ԵԱՔԴ/0187/01/16


Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և քրեական գործի վարույթը
կարճելու մասին

04 նոյեմբերի 2016թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան),
Նախագահությամբ` դատավոր Ա. Մաթևոսյանի,
Քարտուղարությամբ` Հ. Արտաշեսյանի,
Մասնակցությամբ`
Մեղադրող՝ Ա․Առաքելյանի,
Տուժող՝ Գ.Իսկանդարյանի,
Ամբաստանյալ՝ Տ.Սահակյանի

դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տիգրան Վաղինակի Սահակյանի (ծնվ. 13.06.1992թ., Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատում, չամուսնացած, նախկինում չդատպարտված, հաշվառված և բնակվում է` ք.Երևան, Մոլդովական 43/1 շենքի բնակարան 501 հասցեում) որպես խափանման միջոց է ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 183-րդ հոդվածի 1-ին մասով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Լ.Հարությունյանի 2016 թվականի սեպտեմբերի 14-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 183-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 09124216 քրեական գործը:
Քննիչի 2016 թվականի սեպտեմբերի 19-ի որոշմամբ կասկածյալ Տիգրան Սահակյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
Քննիչի 2016 թվականի սեպտեմբերի 24-ի որոշմամբ Տիգրան Վաղինակի Սահակյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 183-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2016 թվականի հոկտեմբերի 10-ին թիվ 09124216 քրեական գործը հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Դատավորների միջև քրեական գործերի բաշխման էլեկտրոնային համակարգի միջոցով, քրեական գործը թիվ ԵԱՔԴ/0187/01/16 համարի ներքո, մակագրվել և հանձնվել է դատավոր Ա.Մաթևոսյանին:
2016 թվականի հոկտեմբերի 11-ին թիվ ԵԱՔԴ/0187/01/16 քրեական գործն ընդունել է վարույթ և հոկտեմբերի 25-ին նշանակվել է դատական քննության:

Գործի լուծման համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները.
Տիգրան Վաղինակի Սահակյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 183-րդ հոդվածի 1-ին մասով՝ մեղադրանքի փաստական կողմի հետևյալ նկարագրությամբ.
§[Տիգրան Վաղինակի Սահակյանը] 2016 թվականի սեպտեմբերի 04-ին` ժամը 18:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ռուբինյանց 15/5 հասցեում գտնվող «Երևան Սիթի» սուպերմարկետի ավտոկայանատեղիում հանդիպել է Գառնիկ Ներսեսի Իսկանդարյանի հետ և վերջինիս պատկանող «MTR 150-k» մակնիշի AA 278 համարանիշի մոտոցիկլը գնելու նպատակով, փորձարկելու պատրվակով խնդրել է վարել այն: Այնուհետև, Տ.Սահակյանը վարելով այն ապօրինաբար տիրացել է նշված մոտոցիկլին առանց հափշտակելու նպատակի և 2016 թվականի սեպտեմբերի 05-ին վերադարձրել է մոտոցիկլը վնասված վիճակում¦:
2016 թվականի հոկտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքե-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան է ստացվել թիվ 09124216 քրեական գործով տուժող Գառնիկ Ներսեսի Իսկանդարյանի` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազին հասցեագրված դիմումը, որով հայտնում է, որ հաշտվել է նույն քրեական գործով մեղադրյալ Տիգրան Սահակյանի հետ, վերջինս հատուցել է իրեն պատճառված վնասն ամբողջությամբ, նրա նկատմամբ բողոք և պահանջ չունի, խնդրում է Տ.Սահակյանին ազատել քրեական պատասխանատվությունից:
2016 թվականի հոկտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքե-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան է ստացվել նաև Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազին հասցեագրված թիվ 09124216 քրեական գործով մեղադրյալ Տիգրան Վաղինակի Սահակյանի դիմումը, որի համաձայն` վերջինս հաշտվել է նույն քրեական գործով տուժող Գառնիկ Իսկանդարյանի հետ, հատուցել է նրան պատճառված վնասը, միմյանց նկատմամբ բողոք և պահանջ չունեն և խնդրում է իրեն քրեական պատասխանատվության չենթարկել:
Դատական քննության ընթացքում՝ դատական նիստի նախապատրաստական փուլում, գործով տուժող Գ.Իսկանդարյանը և ամբաստանյալ Տ.Սահակյանը պնդել են իրենց կողմից ներկայացված դիմումները։
Միաժամանակ տուժողն ու ամբաստանյալը հայտնել են, որ կամավոր են նման միջնորդություն ներկայացրել և որևէ մեկն ազդեցություն չի ունեցել իրենց վրա։
Իր հերթին ամբաստանյալ Տ.Սահակյանը հայտնել է, որ չի առարկում ոչ արդարացման հիմքով քրեական գործի վարույթը կարճելու վերաբերյալ, գիտակցում է դրա էությունը։
Մեղադրող Ա.Առաքելյանը տուժողի ու ամբաստանյալի կողմից դատական նիստում արված հայտարարությունների կապակցությամբ նշել է, որ չի առարկում քրեական գործի վարույթը կարճելու կապակցությամբ, գտնում է, որ այն ենթակա է կարճման ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 5-րդ կետով:

Դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը.
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 33-րդ հոդվածի 2-րդ մասի՝ §Մասնավոր հետապնդման գործեր են հանդիսանում սույն օրենսգրքի 183 հոդվածով նախատեսված հանցագործությունների վերաբերյալ գործերը¦:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 183-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`§Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ¥...¤, 183-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ¥...¤ նախատեսված հանցագործությունների վերաբերյալ գործերը հարուցվում են ոչ այլ կերպ, քան տուժողի բողոքի հիման վրա, և կասկածյալի կամ մեղադրյալի հետ նրա հաշտվելու դեպքում ենթակա են կարճման: Հաշտությունը թույլատրվում է մինչև դատավճիռ կայացնելու համար դատարանի խորհրդակցական սենյակ հեռանալը¦:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ §Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե.
¥...¤
5. սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում տուժողը հաշտվել է կասկածյալի կամ մեղադրյալի հետ.
¥...¤¦:
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 36-րդ հոդվածի՝ §Սույն օրենսգրքի 33-րդ հոդվածի երկրորդ մասում նշված հանցագործությունների վերաբերյալ գործերով վարույթը կարճվում է և փաստվում է քրեական հետապնդում իրականացնելուց հրաժարում, երբ տուժողը հաշտվում է մեղադրյալի հետ¦:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 73-րդ հոդվածի համաձայն`§Ոչ մեծ ծանրության հանցանք կատարած անձը կարող է ազատվել քրեական պատասխանատվությունից, եթե նա հաշտվել է տուժողի հետ և հատուցել կամ այլ կերպ հարթել է նրան պատճառած վնասը¦:
Ոչ մեծ ծանրության հանցանքի հասկացությունը տրված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասում, որի համաձայն՝ §Ոչ մեծ ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, կամ որոնց համար նախատեսված է ազատազրկման հետ կապ չունեցող պատիժ, ինչպես նաև անզգուշությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը¦:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, Աշոտ Սիմոնի Բաբայանի վերաբերյալ գործով 2013 թվականի հուլիսի 13-ի որոշմամբ, վերլուծելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 5-րդ կետի և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 73-րդ հոդվածի ձևակերպումները, արձանագրել է, որ տուժողի և հանցանք կատարած անձի հաշտության վերաբերյալ դրանցում առկա ձևակերպումները տարբեր են: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 5-րդ կետը` որպես հաշտության հիմքով անձին քրեական պատասխանատվությունից ազատելու նախապայման, նշում է հանցանք կատարած անձի հետ տուժողի հաշտվելը, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 73-րդ հոդվածն ընդհակառակը՝ տուժողի հետ հանցանք կատարած անձի հաշտվելը: Այլ կերպ՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 5-րդ կետի իմաստով հաշտության փաստի հաստատման համար բավարար է արձանագրել, որ հաշտվել է տուժողը, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 73-րդ հոդվածի իմաստով՝ հանցանք կատարած անձը:
Նույն որոշմամբ՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ հաշտության կամավոր և փոխադարձ բնույթի բացակայության դեպքում վարույթն իրականացնող մարմինը չի կարող որոշում կայացնել հաշտության հիմքով քրեական գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու վերաբերյալ: Այլ կերպ՝ հաշտությունը երկու կողմերի փոխադարձ կամահայտնությունն է, այն երբեք չի կարող կրել միակողմանի բնույթ, և եթե տուժողը ցանկություն է հայտնում հաշտվելու, իսկ հանցանք կատարած անձը դրա դեմ առարկում է, կամ հակառակը, ապա հաշտության հիմքով քրեական գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու իրավական հիմքը բացակայում է: Նույն կերպ, հաշտությունը կամավոր և փոխադարձ չի կարող համարվել, հետևաբար՝ այդ հիմքով քրեական գործի վարույթը չի կարող դադարեցվել, եթե հաշտությունը հետևանք է տուժողի նկատմամբ հանցանք կատարած անձի գործադրած ոչ իրավաչափ ներգործության ¥ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Աշոտ Սիմոնի Բաբայանի վերաբերյալ գործով 2013 թվականի հուլիսի 13-ի որոշումը¤:
Շարադրված իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշման լույսի ներքո վերլուծելով սույն որոշման մեջ արձանագրված փաստական տվյալները՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տուժող Գառնիկ Իսկանդարյանի և ամբաստանյալ Տիգրան Սահակյանի միջև հաշտությունը կամավոր է և փոխադարձ, որպիսի հանգամանքը՝ տվյալ դեպքում, այլևս բացառում է ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումն ու այն ենթակա է դադարեցման, իսկ քրեական գործի վարույթը՝ կարճման:
Անդրադառնալով Տիգրան Վաղինակի Սահակյանի նկատմամբ ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրություն խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 151-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հիմքով՝ այն պետք է վերացնել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 5-րդ կետով, 36-րդ, 183-րդ և 313-րդ հոդվածներով` Դատարանը.

Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Թիվ ԵԱՔԴ/0187/01/16 քրեական գործով ամբաստանյալ Տիգրան Վաղինակի Սահակյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 183-րդ հոդվածի 1-ին մասով քրեական հետապնդումը դադարեցնել և քրեական գործի վարույթը կարճել` տուժողի հետ փոխադարձ հաշտության հիմքով:
Տիգրան Վաղինակի Սահակյանի նկատմամբ ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրություն խափանման միջոցը վերացնել:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում:



ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ