Հիմնական

Գործի համար: ԵԱՔԴ/0260/01/16
Վիճակագրական տողի համար : 4.2

Պատասխանող

Արթուր Խաչատրյան
Արթուր Խաչատրյան Ալբերտ
Արթուր Խաչատրյան
Արթուր Խաչատրյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Նարինե Հովակիմյան

Կարեն Մարդանյան

Անդրանիկ Մնացականյան

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Մարինե Մելքոնյան

Վճռաբեկ

Համլետ Ասատրյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Նարինե Հովակիմյան

Կարեն Մարդանյան

Անդրանիկ Մնացականյան

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Մարինե Մելքոնյան

Վճռաբեկ

Համլետ Ասատրյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Արթուր Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, նպատակ ունենալով տեղեկություններ հավաքել իր կնոջ եղբոր` Սամվել Շահվերդյանի սպանության դեպքի վերաբերյալ, վերջինիս կնոջ Լիանա Հարությունյանի բնակարանի խոհանոցում գտնվող գազի անվտանգության ձայնաազդանշանային սարքի մեջ 02.02.2016թ. տեղադրել է <N9> տեսակի <GSM> թրեքեր, որը շահագործելով առաքնց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով 02.02.2016-19.09.2016թ. ընկած ժամանակահատվածում գաղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2017-05-26 12:30 3 Կայացվել է
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-03-31 11:00 1-ին Կայացել է
Վճռաբեկ 2017-03-22 16:00 1-ին Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-02-22 16:00 1-ին Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-01-23 16:30 1-ին Կայացել է
0260/01/16



Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
(այսուհետ `Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

նախագահող դատավոր` Ն.Հովակիմյան
դատավորներ` Ա.Մնացականյան
Կ.Մարդանյան

քարտուղարությամբ` Մ.Մահտեսյանի
մասնակցությամբ`
պաշտպան` Գ.Գալիկյանի
ամբաստանյալ` Ա.Խաչատրյանի

2017թ. մայիսի 26-ին Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի պաշտպան Գարիկ Գալիկյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանիª ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով

Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2016թ. հոկտեմբերի 20-ին ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության քննիչ Ա.Հովհաննիսյանի (այսուհետª Քննիչ) որոշմամբ մարդու անձնական կամ ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ առանց նրա համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով հավաքելու և պահելու դեպքի առթիվ հարուցվել է թիվ 58215016 քրեական գործըª ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածի հատկանիշներով:
2016թ. հոկտեմբերի 20-ին ՀՀ ԱԱԾ քննչական վարչության պետ Մ.Համբարձումյանի որոշմամբ թիվ 58215016 քրեական գործի նախաքննությունը հանձնարարվել է քննչական խմբինª դրանում ընդգրկելով քննչական վարչության քննիչներ Ա.Հովհաննիսյանին, Ա.Ստեփանյանին, Վ.Բալյանին, Ռ.Մարտիկյանին, Լ.Պողոսյանին: Քննչական խմբի ղեկավար նշանակվել է վարչության քննիչ Ա.Հովհաննիսյանը:
2016թ. հոկտեմբերի 22-ին Քննիչի որոշմամբ կասկածյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2016թ. հոկտեմբերի 27-ին Քննիչի որոշմամբ Լիանա Վարդանի Հարությունյանը թիվ 58215016 քրեական գործով ճանաչվել է տուժող:
2016թ. հոկտեմբերի 28-ին Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը ներգրավվել է մեղադրյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով:
2016թ. դեկտեմբերի 29-ին Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետª Առաջին ատյանի դատարան):
Առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. մարտի 31-ի դատավճռով`
Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով և դատապարտվել է կալանքի 1/մեկ/ ամիս ժամկետովª պատժի սկիզբը հաշվելով Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին փաստացի կալանքի վերցնելու պահից:

Խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Վճռվել է գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված /055/30-60-04, /055/30-60-07 հեռախոսահամարների գրառումներով ՙՕրանժ՚ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով երկու տուփերը և ՙPUHAI՚ տեսակի 081225636 նույնականացման համարի գազի անվտանգության ձայնաազդանշանային սարքը, ՙJTQ-BH-PH04/TM՚ տեսակի դյուրավառ գազի ձայնաազդանշանային սարքը, 1510069999372 նույնականացման համարով /095/17-17-23 հեռախոսահամարով հեռախոսաքարտը ª ոչնչացնել, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված ՙN9՚ տեսակի ՙGSM՚ թրեքերըª իր էլ. սնուցման սարքով թողնել ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ տնօրինությանը:
Առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. մարտի 31-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանը:
Վերաքննիչ դատարանի 2017թ. մայիսի 15-ի որոշմամբ, պաշտպանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել քննության` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում` 2017թ. մայիսի 25-ին:
Վերաքննիչ բողոքի պատասխան չի ստացվել:
Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը
Նախաքննության մարմնի կողմից Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով այն բանի համար, որ նա նպատակ ունենալով տեղեկություններ հավաքել իր կնոջ եղբորª Սամվել Շահվերդյանի սպանության դեպքի վերաբերյալ, վերջինիս կնոջ Լիանա Հարությունյանիª Երևան քաղաքի Գյուլբենկյան 37շենքի թիվ 2 բնակարանի խոհանոցում գտնվող ՙPUHAI՚ ապրանքանիշի ՙJTQ-BH-PH04/TM՚ տեսակի դյուրավառ գազի անվտանգության ձայնաազդանշանային սարքի մեջ 2016թ. փետրվարի 02-ին տեղադրել է ՙN9՚ տեսակի ՙGSM՚ թրեքեր, որը շահագործելով 095171723 հեռախոսահամարի հեռախոսաքարտի միջոցով, առանց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով 2016թ. փետրվարի 2-ից մինչև սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում գաղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ:
Առաջին ատյանի դատարանն իր դատական ակտի ՙԴատարանի իրավական վերլուծություններ՚ բաժնում նշել է հետևյալը.
ՙ (…)
Դատարանը վերլուծելով և գնահատելով դատաքննության ընթացում հետազոտված ապացույցները իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ ապացուցված է համարում, որ ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը կատարել է արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածի հատկանիշներին, հետևաբար նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի և պատիժ կրի:
(…)
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62 հոդվածի 2-րդ մասով, որպես ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ:
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
(…)
Դատարանը հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալին նպատակահարմար է պատժիչ դաստիարակչական ներգործության ենթարկել հասարակությունից մեկուսացնելու պայմաններում: Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը ելնում է այն իրողությունից, որ օրենքի առաջնային պահանջը պատժի արդարացիությունն է, որըª որպես քրեական իրավունքի սկզբունք, ձևակերպված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածում, (…):
Միաժամանակ նշված հանգամանքների ամբողջությունը դատարանին հիմք է տալիս հետևության հանգելու, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով կատարած հանցանքի համար ամբաստանյալի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել կալանք 1/մեկ/ ամիս ժամկետով, արձանագրելով, որ տվյալ պատժաչափը համաչափ է կատարած արարքին և բավարար պատժի նպատակներին հասնելու համար: Այդպիսի եզրակացության դատարանը գալիս է հաշվի առնելով արարքի բոլոր փաստական ու քրեաիրավական բնութագրերը: Դատարանն անդրադառնալով ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի նկատմամբ կալանքի ձևով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին, գտնում է, որ ամբաստանյալը պետք է կրի կալանքի ձևով նշանակված պատիժը, քանի որ միայն այդ պայմաններում է սույն գործի փաստական հանգամանքների պայմաններում հնարավոր հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակներինª սոցիալական արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Դատարանի հետևությունը պայմանավորված է, մասնավորապես մեղսագրվող հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, այն էª տևական ժամանակովª 2016թ. փետրվարի 2-ից մինչև սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում առանց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով, գաղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ, խախտելով անձի սահմանադրական իրավունքըª յուրաքանչյուր ոք ունի ունի իր մասնավոր կյանքի և ընտանեկան կյանքի, պատվի ու բարի համբավի անձեռնմխելիության իրավունք, որը կարող է սահմանափակվել միայն օրենքով /ՀՀ Սահմանադրության 31հոդված/: Հետևաբարª մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, տվյալ դեպքում նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու բավարար հիմք համարվել չեն կարող, քանի որ դա բավարար չի լինի անձին ուղղելու և պատժի նպատակներն ապահովելու համար:
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ սույն գործում առկա և վերը նշված ամբաստանյալի պատիժը մեղմացնող հանգամանքները և պատժի նշանակման և կրման հարցերի տեսանկյունից այլ վերաբերելի հանգամանքները արդեն իսկ հաշվի են առնվել պատժաչափ որոշելիս և ամբաստանյալի նկատմամբ դատարանը նշանակել է հոդվածի սանկցիայով նախատեսված համաչափ պատժաչափ:
Դատարանի գնահատմամբª նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը կհակասի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 և 61 հոդվածներով սահմանվածª արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և կլինի անհամաչափ մեղմ ներգործություն ինչպես ամբաստանյալի, այնպես էլ նրա կատարած հանցագործության նկատմամբ:
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ դատարանի կողմից որոշած պատժաչափը և դրա կրման անհրաժեշտությունը համապատասխանում են ՀՀ Սահմանադրության 71 և 78 հոդվածներով ամրագրված քրեական պատժի և պետական հարկադրանքի ՙհամաչափության՚ սկզբունքին, այսինքնª դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ կրելու անհրաժեշտությամբ պայմանավորված նշանակվելիք պատիժը և դրա արդյունքում սահմանափակվող ամբաստանյալի իրավունքներն ու ազատությունները համաչափ են, պատիժը խիստ չէ և ավել սահմանափակումներ չի պարունակում, ավելինª դատարանի կարծիքովª միայն այդ կերպ է հնարավոր հասնել ինչպես Սահմանադրությամբ ամրագրված նպատակներին, այնպես էլ ՀՀ Քրեական օրենսգրքով ամրագրված պատժի նպատակներին:
(…)՚:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով:
Բողոք բերած անձը` ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանը ներկայացնելով գործի դատավարական նախապատմությունը, փաստական հանգամանքները, Առաջին ատյանի դատարանի պատճառաբանությունները, նշել է, որ դատարանի կողմից նշանակված պատիժն ակնհայտ խիստ է:
Բողոք բերող անձը նշել է, որ դատարանը հաշի չի առել կատարված արարքի շարժառիթը: Արթուր Խաչատրյանը ցուցմունք է տվել և հայտնել, որ 2007թ. սպանել են իր կնոջ եղբայր Սամվել Շահվերդյանին և մինչ այսօր հանցանք կատարած անձը բացահայտված չէ, և իր մեջ, որոշ հանգամանքներից ելնելով, կասկած է եղել, որ տուժողը կարող է առնչություն ունենա սպանության հետ, և այդ է հանդիսացել պատճառ, որ ինքը փորձել է իր միջոցներով պարզել այդ ամենը, սակայն սխալվել է և զղջում է կատարածի համար։
Դատարանն անտեսել է, Արթուր Խաչատրյանի պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող մյուս հանգամանքները, մասնավորապես այն, որ նա նախկինում դատապարտված կամ որևէ կերպ արատավորված չի եղել, ունի մշտական բնակության վայր, աշխատանք, ընտանիք։
Եթե դատարանը հաշվի առներ գործի բնույթը և դատական ակտում շարադրելով Արթուր Խաչատրյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես ինչպես նախաքննության այնպես էլ դատաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր ճանաչելով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալով, կատարված արարքի համար անկեղծորեն զղջալով, գործով օբյեկտիվ ճշմարտության բացահայտումը չխոչընդոտելու, դրական բնութագրվելու հանգամանքները, հանցավոր կապեր չունենալու, նախկինում դատապարտված կամ արատավորված չլինելու, առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ հանցանք կատարելու, կալանքի տակ չգտնվելու հանգամանքը, ապա նրա նկատմամբ պատժի անհատականացմամբ պետք է նշանակեր արդարացի, ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ։
Հղում կատարելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 358 հոդվածի 4-րդ մասին , ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61,62 հոդվածներին, բողոք բերող անձը նաև հայտնել է, որ Արթուր Խաչատրյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելու տեսանկյունից, ի թիվս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող այլ, մյուս հանգամանքների, դատարանի կողմից պետք է հաշվի առնվեն ու պատշաճ գնահատման արժանանան նրա անձը բնութագրող տվյալները և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք ենª առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք կատարելը, մեղքը ընդունելը, հանցագործությունը բացահայտելուն նյութերի նախապատրաստման ընթացքում գտնվելով ազատության մեջ, դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, չի խոչընդոտել մինչդատական վարույթում գործի քննությանը, չի խուսափել քրեական պատասխանատվությունից, հայտնի է նրա անձը, ունի մշտական բնակության վայր, բնութագրվում է դրական։
Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և Արթուր Խաչատրյանի ուղղվելու մասին է վկայում հանցագործությունից հետո նրա դրսևորած վարքագիծը։
Եթե նշված հանգամանքները գնահատվեն դատարանի կողմից, ապա կարծում է, դատարանը կհանգի ճիշտ, օբյեկտիվ և արդարացի հետևության, որ Արթուր Խաչատրյանի նկատմամբ պետք է նշանակվի պատիժ տուգանքի ձևով, որով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և նոր հանցագործությունների կանխմանը, ինչպես նաև ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5, 10, 61 հոդվածներով նախատեսված՝ օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին:
Վերը նշվածի հիման վրա բողոք բերող անձը բառացիորեն խնդրել է .
ՙՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0260/01/16 դատավճիռը բեկանել Արթուր Խաչատրյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածի սանկցիայով նշանակել մեղմ պատիժª տուգանքի ձևով՚:
4.Վերաքննիչ դատարանում կողմերի պարզաբանումները.
Ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանն ու պաշտպան Գ.Գալիկյանը պնդեցին պաշտպանի կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով բավարարել այն:
5. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ստուգելով քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի պահանջների պահպանումը, լսելով վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ պաշտպանության կողմի հիմնավորումները ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության այն մասին, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Վերաքննիչ դատարանը վերաքննիչ բողոքում բարձրացված և վերլուծման ենթակա հարցերին անդրադառնալուց առաջ անհրաժեշտ է համարում արձանագրել հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙՎերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում՚:
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`
ՙՎերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք և Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն այն ճիշտ չի գնահատել՚:
Ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով նախատեսված հանցանքը կատարելը և նրա մեղքը դատավարության որևէ մասնակցի կողմից չի վիճարկվում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
ՙԴատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`(…)
(…)
6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը(…)՚:
ՙՎերը նշված իրավադրույթից հետևում է, որ կոնկրետ պատժաչափով կոնկրետ պատժատեսակի նշանակումը և արդեն իսկ նշանակված պատիժը կրելու անհրաժեշտության հարցի լուծումն իրենցից ներկայացնում են պատժի հարցերի դատական լուծման գործընթացի ինքնուրույն և հաջորդական փուլեր: Այսինքն` դատարանը նախ և առաջ որոշում է ամբաստանյալի պատժի ենթակա լինելու հարցը, այնուհետև` դրա տեսակը և չափը, որից հետո որոշում, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե ոչ` հաշվի առնելով նշանակված պատիժն առանց փաստացի կրելու պատժի նպատակներին հասնելու հնարավորության հանգամանքը (տես Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2008թ. փետրվարի 1-ի ՎԲ-01/08 որոշումը):
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 394 հոդվածի.
ՙ1. Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտերի վերաքննության արդյունքում վերաքննիչ դատարանը`
1) մերժում է վերաքննիչ բողոքը` դատական ակտը թողնելով օրինական ուժի մեջ (…)՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
ՙՊատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, համաձայն որի.
ՙ1.Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2.Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3.Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները՚:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62 և 63 հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն:
Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս (տես ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի` Թամարա Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ գործով ՎԲ-192/07 և 2009թ. հունիսի 2-ի` Հովհաննես Սահակյանի վերաբերյալ գործով 2009թ. հունիսի 2-ի ԵՔՐԴ/0571/01/08 որոշումները):
ՙԱրարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրային վտանգավորության վրա` հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը՚ (տես Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2009թ. փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
ՙՊատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ` իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում` անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ` գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները` վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն՚ (տես Սերյոժա Թոմոյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2010թ. փետրվարի 12-ի ԼԴ2/0019/01/09 որոշման 15-րդ կետը):
ՙՊատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը։Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը։
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը՝ որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: Սկզբունքների ինքնուրույնությունը, սակայն, չի նշանակում, որ դրանք մեկուսացված են մեկը մյուսից, քանի որ միայն համակցության մեջ այդ սկզբունքները կարող են ապահովել օրինական, արդար, անհատականացված և մարդասիրական պատժի նշանակումը:
(…)
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ արդարության՝ որպես պատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ: Ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, առավել ևս, որ դրանք ձևավորվում են այն նույն հանգամանքների հիման վրա, որոնք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելիս (հանցագործության հանրորեն վտանգավորությունը, հանցավորի անձը և այլն): Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքը դատարանը պետք է կիրառի պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում:
(…) Պատժի նշանակման մարդասիրության սկզբունքն ունի երկու կողմ, այն է՝
1)մարդասիրություն հասարակության նկատմամբ, որի էությունը տուժողի, հասարակության և պետության շահերի պաշտպանությունն է:
2)մարդասիրություն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ. դա նշանակում է մարդկային վերաբերմունք նրա անձի նկատմամբ, պատվի և արժանապատվության հարգում, ֆիզիկական և բարոյական տանջանքների բացառում:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի մարդասիրության սկզբունքի վերոնշյալ երկու կողմերը՚ (տես Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011թ. դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումը):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածի համաձայնª ՙՄարդու անձնական կամ ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններն առանց նրա համաձայնության օգտագործելը կամ հրապարակային ելույթներով, հրապարակայնորեն ցուցադրվող ստեղծագործություններով կամ լրատվության միջոցներով այդպիսի տեղեկություններ տարածելը կամ հավաքելը կամ պահելը, եթե դրանք նախատեսված չեն օրենքով՝
պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից հինգհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի նշված հոդվածի սանկցիան այլընտրանքային է, այն հնարավորություն է տալիս դատարանին, ելնելով գործի կոնկրետ հանգամանքներից, հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակել արդարացի պատիժ` ընտրելով հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժատեսակներից որևէ մեկը` տուգանք կամ կալանք:
Վերաքննիչ դատատարանը փաստում է, որ այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա: Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում կարևոր է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Արթուր Խաչատրյանը մեղավոր է ճանաչվել մարդու և քաղաքացու սահմանադրական իրավունքների ու ազատությունների դեմ ուղղված հանցագործություն կատարելու մեջ, այսինքն ոտնձգել է այն հասարակական հարաբերությունների նկատմամբ որոնք կոչված են ապահովելու ՀՀ Սահմանադրությամբ երաշխավորված մարդու անձնական և ընտանեկան կյանքի գաղտնիության իրավունքը: Հանցագործության սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է միայն ուղղակի դիտավորությամբ, այսինքնª հանցավորը տվյալ դեպքում գիտակցում է, որ խախտում է տուժողի անձնական կամ ընտանեկան կյանքի գաղտնիությունը և ցանկանում է դա անել:
Վերը նշվածի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումներից ու սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ելնելով, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության այն մասին, որ ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի նկատմամբ նշանակված պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, Առաջին ատյանի դատարանը, ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով ամրագրված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի է առել կատարված արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը և արդեն իսկ ըստ էության բազմակողմանի ստուգման ու օբյեկտիվ գնահատման է ենթարկել պաշտպանության կողմի վերաքննիչ բողոքում վկայակոչված փաստարկները:
Անդրադառնալով բողոքաբերի այն պատճառաբանությանը, թե Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել, որ Ա.Խաչատրյանը առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ է հանցանք կատարել, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ դաª այսինքն հանցանքն առաջին անգամ կատարելը որպես մեղմացուցիչ հանգամանք, կարող է դիտարկվել միայն օրենքում նշված որոշակի ծանրությանª ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների դեպքում, այն էլ եթե դրանք կատարվել են հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ, իսկ հանգամանքների պատահական զուգորդում պետք է համարել չնախատեսված, անձի բնութագրին ոչ հարիր, արտակարգ իրավիճակում գտնվելով, հոգեբանական անորոշ վիճակից ելնելով կատարած հանցանքը: Մինչդեռ ըստ գործի նյութերիª վերը նշված որևէ հանգամանք չի հիմնավորվել, հետևաբար, տվյալ դեպքում խոսք չի կարող լինել այն մասին, թե Ա.Խաչատրյանը իրեն մեղսագրված արարքը կատարել է առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ: Գործով ձեռք բերված ապացույցներով հիմանվորվել է, որ նա իրեն մեղսագրված արարքը կատարել է ուղղակի դիտավորությամբ և տևական ժամանակª 2016թ. փետրվարի 02-ից մինչև 2016թ. սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում գաղտնալսելու միջոցով ապօրինի հավաքել է տուժողի և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ:
Անհիմն է նաև բողոքաբերի այն պնդումը, թե Առաջին ատյանի դատարանը պատիժ նշանակելիս նկատի չի ունեցել կատարված արարքի շարժառիթը, նախկինում դատապարտված կամ որևէ կերպ արատավորված չլինելը, մշտական բնակության վայր, աշխատանք և ընտանիք ունենալը:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, դատական ակտ կայացնելիս, հաշվի առնելով ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի անձը բնութագրող հանգամանքները, վերջինիս նկատմամբ նշանակել է վերջնական արդարացի ու համաչափ պատիժ, որը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար ու կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործումը, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս, Առաջին ատյանի դատարանը քրեական օրենքը ճիշտ է կիրառել:
Առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալին դատապարտելով մեկ ամիս ժամկետով կալանքի, ղեկավարվել է օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներով, հաշվի է առել հանցագործության բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժը մեղմացնող հանգամանքները և օրենքով նախատեսված հայցողության շրջանակներում տվյալ հոդվածի սանկցիայի սահմաններում նշանակել արդարացի պատիժ։
Վերաքննիչ դատարանը նման հետևության է հանգում հաշվի առնելով ինչպես ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանին վերագրվող արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրան մեղսագրված արարքի կատարման եղանակն ու մյուս հանգամանքները:
Վերաքննիչ դատարանը, սույն որոշման պատճառաբանական մասում շարադրված հիմնավորումներով գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն օրինական է ու հիմնավորված, այն բեկանելու կամ փոփոխելու հիմքեր չկան, հետևաբար վիճարկվող դատական ակտը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը` մերժել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-387, 390, 393-394, 399 և 402 հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի պաշտպան Գարիկ Գալիկյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. մարտի 31-ի դատավճռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով, թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ն. ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
N - ԵԱՔԴ/0260/01/16

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

՚31ՙ մարտի 2017թ. ք.Երևան

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲª Ժ.ԿՈԾԻՆՅԱՆԻ

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲª
ՄԵՂԱԴՐՈՂ Ա.ՉԱԽՈՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ Գ.ԳԱԼԿԻՆՅԱՆԻ
ՏՈՒԺՈՂ Լ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ

Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի` ծնված 19.11.1965թվականին, քաղաք Երևան, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի,
բարձրա•ույն կրթությամբ, ամուսնացած, ֆիզիկապես առողջ, նախկինում 2ան•ամ դատ-
ված, դատվածությունը մարված, աշխատում է ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊԸ-ում որպես
տեխնիկական անվտան•ության աշխատակից, հաշվառված է քացաք Երևան, Նար-Դոսի
փողոց 73Ա, բնակարան 2հասցեում, 22.10.2016թվականին որպես խափանման միջոց է
ընտրվել ստորա•րություն չհեռանալու մասին:
Մեղադրվում է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածով:
Դատաքննությամբ և •ործի տվյալներով դատարանը

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործով ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը մեղադրվում է այն բանում, որ նա նպատակ ունենալով տեղեկություններ հավաքել իր կնոջ եղբորª Սամվել Շահվերդյանի սպանության դեպքի վերաբերյալ, վերջինիս կնոջ Լիանա Հարությունյանիª Երևան քաղաքի Գյուլբենկյան 37շենքի թիվ 2 բնակարանի խոհանոցում •տնվող ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքի մեջ 2016թվականի փետրվարի 2-ին տեղադրել է ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքեր, որը շահա•ործելով 095171723հեռախոսահամարի հեռախոսաքարտի միջոցով, առանց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով 2016թվականի փետրվարի 2-ից մինչև սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում •աղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան •աղտնիք համարվող տեղեկություններ:
Վերը նշված հանցավոր արարքը կատարելու համար նախաքննական մարմինը Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածով:
Քրեական •ործը 29.12.2016թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Դատաքննությամբ ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանը հայտնեց, որ իրեն մեղավոր է ճանաչում առաջադրված մեղադրանքում և օ•տվելով իրեն վերապահված իրավունքից հրաժարվեց ցուցմունք տալուց:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել և 22.10.2016թվականին որպես կասկածյալի ցուցմունք է տվել այն մասին, որ իրեն պարզաբանվել է իր որպես կասկածյալի իրավունքները և պարտականությունները, այդ թվում նաև պաշտպան ունենալու իրավունքը, սակայն չի ցանկանում ունենալ պաշտպան, դա կապված չէ իր նյութական վիճակի հետ, հո•եպես և ֆիզիկապես առողջ է, տիրապետում է հայերեն •րավոր և բանավոր լեզվին, իրավունքները և օրինական շահերը կպաշտպանի անձամբ: Պարզաբանվել է, թե ինչ հանցա•ործություն կատարելու մեջ է կասկածվում, այն իր համար պարզ է և հասկանալի: Կնոջ եղբորª Սամվել Շահվերդյանի հետ •տնվել է եղբայրական հարաբերությունների մեջ: Միասին շահա•ործել են Երևան քաղաքի Մեր•ելյանի անվան ինստիտուտի դիմացի հատվածում տեղակայված ՚Թա•ՙ սրճարանը, որը պատկանում է կնոջըª Ռուզաննա Շահվերդյանին, ով հանդիսանում է ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊ ընկերության հիմնադիրը: Այդպես, ինչպես արդեն նշեց, շատ մտերիմ հարաբերությունների մեջ են •տնվել: Սամվելը ամուսնացել էր 1992թվականին Լիանա Վարդանի Հարությունյանի հետ: 2007թվականի ապրիլի 28-ի երեկոյան ժամը 23-ի սահմաններում, Սամվելը դուրս է եկել ՚Թա•ՙ սրճարանիցª ասելով, որ տուն է •նում և ասաց, որ սրճարանը փակելուց հետո •նա իրենց տուն: Սամվելի •նալուց մոտ 10րոպե անց իրեն է զան•ահարել Սամվելի կինըª Լիանան, ով հայտնել է, որ Սամվելին իրենց շենքի շքամուտքում սպանել են: Անմիջապես վազելով •նացել է այնտեղ, տեսել, որ Սամվելը մահացած վիճակում ընկած է: Դրանից հետո •ործով զբաղվել են իրավապահները, հարուցվել է քրեական •ործ, որը մինչ օրս քննվում է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում, սակայն, դեռևս չի բացահայտվել: 2015թվականի աշնանը իր ՚Մերսեդես Բենցՙ մակնիշի ՚Եՙ դասի ավտոմեքենան ցանկացել է փոխանակման տարբերակովª հավելավճարով փոխանակել մեկ այլ ՚Մերսեդես Բենցՙ մակնիշի ավտոմեքենայի հետ, որը որոշ ժամանակ փորձարկել էª պարզելու համար, թե արդյոք այն արժե վերցնել: Այդ ընթացքում մեքենայի սրահի պահախցիկում հայտնաբերել է սարք, որն ուսումնասիրելուց հետո պարզել է, որ այն իրենից •աղտնալսող սարք է ներկայացնում, որը շահա•ործվում է բջջային հեռախոսաքարտի միջոցով: Այդ սարքը վերցրել է ավտոմեքենայի մեջից, պահել, իսկ հետա•այում էլ, տեղեկանալով, որ ավտոմեքենան, որը ցանկացել է վերցնել, ծանրաբեռնված է վարկային պարտավորություններով, այդ իսկ պատճառով հրաժարվել է այն ձեռք բերելուց: Ընդ որում նշում է, որ ավտոմեքենան վերադարձնելուց հետո դրա տիրոջ տվյալները իրոք չի հիշում, մենակ կարող է ասել, որ նիհարավուն, բարձրահասակ, մոտ 30տարեկան էր, տեսնելու դեպքում կարող է ճանաչել վերը թվարկված արտաքին հատկանիշների շնորհիվ, ան•ամ դրանից հետո երբեք չի հանդիպել իրենª պարզելու համար, թե ուր է անհետացել մեքենայի սրահի պահախցիկում դրված սարքը, այդ իսկ պատճառով, կարծելով, որ այդ տղային այն այլևս անհրաժեշտ չէ, հան•իստ պահել է այդ սարքը իր մոտ, որովհետև մեկ ան•ամ ևս համոզվելու, որ այն ոչ ոքի պետք չէ: Իր մոտ դեռ վաղուց կասկածներ են եղել այն մասին, որ Սամվելի կինըª Լիանա Հարությունյանը հնարավոր է որևէ առնչություն ունի ամուսնու սպանության հետ, այդ իսկ պատճառով որոշել է ձեռքի տակ •տնվող •աղտնալսող սարքը օ•տա•ործել որևէ տեղեկություն ստանալու նպատակով: Հավելում է, որ այդ սարքիª •աղտնալսման •ործառույթ կատարելու մասին հասկացել է դրա մանրակրկիտ ուսումնասիրության արդյունքում: Այնուհետև, քանի որ իրեն բջջային հեռախոսաքարտ էր անհրաժեշտ այն շահա•ործելու համար, այդ իսկ պատճառով դիմել է որդունª Ալբերտ Խաչատրյանին, ում ասել է, որ իրեն բջջային հեռախոսաքարտ է անհրաժեշտ, սակայն, ինչ նպատակով չի ասել: Որդին 2015թվականի դեկտեմբեր ամսին, որքանով հիշում է, •նել է իր անվամբ •րանցված 095-17-17-23բջջային հեռախոսահամարը, որը տվել է իրեն: Ինքն այն դրել է վերը նշված սարքի մեջ, որից հետո հյուր է •նացել Լիանա Հարությունյանիª ք.Երևան, Գյուլբենկյան 37-րդ շենքի 2-րդ բնակարան, զննել, թե տան որ հատվածում է ավելի նպատակահարմար տեղադրել այդ սարքը, և հարմար է •տել, որ կարելի է այն տեղադրել խոհանոցումª •ազի անվտան• շահա•ործման համար նախատեսված սարքի մեջ: Լիանան բողոքում էր •ազի սպասարկման հետ կապված, ինքն էլ ասել է, որ մի•ուցե դա պայմանավորված է հիշյալ սարքիª խափանված լինելու հան•ամանքով, որից հետո ասել է, որ այդ սարքը կտանի և կփոխի, ինչն էլ արել է և մի քանի օր անց, •նել է •ազի անվտան• շահա•ործման համար նախատեսված սարք, դրա մեջ տեղադրել •աղտնալսող սարքը, որի մեջ առկա էր 095-17-17-23բջջային հեռախոսահամարը ու •նացել է Լիանայի տուն: Փոխարինել է խնդրո առարկա հանդիսացող սարքը և •նացել տուն: Այդպես անընդհատ իր անվամբ •րանցված 094-99-89-06, ինչպես նաև իր ընտանիքի անդամների անվամբ •րանցված, սակայն մեծամասամբ իր կողմից օ•տա•ործվող ներքոհիշյալ հեռախոսահամարներովª 055-20-60-04, 055-30-60-04, 055-30-60-07, 077-82-31-73, 091-30-60-07, 094-99-89-06բջջային հեռախոսահամարներով պարբերաբար զան•ահարել է •աղտնալսող սարքի մեջ տեղադրված 095-17-17-23բջջային հեռախոսահամարին և լսել է Լիանա Հարությունյանի տանը տեղի ունեցած խոսակցությունները, չի ձայնա•րել դրանք, պարզապես լսել է, իր համար հետաքրքրություն ներկայացնող տվյալների մասին քննության այս փուլում չի ցանկանում հայտնել, անհրաժեշտության դեպքում կհայտնի լրացուցիչ: 2016թվականի օ•ոստոս ամսին, հասկացել է, որ այդ սարքը չի աշխատում, դիմել է իր վաղեմի ծանոթ, մասնա•իտությամբ երաժիշտ-նվա•ող, Նոր Նորքի Լյուքսեմբուր•ի բնակիչ Կարեն Սամվելի Գրի•որյանին, ում հետ •տնվում է լավ հարաբերությունների մեջ: Քանի որ այդ շրջանում այլևս չի շփվել Լիանայի հետ, որը պայմանավորված էր այն հան•ամանքով, որ ընտանեկան խնդիրներ են ունեցել, այդ իսկ պատճառով դիմել է Կարեն Գրի•որյանին, ասել, որ •նա Լիանայենց տուն, տանից հանի •ազի անվտան• շահա•ործման համար նախատեսված սարքը, բերի տա իրեն, որ այն փոխարինի ինքը, սակայն, իրական եղելության մասին Կարենին ոչինչ չի հայտնել: Կարենը համաձայնվել է, սակայն, երբ նա •նացել է Լիանայի տուն, տան դուռը չէին բացել, ինչից հետո Կարենը զան•ել է իրեն և ասել, որ տան դուռը չեն բացում, ինքն էլ ստիպված կապվել է Լիանայի տուն, հեռախոսազան•ին պատասխանել է երեխաներից մեկը, նրան ասել է, որ բացեն դուռը, քանի որ •ազի անվտան• շահա•ործման համար նախատեսված սարքը պետք է փոխվի: Դուռը բացվելուց հետո Կարենը հին սարքավորումը փոխարինել է իր կողմից նախապես տրված սարքով և դուրս եկել: Տանից նա դուրս էր հանել հին սարքը, որը փոխանցել է իրեն: Հին սարքը դրել է Երևան քաղաքի Մեր•ելյանի անվան ինստիտուտի դիմացի հատվածում տեղակայված ՚Թա•ՙ սրճարանի իր աշխատասենյակում •տնվող չհրկիզվող պահարանում: Որոշ ժամանակ անց, կրկին սկսել է չաշխատել այդ սարքը, ինչից հետո Կարենին ասել է, որ •նան •ազի •րասենյակ, այնտեղից •ազի տեսուչին վերցնեն, տանեն, որ այդ սարքը փոխի, ինչն էլ ինքն արել է: Մինչ այդ զան•ահարել է ներտնային սպասարկման •ազի •րասենյակ, ճշտել, թե ով է սպասարկում Լիանայի բնակության հասցեն, •նացել է Արաբկիր վարչական շրջանի •ազի •րասենյակ, այնտեղից վերցրել աշխատակից Ռուբենին, ում նախկինում չի ճանաչել, և Կարենին խնդրել, որ նա տանի Ռուբենին Լիանայի բնակարան, որից հետո Ռուբենը, երբ մտել է ներս, Լիանան ասել է, որ նախկինում այդ մարդը արդեն եկել և փոխել է հիշյալ սարքը, իսկ Ռուբենը պատասխանել է, որ նման բան չի եղել: Լիանան, այդպես էլ չի թողել փոխել սարքը: Ավելացնում է նաև, որ այս պահին չի հիշում, թե Ռուբենին ասել է արդյոք, որ չասի, թե ով է իրեն ուղարկել: Դրանից հետո այլևս Լիանայի բնակարան չի կարողացել որևէ մեկին ուղարկել, որ փոխարինի խաթարված սարքը: Նշում է, որ ոչ ոք, բացի իրենից, տեղյակ չի եղել իր մտադրության մասին, Կարենը և Ռուբենը տեղյակ չեն եղել այդ մասին: Ինչ վերաբերվում է այն հան•ամանքին, որ Երևան քաղաքի Մեր•ելյանի անվան ինստիտուտի դիմացի հատվածում տեղակայված ՚Թա•ՙ սրճարանի իր աշխատասենյակում •տնվող չհրկիզվող պահարանում կատարված խուզարկությամբ հայտնաբերվել է ինչ-որ հեղուկ և ներարկիչ, ապա հայտնում է, որ այդ հեղուկը իրենից ներկայացնում է սնդիկ, որը 2008թվականին տվել է իր հան•ուցյալ աներըª Նորիկ Շահվերդյանը, ով մահացել է 2010թվականին, իսկ այդ սնդիկը միտված էր կոյուղին մաքրելու համար, թե որտեղից էր նա այդ ձեռք բերել, որևէ տեղեկություն չունի, այն միայն նշված նպատակով է օ•տա•ործվել: Խուզարկությամբ հայտնաբերված ՚Ֆաբարմՙ տեսակի հրացանը իրեն է պատկանում, ունի այն օ•տա•ործելու թույլտվությունը: Նշված քայլին դիմել է միայն պարզելու համար Սամվելի սպանության հետ կապված հան•ամանքները, որոնք քննության այս փուլում չի ցանկանում հայտնել և կատարածի համար չի զղջում, ավելացնելու ոչինչ չունի /•.թ. 108-111/:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանը 28.10.2016թվականին որպես մեղադրյալի տված ցուցմունքով հայտնել է, որ առաջադրված մեղադրանքի էությունն իրեն պարզ է, •աղտնալսման սարքի •ոյության մասին տեղյակ է եղել բացառապես ինքը: Առաջադրված մեղադրանքի շուրջ հրաժարվել է ցուցմունք տալուց և պնդել է իր որպես կասկածյալի տված ցուցմունքը /•.թ. 139/:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանը 31.10.2016թվականին որպես մեղադրյալի լրացուցիչ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ցանկանում է, որոշակի հստակություն մտցնել նախորդ ցուցմունքում: Որպես կասկածյալ հարցաքննության ժամանակ նշել է, որ սարքը սկզբից տեղադրել է ինքը, մինչդեռ այն իրականում տեղադրել է Կարեն Գրի•որյանը, սակայն այդ մասին չունենալով որևէ տեղեկություն: Ինչպես արդեն նշել է, •աղտնալսող սարքի համար որդինª Ալբերտ Խաչատրյանը իր ցուցումով ձեռք է բերել /095/171723 հեռախոսահամարը: Հեռախոսահամարը ձեռք բերելուց հետո որոշ ժամանակ սկսել է փորձարկել •աղտնալսող սարքը: Մասնավորապես հեռախոսազան•եր է կատարել տարբեր համարներով, ինչպես նաև /095/171723հեռախոսահամարը տեղադրել է իր հեռախոսի մեջ և զան•ահարել իր մյուս հեռախոսահամարներին, կարծում է 055 306007 հեռախոսահամարին, ստույ• չի հիշում: Փորձարկումները տևել են շուրջ մեկ ամիս: Այժմ վերհիշեց, որ սարքը տեղադրել է ամանորից հետո: Այցելելով Լիանայենց բնակարան, նկատել է, որ •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքը խափանված է և նպատակահարմար է •տել տեղադրել •աղտնալսող սարքը դրա մեջ: Այդ նպատակով տնտեսական խանութներից մեկից •նել է ՚PUHAIՙ տեսակի նույն ձայնաազդանշանային սարքից, որի մեջ մոնտաժել է •աղտնալսող սարքը այնպես, որ այն սնուցվի ազդանշանային սարքը հոսանքին միացնելու դեպքում: Դրանից հետո սարքավորումը տվել է Կարեն Գրի•որյանին, ում խնդրել է փոխարինել Լիանայենց տան •ազի ձայնաազդանշանային համակար•ըª պատճառաբանելով, որ իրենցը փչացել է: Քանի որ Լիանայի հետ իրենց հարաբերությունները լարված էին, սակայն երբեք չի ուրացել իրենց բարեկամությունը և ցանկացել է օ•նել, նախկինում նույնպես Կարենին խնդրել է աջակցել տան հետ կապված տարբեր տիպի կենցաղային հարցերով, ուստի այդ խնդրանքը նրա համար արտասովոր չի թվացել: Կարենին չի ասել •աղտնալսման սարքի մասին, նա պարզապես փոխարինել է հին սարքը նորով: Հինը, ինչպես արդեն նշեց, պահվում էր ՚Թա•ՙ սրճարանի աշխատասենյակում: 2016թ. օ•ոստոսին մոտ •աղտնալսող սարքը սկսեց չաշխատել: Այն հանելու նպատակով այցելել է Արաբկիրի •ազի սպասարկման կենտրոն, որտեղ ունի բազմաթիվ ծանոթներ և խնդրել է ճշտել Լիանայենց շենքը սպասարկողի տվյալները: Այնուհետև հանդիպել է Ռուբեն Իսկանդարյանին և խնդրել նրան հանել •ազի ձայնաազդանշանային սարքը, քանի որ այն փչացել է: Ցանկանում է նշել, որ Ռուբենը նույնպես •աղտնալսման սարքից տեղյակ չի եղել: Ավելացնում է նաև, որ կատարվածի համար զղջում է, քանի որ լսած խոսակցություններով Սամվել Շահվերդյանի սպանության վերաբերյալ նշանակություն ունեցող հան•ամանքներ չեն բացահայտվել/•.թ. 150-151/:
Ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի կատարած արարքը բացի նրա խոստովանական ցուցմունքներից, հիմնավորվել է նաև քրեական •ործով ձեռք բերված հետևյալ ապացույցներով:
Գործով տուժող Լիանա Հարությունյանի նախաքննության և դատաքննության ընթացքում տված նույնաբովանդակ ցուցմունքներով այն մասին, որ 1993թվականին ամուսնացել է Սամվել Շախվերդյանի հետ և միասին բնակություն են հաստատել ք. Երևան Գյուլբենկյան 37շենքի, բն. 18-ում: Համատեղ կյանքի ընթացքում ունեցել են 3երեխաª 2 աղջիկ և մեկ տղա: Ամուսնու սպանությունից հետո լարվել են իր և ամուսնու քրոջ ամուսնուª Արթուր Խաչատրյանի միջև հարաբերությունները, ում հետ կենդանության օրոք ամուսինը •տնվել է մտերիմ հարաբերությունների մեջ: Ամուսնու կողմից ստեղծված մի քանի ձեռնարկություններª այդ թվում իր քրոջª Ռուզաննա Շահվերդյանի անվամբ ձևակերպված ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊԸ-ին պատկանող Մեր•ելյանի այ•ում •տնվող սրճարանը, հացի փուռը և բուքմեյքերական •րասենյակները, նրա մահից հետո այդպես էլ չեն անվանափոխվել ոչ իր, ոչ իր երեխաների անվամբ, փոխարենը մնացել են Արթուր Խաչատրյանին և նրա հարազատներին, իսկ մի մասը վաճառվել է: Այդ պատճառով էլ լարվել են իրենց հարաբերությունները և երեխաների հետ տեղափոխվել են Գյուլբենկյան 37շենք բն. 32, որտեղ բնակվել են 7-8տարի, այնուհետև Արթուրի և նրա կնոջ Ռուզաննայի առաջարկով տեղափոխվել են նույն շենքի 2-րդ բնակարան: Հայտնում է, որ բնակարանում բնակվում է երեխաների հետ •րեթե 2տարի: Բնակարանում տեղադրված •ազի անվտան•ության սարքավորման հետ խնդիրներ չէին առաջացել մինչև 2016թվականի սկիզբը, երբ ջարդվել է սարքի խրոցի ատամը: Գազի տեսչության հերթական պրոֆիլակտիկ ստու•ումների ժամանակ տեսուչ Ռուբեն Իսկանդարյանի կողմից նկատվել է թերությունը, որի կապակցությամբ կազմվել է համապատասխան փաստաթուղթ, որպեսզի փոխարինվի: Որքանով հիշում է մի քանի օր անց Ռուբեն Իսկանդարյանը կրկին այցելել է իրենցª սարքը քանդելու համար: Պարզ հիշում է, որ նա քանդել է այն, և եթե չի սխալվում տարել է իր հետ: Կոնկրետ օրը չի հիշում, բայց որոշ ժամանակ անցª կարծեմ 2016թ. օ•ոստոսի վերջին, իրենց է այցելել մի երիտասարդ, ով ներկայացել է Ռուբեն անունով: Նա ասել է, որ եկել է •ազի անսարքությունը վերացնելու համար: Երիտասարդը ասել է, որ պետք է փոխվի սարքը և տեղադրել է իր հետ բերած նորը: Դրանից հետո կրկին հանդիպել է այդ երիտասարդին որոշ ժամանակ անց, երբ նա կրկին այցելել է իրենց տունª ասելով, որ պատահական անցնում էր և ցանկացել է իմանալ արդյոք ամեն ինչ նորմալ է աշխատում: Ինքն ասել է, որ ամեն ինչ լավ է, սակայն կաթսայի հետ խնդիրներ կան: Նա ասել է, որ մարդ կուղարկի որպեսզի նայեն, սակայն այդպել էլ ոչ-ոք չի եկել: 2016թվականի սեպտեմբերի վերջին, առավոտյան իր /099/00-40-50 կամ /093/54-36-77հեռախոսահամարին զան•ահարել է նույն այդ Ռուբենը և ասել, որ կարող է •ալ կաթսան վերանորո•ելու, քանի որ իմացել է դրա ձևը: Պարզվել է, որ նա արդեն իրենց տան դռան մոտ է եղել: Նրան ներս է հրավիրել, նա սկսել է զբաղվել կաթսայով: Այդ օրը տղանª Նորայրը, իրեն վատ է զ•ացել և չէր •նացել դպրոց: Հավանաբար ձայներից արթնանալով և տեսնելով Ռուբենին, իրեն կանչել է և հարցրել, թե ինչ է անում Կարենը իրենց տանը: Ինքն ասել է, որ նրա անունը Ռուբեն է և եկել է կաթսան սարքելու: Նորայրը ասել է, որ ճանաչում է նրան, նա Արթուր Խաչատրյանի որդուª Ալբերտ Խաչատրյանի ընկերն է, իսկ անունն էլ Կարեն է: Այդ պահին երեխայի ասածին այդքան էլ կարևորություն չի տվել: Դառնալով դեպի Կարենը տեսել է, որ նա հեռախոսը ականջին դրած առանց որևէ բան ասելու հեռացել է տանից: Մոտ 10րոպե անց Արթուր Խաչատրյանը զան•ահարել է տղայի հեռախոսահամարին և հարցրել, թե ինչու չի դասի •նացել: Տղան ասել է, որ վատ է զ•ում իրեն: Դրանից անմիջապես հետո իրեն է զան•ահարել Կարենը և ասել, որ անհրաժեշտ •ործիքները մեքենայում չկան, ուստի կարող է շարունակել մոտ 40րոպեից: Իր մոտ կասկածներ են առաջացել և չի ուզել, որ այդ Կարենը վերադառնա իրենց տուն: Դրա համար զան•ահարել է նրան և ասել, որ դպրոց է իջնում երեխայի հետ կապված հարցով: Ռուբենը ասել է, որ կարող է մեքենա ուղարկել, ինքը զարմանալով ասել է, որ դրա կարիքը չկա և հարցրել է, թե արդյոք նա ճանաչում է Արթուր Խաչատրյանին, ինչին նա պատասխանեց, որ էլի է հարցրել, ոչ չի ճանաչում: 09.10.2016թվականին իրենց բնակարան է այցելել •ազի տեսուչ Ռուբեն Իսկանդարյանըª հերթական ստու•ման համար: Նա հարցրել է, թե ինչու է անջատված անվտան•ության սարքը, իսկ ինքն էլ պատասխանել է, որ այն անջատել է, քանի որ վարդակը պետք է եղել փոշեկուլ միացնելու համար, թեև անջատել էր, որովհետև կասկածներ էր առաջացրել: Ռ.Իսկանդարյանը առանց որևէ բան ասելու բարձրացել է և սկսել քանդել սարքը: Ինքը հարցրել է ինչու է քանդում, չէ որ այն նոր են տեղադրել, իսկ նա պատասխանել է, որ ինչ-որ կոդերի անհամապատասխանություն կաª ցույց տալով իր համար անհասկանալի ցուցակ, որտեղ կարծեմ նշված էին շենքի բնակիչները, իսկ իր անվան դիմաց դրված է եղել հարցական նշան: Ռուբենը մատնացույց է արել հարցական նշանը և ասել, որ պետք է տանի սարքըª ճշտումներ կատարելու համար: Ինքն ասել է, որ սարքը թողնի տեղում, որ հրաժարվում է այն տրամադրելուց, նաև հարցրել է, թե արդյոք իրեն ուղարկել է Ռուբենը (նկատի ունենալով Կարենին): Նա պատասխանել է, որ իրենց մոտ միակ Ռուբենը ինքն է, այլ Ռուբեն չկա: Նաև նկատել է, որ իր առարկությունից նա մի տեսակ այլայլվել է, ասելով, որ իր իրավունքն է: Ինքն ասել է, որ անցած ան•ամ ինքն է քանդել և տարել սարքը, ինչից նա հրաժարվել էª պատասխանելով, որ նման բան չի եղել, ինքը ոչինչ չի քանդել: Ռուբենը վախեցած հեռացել է, իսկ հաջորդ օրը սեփական նախաձեռնությամբ քանդել է սարքը և դրա մեջից հայտնաբերել •աղտնալսող սարք, որը հաղորդման հետ միասին ներկայացրել է ՀՀ ԱԱԾ մարմիններին /•.թ. 118-119, դատական նիստի արձանա•րություն/:
Գործով վկա Կարեն Գրի•որյանի նախաքննության և դատաքննության ընթացքում տված նույնաբովանդակ ցուցմունքներով այն մասին, որ Արթուր Խաչատրյանին ճանաչում է մոտ 5-6տարի: Ծանոթացել է Մեր•ելյանի այ•ում ընդհանուր ծանոթների միջոցով: Ներկայումս նրա հետ •տնվում է մտերիմ հարաբերությունների մեջ: Գիտի, որ Արթուրը զբաղվում է ձեռնարկատիրական •ործունեությամբ: 2015թվականի օ•ոստոսի վերջին, երբ Արթուրի հետ նստած են եղել Մեր•ելյանի այ•ում, նա իրեն ասել է, որ բարեկամի տան •ազի սարքի հետ խնդիր կա, և խնդրել է իրեն փոխել այն: Արթուրը տվել է իրեն •ազի անվտան•ության ազդանշանի սարքավորումը և ասել, որ այն տեղադրի կնոջ հան•ուցյալ եղբոր տանը, որը •տնվում էր Գյուլբենկյան փողոցի շենքերից մեկում (շենքի համարը և բնակարանը չի հիշում): Արթուրը ասել է, որ նախապես կպայմանավորվի կնոջ եղբոր ընտանիքի անդամների հետ: Նշում է, որ Արթուրը հիմնականում կապ էր պահում Լիանայի զավակների հետ: Ինքը համաձայնել է օ•նել և նույն օրը այցելել է Արթուրի նշած հասցեն: Սկզբում ծեծել է դուռը, սակայն չեն բացել, որից հետո զան•ահարել է Արթուրին: Վերջինս կապվել է տան անդամների հետ և դուռը բացել են: Լիանան արդեն տեղյակ էր, որ պետք է •նար: Ինքը հարցրել է սարքի տեղը, Լիանան իրեն ցույց է տվել խոհանոցը: Սարքը •տնվում էր շատ վատ վիճակում: Այն հանելուց հետո տեղադրել է Արթուրի տված նոր սարքը: Դուրս •ալու ժամանակ Լիանան խնդրել է նայել •ազի կաթսան, որը լավ չի աշխատել: Ինքը նայել է, սակայն չի հասկացել խնդիրը ինչումն է, ուստի ասել է Լիանային, որ մասնա•ետ կուղարկի: Վերցնելով հին սարքըª դուրս է եկել տանից և անմիջապես հանդիպեցի Արթուրին, ում հանձնել է այն: Հաջորդ օրը կաթսաների տեղադրմամբ զբաղվող ընկերոջըª Գառնիկին, խնդրել է այցելել Լիանային և վերանորո•ել կաթսան և նա համաձայնել է: Մի քանի օր անց զան•ահարել է Լիանային և հարցրել, թե արդյոք կաթսան վերանորո•ել են, Լիանան ասել է, որ իրեն չեն այցելել այդ հարցով և չեն էլ զան•ել: Ինքը խոստացել է անձամբ այցելել և մի քանի օր կրկին այցելել է Լիանային: Կաթսան այդպես էլ չի կարողացել վերանորո•ելª անհրաժեշտ •ործիքների բացակայության պատճառով: Երբ դրանց հետևից իջել է մեքենայի մոտ, տեսել է, որ մեքենայում չկան անհրաժեշտ պարա•աներ: Զան•ահարել է, որպեսզի բերեն •ործիքները, այնուհետև տեղեկացրել է Լիանային, որ •ործիքները կլինեն 30րոպեից: Մոտ 20րոպե անց Լիանան զան•ահարել և ասել է երեխայի հետ կապված հարցով պետք է դպրոց •նա, ասել է, որ նախապես կտեղեկացնի վերադառնալու մասին, սակայն այդպես էլ չի զան•ել: 2016թվականի սեպտեմբերին Արթուրի խնդրանքով տարել է •ազի տեսչություն: Այնտեղ հասնելուց հետո Արթուրը մտել է շենք և 20 րոպե անց վերադարձելª ասելով, որ պետք է սպասեն Ռուբեն անունով մարդու: Մոտ 15րոպե անց եկել է Ռուբենը, ով իր հասկանալով Արթուրին առաջին ան•ամ էր տեսնում: Արթուրը իրեն ասել է, որ Ռուբենին տանի Լիանայենց տունª սարքը փոխելու համար, քանի որ կրկին խնդիրներ կան: Նշում է նաև, որ Ռուբենը իր հետ ուներ համապատասխան •ործիքներ: Ինքը Ռուբենին տարել է Լիանայենց բակ: Ռուբենը •իտեր կոնկրետ բնակարանը, և ինքը չի բարձրացել նրա հետ: Քիչ անց զան•ահարել է Լիանան և ասել, որ եկել են •ազի սարքը փոխելու: Լիանան ասել է նաև, որ անձը, ով ուզում է փոխել սարքը նախկինում փոխելուց հետո, կրկին այցելել էր և փոխել այն: Ինքը լսել է հեռախոսով, թե ինչպես է Ռուբենը հավաստիացրել, որ ինքը երբևէ սարք այդ բնակարանում չի փոխել: Ինքը հարցրել է Լիանային, թե արդյոք համոզված է, որ Ռուբենը նախկինում այցելել է իրեն, ինչին նա վարանելով պատասխանել է, որ հնարավոր է սխալվում է, որ Ռուբենը փոխել է սարքը, սակայն համոզված է եղել, որ իրեն այցելել է: Երբ Ռուբենը վերադարձել է, հարցրել է, թե ինչու էր Լիանան ասում, որ ինքը սարքը փոխել է, ինչին Ռուբենը պատասխանել է, որ ինքը իրավունք չունի սարք փոխելու, միայն ստու•ում է կատարում: Չի կարող ասել արդյոք այդ ան•ամ Ռուբենը փոխել է սարքը, թե ոչ: Ինքը իջեցրել է Ռուբենին Վ.Վաղարշյան-Կոմիտաս խաչմերուկի մոտ և •նացել է տուն: Հստակ չի հիշում, թե երբ է այցելել Լիանայի տուն անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքը փոխելու, հավանաբար 2016թվականի փետրվարին կամ մարտին: Հիշում է, որ այդ ժամանակ եղանակը բավականին ցուրտ է եղել: Արթուրի հետ նստած են եղել Մեր•ելյանի այ•ու ՚Թա•ՙ սրճարանում, երբ իրեն խնդրել է այցելել Լիանայենց բնակարան և փոխել •ազի անվտան•ության սարքը, քանի որ հնի հետ խնդիրներ են եղել: Երբ ինքը տվել է իր համաձայնությունը, Արթուրը վեր է կացել •նացել և մոտ 5րոպե անց բերել է սարքավորումը, որն էլ պետք է տեղադրվեր, չի կարող ասել, թե որտեղից է այն բերել: Երկրորդ ան•ամ արդեն այցելել է Լիանայենց բնակարան 2016թվականի աշնանըª կարծեմ սեպտեմբեր ամսին, կաթսան վերանորո•ելու համար /•.թ. 98-99, 162, դատական նիստի արձանա•րություն/:
Գործով վկա Ռուբեն Իսկանդարյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ 2016թվականի իր հիշելով ամռանը իրեն զան•ահարել է ՚Գազպրոմ Արմենիաՙ ընկերության Արաբկիր տեղամասի աշխատակից Արմենը և ասել, որ Գյուլբենկյան 37, բն. 2հասցեի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային համակար•ը պետք է հանվի: Հարցրել է, թե ինչու չեն իրենց տեսուչներին ասում, ինչին նրանք պատասխանել են, որ ինքը այդ տարածքում է և ավելի արա• կարող է անել: Նաև ասել են, որ սարքը հանելուց հետո իրեն կմոտենան իրենց աշխատողներից և կվերցնեն այն: Քանի որ, ինչպես արդեն նշեց, նման հարցերով հաճախ են համա•ործակցում տեսուչների հետ, համաձայնել է զբաղվել այդ հարցով: Այցելել է նշված բնակարան, ներկայացել տանտիրուհուն, ում անունը Լիանա է, և ասել է, որ պետք է սարքը հանվի և տարվի ստու•ման: Նա իրեն թույլ է տվել հանել սարքը, որի վերաբերյալ ոչ մի փաստաթուղթ կամ արձանա•րություն չի կազմել: Վերցնելով սարքը դուրս է եկել տանից և շարունակել ներտնային սպասարկման աշխատանքները մնացած բնակարաններում: Չի կարող հիշել, թե այդ պահին ով է իրեն զան•ահարելª Արմենը, թե նրա նշած աշխատողը, հարցրել է իր •տնվելու վայրը, որից հետո իրեն են մոտեցել և վերցրել սարքը: Սարքը վերցնողին դժվարությամբ է մտաբերում: Նա երիտասարդ էր մոտª 25-30 տարեկան, սևահեր, միջահասակ, չի կարծում, որ կարող է ճանաչել տեսնելուց: Անցել է որոշ ժամանակ, կարծեմ հոկտեմբերի սկիզբն էր, իրեն կրկին զան•ահարել են ՚Գազպրոմ Արմենիաՙ-ից, չի կարող հիշել, թե կոնկրետ ով էր, և ասել, որ Գյուլբենկյան 37, բն. 2հասցեում տեղադրված անվտան•ության ձայնաազադնշանային սարքի համարը չի համապատասխանում ցուցակներին և խնդրեցին սարքը կրկին հանել և տալ իրենց: Ինքը այցելել է նշված բնակարան և ներկայացել Լիանային: Քանի որ արդեն հերթական սպասարկման ժամանակն էր, անց է կացրել սպասարկումը, որից հետո նայել է նշված սարքավորման համարը և •րանցել այն իր մոտ: Ներկայացրել է Լիանային, որ •ազի ծառայությունից ազդանշանային համակար•ի հերթական համարի անհամապատասխանության պատճառով անհրաժեշտ է սարքը կրկին տանել: Լիանան առարկել է և հրաժարվել սարքը տրամադրելուց: Ցույց է տվել բնակիչների սպասարկման ամփոփաթերթում նրա անվան դիմաց դրված համապատասխան հարցական նշանը, որը ինքն էր դրել, որպեսզի հիշի ճշտում կատարելու մասին: Քանի որ սարքի տեղադրումը և այն հանելը չի մտնում իրենց ընկերության ֆունկցիոնալ պարտականությունների մեջ, այլ պարզապես ներքին կար•ով օ•նում են տեսուչներին, իսկ Լիանան էլ դեմ է արտահայտվել սարքը վերցնելու, նրան հայտնել է, որ դա իր իրավունքն է և պարզապես •րանցելով սարքի համարը հեռացել է: Հիշում է, որ իրենից դրանից հետո այդպես էլ ոչ ոք չի պահանջել և ոչ մեկին չի փոխանցել կամ ասել սարքի հերթական համարը: Ներկայացված Կարեն Գրի•որյանի լուսանկարում պատկերված անձի դեմքը իրեն ծանոթ է, հավանաբար հանդիպել են Արաբկիրի տեղամասի •ազի ծառայությունում, սակայն չի կարող հիշել, որ իրար հետ ավտոմեքենայով որևէ տեղ •նացած լինեն: Մյուս լուսանկարում պատկերված Արթուր Խաչատրյանի դեմքը նույնպես ծանոթ է: Նրան հաճախ տեսել է Մեր•ելյանի այ•ում, •իտի, որ մի քանի ձեռնարկություններ ունի այդտեղ: Լիանա Հարությունյանի բնակարան երկրորդ ան•ամ այցելելու ժամանակ նա իրեն ասել է, որ նախկինում 3-4ան•ամ այցելել է իրեն, իսկ ինքն էլ ասել է, որ նրանց տանը միայն մեկ ան•ամ է եղել: Լիանայենց տանից դուրս •ալուց հետո շարունակել է սպասարկել շենքի մնացած բնակարանները: Հստակ չի կարող ասել Կարեն Գրի•որյանի մեքենան նստել է դուրս •ալուց հետո, թե չէ, չի հիշում /•.թ. 132-133/:
Փորձա•ետի 07.12.2016թվականի թիվ 47951606 եզրակացությամբ, որով պարզվել է, որ փորձաքննությանը ներկայացված ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքի մեջ տեղադրված է ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերն իր էլ.սնուցման սարքով: Համաձայն տեխնիկական մասնա•րի ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը ունի երկու աշխատանքային ռեժիմª (1) ՚Հեռահար լսման ռեժիմՙ և (2)՚Ավտոմատ եղանակով հետ զան•ելու կամ ձայնային ակտի-վացման ռեժիմՙ: ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը, իր թվով երկու աշխատանքային ռեժիմներում շահա•ործելիս, կարող է ծառայել •աղտնալսման համար: Փորձաքննությանը ներկայացված ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերի շահա•ործման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի նրա համապատասխան բնիկում տեղակայված լինի ՚SIMՙ քարտ, հետևաբար և, փորձաքննությանը ներկայացված ՚GSMՙ թրեքերը հնարավոր է շահա•ործել նրանում տեղակայված ՚Orange™ՙ ապրանքանիշի ՚SIMՙ քարտով: ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը փորձաքննությանը ներկայացվել է տեղակայված լինելով ապամոնտաժված վիճակում •տնվող ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-ВН-РН04/ТМՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքի մեջ: Սակայն ՚GSMՙ թրեքերի և իր էլ.սնուցման սարքի չափերը հնարավորություն են տալիս կատարել նշված սարքերի այնպիսի տեղակայում ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքի մեջ, որ վերջինիս իրանի երկու հատվածները պտուտակներով ամրակցվեն միմյանց և բոլոր սարքերը անխափան շահա•ործվեն: Փորձաքննությանը ներկայացված ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքին և ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերին համապատասխան մալուխներով միացված ՚USBՙ միջերես ունեցող տպատախտակը, որը ամենայն հավանականությամբ ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերիª արտադրողի կողմից նախատեսված, ապամոնտաժված վիճակում •տնվող էլ.սնուցման աղբյուրն է, միացված է ձայնաազդանշանային սարքի էլ.սնուցման սարքի մալուխներինª այդպիսով ապահովելով ՚GSMՙ թրեքերի անխափան էլեկտրական սնուցումը: ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերի էլ.սնուցման սարքը •տնվում է աշխատունակ վիճակում, իսկ վերջինիս միացման եղանակը հնարավորություն է տալիս ՚Я0-ВН-РН04ДМՙտեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքը հոսանքի աղբյուրին միացնելով, սնուցել նաև ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը: ՚Հեռահար լսման ռեժիմումՙ և մարտկոցի ամբողջությամբ լիցքավորված լինելու դեպքում, համաձայն արտադրողի կողմից նախանշված հնարավորությունների կարող է աշխատել 2-ից մինչև 4 ժամ, ՚Ավտոմատ եղանակով հետ զան•ելու կամ ձայնային ակտիվացման ռեժիմումՙª 3-ից մինչև 5 օր, իսկ սպասելու ռեժիմում (երբ թրեքերը չի •տնվում իր աշխատանքային ռեժիմներից որևէ մեկում)ª 3-ից մինչև 7 օր: էլ.սնուցման սարքին միացված լինելու դեպքում ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը կաշխատի այնքան ժամանակ, քանի դեռ էլ.սնուցման սարքը սնուցում է վերջինիս մարտկոցը, իսկ էլ.սնուցման սարքը հոսանքի աղբյուրից անջատելուց հետո թրեքերի մարտկոցը կապահովի արդեն իսկ վերը նշված ռեժիմների աշխատանքային ժամանակահատվածը: ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը աշխատանքային իր երկու ռեժիմներում շահա•ործելու ընթացքումª տեղակայված վայրի շրջակայքի ձայնային ազդանշանները կարող է ընդունել 5-ից մինչև 7մետր շառավիղով, ընդ որումª արտադրողի կողմից նախանշված առավելա•ույն 7մետր շառավիղը պայմանավորված է թրեքերի բաց տարածքում •տնվելու պայմանով: Այսինքնª թրեքերի տեղակայման վայրի և կոնկրետ տարածքի առանձնահատկությունները կարող են կրճատել կամ ավելացնել թրեքերի տեղակայված վայրի շրջակայքի ձայնային ազդանշանները ընդունելու արտադրողի կողմից նախանշված առավելա•ույն 7մետր շառավիղը: Փորձաքննությանը ներկայացված ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-РН04/ТМՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքի նույնականացման համարը հնարավոր չէ որոշել: Սարքի իրանի այն հատվածում, որտեղ •րառված է նույնականացման համարը, առկա են մեխանիկական վնասվածքներ, ինչի պատճառով նույնականացման համարը նշող •րառումները մասնակիորեն անընթեռնելի են /•.թ. 180-189/:
Իրեղեն ապացույցներ ճանաչվածª ՚PUHAIՙ տեսակի, 081225636նույնականացման համարի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքովª փաթեթավորված ՚nipper landՙ •րառումով մոխրա•ույն պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ, կնիքված ՚ՀՀ ազ•ային անվտան•ության ծառայությունՙ թիվ 11 եռանկյունաձև կնիքով, վավերացված ընթերակաների ստորա•րությամբ, որը համաձայն ՚Գազպրոմ Արմենիաՙ ՓԲԸ-ից ստացված տվյալների պետք է տեղադրված լիներ ք. Երևան, Գյուլբենկյան 37 շենքի 2-րդ բնակարանում: /055/306004, /055/306007հեռախոսահամարների •րառումներով ՚Օրանժՙ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով երկու տուփերը, փաթեթավորված ՚hello, բարևՙ նարնջա•ույն •րառումով սև պոլիէթիլենային տոպրակում, •րառումով մոխրա•ույն պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ կնիքված ՚ՀՀ ազ•ային անվտան•ության ծառայությունՙ թիվ 11 եռանկյունաձև կնիքով, վավերացված ընթերակաների ստորա•րությամբ, որոնք պատկանել են Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին և օ•տա•ործվել են ՚N9 տեսակի ՚GSMՙ թրեքերում տեղադրված /095/171723հեռախոսահամարին զան•ահարելու և խոսակցություններ •աղտնալսելու համար: ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքը, դրա մեջ տեղադրված ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերըª իր էլ.սնուցման սարքով և 1510069999372նույնականացման համարով /095/171723հեռախոսահամարով հեռախոսաքարտըª փաթեթավորված 1փաթեթի մեջ և կնիքված ՚ՀՀ փորձա•իտական կենտրոնՙ ՊՈԱԿ ծրարների համար կլոր կնիքով, որոնք տեղադրված լինելով Երևան քաղաքի Գյուլբենկյան 37շենքի 2-րդ բնակարանում ծառայել են •աղտնալսելու միջոցով անձնական և ընտանեկան •աղտնիք համարվող տեղեկություններ հավաքելու համար /•.թ. 211,214/:
Գործով ապացույց ճանաչված այլ փաստաթղթերովª
2016թվականի հոկտեմբերի 20-ի ՚Անձի կողմից սարք ներկայացնելու մասինՙ արձանա•րությամբ, որով պարզվել է, որ Լիանա Վարդանի Հարությունյանը ՀՀ ԱԱԾ մարմիններին ներկայացրել է ՚PUHAIՙ տեսակի •ազի սի•նալիզատոր, որի մեջ տեղադրված էր 40x30x13մմ կողային չափերով սև սարքավորումª ՚Օրանժՙ ընկերության 1510069999372 անհատականացման արժեքով հեռախոսաքարտով /•.թ. 7-8/:
ՀՀ ԱԱԾ ՀՀԳՎ պետ Ե. Մկրտչյանի 21.10.2016թվականի թիվ 2/3/3-11908•րությունը ՀՀ ԱԱԾ քննչական վարչության պետ Մ.Համբարձումյանին և կից 13թերթ փաստաթղթերով, որոնցով պարզվել է, որ ոմն Ռուբեն ներկայացած անձը հանդիսանում է ՀՀ քաղաքացի Կարեն Սամվելի Գրի•որյանը: Ռուբեն Գրիշայի Իսկանդարյանը որպես փականա•ործ 01.04.2015թվականից մինչև 13.10.2016թվականն աշխատել է ՚Էյ Ի Ջի Սերվիսՙ ընկերությունում: Կարեն Գրի•որյանի կողմից կատարված արարքի կազմակերպիչ է հանդիսանում Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը, ով հանդիսացել է ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊԸ-ի տնօրեն, սակայն 23.05.2016թվականից ընկերության տնօրեն է նշանակվել նրա որդինª Գա•իկ Արթուրի Խաչատրյանը, սակայն ընկերության անշարժ •ույքը փաստացի տնօրինվում է Արթուր Խաչատրյանի կողմից /•.թ. 21-35/:
՚Գազպրոմ Արմենիաՙ ՓԲԸ-ի •լխավոր տնօրենի տեղակալ, •լխավոր ճարտարա•ետի ժամանակավոր պաշտոնակատար Ա. Հակոբյանի 29.11.2016թվականի թիվ 02-23/5655•րությամբ ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության պետ Մ.Համբարձումյանին և կից ակտի պատճենովª 1թերթից, որով պարզվել է, որ Երևան քաղաքի Գյուլբենկյան 37շենք, բնակարան 2հասցեում տեղադրված ՚JTO-BH-PH04-ТМՙ մակնիշի թիվ 100218874•ործարանային համարով անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքի խափանման պատճառով 19.11.2015թվականին փոխարինվել է թիվ 081225636 •ործարանային համարի սարքով /•.թ. 172-173/:
՚ՅուՔոմՙ ՍՊԸ-ից թիվ 4191-16/Ո առ 21/10/2016թվականի •րությամբ ստացված ՚PRINCOՙ մակնիշի CD-R տեսակի լազերային սկավառակովª ՚8/5170ՙ •րառմամբ, որում առկա վերծանումների զննությամբ պարզվել է, որ /095/171723հեռախոսահամարը հաշվառված է Ալբերտ Արթուրի Խաչատրյանի անվամբ: Նշված հեռախոսահամարից կատարվել են ելքային հեռախոսազան•եր բացառապես /055/306007 հեռախոսահամարին, որը հաշվառված է Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի անվամբ: Ելքային հեռախոսազան•երը կատարվել են 02/01/2016թվականից մինչև 02/02/2016թվականն ընկած ժամանակահատվածում: Նշված հեռախոսահամարին մուտքային հեռախոսազան•եր ստացվել են բացառապես /077/823173, /091/306007, /094/998906, /055/206004, /055/306004, /055/306007 հեռախոսահամւսրներից: /055/206004հեռախոսահամարը հաշվառված է Ռուզաննա Շահվերդյանի, /055/306004-ը և /055/306007-ըª Արթուր Խաչատրյանի անվամբ: 02.02.2016թվականի ժամը 12:10-ից սկսած ֆիքսվել են միայն մուտքային հեռախոսազան•եր, իսկ վերջին հեռախոսազան•ը ստացվել է 19.09.2016թվականին, ժամըª 12:21-ին /•.թ. 46-47/:
Զննության արձանա•րություններովª
28.10.2016թվականի հեռախոսազան•երի վերծանումների զննության արձանա•րությամբ, որով պարզվել է որ /095/171723հեռախոսահամարը հաշվառված է Ալբերտ Արթուրի Խաչատրյանի անվամբ: Նշված հեռախոսահամարից կատարվել են ելքային հեռախոսազան•եր բացառապես /055/306007հեռախոսահամարին, որը հաշվառված է Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի անվամբ: Ելքային հեռախոսազան•երը կատարվել են 02.01.2016թվականից մինչև 02.02.2016թվականն ընկած ժամանակահատվածում: Նշված հեռախոսահամարին մուտքային հեռախոսազան•եր ստացվել են բացառապես /077/823173, /091/306007, /094/998906, /055/206004, /055/306004, /055/306007 հեռախոսահամարներից: /055/206004հեռախոսահամարը հաշվառված է Ռուզաննա Շահվերդյանի, /055/306004-ը և /055/306007-ըª Արթուր Խաչատրյանի անվամբ: 02.02.2016թվականի ժամը 12:10-ից սկսած ֆիքսվել են միայն մուտքային հեռախոսազան•եր, իսկ վերջին հեռախոսազան•ը ստացվել է 19.09.2016թվականին, ժամը 12:21-ին /•.թ. 120-128/:
23.12.2016թվականի զննության արձանա•րությամբ, որով պարզվել է, որ ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊ ընկերությանը պատկանող ՚Թա•ՙ սրճարանի աշխատասենյակից խուզարկությամբ առ•րավված ՚PUHAIՙ տեսակի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքն ունի 081225636նույնականացման համարը, իսկ նույն տեղից հայտնաբերված ՚Օրանժՙ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով 3տուփերից 2-ի վրա առկա են /055/306004 և /055/306007հեռախոսահամարների •րառումները /•.թ. 203-204/:
Դատարանը վերլուծելով և •նահատելով դատաքննության ընթացում հետազոտված ապացույցները իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` •ործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ ապացուցված է համարում, որ ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը կատարել է արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածի հատկանիշներին, հետևաբար նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի և պատիժ կրի:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտան•ավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցա•ործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքները, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին): Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցա•ործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտան•ավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 61հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցա•ործության` հանրության համար վտան•ավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութա•րող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքները, որոշիչ հան•ամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում: Հանցա•ործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի, այնպես էլ պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցա•ործության, դրա առանձնահատկությունների, •ործի կոնկրետ հան•ամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքների բազմակողմանի •նահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրա•ործման հնարավորությունը:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 62հոդվածի 2-րդ մասով, որպես ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ:
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանքներ չկան:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածի համաձայն` մարդու անձնական կամ ընտանեկան •աղտնիք համարվող տեղեկություններն առանց նրա համաձայնության օ•տա•ործելը կամ հրապարակային ելույթներով, հրապարակայնորեն ցուցադրվող ստեղծա•ործություններով կամ լրատվության միջոցներով այդպիսի տեղեկություններ տարածելը կամ հավաքելը կամ պահելը, եթե դրանք նախատեսված չեն օրենքովª պատժվում է տու•անքովª նվազա•ույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից հին•հարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքովª մեկից երկու ամիս ժամկետով:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի նշված հոդվածի սանկցիան այլընտրանքային է, այն հնարավորություն է տալիս դատարանին, ելնելով կոնկրետ հանցա•ործության հանրային վտան•ավորության բնույթից և աստիճանից, հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակել արդարացի պատիժ` ընտրելով հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժատեսակներից որևէ մեկը` տու•անք կամ կալանք:
Վճռաբեկ դատարանն իր 22.12.2011թվականի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11քրեական •ործով իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ ՚(...) որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցա•ործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձա•անքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցա•ործության և քրեաիրավական ներ•ործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցա•ործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հան•եցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է նաև, որ արդարությանª որպես պատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդ•րկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ: Ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, առավել ևս, որ դրանք ձևավորվում են այն նույն հան•ամանքների հիման վրա, որոնք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելիս (հանցա•ործության հանրորեն վտան•ավորությունը, հանցավորի անձը և այլն): Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն ընդ•ծում է, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքը դատարանը պետք է կիրառի պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում: Պատժի անհատականացման սկզբունքի իմաստով դատարանի խնդիրն է հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կոնկրետ հանցակազմի սանկցիայի սահմաններում նշանակել կոնկրետ պատիժ: Կոնկրետ պատժի նշանակումը դատարանի համար խիստ կարևոր և պատասխանատու խնդիր է, որի լուծման համար մեծ նշանակություն ունի պատժի անհատականացման կար•ի և չափանիշների հարցը: Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ պատժի անհատականացումն անհրաժեշտ է դիտարկել երկու տեսանկյունից: 1) պատժի անհատականացում օրենքում: Վերջինս ենթադրում է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի նորմերում արտահայտված ընդհանուր դրույթների առկայությունը, որոնք դատարանը պարտավոր է հաշվի առնել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ ՀՀ Քրեական օրենս•րքի սանկցիայի շրջանակներում պատիժ նշանակելիս: 2) պատժի անհատականացում դատարանում: Վերջինս ենթադրում է կոնկրետ անձի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս ՀՀ Քրեական օրենս•րքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերի դրույթների կիրառումª հաշվի առնելով հանցավորի անձի առանձնահատկությունները, հանցա•ործության կատարման հան•ամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հան•ամանքները: ՀՀ Քրեական օրենս•իրքը չի բովանդակում բոլոր այն հան•ամանքների սպառիչ ցանկը, որոնք պետք է հաշվի առնվեն դատարանի կողմից կոնկրետ հանցա•ործության համար պատիժ նշանակելիս: Օրենս•իրքը, սակայն, դատարանին տալիս է պատժի անհատականացման ընդհանուր չափանիշներ, որոնց հիման վրա դատարանը կարող է նշանակել արդարության պահանջներին համապատասխանող պատիժ: Նշված չափանիշներն են` ա) հանցա•ործության` հանրության համար վտան•ավորության աստիճանն ու բնույթը, ընդհանրապես, կոնկրետ հանցա•ործության կատարման հան•ամանքների տեսանկյունից մասնավորապես, բ) հանցավորի անձը, •) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հան•ամանքները: Պատժի անհատականացման չափանիշներից առաջինինª հանցա•ործության` հանրության համար վտան•ավորության աստիճանին ու բնույթին, Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ որոշման մեջ (տես Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը, կետ 14): Սույն որոշման նախորդ կետում նշված և, համապատասխանաբար, Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ որոշման մեջ վերլուծվածª արարքի հանրային վտան•ավորության աստիճանն ու բնույթը սերտորեն կապված են պատժի անհատականացման երկրորդ չափանիշիª հանցավորի անձի հետ: Հ.Հարությունյանի վերաբերյալ որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՚Պատասխանատվության և պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն կատարված արարքի հասարակական վտան•ավորության աստիճանի, այլև հանցավորի անձը բնութա•րող հատկանիշներ հանդիսացող նրա սոցիալ-հո•եբանական, սոցիալ-ժողովրդա•րական, քրեաբանական և քրեա-իրավական, ֆիզիկական հատկությունների համակցության ճիշտ •նահատումը (ընտանեկան դրությունը, վարքա•իծը աշխատանքում և կենցաղում, աշխատունակությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, դատվածությունը և այլն)ՙ (տես Հազարապետ Ալբերտի Հարությունյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի մարտի 30-ի թիվ ՎԲ-50/07 որոշումը): Զար•ացնելով մեջբերված դիրքորոշումըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ հանցանք կատարած անձի ուսումնասիրությունը մեծ դեր է խաղում պատիժ նշանակելու համար: ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48-րդ հոդվածի ¥՚Պատժի նպատակներըՙ) իմաստով պատժի նպատակը, սոցիալական արդարությունը վերական•նելուց բացի, դատապարտյալի ուղղումն է և նոր հանցա•ործությունների կանխումը, ուստի դատարանը պարտավոր է հան•ամանորեն հետազոտել անձի ինչպես կենսաբանական, այնպես էլ սոցիալական առանձնահատկությունները: Այս կապակացությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ շատ դեպքերում պատժի տեսակի և չափի վրա ազդում են հանցավորի սեռը, տարիքը, առողջական վիճակը: Պատժի անհատականացման երրորդ չափանիշը պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հան•ամանքներն են: Վերջիններիս Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Հ.Հարությունյանի վերաբերյալ 2007 թվականի մարտի 30-ի թիվ ՎԲ-50/07, Ռ.Խատոյանի վերաբերյալ 2007 թվականի մայիսի 4-ի թիվ ՎԲ-55/07, Պ.Բայրամյանի վերաբերյալ 2007 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎԲ-84/07, Դ.Հովհաննիսյանի վերաբերյալ 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 և մի շարք այլ որոշումներում: Պատժի նշանակման մարդասիրության սկզբունքն ունի երկու կողմ, այն էª 1) մարդասիրություն հասարակության նկատմամբ, որի էությունը տուժողի, հասարակության և պետության շահերի պաշտպանությունն է: 2) մարդասիրություն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ. դա նշանակում է մարդկային վերաբերմունք նրա անձի նկատմամբ, պատվի և արժանապատվության հար•ում, ֆիզիկական և բարոյական տանջանքների բացառում:Պատիժ նշանակելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի մարդասիրության սկզբունքի վերոնշյալ երկու կողմերը: Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքում ձևավորված, ինչպես նաև սույն որոշման 14-21-րդ կետերում շարադրված և զար•ացված իրավական դիրքորոշումների հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ Քրեական օրենս•րքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավա•իտակցությանը համապատասխան, ՀՀ Քրեական օրենս•րքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպª ուրվա•ծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելա•ույն և նվազա•ույն սահմաններըª ՀՀ Քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն: Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ ՀՀ Քրեական օրենս•րքի Հատուկ մասի •րեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրա•րված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի: Վերո•րյալից Վճռաբեկ դատարանը եզրահան•ում է, որ առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է: Պատիժ նշանակելիս դատարանի հայեցողության կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել նաև, որ պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտան•ավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հան•ամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հան•ամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային •նահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48հոդվածով նախատեսվածª պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (...)ՙ:
Վերը շարադրված իրավադրույթները, իրավական վերլուծությունները կիրառելովª Դատարանը հան•ում է հետևության, որ ամբաստանյալին նպատակահարմար է պատժիչ դաստիարակչական ներ•ործության ենթարկել հասարակությունից մեկուսացնելու պայմաններում: Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը ելնում է այն իրողությունից, որ օրենքի առաջնային պահանջը պատժի արդարացիությունն է, որըª որպես քրեական իրավունքի սկզբունք, ձևակերպված է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 10հոդվածում, համաձայն որի հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժը պետք է լինի արդարացի, անհրաժեշտ և բավարար նրան ուղղելու և նոր հանցա•ործությունը կանխելու համար: ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48հոդվածի դրույթների համաձայն պատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները: Դատարանը միաժամանակ հավաստում է, որ նշանակվող պատժի արդարացիության հարցը լուծելիս դատարանը ճիշտ է •նահատել •ործի բոլոր հան•ամանքները, քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է տվյալ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Ընդ որում, պատիժ նշանակելիս դատարանն ուղեցույց է ընդունում նաև քրեական օրենքի դրույթն այն մասին, որ հանցա•ործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները /ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 61հոդվածի 3-րդ մաս/: Միաժամանակ նշված հան•ամանքների ամբողջությունը դատարանին հիմք է տալիս հետևության հան•ելու, որ ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածով կատարած հանցանքի համար ամբաստանյալի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել կալանք 1/մեկ/ ամիս ժամկետով, արձանա•րելով, որ տվյալ պատժաչափը համաչափ է կատարած արարքին և բավարար պատժի նպատակներին հասնելու համար: Այդպիսի եզրակացության դատարանը •ալիս է հաշվի առնելով արարքի բոլոր փաստական ու քրեաիրավական բնութա•րերը:
Դատարանն անդրադառնալով ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի նկատմամբ կալանքի ձևով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին, •տնում է, որ ամբաստանյալը պետք է կրի կալանքի ձևով նշանակված պատիժը, քանի որ միայն այդ պայմաններում է սույն •ործի փաստական հան•ամանքների պայմաններում հնարավոր հասնել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48հոդվածով ամրա•րված պատժի նպատակներինª սոցիալական արդարության վերական•մանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցա•ործությունների կանխմանը: Դատարանի հետևությունը պայմանավորված է, մասնավորապես մեղսա•րվող հանցա•ործության հանրության համար վտան•ավորության աստիճանով և բնույթով, այն էª տևական ժամանակովª 2016թվականի փետրվարի 2-ից մինչև սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում առանց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով, •աղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան •աղտնիք համարվող տեղեկություններ, խախտելով անձի սահմանադրական իրավունքըª յուրաքանչյուր ոք ունի ունի իր մասնավոր կյանքի և ընտանեկան կյանքի, պատվի ու բարի համբավի անձեռնմխելիության իրավունք, որը կարող է սահմանափակվել միայն օրենքով /ՀՀ Սահմանադրության 31հոդված/: Հետևաբարª մեղմացնող հան•ամանքների առկայությունը, տվյալ դեպքում նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու բավարար հիմք համարվել չեն կարող, քանի որ դա բավարար չի լինի անձին ուղղելու և պատժի նպատակներն ապահովելու համար:
Դատարանը նաև արձանա•րում է, որ սույն •ործում առկա և վերը նշված ամբաստանյալի պատիժը մեղմացնող հան•ամանքները և պատժի նշանակման և կրման հարցերի տեսանկյունից այլ վերաբերելի հան•ամանքները արդեն իսկ հաշվի են առնվել պատժաչափ որոշելիս և ամբաստանյալի նկատմամբ դատարանը նշանակել է հոդվածի սանկցիայով նախատեսված համաչափ պատժաչափ:
Դատարանի •նահատմամբª նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը կհակասի նաև ՀՀ քրեական օրենս•րքի 10 և 61հոդվածներով սահմանվածª արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և կլինի անհամաչափ մեղմ ներ•ործություն ինչպես ամբաստանյալի, այնպես էլ նրա կատարած հանցա•ործության նկատմամբ:
Դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ դատարանի կողմից որոշած պատժաչափը և դրա կրման անհրաժեշտությունը համապատասխանում են ՀՀ Սահմանադրության 71 և 78հոդվածներով ամրա•րված քրեական պատժի և պետական հարկադրանքի ՚Համաչափությանՙ սկզբունքին, այսինքնª դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ կրելու անհրաժեշտությամբ պայմանավորված նշանակվելիք պատիժը և դրա արդյունքում սահմանափակվող ամբաստանյալի իրավունքներն ու ազատությունները համաչափ են, պատիժը խիստ չէ և ավել սահմանափակումներ չի պարունակում, ավելինª դատարանի կարծիքովª միայն այդ կերպ է հնարավոր հասնել ինչպես Սահմանադրությամբ ամրա•րված նպատակներին, այնպես էլ ՀՀ Քրեական օրենս•րքով ամրա•րված պատժի նպատակներին:
Ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորա•րություն չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննության առնելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը հան•ում է այն հետևության, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված /055/30-60-04, /055/30-60-07հեռախոսահամարների •րառումներով ՚Օրանժՙ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով երկու տուփերը և ՚PUHAIՙ տեսակի 081225636նույնականացման համարի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքը, ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքը, 1510069999372նույնականացման համարով /095/17-17-23հեռախոսահամարով հեռախոսաքարտը, որոնք •տնվում են ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչությունում, պետք է ոչնչացնել, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերըª իր էլ. սնուցման սարքով, որը •տնվում է ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ Քննչական վարչությունում, պետք է հանձնել ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ տնօրինությանը:
Գործով քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Ելնելով վերո•րյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 357-360, 365, 369-375հոդվածներով դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց

Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածով և դատապարտել կալանքի 1/մեկ/ ամիս ժամկետով:
Խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատժի սկիզբը հաշվել Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին փաստացի կալանքի վերցնելու պահից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված /055/30-60-04, /055/30-60-07հեռախոսահամարների •րառումներով ՚Օրանժՙ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով երկու տուփերը և ՚PUHAIՙ տեսակի 081225636նույնականացման համարի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքը, ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքը, 1510069999372նույնականացման համարով /095/17-17-23հեռախոսահամարով հեռախոսաքարտը ª ոչնչացնել, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերըª իր էլ. սնուցման սարքով թողնել ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ տնօրինությանը:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանª հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0260/01/16
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 29-12-2016
Դատախազություն ՀՀ Գլխավոր դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 58215016
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Արթուր Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, նպատակ ունենալով տեղեկություններ հավաքել իր կնոջ եղբոր` Սամվել Շահվերդյանի սպանության դեպքի վերաբերյալ, վերջինիս կնոջ Լիանա Հարությունյանի բնակարանի խոհանոցում գտնվող գազի անվտանգության ձայնաազդանշանային սարքի մեջ 02.02.2016թ. տեղադրել է <N9> տեսակի <GSM> թրեքեր, որը շահագործելով առաքնց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով 02.02.2016-19.09.2016թ. ընկած ժամանակահատվածում գաղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Արթուր
Ազգանուն Խաչատրյան
Հայրանուն Ալբերտ
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 4.2
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 29-12-2016
Նախագահող դատավոր
Անուն Մարինե
Ազգանուն Մելքոնյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 30-12-2016
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 30-12-2016
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2017թ.
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 23-01-2017
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Արթուր
Ազգանուն Խաչատրյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Լիանա
Ազգանուն Հարությունյան
Հասցե ---------------
Սեռ 2
Դատավարության կողմեր
Անուն Ա.
Ազգանուն Չախոյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1-ին
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 22-02-2017
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1-ին
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 22-03-2017
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1-ին
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 31-03-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1-ին
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 31-03-2017
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Արթուր
Ազգանուն Խաչատրյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 31-03-2017
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Կալանք
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը N - ԵԱՔԴ/0260/01/16

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

՚31ՙ մարտի 2017թ. ք.Երևան

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲª Ժ.ԿՈԾԻՆՅԱՆԻ

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲª
ՄԵՂԱԴՐՈՂ Ա.ՉԱԽՈՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ Գ.ԳԱԼԿԻՆՅԱՆԻ
ՏՈՒԺՈՂ Լ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ

Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի` ծնված 19.11.1965թվականին, քաղաք Երևան, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի,
բարձրա•ույն կրթությամբ, ամուսնացած, ֆիզիկապես առողջ, նախկինում 2ան•ամ դատ-
ված, դատվածությունը մարված, աշխատում է ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊԸ-ում որպես
տեխնիկական անվտան•ության աշխատակից, հաշվառված է քացաք Երևան, Նար-Դոսի
փողոց 73Ա, բնակարան 2հասցեում, 22.10.2016թվականին որպես խափանման միջոց է
ընտրվել ստորա•րություն չհեռանալու մասին:
Մեղադրվում է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածով:
Դատաքննությամբ և •ործի տվյալներով դատարանը

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործով ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը մեղադրվում է այն բանում, որ նա նպատակ ունենալով տեղեկություններ հավաքել իր կնոջ եղբորª Սամվել Շահվերդյանի սպանության դեպքի վերաբերյալ, վերջինիս կնոջ Լիանա Հարությունյանիª Երևան քաղաքի Գյուլբենկյան 37շենքի թիվ 2 բնակարանի խոհանոցում •տնվող ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքի մեջ 2016թվականի փետրվարի 2-ին տեղադրել է ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքեր, որը շահա•ործելով 095171723հեռախոսահամարի հեռախոսաքարտի միջոցով, առանց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով 2016թվականի փետրվարի 2-ից մինչև սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում •աղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան •աղտնիք համարվող տեղեկություններ:
Վերը նշված հանցավոր արարքը կատարելու համար նախաքննական մարմինը Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածով:
Քրեական •ործը 29.12.2016թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Դատաքննությամբ ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանը հայտնեց, որ իրեն մեղավոր է ճանաչում առաջադրված մեղադրանքում և օ•տվելով իրեն վերապահված իրավունքից հրաժարվեց ցուցմունք տալուց:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել և 22.10.2016թվականին որպես կասկածյալի ցուցմունք է տվել այն մասին, որ իրեն պարզաբանվել է իր որպես կասկածյալի իրավունքները և պարտականությունները, այդ թվում նաև պաշտպան ունենալու իրավունքը, սակայն չի ցանկանում ունենալ պաշտպան, դա կապված չէ իր նյութական վիճակի հետ, հո•եպես և ֆիզիկապես առողջ է, տիրապետում է հայերեն •րավոր և բանավոր լեզվին, իրավունքները և օրինական շահերը կպաշտպանի անձամբ: Պարզաբանվել է, թե ինչ հանցա•ործություն կատարելու մեջ է կասկածվում, այն իր համար պարզ է և հասկանալի: Կնոջ եղբորª Սամվել Շահվերդյանի հետ •տնվել է եղբայրական հարաբերությունների մեջ: Միասին շահա•ործել են Երևան քաղաքի Մեր•ելյանի անվան ինստիտուտի դիմացի հատվածում տեղակայված ՚Թա•ՙ սրճարանը, որը պատկանում է կնոջըª Ռուզաննա Շահվերդյանին, ով հանդիսանում է ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊ ընկերության հիմնադիրը: Այդպես, ինչպես արդեն նշեց, շատ մտերիմ հարաբերությունների մեջ են •տնվել: Սամվելը ամուսնացել էր 1992թվականին Լիանա Վարդանի Հարությունյանի հետ: 2007թվականի ապրիլի 28-ի երեկոյան ժամը 23-ի սահմաններում, Սամվելը դուրս է եկել ՚Թա•ՙ սրճարանիցª ասելով, որ տուն է •նում և ասաց, որ սրճարանը փակելուց հետո •նա իրենց տուն: Սամվելի •նալուց մոտ 10րոպե անց իրեն է զան•ահարել Սամվելի կինըª Լիանան, ով հայտնել է, որ Սամվելին իրենց շենքի շքամուտքում սպանել են: Անմիջապես վազելով •նացել է այնտեղ, տեսել, որ Սամվելը մահացած վիճակում ընկած է: Դրանից հետո •ործով զբաղվել են իրավապահները, հարուցվել է քրեական •ործ, որը մինչ օրս քննվում է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում, սակայն, դեռևս չի բացահայտվել: 2015թվականի աշնանը իր ՚Մերսեդես Բենցՙ մակնիշի ՚Եՙ դասի ավտոմեքենան ցանկացել է փոխանակման տարբերակովª հավելավճարով փոխանակել մեկ այլ ՚Մերսեդես Բենցՙ մակնիշի ավտոմեքենայի հետ, որը որոշ ժամանակ փորձարկել էª պարզելու համար, թե արդյոք այն արժե վերցնել: Այդ ընթացքում մեքենայի սրահի պահախցիկում հայտնաբերել է սարք, որն ուսումնասիրելուց հետո պարզել է, որ այն իրենից •աղտնալսող սարք է ներկայացնում, որը շահա•ործվում է բջջային հեռախոսաքարտի միջոցով: Այդ սարքը վերցրել է ավտոմեքենայի մեջից, պահել, իսկ հետա•այում էլ, տեղեկանալով, որ ավտոմեքենան, որը ցանկացել է վերցնել, ծանրաբեռնված է վարկային պարտավորություններով, այդ իսկ պատճառով հրաժարվել է այն ձեռք բերելուց: Ընդ որում նշում է, որ ավտոմեքենան վերադարձնելուց հետո դրա տիրոջ տվյալները իրոք չի հիշում, մենակ կարող է ասել, որ նիհարավուն, բարձրահասակ, մոտ 30տարեկան էր, տեսնելու դեպքում կարող է ճանաչել վերը թվարկված արտաքին հատկանիշների շնորհիվ, ան•ամ դրանից հետո երբեք չի հանդիպել իրենª պարզելու համար, թե ուր է անհետացել մեքենայի սրահի պահախցիկում դրված սարքը, այդ իսկ պատճառով, կարծելով, որ այդ տղային այն այլևս անհրաժեշտ չէ, հան•իստ պահել է այդ սարքը իր մոտ, որովհետև մեկ ան•ամ ևս համոզվելու, որ այն ոչ ոքի պետք չէ: Իր մոտ դեռ վաղուց կասկածներ են եղել այն մասին, որ Սամվելի կինըª Լիանա Հարությունյանը հնարավոր է որևէ առնչություն ունի ամուսնու սպանության հետ, այդ իսկ պատճառով որոշել է ձեռքի տակ •տնվող •աղտնալսող սարքը օ•տա•ործել որևէ տեղեկություն ստանալու նպատակով: Հավելում է, որ այդ սարքիª •աղտնալսման •ործառույթ կատարելու մասին հասկացել է դրա մանրակրկիտ ուսումնասիրության արդյունքում: Այնուհետև, քանի որ իրեն բջջային հեռախոսաքարտ էր անհրաժեշտ այն շահա•ործելու համար, այդ իսկ պատճառով դիմել է որդունª Ալբերտ Խաչատրյանին, ում ասել է, որ իրեն բջջային հեռախոսաքարտ է անհրաժեշտ, սակայն, ինչ նպատակով չի ասել: Որդին 2015թվականի դեկտեմբեր ամսին, որքանով հիշում է, •նել է իր անվամբ •րանցված 095-17-17-23բջջային հեռախոսահամարը, որը տվել է իրեն: Ինքն այն դրել է վերը նշված սարքի մեջ, որից հետո հյուր է •նացել Լիանա Հարությունյանիª ք.Երևան, Գյուլբենկյան 37-րդ շենքի 2-րդ բնակարան, զննել, թե տան որ հատվածում է ավելի նպատակահարմար տեղադրել այդ սարքը, և հարմար է •տել, որ կարելի է այն տեղադրել խոհանոցումª •ազի անվտան• շահա•ործման համար նախատեսված սարքի մեջ: Լիանան բողոքում էր •ազի սպասարկման հետ կապված, ինքն էլ ասել է, որ մի•ուցե դա պայմանավորված է հիշյալ սարքիª խափանված լինելու հան•ամանքով, որից հետո ասել է, որ այդ սարքը կտանի և կփոխի, ինչն էլ արել է և մի քանի օր անց, •նել է •ազի անվտան• շահա•ործման համար նախատեսված սարք, դրա մեջ տեղադրել •աղտնալսող սարքը, որի մեջ առկա էր 095-17-17-23բջջային հեռախոսահամարը ու •նացել է Լիանայի տուն: Փոխարինել է խնդրո առարկա հանդիսացող սարքը և •նացել տուն: Այդպես անընդհատ իր անվամբ •րանցված 094-99-89-06, ինչպես նաև իր ընտանիքի անդամների անվամբ •րանցված, սակայն մեծամասամբ իր կողմից օ•տա•ործվող ներքոհիշյալ հեռախոսահամարներովª 055-20-60-04, 055-30-60-04, 055-30-60-07, 077-82-31-73, 091-30-60-07, 094-99-89-06բջջային հեռախոսահամարներով պարբերաբար զան•ահարել է •աղտնալսող սարքի մեջ տեղադրված 095-17-17-23բջջային հեռախոսահամարին և լսել է Լիանա Հարությունյանի տանը տեղի ունեցած խոսակցությունները, չի ձայնա•րել դրանք, պարզապես լսել է, իր համար հետաքրքրություն ներկայացնող տվյալների մասին քննության այս փուլում չի ցանկանում հայտնել, անհրաժեշտության դեպքում կհայտնի լրացուցիչ: 2016թվականի օ•ոստոս ամսին, հասկացել է, որ այդ սարքը չի աշխատում, դիմել է իր վաղեմի ծանոթ, մասնա•իտությամբ երաժիշտ-նվա•ող, Նոր Նորքի Լյուքսեմբուր•ի բնակիչ Կարեն Սամվելի Գրի•որյանին, ում հետ •տնվում է լավ հարաբերությունների մեջ: Քանի որ այդ շրջանում այլևս չի շփվել Լիանայի հետ, որը պայմանավորված էր այն հան•ամանքով, որ ընտանեկան խնդիրներ են ունեցել, այդ իսկ պատճառով դիմել է Կարեն Գրի•որյանին, ասել, որ •նա Լիանայենց տուն, տանից հանի •ազի անվտան• շահա•ործման համար նախատեսված սարքը, բերի տա իրեն, որ այն փոխարինի ինքը, սակայն, իրական եղելության մասին Կարենին ոչինչ չի հայտնել: Կարենը համաձայնվել է, սակայն, երբ նա •նացել է Լիանայի տուն, տան դուռը չէին բացել, ինչից հետո Կարենը զան•ել է իրեն և ասել, որ տան դուռը չեն բացում, ինքն էլ ստիպված կապվել է Լիանայի տուն, հեռախոսազան•ին պատասխանել է երեխաներից մեկը, նրան ասել է, որ բացեն դուռը, քանի որ •ազի անվտան• շահա•ործման համար նախատեսված սարքը պետք է փոխվի: Դուռը բացվելուց հետո Կարենը հին սարքավորումը փոխարինել է իր կողմից նախապես տրված սարքով և դուրս եկել: Տանից նա դուրս էր հանել հին սարքը, որը փոխանցել է իրեն: Հին սարքը դրել է Երևան քաղաքի Մեր•ելյանի անվան ինստիտուտի դիմացի հատվածում տեղակայված ՚Թա•ՙ սրճարանի իր աշխատասենյակում •տնվող չհրկիզվող պահարանում: Որոշ ժամանակ անց, կրկին սկսել է չաշխատել այդ սարքը, ինչից հետո Կարենին ասել է, որ •նան •ազի •րասենյակ, այնտեղից •ազի տեսուչին վերցնեն, տանեն, որ այդ սարքը փոխի, ինչն էլ ինքն արել է: Մինչ այդ զան•ահարել է ներտնային սպասարկման •ազի •րասենյակ, ճշտել, թե ով է սպասարկում Լիանայի բնակության հասցեն, •նացել է Արաբկիր վարչական շրջանի •ազի •րասենյակ, այնտեղից վերցրել աշխատակից Ռուբենին, ում նախկինում չի ճանաչել, և Կարենին խնդրել, որ նա տանի Ռուբենին Լիանայի բնակարան, որից հետո Ռուբենը, երբ մտել է ներս, Լիանան ասել է, որ նախկինում այդ մարդը արդեն եկել և փոխել է հիշյալ սարքը, իսկ Ռուբենը պատասխանել է, որ նման բան չի եղել: Լիանան, այդպես էլ չի թողել փոխել սարքը: Ավելացնում է նաև, որ այս պահին չի հիշում, թե Ռուբենին ասել է արդյոք, որ չասի, թե ով է իրեն ուղարկել: Դրանից հետո այլևս Լիանայի բնակարան չի կարողացել որևէ մեկին ուղարկել, որ փոխարինի խաթարված սարքը: Նշում է, որ ոչ ոք, բացի իրենից, տեղյակ չի եղել իր մտադրության մասին, Կարենը և Ռուբենը տեղյակ չեն եղել այդ մասին: Ինչ վերաբերվում է այն հան•ամանքին, որ Երևան քաղաքի Մեր•ելյանի անվան ինստիտուտի դիմացի հատվածում տեղակայված ՚Թա•ՙ սրճարանի իր աշխատասենյակում •տնվող չհրկիզվող պահարանում կատարված խուզարկությամբ հայտնաբերվել է ինչ-որ հեղուկ և ներարկիչ, ապա հայտնում է, որ այդ հեղուկը իրենից ներկայացնում է սնդիկ, որը 2008թվականին տվել է իր հան•ուցյալ աներըª Նորիկ Շահվերդյանը, ով մահացել է 2010թվականին, իսկ այդ սնդիկը միտված էր կոյուղին մաքրելու համար, թե որտեղից էր նա այդ ձեռք բերել, որևէ տեղեկություն չունի, այն միայն նշված նպատակով է օ•տա•ործվել: Խուզարկությամբ հայտնաբերված ՚Ֆաբարմՙ տեսակի հրացանը իրեն է պատկանում, ունի այն օ•տա•ործելու թույլտվությունը: Նշված քայլին դիմել է միայն պարզելու համար Սամվելի սպանության հետ կապված հան•ամանքները, որոնք քննության այս փուլում չի ցանկանում հայտնել և կատարածի համար չի զղջում, ավելացնելու ոչինչ չունի /•.թ. 108-111/:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանը 28.10.2016թվականին որպես մեղադրյալի տված ցուցմունքով հայտնել է, որ առաջադրված մեղադրանքի էությունն իրեն պարզ է, •աղտնալսման սարքի •ոյության մասին տեղյակ է եղել բացառապես ինքը: Առաջադրված մեղադրանքի շուրջ հրաժարվել է ցուցմունք տալուց և պնդել է իր որպես կասկածյալի տված ցուցմունքը /•.թ. 139/:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանը 31.10.2016թվականին որպես մեղադրյալի լրացուցիչ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ցանկանում է, որոշակի հստակություն մտցնել նախորդ ցուցմունքում: Որպես կասկածյալ հարցաքննության ժամանակ նշել է, որ սարքը սկզբից տեղադրել է ինքը, մինչդեռ այն իրականում տեղադրել է Կարեն Գրի•որյանը, սակայն այդ մասին չունենալով որևէ տեղեկություն: Ինչպես արդեն նշել է, •աղտնալսող սարքի համար որդինª Ալբերտ Խաչատրյանը իր ցուցումով ձեռք է բերել /095/171723 հեռախոսահամարը: Հեռախոսահամարը ձեռք բերելուց հետո որոշ ժամանակ սկսել է փորձարկել •աղտնալսող սարքը: Մասնավորապես հեռախոսազան•եր է կատարել տարբեր համարներով, ինչպես նաև /095/171723հեռախոսահամարը տեղադրել է իր հեռախոսի մեջ և զան•ահարել իր մյուս հեռախոսահամարներին, կարծում է 055 306007 հեռախոսահամարին, ստույ• չի հիշում: Փորձարկումները տևել են շուրջ մեկ ամիս: Այժմ վերհիշեց, որ սարքը տեղադրել է ամանորից հետո: Այցելելով Լիանայենց բնակարան, նկատել է, որ •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքը խափանված է և նպատակահարմար է •տել տեղադրել •աղտնալսող սարքը դրա մեջ: Այդ նպատակով տնտեսական խանութներից մեկից •նել է ՚PUHAIՙ տեսակի նույն ձայնաազդանշանային սարքից, որի մեջ մոնտաժել է •աղտնալսող սարքը այնպես, որ այն սնուցվի ազդանշանային սարքը հոսանքին միացնելու դեպքում: Դրանից հետո սարքավորումը տվել է Կարեն Գրի•որյանին, ում խնդրել է փոխարինել Լիանայենց տան •ազի ձայնաազդանշանային համակար•ըª պատճառաբանելով, որ իրենցը փչացել է: Քանի որ Լիանայի հետ իրենց հարաբերությունները լարված էին, սակայն երբեք չի ուրացել իրենց բարեկամությունը և ցանկացել է օ•նել, նախկինում նույնպես Կարենին խնդրել է աջակցել տան հետ կապված տարբեր տիպի կենցաղային հարցերով, ուստի այդ խնդրանքը նրա համար արտասովոր չի թվացել: Կարենին չի ասել •աղտնալսման սարքի մասին, նա պարզապես փոխարինել է հին սարքը նորով: Հինը, ինչպես արդեն նշեց, պահվում էր ՚Թա•ՙ սրճարանի աշխատասենյակում: 2016թ. օ•ոստոսին մոտ •աղտնալսող սարքը սկսեց չաշխատել: Այն հանելու նպատակով այցելել է Արաբկիրի •ազի սպասարկման կենտրոն, որտեղ ունի բազմաթիվ ծանոթներ և խնդրել է ճշտել Լիանայենց շենքը սպասարկողի տվյալները: Այնուհետև հանդիպել է Ռուբեն Իսկանդարյանին և խնդրել նրան հանել •ազի ձայնաազդանշանային սարքը, քանի որ այն փչացել է: Ցանկանում է նշել, որ Ռուբենը նույնպես •աղտնալսման սարքից տեղյակ չի եղել: Ավելացնում է նաև, որ կատարվածի համար զղջում է, քանի որ լսած խոսակցություններով Սամվել Շահվերդյանի սպանության վերաբերյալ նշանակություն ունեցող հան•ամանքներ չեն բացահայտվել/•.թ. 150-151/:
Ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի կատարած արարքը բացի նրա խոստովանական ցուցմունքներից, հիմնավորվել է նաև քրեական •ործով ձեռք բերված հետևյալ ապացույցներով:
Գործով տուժող Լիանա Հարությունյանի նախաքննության և դատաքննության ընթացքում տված նույնաբովանդակ ցուցմունքներով այն մասին, որ 1993թվականին ամուսնացել է Սամվել Շախվերդյանի հետ և միասին բնակություն են հաստատել ք. Երևան Գյուլբենկյան 37շենքի, բն. 18-ում: Համատեղ կյանքի ընթացքում ունեցել են 3երեխաª 2 աղջիկ և մեկ տղա: Ամուսնու սպանությունից հետո լարվել են իր և ամուսնու քրոջ ամուսնուª Արթուր Խաչատրյանի միջև հարաբերությունները, ում հետ կենդանության օրոք ամուսինը •տնվել է մտերիմ հարաբերությունների մեջ: Ամուսնու կողմից ստեղծված մի քանի ձեռնարկություններª այդ թվում իր քրոջª Ռուզաննա Շահվերդյանի անվամբ ձևակերպված ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊԸ-ին պատկանող Մեր•ելյանի այ•ում •տնվող սրճարանը, հացի փուռը և բուքմեյքերական •րասենյակները, նրա մահից հետո այդպես էլ չեն անվանափոխվել ոչ իր, ոչ իր երեխաների անվամբ, փոխարենը մնացել են Արթուր Խաչատրյանին և նրա հարազատներին, իսկ մի մասը վաճառվել է: Այդ պատճառով էլ լարվել են իրենց հարաբերությունները և երեխաների հետ տեղափոխվել են Գյուլբենկյան 37շենք բն. 32, որտեղ բնակվել են 7-8տարի, այնուհետև Արթուրի և նրա կնոջ Ռուզաննայի առաջարկով տեղափոխվել են նույն շենքի 2-րդ բնակարան: Հայտնում է, որ բնակարանում բնակվում է երեխաների հետ •րեթե 2տարի: Բնակարանում տեղադրված •ազի անվտան•ության սարքավորման հետ խնդիրներ չէին առաջացել մինչև 2016թվականի սկիզբը, երբ ջարդվել է սարքի խրոցի ատամը: Գազի տեսչության հերթական պրոֆիլակտիկ ստու•ումների ժամանակ տեսուչ Ռուբեն Իսկանդարյանի կողմից նկատվել է թերությունը, որի կապակցությամբ կազմվել է համապատասխան փաստաթուղթ, որպեսզի փոխարինվի: Որքանով հիշում է մի քանի օր անց Ռուբեն Իսկանդարյանը կրկին այցելել է իրենցª սարքը քանդելու համար: Պարզ հիշում է, որ նա քանդել է այն, և եթե չի սխալվում տարել է իր հետ: Կոնկրետ օրը չի հիշում, բայց որոշ ժամանակ անցª կարծեմ 2016թ. օ•ոստոսի վերջին, իրենց է այցելել մի երիտասարդ, ով ներկայացել է Ռուբեն անունով: Նա ասել է, որ եկել է •ազի անսարքությունը վերացնելու համար: Երիտասարդը ասել է, որ պետք է փոխվի սարքը և տեղադրել է իր հետ բերած նորը: Դրանից հետո կրկին հանդիպել է այդ երիտասարդին որոշ ժամանակ անց, երբ նա կրկին այցելել է իրենց տունª ասելով, որ պատահական անցնում էր և ցանկացել է իմանալ արդյոք ամեն ինչ նորմալ է աշխատում: Ինքն ասել է, որ ամեն ինչ լավ է, սակայն կաթսայի հետ խնդիրներ կան: Նա ասել է, որ մարդ կուղարկի որպեսզի նայեն, սակայն այդպել էլ ոչ-ոք չի եկել: 2016թվականի սեպտեմբերի վերջին, առավոտյան իր /099/00-40-50 կամ /093/54-36-77հեռախոսահամարին զան•ահարել է նույն այդ Ռուբենը և ասել, որ կարող է •ալ կաթսան վերանորո•ելու, քանի որ իմացել է դրա ձևը: Պարզվել է, որ նա արդեն իրենց տան դռան մոտ է եղել: Նրան ներս է հրավիրել, նա սկսել է զբաղվել կաթսայով: Այդ օրը տղանª Նորայրը, իրեն վատ է զ•ացել և չէր •նացել դպրոց: Հավանաբար ձայներից արթնանալով և տեսնելով Ռուբենին, իրեն կանչել է և հարցրել, թե ինչ է անում Կարենը իրենց տանը: Ինքն ասել է, որ նրա անունը Ռուբեն է և եկել է կաթսան սարքելու: Նորայրը ասել է, որ ճանաչում է նրան, նա Արթուր Խաչատրյանի որդուª Ալբերտ Խաչատրյանի ընկերն է, իսկ անունն էլ Կարեն է: Այդ պահին երեխայի ասածին այդքան էլ կարևորություն չի տվել: Դառնալով դեպի Կարենը տեսել է, որ նա հեռախոսը ականջին դրած առանց որևէ բան ասելու հեռացել է տանից: Մոտ 10րոպե անց Արթուր Խաչատրյանը զան•ահարել է տղայի հեռախոսահամարին և հարցրել, թե ինչու չի դասի •նացել: Տղան ասել է, որ վատ է զ•ում իրեն: Դրանից անմիջապես հետո իրեն է զան•ահարել Կարենը և ասել, որ անհրաժեշտ •ործիքները մեքենայում չկան, ուստի կարող է շարունակել մոտ 40րոպեից: Իր մոտ կասկածներ են առաջացել և չի ուզել, որ այդ Կարենը վերադառնա իրենց տուն: Դրա համար զան•ահարել է նրան և ասել, որ դպրոց է իջնում երեխայի հետ կապված հարցով: Ռուբենը ասել է, որ կարող է մեքենա ուղարկել, ինքը զարմանալով ասել է, որ դրա կարիքը չկա և հարցրել է, թե արդյոք նա ճանաչում է Արթուր Խաչատրյանին, ինչին նա պատասխանեց, որ էլի է հարցրել, ոչ չի ճանաչում: 09.10.2016թվականին իրենց բնակարան է այցելել •ազի տեսուչ Ռուբեն Իսկանդարյանըª հերթական ստու•ման համար: Նա հարցրել է, թե ինչու է անջատված անվտան•ության սարքը, իսկ ինքն էլ պատասխանել է, որ այն անջատել է, քանի որ վարդակը պետք է եղել փոշեկուլ միացնելու համար, թեև անջատել էր, որովհետև կասկածներ էր առաջացրել: Ռ.Իսկանդարյանը առանց որևէ բան ասելու բարձրացել է և սկսել քանդել սարքը: Ինքը հարցրել է ինչու է քանդում, չէ որ այն նոր են տեղադրել, իսկ նա պատասխանել է, որ ինչ-որ կոդերի անհամապատասխանություն կաª ցույց տալով իր համար անհասկանալի ցուցակ, որտեղ կարծեմ նշված էին շենքի բնակիչները, իսկ իր անվան դիմաց դրված է եղել հարցական նշան: Ռուբենը մատնացույց է արել հարցական նշանը և ասել, որ պետք է տանի սարքըª ճշտումներ կատարելու համար: Ինքն ասել է, որ սարքը թողնի տեղում, որ հրաժարվում է այն տրամադրելուց, նաև հարցրել է, թե արդյոք իրեն ուղարկել է Ռուբենը (նկատի ունենալով Կարենին): Նա պատասխանել է, որ իրենց մոտ միակ Ռուբենը ինքն է, այլ Ռուբեն չկա: Նաև նկատել է, որ իր առարկությունից նա մի տեսակ այլայլվել է, ասելով, որ իր իրավունքն է: Ինքն ասել է, որ անցած ան•ամ ինքն է քանդել և տարել սարքը, ինչից նա հրաժարվել էª պատասխանելով, որ նման բան չի եղել, ինքը ոչինչ չի քանդել: Ռուբենը վախեցած հեռացել է, իսկ հաջորդ օրը սեփական նախաձեռնությամբ քանդել է սարքը և դրա մեջից հայտնաբերել •աղտնալսող սարք, որը հաղորդման հետ միասին ներկայացրել է ՀՀ ԱԱԾ մարմիններին /•.թ. 118-119, դատական նիստի արձանա•րություն/:
Գործով վկա Կարեն Գրի•որյանի նախաքննության և դատաքննության ընթացքում տված նույնաբովանդակ ցուցմունքներով այն մասին, որ Արթուր Խաչատրյանին ճանաչում է մոտ 5-6տարի: Ծանոթացել է Մեր•ելյանի այ•ում ընդհանուր ծանոթների միջոցով: Ներկայումս նրա հետ •տնվում է մտերիմ հարաբերությունների մեջ: Գիտի, որ Արթուրը զբաղվում է ձեռնարկատիրական •ործունեությամբ: 2015թվականի օ•ոստոսի վերջին, երբ Արթուրի հետ նստած են եղել Մեր•ելյանի այ•ում, նա իրեն ասել է, որ բարեկամի տան •ազի սարքի հետ խնդիր կա, և խնդրել է իրեն փոխել այն: Արթուրը տվել է իրեն •ազի անվտան•ության ազդանշանի սարքավորումը և ասել, որ այն տեղադրի կնոջ հան•ուցյալ եղբոր տանը, որը •տնվում էր Գյուլբենկյան փողոցի շենքերից մեկում (շենքի համարը և բնակարանը չի հիշում): Արթուրը ասել է, որ նախապես կպայմանավորվի կնոջ եղբոր ընտանիքի անդամների հետ: Նշում է, որ Արթուրը հիմնականում կապ էր պահում Լիանայի զավակների հետ: Ինքը համաձայնել է օ•նել և նույն օրը այցելել է Արթուրի նշած հասցեն: Սկզբում ծեծել է դուռը, սակայն չեն բացել, որից հետո զան•ահարել է Արթուրին: Վերջինս կապվել է տան անդամների հետ և դուռը բացել են: Լիանան արդեն տեղյակ էր, որ պետք է •նար: Ինքը հարցրել է սարքի տեղը, Լիանան իրեն ցույց է տվել խոհանոցը: Սարքը •տնվում էր շատ վատ վիճակում: Այն հանելուց հետո տեղադրել է Արթուրի տված նոր սարքը: Դուրս •ալու ժամանակ Լիանան խնդրել է նայել •ազի կաթսան, որը լավ չի աշխատել: Ինքը նայել է, սակայն չի հասկացել խնդիրը ինչումն է, ուստի ասել է Լիանային, որ մասնա•ետ կուղարկի: Վերցնելով հին սարքըª դուրս է եկել տանից և անմիջապես հանդիպեցի Արթուրին, ում հանձնել է այն: Հաջորդ օրը կաթսաների տեղադրմամբ զբաղվող ընկերոջըª Գառնիկին, խնդրել է այցելել Լիանային և վերանորո•ել կաթսան և նա համաձայնել է: Մի քանի օր անց զան•ահարել է Լիանային և հարցրել, թե արդյոք կաթսան վերանորո•ել են, Լիանան ասել է, որ իրեն չեն այցելել այդ հարցով և չեն էլ զան•ել: Ինքը խոստացել է անձամբ այցելել և մի քանի օր կրկին այցելել է Լիանային: Կաթսան այդպես էլ չի կարողացել վերանորո•ելª անհրաժեշտ •ործիքների բացակայության պատճառով: Երբ դրանց հետևից իջել է մեքենայի մոտ, տեսել է, որ մեքենայում չկան անհրաժեշտ պարա•աներ: Զան•ահարել է, որպեսզի բերեն •ործիքները, այնուհետև տեղեկացրել է Լիանային, որ •ործիքները կլինեն 30րոպեից: Մոտ 20րոպե անց Լիանան զան•ահարել և ասել է երեխայի հետ կապված հարցով պետք է դպրոց •նա, ասել է, որ նախապես կտեղեկացնի վերադառնալու մասին, սակայն այդպես էլ չի զան•ել: 2016թվականի սեպտեմբերին Արթուրի խնդրանքով տարել է •ազի տեսչություն: Այնտեղ հասնելուց հետո Արթուրը մտել է շենք և 20 րոպե անց վերադարձելª ասելով, որ պետք է սպասեն Ռուբեն անունով մարդու: Մոտ 15րոպե անց եկել է Ռուբենը, ով իր հասկանալով Արթուրին առաջին ան•ամ էր տեսնում: Արթուրը իրեն ասել է, որ Ռուբենին տանի Լիանայենց տունª սարքը փոխելու համար, քանի որ կրկին խնդիրներ կան: Նշում է նաև, որ Ռուբենը իր հետ ուներ համապատասխան •ործիքներ: Ինքը Ռուբենին տարել է Լիանայենց բակ: Ռուբենը •իտեր կոնկրետ բնակարանը, և ինքը չի բարձրացել նրա հետ: Քիչ անց զան•ահարել է Լիանան և ասել, որ եկել են •ազի սարքը փոխելու: Լիանան ասել է նաև, որ անձը, ով ուզում է փոխել սարքը նախկինում փոխելուց հետո, կրկին այցելել էր և փոխել այն: Ինքը լսել է հեռախոսով, թե ինչպես է Ռուբենը հավաստիացրել, որ ինքը երբևէ սարք այդ բնակարանում չի փոխել: Ինքը հարցրել է Լիանային, թե արդյոք համոզված է, որ Ռուբենը նախկինում այցելել է իրեն, ինչին նա վարանելով պատասխանել է, որ հնարավոր է սխալվում է, որ Ռուբենը փոխել է սարքը, սակայն համոզված է եղել, որ իրեն այցելել է: Երբ Ռուբենը վերադարձել է, հարցրել է, թե ինչու էր Լիանան ասում, որ ինքը սարքը փոխել է, ինչին Ռուբենը պատասխանել է, որ ինքը իրավունք չունի սարք փոխելու, միայն ստու•ում է կատարում: Չի կարող ասել արդյոք այդ ան•ամ Ռուբենը փոխել է սարքը, թե ոչ: Ինքը իջեցրել է Ռուբենին Վ.Վաղարշյան-Կոմիտաս խաչմերուկի մոտ և •նացել է տուն: Հստակ չի հիշում, թե երբ է այցելել Լիանայի տուն անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքը փոխելու, հավանաբար 2016թվականի փետրվարին կամ մարտին: Հիշում է, որ այդ ժամանակ եղանակը բավականին ցուրտ է եղել: Արթուրի հետ նստած են եղել Մեր•ելյանի այ•ու ՚Թա•ՙ սրճարանում, երբ իրեն խնդրել է այցելել Լիանայենց բնակարան և փոխել •ազի անվտան•ության սարքը, քանի որ հնի հետ խնդիրներ են եղել: Երբ ինքը տվել է իր համաձայնությունը, Արթուրը վեր է կացել •նացել և մոտ 5րոպե անց բերել է սարքավորումը, որն էլ պետք է տեղադրվեր, չի կարող ասել, թե որտեղից է այն բերել: Երկրորդ ան•ամ արդեն այցելել է Լիանայենց բնակարան 2016թվականի աշնանըª կարծեմ սեպտեմբեր ամսին, կաթսան վերանորո•ելու համար /•.թ. 98-99, 162, դատական նիստի արձանա•րություն/:
Գործով վկա Ռուբեն Իսկանդարյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ 2016թվականի իր հիշելով ամռանը իրեն զան•ահարել է ՚Գազպրոմ Արմենիաՙ ընկերության Արաբկիր տեղամասի աշխատակից Արմենը և ասել, որ Գյուլբենկյան 37, բն. 2հասցեի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային համակար•ը պետք է հանվի: Հարցրել է, թե ինչու չեն իրենց տեսուչներին ասում, ինչին նրանք պատասխանել են, որ ինքը այդ տարածքում է և ավելի արա• կարող է անել: Նաև ասել են, որ սարքը հանելուց հետո իրեն կմոտենան իրենց աշխատողներից և կվերցնեն այն: Քանի որ, ինչպես արդեն նշեց, նման հարցերով հաճախ են համա•ործակցում տեսուչների հետ, համաձայնել է զբաղվել այդ հարցով: Այցելել է նշված բնակարան, ներկայացել տանտիրուհուն, ում անունը Լիանա է, և ասել է, որ պետք է սարքը հանվի և տարվի ստու•ման: Նա իրեն թույլ է տվել հանել սարքը, որի վերաբերյալ ոչ մի փաստաթուղթ կամ արձանա•րություն չի կազմել: Վերցնելով սարքը դուրս է եկել տանից և շարունակել ներտնային սպասարկման աշխատանքները մնացած բնակարաններում: Չի կարող հիշել, թե այդ պահին ով է իրեն զան•ահարելª Արմենը, թե նրա նշած աշխատողը, հարցրել է իր •տնվելու վայրը, որից հետո իրեն են մոտեցել և վերցրել սարքը: Սարքը վերցնողին դժվարությամբ է մտաբերում: Նա երիտասարդ էր մոտª 25-30 տարեկան, սևահեր, միջահասակ, չի կարծում, որ կարող է ճանաչել տեսնելուց: Անցել է որոշ ժամանակ, կարծեմ հոկտեմբերի սկիզբն էր, իրեն կրկին զան•ահարել են ՚Գազպրոմ Արմենիաՙ-ից, չի կարող հիշել, թե կոնկրետ ով էր, և ասել, որ Գյուլբենկյան 37, բն. 2հասցեում տեղադրված անվտան•ության ձայնաազադնշանային սարքի համարը չի համապատասխանում ցուցակներին և խնդրեցին սարքը կրկին հանել և տալ իրենց: Ինքը այցելել է նշված բնակարան և ներկայացել Լիանային: Քանի որ արդեն հերթական սպասարկման ժամանակն էր, անց է կացրել սպասարկումը, որից հետո նայել է նշված սարքավորման համարը և •րանցել այն իր մոտ: Ներկայացրել է Լիանային, որ •ազի ծառայությունից ազդանշանային համակար•ի հերթական համարի անհամապատասխանության պատճառով անհրաժեշտ է սարքը կրկին տանել: Լիանան առարկել է և հրաժարվել սարքը տրամադրելուց: Ցույց է տվել բնակիչների սպասարկման ամփոփաթերթում նրա անվան դիմաց դրված համապատասխան հարցական նշանը, որը ինքն էր դրել, որպեսզի հիշի ճշտում կատարելու մասին: Քանի որ սարքի տեղադրումը և այն հանելը չի մտնում իրենց ընկերության ֆունկցիոնալ պարտականությունների մեջ, այլ պարզապես ներքին կար•ով օ•նում են տեսուչներին, իսկ Լիանան էլ դեմ է արտահայտվել սարքը վերցնելու, նրան հայտնել է, որ դա իր իրավունքն է և պարզապես •րանցելով սարքի համարը հեռացել է: Հիշում է, որ իրենից դրանից հետո այդպես էլ ոչ ոք չի պահանջել և ոչ մեկին չի փոխանցել կամ ասել սարքի հերթական համարը: Ներկայացված Կարեն Գրի•որյանի լուսանկարում պատկերված անձի դեմքը իրեն ծանոթ է, հավանաբար հանդիպել են Արաբկիրի տեղամասի •ազի ծառայությունում, սակայն չի կարող հիշել, որ իրար հետ ավտոմեքենայով որևէ տեղ •նացած լինեն: Մյուս լուսանկարում պատկերված Արթուր Խաչատրյանի դեմքը նույնպես ծանոթ է: Նրան հաճախ տեսել է Մեր•ելյանի այ•ում, •իտի, որ մի քանի ձեռնարկություններ ունի այդտեղ: Լիանա Հարությունյանի բնակարան երկրորդ ան•ամ այցելելու ժամանակ նա իրեն ասել է, որ նախկինում 3-4ան•ամ այցելել է իրեն, իսկ ինքն էլ ասել է, որ նրանց տանը միայն մեկ ան•ամ է եղել: Լիանայենց տանից դուրս •ալուց հետո շարունակել է սպասարկել շենքի մնացած բնակարանները: Հստակ չի կարող ասել Կարեն Գրի•որյանի մեքենան նստել է դուրս •ալուց հետո, թե չէ, չի հիշում /•.թ. 132-133/:
Փորձա•ետի 07.12.2016թվականի թիվ 47951606 եզրակացությամբ, որով պարզվել է, որ փորձաքննությանը ներկայացված ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքի մեջ տեղադրված է ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերն իր էլ.սնուցման սարքով: Համաձայն տեխնիկական մասնա•րի ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը ունի երկու աշխատանքային ռեժիմª (1) ՚Հեռահար լսման ռեժիմՙ և (2)՚Ավտոմատ եղանակով հետ զան•ելու կամ ձայնային ակտի-վացման ռեժիմՙ: ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը, իր թվով երկու աշխատանքային ռեժիմներում շահա•ործելիս, կարող է ծառայել •աղտնալսման համար: Փորձաքննությանը ներկայացված ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերի շահա•ործման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի նրա համապատասխան բնիկում տեղակայված լինի ՚SIMՙ քարտ, հետևաբար և, փորձաքննությանը ներկայացված ՚GSMՙ թրեքերը հնարավոր է շահա•ործել նրանում տեղակայված ՚Orange™ՙ ապրանքանիշի ՚SIMՙ քարտով: ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը փորձաքննությանը ներկայացվել է տեղակայված լինելով ապամոնտաժված վիճակում •տնվող ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-ВН-РН04/ТМՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքի մեջ: Սակայն ՚GSMՙ թրեքերի և իր էլ.սնուցման սարքի չափերը հնարավորություն են տալիս կատարել նշված սարքերի այնպիսի տեղակայում ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքի մեջ, որ վերջինիս իրանի երկու հատվածները պտուտակներով ամրակցվեն միմյանց և բոլոր սարքերը անխափան շահա•ործվեն: Փորձաքննությանը ներկայացված ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքին և ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերին համապատասխան մալուխներով միացված ՚USBՙ միջերես ունեցող տպատախտակը, որը ամենայն հավանականությամբ ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերիª արտադրողի կողմից նախատեսված, ապամոնտաժված վիճակում •տնվող էլ.սնուցման աղբյուրն է, միացված է ձայնաազդանշանային սարքի էլ.սնուցման սարքի մալուխներինª այդպիսով ապահովելով ՚GSMՙ թրեքերի անխափան էլեկտրական սնուցումը: ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերի էլ.սնուցման սարքը •տնվում է աշխատունակ վիճակում, իսկ վերջինիս միացման եղանակը հնարավորություն է տալիս ՚Я0-ВН-РН04ДМՙտեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքը հոսանքի աղբյուրին միացնելով, սնուցել նաև ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը: ՚Հեռահար լսման ռեժիմումՙ և մարտկոցի ամբողջությամբ լիցքավորված լինելու դեպքում, համաձայն արտադրողի կողմից նախանշված հնարավորությունների կարող է աշխատել 2-ից մինչև 4 ժամ, ՚Ավտոմատ եղանակով հետ զան•ելու կամ ձայնային ակտիվացման ռեժիմումՙª 3-ից մինչև 5 օր, իսկ սպասելու ռեժիմում (երբ թրեքերը չի •տնվում իր աշխատանքային ռեժիմներից որևէ մեկում)ª 3-ից մինչև 7 օր: էլ.սնուցման սարքին միացված լինելու դեպքում ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը կաշխատի այնքան ժամանակ, քանի դեռ էլ.սնուցման սարքը սնուցում է վերջինիս մարտկոցը, իսկ էլ.սնուցման սարքը հոսանքի աղբյուրից անջատելուց հետո թրեքերի մարտկոցը կապահովի արդեն իսկ վերը նշված ռեժիմների աշխատանքային ժամանակահատվածը: ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերը աշխատանքային իր երկու ռեժիմներում շահա•ործելու ընթացքումª տեղակայված վայրի շրջակայքի ձայնային ազդանշանները կարող է ընդունել 5-ից մինչև 7մետր շառավիղով, ընդ որումª արտադրողի կողմից նախանշված առավելա•ույն 7մետր շառավիղը պայմանավորված է թրեքերի բաց տարածքում •տնվելու պայմանով: Այսինքնª թրեքերի տեղակայման վայրի և կոնկրետ տարածքի առանձնահատկությունները կարող են կրճատել կամ ավելացնել թրեքերի տեղակայված վայրի շրջակայքի ձայնային ազդանշանները ընդունելու արտադրողի կողմից նախանշված առավելա•ույն 7մետր շառավիղը: Փորձաքննությանը ներկայացված ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-РН04/ТМՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքի նույնականացման համարը հնարավոր չէ որոշել: Սարքի իրանի այն հատվածում, որտեղ •րառված է նույնականացման համարը, առկա են մեխանիկական վնասվածքներ, ինչի պատճառով նույնականացման համարը նշող •րառումները մասնակիորեն անընթեռնելի են /•.թ. 180-189/:
Իրեղեն ապացույցներ ճանաչվածª ՚PUHAIՙ տեսակի, 081225636նույնականացման համարի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքովª փաթեթավորված ՚nipper landՙ •րառումով մոխրա•ույն պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ, կնիքված ՚ՀՀ ազ•ային անվտան•ության ծառայությունՙ թիվ 11 եռանկյունաձև կնիքով, վավերացված ընթերակաների ստորա•րությամբ, որը համաձայն ՚Գազպրոմ Արմենիաՙ ՓԲԸ-ից ստացված տվյալների պետք է տեղադրված լիներ ք. Երևան, Գյուլբենկյան 37 շենքի 2-րդ բնակարանում: /055/306004, /055/306007հեռախոսահամարների •րառումներով ՚Օրանժՙ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով երկու տուփերը, փաթեթավորված ՚hello, բարևՙ նարնջա•ույն •րառումով սև պոլիէթիլենային տոպրակում, •րառումով մոխրա•ույն պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ կնիքված ՚ՀՀ ազ•ային անվտան•ության ծառայությունՙ թիվ 11 եռանկյունաձև կնիքով, վավերացված ընթերակաների ստորա•րությամբ, որոնք պատկանել են Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին և օ•տա•ործվել են ՚N9 տեսակի ՚GSMՙ թրեքերում տեղադրված /095/171723հեռախոսահամարին զան•ահարելու և խոսակցություններ •աղտնալսելու համար: ՚PUHAIՙ ապրանքանիշի ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքը, դրա մեջ տեղադրված ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերըª իր էլ.սնուցման սարքով և 1510069999372նույնականացման համարով /095/171723հեռախոսահամարով հեռախոսաքարտըª փաթեթավորված 1փաթեթի մեջ և կնիքված ՚ՀՀ փորձա•իտական կենտրոնՙ ՊՈԱԿ ծրարների համար կլոր կնիքով, որոնք տեղադրված լինելով Երևան քաղաքի Գյուլբենկյան 37շենքի 2-րդ բնակարանում ծառայել են •աղտնալսելու միջոցով անձնական և ընտանեկան •աղտնիք համարվող տեղեկություններ հավաքելու համար /•.թ. 211,214/:
Գործով ապացույց ճանաչված այլ փաստաթղթերովª
2016թվականի հոկտեմբերի 20-ի ՚Անձի կողմից սարք ներկայացնելու մասինՙ արձանա•րությամբ, որով պարզվել է, որ Լիանա Վարդանի Հարությունյանը ՀՀ ԱԱԾ մարմիններին ներկայացրել է ՚PUHAIՙ տեսակի •ազի սի•նալիզատոր, որի մեջ տեղադրված էր 40x30x13մմ կողային չափերով սև սարքավորումª ՚Օրանժՙ ընկերության 1510069999372 անհատականացման արժեքով հեռախոսաքարտով /•.թ. 7-8/:
ՀՀ ԱԱԾ ՀՀԳՎ պետ Ե. Մկրտչյանի 21.10.2016թվականի թիվ 2/3/3-11908•րությունը ՀՀ ԱԱԾ քննչական վարչության պետ Մ.Համբարձումյանին և կից 13թերթ փաստաթղթերով, որոնցով պարզվել է, որ ոմն Ռուբեն ներկայացած անձը հանդիսանում է ՀՀ քաղաքացի Կարեն Սամվելի Գրի•որյանը: Ռուբեն Գրիշայի Իսկանդարյանը որպես փականա•ործ 01.04.2015թվականից մինչև 13.10.2016թվականն աշխատել է ՚Էյ Ի Ջի Սերվիսՙ ընկերությունում: Կարեն Գրի•որյանի կողմից կատարված արարքի կազմակերպիչ է հանդիսանում Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը, ով հանդիսացել է ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊԸ-ի տնօրեն, սակայն 23.05.2016թվականից ընկերության տնօրեն է նշանակվել նրա որդինª Գա•իկ Արթուրի Խաչատրյանը, սակայն ընկերության անշարժ •ույքը փաստացի տնօրինվում է Արթուր Խաչատրյանի կողմից /•.թ. 21-35/:
՚Գազպրոմ Արմենիաՙ ՓԲԸ-ի •լխավոր տնօրենի տեղակալ, •լխավոր ճարտարա•ետի ժամանակավոր պաշտոնակատար Ա. Հակոբյանի 29.11.2016թվականի թիվ 02-23/5655•րությամբ ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության պետ Մ.Համբարձումյանին և կից ակտի պատճենովª 1թերթից, որով պարզվել է, որ Երևան քաղաքի Գյուլբենկյան 37շենք, բնակարան 2հասցեում տեղադրված ՚JTO-BH-PH04-ТМՙ մակնիշի թիվ 100218874•ործարանային համարով անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքի խափանման պատճառով 19.11.2015թվականին փոխարինվել է թիվ 081225636 •ործարանային համարի սարքով /•.թ. 172-173/:
՚ՅուՔոմՙ ՍՊԸ-ից թիվ 4191-16/Ո առ 21/10/2016թվականի •րությամբ ստացված ՚PRINCOՙ մակնիշի CD-R տեսակի լազերային սկավառակովª ՚8/5170ՙ •րառմամբ, որում առկա վերծանումների զննությամբ պարզվել է, որ /095/171723հեռախոսահամարը հաշվառված է Ալբերտ Արթուրի Խաչատրյանի անվամբ: Նշված հեռախոսահամարից կատարվել են ելքային հեռախոսազան•եր բացառապես /055/306007 հեռախոսահամարին, որը հաշվառված է Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի անվամբ: Ելքային հեռախոսազան•երը կատարվել են 02/01/2016թվականից մինչև 02/02/2016թվականն ընկած ժամանակահատվածում: Նշված հեռախոսահամարին մուտքային հեռախոսազան•եր ստացվել են բացառապես /077/823173, /091/306007, /094/998906, /055/206004, /055/306004, /055/306007 հեռախոսահամւսրներից: /055/206004հեռախոսահամարը հաշվառված է Ռուզաննա Շահվերդյանի, /055/306004-ը և /055/306007-ըª Արթուր Խաչատրյանի անվամբ: 02.02.2016թվականի ժամը 12:10-ից սկսած ֆիքսվել են միայն մուտքային հեռախոսազան•եր, իսկ վերջին հեռախոսազան•ը ստացվել է 19.09.2016թվականին, ժամըª 12:21-ին /•.թ. 46-47/:
Զննության արձանա•րություններովª
28.10.2016թվականի հեռախոսազան•երի վերծանումների զննության արձանա•րությամբ, որով պարզվել է որ /095/171723հեռախոսահամարը հաշվառված է Ալբերտ Արթուրի Խաչատրյանի անվամբ: Նշված հեռախոսահամարից կատարվել են ելքային հեռախոսազան•եր բացառապես /055/306007հեռախոսահամարին, որը հաշվառված է Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի անվամբ: Ելքային հեռախոսազան•երը կատարվել են 02.01.2016թվականից մինչև 02.02.2016թվականն ընկած ժամանակահատվածում: Նշված հեռախոսահամարին մուտքային հեռախոսազան•եր ստացվել են բացառապես /077/823173, /091/306007, /094/998906, /055/206004, /055/306004, /055/306007 հեռախոսահամարներից: /055/206004հեռախոսահամարը հաշվառված է Ռուզաննա Շահվերդյանի, /055/306004-ը և /055/306007-ըª Արթուր Խաչատրյանի անվամբ: 02.02.2016թվականի ժամը 12:10-ից սկսած ֆիքսվել են միայն մուտքային հեռախոսազան•եր, իսկ վերջին հեռախոսազան•ը ստացվել է 19.09.2016թվականին, ժամը 12:21-ին /•.թ. 120-128/:
23.12.2016թվականի զննության արձանա•րությամբ, որով պարզվել է, որ ՚Ռուզաննա Շահվերդյանՙ ՍՊ ընկերությանը պատկանող ՚Թա•ՙ սրճարանի աշխատասենյակից խուզարկությամբ առ•րավված ՚PUHAIՙ տեսակի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքն ունի 081225636նույնականացման համարը, իսկ նույն տեղից հայտնաբերված ՚Օրանժՙ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով 3տուփերից 2-ի վրա առկա են /055/306004 և /055/306007հեռախոսահամարների •րառումները /•.թ. 203-204/:
Դատարանը վերլուծելով և •նահատելով դատաքննության ընթացում հետազոտված ապացույցները իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` •ործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ ապացուցված է համարում, որ ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը կատարել է արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածի հատկանիշներին, հետևաբար նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի և պատիժ կրի:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտան•ավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցա•ործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքները, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին): Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցա•ործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտան•ավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 61հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցա•ործության` հանրության համար վտան•ավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութա•րող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքները, որոշիչ հան•ամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում: Հանցա•ործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի, այնպես էլ պատժաչափի վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցա•ործության, դրա առանձնահատկությունների, •ործի կոնկրետ հան•ամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքների բազմակողմանի •նահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրա•ործման հնարավորությունը:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 62հոդվածի 2-րդ մասով, որպես ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ:
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանքներ չկան:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածի համաձայն` մարդու անձնական կամ ընտանեկան •աղտնիք համարվող տեղեկություններն առանց նրա համաձայնության օ•տա•ործելը կամ հրապարակային ելույթներով, հրապարակայնորեն ցուցադրվող ստեղծա•ործություններով կամ լրատվության միջոցներով այդպիսի տեղեկություններ տարածելը կամ հավաքելը կամ պահելը, եթե դրանք նախատեսված չեն օրենքովª պատժվում է տու•անքովª նվազա•ույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից հին•հարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքովª մեկից երկու ամիս ժամկետով:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի նշված հոդվածի սանկցիան այլընտրանքային է, այն հնարավորություն է տալիս դատարանին, ելնելով կոնկրետ հանցա•ործության հանրային վտան•ավորության բնույթից և աստիճանից, հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակել արդարացի պատիժ` ընտրելով հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժատեսակներից որևէ մեկը` տու•անք կամ կալանք:
Վճռաբեկ դատարանն իր 22.12.2011թվականի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11քրեական •ործով իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ ՚(...) որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցա•ործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձա•անքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցա•ործության և քրեաիրավական ներ•ործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցա•ործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հան•եցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է նաև, որ արդարությանª որպես պատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդ•րկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ: Ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, առավել ևս, որ դրանք ձևավորվում են այն նույն հան•ամանքների հիման վրա, որոնք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելիս (հանցա•ործության հանրորեն վտան•ավորությունը, հանցավորի անձը և այլն): Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն ընդ•ծում է, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքը դատարանը պետք է կիրառի պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում: Պատժի անհատականացման սկզբունքի իմաստով դատարանի խնդիրն է հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կոնկրետ հանցակազմի սանկցիայի սահմաններում նշանակել կոնկրետ պատիժ: Կոնկրետ պատժի նշանակումը դատարանի համար խիստ կարևոր և պատասխանատու խնդիր է, որի լուծման համար մեծ նշանակություն ունի պատժի անհատականացման կար•ի և չափանիշների հարցը: Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ պատժի անհատականացումն անհրաժեշտ է դիտարկել երկու տեսանկյունից: 1) պատժի անհատականացում օրենքում: Վերջինս ենթադրում է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի նորմերում արտահայտված ընդհանուր դրույթների առկայությունը, որոնք դատարանը պարտավոր է հաշվի առնել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ ՀՀ Քրեական օրենս•րքի սանկցիայի շրջանակներում պատիժ նշանակելիս: 2) պատժի անհատականացում դատարանում: Վերջինս ենթադրում է կոնկրետ անձի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս ՀՀ Քրեական օրենս•րքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերի դրույթների կիրառումª հաշվի առնելով հանցավորի անձի առանձնահատկությունները, հանցա•ործության կատարման հան•ամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հան•ամանքները: ՀՀ Քրեական օրենս•իրքը չի բովանդակում բոլոր այն հան•ամանքների սպառիչ ցանկը, որոնք պետք է հաշվի առնվեն դատարանի կողմից կոնկրետ հանցա•ործության համար պատիժ նշանակելիս: Օրենս•իրքը, սակայն, դատարանին տալիս է պատժի անհատականացման ընդհանուր չափանիշներ, որոնց հիման վրա դատարանը կարող է նշանակել արդարության պահանջներին համապատասխանող պատիժ: Նշված չափանիշներն են` ա) հանցա•ործության` հանրության համար վտան•ավորության աստիճանն ու բնույթը, ընդհանրապես, կոնկրետ հանցա•ործության կատարման հան•ամանքների տեսանկյունից մասնավորապես, բ) հանցավորի անձը, •) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հան•ամանքները: Պատժի անհատականացման չափանիշներից առաջինինª հանցա•ործության` հանրության համար վտան•ավորության աստիճանին ու բնույթին, Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ որոշման մեջ (տես Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը, կետ 14): Սույն որոշման նախորդ կետում նշված և, համապատասխանաբար, Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ որոշման մեջ վերլուծվածª արարքի հանրային վտան•ավորության աստիճանն ու բնույթը սերտորեն կապված են պատժի անհատականացման երկրորդ չափանիշիª հանցավորի անձի հետ: Հ.Հարությունյանի վերաբերյալ որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՚Պատասխանատվության և պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն կատարված արարքի հասարակական վտան•ավորության աստիճանի, այլև հանցավորի անձը բնութա•րող հատկանիշներ հանդիսացող նրա սոցիալ-հո•եբանական, սոցիալ-ժողովրդա•րական, քրեաբանական և քրեա-իրավական, ֆիզիկական հատկությունների համակցության ճիշտ •նահատումը (ընտանեկան դրությունը, վարքա•իծը աշխատանքում և կենցաղում, աշխատունակությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, դատվածությունը և այլն)ՙ (տես Հազարապետ Ալբերտի Հարությունյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի մարտի 30-ի թիվ ՎԲ-50/07 որոշումը): Զար•ացնելով մեջբերված դիրքորոշումըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ հանցանք կատարած անձի ուսումնասիրությունը մեծ դեր է խաղում պատիժ նշանակելու համար: ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48-րդ հոդվածի ¥՚Պատժի նպատակներըՙ) իմաստով պատժի նպատակը, սոցիալական արդարությունը վերական•նելուց բացի, դատապարտյալի ուղղումն է և նոր հանցա•ործությունների կանխումը, ուստի դատարանը պարտավոր է հան•ամանորեն հետազոտել անձի ինչպես կենսաբանական, այնպես էլ սոցիալական առանձնահատկությունները: Այս կապակացությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ շատ դեպքերում պատժի տեսակի և չափի վրա ազդում են հանցավորի սեռը, տարիքը, առողջական վիճակը: Պատժի անհատականացման երրորդ չափանիշը պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հան•ամանքներն են: Վերջիններիս Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Հ.Հարությունյանի վերաբերյալ 2007 թվականի մարտի 30-ի թիվ ՎԲ-50/07, Ռ.Խատոյանի վերաբերյալ 2007 թվականի մայիսի 4-ի թիվ ՎԲ-55/07, Պ.Բայրամյանի վերաբերյալ 2007 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎԲ-84/07, Դ.Հովհաննիսյանի վերաբերյալ 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 և մի շարք այլ որոշումներում: Պատժի նշանակման մարդասիրության սկզբունքն ունի երկու կողմ, այն էª 1) մարդասիրություն հասարակության նկատմամբ, որի էությունը տուժողի, հասարակության և պետության շահերի պաշտպանությունն է: 2) մարդասիրություն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ. դա նշանակում է մարդկային վերաբերմունք նրա անձի նկատմամբ, պատվի և արժանապատվության հար•ում, ֆիզիկական և բարոյական տանջանքների բացառում:Պատիժ նշանակելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի մարդասիրության սկզբունքի վերոնշյալ երկու կողմերը: Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքում ձևավորված, ինչպես նաև սույն որոշման 14-21-րդ կետերում շարադրված և զար•ացված իրավական դիրքորոշումների հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ Քրեական օրենս•րքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավա•իտակցությանը համապատասխան, ՀՀ Քրեական օրենս•րքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպª ուրվա•ծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելա•ույն և նվազա•ույն սահմաններըª ՀՀ Քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն: Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ ՀՀ Քրեական օրենս•րքի Հատուկ մասի •րեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրա•րված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի: Վերո•րյալից Վճռաբեկ դատարանը եզրահան•ում է, որ առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է: Պատիժ նշանակելիս դատարանի հայեցողության կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել նաև, որ պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտան•ավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հան•ամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հան•ամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային •նահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48հոդվածով նախատեսվածª պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (...)ՙ:
Վերը շարադրված իրավադրույթները, իրավական վերլուծությունները կիրառելովª Դատարանը հան•ում է հետևության, որ ամբաստանյալին նպատակահարմար է պատժիչ դաստիարակչական ներ•ործության ենթարկել հասարակությունից մեկուսացնելու պայմաններում: Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը ելնում է այն իրողությունից, որ օրենքի առաջնային պահանջը պատժի արդարացիությունն է, որըª որպես քրեական իրավունքի սկզբունք, ձևակերպված է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 10հոդվածում, համաձայն որի հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժը պետք է լինի արդարացի, անհրաժեշտ և բավարար նրան ուղղելու և նոր հանցա•ործությունը կանխելու համար: ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48հոդվածի դրույթների համաձայն պատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները: Դատարանը միաժամանակ հավաստում է, որ նշանակվող պատժի արդարացիության հարցը լուծելիս դատարանը ճիշտ է •նահատել •ործի բոլոր հան•ամանքները, քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է տվյալ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Ընդ որում, պատիժ նշանակելիս դատարանն ուղեցույց է ընդունում նաև քրեական օրենքի դրույթն այն մասին, որ հանցա•ործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները /ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 61հոդվածի 3-րդ մաս/: Միաժամանակ նշված հան•ամանքների ամբողջությունը դատարանին հիմք է տալիս հետևության հան•ելու, որ ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածով կատարած հանցանքի համար ամբաստանյալի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել կալանք 1/մեկ/ ամիս ժամկետով, արձանա•րելով, որ տվյալ պատժաչափը համաչափ է կատարած արարքին և բավարար պատժի նպատակներին հասնելու համար: Այդպիսի եզրակացության դատարանը •ալիս է հաշվի առնելով արարքի բոլոր փաստական ու քրեաիրավական բնութա•րերը:
Դատարանն անդրադառնալով ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի նկատմամբ կալանքի ձևով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին, •տնում է, որ ամբաստանյալը պետք է կրի կալանքի ձևով նշանակված պատիժը, քանի որ միայն այդ պայմաններում է սույն •ործի փաստական հան•ամանքների պայմաններում հնարավոր հասնել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 48հոդվածով ամրա•րված պատժի նպատակներինª սոցիալական արդարության վերական•մանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցա•ործությունների կանխմանը: Դատարանի հետևությունը պայմանավորված է, մասնավորապես մեղսա•րվող հանցա•ործության հանրության համար վտան•ավորության աստիճանով և բնույթով, այն էª տևական ժամանակովª 2016թվականի փետրվարի 2-ից մինչև սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում առանց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով, •աղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան •աղտնիք համարվող տեղեկություններ, խախտելով անձի սահմանադրական իրավունքըª յուրաքանչյուր ոք ունի ունի իր մասնավոր կյանքի և ընտանեկան կյանքի, պատվի ու բարի համբավի անձեռնմխելիության իրավունք, որը կարող է սահմանափակվել միայն օրենքով /ՀՀ Սահմանադրության 31հոդված/: Հետևաբարª մեղմացնող հան•ամանքների առկայությունը, տվյալ դեպքում նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու բավարար հիմք համարվել չեն կարող, քանի որ դա բավարար չի լինի անձին ուղղելու և պատժի նպատակներն ապահովելու համար:
Դատարանը նաև արձանա•րում է, որ սույն •ործում առկա և վերը նշված ամբաստանյալի պատիժը մեղմացնող հան•ամանքները և պատժի նշանակման և կրման հարցերի տեսանկյունից այլ վերաբերելի հան•ամանքները արդեն իսկ հաշվի են առնվել պատժաչափ որոշելիս և ամբաստանյալի նկատմամբ դատարանը նշանակել է հոդվածի սանկցիայով նախատեսված համաչափ պատժաչափ:
Դատարանի •նահատմամբª նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը կհակասի նաև ՀՀ քրեական օրենս•րքի 10 և 61հոդվածներով սահմանվածª արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և կլինի անհամաչափ մեղմ ներ•ործություն ինչպես ամբաստանյալի, այնպես էլ նրա կատարած հանցա•ործության նկատմամբ:
Դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ դատարանի կողմից որոշած պատժաչափը և դրա կրման անհրաժեշտությունը համապատասխանում են ՀՀ Սահմանադրության 71 և 78հոդվածներով ամրա•րված քրեական պատժի և պետական հարկադրանքի ՚Համաչափությանՙ սկզբունքին, այսինքնª դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ կրելու անհրաժեշտությամբ պայմանավորված նշանակվելիք պատիժը և դրա արդյունքում սահմանափակվող ամբաստանյալի իրավունքներն ու ազատությունները համաչափ են, պատիժը խիստ չէ և ավել սահմանափակումներ չի պարունակում, ավելինª դատարանի կարծիքովª միայն այդ կերպ է հնարավոր հասնել ինչպես Սահմանադրությամբ ամրա•րված նպատակներին, այնպես էլ ՀՀ Քրեական օրենս•րքով ամրա•րված պատժի նպատակներին:
Ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորա•րություն չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննության առնելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը հան•ում է այն հետևության, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված /055/30-60-04, /055/30-60-07հեռախոսահամարների •րառումներով ՚Օրանժՙ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով երկու տուփերը և ՚PUHAIՙ տեսակի 081225636նույնականացման համարի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքը, ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքը, 1510069999372նույնականացման համարով /095/17-17-23հեռախոսահամարով հեռախոսաքարտը, որոնք •տնվում են ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչությունում, պետք է ոչնչացնել, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերըª իր էլ. սնուցման սարքով, որը •տնվում է ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ Քննչական վարչությունում, պետք է հանձնել ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ տնօրինությանը:
Գործով քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Ելնելով վերո•րյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 357-360, 365, 369-375հոդվածներով դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց

Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 144հոդվածով և դատապարտել կալանքի 1/մեկ/ ամիս ժամկետով:
Խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատժի սկիզբը հաշվել Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին փաստացի կալանքի վերցնելու պահից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված /055/30-60-04, /055/30-60-07հեռախոսահամարների •րառումներով ՚Օրանժՙ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով երկու տուփերը և ՚PUHAIՙ տեսակի 081225636նույնականացման համարի •ազի անվտան•ության ձայնաազդանշանային սարքը, ՚JTQ-BH-PH04/TMՙ տեսակի դյուրավառ •ազի ձայնաազդանշանային սարքը, 1510069999372նույնականացման համարով /095/17-17-23հեռախոսահամարով հեռախոսաքարտը ª ոչնչացնել, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված ՚N9ՙ տեսակի ՚GSMՙ թրեքերըª իր էլ. սնուցման սարքով թողնել ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ տնօրինությանը:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանª հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 31-03-2017
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 06-05-2017
Էջերի քանակ Բաղկացած 1հատորից` 309թերթ:
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 10-05-2017
Էջերի քանակը 309
Բողոքարկվել է
Բողոքարկվել է Ըստ էության լուծող դատական ակտը
Ամսաթիվ 02-05-2017
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 10-05-2017
Էջերի քանակը 309
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-8834/17
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
Ամսաթիվ 01-11-2017
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 03-11-2017
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 16-11-2017
Էջերի քանակ Բաղկացած 2հատորից՝ համապատասխանաբար 309թ., 114թերթերից:
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 17-11-2017
Էջերի քանակը Բաղկացած 2հատորից՝ համապատասխանաբար 309թ., 114թերթերից:
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0260/01/16
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 02-05-2017
Ամսաթիվ 28-04-2017
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Գարիկ
Ազգանուն Գալիկյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Արթուր Խաչատրյան Բեկանել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի`Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի /ՀՀ քր. օր-ի 144 հոդվածով - կալանք` 1 ամիս ժամկետով / վերաբերյալ 31.03.2017թ. դատավճիռը , Արթուր Խաչատրյանին ՀՀ քր. օր-ի 144 հոդվածի սանկցիայով նշանակել մեղմ պատիժ` տուգանքի ձևով :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 12-05-2017
Գործը ստացվել է Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 12-05-2017
Նախագահող դատավոր
Անուն Նարինե
Ազգանուն Հովակիմյան
Դատավոր
Անուն Կարեն
Ազգանուն Մարդանյան
Դատավոր
Անուն Անդրանիկ
Ազգանուն Մնացականյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 15-05-2017
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 26-05-2017
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Կայացվել է
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
Անփոփոխ թողնված դատական ակտը Պատճառաբանվել է
Ամսաթիվ 26-05-2017
Ամբաստանյալ
Անուն Արթուր
Ազգանուն Խաչատրյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր.օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ 0260/01/16



Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
(այսուհետ `Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

նախագահող դատավոր` Ն.Հովակիմյան
դատավորներ` Ա.Մնացականյան
Կ.Մարդանյան

քարտուղարությամբ` Մ.Մահտեսյանի
մասնակցությամբ`
պաշտպան` Գ.Գալիկյանի
ամբաստանյալ` Ա.Խաչատրյանի

2017թ. մայիսի 26-ին Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի պաշտպան Գարիկ Գալիկյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանիª ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով

Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2016թ. հոկտեմբերի 20-ին ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության քննիչ Ա.Հովհաննիսյանի (այսուհետª Քննիչ) որոշմամբ մարդու անձնական կամ ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ առանց նրա համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով հավաքելու և պահելու դեպքի առթիվ հարուցվել է թիվ 58215016 քրեական գործըª ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածի հատկանիշներով:
2016թ. հոկտեմբերի 20-ին ՀՀ ԱԱԾ քննչական վարչության պետ Մ.Համբարձումյանի որոշմամբ թիվ 58215016 քրեական գործի նախաքննությունը հանձնարարվել է քննչական խմբինª դրանում ընդգրկելով քննչական վարչության քննիչներ Ա.Հովհաննիսյանին, Ա.Ստեփանյանին, Վ.Բալյանին, Ռ.Մարտիկյանին, Լ.Պողոսյանին: Քննչական խմբի ղեկավար նշանակվել է վարչության քննիչ Ա.Հովհաննիսյանը:
2016թ. հոկտեմբերի 22-ին Քննիչի որոշմամբ կասկածյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2016թ. հոկտեմբերի 27-ին Քննիչի որոշմամբ Լիանա Վարդանի Հարությունյանը թիվ 58215016 քրեական գործով ճանաչվել է տուժող:
2016թ. հոկտեմբերի 28-ին Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը ներգրավվել է մեղադրյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով:
2016թ. դեկտեմբերի 29-ին Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետª Առաջին ատյանի դատարան):
Առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. մարտի 31-ի դատավճռով`
Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով և դատապարտվել է կալանքի 1/մեկ/ ամիս ժամկետովª պատժի սկիզբը հաշվելով Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին փաստացի կալանքի վերցնելու պահից:

Խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Քաղաքացիական հայցի պահանջ չկա:
Վճռվել է գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված /055/30-60-04, /055/30-60-07 հեռախոսահամարների գրառումներով ՙՕրանժ՚ ընկերության հեռախոսաքարտերի թվով երկու տուփերը և ՙPUHAI՚ տեսակի 081225636 նույնականացման համարի գազի անվտանգության ձայնաազդանշանային սարքը, ՙJTQ-BH-PH04/TM՚ տեսակի դյուրավառ գազի ձայնաազդանշանային սարքը, 1510069999372 նույնականացման համարով /095/17-17-23 հեռախոսահամարով հեռախոսաքարտը ª ոչնչացնել, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված ՙN9՚ տեսակի ՙGSM՚ թրեքերըª իր էլ. սնուցման սարքով թողնել ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ տնօրինությանը:
Առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. մարտի 31-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանը:
Վերաքննիչ դատարանի 2017թ. մայիսի 15-ի որոշմամբ, պաշտպանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել քննության` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում` 2017թ. մայիսի 25-ին:
Վերաքննիչ բողոքի պատասխան չի ստացվել:
Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը
Նախաքննության մարմնի կողմից Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով այն բանի համար, որ նա նպատակ ունենալով տեղեկություններ հավաքել իր կնոջ եղբորª Սամվել Շահվերդյանի սպանության դեպքի վերաբերյալ, վերջինիս կնոջ Լիանա Հարությունյանիª Երևան քաղաքի Գյուլբենկյան 37շենքի թիվ 2 բնակարանի խոհանոցում գտնվող ՙPUHAI՚ ապրանքանիշի ՙJTQ-BH-PH04/TM՚ տեսակի դյուրավառ գազի անվտանգության ձայնաազդանշանային սարքի մեջ 2016թ. փետրվարի 02-ին տեղադրել է ՙN9՚ տեսակի ՙGSM՚ թրեքեր, որը շահագործելով 095171723 հեռախոսահամարի հեռախոսաքարտի միջոցով, առանց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով 2016թ. փետրվարի 2-ից մինչև սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում գաղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ:
Առաջին ատյանի դատարանն իր դատական ակտի ՙԴատարանի իրավական վերլուծություններ՚ բաժնում նշել է հետևյալը.
ՙ (…)
Դատարանը վերլուծելով և գնահատելով դատաքննության ընթացում հետազոտված ապացույցները իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ ապացուցված է համարում, որ ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանը կատարել է արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածի հատկանիշներին, հետևաբար նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի և պատիժ կրի:
(…)
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62 հոդվածի 2-րդ մասով, որպես ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ:
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
(…)
Դատարանը հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալին նպատակահարմար է պատժիչ դաստիարակչական ներգործության ենթարկել հասարակությունից մեկուսացնելու պայմաններում: Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը ելնում է այն իրողությունից, որ օրենքի առաջնային պահանջը պատժի արդարացիությունն է, որըª որպես քրեական իրավունքի սկզբունք, ձևակերպված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածում, (…):
Միաժամանակ նշված հանգամանքների ամբողջությունը դատարանին հիմք է տալիս հետևության հանգելու, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով կատարած հանցանքի համար ամբաստանյալի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել կալանք 1/մեկ/ ամիս ժամկետով, արձանագրելով, որ տվյալ պատժաչափը համաչափ է կատարած արարքին և բավարար պատժի նպատակներին հասնելու համար: Այդպիսի եզրակացության դատարանը գալիս է հաշվի առնելով արարքի բոլոր փաստական ու քրեաիրավական բնութագրերը: Դատարանն անդրադառնալով ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի նկատմամբ կալանքի ձևով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին, գտնում է, որ ամբաստանյալը պետք է կրի կալանքի ձևով նշանակված պատիժը, քանի որ միայն այդ պայմաններում է սույն գործի փաստական հանգամանքների պայմաններում հնարավոր հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակներինª սոցիալական արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Դատարանի հետևությունը պայմանավորված է, մասնավորապես մեղսագրվող հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, այն էª տևական ժամանակովª 2016թ. փետրվարի 2-ից մինչև սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում առանց Լիանա Հարությունյանի համաձայնության օրենքով չնախատեսված եղանակով, գաղտնալսելու միջոցով հավաքել է նրա և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ, խախտելով անձի սահմանադրական իրավունքըª յուրաքանչյուր ոք ունի ունի իր մասնավոր կյանքի և ընտանեկան կյանքի, պատվի ու բարի համբավի անձեռնմխելիության իրավունք, որը կարող է սահմանափակվել միայն օրենքով /ՀՀ Սահմանադրության 31հոդված/: Հետևաբարª մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, տվյալ դեպքում նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու բավարար հիմք համարվել չեն կարող, քանի որ դա բավարար չի լինի անձին ուղղելու և պատժի նպատակներն ապահովելու համար:
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ սույն գործում առկա և վերը նշված ամբաստանյալի պատիժը մեղմացնող հանգամանքները և պատժի նշանակման և կրման հարցերի տեսանկյունից այլ վերաբերելի հանգամանքները արդեն իսկ հաշվի են առնվել պատժաչափ որոշելիս և ամբաստանյալի նկատմամբ դատարանը նշանակել է հոդվածի սանկցիայով նախատեսված համաչափ պատժաչափ:
Դատարանի գնահատմամբª նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը կհակասի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 և 61 հոդվածներով սահմանվածª արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և կլինի անհամաչափ մեղմ ներգործություն ինչպես ամբաստանյալի, այնպես էլ նրա կատարած հանցագործության նկատմամբ:
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ դատարանի կողմից որոշած պատժաչափը և դրա կրման անհրաժեշտությունը համապատասխանում են ՀՀ Սահմանադրության 71 և 78 հոդվածներով ամրագրված քրեական պատժի և պետական հարկադրանքի ՙհամաչափության՚ սկզբունքին, այսինքնª դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ կրելու անհրաժեշտությամբ պայմանավորված նշանակվելիք պատիժը և դրա արդյունքում սահմանափակվող ամբաստանյալի իրավունքներն ու ազատությունները համաչափ են, պատիժը խիստ չէ և ավել սահմանափակումներ չի պարունակում, ավելինª դատարանի կարծիքովª միայն այդ կերպ է հնարավոր հասնել ինչպես Սահմանադրությամբ ամրագրված նպատակներին, այնպես էլ ՀՀ Քրեական օրենսգրքով ամրագրված պատժի նպատակներին:
(…)՚:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով:
Բողոք բերած անձը` ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանը ներկայացնելով գործի դատավարական նախապատմությունը, փաստական հանգամանքները, Առաջին ատյանի դատարանի պատճառաբանությունները, նշել է, որ դատարանի կողմից նշանակված պատիժն ակնհայտ խիստ է:
Բողոք բերող անձը նշել է, որ դատարանը հաշի չի առել կատարված արարքի շարժառիթը: Արթուր Խաչատրյանը ցուցմունք է տվել և հայտնել, որ 2007թ. սպանել են իր կնոջ եղբայր Սամվել Շահվերդյանին և մինչ այսօր հանցանք կատարած անձը բացահայտված չէ, և իր մեջ, որոշ հանգամանքներից ելնելով, կասկած է եղել, որ տուժողը կարող է առնչություն ունենա սպանության հետ, և այդ է հանդիսացել պատճառ, որ ինքը փորձել է իր միջոցներով պարզել այդ ամենը, սակայն սխալվել է և զղջում է կատարածի համար։
Դատարանն անտեսել է, Արթուր Խաչատրյանի պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող մյուս հանգամանքները, մասնավորապես այն, որ նա նախկինում դատապարտված կամ որևէ կերպ արատավորված չի եղել, ունի մշտական բնակության վայր, աշխատանք, ընտանիք։
Եթե դատարանը հաշվի առներ գործի բնույթը և դատական ակտում շարադրելով Արթուր Խաչատրյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, անձը բնութագրող տվյալները, մասնավորապես ինչպես նախաքննության այնպես էլ դատաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր ճանաչելով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալով, կատարված արարքի համար անկեղծորեն զղջալով, գործով օբյեկտիվ ճշմարտության բացահայտումը չխոչընդոտելու, դրական բնութագրվելու հանգամանքները, հանցավոր կապեր չունենալու, նախկինում դատապարտված կամ արատավորված չլինելու, առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ հանցանք կատարելու, կալանքի տակ չգտնվելու հանգամանքը, ապա նրա նկատմամբ պատժի անհատականացմամբ պետք է նշանակեր արդարացի, ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ։
Հղում կատարելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 358 հոդվածի 4-րդ մասին , ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61,62 հոդվածներին, բողոք բերող անձը նաև հայտնել է, որ Արթուր Խաչատրյանի նկատմամբ պատժի տեսակը և չափը որոշելու տեսանկյունից, ի թիվս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող այլ, մյուս հանգամանքների, դատարանի կողմից պետք է հաշվի առնվեն ու պատշաճ գնահատման արժանանան նրա անձը բնութագրող տվյալները և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք ենª առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք կատարելը, մեղքը ընդունելը, հանցագործությունը բացահայտելուն նյութերի նախապատրաստման ընթացքում գտնվելով ազատության մեջ, դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, չի խոչընդոտել մինչդատական վարույթում գործի քննությանը, չի խուսափել քրեական պատասխանատվությունից, հայտնի է նրա անձը, ունի մշտական բնակության վայր, բնութագրվում է դրական։
Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և Արթուր Խաչատրյանի ուղղվելու մասին է վկայում հանցագործությունից հետո նրա դրսևորած վարքագիծը։
Եթե նշված հանգամանքները գնահատվեն դատարանի կողմից, ապա կարծում է, դատարանը կհանգի ճիշտ, օբյեկտիվ և արդարացի հետևության, որ Արթուր Խաչատրյանի նկատմամբ պետք է նշանակվի պատիժ տուգանքի ձևով, որով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և նոր հանցագործությունների կանխմանը, ինչպես նաև ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5, 10, 61 հոդվածներով նախատեսված՝ օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին:
Վերը նշվածի հիման վրա բողոք բերող անձը բառացիորեն խնդրել է .
ՙՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0260/01/16 դատավճիռը բեկանել Արթուր Խաչատրյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածի սանկցիայով նշանակել մեղմ պատիժª տուգանքի ձևով՚:
4.Վերաքննիչ դատարանում կողմերի պարզաբանումները.
Ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանն ու պաշտպան Գ.Գալիկյանը պնդեցին պաշտպանի կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով բավարարել այն:
5. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ստուգելով քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի պահանջների պահպանումը, լսելով վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ պաշտպանության կողմի հիմնավորումները ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության այն մասին, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Վերաքննիչ դատարանը վերաքննիչ բողոքում բարձրացված և վերլուծման ենթակա հարցերին անդրադառնալուց առաջ անհրաժեշտ է համարում արձանագրել հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙՎերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում՚:
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`
ՙՎերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք և Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն այն ճիշտ չի գնահատել՚:
Ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով նախատեսված հանցանքը կատարելը և նրա մեղքը դատավարության որևէ մասնակցի կողմից չի վիճարկվում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
ՙԴատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`(…)
(…)
6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը(…)՚:
ՙՎերը նշված իրավադրույթից հետևում է, որ կոնկրետ պատժաչափով կոնկրետ պատժատեսակի նշանակումը և արդեն իսկ նշանակված պատիժը կրելու անհրաժեշտության հարցի լուծումն իրենցից ներկայացնում են պատժի հարցերի դատական լուծման գործընթացի ինքնուրույն և հաջորդական փուլեր: Այսինքն` դատարանը նախ և առաջ որոշում է ամբաստանյալի պատժի ենթակա լինելու հարցը, այնուհետև` դրա տեսակը և չափը, որից հետո որոշում, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե ոչ` հաշվի առնելով նշանակված պատիժն առանց փաստացի կրելու պատժի նպատակներին հասնելու հնարավորության հանգամանքը (տես Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2008թ. փետրվարի 1-ի ՎԲ-01/08 որոշումը):
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 394 հոդվածի.
ՙ1. Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտերի վերաքննության արդյունքում վերաքննիչ դատարանը`
1) մերժում է վերաքննիչ բողոքը` դատական ակտը թողնելով օրինական ուժի մեջ (…)՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
ՙՊատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, համաձայն որի.
ՙ1.Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2.Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3.Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները՚:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62 և 63 հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն:
Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս (տես ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի` Թամարա Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ գործով ՎԲ-192/07 և 2009թ. հունիսի 2-ի` Հովհաննես Սահակյանի վերաբերյալ գործով 2009թ. հունիսի 2-ի ԵՔՐԴ/0571/01/08 որոշումները):
ՙԱրարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրային վտանգավորության վրա` հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը՚ (տես Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2009թ. փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
ՙՊատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ` իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում` անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ` գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները` վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն՚ (տես Սերյոժա Թոմոյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2010թ. փետրվարի 12-ի ԼԴ2/0019/01/09 որոշման 15-րդ կետը):
ՙՊատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը։Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը։
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը՝ որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: Սկզբունքների ինքնուրույնությունը, սակայն, չի նշանակում, որ դրանք մեկուսացված են մեկը մյուսից, քանի որ միայն համակցության մեջ այդ սկզբունքները կարող են ապահովել օրինական, արդար, անհատականացված և մարդասիրական պատժի նշանակումը:
(…)
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ արդարության՝ որպես պատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ: Ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, առավել ևս, որ դրանք ձևավորվում են այն նույն հանգամանքների հիման վրա, որոնք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելիս (հանցագործության հանրորեն վտանգավորությունը, հանցավորի անձը և այլն): Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքը դատարանը պետք է կիրառի պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում:
(…) Պատժի նշանակման մարդասիրության սկզբունքն ունի երկու կողմ, այն է՝
1)մարդասիրություն հասարակության նկատմամբ, որի էությունը տուժողի, հասարակության և պետության շահերի պաշտպանությունն է:
2)մարդասիրություն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ. դա նշանակում է մարդկային վերաբերմունք նրա անձի նկատմամբ, պատվի և արժանապատվության հարգում, ֆիզիկական և բարոյական տանջանքների բացառում:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի մարդասիրության սկզբունքի վերոնշյալ երկու կողմերը՚ (տես Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011թ. դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումը):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածի համաձայնª ՙՄարդու անձնական կամ ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններն առանց նրա համաձայնության օգտագործելը կամ հրապարակային ելույթներով, հրապարակայնորեն ցուցադրվող ստեղծագործություններով կամ լրատվության միջոցներով այդպիսի տեղեկություններ տարածելը կամ հավաքելը կամ պահելը, եթե դրանք նախատեսված չեն օրենքով՝
պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից հինգհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ մեկից երկու ամիս ժամկետով՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի նշված հոդվածի սանկցիան այլընտրանքային է, այն հնարավորություն է տալիս դատարանին, ելնելով գործի կոնկրետ հանգամանքներից, հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակել արդարացի պատիժ` ընտրելով հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժատեսակներից որևէ մեկը` տուգանք կամ կալանք:
Վերաքննիչ դատատարանը փաստում է, որ այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա: Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում կարևոր է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը: Պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Արթուր Խաչատրյանը մեղավոր է ճանաչվել մարդու և քաղաքացու սահմանադրական իրավունքների ու ազատությունների դեմ ուղղված հանցագործություն կատարելու մեջ, այսինքն ոտնձգել է այն հասարակական հարաբերությունների նկատմամբ որոնք կոչված են ապահովելու ՀՀ Սահմանադրությամբ երաշխավորված մարդու անձնական և ընտանեկան կյանքի գաղտնիության իրավունքը: Հանցագործության սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է միայն ուղղակի դիտավորությամբ, այսինքնª հանցավորը տվյալ դեպքում գիտակցում է, որ խախտում է տուժողի անձնական կամ ընտանեկան կյանքի գաղտնիությունը և ցանկանում է դա անել:
Վերը նշվածի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումներից ու սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ելնելով, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության այն մասին, որ ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի նկատմամբ նշանակված պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, Առաջին ատյանի դատարանը, ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով ամրագրված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի է առել կատարված արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը և արդեն իսկ ըստ էության բազմակողմանի ստուգման ու օբյեկտիվ գնահատման է ենթարկել պաշտպանության կողմի վերաքննիչ բողոքում վկայակոչված փաստարկները:
Անդրադառնալով բողոքաբերի այն պատճառաբանությանը, թե Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել, որ Ա.Խաչատրյանը առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ է հանցանք կատարել, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ դաª այսինքն հանցանքն առաջին անգամ կատարելը որպես մեղմացուցիչ հանգամանք, կարող է դիտարկվել միայն օրենքում նշված որոշակի ծանրությանª ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցագործությունների դեպքում, այն էլ եթե դրանք կատարվել են հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ, իսկ հանգամանքների պատահական զուգորդում պետք է համարել չնախատեսված, անձի բնութագրին ոչ հարիր, արտակարգ իրավիճակում գտնվելով, հոգեբանական անորոշ վիճակից ելնելով կատարած հանցանքը: Մինչդեռ ըստ գործի նյութերիª վերը նշված որևէ հանգամանք չի հիմնավորվել, հետևաբար, տվյալ դեպքում խոսք չի կարող լինել այն մասին, թե Ա.Խաչատրյանը իրեն մեղսագրված արարքը կատարել է առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ: Գործով ձեռք բերված ապացույցներով հիմանվորվել է, որ նա իրեն մեղսագրված արարքը կատարել է ուղղակի դիտավորությամբ և տևական ժամանակª 2016թ. փետրվարի 02-ից մինչև 2016թ. սեպտեմբերի 19-ն ընկած ժամանակահատվածում գաղտնալսելու միջոցով ապօրինի հավաքել է տուժողի և նրա ընտանիքի անդամների անձնական և ընտանեկան գաղտնիք համարվող տեղեկություններ:
Անհիմն է նաև բողոքաբերի այն պնդումը, թե Առաջին ատյանի դատարանը պատիժ նշանակելիս նկատի չի ունեցել կատարված արարքի շարժառիթը, նախկինում դատապարտված կամ որևէ կերպ արատավորված չլինելը, մշտական բնակության վայր, աշխատանք և ընտանիք ունենալը:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, դատական ակտ կայացնելիս, հաշվի առնելով ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի անձը բնութագրող հանգամանքները, վերջինիս նկատմամբ նշանակել է վերջնական արդարացի ու համաչափ պատիժ, որը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար ու կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործումը, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս, Առաջին ատյանի դատարանը քրեական օրենքը ճիշտ է կիրառել:
Առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալին դատապարտելով մեկ ամիս ժամկետով կալանքի, ղեկավարվել է օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներով, հաշվի է առել հանցագործության բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժը մեղմացնող հանգամանքները և օրենքով նախատեսված հայցողության շրջանակներում տվյալ հոդվածի սանկցիայի սահմաններում նշանակել արդարացի պատիժ։
Վերաքննիչ դատարանը նման հետևության է հանգում հաշվի առնելով ինչպես ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանին վերագրվող արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրան մեղսագրված արարքի կատարման եղանակն ու մյուս հանգամանքները:
Վերաքննիչ դատարանը, սույն որոշման պատճառաբանական մասում շարադրված հիմնավորումներով գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն օրինական է ու հիմնավորված, այն բեկանելու կամ փոփոխելու հիմքեր չկան, հետևաբար վիճարկվող դատական ակտը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը` մերժել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-387, 390, 393-394, 399 և 402 հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի պաշտպան Գարիկ Գալիկյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. մարտի 31-ի դատավճռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144 հոդվածով, թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ն. ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 26-05-2017
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 10-07-2017
Էջերի քանակը 309, 61
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 10-07-2017
Էջերի քանակը 309, 61
Ուր Վճռաբեկ
Գրության համարը Ե-19906/17
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0260/01/16
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
Բողոքի ստացման ամսաթիվ 07-07-2017
Բողոք բերող անձինք Ամբաստանյալի պաշտպան
Բողոք բերող անձինք
Անուն Գարիկ
Ազգանուն Գալիկյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ
Անուն Արթուր
Ազգանուն Խաչատրյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Չափահաս Այո
Բողոքը ստացվել է Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Գործի ստացման ամսաթիվ 13-07-2017
Կայացվել է որոշում Բողոքը վերադարձվել է սխալները շտկելու համար
Կայացվել է որոշում Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է
Գործը ստացվել է Քրեական վերաքննիչ
Որոշման ամսաթիվ 11-08-2017
Որոշման ամսաթիվ 17-10-2017
Մակագրվել է 14-07-2017
Որոշման բովանդակություն ԵԱՔԴ/0260/01/16





ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

11 օգոստոսի 2017 թվական ք.Եր¨ան

ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
մասնակցությամբ դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ
Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ

քննարկելով ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2017 թվականի մայիսի 26-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Ամբաստանյալ Արթուր Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանը վճռաբեկ բողոք է բերել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2017 թվականի մայիսի 26-ի որոշման դեմ՝ խնդրելով բեկանել այն ¨ գործն ուղարկել նույն դատարան` նոր քննության: Բողոքաբերը նա¨ միջնորդել է հարգելի համարել բողոք բերելու համար սահմանված մեկամսյա ժամկետը բաց թողնելը ¨ վերականգնել այն:
Ներկայացված նյութերից եր¨ում է, որ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2017 թվականի մայիսի 26-ի որոշումը բողոքաբերը ստացել է 2017 թվականի հունիսի 7-ին, իսկ նշված դատական ակտի դեմ վճռաբեկ բողոք է ներկայացրել 2017 թվականի հուլիսի 6-ին: ՀՀ սահմանադրական դատարանի` 2012 թվականի հոկտեմբերի 16-ի թիվ ՍԴՈ-1052, 2012 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ՍԴՈ-1062, 2015 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ՍԴՈ-1249 ¨ 2016 թվականի ապրիլի 26-ի թիվ ՍԴՈ-1268 որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումների հաշվառմամբ` Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքարկման համար սահմանված ժամկետի բացթողումը հարգելի համարելու ¨ բաց թողնված ժամկետը վերականգնելու մասին ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանի միջնորդությունը ենթակա է բավարարման:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Վճռաբեկ բողոքն ընդունվում է քննության, եթե վճռաբեկ դատարանը հանգում է այն հետ¨ության, որ`
1) բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար.
2) առեր¨ույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա, կամ
3) առկա է նոր կամ նոր եր¨ան եկած հանգամանք»:
Մինչդեռ վճռաբեկ բողոքի ուսումնասիրությունից եր¨ում է, որ բացակայում են վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հիմքերը ¨ դրանց հիմնավորումները:
Հետ¨աբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6.1-րդ կետի պահանջը պահպանված չէ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 21-րդ մասի համաձայն` «Բողոքին կցվում են բողոքի պատճենը գործը քննած դատարան ¨ դատավարության մասնակիցներին (բացառությամբ քննիչի ¨ հետաքննության մարմնի) ուղարկված լինելը հավաստող փաստաթղթերը»:
Մինչդեռ բողոքի հեղինակի վճռաբեկ բողոքի ուսումնասիրությունից եր¨ում է, որ բացակայում են բողոքի պատճենը դատախազին ¨ տուժողին ուղարկված լինելը հավաստող փաստաթղթերը:
Այսինքն՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 21-րդ մասի պահանջը նույնպես պահպանված չէ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Վճռաբեկ դատարանը բողոքը վերադարձնելու մասին որոշմամբ սահմանում է մինչ¨ մեկամսյա ժամկետ՝ ձ¨ական սխալները շտկելու ¨ վճռաբեկ բողոքը կրկին ներկայացնելու համար»:
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում վճռաբեկ բողոքի ձ¨ական սխալները շտկելու ¨ այն կրկին ներկայացնելու համար պետք է սահմանել 7-օրյա ժամկետ:
Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները ¨ ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին, 3-րդ ¨ 4-րդ մասերով` Վճռաբեկ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Վճռաբեկ բողոք բերելու բաց թողնված ժամկետը վերականգնել:
Ամբաստանյալ Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2017 թվականի մայիսի 26-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձնել:
Վճռաբեկ բողոքի ձ¨ական սխալները շտկելու ¨ այն կրկին ներկայացնելու համար սահմանել 7-օրյա ժամկետ` սույն որոշումն ստանալու պահից:
Սահմանված ժամկետում բողոքը չներկայացնելու դեպքում այն համարվում է չտրված:
Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է ¨ ենթակա չէ բողոքարկման:


Նախագահող` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ
Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ
Որոշման բովանդակություն ԵԱՔԴ/0260/01/16






ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ
ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

17 հոկտեմբերի 2017 թվական ք.Եր¨ան

ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
մասնակցությամբ դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ


քննարկելով Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2017 թվականի մայիսի 26-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Եր¨անի Արաբկիր ¨ Քանաքեռ-Զեյթույն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2017 թվականի մարտի 31-ի դատավճռով, Ա.Խաչատրյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 144-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ ¨ նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել կալանք 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
Ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2017 թվականի մայիսի 26-ի որոշմամբ բողոքը մերժել է, օրինական ուժի մեջ թողնելով Եր¨անի Արաբկիր ¨ Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2017 թվականի մարտի 31-ի դատավճիռը:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանի վճռաբեկ բողոքը 2017 թվականի օգոստոսի 11-ի որոշմամբ վերադարձվել է ¨ ձ¨ական սխալները շտկելու համար սահմանվել է 7-օրյա ժամկետ:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ կրկին վճռաբեկ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանը` խնդրելով բեկանել այն ¨ գործն ուղարկել նույն դատարան այլ կազմով նոր քննության:
Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով սահմանված հիմքը, այն է` առեր¨ույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա:
Բողոք բերած անձը նշել է, որ ստորադաս դատարանը խախտել ¨ սխալ է կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ, 10-րդ, 11-րդ, 48-րդ, 61-րդ, 62-րդ ¨ 63-րդ հոդվածների պահանջները:
Բողոքաբերի փաստարկների, սույն գործի նյութերի ¨ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ առեր¨ույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա:
Հետ¨աբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված հիմքը հիմնավորված չէ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին ¨ 2-րդ մասերով ¨ 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման:
Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները ¨ ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Արթուր Ալբերտի Խաչատրյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2017 թվականի մայիսի 26-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Խաչատրյանի պաշտպան Գ.Գալիկյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել:
Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է ¨ ենթակա չէ բողոքարկման:


Նախագահող` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ
Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ
Դատավոր
Անուն Համլետ
Ազգանուն Ասատրյան
Սահմանված ժամկետում կրկին ներկայացվել է 24-08-2017
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 15-08-2017
Գործի առաքում
Գործի առաքման ամսաթիվ 26-10-2017
Դատարան Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Այլ նշումներ 2 հատոր` 309, 106 թերթ