Գործ No ԵԱՔԴ/0229/01/16

ԴԱՏԱՎՃԻՌ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


ՙ19՚ ապրիլի 2017 թվական քաղաք Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը,

նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Միլենա Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Կարեն Բարսեղյանի
պաշտպան Էդուարդ Աղաջանյանի
տուժող Գագիկ Բաղդասարյանի
թարգմանիչներ Արմինե Մինասյանի
Անի Հովհաննիսյանի

դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Անդրեյ Յակովլևիչ Սեմյոնովի /ծնված` 1989 թվականի սեպտեմբերի 03-ին` Դիլիջան քաղաքում, ազգությամբ ռուս, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին երեք մանկահասակ երեխա, նախկինում չդատված, ՙԱնդրեյ Սեմյոնով Յակովլևիչ՚ ԱՁ տնօրեն, հաշվառված` քաղաք Դիլիջան, Կալինինի 17-րդ տուն/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը

2016 թվականի օգոստոսի 08-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 14147216 քրեական գործը:
2016 թվականի նոյեմբերի 22-ին Անդրեյ Սեմյոնովը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2016 թվականի նոյեմբերի 22-ին Անդրեյ Սեմյոնովի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2016 թվականի նոյեմբերի 29-ին Անդրեյ Սեմյոնովին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2016 թվականի դեկտեմբերի 05-ին թիվ 14147216 քրեական գործն ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան:

Գործի փաստական հանգամանքները

Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Անդրեյ Սեմյոնովին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա հանդիսանալով անհատ ձեռնարկատեր և միաժամանակ Երևան քաղաքի Ադոնցի 6/1 շենքի 5-րդ մասնաշենքի 5-րդ հարկում ընթացքող շինարարական աշխատանքների ընթացքում տեխնիկայի անվտանգության և աշխատանքի պաշտպանության կանոնների պահպանության համար պատասխանատու անձ, խախտել է տեխնիկայի անվտանգության և աշխատանքի պաշտպանության կանոնները, որի արդյունքում Գագիկ Բաղդասարյանի առողջությանը պատճառվել է միջին ծանրության վնաս` առողջության տևական քայքայումով:
Այսպես` Անդրեյ Յակովլևիչ Սեմյոնովը, հանդիսանալով անհատ ձեռնարկատեր, աշխատանքի պաշտպանության վերաբերյալ չի հրանգավորել ՙԱնդրեյ Սեմյոնով Յակովլևիչ՚ ԱՁ-ի աշխատակից Գագիկ Բաղդասարյանին և խախտել է СНиП Ш-4-80 ՙТехника безопасности в строительстве՚ նորմատիվ ակտի 1.9 կետի և ԳՕՍՏ 12.0.004-90-ի Միջպետական ստանդարտի 7.1 ՙՆերածական հրահանգավորում՚ և 7.2 ՙԱշխատատեղում առաջնային հրահանգավորում՚ կետերի, ինչպես նաև ՀՀ աշխատանքային օրենսգրքի 91-րդ, 92-րդ և 102-րդ հոդվածների պահանջները, որի պայմաններում Գագիկ Բաղդասարյանը 2016 թվականի հուլիսի 26-ին` ժամը 12:00-ի սահմաններում, Ադոնցի 6/1 շենքի 5-րդ մասնաշենքի 5-րդ հարկում ծեփագործական աշխատանք կատարելիս բետոնախառնիչի հարիչով աշխատելու ժամանակ ստացել է ձախ դաստակի 1-ին մատի տրավմատիկ ամպուտացիա, որը պատճառել է առողջությանը միջին ծանրության վնաս` առողջության տևական քայքայումով:՚:

Ապացույցների հետազոտում և գնահատում

Առաջադրված մեղադրանքում Անդրեյ Յակովլևիչ Սեմյոնովն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և օգտվելով իր դատավարական իրավունքից հրաժարվել է ցուցմունք տալուց:
Դատաքննության փուլում ամբաստանյալ Անդրեյ Յակովլևիչ Սեմյոնովը նշել է, որ իրեն մեղավոր չի ճանաչում և ցուցմունք է տվել, որ այդ մարդուն որպես աշխատողի չի ճանաչել, աշխատանքի համար տվել է հայտարարություն: Երեք հոգի դիմել են և ասել, որ նմանատիպ հաստոցներով Ռուսաստանում աշխատել են, ինքն էլ նրանց հրավիրել է կազմակերպություն, ի վերջո նրանց աշխատանքի է վերցրել: Սակայն պարզվել է, որ նրանք այդ հաստոցով չեն կարողացել աշխատել և նույնիսկ այն փչացրել են: Կոնկրետ Գագիկ Բաղդասարյանն իր մոտ չի աշխատել, գուցե եկել է մյուս երիտասարդ տղայի հետ, և այն էլ` ոչ ամեն օր, հնարավոր էր` մի շաբաթ չգային: Գագիկն իրեն չի զանգահարել և աշխատանքի ընդունման համար իրեն չի դիմել: Գագիկը եկել է մյուս տղայի միջոցով, ինքը նրան աշխատանքի չի ընդունել: Ինքն այդ շինարարության վրա կատարել է գիպսային աշխատանքներ, աշխատանքը կատարելու համար կոնկրետ տարածքների բաժանում չի եղել: Մինչև դեպքը Գագիկ Բաղդասարյանին չի ճանաչել, դեպքի մասին իմացել է աշխատակիցներից մեկից, ինքն իր ավտոմեքենայով նրան տարել է հիվանդանոց: Ինքն ընդհանրապես բժիշկների հետ չի առնչվել, տուժողին գումար չի տվել: Ինքն իր աշխատողներին աշխատանքային գործիքներ չի տվել, նրանք իրենց գործիքներով պետք է աշխատեին:

Տուժող Գագիկ Տաճատի Բաղդասարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի մայիս ամսվա վերջերին իրեն է զանգահարել մի տղա, ասել, որ մեծ շինարարությունում աշխատելու համար գնան ՙԵրազ՚ բնակելի թաղամաս, ինքը համաձայնվել է և գնացել այնտեղ` որպես ծեփագործ, գործատուն Անդրեյն է եղել: Շինարարական աշխատանքների համար աշխատանքային պայմանագիր չի կնքվել, տեխնիկայի անվտանգության կանոնները իրեն չեն պարզաբանվել, այդ կապակցությամբ որևէ փաստաթուղթ չի ստորագրել:
Տուժողը նշել է, որ մինչև 2016 թվականի հուլիսի 10-ն աշխատել են Անդրեյի սարքավորումով, որից հետո այն խափանվել է և Անդրեյն այն տարել է: Դրանից հետո սկսել են սվաղն անել ձեռքով, իսկ հետագայում աշխատողներից մեկը բերել է մեծ ու հզոր հարիչ, որով խառնել են բաղադրիչները, նմանատիպ հարիչով ինքն առաջին անգամ է աշխատել: Անդրեյ Սեմյոնովն իրենց այդ հարիչով աշխատելու հրահանգ չի տվել: 2016 թվականի հուլիսի 26-ին, աշխատելու ընթացքում պարկը իր ձեռքի ձեռնոցի հետ միասին փաթաթվել է հարիչին, որի հետևանքով աջ ձեռքի բութ մատը վնասվել է` կտրվել է:
Այդ մասին իմանալուց հետո Անդրեյն իր ավտոմեքենայով տարել է հիվանդանոց, իսկ դեպքից որոշ ժամանակ անց իրեն տվել է 30.000 ՀՀ դրամ գումար:
Տուժողը միաժամանակ նշել է, որ Անդրեյ Սեմյոնովից ունի գույքային վնասի հատուցման պահանջ, քանի որ հիվանդանոցում ծախսեր է կատարել, սակայն կատարված ծախսերի վերաբերյալ փաստաթղթեր չունի:

Դատաճարտարագիտատեխնիկական փորձագետի թիվ Հմ-16-2172 եզրակացության համաձայն` ՙԱնդրեյ Սեմյոնովիչ Յակովլևիչ՚ ԱՁ-ում տեղի ունեցած դեպքի անմիջական պատճառը` տուժող Գ.Բաղդասարյանի կողմից կատարված գործողությունների ընթացքում թույլ տված անզգուշությունն է, որը նրան շինարարական աշխատանքների կատարման մեջ անհատ ձեռնարկատեր Ա.Յակովլևիչի կողմից անօրինական կերպով ընդգրկելու և աշխատանքի անվտանգության վերաբերյալ համապատասխան ուսուցում չկազմակերպելու հետևանքն է: Հետևաբար վերը նշված խախտումների համար, որոնք նպաստել են տեղի ունեցած դեպքի կայացմանը, պատասխանատու է հանդիսանում անհատ ձեռնարկատեր Անդրեյ Յակովլևիչը:
Գ/թ 140-145

ՀՀ գիտությունների ազգային ակադեմիայի փորձաքննությունների ազգային բյուրոյի դատատեխնիկական փորձաքննությունների բաժնի պետ, փորձագետ Աշոտ Բադեյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, դեպքը տեղի է ունեցել շինարարությունում, անհատ ձեռնարկատերը պայմանագիր է կնքել կազմակերպության հետ շինարարական աշխատանքների կատարման համար, նա այդ աշխատանքներին է ներգրավել Գ.Բաղդասարյանին, որի հետ չի կնքվել աշխատանքային պայմանագիր, նա չի հրահանգավորվել տեխնիկայի անվտանգության կանոնների մասին: Տեխնիկայի անվտանգության կանոնները կարգավորվում են ՙТехника безопасности в строительстве՚ նորմատիվ ակտով, որով սահմանվում է նաև գործատուի կողմից այդ կանոնների ուսուցումը և հրահանգավորումը:
Սույն գործով փորձաքննությունը կատարելիս հիմնվել է քրեական գործի ելակետային տվյալների վրա, բետոնախառնիչ սարքավորումը չի տեսել: Կոնկրետ դեպքում գործատուն հանդիսացել է Անդրեյ Յակովլևիչ Սեմյոնովը, ով պարտավոր էր անցկացնել համապատասխան հրահանգավորում, սակայն դա չի արել:
Փորձագետը պնդել է եզրակացությունը, որ նշված խախտումների համար որպես պատասխանատու անձ հանդիսանում է ՙԱնդրեյ Սեմյոնով Յակովլևիչ՚ անհատ ձեռնարկատերը:

Դատաբժշկական փորձագետի թիվ 2359 եզրակացության համաձայն` Գ.Բաղդասարյանի ստացած մարմնական վնասվածքը` ձախ դաստակի 1-ին մատի տրավմատիկ ամպուտացիայի ձևով, պատճառված է բութ առարկայի ազդեցությամբ, հնարավոր է գործի հանգամանքներում նշված ժամանակին, հանգամանքներում և պատճառվել է առողջությանը միջին ծանրության վնաս` առողջության տևական քայքայումով:
Գ/թ 31-33

Տուժող Գագիկ Բաղդասարյանի մասնակցությամբ կատարված դեպքի վայրի լրացուցիչ զննության արձանագրության համաձայն` Գ.Բաղդասարյանը մատնացույց է արել վայրը, որտեղ տեղի է ունեցել դեպքը:
Գ/թ114-116

30.11.2016թ. 2015 թվականի հունիսի 2-ին ՙԱնդրեյ Սեմյոնով Յակովլևիչ՚ ԱՁ-ի և ՙԷս Թի Սերվիս՚ ՍՊԸ-ի միջև կնքված աշխատանքների կատարման մասին թիվ ԷՄ-02/06-1 պայմանագիրը և 02.09.2016թ. ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնում ստացված Գագիկ Տաճատի Բաղդասարյանի 093 12 79 18 բջջային հեռախոսահամարի 01.05.2011թ.-ից 26.07.2016թ.-ն ընկած ժամանակահատվածի վերծանումները` բաղկացած մեկ լազերային սկավառակից` այլ փաստաթուղթը ապացույց ճանաչելու մասին որոշմամբ, ինչպես նաև լազերային սկավառակը զննելու մասին արձանագրությամբ:
Գ/թ 52, 133-135, 148-150, 201-202

Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Անդրեյ Յակովլևիչ Սեմյոնովի մեղավորությունը` աշխատանքի պաշտպանության կանոնները խախտելու մեջ, որի հետևանքով Գագիկ Բաղդասարյանի առողջությանն անզգուշությամբ պատճառվել է միջին ծանրության վնաս, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Ա.Մանուկյանի վերաբերյալ թիվ ԿԴ/0032/01/12 գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել, որ ՙ(…) գործատուի կողմից յուրաքանչյուր աշխատողի համար պետք է երաշխավորվեն պատշաճ, անվտանգ և առողջության համար անվնաս պայմաններ։ Աշխատողի անվտանգությունը և առողջությունն աշխատանքային գործունեության ընթացքում աշխատողների կյանքի և առողջության պահպանման համակարգ է, և պետությունը պարտավոր է`
ա) սահմանել աշխատողի անվտանգության և առողջության պահպանման իրավական կանոններ` ամրագրելով դրանք օրենքներով, այլ նորմատիվ իրավական ակտերով,
բ) նախատեսել համապատասխան քաղաքացիական, վարչական, քրեական սանկցիաներ, որոնք կոչված են կանխելու աշխատողի անվտանգության և առողջության պահպանման կանոնների խախտումները։
Շարադրված վերլուծության հիման վրա ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության անմիջական օբյեկտն այն հասարակական հարաբերություններն են, որոնք ուղղված են մարդու` անվտանգության և հիգիենայի պահանջները բավարարող աշխատանքային պայմանների իրավունքի ապահովմանը, իսկ լրացուցիչ օբյեկտ են հանդիսանում մարդու կյանքը և առողջությունը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործությունն օբյեկտիվ կողմից բնութագրվում է ինչպես գործողությամբ այնպես էլ անգործությամբ, որը դրսևորվում է տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները խախտելով։
Անձի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմն առկա է այն դեպքում, երբ`
1) խախտվել են ՀՀ կառավարության, տարբեր նախարարությունների, գերատեսչությունների, հիմնարկների և առանձին գործատուների կողմից սահմանված` տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության հատուկ կանոնները,
2) առաջացել են հանրորեն վտանգավոր այնպիսի հետևանքներ, ինչպիսիք են տուժողի առողջությանը ծանր կամ միջին ծանրության վնասի կամ մասնագիտական հիվանդության պատճառումը կամ մահվան առաջացումը,
3) առկա է պատճառական կապ արարքի (գործողության կամ անգործության) և վրա հասած հետևանքների միջև։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածով նախատեսված արարքի սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է մեղքի անզգույշ ձևով` ինքնավստահությամբ կամ անփութությամբ։
Հանցավոր ինքնավստահության դեպքում տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնները խախտվում են գիտակցաբար, որի դեպքում հանցավորը նախատեսում է իր արարքի հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, սակայն առանց բավարար հիմքերի, ինքնավստահորեն հույս է ունենում, որ դրանք կկանխվեն։ Մինչդեռ, անփութության դեպքում հանցավորը նշված կանոնները կարող է խախտել նաև` չնախատեսելով վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, թեև տվյալ իրադրությունում ոչ միայն պարտավոր էր, այլև կարող էր նախատեսել դա։
Հանցագործության սուբյեկտը հատուկ է` մեղսունակ ֆիզիկական այն անձը, ով պատասխանատու է տեխնիկայի անվտանգության կամ աշխատանքի պաշտպանության կանոնների պահպանման համար՚։

Այսպիսով, սույն քրեական գործի նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված փաստական տվյաներով հիմնավորվել է, որ Անդրեյ Սեմյոնովը հանդիսացել է Գագիկ Բաղդասարյանի գործատուն, Աշխատանքային օրենսդրությամբ սահմանված կարգով նրա հետ ունեցել է աշխատանքային իրավահարաբերություններ, հանդիսացել է տեխնիկայի անվտանգության և աշխատանքի պաշտպանության կանոնների պահպանման համար պատասխանատու անձ, ուստի նրա արարքը պարունակում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշները։

ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե`ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:

Ամբաստանյալ Անդրեյ Սեմյոնովի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա բնութագրվում է դրական, ամուսնացած է, համաձայն ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված տեղեկանքի` նախկինում դատված չէ: Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում, որ նրա խնամքի տակ են գտնվում 2014, 2015 և 2017 թվականներին ծնված մանկահասակ երեք երեխաները, ընտանիքի միակ կերակրողն է, զբաղված է հանրօգուտ աշխատանքով:
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:

ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե`ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
Հաշվի առնելով կատարված հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Աշոտ Հայրապետյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով:
Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին` դատարանը գտնում է, որ Անդրեյ Սեմյոնովի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Ինչ վերաբերվում է տուժող Գագիկ Բաղդասարյանին հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված վնասի հատուցմանը, ուստի դատարանը փաստում է, որ տուժողի կողմից պատճառված վնասի չափի վերաբերյալ հիմնավորող համապատասխան փաստաթղթեր չեն ներկայացվել, ուստի դատարանը գտնում է, որ տուժողին պետք է վերապահել քաղաքացիական հայցի իրավունք` քաղաքացիական դատավարության կարգով հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցման հարցը լուծելու համար:

Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`

ՎՃՌԵՑ

Անդրեյ Յակովլևիչ Սեմյոնովին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 157-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 51-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կանոններով Անդրեյ Յակովլևիչ Սեմյոնովի նկատմամբ նշանակված տուգանքի վճարման համար սահմանել 10 /տասն/ ամիս ժամկետ, ժամկետի սկիզբը հաշվելով դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից:
Անդրեյ Յակովլևիչ Սեմյոնովի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժող Գագիկ Բաղդասարյանին վերապահել քաղաքացիական հայցի իրավունք` քաղաքացիական դատավարության կարգով հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցման հարցը լուծելու համար:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:



ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ