` Մ.Սարգսյանի մասնակցությամբ` մեղադրող Ա.Բարսեղյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանի տուժողի ներկայացուցիչ Վ.Թորոսյանի դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգով, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի /ծնված 1980 թվականի նոյմեբերի 21-ին` Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառած` քաղաք Երևան, Ն.Զարյան 15-րդ շենք, 13-րդ բնակարան, բնակվող` քաղաք Երևան Ազատության 9բ շենք, 18-րդ բնակարան, ՀՀ արդարադատության նախարարության ՙՎարդաշեն՚ քրեակատարողական հիմնարկի կալանավոր, կալանքի տակ է 2016 թվականի ապրիլի 29-ից/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով: Գործի դատավարական նախապատմությունը 2016 թվականի ապրիլի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի ՀԿԳ քննության գլխավոր վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետերով հարուցվել է թիվ 69104016 քրեական գործը: 2016 թվականի ապրիլի 29-ին Կոնստանտին Կոստանյանը ձերբակալվել է: 2016 թվականիւ մայիսի 01-ին Կոնստանտին Կոստանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը: 2016 թվականի դեկտեմբերի 12-ին Կոնստանտին Կոստանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: 2016 թվականի դեկտեմբերի 28-ին թիվ 69104016 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան: 2017 թվականի մարտի 20-ին դատարանի որոշմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0261/01/16 քրեական գործից անջատվել է Կոնստանտին Կոստանյանի մասը: Գործի փաստական հանգամանքները Նախաքննության մարմինը Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա 2014-2015թթ. ընթացքում աշխատելով ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության կոմերցիոն բաժնում որպես կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, խարդախությամբ ընկերությունից հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափերով` 65.617.500 ՀՀ դրամ արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր: Այսպես. Կոնստանտին Կոստանյանը ՙՖլեշ Թեգետա Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 31.05.2013 թվականին կնքված աշխատանքային պայմանագրի հիման վրա ընդունվել է աշխատանքի ընկերությունում որպես կոմերցիոն բաժնի կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և ՙՖլեշ Թեգետա Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 01.06.2013 թվականի կնքված լիակատար նյութական պատասխանատվության մասին պայմանագրի համաձայն հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, այնուհետև աշխատելով նույն պաշտոնում ընկերության իրավահաջորդ ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերությունում, խարդախությամբ առանձնապես խոշոր չափերով հափշտակություն կատարելու միասնական դիտավորությամբ, շարունակաբար` 2014-2015թթ. ընթացքում իր և տարբեր անձանց տվյալներով առանց ձեռնարկատիրական գործունեություն ծավալելու մտադրության հիմնադրել է ՙԳրանդ Լոջիստիկ՚, ՙՄ-Մայնինգ Քոմպանի՚, ՙՆյու Էյջ՚, ՙԱլ-Մաքսա՚, ՙԲիտեք՚, ՙՍկորին գրուպ՚, ՙԳրիգշին՚, ՙՀակոբյանշին՚, ՙՀազարաշեն-1՚, ՙՆորաճ Քոնսթաքշն՚, ՙՆոռկո՚, ՙԱրմոտրանս՚, ՙՎոլֆ Գրուպ՚, ՙՄոնշին՚, ՙՍլավքար՚, ՙԷմ Գրուպ՚ և ՙՀակշինմոնտաժ՚ ՍՊ ընկերությունները, բացի այդ տեղեկատվական համակարգերից իմանալով ՙՋեռմաքս ԱՌԱ՚ և ՙՄառլին՚ ՍՊ ընկերությունների տվյալները, խաբեությամբ ընկերությունում նրանց ներկայացրել է որպես գնորդների, որոնց միջոցով իրականացրել է ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության ավտոպահեստամասերի ձևական ձեռքբերում` հիշյալ ընկերությունների անվամբ համապատասխան հաշիվ ապրանքագրերի հիման վրա դուրս է գրել առանձնապես խոշոր չափերով` ընդհանուր 65.617.500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր` անվադողեր, անվահեծեր, շարժիչի յուղ, զտիչ և մարտկոցներ որոնք խարդախությամբ հափշտակել է: Հափշտակության հանգամանքը քողարկելու նպատակով, Կոնստանտին Կոստանյանը հետագայում մատակարարված ավտոպահեստամասերի հաշիվ ապրանքագրերն իր մոտ գտնվող հիշյալ ընկերությունների իրական կնիքներով հաստատելով և ստորագրելով, ներկայացրել է մատակարարված ապրանքների դիմաց նշված ընկերությունների կողմից վճարման ենթակա գումարը որպես ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության հանդեպ ունեցած դեբիտորական պարտք: Հափշտակված ավտոպահեստամասերը Կոնստանտին Կոստանյանը վաճառել է, իսկ վաճառքից ստացված միջոցները տնօրինել իր հայեցողությամբ:՚: Արագացված դատական քննություն Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ մեղադրանքը պարզ է, համաձայն է առաջադրված մեղադրանքին, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր` պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո: Միջնորդությունը հաստատել է նաև ամբաստանյալի պաշտպան Լյուդվիգ Ավետիսյանը: Մեղադրող Ա.Բարսեղյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել: Տուժող ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության ներկայացուցիչ Վահագն Թորոսյանը նույնպես չի առարկել դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն, միաժամանակ դիմում է ներկայացրել դատարան` քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու վերաբերյալ: Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին: Դատարանի իրավական վերլուծությունները Դատարանը գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով Կոնստանտին Կոստանյանի կողմից մեղադրանքն ամբողջ ծավալով ընդունելու հանգամանքը, հանգում է հետևության, որ նրա մեղավորությունը` առանձնապես խոշոր չափերով խարդախություն` խաբեության եղանակով ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության գույքի հափշտակություն կատարելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, ապացուցված է: Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են` ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը, դ) մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն: Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի: Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է: (…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե°ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...)՚: Պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի գործով որոշման մեջ` արձանագրելով, որ ՙ(...) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ միաժամանակ բնութագրում են հանցագործությունն ու հանցավորի անձնավորությունը: Այդ պատճառով էլ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցակազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում պատժի վրա: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս (...)՚ (տե°ս Անդրանիկ Մեսրոպի Ավետիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հուլիսի 13-ի թիվ ԵԱՆԴ/0091/01/09 որոշման 20-րդ կետը): Վերոհիշյալ իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումների համատեքստում ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, գործի կոնկրետ հանգամանքները, մեղքի ձևը և տեսակը, հանցագործության կատարման շարժառիթը և դրդապատճառները, հանցավորի անձը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը: Ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա բնութագրում է դրական ամուսնացած է: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա ընդունել է մեղքը և զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, խնամքի տակ են գտնվում 2005, 2008 և 2015 թվականներին ծնված երեք մանկահասակ երեխաները, ընտանիքի միակ կերակրողն է: Ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը): ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցագործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետը պատասխանատվություն է սահմանում առանձնապես խոշոր չափերով խարդախության` խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու եղանակով ուրիշի գույքի հափշտակության կամ ուրիշի գույքի նկատմամբ իրավունք ձեռք բերելու համար և պատժվում է ազատազրկմամբ` չորսից ութ տարի ժամկետով` գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա: Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկման ձևով: Անդրադառնալով խափանման միջոցին` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Կոստանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Անդրադառնալով հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցման և քաղաքացիական հայցի հարցին, ապա դատարանն արձանագրում է, որ տուժողի ներկայացուցիչ Վահագն Թորոսյանի կողմից դիմում է ներկայացվել` քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու վերաբերյալ, ուստի դատարանը գտնում է, որ տուժող ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերությանը պետք է վերապահել քաղաքացիական հայցի իրավունք` հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցման հարցը քաղաքացիական դատավարության կարգով լուծելու համար: Անդրադառնալով Կոնստանտին Կոստանյանի անշարժ և շարժական գույքի վրա քննիչի 02.05.2016թ. որոշմամբ դրված կալանքին, դատարանը փաստում է հետևյալը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 232-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙԳույքի վրա կալանք դնելը կիրառվում է քաղաքացիական հայցը, գույքի հնարավոր բռնագրավումը, բռնագանձումը և դատական ծախսերն ապահովելու համար՚: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 238-րդ հոդվածի համաձայն` ՙ1. Գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ, ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը հետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը: 2. Քաղաքացիական հայցվորի կամ այլ շահագրգիռ անձանց միջնորդությամբ դատարանն իրավունք ունի գույքի վրա դրված կալանքը պահպանել նաև քրեական գործով վարույթի ավարտից հետո` մեկ ամսվա ընթացքում՚: Դատարանն արձանագրում է, որ Կոնստանտին Կոստանյանի կողմից չի հատուցվել հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, ուստի նրա գույքի վրա 02.05.2016թ. քննիչի որոշմամբ դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ` քաղաքացիական հայցն ապահովելու համար: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 238-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ, 3754-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը` ՎՃՌԵՑ Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման: Պատժի սկիզբը հաշվել 2016 թվականի ապրիլի 29-ից: Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Տուժող ՙՖլեշ Մոտորս՚ ՍՊ ընկերության ներկայացուցիչ Վահագն Թորոսյանին վերապահել քաղաքացիական հայցի իրավունք` հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցման հարցը քաղաքացիական դատավարության կարգով լուծելու համար: Կոնստանտին Կոստանյանի գույքի վրա 2016 թվականի մայիսի 02-ի որոշմամբ դրված կալանքը թողնել անփոփոխ: Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 19-04-2017 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 20-05-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 5 հատոր. 1-ինը՝ 216, 2-րդը՝ 168, 3-րդը՝ 130, 4-րդը՝ 156, 5-րդը՝ 49 թերթից: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 20-05-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 5 հատոր` 216, 168, 130, 156, 49 թերթից |
Բողոքարկվել է
| Բողոքարկվել է | Ըստ էության լուծող դատական ակտը |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 17-05-2017 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 20-05-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 5 հատոր` 216, 168, 130, 156, 49 թերթից |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-9891/17 |
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 01-11-2017 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 06-11-2017 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 16-11-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 5 հատոր. 1-ինը՝ 216, 2-րդը՝ 168, 3-րդը՝ 130, 4-րդը՝ 156, 5-րդը՝ 179 թերթից: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 17-11-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 5 հատոր. 1-ինը՝ 216, 2-րդը՝ 168, 3-րդը՝ 130, 4-րդը՝ 156, 5-րդը՝ 179 թերթից: |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0031/01/17
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 16-05-2017 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 15-05-2017 |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Լյուդվիգ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Կոնստանտին Կոստանյան Սույն վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի`ամբաստանյալ Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի /ՀՀ քր.օր. 178 հոդ. 3-րդ մասի 1-ին կետով - ազատազրկում 5 տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման / վերաբերյալ 19.04.2017թ. դատավճիռը , Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի նկատմամբ նշանակել հոդվածով նախատեսված նվազ խիստ պատիժ, ՀՀ քր.օր. 70 հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 23-05-2017 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 23-05-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Սեվակ |
| Ազգանուն | Համբարձումյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Մանուշակ |
| Ազգանուն | Պետրոսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 29-05-2017 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 14-06-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 14-06-2017 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Կոստանտին |
| Ազգանուն | Կոստանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ԵԱՔԴ/0031/01/17 Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը կայացրած դատարանի կազմը նախագահող դատավոր` Ա.Մկրտչյան ՈՐՈՇՈՒՄ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 14 հունիսի 2017թ. ք.Երևան ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ քարտուղարությամբ` Մ.Մելքոնյանի մասնակցությամբ` պաշտպան` Լ.Ավետիսյանի ամբաստանյալ` Կ.Կոստանյանի դռնբաց դատական նիստում պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերանայելով Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. ապրիլի 19-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. Թիվ 69104016 քրեական գործը հարուցվել է 22.04.2016թ. ՀՀ քննչական կոմիտեի ՀԿԳ քննության գլխավոր վարչությն ՀԿԳ ավագ քննիչ Ա.Մակինյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներով: Նույն որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: 2. 2016թ. ապրիլի 29-ին Կ.Կոստանյանը ձերբակալվել է: 3. Նախաքննության մարմնի 2016թ. մայիսի 01-ի որոշմամբ Կ.Կոստանյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով: 4. Նույն մարմինը 01.05.2016թ. միջնորդություն է հարուցել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ: 5. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.05.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը 2 /երկու/ ամիս ժամկետով։ 6. Նախաքննության մարմնի 20.06.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ: 7. ՀՀ քննչական կոմիտեի ՀԿԳ քննության գլխավոր վարչության ՀԿԳ քննիչ Կ.Խանումյանի 20.06.2016թ. որոշմամբ թիվ 69104016 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: 8. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 21.06.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամկետով։ 9. Նախաքննության մարմնի 18.08.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ: 10. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 24.08.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամկետով։ 11. Նախաքննության մարմնի 18.10.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ: 12. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 21.10.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամկետով։ 13. Նախաքննության մարմնի 12.12.2016թ. որոշմամբ մեղադրյալ Կ.Կոստանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել և վերջինս որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով: 14. Նախաքննության մարմնի 13.12.2016թ. որոշմամբ միջնորդություն է հարուցվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ: 15. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 21.12.2016թ. որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և մեղադրյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորման ժամկետը երկարացվել է 1/մեկ/ ամսով։ 16. 28.12.2016թ. Կ.Կոստանյանի և մյուսի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան: 17. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Ա.Մկրտչյանի 30.12.2016թ. որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և մյուսի` ընդունվել է վարույթ, իսկ 16.01.2017թ. որոշմամբ` քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության: 18. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.03.2017թ. որոշմամբ Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի /ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով/ և մյուսի վերաբերյալ ԵԱՔԴ/0261/01/16 քրեական գործի վարույթից անջատվել է ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի մասը և այն քննվել է առանձին վարույթում: 19. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Ա.Մկրտչյանի 21.03.2017թ. որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ընդունվել է վարույթ, իսկ 24.03.2017թ. որոշմամբ` քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության: 20. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. ապրիլի 19-ի դատավճռով ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել ազատազրկման` 5/հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման: Պատժի սկիզբը հաշվվել է 2016թ. ապրիլի 29-ից Ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: 21. Ընդհանուր իրավասության դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ փոստին հանձնելու միջոցով 15.05.2017թ. վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանը: 22. ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանի 29.05.2017թ. որոշմամբ պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է Վերաքննիչ դատարանի վարույթ և քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում քննության է նշանակվել 2017թ. հունիսի 14-ին: 2. Գործի փաստական հանգամանքները. 23. Ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել է այն բանի համար, որ նա 2014-2015թթ. ընթացքում աշխատելով <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերության կոմերցիոն բաժնում որպես կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, խարդախությամբ ընկերությունից հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափերով` 65.617.500 ՀՀ դրամ արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր: Այսպես, Կոնստանտին Կոստանյանը <<Ֆլեշ Թեգետա Մոտորս>> ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 31.05.2013թ. կնքված աշխատանքային պայմանագրի հիման վրա ընդունվել է աշխատանքի ընկերությունում որպես կոմերցիոն բաժնի կորպորատիվ հաճախորդների մենեջեր և <<Ֆլեշ Թեգետա Մոտորս>> ՍՊ ընկերության տնօրենի հետ 01.06.2013թ. կնքված լիակատար նյութական պատասխանատվության մասին պայմանագրի համաձայն հանդիսանալով նյութական պատասխանատու անձ, այնուհետև աշխատելով նույն պաշտոնում ընկերության իրավահաջորդ <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերությունում, խարդախությամբ առանձնապես խոշոր չափերով հափշտակություն կատարելու միասնական դիտավորությամբ, շարունակաբար` 2014-2015թթ. ընթացքում իր և տարբեր անձանց տվյալներով առանց ձեռնարկատիրական գործունեություն ծավալելու մտադրության հիմնադրել է <<Գրանդ Լոջիստիկ>>, <<Մ-Մայնինգ Քոմպանի>>, <<Նյու Էյջ>>, <<Ալ-Մաքսա>>, <<Բիտեք>>, <<Սկորին գրուպ>>, <<Գրիգշին>>, <<Հակոբյանշին>>, <<Հազարաշեն-1>>, <<Նորաճ Քոնսթաքշն>>, <<Նոռկո>>, <<Արմոտրանս>>, <<Վոլֆ Գրուպ>>, <<Մոնշին>>, <<Սլավքար>>, <<Էմ Գրուպ>> և <<Հակշինմոնտաժ>> ՍՊ ընկերությունները, բացի այդ, տեղեկատվական համակարգերից իմանալով <<Ջեռմաքս ԱՌԱ>> և <<Մառլին>> ՍՊ ընկերությունների տվյալները, խաբեությամբ ընկերությունում նրանց ներկայացրել է որպես գնորդների, որոնց միջոցով իրականացրել է <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերության ավտոպահեստամասերի ձևական ձեռքբերում` հիշյալ ընկերությունների անվամբ համապատասխան հաշիվ ապրանքագրերի հիման վրա դուրս է գրել առանձնապես խոշոր չափերով` ընդհանուր 65.617.500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ տարբեր տեսակի ավտոպահեստամասեր` անվադողեր, անվահեծեր, շարժիչի յուղ, զտիչ և մարտկոցներ, որոնք խարդախությամբ հափշտակել է: Հափշտակության հանգամանքը քողարկելու նպատակով, Կոնստանտին Կոստանյանը հետագայում մատակարարված ավտոպահեստամասերի հաշիվ ապրանքագրերն իր մոտ գտնվող հիշյալ ընկերությունների իրական կնիքներով հաստատելով և ստորագրելով, ներկայացրել է մատակարարված ապրանքների դիմաց նշված ընկերությունների կողմից վճարման ենթակա գումարը որպես <<Ֆլեշ Մոտորս>> ՍՊ ընկերության հանդեպ ունեցած դեբիտորական պարտք: Հափշտակված ավտոպահեստամասերը Կոնստանտին Կոստանյանը վաճառել է, իսկ վաճառքից ստացված միջոցները տնօրինել իր հայեցողությամբ: 3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները, պահանջը Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում: 24. Պաշտպան Լ.Ավետիսյանն իր բերած վերաքննիչ բողոքում նշում է, որ դատավճիռը կայացվել է նյութական և քրեադատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներով: Դատարանը Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակել է կատարած արարքին ոչ համաչափ պատիժ, չի անդրադարձել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու պահանջին, որով թույլ է տվել օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի համաձայն` Կոնստանտին Կոստանյանի նկատմամբ կայացված դատավճիռը բեկանելու և փոփոխելու համար հիմք է հանդիսանում։ Պաշտպանական կողմի համոզմամբ` դատարանն ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի անձը, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալներն, ինչպես նաև հանցագործությունը կատարելու հանգամանքներն ամբողջությամբ չի հետազոտել ու չի գնահատել, պատիժ նշանակելիս անտեսել է արդարության, պատժի անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքները։ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակվել է կատարած հանցավոր արարքին անհամաչափ խիստ պատիժ, հաշվի չի առել տուժող <<Ֆլեշ Մոտորս >> ՍՊ ընկերության ներկայացուցչի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու հանգամանքը, քննության չի առել ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորության հարցը։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի պարզաբանումներով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը սահմանափակված չէ հանցագործությունների տեսակով, դրանց ծանրության ատիճանով և անձանց շրջանակով, ում նկատմամբ չի կարող այն կիրառվել։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։ ՀՀ քրեական օրենսսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը իրավական դիրքորոշում է արտահայտել մի շարք նախադեպային որոշումներով, մասնավորապես ՎԲ-192/07 և ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներով, որոնց համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը սահմանափակված չէ հանցագործությունների տեսակով, դրանց ծանրության ատիճանով և անձանց շրջանակով ում նկատմամբ չի կարող այն կիրառվել։ Պատիժը պայմանականորեն կիրառելու համար անհրաժեշտ է, որ դատարանը համոզվածություն ու վստահությունը ունենա առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու մասին։ Դատարանը, արագացված դատաքննության կարգի կիրառմամբ, թվարկելով գործով ամբաստանյալ Կ.Կոստանդյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և նրա անձը բնութագրող հանգամանքները և նշելով նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, չի պատճառաբանել, թե ինչու է Կ.Կոստանյանի նկատմամբ հատկապես 5/հինգ/ տարի ժամկետով ազատազրկումը համաչափ նրա կատարած արարքին և ինչ հիմնավորումներով է, որ առավել մեղմ պատիժը անհամաչափ կլինի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակներին հասնելու համար։ Դատարանն ընդհանրապես չի անդրադարձել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հնարավորության հարցին։ Դատարանը պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերը նշված որոշմամբ արտահայտված դիրքորոշումը, որ կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի, և, որ առանց հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է։ Սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Կ.Կոստանդյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող թվարկված հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալները, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նրա սոցիալական ու ընտանեկան վիճակը, տուժողի ներկայացուցչի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու հանգամանքը կարող են դատարանի մոտ համոզվածություն ու վստահություն ձևավորել հանգելու հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալ Կ.Կոստանյանի ուղղումը հնարավոր է նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված նվազ խիստ պատիժ նշանակելու և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով։ 25. Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 73-րդ, 376-րդ, 380.1-րդ, 381-րդ, 394-րդ, 395-րդ և 397-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանին բողոք բերած անձը խնդրում է վիճարկվող դատական ակտը բեկանել և փոփոխել, ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակել հոդվածով նախատեսված նվազ խիստ պատիժ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան: 4.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերանայելով առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը փոփոխելու և ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը մեղմացնելու կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժ նշանակելու հիմքեր չկան` հետևյալ պատճառաբանությամբ: 26. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` <<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` <<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով 3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն` <<եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետի համաձայն` <<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` …8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը>>: 27. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությամբ, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։ Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ /.../ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին>> /Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը/։ Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցի լուծման ժամանակ դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Դ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որի համաձայն՝ <<Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը>> /տե՛ս, Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը/։ 28. Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի պետք է առնի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։ 29. Սույն գործով առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը /կատարածը ծանր հանցագործություն է/, հանցավորի անձը` բնութագրվում է դրականորեն, ամուսնացած է, որպես վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի առնելով այն, որ ընդունել է մեղքը և զղջացել կատարած արարքի համար, խնամքի են երեք մանկահասակ երեխաները, ընտանիքի միակ կերակրողն է, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում վերջինիս նկատմամբ նշանակել է տվյալ հանցագործության համար օրենքով նախատեսված` ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ, որը նա պետք է կրի: 30. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը մեղմացնելու, ինչպես նաև այն` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և միայն ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը նրա կողմից ռեալ կրելու միջոցով է հնարավոր հասնել ՀՀ քրեական օրենգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: 31. Ինչ վերաբերվում է վերաքննիչ բողոքի այն պնդմանը, թե <<… դատարանն ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի անձը, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, նրա անձը բնութագրող տվյալներն, ինչպես նաև հանցագործությունը կատարելու հանգամանքներն ամբողջությամբ չի հետազոտել ու չի գնահատել, պատիժ նշանակելիս անտեսել է արդարության, պատժի անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքները>>, ապա այն հիմնավորված չէ, նկատի ունենալով, որ առաջին ատյանը դատարանն արդեն իսկ հաշվի է առել վերոնշյալ հանգամանքները վերջինիս նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, և եկել է համապատասխան եզրակացության` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու անհնարինության վերաբերյալ: 32. Վերաքննիչ բողոքի այն պատճառաբանությանը, թե <<…Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակվել է կատարած հանցավոր արարքին անհամաչափ խիստ պատիժ, հաշվի չի առել տուժող <<Ֆլեշ Մոտորս >> ՍՊ ընկերության ներկայացուցչի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու հանգամանքը>>, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ առաջին ատյանի դատարանին տուժողի ներկայացուցիչ Վ.Թորոսյանը դիմում է ներկայացրել քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու վերաբերյալ այն պատճառաբանությամբ, որ <<…մտադիր է իրեն պատճառված վնասի հատուցման պահանջով առանձին հայցադիմում ներկայացնել դատարան` քաղաքացիական դատավարության կարգով>>, ինչը վկայում է այն մասին, որ սույն գործով հանցագործությամբ պատճառված նյութական վնասը հատուցված չէ: 33. Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է այն հետևության, որ բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը փոփոխելու, ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը մեղմացնելու կամ այն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, նկատի ունենալով, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դատական սխալի: Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, վերաքննիչ քրեական դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց 1. Պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. ապրիլի 19-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` թողնել օրինական ուժի մեջ: 2. Սույն որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք կարող է բերվել այն հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում` ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 14-06-2017 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 25-07-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 216, 168, 130, 156, 106 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 25-07-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 216, 168, 130, 156, 106 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-21452/17 |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0031/01/17
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 21-07-2017 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Լյուդվիգ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Կոնստանտին |
| Ազգանուն | Կոստանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 28-07-2017 |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Որոշման ամսաթիվ | 10-10-2017 |
| Մակագրվել է | 28-07-2017 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԱՔԴ/0031/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 10 հոկտեմբերի 2017 թվական ք.Եր¨ան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ քննարկելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2017 թվականի հունիսի 14-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Եր¨անի Արաբկիր ¨ Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը, կիրառելով դատաքննության արագացված կարգ, 2017 թվականի ապրիլի 19-ի դատավճռով Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով ¨ նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում` 5 տարի ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման: Ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը` 2017 թվականի հունիսի 14-ի որոշմամբ մերժել է վերաքննիչ բողոքը` օրինական ուժի մեջ թողնելով Եր¨անի Արաբկիր ¨ Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի՝ 2017 թվականի ապրիլի 19-ի դատավճիռը: Վերոհիշյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանը` խնդրելով բեկանել ու փոփոխել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2017 թվականի հունիսի 14-ի որոշումը, Կ.Կոստանյանի նկատմամբ նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով սահմանված նվազագույն պատժաչափը ¨ նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան Միաժամանակ բողոք բերած անձը միջնորդել է հարգելի համարել վճռաբեկ բողոք բերելու համար սահմանված ժամկետի բացթողումը ¨ այն վերականգնել: Որպես բաց թողնված ժամկետը վերականգնելու միջնորդության հիմնավորում բողոքի հեղինակը նշել է, որ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2017 թվականի հունիսի 14-ի որոշումը ինքը ստացել է օրենքով սահմանված ժամկետից ուշ` 2017 թվականի հունիսի 28-ին, որի վերաբերյալ ապացույցը կցել է վճռաբեկ բողոքին: Հիմք ընդունելով ՀՀ սահմանադրական դատարանի՝ 2012 թվականի հոկտեմբերի 16-ի թիվ ՍԴՈ-1052, 2012 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ՍԴՈ-1062, 2015 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ՍԴՈ-1249 ¨ 2016 թվականի ապրիլի 26-ի թիվ ՍԴՈ-1268 որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կ.Կոստանյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վճռաբեկ բողոք բերելու բաց թողնված ժամկետը հարգելի համարելու ¨ այն վերականգնելու մասին միջնորդությունը պետք է բավարարել: Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին ¨ 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, ¨ առեր¨ույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա: Բողոքաբերի պնդմամբ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, քանի որ բողոքարկվող դատական ակտը հակասում Վճռաբեկ դատարանի` թիվ ՎԲ-192/07, թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08, թիվ ԵԿԴ.0058/11/09, թիվ ԵԷԴ/0030/01/12, թիվ ՍԴ3/0045/01/13, թիվ ԵԿԴ/0021/01/16, թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումներին: Բողոքի հեղինակը նշել է նա¨, որ ստորադաս դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-63-րդ, 70-րդ, 360-րդ հոդվածների պահանջները: Բողոքաբերի փաստարկների, գործի նյութերի ¨ բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության արդյունքում Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, ինչպես նա¨, որ առեր¨ույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա: Հետ¨աբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին ¨ 2-րդ կետերով նախատեսված հիմքերը հիմնավորված չեն: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին ¨ 2-րդ մասերով ¨ 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները ¨ ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց 1. Վճռաբեկ բողոք բերելու բաց թողնված ժամկետը վերականգնել: 2. ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2017 թվականի հունիսի 14-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Կոնստանտին Ասլանի Կոստանյանի պաշտպան Լ.Ավետիսյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել: 3. Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է ¨ ենթակա չէ բողոքարկման: Նախագահող՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Դատավորներ` Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ |
| Դատավոր | |
| Անուն | Ելիզավետա |
| Ազգանուն | Դանիելյան |
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 12-10-2017 |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 25-10-2017 |
|---|---|
| Դատարան | Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն |
| Այլ նշումներ | 5 հատոր` 216, 168, 130, 156, 162 թերթ |