ԵԱՔԴ/0135/01/16



Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն


«19» հունիսի 2018թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) հետևյալ կազմով՝

նախագահությամբ՝ դատավոր Ա.Մաթևոսյանի,
քարտուղարությամբ՝ Հ.Արտաշեսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.Առաքելյանի,
տուժող Թ.Օհանյանի,
ամբաստանյալ Թ.Սարգսյանի,
պաշտպաններ Վ.Խաչատրյանի, Ա.Դաբաղյանի


դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Թերեզա Լևոնի Սարգսյանի՝ ծնված 1962 թվականի հուլիսի 09-ին Սպիտակ քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնալուծված, աշխատում է «21-րդ դար» ՍՊԸ-ում` որպես գործադիր տնօրեն, դատվածություն չունեցող, հաշվառված և փաստացի բնակվում է ք.Երևան, Նոր Արեշ 22-րդ փողոց, 79/3 տուն հասցեում, որպես խափանման միջոց է ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 38-34-312-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության ավագ քննիչ Ա.Խալաթյանի 2016 թվականի ապրիլի 07-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով հարուցվել է թիվ 58204516 քրեական գործը:
Քննիչի նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ թիվ 58204516 քրեական գործն ուղարկվել է ՀՀ գլխավոր դատախազություն` ըստ քննչական ենթակայության փոխանցելու համար:
2016 թվականի ապրիլի 21-ին թիվ 58204516 քրեական գործն ընդունվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Հ.Հայրապետյանի վարույթ:
Ավագ քննիչ Հ.Հայրապետյանի 2016 թվականի մայիսի 04-ի որոշմամբ թիվ 58204516 քրեական գործով Թերեզա Լևոնի Սարգսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
Քննիչի 2016 թվականի մայիսի 06-ի որոշմամբ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանը թիվ 58204516 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
Քննիչի 2016 թվականի մայիսի 11-ի որոշմամբ Թերեզա Խորենի Օհանյանը թիվ 58204516 քրեական գործով ճանաչվել է տուժող:
Քննիչի 2016 թվականի հունիսի 28-ի որոշմամբ մեղադրյալ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանին 2016 թվականի մայիսի 11-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, լրացվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 38-34-312-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, մեղադրանքի փաստական կողմի հետևյալ նկարագրությամբ.
«[Թերեզա Լևոնի Սարգսյանը] մեղադրվում է այն արարքի համար, որ խաբեությամբ` քրեակատարողական հիմնարկում ցմահ ազատազրկում կրող Էդուարդ Գրիգորյանի նկատմամբ համաներում կիրառելու և ներում շնորհելու կեղծ խոստմամբ, դատապարտյալի մորը` Թերեզա Օհանյանին դրդել է իր միջոցով առանձնապես խոշոր չափերով` 4.903.740 ՀՀ դրամին համարժեք 12.000ԱՄՆ դոլար գումար կաշառք տալ պաշտոնատար անձանց, ապա ստանալով նշված գումարը` հափշտակել է Թերեզա Օհանյանի առանձնապես խոշոր չափերով գույքը:
Այսպես.
Թերեզա Սարգսյանը գործով տուժող Թերեզա Օհանյանին առաջին անգամ հանդիպել է 2011թ. գարնանը մերսման ծառայություններ մատուցող Վարսիկ Մկրտչյանի տանը, ապա Թերեզա Օհանյանի հեռանալուց հետո Վարսիկ Մկրտչյանից իմացել է, որ նա ՀՀ ԱՆ «Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ում ցմահ ազատազրկման ձևով պատիժը կրող դատապարտյալ Էդուարդ Գրիգորյանի մայրն է: Այդ լսելով սկսել է վատաբանել, թե Թերեզա Օհանյանին, թե նրա որդուն, սակայն Վարսիկ Մկրտչյանը վերջինիս հորդորել է չվատաբանել Թերեզա Օհանյանին, քանի որ նա խեղճ կին է և մեղք չունի որդու կատարածի համար: Սակայն Թերեզա Սարգսյանը մնացել է իր կարծիքին:
Դրանից հետո մի քանի ամիս անց Թերեզա Սարգսյանի մոտ ուրիշի գույքի հափշտակություն կատարելու մտադրություն է առաջացել և այդ նպատակով 2011 թվականի օգոստոսին հերթական անգամ այցելել է Վարսիկ Մկրտչյանին և հանկարծակի սկսել է խոսել մի քանի ամիս առաջ իրենց միջև տեղի ունեցած վերը հիշատակված խոսակցության թեմայով` ասելով, որ սեպտեմբեր ամսին «մեծ համաներում» է սպասվում, ապա խաբել է, թե իբր ինքը ցանկություն ու հնարավորություն ունի օգնել Էդուարդ Գրիգորյանին պատժից ազատելու հարցում, մասնավորապես կապեր ունի ՀՀ նախագահի աշխատակազմում և իբր այնտեղ իր ծանոթ պաշտոնատար անձանց միջոցով կարող է կարգավորել Էդուարդ Գրիգորյանին ՀՀ անկախության տարեդարձի կապակցությամբ սպասվելիք համաներման ցուցակում ընդգրկվելու, ապա` ՀՀ նախագահի կողմից ներում շնորհելու հարցը: Վարսիկ Մկրտչյանն այդ ամենի մասին պատմել է Թերեզա Օհանյանին, ում հետաքրքրել է Թերեզա Սարգսյանի առաջարկը և հանդիպել Թերեզա Սարգսյանի հետ, որի ընթացքում վերջինս հայտնել է, որ մոտ հարաբերությունների մեջ է գտնվում բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց հետ և նրանց կաշառք տալու միջոցով կարող է լուծել որդու` Էդուարդ Գրիգորյանի պատժից ազատելու հարցը: Թերեզա Օհանյանը, հաշվի առնելով Թերեզա Սարգսյանի հեղինակավոր լրատվական միջոցում աշխատելու և հայտնի լրագրող լինելու հանգամանքները, ինչպես նաև իրավասու պաշտոնատար անձանց շրջանում լայն կապեր ունենալու վերջինիս վստահեցումները, հավատացել և վստահություն է ձեռք բերել Թ.Սարգսյանի նկատմամբ, համոզվել կաշառք տալու միջոցով իր որդուն ազատելու հնարավորությանը, այլ կերպ ասած Թերեզա Սարգսյանի կողմից կատարված դրդչության բովանդակությունը կազմող գործողություններըվերջինիս մոտ կաշառք տալու վճռականություն են առաջացրել և արդյունքում 2011 թվականի օգոստոսի 29-ից նոյեմբերի 28-ն ընկած ժամանակահատվածում, Երևան քաղաքի Հարավ-Արևմտյան թաղամասում գտնվող «Արմենիկում» հիվանդանոցի մոտ և Վարսիկ Մկրտչյանի` Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 8 շենքի 38 բնակարանում մաս-մաս Թերեզա Սարգսյանին է փոխանցել իր բնակարանի գրավադրումից ստացված 4.903.740 ՀՀ դրամին համարժեք 12.000 ԱՄՆ դոլար գումարը, ով վերցնելով այդ գումարը որևէ գործողություն չի կատարել` պաշտոնատար անձանց չի փոխանցել, այսինքն` Թերեզա Օհանյանի կամքից անկախ հանգամանքներում հանցագործությունը` կաշառք տալը, ավարտին չի հասցվել, իսկ Թերեզա Սարգսյանը խաբեությամբ հափշտակել է Թերեզա Օհանյանի առանձնապես խոշոր չափերով գույքը` 4.903.740 ՀՀ դրամին համարժեք 12.000 ԱՄՆ դոլար գումարը: (…)»
2016 թվականի հուլիսի 06-ին թիվ 58204516 քրեական գործի մեղադրական եզրակացությունը հաստատվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Ա.Առաքելյանի կողմից և քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարան, որը Դատարանում ստացվել է 2016 թվականի հուլիսի 07-ին:
Դատավորների միջև քրեական գործերի բաշխման էլեկտրոնային համակարգի միջոցով քրեական գործը թիվ ԵԱՔԴ/0135/01/16 համարի ներքո մակագրվել և 2016 թվականի հուլիսի 08-ին հանձնվել է դատավոր Ա.Մաթևոսյանին:
Դատավոր Ա.Մաթևոսյանի 2016 թվականի հուլիսի 11-ի որոշմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0135/01/16 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և նույն թվականի հուլիսի 25-ի որոշմամբ նշանակվել դատական քննության:

Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանը, ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել, դատաքննության ընթացքում հրաժարվել է ցուցմունք տալ:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 337-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներով, որի համաձայն՝ նախաքննության ընթացքում մեղադրյալի տված ցուցմունքների (...) հրապարակումը (...) թույլատրվում է, եթե ամբաստանյալը հրաժարվում է դատական քննության ժամանակ ցուցմունքներ տալ մեղադրանքի էության մասին, որոշում կայացրեց հրապարակելու ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի նախաքննական ցուցմունքները:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Վարսիկ Մկրտչյանին ճանաչում է 2000 թվականից։ Վարսիկ Մկրտչյանի մոտ հաճախել է մերսում ստանալու նպատակով, իր և Վարսիկ Մկրտչյանի փոխհարաբերություններընորմալ են եղել, չնայած ժամանակ առ ժամանակ ինքը և Վ.Մկրտչյանը տեսակետների և համոզմունքների բախումներ են ունեցել։ Այնուամենայնիվ, շարունակել է հաճախել Վ.Մկրտչյանի մոտ մերսումների և շփվել նրա հետ։ 2011 թվականի սեպտեմբերին, երբ հերթական անգամ գնացել էր Վ.Մկրտչյանի մոտ մերսման, վերջինս խնդրել է իրեն մի դիմում գրել իր մտերիմներից մեկի որդու համար, ով դատապարտված է ցմահ ազատազրկման։ Ինքը փորձել է հրաժարվել դիմում գրելուց և նրան բացատրել, որ համաներումը չի կարող կիրառվել ցմահ դատապարտյալների պատժի վրա, սակայն Վ.Մկրտչյանն իրեն ասել է, որ դա իր գործը չի, կկիրառվի, թե` ոչ, իր գործը գրելն է, գրի, իսկ նրանք մարդ ունեն, ով այդ հարցով կզբաղվի։ Վ.Մկրտչյանին հարցրել է, թե այդ դատապարտյալը փաստաբան չի ունեցել, որ գրի այդ դիմումը, իսկ Վ.Մկրտչյանը պատասխանել է, որ մի քանի փաստաբան ունեցել է, որոնք սուտ խոստումներ են տվել այդ խեղճերին և նրանցից գումարներ են շորթել՝ ոչինչ չանելով։ Վ.Մկրտչյանն ավելացրել է նաև, որ եթե դիմեն փաստաբանի, ապա այդ մարդիկ նորից պետք է գումարներ ծախսեն ու չգիտեն, թե հետո կլինի, թե չի լինի նրանց գործը։ Վարսիկ Մկրտչյանը պնդել է, որ ինքը գրի դիմումը և նույնիսկ ցույց է տվել, որ նեղանում է իրենից, ասել է, թե իր վրա այդքան «ամագ» է թափել, նույնիսկ՝ յոթ հազար դրամ է վերցնում մերսման համար։ Չկարողանալով մերժել Վ.Մկրտչյանի խնդրանքը՝ նրան խնդրել է, որ դատապարտյալի դատավճիռը բերեն։ Հաջորդ իրենց հանդիպմանը՝ երկու օր անց, Վ.Մկրտչյանն իրեն տվել է դատապարտյալի ցուցմունքներից մի քանի թերթ, ինչպես նաև մի թուղթ, որտեղ ցմահ դատապարտյալի կատարած արարքն է նշված եղել՝ շատ անմեղ ձևով, իբրև թե՝ դատապարտվածը զղջացել է իր կատարած արարքի համար, հիվանդ է, իր մոտ եղած զենքից կրակ չի արձակվել։ Այդ փաստաթղթերն ունենալով՝ դիմում է գրել ցմահդատապարտված Էդուարդ Գրիգորյանի անունից, որը նրանք պետք է հասցնեին ներկայացնելու 2011 թվականի սեպտեմբերի 21-ին՝ անկախության քսանամյակին։ Ինքը դիմումը գրած գնացել է Վ.Մկրտչյանի տուն, որպեսզի նաև մերսում ստանա։ Վ.Մկրտչյանը հարցրել է, թե ինքն արդյոք գրել է դիմումը, պատասխանել է, որ այն իր հետ բերել է և պայուսակից հանելու հետ մեկտեղ՝ նաև անեծք է տվել դատապարտյալի և նրան ծնող մոր հասցեին, ավելացրել է, որ անհիմն է դիմում գրելը, քանի որ մինչև երեք տարի պատիժ ունեցողների վրա է կիրառվում համաներումը և հնարավոր չէ ցմահ դատապարտյալի առջև դռները բացեն ու նրան ուղարկեն քաղաքակիրթ աշխարհ, մանավանդ, որ նա 1999 թվականի հոկտեմբերի 27-ի ոճրագործներից է։ Վ.Մկրտչյանի հետ զրույցի ընթացքում ասել է նաև, որ Էդուարդ Գրիգորյանը պետք է «սատկի», նրա տեսակը պետք է ոչնչանա, իսկ դրա մոր արգանդը պետք է չորանար, որ չծներ ու պետություն չգլխատեր, քանի որ այդ «կենդանին» ձեռք է բարձրացրել խաղաղ մարդկանց վրա, որոնք Ազգային ժողովում իրենց աշխատանքն են կատարել։ Վ.Մկրտչյանն իրեն այդ պահին պատասխանել է, որ հենց այդ պետությունն է խաբել Էդուարդ Գրիգորյանին և ուղարկել սպանդի և եթե Էդուարդ Գրիգորյանին պետությունը չխաբեր, ապա Է.Գրիգորյանի մայր Թերեզա Օհանյանն այսօր կլիներ առողջապահության նախարար, իսկ ինքը՝ բուժվարչության պետ, և իր նման լրագրողն էլ ավել-պակաս չէր խոսի և իրենց առջև վազվզելուց կլիներ, ինչ անեն, որ խաբվել է այդ տղան։ Վ.Մկրտչյանի հետ այդ խոսակցության ընթացքում անդուռ պատշգամբից ներս է մտել մի կին և ասել իրեն. «դու հաստատ գիտես, որ իմ տղան մարդ է սպանել, քեզ ով է թույլ տվել իմ և տղայիս վերաբերյալ նման արտահայտություն անել»։ Հասկացել է, որ իր խոսքերը, որոնք անեծքի պես են հնչել, լսել է այդ կինը, իրեն վատ է զգացել իր խոսքերի համար և ներողություն է խնդրել նրանից։ Էդուարդ Գրիգորյանի մայրը ոչինչ չի ասել, հեռացել է և իր կողքով անցնելիս ասել է «արյունդ խմելու եմ» արտահայտությունը։ Իր գրած դիմումը տվել է Վարսիկ Մկրտչյանին, որի ժամանակ ներկա է եղել նաև Թերեզա Օհանյանը, դիմումը տալիս ասել է, որ այն պետք է ուղարկվի Էդուարդ Գրիգորյանին, որպեսզի օրինական ճանապարհով մտնի կալանավայր, գրանցվի, իսկ այդ ժամանակ Թերեզա Օհանյանը պատասխանել է, որ իրենք շատ լավ տեղյակ են և ոչ պակաս իրավաբան են դարձել այդ ընթացքում։ Այդ ժամանակ նույնպես տարաձայնություն է ունեցել Վարսիկ Մկրտչյանի հետ, ով իրեն տեղյակ չի պահել դատապարտյալի մոր՝ իր բնակարանում գտնվելու հանգամանքի մասին, նա էլ լսել է իր անեծքները։ Դրանից հետո Վարսիկ Մկրտչյանն իրեն երբեք չի ասել դիմումի ընթացքի և դատապարտյալի վերաբերյալ, ինքը նույնպես չի հարցրել նրանից, թե ինչ է եղել իր գրած դիմումի ընթացքը։ Տարիներ անց, 2016 թվականի փետրվարի վերջին, մարտի սկզբին, իրեն է զանգահարել Վարսիկ Մկրտչյանը և հայտնել, որ մարտի 18-ին ցմահ դատապարտյալ Էդուարդ Գրիգորյանի բնակարանը բանկը տանելու է, ինքը լավություն անի, գնա 18.000 դոլար մուծի և նրա բնակարանը գրավադրումից հանի, իսկ մնացածը՝ «քվիտ» կլինեն, կարևորն այն է, որ այդ մարդիկ չկորցնեն իրենց բնակարանը, մանավանդ, որ նրանք արդեն կորցրել են իրենց հացի փուռը։ Ինքը Վարսիկ Մկրտչյանին հարցրել է, թե ինչու պետք է հատկապես ինքը հանի Էդուարդ Գրիգորյանենց տունը գրավադրումից, Վ.Մկրտչյանն էլ պատասխանել է, թե նրա համար, որ իր դիմում գրելու համար անձամբ գումարը հաշվել և տվել է իրեն, հարցրել է, թե ինչ գումարի մասին է խոսում, երբ այդ դիմումն իր խնդրանքով է գրել և տվել իրեն։ Վ.Մկրտչյանն անընդհատ կրկնել է, որ ինքն է անձամբ գումարը հաշվել և իբրև թե տվել իրեն, նրան ասել է, որ հանդիպեն և հասկանան, թե ինչի մասին է խոսում, իսկ Վ.Մկրտչյանը պատասխանել է, որ խառն է և չի կարող հանդիպել, բայց միաժամանակ ասել է, որ կարող են հանդիպել Էդուարդ Գրիգորյանի մոր տանը։ Վ.Մկրտչյանից խնդրել է Է.Գրիգորյանի մոր հեռախոսահամարը, որից հետո զանգահարել է Թերեզա Օհանյանին, որպեսզի Վարսիկ Մկրտչյանի արած հայտարարության համար պարզաբանումներ ստանա և իր հիշելով Թ.Օհանյանն իրեն ուշ ժամի հրավիրել է իր տուն։ Ինքը Վարսիկ Մկրտչյանին ասել է, թե ինչու նրանք չեն գալիս իր տուն կամ իր՝ Վարսիկ Մկրտչյանի բնակարանում չեն հանդիպում, իսկ Վարսիկ Մկրտչյանը պատասխանել է, որ իր բնակարանը վերանորոգում են, խառն է և չի կարող հրավիրել իր բնակարան, իր բնակարան նույնպես չեն կարող գալ։ Վարսիկ Մկրտչյանը հորդորել է, որ իրենք գնան Թերեզա Օհանյանի բնակարանը գրավադրումից հանեն, այլապես իրենք ԱԱԾ-ի հետ կապեր ունեն, ազդեցիկ մարդիկ կան այնտեղ և եթե ինքը բնակարանը գրավադրումից չհանի, 18.000 դոլար չվճարի բանկին, ապա մեծ տհաճություններ կունենա ԱԱԾ-ում, մինչև պարզվի ինչ միջոց է, ինքը ևս վեց ամիս կանցկացնի ԱԱԾ-ում՝ հիշեցնելով, որ 2005 թվականին ինքն այնտեղ գտնվել է հանիրավի։
Մեղադրյալ Թ.Սարգսյանը պնդել է, որ տեղյակ չէ, թե որտեղ է բնակվում Թերեզա Օհանյանը, նրան երբևէ այլ վայրում չի հանդիպել, երբևէ չեն խոսել միմյանց հետ, եթե տեսնի, ապա չի ճանաչի, քանզի տեսել է միայն Վարսիկ Մկրտչյանի տանը, որտեղ ևս չեն խոսել միմյանց հետ։
Մեղադրյալ Թ.Սարգսյանը նշել է, որ Թ.Օհանյանի հեռախոսահամարները չգիտի, երբևէ չի զանգահարել նրան, բացառությամբ, երբ 2016 թվականին Վարսիկ Մկրտչյանն իրեն հայտնել էր, որ պետք է Թ.Օհանյանի բնակարանը գրավադրումից հանի, այդ ժամանակ Վարսիկ Մկրտչյանից վերցրած հեռախոսահամարով զանգահարել է Թ.Օհանյանին, որպեսզի պարզաբանում ստանա, թե ինչու և ինչի մասին է խոսքը, այդ մեկ անգամն է զանգահարել։
Միաժամանակ մեղադրյալ Թ.Սարգսյանը հայտնել է, որ Արմեն անունով վարորդ չի ունեցել և չունի, Արմեն անունով գործընկեր ունի, ով վավերագրական ֆիլմերի ռեժիսոր է։ Վերջինիս նախկինում խնդրել է, որպեսզի Վարսիկ Մկրտչյանի խնդրանքով նրա ծննդյան օրը Սիսիան քաղաքում նշելու համար վարի իր դստերը պատկանող ավտոմեքենան։ Հայտնել է, որ Արմենը հանդիսանում է Արմեն Համլետի Ավետիսյանը, բնակվում է Արմավիր քաղաքում, օգտագործում է 099-08-17-00 բջջային հեռախոսահամարը, իսկ ինքը շուրջ 4 տարի է օգտագործում է 093-09-04-84 և 091-09–04-84 բջջային հեռախոսահամարները, նախկինում օգտագործել է այլ հեռախոսահամար:
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի կողմից նախաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքները մտացածին են, խիստ անարժանահավատ, իրականությանը չհամապատասխանող և նպատակ են հետապնդում ամեն գնով խուսափել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից:
Ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի կողմից իր անմեղության կապակցությամբ բերված պատճառաբանություններն անհիմն են, հերքվում են դատաքննության ընթացքում պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտված ապացույցների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման արդյունքներով:
Մասնավորապես.
- Դատական քննության ընթացքում տուժող Թերեզա Օհանյանի ցուցմունքով այն մասին, որ հանդիսանում է 1999թ. հոկտեմբերի 27-ի գործով ցմահ ազատազրկման դատապարտված Էդուարդ Գրիգորյանի մայրը։ Այդ դեպքից հետո առաջացած ներշնչանքից նյարդային համակարգի խնդիրներ է ունեցել։ 2000 թվականի սեպտեմբերին, երբ իր աշխատավայրում՝ թիվ 1 հիվանդանոցի տարածքում գտնվող թիվ 2 ծննդատանը ծննդաբերել է Վարսիկ Մկրտչյանը, այդ ժամանակ ծանոթացել է վերջինիս հետ, նա նկատել է իր ունեցած առողջական խնդիրները և ասել, որ զբաղվում է մերսմամբ ու կարող է բուժել իրեն։ Այդ ժամանակ իր աշխատասենյակում Վարսիկ Մկրտչյանը մերսել է իրեն, որից հետո սկսել է հաճախակի մերսումներ ստանալ Վարսիկ Մկրտչյանի կողմից, իրենք մտերմացել են ու դարձել ընկերուհիներ։ Վարսիկ Մկրտչյանը հաճախակի է այցելել իրենց տուն, մոտիկից ճանաչել իրեն ու իր ընտանիքի անդամներին, տեղեկացել է, որ բժիշկներ են, այդ ընթացքում էլ Վարսիկ Մկրտչյանն իմացել է որդու՝ Էդուարդ Գրիգորյանի հետ տեղի ունեցած դեպքի մասին։ Սակայն վերաբերմունքի առումով Վարսիկ Մկրտչյանի մոտ ոչինչ չի փոխվել և շարունակել է իր ու իր ընտանիքի հետ մտերմությունը, տարիներ շարունակ շփվել են, այցելել միմյանց տուն։ 2011 թվականին, պատահական մի օր, երբ առավոտյան կողմ կրկին գնացել էր Վարսիկ Մկրտչյանի բնակարան մերսում ստանալու համար, նկատել է մի միջին տարիքի տղամարդու, որի անունը, եթե չի սխալվում Ռաշիդ էր։ Այդ տղամարդու մերսումն ավարտելուց հետո, հերթն իրենն է եղել, որի ընթացքում նկատել է, որ այդ տղամարդը Վարսիկ Մկրտչյանի տանը գտնվող մի կնոջ հետ առանձնացել է սենյակներից մեկում, իսկ այդ կնոջը Վ.Մկրտչյանը դիմել է Թերեզա անունով, ով հետագայում իմացել է, որ հանդիացել է Թերեզա Սարգսյանը, սակայն նրա հետ այդ օրը չի շփվել։ Այդ օրն առաջին անգամ Թերեզա Սարգսյանին հանդիպելուց առաջ, նախկինում՝ Վարսիկ Մկրտչյանը տարբեր թեմաներով պատմել է, որ ունի ծանոթ, մտերիմ՝ Թերեզա անունով, ով լրագրողուհի է, դատապարտված է եղել, ունի մեծ շրջապատ, ծանոթություն «վերևներում», այսինքն՝ պաշտոնյա շրջապատում և կարողանում է տարբեր հարցեր լուծել։ Ապա՝ 2011թվականի օգոստոս ամսի վերջին, կոնկրետ օրը չի կարող հիշել, իրեն զանգահարել է Վարսիկ Մկրտչյանը և ուրախ տոնով ասել, որ իր որդու՝ Էդուարդ Գրիգորյանի հետ կապված կարևոր բան ունի ասելու։ Վարսիկ Մկրտչյանն ասել է, որ իր ծանոթ կինը՝ Թերեզա Սարգսյանը, իմացել է Էդուարդ Գրիգորյանի մասին և առաջարկել է ու ցանկություն հայտնել օգնել որդուն՝ անկախության տարելիցի կապակցությամբ համաներման ցուցակում ընդգրկելու համար, ինչպես նաև ասել, որ դրա շանսերը կան, ինքն ունի ծանոթ լուրջ իրավաբաններ, ովքեր աշխատում են ՀՀ նախագահի աշխատակազմում և ծանոթ են որդու՝ Էդուարդ Գրիգորյանի գործին, որ վերջինիս օրինական ճանապարհով հնարավոր է օգնել ազատվել ազատազրկումից։ Վարսիկ Մկրտչյանն ասել է, որ Թերեզա Սարգսյանն այդ ամենի համար չնչին գումար է ուզում՝ որպես իրավաբանների չարչարանքի դիմաց շնորհակալություն, և մեկ էլ՝ պետք է Էդուարդ Գրիգորյանի դատավճիռը տրամադրի, որպեսզի գործը կազմեն։ Ինքը գնացել է դատավճիռը պատճենահանելու, այդ ընթացքում Վարսիկը կրկին զանգահարել է: Վարսիկ Մկրտչյանն այդ խոսակցության ժամանակ տեսնելով, որ ինքը տատանվում է, նաև տեղյակ է եղել, որ նախկինում շատ իրավաբանների է դիմել, սակայն արդյունք չի տվել, ասել է, որ դա միգուցե շանս լինի, մանավանդ, որ Թերեզա Սարգսյանը չնչին գումար է ուզում։ Վարսիկ Մկրտչյանի ասածն իրեն հետաքրքրել է, քանի որ դատավճիռը խախտումներով է կայացվել, և ինքը մտածել է, որ վերջապես արդարությունը կվերականգնվի։ Ինքը գնացել է դատավճիռը պատճենահանելու, այդ ընթացքում Վարսիկը կրկին զանգահարել է: Այդ հեռախոսազանգի ժամանակ Վարսիկ Մկրտչյանը երեկոյան ժամ է ասել Թերեզա Սարգսյանի հետ հանդիպելու համար, ինքը համաձայնել է և առաջարկել է հանդիպել «Արմենիկում» հիվանդանոցի մոտ։
Նույն օրը՝ երեկոյան, պայմանավորված ժամին գնացել է նշված հիվանդանոցի մոտ, որտեղմուգ գույնի ավտոմեքենա է կայանված եղել, այդ մեքենան վառել է լույսերը, ինքը հասկացել է, որ իրեն են սպասում, մոտեցել է ավտոմեքենային, որտեղ վարորդի կողքի նստատեղի դռան պատուհանն իջեցրել են և նկատել է ամբաստանյալ Թ.Սարգսյանին, ով նկատել էր իրեն, ձեռքին եղած փաստաթղթերով, հասկացել, որ Թերեզա Օհանյանն ինքն է։ Մոտենալով նշված մեքենային՝ որդու վերաբերյալ դատավճռի և վերջինիս փաստաբանի կողմից եվրոդատարան բողոքի հայերեն թարգմանության պատճեները տվել է Թերեզա Սարգսյանին։ Բողոքը նույնպես տվել է, որպեսզի Թ.Սարգսյանի նշած իրավաբանները, ովքեր զբաղվելու էին, լրացուցիչ ժամանակ չծախսեին և տեսնեին օրենքի խախտումները, որոնք թվով վեցն են եղել։ Թերեզա Սարգսյանն իրենից վերցրել է փաստաթղթերը, ասել, որ դրանք ցույց կտա ՀՀ Նախագահի աշխատակազմի իրավաբաններին, ովքեր կնայեն և կասեն, թե կարող են Էդուարդ Գրիգորյանին ընդգրկել համաներման ցուցակի մեջ։ Թ.Սարգսյանը մեքենայից չի իջել:Նրա վարորդի անունն Արմեն է եղել, ով լսել է իրենց խոսակցությունը, և փաստաթղթերը վերցնելով ու նշվածն ասելուց հետո՝ Թ.Սարգսյանը և վարորդը հեռացել են։ Դրանից հետո, իր հիշելով երկու օր անց, իրեն է զանգահարել Թերեզա Սարգսյանը և կրկին առաջարկ է արել հանդիպելու։ Այդ անգամ հանդիպումը Թ.Սարգսյանի հետ եղել է կեսօրին, վերջինս հանդիպման կրկին եկել է իր վարորդ Արմենի հետ, նույն ավտոմեքենայով, եկել են մինչև իրենց շենքին հարակից բարձրահարկ շենքի առաջին մուտքի դիմաց և սպասել իրեն, իր կարծիքով նրանք նախորդ հանդիպման ժամանակ նկատել էին, թե ինքը որ կողմից էր եկել հանդիպմանը։ Այդ անգամ նույնպես ավտոմեքենայի պատուհանն իջեցրել են, որտեղ առջևում նստած է եղել Թերեզա Սարգսյանը, և վարորդն էլ լսել է իրենց խոսակցությունը։ Թերեզա Սարգսյանն իրեն ասել է, որ իրավաբանները նայել են որդու գործը, ասել, որ հնարավոր է իր որդուն ընդգրկել համաներման ցուցակի մեջ, որի համար, նրա ասելով՝ ինքը պետք է մտնի տեսակցության Էդուարդ Գրիգորյանի մոտ, վերջինս մի դիմում գրի՝ խնդրանք ՀՀ Նախագահին, և ինքը երկու հազար ԱՄՆ դոլար գումար պետք է տա իրավաբանների աշխատանքի համար, որը շտապ է պետք։ Թ.Սարգսյանին լսելով և նախկինից շփված լինելով իրավաբանների հետ՝ տեղյակ է եղել, որ այդ չափի գումար են ուզում վարձատրության համար, համաձայնվել է Թ.Սարգսյանի ասածին և անմիջապես բարձրացել է տուն, տանն ունեցած գումարը վերցրել է, իջել և տվել է Թերեզա Սարգսյանին։ Վերջինս այդ գումարը հաշվել է և նկատել, որ 1200 դոլար է, ինքն այդ պահին նրան ասել է, որ 800 դոլար պակաս է, խոստացել է, որ մոտ օրերը կփոխանցի այդ 800 դոլարը։ Ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը հարցրել է իրենից, արդյոք որդին՝ Էդուարդ Գրիգորյանը ծառայել է բանակում, պատասխանել է՝ ոչ, քանի որ սրտի արատ ունի, բայց դրա փոխարեն, նրա եղբայրն է շուրջ երկու տարի Ղարաբաղում կռվել Շահգելդյանի խմբում, նաև բարոնուհի Քերոլայն Քոքսի հետ նկար ունի, նկարը գումարի հետ միասին իջեցրել էր: Ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանն իրեն պատասխանել է, որ նախագահը բանակում չծառայած անձանց լավ չի վերաբերվում: Այդ ընթացքում ավտոմեքենայի մեջ նկատել է նաև անծանոթ աղջկա՝ սև մազերով, սպիտակ վերնազգեստով: Այնուհետև,նրանք հեռացել են:
Մի քանի օր անց որդուն՝ Աշոտ Գրիգորյանին խնդրել է800 ԱՄՆ դոլար գումարը փոխանցել Վարսիկ Մկրտչյանին, սակայն որդուն չի ասել, թե ինչի համար էայդ գումարնանհրաժեշտ փոխանցել Վ.Մկրտչյանին, քանի որ Թ.Սարգսյանի պարտադիր պայմաններից մեկն է եղել, որ բացարձակ ոչոք, այդ թվում՝ ընտանիքի անդամները, չպետք է իմանան Էդուարդ Գրիգորյանի ազատման գործի մասին, Թ.Սարգսյանի ասելով՝ իբրև թե կարող է բերան-բերան լուրը տարածվեր, տուժողները շատ են, բողոքավոր, կխանգարեն գործին։ Որդին՝ Աշոտ Գրիգորյանը, 800 ԱՄՆ դոլար գումարը փոխանցել է Վարսիկ Մկրտչյանին՝ մտածելով, որ իր բուժման համար է, Վ.Մկրտչյանն էլ իր հերթին այդ գումարը փոխանցել է Թերեզա Սարգսյանին, որի մասին զանգահարել և ասել է իրեն, որ որդուց գումարը վերցնելուց անմիջապես հետո Թերեզա Սարգսյանը եկել և վերցրել է այդ գումարը։
Դրանից հետո որոշ ժամանակ անց, կոնկրետ օրը չի հիշել, 2011թ. սեպտեմբերի սկզբին, Թերեզա Սարգսյանը զանգահարել է իրեն և ասել, որ իրենց շենքի բակում է, իջնի, խոսելու բան կա, այդ հանդիպումը կեսօրին է եղել։ Այդ զանգից հետո իջել է և իրենց շենքի բակում հանդիպել Թերեզա Սարգսյանին, ով հաստատել է, որ Վ.Մկրտչյանից վերցրել է իր տված գումարը և իրեն ասել, որ իրավաբաններին 2000 ԱՄՆ դոլար գումարը տվել է, նրանք զբաղվում են Էդուարդ Գրիգորյանի գործով, որպեսզի հասցնեն սեպտեմբերի 21-ին, սակայն երեք հոգի մարդ կա, ովքեր նախագահի աշխատակազմում են աշխատում, հզոր մարդիկ են և նրանք են զբաղվում համաներման ցուցակներով ու գործը լինելու համար այդ երեք հոգուն էլ «մաղարիչ» պետք է արվի, սակայն այդ երեք հոգու վերաբերյալ որևէ տվյալներ՝ անուն, ազգանուն կամ պաշտոն չի հայտնել։ Ինքը Թերեզա Սարգսյանին ասել է, որ գումար չունի, սակայն նա պնդել է, որ առանց այդ «մաղարիչի» գործը չի լինի, ճիշտ է, իրավաբանները զբաղվում են, բայց դա քիչ է։ Թ.Սարգսյանին հարցրել է, թե որքան գումարի մասին է խոսքը, որը «մաղարիչ» պետք է տրվի, Թ.Սարգսյանըհարցրել է. «որքան կարող ես տալ»։ Ամբաստանյալին ասել է, որ որդին՝ Աշոտ Գրիգորյանը, իրենց բնակարանը գրավադրել է և իր իմանալով մոտ 20.000 դոլար գումար կտան, կտեսնի, թե դրանից որքան կարող է վերցնել, իր կարծիքով 10.000 դոլար և պնդել է, որ այդքան գումար պատրաստ է տալ որդու՝ Էդուարդ Գրիգորյանի ազատման համար։ Թերեզա Սարգսյանը դա լսելով՝ ասել է, որ քիչ է, բայց ոչինչ, կփորձի մի բան անել։ Այդ խոսակցության ժամանակ Թերեզա Սարգսյանը 2 հանգամանք է նշել, որոնք կասկածի տեղիք են տվել իրեն:Նախ ասել է, եթե սեպտեմբերի 21-ին գործը չստացվի, սակայն, ինքը չհուսահատվի, գումարն էլ չի կորի, երբ առիթը լինի, իր նշած մարդիկ նկատի կունենան և կօգնեն Էդուարդ Գրիգորյանին։ Իսկ երկրորդը՝ Թերեզա Սարգսյանն ասել է, թե որդու՝ Էդուարդ Գրիգորյանի մոտ տեսակցության գնալու և վերջինիս կողմից դիմում գրելու կարիք չկա, ինքը կգրի։ Թ.Սարգսյանին հարցրել է, ինչպես է լինելու Է.Գրիգորյանի ստորագրության հարցը, Թ.Սարգսյանն էլ պատասխանել է՝ մի բան կանի: Պայմանավորվել են, որ 10.000 դոլար գումարը նույնպես կփոխանցի Վարսիկ Մկրտչյանին, վերջինս էլ իրեն՝ Թերեզա Սարգսյանին։ Թ.Սարգսյանն իրեն համոզելով և վստահեցնելով, որ ամեն ինչ նորմալ կլինի, հեռացել է։
Իր մոտ կասկածներ էին առաջացել, ձգձգել է Թ.Սարգսյանին տալ պահանջած 10.000 ԱՄՆ դոլար գումարը, որպեսզի ինքն էլ հասկանա, իրականում գործը լինելու էր, թե՝ ոչ։ Սակայն Թ.Սարգսյանը, թե իրեն անձամբ,թե Վարսիկ Մկրտչյանին զանգահարելու միջոցով «խեղդել է»՝ ասելով, որ գումարը շտապ է պետք, իսկ ինքն էլ նրան ասել է, որ «ինչ տարբերություն, գործը կանեն՝ կտա, կամ կեսը կտա, կեսն էլ գործն անելուց հետո կտա», սակայն Թ.Սարգսյանը շարունակել է պնդել, որ գումարը շտապ է անհրաժեշտ։ Ինքը գումարը չի տվել, որովհետև խոսակցություններ է լսել, որ համաներում չի լինելու և չի եղել։
Որոշ ժամանակ անց, արդեն 2011թվականի հոկտեմբերի վերջին, նոյեմբերի ամսի սկզբին, կոնկրետ օրը չի հիշում, երեկոյան ժամը 21-ից հետո իրեն է զանգահարել Վարսիկ Մկրտչյանը և ասել, որ Թերեզա Սարգսյանի հետ արդեն իրենց մուտքում են, իջնի ներքև, անհրաժեշտ է խոսել։ Իջել է, հանդիպել Թերեզա Սարգսյանին և Վարսիկ Մկրտչյանին, որի ժամանակ Թ.Սարգսյանն ասել է, որ իր տանը չի քնում, այլ քնում է Վարսիկ Մկրտչյանի տանը, որովհետև իրեն նեղում են և ահաբեկում են նախագահիաշխատակազմում աշխատող այն մարդիկ, որոնց հետ Էդուարդ Գրիգորյանի գործը բռնել էր, գումարն են ուզում և իրեն ասում են, որ «իրենց ներքին կուխնյա է մտել, գաղտնիքները իմացել», և պարտադրում են, որ իրենից գումարը վերցնի, տա իրենց։ Միաժամանակ, Թ.Սարգսյանը հավաստիացրել է, որ այդ մարդիկ հաստատ գործը կանեն, համոզել է, որ գումարը տա, թեև սեպտեմբերի 21-ին համաներում չի եղել, սակայն կլինիհունվարի 28-ին։ Հավատալով որ Թերեզա Սարգսյանի նշած այդ մարդիկ լուրջ են տրամադրված՝ Թ.Սարգսյանին խոստացել է, որ առավոտյան գումարը կուղարկի։ Վարսիկ Մկրտչյանը ներկա լինելով խոսակցությանը՝ ասել է, որ ինքն էլ է հավատում, որ գործը կլինի։ Թ.Սարգսյանն ու Վարսիկ Մկրտչյանն այդ օրը գնացել են, իսկ ինքը հաջորդ օրն իր որդուն՝ Աշոտ Գրիգորյանին, խնդրել է և վերջինս 10.000 ԱՄՆ դոլար գումարը տարել և տվել է Վարսիկ Մկրտչյանին՝ նրա բնակարանում, վերջինս էլ հաշվել է գումարը, ապա՝ զանգահարել է իրեն և ասել, որ գումարը վերցնելուց անմիջապես հետո Թերեզա Սարգսյանը վարորդի հետ եկել է, հաշվել են գումարը և տարել են՝ ասելով, որ գումարը, ում պետք է տային, նրանք կամ նրանց մարդիկ փողոցում իրեն սպասում են։ Գումարը Թերեզա Սարգսյանին տալուց հետո նրանից անձամբ լուր չի ունեցել, հունվարի 28-ին էլ համաներում չի եղել, իր հեռախոսազանգերին Թ.Սարգսյանը չի պատասխանել, Վարսիկ Մկրտչյանի միջոցով է հետաքրքրվել, ով էլ իրեն ասել է, որ Թ.Սարգսյանն իր հեռախոսազանգերին էլ չի պատասխանել, իսկ պատասխանելիս ասել է, որ լավ կլինի, մի խոսակցության ժամանակ էլ Թ.Սարգսյանը նշել է, որ սպասեն Հայոց Եղեռնի 100-ամյակին՝ 2015թվականին մեծ համաներում է լինելու և Էդուարդ Գրիգորյանի գործն էլ կլինի։ Ինքը դրան էլ է հավատացել և սպասել մինչև 2015 թվականը, սակայն երբ այդ ժամանակ էլ կրկին սկսել է հետաքրքրվել, Թերեզա Սարգսյանը տարբեր պատճառաբանություններ է բերել, մի խոսակցության ժամանակ էլ Վարսիկ Մկրտչյանին ասել է, թե իր տված գումարով այդ գործը ով կաներ և դեռ 40.000 դոլար էլ պետք է ավելացնի, որ այդ գործը գլուխ գա։ Իսկ տված գումարը հետ չի կարող վերադարձնել, քանի որ իրեն կսպանեն, գումարն արդեն տվել է։
Հասկացել է, որ Թերեզա Սարգսյանն իրեն խաբել է և սկսել է գումարը հետ պահանջել, սակայն Թերեզա Սարգսյանը Վարսիկ Մկրտչյանի միջոցով իրեն ահաբեկել է, թե իր որդուն՝ Էդուարդ Գրիգորյանին կվնասեն, ոնց որ մյուսների հետ վարվեցին, իսկ ինքը կարժանանա Նաիրի Հունանյանի մոր ճակատագրին։ Չնայած Թ.Սարգսյանի այդ խոսքերին՝ շարունակել է նրանից պահանջել իր տված գումարները:Երբ պահանջել է Թ.Սարգսյանից վերադարձնել իր տված 12.000 ԱՄՆ դոլար գումարը, 2016թվականի ապրիլ ամսին, իրեն է զանգահարել Թերեզա Սարգսյանը, ասել, որ բարեկամ է մահացել, գտնվում է Սպիտակ քաղաքում, 2 օրից վերադառնալու է, կխոսեն։ Թ.Սարգսյանին ասել է, որ գալը պարտադիր չէ, իր տված գումարները վերադարձնի, սակայն դրանից հետո էլ Թ.Սարգսյանն իրեն ոչ հանդիպել է և ոչ էլ հեռախոսազանգերին պատասխանել։
Օգտագործում է 098-74-55-80 բջջային հեռախոսահամարը, իսկ 010-74-55-10 հեռախոսահամարն իրենց բնակարանի հեռախոսահամարն է, Թ.Սարգսյանն անընդհատ փոխել է իր բջջային հեռախոսահամարները, նրանից ունի 093-09-04-84 , 093-01-30-79, 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարները։ Բացի այդ, մեկ անգամ Վարսիկ Մկրտչյանի հետ գնացել են Թերեզա Սարգսյանի աշխատանքի վայր՝ «Մամուլի շենք»–ի 8-րդ հարկի 89 սենյակ, որը փակ է եղել, իսկ դռան վրա կավիճով գրված՝ «Թերեզա Սարգսյան, իրավախորհրդատու»։
Ընտանիքի անդամներին տեղյակ չի պահել, որ այդքան գումար է տվել Թերեզա Սարգսյանին, քանի որ դա Թ.Սարգսյանի պարտադիր պայմաններից մեկն է եղել:Պատահական մի օր Վարսիկ Մկրտչյանի հետ հեռախոսազրույցը լսել է թոռը, ասել է ընտանիքի անդամներին, այդ թվում որդուն՝ Էդուարդ Գրիգորյանին։ Վերջինիս հետ այդ կապակցությամբ 2015 թվականի վերջին «Նորք Մարաշ» բժշկական կենտրոնում նրա սրտի հերթական ստուգման օրը, զրույցի ժամանակ պատմել է դեպքի հանգամանքների մասին, խնդրել Է.Գրիգորյանին մի դիմում հասցեագրել իրավապահ մարմիններին՝ ասելով, որ ինքը պատրաստակամ է դեպքի հանգամանքների և մանրամասների մասին հայտնել իրավապահ մարմիններին։ Դրանից հետո որդին՝ Է.Գրիգորյանը դիմում է հասցեագրել ՀՀ գլխավոր դատախազին, ինքն էլ ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչությունում տվել է հաղորդում։
- Դատական քննության ընթացքում վկա Վարսիկ Մկրտչյանի ցուցմունքով այն մասին, որ տուժող Թերեզա Օհանյանին ճանաչել է 2000 թվականի սեպտեմբերի 25-ից, երբ թիվ 1 ծննդատանը ծնվել է իր կրտսեր որդին: Նշված ծննդատանը Թերեզա Օհանյանն աշխատել է որպես մանկաբույժ: Ծանոթությունից հետո տեղեկանալով, որ ինքը զբաղվում է բուժական մերսումով` տուժող Թերեզա Օհանյանը, ունենալով առողջական խնդիրներ, օգտվել է իր ծառայություններից: Մտերմացել են, այդ ընթացքում տեղեկացել է նրա հոգսերի և խնդիրների մասին, մասնավորապես, այն մասին, որ նրա որդին` Էդուարդ Գրիգորյանը դատապարտվել էր ցմահ ազատազրկման: Փորձել է հոգեբանորեն մխիթարել և սատարել նրան: 2001-2002 թվականներից էլ ճանաչել է Թերեզա Սարգսյանին, ով իր մոտ գնացել է որպես հաճախորդ, նրա հետ ևս մտերիմ է եղել: Թ.Սարգսյանն իրեն ասել է, որ աշխատում է «Չորրորդ իշխանություն» թերթում, փաստաբան և իրավախորհրդատու է: Մի օր իր տանը հանդիպել են Թերեզա Օհանյանը և Թերեզա Սարգսյանը: Թերեզա Սարգսյանը հարցրել է իրեն, թե արդյոք նա Էդուարդ Գրիգորյանի մայրը չէ, պատասխանել է` այո, որից հետո Թ.Սարգսյանը վրդովվել է և ասել, որ ինքը հանցագործի մորն է իր տանը ընդունում և բուժում: Թ.Սարգսյանին պատասխանել է, որ կատարում է իր մասնագիտական պարտքը հիվանդ անձի նկատմամբ: Իր և Թերեզա Սարգսյանի միջև այդ օրը կարճ խոսակցություն է ծավալվել Էդուարդ Գրիգորյանի շուրջ: Թերեզա Սարգսյանն իրեն ասել է, որ դատապարտյալ Էդուարդ Գրիգորյանին ազատելը խնդիր չէ, հայտնել է, որ բազմաթիվ գործեր են եղել, երբ ինքը միջամտելով փոփոխել է գործի ընթացքը, իր փաստաբանական հմտությունների շնորհիվ կարողացել է արդարությունը վերականգնել: Թ.Սարգսյանն ասել է, որ անկախության տոնի առթիվ համաներում է սպասվում և այդ հանգամանքից կարելի է օգտվել, Թ.Սարգսյանը և նրա որդին կորցնելու բան չունեն, ամեն ինչ օրինականության սահմաններում է արվելու, պետք է քրեական գործը վերանայվի, ներկայացվի հանրապետության նախագահին` ներում շնորհելու համար: Թ.Սարգսյանը բազմիցս առաջարկել է իրեն ծանոթացնել Թ.Օհանյանի հետ, ասել է, որ վերջինիս հետ զրուցելու դեպքում հնրավոր է, որ նա համաձայնվի: Զանգահարել է Թ.Օհանյանին և հայտնել, որ իր տանն է գտնվում իր ընկերուհին, ում նա արդեն հանդիպել է մեկ անգամ: Տուժողին ասել է, որ Թերեզա Սարգսյանըհայտնել է, որ կարող է նրանց օգնել: Թ.Օհանյանի թույլտվությամբ նրա բջջային հեռախոսահամարը փոխանցել է Թ.Սարգսյանին: Թ.Սարգսյանը զանգահարել է Թ.Օհանյանին և հանդիպել նրան: Հանդիպումից հետո Թ.Օհանյանը զանգահարել է իրեն և ասել, որ Թ.Սարգսյանը, վերցնելով որդուվերաբերյալ փաստաթղթերը, հայտնել է, որ գործը շատ ծավալուն է, իսկ ժամկետը՝ շատ կարճ և 2000 ԱՄՆ դոլար գումար է պահանջել: Թ.Օհանյանն իրեն ասել է, որ գումարը Թ.Սարգսյանը պահանջել է փաստաբանական ծախսերի համար: Թ.Օհանյանը հաստատել է, որ Թ.Սարգսյանին տվել է 1200 ԱՄՆ դոլար գումար: Թ.Օհանյանը Թ.Սարգսյանին ասել է, որ մնացած 800 ԱՄՆ դոլար գումարը կփոխանցի իր միջոցով, սակայն ինքն այդ մասին տեղյակ չի եղել: Մի քանի օր անց Թ.Օհանյանի որդին` Աշոտը եկել է իր բնակարան և մի փաթեթ հանձնել, ասելով, որ մայրն է տվել, որպեսզի հանձնի իրեն: Ինքն էլ գումարը վերցրել է և փոխանցել Թ.Սարգսյանին: Սակայն համաներում չի եղել, Թ.Սարգսյանն էլ ասել է, որ մեղավորությունը միայն իրենը չէ, գործը եղել է ծավալուն, չեն հասցրել, բայց հուսադրել է, որ ամեն ինչ լավ կլինի, հայտնել է, որ մի քանի բան է մնացել անելու, դա էլ նախագահի աշխատակազմում մարդիկ կան, ովքեր կանեն: Նախօրոք պայմանավորվածություն է եղել, որ 2000 ԱՄՆ դոլար գումարը փաստաբանական գումար է և դա հետ չի վերադարձվելու: Այնուհետև, կրկին գումար վերցնելու խոսակցություններ է տարվել, ինքն էլ ասել է, որ Թ.Օհանյանենք գումար չունեն և նույնիսկ տված գումարը պարտքով են վերցրել:
2011 թվականի նոյեմբեր ամսի վերջերին Թ.Սարգսյանը, գտնվելով իր բնակարանում, խնդրել է, որ միասին գնան և Թ.Օհանյանի հետ ինքը խոսի: Նախօրոք զանգահարել, Թ.Օհանյանին տեղյակ է պահել Թ.Սարգսյանի հետ գնալու մասին, ապա միասին գնացել են Թ.Օհանյանի բնակության վայր, իր բջջային հեռախոսահամարով զանգահարել է Թ.Օհանյանին, վերջինս հայտնել է, որ չի ցանկանում, որ իր բնակարան բարձրանան, քանի որ ընտանիքի անդամները տանն են: Թ.Օհանյանն իջել է շենքի մուտքի մոտ, որտեղ հանդիպել են: Խոսակցության ընթացքում Թ.Սարգսյանը Թ.Օհանյանին ասել և վստահեցրել է, որ ամեն ինչ լավ է լինելու և հասնելու է նրան, որ Է.Գրիգորյանին ներում շնորհվի: Թ.Սարգսյանը հայտնել է, որ անհրաժեշտ է որոշակի գումար ավելացնել: Թ.Օհանյանը պատասխանել է, որ գումար չունի և կփորձի ինչ-որ պատրվակով որդուց գումար վերցնել: Թ.Սարգսյանը որպես գումարի չափ նշել է այնքան, ինչքան կկարողանան: Թ.Սարգսյանն առաջարկել էայդ գումարը փոխանցել իր միջոցով: Ինքը լռել է: Այդ խոսակցության հաջորդ օրը Թ.Օհանյանի որդին գնացել է իր բնակարան ևիրեն փոխանցել թղթի մեջ փաթաթած գումար` ասելով, որ մայրը տվել է, որպեսզի փոխանցի իրեն: Իր բնակարանում հաճախորդ կին է եղել, ում ներկայությամբ հաշվել է ամբողջ գումարը, որը եղել է 100 դոլարանոց թղթադրամների տեսքով: Այնուհետև, զանգահարել է Թերեզա Սարգսյանին և հայտնել, որ Թերեզա Օհանյանն իրեն գումար է փոխանցել, որից 20 րոպե հետո Թ.Սարգսյանն իր վարորդի հետ գնացել է իր բնակարան, բնակարանի միջանցքում նրան տվել է ողջ գումարը, որը վերցնելիս Թ.Սարգսյանն ասել է, որ դա շատ փոքր գումար է, պնդել է, որ դա այն գումարը չէ, որով այդ տեսակ գործը կարելի է անել, որից հետո հեռացել են: Իր ներկայությամբ Թ.Սարգսյանը Թ.Օհանյանի հետ զրուցելու ընթացքում հայտնել է, որ ինքն ամբողջ գումարը փոխանցել է իրեն, սակայն հայտնել է, որ դա բավական չէ: Որոշ ժամանակ անց արդեն իր և Թերեզա Սարգսյանի միջև ընդհարում է տեղի ունեցել, երբ ինքը հայտնել է, որ Թ.Օհանյանն այլևս ի վիճակի չէ տրամադրված գումարից ավել գումար տալ, և եթե հնարավոր չէ այդքան գումարով գործն անել, ապա հետ վերադարձնեն մնացած 10000 ԱՄՆ դոլարը, չհաշված2000 ԱՄՆ դոլար գումարը, որը վերադարձման ենթակա չէր: Թերեզա Սարգսյանը հայտնել է, որ հնարավոր չէ գումարը հետ վերադարձնել, գործը կատարող անձինք այն մարդիկը չեն, որոնց ինքն ասի գումարը վերադարձրեք և շատ վատ է լինելու և սկսել է ահաբեկել իրեն և Թ.Օհանյանին:Իրեն ասել է, որ Թ.Օհանյանի որդուն բերդում սպանելու են, իսկ իրեն խեղդելու են, գցեն ծովը, ինչպես արել են Նաիրի Հունանյանի մորը: Այնուհետև, Թերեզա Օհանյանին խնդրել է իրեն հանգիստ թողնել և չխառնել իրենց գործերին:
2016 թվականի մարտ ամսին Թերեզա Օհանյանը զանգահարել է իրեն և խնդրել հանդիպել: Գնացել է նրա տուն, հանդիպել նրան, տուժողը եղել է ընկճված, ֆինանսապես շատ վատ վիճակում: Վերջինս իրեն ասել է, որ իրենք հետաքրքրվել են և պարզել, որ իր որդու գործի հետ կապված ոչինչ չի արվել: Թ.Օհանյանին ասել է, որ խնդիրը կայանում է նրանում, որ գումարները տալիս որևէ գրավոր ստացական չեն վերցրել: Թ.Օհանյանն ասել է, որ իր մոտ առկա է իրենց միջև առկա հեռախոսազրույցի ձայնագրությունը: Դրանից մի քանի օր անց Թ.Օհանյանը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ որդին` Էդուարդը ցանկանում է այդ կապակցությամբ դիմել ՀՀ գլխավոր դատախազություն: Թ.Օհանյանը հայտնել է, որ չի ցանկանում բողոքել, այլ ցանկանումէ իր տված գումարները վերադարձնեն: Դրանից հետո զանգահարել է Թ.Սարգսյանին, հայտնել, որ իրեն զանգահարել է Թ.Օհանյանը և ցանկացել է տեղեկանալ գործի ընթացքի մասին, ամբաստանյալը հայտնել է, որ այդ գործի կատարումը հեշտ չի:Պայմանավորվել են հանդիպել Թ.Օհանյանի հետ և խոսել այդ հարցի հետ կապված, սակայն հետագայում Թ.Սարգսյանին միշտ հարմար չի եղել: Թ.Օհանյանի հեռախոսազանգից հետո զանգահարել է Թ.Սարգսյանին, ասել է, որ Թ.Օհանյանի որդին ցանկանում է հաղորդում տալ, վերջինս պատասխանել է, որ եթե ցանկանում է ներկայացնել, թող ներկայացնի: 2016 թվականի ապրիլին իրեն զանգահարել է իր և Թերեզա Սարգսյանի ընդհանուր ծանոթ Հայկուշը և հայտնել, որ Թերեզա Սարգսյանը զանգահարել է նրան և խնդրել է, որ վերջինս իրեն փոխանցի, որ ՌԴ-ից Թերեզա Սարգսյանին գումար են փոխանցելու և երբ փոխանցեն, ինքը կզանգահարի և կապ կհաստատի իրենց հետ: Այդ պահին զանգահարել է Թերեզա Օհանյանին և վերջինիս հայտնել այդ մասին: 800 ԱՄՆ դոլարը հաշվել և անձամբ տվել է Թերեզա Սարգսյանին: Համաներում չկիրառվելուց հետո էլ Թ.Սարգսյանն ասել է, որ կարող են նախագահից ներում ստանալ:
- Դատական քննության ընթացքում վկա Գոհար Մկրտչյանի ցուցմունքով այն մասին, որ տուժող Թերեզա Օհանյանին և ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանին չի ճանաչում: Ծանոթ է Վարսիկ Մկրտչյանի հետ, վերջինիս մոտ հաճախել է բուժական մերսումներ ստանալու նպատակով: Մի անգամ գտնվել է Վարսիկի տանը, մերսման ժամանակ Վարսիկըհեռախոսազանգ է ստացել, ինքը լսել է նրա խոսակցությունը: Վարսիկն ասել է «ինքը չի կարող, նրա ունեցածնայդքանն է», իսկ այնուհետև՝ «դե եթե չէ, ապա կարող էս վերադարձնել եղածը, նա տունը գրավադրել է, իր եղածնայդքանն է, ուրիշ հնարավորություն չունի»: Հասկացել է, որ խոսքը գումարի մասին է, սակայն գումարի չափի, այն վերցնելու և տալու մասին ոչինչ չի իմացել: Այդ ժամանակ կրկին զանգահարել են Վարսիկին և վերջինս ասել է, որ ավելի լավ է դադարեցնեն մերսումը և կշարունակեն մի ուրիշ անգամ: Իրենք դուրս են եկել, միասին նստել են տաքսի ավտոմեքենա, Վարսիկն իջել է Երևան քաղաքի Կոմիտասի փողոցում գտնվող «Երևան սիթի» սուպերմարկետի մոտ գտնվող կանգառում, իսկ ինքը շարունակել է ճանապարհը: Վարսիկն իրեն հետագայում պատմել է, որ ինչ-որ մեկի որդին կալանավայրում է և նրան ազատելու համար դիմել է ինչ-որ մեկին: Թերեզա Ասատրյանի մասին իմացել է, որ լրագրող է, նրա համար ստորագրահավաք է կազմակերպված եղել, քանի որ կաշառքի վերաբերյալ քրեական գործով եղել է անազատության մեջ: Նրան չի ճանաչել: Մի անգամ Վարսիկ Մկրտչյանի բնակարանում հանդիպել է մի կնոջ, Վարսիկն իրեն ասել է, որ այդ կինը հանդիսանում է Թերեզա Ասատրյանը, ինքն էլ ասել է, որ վերջինիս անձամբ չի ճանաչում, բայց լսել է նրա մասին, կապված քրեական գործի հետ և խորհուրդ է տվել Վարսիկին նրա հետ զգույշ լինել: Մի անգամ էլ Երևան քաղաքի Օհանովի փողոցում Վարսիկը պետք է իրեն դեղորայք տար և հանդիպեր մի կնոջ, ինքը իջել է դեղորայքը վերցնելու, Վարսիկի հետ մի կին է եղել Թերեզա անունով:Վարսիկն իրեն ասել է, որ դատական գործն առնչվում է այդ կնոջը: Դրանից հետո դեղորայքը վերցրել է և գնացել է տուն: Հետագայում Վարսիկն իրեն ասել է, որ ցանկացել է օգնել մի կնոջ` նրա որդուն ազատելու հարցում, այժմ գումարը վերցրել են և հրաժարվում են գործը գլուխ բերելուց: Որքան գիտի դատապարտյալը եղել է բժշկուհու որդի, անունն էլ՝Էդիկ: Տեղյակ է, որ նա դատապարտվել է «հոկտեմբերի 27-ի» գործով: Տեղյակ է, որ գումարի մի մասը տվել են, երեք պաշտոնատար անձանց պետք է գումար տային, սակայն դա չի բավարարել: Վարսիկի պատմածով անկախության տոնի կապակցությամբ պետք է համաներում կիրառվեր:
Պատասխանելով դատավարական կողմերի և Դատարանի հարցերին՝ վկան մանրամասնեց, որ երբ Վարսիկ Մկրտչյանը խոսելիս է եղել հեռախոսով, ասել է, թե հետ վերադարձրեք գումարը, իրեն էլպատասխանել են, որ արդեն այդ գումարները տվել են և չեն կարող հետ վերադարձնել, ինքը միայն լսել է հեռախոսային խոսակցությունը, սակայն նույնիսկ չգիտի Վարսիկը տղամարդու հետ է խոսել, թե` կնոջ: Նույն օրը երբ տանից դուրս են եկել, Վարսիկը գնացել է հանդիպելու հեռախոսազրույց ունեցած անձին: Վարսիկ Մկրտչյանի հետ ազգակցական կապ չունի: Թերեզա Սարգսյանին տեսել է Վարսիկի բնակարանում, վերջինիս դստեր հետ: Թերեզա Սարգսյանի համար նախատեսված ստորագրահավաքին իր ստորագրությունը չի տվել, քանի որ նրան չի ճանաչել և հաստատապես չի իմացել վերջինիս մեղքի բաժինը:
- Դատական քննության ընթացքում վկա Էդուարդ Գրիգորյանի ցուցմունքով այն մասին, որ տուժող Թերեզա Օհանյանը հանդիսանում է իր մայրը, իսկ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանին չի ճանաչում: 2015 թվականի օգոստոս կամ սեպտեմբեր ամիսներին որդուց պատահաբար իմացել է, որ վերջինս լսել է իր մոր՝ Թերեզա Օհանյանի և ինչ-որ մեկի հեռախոսազրույցը՝ կապված գումարի վերադարձման հետ, որը վերաբերել է իրեն: Դրանից մոտավորապես երկու կամ երեք ամիս հետո, երբ հերթական անգամ գնացել էր հիվանդանոց հետազոտման, հանդիպել է մոր հետ և նրան հարցրել է հեռախոսզրույցի մասին և վերջինս իրեն պատմել է եղելությունը: Մայրն իր ծանոթ Վարսիկի միջոցով ծանոթացել է ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի հետ: Հաշվի առնելով այն հանգամանը, որ իր նկատմամբ դատավճիռը կայացվել է օրենքի խախտմամբ, Թ.Սարգսյանն առաջարկել է այդ հարցում օգնել իր մորը: Մայրը Թ.Սարգսյանին տրամադրել է իր դատավճռի պատճենը և վերջինս խոստացել է, որ այն կուսումնասիրի: Ուսումնասիրելու, ինչպես նաև իրավաբանական աշխատանքի դիմաց մորից պահանջել է 2000 ԱՄՆ դոլար գումար: Դրանից հետո պահանջել է 20.000 ԱՄՆ դոլար գումար՝ ինչ-որ պաշտոնյայի, այդ թվում՝ հանրապետության նախագահի աշխատակազմի ինչ որ պաշտոնյաի կաշառելու համար: Հայտնել է, որ պետական տոնի առթիվ ներում կամ համաներում են կիրառելու իր նկատմամբ: Մայրը հրաժարվել է այդքան գումար տալ, որից հետո սկսվել են սպառնալիքներն այն մասին, որ այդ պաշտոնյաներն արդեն տեղյակ են գործարքի մասին և եթե գործը կիսատ մնա, ապա իրենց համար վատ կլինի, ընդհուպ մինչև ֆիզիկական ոչնչացում: Հայտնել են նաև, թե իբրև բերդում իրեն նույնպես կոչնչացնեն: Մայրը գրավադրած տան գումարից ամբաստանյալին է տվել 10.000 ԱՄՆ դոլար գումար և ասել, որ էլ գումարի չունի: Գումարը վերցնելուց որոշ ժամանակ անց Թ.Սարգսյանն անհետացել է, երբ մայրն սկսել է անհանգստանալ և հասկացել է, որ այդ ամենը սուտ է, սկսել է հետ պահանջել գումարը, վերջինս խոստացել է գումարը հետ վերադարձնել, իսկ այնուհետև, ընդհանրապես հրաժարվել է գումարը վերադարձնելուց: Թ.Սարգսյանի պարտադիր պայմաններից է եղել, որ ոչ-ոք չիմանա այդ մասին: Այդ մասին տեղեկացել է միայն չորս տարի անց: Ինքն առաջարկել է դիմել համապատասխան մարմիններին, սակայն որոշել են սպասել, քանի որ հույս են ունեցել գումարը վերադարձնելու և իրենց նպատակը եղել է ոչ թե ինչ-որ մեկին պատժելը, այլ գումարը վերադարձնելը: Մի քանի ամիս անց, երբ վերջնականապես հասկացել են, որ հնարավոր չէ գումարը հետ վերադարձնել, դիմել է ազգային անվտանգության ծառայությանը, իսկ այնուհետև, ՀՀ գլխավոր դատախազին՝ քրեական գործ հարուցելու նպատակով: Իր մայրն իրեն ասել է, որ ամբողջ գումարը՝ 12.000 ԱՄՆ դոլար տվել է Թերեզա Սարգսյանին: Վարսիկ Մկրտչյանին, առավել ևս նրա ամուսնուն, չի ճանաչում: Ինքը երբևէ ներման կամ համաներման համար որևէ դիմում չի գրել և որևէ մեկն իրեն նման դիմում չի տվել ստորագրելու համար:
- Դատական քննության ընթացքում վկա Ալիսա Մելքոնյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2016 թվականին որոշ ժամանակ բնակվել է Վարսիկ Մկրտչյանի բնակարանում և այդ ընթացքում լսել է նրա հեռախոսազրույցներն այն մասին, որ նա Թերեզա Սարգսյանից պահանջել է հետ վերադարձնել Թերեզա Օհանյանի կողմից տրված գումարները, ինչին ի պատասխան Թերեզա Սարգսյանն ասել է, որ կվերադարձնի: Թերեզա Սարգսյանին չի ճանաչում և նրան չի հանդիպել: Վարսիկ Մկրտչյանն իրեն մանրամասն չի պատմել, բայց նրանց հեռախոսային խոսակցությունները լսել է, որ տուժող Թերեզա Օհանյանը զանգահարել է Վարսիկ Մկրտչյանին, ասել է, որ զանգահարել է Թերեզա Սարգսյանին, սակայն վերջինս հեռախոսազանգերին չի պատասխանել, խնդրել է Վարսիկին, որ նա զանգահարի, Վարսիկն էլ զանգահարել է Թերեզա Սարգսյանին և հորդորել է պատասխանել Թ.Օհանյանի հեռախոսազանգերին՝ ասելով, որ ինչի համար պետք է ինքը տուժվի, իր մեղքն ինչումն է: Թ.Սարգսյանն ընդունել է, որ գումար է վերցրել, ասել է, որ կվերադարձնի, կզանգահարի Թ.Օհանյանին, սակայն կրկին ու կրկին չի զանգահարել Թ.Օհանյանին: Չի կարող ասել, թե ինչ գումարի մասին է եղել խոսքը: Թերեզա Սարգսյանը գումարը վերցնելով ասել է, որ կօգնի ինչ- որ մեկին: Նախաքննության ընթացքում ցուցմունք տվել է իր կամքով, գրել է այն, ինչ լսել է հեռախոսազրույցներում: Երբ նստած է եղել Վարսիկ Մկրտչյանի կողքին, լսել էվերջինիս և Թերզա Սարգսյանի հեռախոսազրույցը, որի ժամանակ Թերեզա Սարգսյանը Վարսիկ Մկրտչյանին ասել է, որ ինքը կզանգահարի Թերեզա Օհանյանին, որպեսզի վերջինս Վարսիկ Մկրտչյանին չանհանգստացնի և գումարի հետ կապված հարցերն իրենք իրար հետ կպարզաբանեն: Իրեն ոչ-ոք չի ուղորդել գնալ և ցուցմունք տալ, իր կամքով է որոշել և ինքն է նախաձեռնել ներկայանալ նախաքննության մարմնին և ցուցմունք տալ: Տուժող Թերեզա Օհանյանին հանդիպել է Վարսիկ Մկրտչյանի բնակարանում: Թերեզա Սարգսյանին Վարսիկ Մկրտչյանի բնակարանում և առհասարակ չի տեսել: Վարսիկ Մկրտչյանը Թերեզա Սարգսյանին ասել է, որ եթե գումարը վերցրել է, ուրեմն պետք է պատասխանատվություն կրի: Կոնկրետ չի կարող հիշել, թե երբ են եղել այդ հեռախոսային խոսակցությունները: Որքանով իրեն հայտնի է, Թերեզա Օհանյանը Թերեզա Սարգսյանին գումար է տվել, սակայն իրեն հայտնի չէ գումար տալու նպատակը, գիտի, որ գումարը եղել է բավականին շատ, բայց հստակ չափը չի կարող ասել: Այդ խոսակցությունների ժամանակ պարբերաբար է գնացել Վարսիկ Մկրտչյանի բնակարան, այլ ոչ թե մշտական բնակվել է այնտեղ:
Վկա Ալիսա Մելքոնյանի նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքներում առկա հակասությունների կապակցությամբ, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի պահանջները, դատական նիստի ընթացքում հրապարակվեցին վկայի նախաքննական ցուցմումնքները:
Վկա Ալիսա Մելքոնյանի նախաքննական ցուցմունքի համաձայն` հարցաքննության է կանչվել Թերեզա Սարգսյանի կողմից խարդախությամբ Թերեզա Օհանյանից 12.000 ԱՄՆ դոլար գումար հափշտակելու դեպքի առթիվ հարուցված քրեական գործով: Վարսիկ Մկրտչյանի հետ ծանոթացել է ընկերուհու միջոցով: Երբ մայրը մահացել է, գտնվել է հոգեբանորեն ճնշված վիճակում և դիմել է Վարսիկին՝ բժշկական օգնություն ստանալու նպատակով: Քանի որ Մարտունու բնակիչ է և ֆինանսական միջոցներ չի ունեցել վարձով բնակվելու համար, Վարսիկի առաջարկով բնակվել է նրա տանը: Վերջինիս տանը գտնվելու ընթացքում հաճախ է լսել Վարսիկի հեռախոսային խոսակցությունները: Վարսիկ Մկրտչյանի ծանոթներից Թերեզա անունով մի կին զանգահարել է նրան, ասել է, որ Թերեզա Սարգսյանին ասի, որ իր գումարները հետ վերադարձնի, նա էլ զանգահարել է Թերեզա Սարգսյանին և հայտնլ, որ Թերեզան իր գումարներն է ուզում: Անձամբ լսել է, որ սկզբում Թերեզա Սարգսյանը Վարսիկին ասել է, որ գումարները հետ կվերադարձնի, թող Թերեզա Օհանյանը համբերի, այդ գումարները տվել է ինչ-որ երեք անձանց և գումար այդ պահին չկա: Այդպես Թ.Սարգսյանն անընդհատ խաբել է Վարսիկին, նույնիսկ իր աշխատանքի վայրն էր սխալ ասել, որտեղ վերջինս գնացել էր, սակայն այդ վայրը չէր գործել, իսկ Թ.Սարգսյանն էլ այնտեղ չի եղել: Մի օր էլ Վ.Մկրտչյանի հետ միասին գնացել են Թ.Օհանյանի բնակարան: Խոսակցության ընթացքում Թերեզա Օհանյանն ասել է, որ գումար է տվել, ինչու Թերեզա Սարգսյանը չի տալիս, Վ.Մկրտչյանն էլ ասել է, որ իր տված գումարները տվել է Թ.Սարգսյանին: Այդ խոսակցության ժամանակ Թ.Օհանյանը նշել է, որ Թ.Սարգսյանն ընդունել է, որ գումարներն իրեն տվել է, սակայն ինքը դրանք ուրիշներին է տվել: Իր հասկանալով Վարսիկը միջնորդ է եղել: Թերեզա Սարգսյանը Թերեզա Օհանյանին ասել է, որ որոշակի գումարի դիմաց իր որդուն կազատի բանտից:
Դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքներում առկա էական հակասությունների առումով վկա Ա.Մելքոնյանը հայտնեց, որ ինքը հայտնել է, որ գումարը բավականին խոշոր չափի է եղել: Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո հիշեց, որ Թերեզա Սարգսյանը գումար էր վերցրել Թերեզա Օհանյանի որդուն ազատելու համար: Նախաքննության ընթացքում իր կողմից գրի առնված ցուցմունքը ճիշտ է, ցուցմունք տալուց իր նկատմամբ բռնություն և սպառնալիք չի գործադրվել: Չի հիշում, թե Վարսիկ Մկրտչյանի տանը տևական ժամանակ մշտական բնակվել է, թե՝ ոչ:
- Դատական քննության ընթացքում վկա Հայկանուշ Կարապետյանի ցուցմունքով այն մասին, որ տեղի ունեցածի մասին տեղեկացել է ապրիլյան պատերազմի օրերին Թերեզա Սարգսյանից, իսկ տուժող Թերեզա Օհանյանին ընդհանրապես չի ճանաչում և նրան երբևէ չի տեսել: Ճանաչել է Թերեզա Սարգսյանին և Վարսիկ Մկրտչյանին: Վարսիկ Մկրտչյանի հետ իրեն ծանոթացրել է Թ.Սարգսյանը: Վարսիկի մոտ գնացել է բուժական մերսումների, այնուհետև զգալով, որ իրեն այլևս դուրեկան չէ, դադարեցրել է նրա մոտ գնալը: Վարսիկ Մկրտչյանը զանգահարել է իրեն, ասել է, որ Թերեզա Սարգսյանը հեռախոսազանգերին չի պատասխանում և հայտնել է, որ մի կին կա, ում տունը եղել է գրավադրված, ասել է թող Թերեզա Սարգսյանը նրան օգնի, որպեսզի տունը գրավադնումից հանվի, իսկ եթե չօգնի լուրջ խնդիրներ կունենա իրավապահ մարմինների հետ: 091-85-65-32 բջջային հեռախոսահամարը պատկանում է իրեն: Գումարի հետ կապված որևէ տեղեկություն իրեն հայտնի չէ: Ոչ Վարսիկ Մկրտչյանը և ոչ էլ Թերեզա Սարգսյանն իրեն այդ մասին ոչինչ չեն հայտնել: Վարսիկ Մկրտչյանն իր տուն գնացել է, սակայն գումարի հետ կապված հարցով չէ, այլ բուժական մերսում մատուցելու նպատակով: Իրականությանը չի համապատասխանում այն հանգամանքը, թե իբր Թերեզա Սարգսյանը չի պատասխանել հեռախոսազանգերին, Վարսիկ Մկրտչյանը Թերեզա Օհանյանի խնդրանքով գնացել է իր բնակարան: Վարսիկ Մկրտչյանը գիտի Թերեզա Սարգսյանի հեռախոսահամարները, նրա բնակարանի հասցեն, վերջինիս հետ գնացել է Սիսիան քաղաք` ծննդյան տարեդարձը նշելու համար, բացի այդ մասնակցել է Թերեզա Սարգսյանի դստեր հարսանյաց արարողությանը, մինչդեռ, ինքը չի մասնակցել և այդ ինչպես է ստացվում, որ վերջինս չգիտեր Թ.Սարգսյանի հեռախոսահամարը, իսկ ինքը գիտի: Վարսիկ Մկրտչյանին որևէ հեռախոսահամար չի տրամադրել: Միևնույն ժամանակ, Վարսիկ Մկրտչյանին երբևէ չի ասել, որ նա զերծ մնա ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի կողմից գումարների ստացման վերաբերյալ որևէ խոսակցություն ունենալուց: Վարսիկն իրեն պատմել է, որ իր ամուսինն աշխատել է Լևոն Տեր-Պետրոսյանի աշխատակազմում, ինչից իր վստահությունն ավելի է շատացել նրա նկատմամբ: Իր կարծիքով Վարսիկ Մկրտչյանի կողմից իրեն զանգահարելը եղել է միտումնավոր, սակայն դրա դիտավորությունը չգիտի, թե ինչումն է: Մինչ Վարսիկիզանգահարելը տեղյակ չի եղել, որ Թերեզա Սարգսյանը նման խնդիրներ ունի: Նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը եղել է արժանահավատ, սակայն քննիչն իր վրա ճնշում է գործադրել, հարցրել է, թե ինչի համար է զանգահարել Վարսիկին, ինքն էլ պատասխանել է, որ լավ է արել, քննիչն սպառանացել է, որ իրեն կդատի: Այդ մասին իրավապահ մարմիններին չի դիմել: Քննիչից չի վախեցել և ոչ էլ դրա ազդեցության տակ է ցուցմունք տվել:
Վկա Հայկանուշ Կարապետյանի նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքներում առկա որոշ հակասությունների կապակցությամբ, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342-րդ հոդվածի պահանջները, դատական նիստի ընթացքում հրապարակվեցին վկայի նախաքննական ցուցմումնքները:
Վկա Հայկանուշ Կարապետյանի նախաքննական ցուցմունքի համաձայն` 2016 թվականի ապրիլ ամսին իր 091856532 հեռախոսահամարին զանգահարել է Վարսիկ Մկրտչյանը և ասել, որպեսզի Թերեզա Սարգսյանին հաղորդի, որ մի կին կա, ում տունը գրավի տակ է, թող Թ.Սարգսյանը նրա գումարները վերադարձնի, հակառակ դեպքում լուրջ խնդիրներ կունենա ազգային անվտանգության հետ, որտեղ իրենք ծանոթ ունեն: Ինքը Վարսիկի ասածները Թ.Սարգսյանին չի փոխանցել: Վարսիկի զանգից առաջ իրեն զանգահարած է եղել Թերեզա Սարգսյանը, ով հայտնել է, որ իրեն ազգային անվտանգության ծառայություն են հրավիրել և Վարսիկն իր դեմ ցուցմունք է տվել: Թերեզան ասել է, որ «Վարսիկն իրեն սուտ շառի է կապել», սական չի ասել, թե ինչի մասին է խոսքը:
Դատաքննական ցուցմունքներում առկա հակասությունների առումով վկա Հ.Կարապետյանը հայտնեց, որ հնարավոր է նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը ճիշտ չի շարադրել, հնարավոր է շփոթվել է: Իրականությունը կայանում է նրանում, որ Վարսիկը զանգահարել է իրեն, սակայն վերջինիս ասածները Թերեզա Սարգսյանին չի փոխանցել: Ապրիլ ամսին Ղարաբաղից վերադառնալուց հետո Թերեզա Սարգսյանն իրեն ասել է, որ իրեն հրավիրել են ազգային անվտանգություն: Պնդում է դատական նիստի ընթացքում տված ցուցմունքը, դա է իրականությունը:
Հայկանուշ Կարապետյանի կողմից վկա Վարսիկ Մկրտչյանի անձի վերաբերյալ բացասական տեղեկություններ հայտնելը, Դատարանի գնահատմամբ, պայմանավորված է ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանին, իր հնարավորության սահմաններում, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից ազատելու ցանկությամբ:
Դատական քննության ընթացքում վկա Արմեն Ավետիսյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ Թերեզա Օհանյանին երբևիցե չի ճանաչել, իսկ Թերեզա Սարգսյանին ճանաչում է բավականին երկար ժամանակ, դեռևս 1990 թվականից, միասին են աշխատել: Իր համար զարմանալի է, թե ինչի համար է գտնվում դատարանում: Վարսիկ Մկրտչյանը և Թերեզա Օհանյանը հայտնել են, թե իբր ինքը ներկա է եղել միջադեպի, որտեղ գումար տալու և վերցնելու խնդիր է եղել, որն իրականությանը չի համապատասխանում: Գումարի մասին տեղեկացել է քրեական գործի շրջանակներում: Վարսիկ Մկրտչյանին հանդիպել է մի քանի անգամ: Մի անգամ հանդիպել է այն ժամանակ, երբ Թերեզա Սարգսյանի խնդրանքով, վարել է վերջինիս դստեր` Տաթևիկ Խաչատրյանի «օպել» մակնիշի ավտոմեքենան և նրանց տարել է Սիսիան քաղաք: Մի անգամ էլ կրկին Թերեզա Սարգսյանի խնդրանքով նույն ավտոմեքենան վարել է դեպի Արմավիր քաղաք, որտեղ Վարսիկ Մկրտչյանը պետք է հանդիպեր ինչ-որ վատառողջ անձնավորության հետ: Բացի այդ, Վարսիկ Մկրտչյանին տեսել է նաև Թերեզա Սարգսյանի մյուս դստեր` Վիկտորիա Խաչատրյանի հարսանիքին: Թերեզա Սարգսյանն անձնական ավտոմեքենա չի ունեցել, չնայած որ մի քանի անգամ վարել է նաև դստեր ավտոմեքենան: Թերեզա Սարգսյանին հաճախակի է հանդիպել, բայց ավտոմեքենան հիմնականում եղել է Տաթևիկի մոտ: Երկար ճանապարհ գնալիս է միայն Թերեզա Սարգսյանն իրեն խնդրել, որպեսզի վարի ավտոմեքենան: Մի անգամ պատահել է, որ Թերեզա Սարգսյանի հետ ավտոմեքենայով գնացել են Վարսիկ Մկրտչյանի տան բակ, քանի որ վերջինս ինչ որ բան է փոխանցել, որպեսզի իրենք Սիսիան քաղաքում փոխանցեն ինչ-որ անձի: Չի եղել դեպք, երբ մեքենայով, որի վարորդը ինքը լինի, Թ.Սարգսյանի հետ գնան տուժող Թ.Օհանյանի տան բակ: Երբևէ տուժողի հետ շփում չի ունեցել, վերջինիս առաջին անգամ տեսել է առերեսման ժամանակ: Երբևէ «Արմենիկում» հիվանդանոցի մոտ և Վարսիկ Մկրտչյանի բնակարանի բակ չի գնացել և Թ.Օհանյանին չի հանդիպել: Թ.Օհանյանի կողմից իրեն ճանաչման ներկայացնելու ժամանակ ճանաչելու հանգամանքը բացատրում է նրանով, որ Թ.Օհանյանն իրեն հայտնել է, որ հետաքրքրվել է իրենով և իրեն հնարավոր է տեսած լինի եթերով: Իր վարորդական իրավունքի վկայականը տրված է սահմանափակումներով, մասնավորապես, վարելու ընթացքում պետք է ակնոց կրի` տեսողական խնդիրներ ունենալու պատճառով: Թերեզա Սարգսյանին վարորդի ծառայություն չի մատուցել, բացառությամբ մի քանի դեպքի: Օգտագործել է 093-81-46-44 և 099-08-17-00 հեռախոսահամարները:
Դատարանը, գնահատելով վկա Արմեն Ավետիսյանի ցուցմունքը, գտնում է, որ նա դատարանում հայտնելով, որ երբևէ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի հետ չի գնացել տուժող Թերեզա Օհանյանի՝ Երևան քաղաքի Հարավ-Արևմտյան թաղամասի «Արմենիկում» հիվանդանոցի հարևանությամբ գտնվող բնակության հասցե, ինչպես նաև ներկա չի եղել ամբաստանյալին գումարների փոխանցմանը, իր մտերիմ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի՝ իրեն մեղսագրվող հանցավոր արարքներում մեղավորություն չունենալու մասին պատրանք ստեղծելու և ամեն գնով քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելունպատակ է հետապնդում:
Հատկանշական է, որ 2016 թվականի մայիսի 25-ին կայացած առերես հարցաքննության ժամանակ տուժող Թերեզա Օհանյանը պնդել է, որ վկա Արմեն Ավետիսյանը հանդիսացել է Թ. Սարգսյանի վարորդը և ներկա է եղել նրա հետ ունեցած իր հանդիպումներին: Նույն օրը կայացած առերես հարցաքննության ժամանակ վկա Վ.Մկրտչյանը պնդել է իր ցուցմունքները և միաժամանակ հայտնել, որ վկա Արմեն Ավետիսյանը հանդիսացել է Թ.Սարգսյանի վարորդը, վերջինս ներկա է գտնվել իր բնակարանում 800 և 10.000 ԱՄՆ դոլար գումարները Թ.Սարգսյանին փոխանցելիս, բացի այդ, Ա.Ավետիսյանը բազմիցս ուղեկցել է Թերեզա Սարգսյանին և հանդիպել իրեն։
Տուժող Թերեզա Օհանյանի և վկա Վարսիկ Մկրտչյանի՝ Արմեն Ավետիսյանի վերաբերյալ ցուցմունքները հաստատվում են նաև ներքոշարադրյալ ապացույցներով, մասնավորապես, Թ.Սարգսյանի, Թ. Օհանյանի և Ա. Ավետիսյանի հեռախոսահամարների վերծանումներով և դրանք սպասարկած ալեհավաք կայանների տեղակայումներով:
Ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի մեղավորությունն իրեն մեղսագրված հանցավոր արարքներում հիմնավորվում է նաև քրեական գործի դատաքննության ընթացքում հետազոտված և սույն մեղադրական դատավճռի հիմքում դրված հետևյալ ապացույցներով.
- անձին ճանաչման ներկայացնելու մասին 2016 թվականի մայիսի 25-ի արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ տուժող Թերեզա Օհանյանը ճանաչել է իրեն ճանաչման ներկայացված թվով 5 անձանցից Արմեն Ավետիսյանին և հայտարարել, որ վերջինս հանդիսացել է Թերեզա Սարգսյանի վարորդը և նրա հետ Թ.Սարգսյանը եկել է իր հետ ունեցած հանդիպումներին:
Դատարանը փաստում է, որ պաշտպանական կողմըվիճարկում է նշված ապացույցի թույլատրելիությունն ուարժանահավատությունը, նշելով, որ այն ձեռք բերվել քրեադատավարական օրենսդրության էական խախտումներով, բացի այդ, տուժող Թերեզա Օհանյանը վկա Ա. Ավետիսյանին տեսել և մտապահել է 2014 թվականի հուլիսին, երբ վկա Ա. Ավետիսյանը հրավիրված է եղել «Երևանն է խոսում» հաղորդաշարին, որտեղ հաղորդում է պատրաստվել «Հայ իրականության մայր Թերեզան» խորագրով:
Վերոգրյալի կապակցությամբ Դատարանը գտնում է, որ անձին ճանաչման ներկայացնելու մասին 2016 թվականի մայիսի 25-ի արձանագրությունը ձեռք է բերվել համապատասխան լիազորությամբ օժտված սուբյեկտի կողմից օրենքով սահմանված աղբյուրից, պահպանվել են դրա ձեռքբերմանն ուղղված գործողություններ կատարելուն օրենքով առաջադրված պահանջները, ինչպես նաև դրա ձեռքբերման գործընթացն օրենքով սահմանված կարգով ստացել է դատավարական համապատասխան ձևակերպում, հետևաբար, բացակայում են այն անթույլատրելի ճանաչելու ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը:
- 2016 թվականի ապրիլի 02-ին Ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում Թերեզա Խորենի Օհանյանից հանցագործության մասին հաղորդում ընդունելու մասին արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ Թերեզա Օհանյանը հաղորդում է տվել Թերեզա Լևոնի Սարգսյանի կողմից որդուն՝ Էդուարդ Գրիգորյանին ցմահ ազատազրկումից ազատելու պատրվակով խաբեությամբ և իր վստահությունը չարաշահելու եղանակով 12.000 ԱՄՆ դոլար գումարը հափշտակելու դեպքի հանգամանքների մասին։
- զննություն կատարելու մասին 2016 թվականի հունիսի 29-ի արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ ՀՀ ԱՆ «Նորք Մարաշ» բժշկական կենտրոն ՓԲԸ-ում զննության է ենթարկվել Էդուարդ Գարեգինի Գրիգորյանի վերաբերյալ բժշկական փաստաթղթերը, հաստատվել է, որ 2015թ. ընթացքում Էդուարդ Գրիգորյանը հիշյալ բժշակական կենտրոն հերթական անգամներ այցելել է 2015թ. փետրվարի 3-ին և նոյեմբերի 25-ին:
Դատարանը գտնում է, որ նշված ապացույցով հաստատվում է Էդուարդ Գրիգորյանի այն ցուցմունքը, որ մորը՝ Թերեզա Օհանյանին հանդիպել է 2015թ. վերջերին, զրուցել և տեղեկացել է դեպքի վերաբերյալ։ Զննության արձանագրությանը կից պատճենահանվել և կցվել են Է.Գրիգորյանի ՀՀ ԱՆ «Նորք Մարաշ» բժշկական կենտրոնում 25.11.2015թ. բժշկական ստուգման վերաբերյալ փաստաթղթերի պատճենները։
- ապացույց ճանաչվածԷդուարդ Գարեգինի Գրիգորյանի կողմից ՀՀ գլխավոր դատախազին հասցեագրած դիմումով, որի համաձայն՝ Էդուարդ Գրիգորյանը հայտնել է Թերեզա Լևոնի Սարգսյանի կողմից խաբեությամբ իր մորից՝ Թերեզա Օհանյանից 12.000 ԱՄՆ դոլար գումարը հափշտակելու մասին։
- Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 10.05.2016թ. և 26.05.2016թ. որոշումների հիման վրա «Ղ-Տելեկոմ» ՓԲԸ-ից 2016 թվականի մայիսի 12-ին, «Յուքոմ» ՍՊԸ-ից 2016 թվականի մայիսի 30-ին, «ԱրմենՏել» ՓԲԸ-ից 2016 թվականի ստացված հեռախոսահամարների մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումների, հեռախոսազանգերն սպասարկած ալեհավաք կայանների տեղակայման հասցերների զննություն կատարելու մասին 2016 թվականի հունիսի 29-ի արձանագրությամբ:
Դատարանը գտնում է, որզննության արձանագրությամբ հաստատվել են հետևյալ փաստական հանգամանքները.
 Թերեզա Սարգսյանի հողմից շահագործվող 093-09-04-84 բջջային հեռախոսահամարի և Թերեզա Օհանյանի հողմից շահագործվող 098-74-55-80 բջջային հեռախոսահամարի միջև առկա են եղել ընդհանուր 1 ելքային հեռախոսազանգ և 3 մուտքային հեռախոսազանգ, Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 093-09-04-84 բջջային հեռախոսահամարի և Վարսիկ Մկրտչյանի կողմից շահագործվող 094-95-51-44 բջջային հեռախոսահամարի միջև առկա են եղել ընդհանուր 18 ելքային հեռախոսազանգ և 49 մուտքային հեռախոսազանգ,
 Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվել է «357812040172180» գործարանային համարի բջջային հեռախոսը, որի մեջ 2011–2012թթ. ընթացքում շահագործվել են Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 093-09-04-84 բջջային հեռախոսահամարը, նախկինում՝ 2011–2012թթ. ընթացքում նրա կողմից շահագործված 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարը և Արմեն Ավետիսյանի կողմից շահագործվող 093-81-46-44 բջջային հեռախոսահամարը,
 Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարի և Թերեզա Օհանյանի կողմից շահագործվող 098-74-55-80 բջջային հեռախոսահամարի միջև ընդհանուր՝ 6 ելքային և 1 մուտքային հեռախոսազանգերը՝ 2011թ. ընթացքում, Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարի և Վարսիկ Մկրտչյանի կողմից շահագործվող 094-95-51-44 բջջային հեռախոսահամարի միջև ընդհանուր 225 ելքային և 94 մուտքային հեռախոսազանգերը՝ 2011-2012թթ. ընթացքում, այդ թվում՝ հաստատվել է 2011թ. օգոստոսի 29-ին և սեպտեմբերի 3-ին Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարը «Yerevan, Raffi 89» և «Yerevan, Admiral Isakov str. 29» հասցեներում տեղակայված ալեհավաք կայանների կողմից սպասարկվելու հանգամանքները,
 Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 094-75-83-36 բջջային hեռախոսահամարի և Արմեն Ավետիսյանի կողմից շահագործվող 093-81-46-44 բջջային hեռախոսահամարի միջև հաստատվել են ընդհանուր՝ 2170 ելքային և 1214 մուտքային hեռախոսազանգեր, հաստատվել է նաև, որ 29.08.2011թ. և 03.09.2011թ. Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 094-75-83-36 հեռախոսահամարի և Թերեզա Oհանյանի կողմից շահագործվող 098-74-55-80 հեռախոսահամարի միջև արձանագրված հեռախոսազանգերի օրերի դրությամբ Արմեն Ավետիսյանի և Թերեզա Սարգսյանի միջև հեռախոսակապերը և միևնույն ալեհավաք կայանների կողմից նրանց կողմից շահագործվող բջջային հեռախոսահամարների սպասարկվելու հանգամանքը,
 Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարի և Հայկանուշ Կարապետյանի կողմից շահագործվող 055-08-96-43 բջջային հեռախոսահամարի միջև առկա են եղել ընդհանուր՝ 9 ելքային և 23 մուտքային հեռախոսազանգ, Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործված 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարի և վկա՝ Թ.Սարգսյանի դստեր Տաթևիկ Խաչատրյանի կողմից շահագործվող 094-72-36-61 բջջային հեռախոսահամարի միջև առկա են եղել ընդհանուր՝ 1008 ելքային և 323 մուտքային հեռախոսազանգ՝ 2011 թվականի հոկտեմբերի 14-ից 2012 թվականի հոկտեմբերի 14-ն ընկած ժամանակահատվածում, և միայն 2012 թվականի հոկտեմբեր ամսից սկսած Թ.Սարգսյանի կողմից շահագործվող 093-09-04-84 բջջային հեռախոսահամարի և Տ.Խաչատրյանի կողմից շահագործվող 094-72-36-61 բջջային հեռախոսահամարի միջև կատարվել են հեռախոսազանգեր,
 Թերեզա Սարգսյանի կողմից 2011-2012թթ. ընթացքում 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարը շահագործելու հանգամանքը հաստատվել է նաև մյուս դստեր՝ Վիկտորիա Խաչատրյանի կողմից շահագործվող 093-17-72-07 հեռախոսահամարի հետ առկա ընդհանուր՝ 739 ելքային և 377 մուտքային հեռախոսազանգերով՝ 2011 թվականի օգոստոսի 14-ից 2012 թվականի հոկտեմբերի 31-ն ընկած ժամանակահատվածում, և ամուսնու՝ Լյովա Խաչատրյանի կողմից շահագործվող 098-08-69-84 հեռախոսահամարի հետ առկա ընդհանուր՝ 51 ելքային և 6 մուտքային հեռախոսազանգերով՝ 2011 թվականի օգոստոսի 30-ից 2012 թվականի սեպտեմբերի 15-ն ընկած ժամանակահատվածում, և վերջիններիս հետ 2012 թվականի հոկտեմբեր ամսից սկսած նոր միայն Թ.Սարգսյանն իր կողմից շահագործվող 093-09-04-84 բջջային հեռախոսահամարով կատարած հեռախոսազանգերը,
 Թերեզա Օհանյանի և Վարսիկ Մկրտչյանի ցուցմունքներում հայտնած իրենց երեքի հանդիպումը Թ.Օհանյանի բնակության վայրում և հեռախոսազանգերը, որոնք տեղի են ունեցել 2011 թվականի նոյեմբերի 24-ին, քանզի Թերեզա Օհանյանի և Վարսիկ Մկրտչյանի կատարված ելքային և մուտքային հեռախոսազանգերը՝ ցուցմունքների բովանդակությանը համապատասխան, հայտնաբերվել են միայն այդ օրը, և միայն այդ օրն է նրանց կողմից շահագործվող բջջային հեռախոսահամարներն սպասարկվել նույն ալեհավաք կայանների կողմից։ Բացի այդ, հանդիպումը նշված օրը տեղի ունենալու մասին է վկայել նաև Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարը 24.11.2011թվականին՝ ժամը 19:45-ին և ժամը 20:35-ին, համապատասխանաբար «Yerevan, Bangladesh A1, Andraniki 48» և «Yerevan, Bangladesh, Boiler N7 SHJK» ալեհավաք կայանների կողմից սպասարկվելու հանգամանքը։ Բացի այդ, նշված հանգամանքն է վկայել նաև մինչ նշված հանդիպումը կայանալը 24.11.2011թ.՝ ժամը 16:56-ից 19:05-ն ընկած ժամանակահատվածում «Yerevan, Aharonian str. 18» հասցեում, որն սպասարկել Է Վարսիկ Մկրտչյանի՝ Երևան քաղաքի Դրոյի 8 շենքի 38 բնակարանը, տեղակայված ալեհավաք կայանի կողմից Վարսիկ Մկրտչյանի կողմից շահագործվող 094-95-51-44 բջջային հեռախոսահամարի և Թերեզա Սարգսյանի կողմից շահագործվող 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարի սպասարկվելու հանգամանքը,
 Վարսիկ Մկրտչյանի ցուցմունքն առ այն, որ 2011թվականի նոյեմբերի վերջին Թ.Օհանյանի որդու՝ Աշոտ Գրիգորյանի կողմից իրեն փոխանցած 10.000 ԱՄՆ դոլար գումարը Թերեզա Սարգսյանին՝ վարորդ Արմեն Ավետիսյանի ներկայությամբ հանձնելու հանգամանքը, մասնավորապես՝ 28.11.2011թ. Արմեն Ավետիսյանի և Թերեզա Սարգսյանի ու Վարսիկ Մկրտչյանի միջև հեռախոսակապերը և միևնույն ալեհավաք կայանների կողմից նրանց շահագործած բջջային հեռախոսահամարների սպասարկվելու հանգամանքը,
 Թերեզա Սարգսյանի կողմից Վարսիկ Մկրտչյանի՝ Երևան քաղաքի Դրոյի 8 շենքի 38 բնակարանում գտնվելու հանգամանքը, որն սպասարկվել է «Yerevan, Aharonian str. 18» հասցեում տեղակայված ալեհավաք կայանի կողմից, և այն, որ Թերեզա Սարգսյանն իր կողմից շահագործվող 094-75-83-36 բջջային հեռախոսահամարից ընդհանուր 96 ելքային և 127 մուտքային հեռախոսազանգեր կատարելու ժամանակահատվածում գտնվել է հիշյալ հասցեում, առավել հաճախ՝ մինչ 2011թ. նոյեմբերի 24-ն ընկած ժամանակահատվածը։
Ինչ վերաբերում է զննություն կատարելու մասին 2016 թվականի հունիսի 29-ի արձանագրությանը, որի համաձայն ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչությունում Թերեզա Օհանյանի ներկայացրած լազերային սկավառակում առկա ձայնագրությունների զննությամբ հաստատվել է վերջինիս և վկա Վարսիկ Մկրտչյանի ցուցմունքներում թիվ 58204516 քրեական գործով մատնանշած հանգամանքները, ապա Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ գործի քննության ընթացքում տուժող Թերեզա Օհանյանը2016 թվականի ապրիլի 02-ին ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչությունում բացատրությանը կից ներկայացրել է իր և վկա Վարսիկ Մկրտչյանիխոսակցության ձայնագրությունը պարունակող լազերային սկավառակը: 2016 թվականի հունիսի 29-ինքննիչը, նպատակ ունենալով պարզել լազերային սկավառակի վրա առկա խոսակցության բովանդակությունը, կատարել է դրա զննություն:
Դատարանը, գնահատելով լազերային սկավառակի զննության արձանագրության թույլատրելիության հարցը, արձանագրում է, որ տուժող Թերեզա Օհանյանի կողմից ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչությունում ներկայացված լազերային սկավառակը ձեռք է բերվել քրեադատավարական օրենքով սահմանված կարգի էական խախտմամբ: Մասնավորապես, սույն գործով Թերեզա Օհանյանի և Վարսիկ Մկրտչյանի խոսակցությունների ձայնագրառման թույլտվության միջնորդություն դատարան չի ներկայացվել, դատարանը համապատասխան որոշում չի կայացրել: Լազերային սկավառակը վարույթն իրականացնող մարմնին է ներկայացրել տուժող Թերեզա Օհանյանը:
Ամփոփելով վերոգրյալը, Դատարանը գտնում է, որ նշված փաստական տվյալը ձեռք է բերվել տվյալ քրեական գործով քրեական դատավարություն իրականացնելու, համապատասխան քննչական գործողություն կատարելու իրավունք չունցող անձի կողմից, անձանց հաղորդակցվելու ձայնագրառման քրեադատավարական կարգի էական խախտմամբ: Նշվածը հիմք է տալիս եզրակացնելու, որ տուժող Թերեզա Օհանյանի և վկա Վարսիկ Մկրտչյանի հեռախոսային խոսակցությունը պարունակող լազերային սկավառակի զննության արձանագրությունը թույլատրելի ապացույց չէ, քանի որ դրա հիմքում ընկած փաստական տվյալը` լազերային սկավառակի բովանդակությունը կազմող տեղեկատվությունը, ձեռք է բերվել օրենքի պահանջների խախտմամբ, իսկ օրենքի խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցների օգտագործման սահմանադրական արգելքը վերաբերում է նաև դրանցից բխող ապացույցներին, հետևաբար, անթույլատրելի է նաևզննություն կատարելու մասին 2016 թվականի հունիսի 29-ի արձանագրությանը, որը սույն մեղադրական դատավճռի հիմքում դրվել չի կարող:
Դատական քննության ընթացքում հարցաքննվեցին նաև վկաներՏաթևիկ Խաչատրյանը և Լիլիա Վարդանյանը:
Վկա Տաթևիկ Խաչատրյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ հանդիսանում է ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի դուստրը, իսկ Թերեզա Օհանյանին չի ճանաչում: 2016 թվականի ապրիլին` քառօրյա պատերազմի ժամանակ տեղեկացել է, որ մորը հրավիրել են ազգային անվտանգության ծառայություն, երբ վերջինս գտնվել է ԼՂՀ-ում: Մայրն իրեն պատմել է, որ Վարսիկ Մկրտչյանն ինչ-որ գումարներ է վերցրել և այժմ հայտնում է, թե այդ գումարներն իր մայրն է վերցրել: Վարսիկ Մկրտչյանին ճանաչում է այդ դեպքից առաջ, վերջինս գնացել է իրենց տուն մերսում կատարելու համար: Դեպքի մասին այլ տեղեկություններ չունի: Վարսիկն իր մորը խնդրել է դիմում գրի և վերջինս էլ գրել է, սակայն դիմումի բովանդակությունն իրեն հայտնի չէ և չգիտի, թե դա ինչ դիմում է: Մոր գործերի վերաբերյալ տեղեկություն չունի: Օգտագործում է 094 72 36 61 հեռախոսահամարը, քույրը` Վիկտորիան`093 17 72 07 հեռախոսահամարը, իսկ հոր` Լյովա Խաչատրյանի հեռախոսահամարը չի հիշում: Ինքն այն ժամանակ եղել է ամուսնացած և բնակվել է Շերամի 1, բն. 9 հասցեում: 2011 թվականին Վարսիկ Մկրտչյանն իրեն հյուր է գնացել, հագուստներն է տարել: 2007-2011 թվականներին եղել է ուսանող: Ունեցել է «օպել» մակնիշի ավտոմեքենա, որը վաճառել է: Մեքենան եղել է իր տնօրինման ներքո: Մայրն ասել է, որ իրեն ոչ ոք գումար չի տվել և իրեն մեղադրում են այն բանի համար, որ ինքը գումար է վերցրել Վարսիկից: Ինքն անձամբ շորթմանն ականատես չի եղել, այդ ամենի մասին տեղեկացել է մորից: Մինչ իր մայրիկին ազգային անվտանգության ծառայություն հրավիրելը, ինքը ոչինչ այդ գումարների մասին չի լսել:
Դատական քննության ընթացքում վկա Լիլիա Վարդանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ ամբաստանյալին և տուժողին չի ճանաչում: Դեպքի մասին տեղեկացել է քննչական մարմնում, երբ հրավիրվել է հարցաքննության: Առողջական խնդիրներրի պատճառով բուժական մերսումների է հաճախել Վարսիկ Մկրտչյանի մոտ: Դեպքի մասին ոչինչ հստակ ասել չի կարող: Գումար վերցնելու կամ տալու պրոցեսի ականատես չի եղել: Չի կարող հաստատել կամ հերքել գումար տալու կամ վերցնելու հանգամանքը, քանի որ դրան ականատես չի եղել: Մերսման ընթացքում բազմաթիվ մարդիկ են այցելելՎարսիկի բնակարան, սակայն առաջչեն եկել:
Դատարանը, վերլուծելով և գնահատելով վկաներ Տաթևիկ Խաչատրյանի և Լիլիա Վարդանյանի ցուցմունքները, գտնում է, որ բովանդակային առումով դրանք ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի մեղադրանքը հերքող կամ հաստատող փաստական տվյալներ չեն պարունակում, անորոշության պատճառով վերաբերելի չեն, ուստի դրանք որպես ապացույց, Դատարանը սույն դատավճռի հիմքում չի դնում:

Դատարանիկողմիցհաստատվածփաստականհանգամանքները.
Դատաքննությամբ, գործիպատշաճիրավականընթացակարգիշրջանակներումհետազոտվածվերոգրյալ ապացույցներով, Դատարանըհիմնավորվածէհամարումհետևյալը.
Ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը և տուժող Թերեզա Օհանյանը բուժման նպատակով մերսում են ստացել սույն քրեական գործով վկա Վարսիկ Մկրտչյանի կողմից, որի ընթացքում վերջինս մտերմացել է ամբաստանյալի և տուժողի հետ:
Վկա Վարսիկ Մկրտչյանը տուժող Թերեզա Օհանյանին պատմել է ԹերեզաՍարգսյանի մասին՝ասելով,որ վերջինս աշխատում է "Չորրորդ իշխանություն» պարբերականում՝ որպես լրագրող և իրավախորհրդատու: Բացի այդ հայտնել է, որ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանն ունի մեծ շրջապատ, ծանոթությունների լայն շրջանակ, այդ թվում նաև՝իրավաբան ծանոթներ, ովքեր աշխատում են ՀՀ Նախագահի աշխատակազմում և նրանց միջոցով էլ կարողանում է օգտակար լինել քրեակատարողական հիմնարկներում գտնվող անձանց, օգնում է նրանց պատիժը կրելուց պայմանական վաղաժամկետ ազավելու գործընթացին։
Ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը և տուժող Թերեզա Օհանյանն առաջին անգամ հանդիպել են 2011թվականի գարնանը՝ վկա Վարսիկ Մկրտչյանի տանը, Տուժող Թերեզա Օհանյանիհեռանալուց հետո Վարսիկ Մկրտչյանն ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանին է ներկայացրել տուժող Թերեզա Օհանյանին՝ հայտնելով, որ նա հանդիսանում է ՀՀ ԱՆ «Նուբարաշեն»ՔԿՀ-ում ցմահ ազատազրկման ձևով պատիժը կրողդատապարտյալ ԷդուարդԳրիգորյանի մայրը։ Տեղեկանալով այդ մասին ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանն սկսել է վատաբանել Թերեզա Օհանյանին և նրաորդուն, սակայն Վարսիկ Մկրտչյանը վերջինիս հորդորել է ձեռնպահ մնալ և չվատաբանել Թերեզա Օհանյանին՝ պատճառաբանելով, որ նա մեղավոր չէ որդու կատարածի համար։ Մի քանի ամիս անց՝2011 թվականիօգոստոսին,ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը, Վարսիկ Մկրտչյանինհերթականայցելության ընթացքում, վերսկսել է Թերեզա Օհանյանի և նրա որդու մասին խոսակցությունը՝ հայտնելով, որ սեպտեմբերամսին «մեծ համաներում» է սպասվում, ապա խաբել է, թե իբր ինքը ցանկություն ու հնարավորություն ունի օգնելու ցմահ դատապարտյալԷդուարդ Գրիգորյանին պատժի հետագա կրումից ազատելուհարցում, մասնավորապես, կապեր ունի ՀՀ Նախագահի աշխատակազմում և իբր այնտեղ իր ծանոթ պաշտոնատար անձանց միջոցով կարող է կարգավորել Էդուարդ Գրիգորյանին ՀՀ անկախության տարեդարձի կապակցությամբ սպասվելիք համաներման ցուցակում ընդգրկվելու, ապա ՀՀ Նախագահի կողմից ներում շնորհելու հարցը։
Վկա Վարսիկ Մկրտչյանն այդ խոսակցությունը փոխանցել է տուժող Թերեզա Օհանյանին, ով հետաքրքրվել է ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի առաջարկով և 2011 թվականի օգոստոս ամսին Երևան քաղաքի Հարավ-Արևմտյան թաղամասում գտնվող «Արմենիկում» հիվանդանոցի մոտ հանդիպել էամբաստանյալի հետ:Հանդիպմանը մասնակցել է նաև սույն քրեական գործով վկա, ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի մտերիմ Արմեն Ավետիսյանը: Հանդիպման ընթացքում ամբաստանյալը տուժող Թերեզա Օհանյանին հայտնել է, որ մտերիմ հարաբերությունների մեջ է գտնվում բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց հետ և նրանց կաշառք տալու միջոցով կարող է լուծել տուժողի որդու՝ ցմահ ազատազրկման ձևով պատիժ կրող դատապարտյալԷդուարդ Գրիգորյանի պատժից ազատելու հարցը։ Տուժող Թերեզա Օհանյանը, տեղեկացված լինելովամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի զանգվածային լրատվական միջոցում աշխատելու և հայտնի լրագրող լինելու հանգամանքներին, ինչպես նաև հավատալով բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց շրջանում լայն կապեր ունենալու վերջինիս վստահեցումներին, հավատացել և վստահություն է ձեռք բերել ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի նկատմամբ, համոզվել կաշառք տալու միջոցով իր որդուն ազատելու հնարավորությանը: Այսինքն,ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի՝ դրդչության բովանդակությունը կազմող գործողությունները տուժող Թերեզա Օհանյանի մոտ կաշառք տալու վճռականություն են առաջացրել, ինչի արդյունքում 2011 թվականի օգոստոսի 29-ից նոյեմբերի 28-ն ընկած ժամանակահատվածում, Երևան քաղաքի Հարավ-Արևմտյան թաղամասում գտնվող «Արմենիկում» հիվանդանոցի մոտ, այնուհետև, վկա Վարսիկ Մկրտչյանի՝ Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 8 շենքի 38 բնակարանում մաս-մաս ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանին է փոխանցել 4.903.740 ՀՀ դրամին համարժեք 12.000 ԱՄՆ դոլար գումարը:
Ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը, վերցնելով այդ գումարը, որևէ գործողություն չի կատարել, որևէ պաշտոնատար անձանց այն չի փոխանցել, այսինքն՝ տուժող Թերեզա Օհանյանի կամքից անկախ հանգամանքներում հանցագործությունը՝ կաշառք տալը, ավարտին չի հասցվել, իսկ Թերեզա Սարգսյանը խաբեությամբ հափշտակել է տուժող Թերեզա Օհանյանի առանձնապես խոշոր չափերով գույքը՝ 4.903.740 ՀՀ դրամին համարժեք 12.000 ԱՄՆ դոլար գումարը։

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Վերլուծելով ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի առաջադրված մեղադրանքը, քննարկելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտված վերոգրյալ ապացույցները, գնահատելով դրանք իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիության և արժանահավատության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից` հիմնված ներքին համոզմամբ, Դատարանն ապացուցված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը մեղավորությամբ կատարել է ուրիշի գույքի առանձնապես խոշոր չափերի հափշտակություն և առանձնապես խոշոր չափերով կաշառք տալու դրդչության փորձ, նրա արարքները որակված են ճիշտ և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 38-34-312-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին:
Դատարանը նման հետևության է հանգել հաշվի առնելով հետևյալը՝
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի համաձայն՝ խարդախությունը՝ խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու եղանակով ուրիշի գույքի զգալի չափերով հափշտակությունը կամ ուրիշի գույքի նկատմամբ իրավունք ձեռք բերելն է:
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետը պատասխանատվություն է նախատեսում առանձնապես խոշոր չափերով կատարված խարդախության համար:
Խարդախության հանցակազմի քրեաիրավական բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանի կողմից վերլուծության է ենթարկվել Լ.Ավետիսյանի գործով որոշման մեջ: Նշված որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…)Խարդախությունը դասվում է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների, մասնավորապես՝ հափշտակությունների շարքին: Ինչպես երևում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի բովանդակությունից, խարդախությունը «խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու եղանակով ուրիշի գույքի հափշտակությունը կամ ուրիշի գույքի նկատմամբ իրավունք ձեռք բերել[ն]»է:
Թեև խարդախության պարագայում առկա է գույքի սեփականատիրոջ կողմից հանցագործին գույքը կամ դրա նկատմամբ իրավունքները փոխանցելու կամային ակտ, սակայն գույքը կամ դրա նկատմամբ իրավունքները փոխանցելու ակտի կամային բնույթը սեփականատիրոջ գիտակցության և կամքի վրա հանցագործի ունեցած ներգործության հետևանք է: Այս կապակցությամբ էական նշանակություն կարող է ունենալ թե գույքն ուրիշին հանձնելու գործում ով է նախաձեռնություն դրսևորել: Արդյոք գույքը կամ գույքի նկատմամբ իրավունքները հանձնելու տուժողի մտադրությունն առաջացել է հանցավորի կողմից նրան համոզելու և հորդորելու արդյունքում:
(…) օբյեկտիվ կողմից խարդախությունը կատարվում է խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու եղանակով, ինչի արդյունքում մոլորության մեջ ընկած սեփականատերը կամ իրավասու այլ անձը կամավոր կերպով գույքը կամ գույքի նկատմամբ իրավունքները հանձնում է հանցագործին կամ այլ անձի կամ անձանց կամ չի խոչընդոտում վերջիններիս կողմից այդ գույքը կամ գույքի նկատմամբ իրավունքները վերցնելուն:
Սուբյեկտիվ կողմից խարդախությունը բնութագրվում է ուղղակի դիտավորությամբ և շահադիտական նպատակով:
Խարդախությունը կատարվում է միայն ուղղակի դիտավորության մեղքի ձևով. հանցավորը պետք է գիտակցի, որ խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու միջոցով հափշտակում է ուրիշի գույքը, ինչպես նաև պետք է նախատեսի և ցանկանա դա:
Խարդախության սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է նաև շահադիտական նպատակի առկայությամբ, այսինքն` մինչև գույքը վերցնելը կամ գույքին տիրանալը հանցավորն ի սկզբանե նպատակ է ունենում հափշտակելու այն, չվերադարձնելու գույքը, չկատարելու խոստումը կամ պայմանագրային պարտավորությունները:
Հակառակ դեպքում, երբ գույքը չվերադարձնելու, խոստումը կամ պարտավորությունները չկատարելու դիտավորությունն առաջանում է գույքը վերցնելուց հետո (անկախ շարժառիթից), խարդախության հանցակազմը բացակայում է:
Խարդախության միջոցով ուրիշի գույքը հափշտակելու ուղղակի դիտավորության և գույքը հափշտակելու շահադիտական նպատակի առկայության կամ բացակայության մասին դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն գործով ձեռք բերված ապացույցների համակցության վրա:
Նշված ապացույցների գնահատման արդյունքում դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է հաստատված համարի, որ անձն ի սկզբանե նպատակ է ունեցել խարդախության միջոցով հափշտակել ուրիշի գույքը, և եթե ապացուցվի, որ ունեցել է, ապա խարդախության հանցակազմն առկա է:
Ընդ որում, եթե ապացույցների բավարար համակցությամբ և հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով չի հիմնավորվում, որ շահադիտական նպատակը ծագել է համապատասխան գործարքի կնքումից առաջ, ապա նման դեպքերում խարդախության հանցակազմ առկա չէ» ( Լիա Ավետիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի փետրվարի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0176/01/09 որոշման 22-26-րդ կետերը):
Վերահաստատելով և զարգացնելով Լ.Ավետիսյանի գործով որոշման մեջ արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանը Ռ. Պապյանի գործով որոշման մեջ արձանագրել է. « (...) սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների, մասնավորապես հափշտակությունների համար ընդհանուր հատկանիշ է հանդիսանում ուրիշի գույքին տիրանալը, որը կատարվում է տարբեր եղանակներով: Խարդախության դեպքում, ինչպես արդեն նշվեց, գույքը հանցավորին է անցնում սեփականատիրոջ կամքով, սակայն խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու հետևանքով: Ընդ որում, գույքը կամ դրա նկատմամբ իրավունքները փոխանցելու նպատակով սեփականատիրոջ գիտակցության և կամքի վրա հանցավորը կարող է ազդել (ներգործել) տարբեր եղանակներով:
Մասնավորապես, իր հանցավոր նպատակն իրագործելու, գույքն իր տիրապետության տակ վերցնելու և այն հափշտակելու նպատակով խարդախություն կատարող անձը կարող է գույքի սեփականատիրոջը համոզել, հորդորել կատարելու այս կամ այն հանցագործությունը: Սեփականատերը, համաձայնելով կատարել նշված հանցագործությունը և խարդախություն կատարող անձին դիտարկելով որպես իրեն հանցակից, ընկնում է մոլորության մեջ և սխալ պատկերացնելով հանցագործության դեպքի զարգացումը, արարքի և հետևանքի միջև պատճառական կապը կամ հանցագործության մյուս հանգամանքները` կամավոր կերպով գույքը կամ դրա նկատմամբ իրավունքները հանձնում է խարդախին կամ այլ անձի կամ չի խոչընդոտում վերջիններիս կողմից այդ գույքը կամ գույքի նկատմամբ իրավունքները վերցնելուն:»:
Սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է դառնում, որ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանն իր հանցավոր մտադրությունն իրագործելու և տուժող Թերեզա Օհանյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով վերջինիս դրդել է իր միջոցով կաշառք տալ իրեն անհայտ պաշտոնատար անձանց, որից հետո տուժողից ստանալով կաշառքի առարկան` հափշտակել է այն: Հետևաբար Դատարանը գտնում է, որ Թերեզա Սարգսյանի արարքին ճիշտ քրեաիրավական գնահատական տալու համար անհրաժեշտ է համադրված վերլուծության ենթարկել հանցակցությունը և հանցափորձը սահմանող, ինչպես նաև կաշառք տալու և կաշառքի միջնորդության համար քրեական պատասխանատվություն նախատեսող իրավանորմերը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցակցություն է համարվում երկու կամ ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցությունը դիտավորյալ հանցագործությանը»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Կատարողի հետ մեկտեղ հանցակիցներ են համարվում կազմակերպիչը, դրդիչը և օժանդակողը»:
Հանցակցության հատկանիշների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Մաթևոսյանի և Ռ.Հարությունյանի գործով որոշման մեջ: Համաձայն այդ որոշման`
«(…) հանցակցությանը բնորոշ են 3 հատկանիշ.
1. հանցագործության կատարումը երկու կամ ավելի անձանց կողմից
2. գործողությունների համատեղությունը
3. հանցակցության դիտավորյալ բնույթը:
Հանցակցության առաջին օբյեկտիվ հատկանիշը՝ հանցագործության կատարումը երկու կամ ավելի անձանց կողմից, արտահայտվում է այն բանում, որ հանցագործությունը պետք է կատարեն հանցագործության սուբյեկտ հանդիսացող երկու կամ մի քանի անձ: Հանցակիցներ կարող են լինել քրեական պատասխանատվության ենթարկելու տարիքի հասած մեղսունակ ֆիզիկական անձինք: Հանցակցության համար անհրաժեշտ է հանցագործության սուբյեկտի բոլոր հատկանիշներով օժտված ոչ պակաս երկու անձի առկայությունը:
Հանցակցության մյուս օբյեկտիվ հատկանիշը՝ հանցակիցների գործունեության համատեղությունը, նշանակում է, որ հանցագործության մասնակիցներից յուրաքանչյուրի գործողությունները փոխադարձ լրացնում են միմյանց և ուղղված են կոնկրետ հանցանքի կատարմանը: Հանցակիցները, միացնելով իրենց համատեղ ջանքերը, ձգտում են միասնական արդյունքի, և դրա համար յուրաքանչյուրն իր ներդրումն է ունենում ընդհանուր գործում:
Հանցակցության վերջին հատկանիշը գործունեության դիտավորյալ բնույթն է: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ հոդվածը, որը տալիս է հանցակցության հասկացությունը, կոնկրետ մատնանշում է անձանց դիտավորյալ մասնակցությունը դիտավորյալ հանցագործության կատարմանը: Հանցակցության նման բնորոշումը հստակ ընդգծում է, որ անձինք գործում են միայն դիտավորյալ մեղքով և միայն դիտավորյալ հանցագործություններում» (Ալիկ Ռուդիկի Մաթևոսյանի և Ռաֆիկ Արայիկի Հարությունյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2008 թվականի հուլիսի 25-ի թիվ ՎԲ-48/08 որոշման 28-րդ կետը):
Մեջբերված դիրքորոշումը Վճռաբեկ դատարանը զարգացրել է Ա.Միքայելյանի և Ա.Վաղարշակյանի գործով կայացված որոշման մեջ՝ արձանագրելով, որ «(…) հանցակցի քրեական պատասխանատվության հիմքում ընկած է ոչ միայն նրա և կատարողի արարքի միջև պատճառական կապի առկայությունը, այլ նաև նրա կողմից կատարողի արարքի և դրա հետևանքների նկատմամբ որոշակի գիտակցական-կամային վերաբերմունք դրսևորելը:
Այսպես` հանցակցության սուբյեկտիվ կողմը նախատեսում է մեղքի բացառապես դիտավորյալ ձև, ընդ որում, որոշակի հանցանքի կատարմանն այլ անձանց հետ համատեղ մասնակցելու դիտավորությունն արտահայտվում է միայն ուղղակի ձևով, իսկ հանցագործության վտանգավոր հետևանքների նկատմամբ դրսևորվող դիտավորյալ մեղքի տեսակը կարող է լինել և ուղղակի, ևանուղղակի:
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ հանցակցության սուբյեկտիվ կողմին բնորոշ է այն, որ յուրաքանչյուր հանցակից պետք է`
1) գիտակցի, որ համատեղ գործում է կատարողի կամ այլ հանցակցի հետ.
2) գիտակցի, որ իր արարքն անհրաժեշտ պայման է մյուս հանցակցի կողմից արարք կատարելու համար և ցանկանա համատեղ մասնակցել հանցագործությանը.
3) նյութական հանցակազմի դեպքում նախատեսի հանրորեն վտանգավոր հետևանքը և ցանկանա կամ գիտակցաբար թույլ տա դրա առաջացումը» (Արամ Արշավիրի Միքայելյանի և Արայիկ Ժորժիկի Վաղարշակյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2012 թվականի դեկտեմբերի 5-ի թիվ ԵԱՔԴ/0174/01/11 որոշման 17-րդ կետը):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «Դրդիչ է համարվում այն անձը, ով մեկ ուրիշ անձի դրդել է հանցանք կատարելու՝ համոզելու, նյութապես շահագրգռելու, սպառնալիքի միջոցով կամ այլ եղանակով»:
Սույն որոշման նախորդ կետում մեջբերված դիրքորոշումների լույսի ներքո մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-րդ հոդվածի 4-րդ մասը՝Դատարանն արձանագրում է, որ դրդիչը, ազդելով կատարողի գիտակցության և կամքի վրա, տարբեր եղանակներով (համոզելով, նյութապես շահագրգռելով, սպառնալով և այլն) վերջինիս մոտ առաջացնում է հանցանք կատարելու դիտավորություն և վճռականություն: Դրդչության սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է ուղղակի դիտավորությամբ, հանցավորը գիտակցում է, որ իր գործողություններով մեկ ուրիշին դրդում է հանցանքի կատարմանը, նախատեսում և ցանկանում է այդ հանցանքի կատարումը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցափորձ է համարվում ուղղակի դիտավորությամբ կատարված այն գործողությունը (անգործությունը), որն անմիջականորեն ուղղված է հանցանք կատարելուն, եթե հանցագործությունն ավարտին չի հասցվել անձի կամքից անկախ հանգամանքներով»:
Մեջբերված քրեաիրավական դրույթը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել Ա.Բաղդասարյանի գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «Օբյեկտիվ կողմից հանցափորձը բնութագրվում է`
1. գործողությամբ (անգործությամբ), որն անմիջականորեն ուղղված է հանցանքի կատարմանը,
2. հանցագործությունն անձի կամքից անկախ հանգամանքներով ավարտին չհասցնելով:
Հանցափորձն առկա է այն ժամանակ, երբ հանցագործությունը մինչև վերջ չի հասցվում, այլ կերպ` հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի կատարումն սկսվում է, սակայն չի ավարտվում: Նյութական հանցագործության դեպքում չի առաջանում օրենքով նախատեսված հետևանքը կամ հետևանքն առաջանում է, սակայն ոչ հանցավորի դիտավորությամբ նախատեսվածը (…):
Հանցափորձը բնութագրող (…) հատկանիշն այն է, որ հանցագործությունը մինչև վերջ չի հասցվում հանցավորի կամքից անկախ հանգամանքներում: Սուբյեկտիվ կողմից հանցափորձը հնարավոր է միայն ուղղակի դիտավորությամբ» (Արարատ Վազգենի Բաղդասարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0168/01/10 որոշման 16-րդ կետը):
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ
ա) դրդչի արարքը ենթակա է որակման կատարողի արարքի համար պատասխանատվություն նախատեսող ՀՀ քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածով՝ հղում կատարելով նույն օրենսգրքի 38-րդ հոդվածին: Այն դեպքում, երբ հանցագործությունն ավարտին չի հասցվում կատարողի կամքից անկախ պատճառներով, դրդչի արարքը ենթակա է որակման ՀՀ քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածով՝ հղում կատարելով նույն օրենսգրքի 38-րդ և 34-րդ հոդվածներին,
բ) այն դեպքում, երբ դրդչությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքում նախատեսված է որպես հանցագործության օբյեկտիվ կողմի հատկանիշ, որը կատարվում է խոստումներ տալու, խաբեության կամ այլ եղանակով, արարքը որակելիս ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-րդ հոդվածի 4-րդ մասի վրա հղում չի կատարվում,
գ) դրդչությունը կարող է առանձին հանցագործությունների կատարման միջոց հանդիսանալ (օրինակ՝ խարդախությունը, որը կատարվում է խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու եղանակով):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 312-րդ հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է նախատեսում պաշտոնատար անձին կաշառք տալու, այն է՝ պաշտոնատար անձին անձամբ կամ միջնորդի միջոցով նրա կամ այլ անձի համար դրամ, գույք, գույքի նկատմամբ իրավունք, արժեթղթեր կամ որևէ այլ առավելություն խոստանալու կամ առաջարկելու կամ տրամադրելու համարª իր կամ իր ներկայացրած անձանց օգտին պաշտոնատար անձի կողմից իր լիազորությունների շրջանակում որևէ գործողություն կատարելու կամ չկատարելու կամ պաշտոնատար անձի կողմից իր պաշտոնեական դիրքն օգտագործելով այդպիսի գործողություն կատարելուն կամ չկատարելուն նպաստելու կամ ծառայության գծով հովանավորչության կամ թողտվության համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 312-րդ հոդվածի 4-րդ մասում ամրագրված է խրախուսական նորմ, որի համաձայն՝«Կաշառք տվող անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե տեղի է ունեցել կաշառքի շորթում, կամ եթե այդ անձը կաշառք տալու մասին ոչ ուշ, քան 3 օր հետո կամավոր հայտնել է իրավապահ մարմիններին»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 313-րդ հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է նախատեսում կաշառքի միջնորդության, այն է՝ կաշառք տվողի և կաշառք ստացողի միջև կաշառքի շուրջ համաձայնության գալուն կամ արդեն կայացած համաձայնության իրականացմանը նպաստելու համար:
Վճռաբեկ դատարանը Ռ.Պապյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքրորոշում է հայտնել այն մասին, որ. «(...) կաշառք տալը կարող է կատարվել ինչպես անձամբ, այնպես էլ միջնորդի միջոցով: Այլ խոսքով՝ կաշառքի միջնորդությունը կաշառք տալուն աջակցելու ձևերից մեկն է, որը տարբերվում է կաշառք տալու հանցակցության ձևերից՝ կազմակերպումից, դրդչությունից և օժանդակությունից: Դատարանն արձանագրում է, որ կաշառքի միջնորդության հանցակազմն իր մեջ չի ներառում այսպես կոչված «կարծեցյալ միջնորդության» դեպքերը: «Կարծեցյալ միջնորդությունը» այն իրադրությունն է, երբ անձը կաշառք տվողից վերցնում է կաշառքի առարկան` իբրև թե պաշտոնատար անձին հանձնելու համար, սակայն մտադրություն չունի փոխանցել այն:
Ընդ որում, հնարավոր են «կարծեցյալ միջնորդության» մի քանի իրավիճակներ, այն է՝
1) կաշառք տալու նախաձեռնություն ցուցաբերում է «կարծեցյալ միջնորդը», ով համոզում է կաշառք տվողին, որ ինքն անհրաժեշտ կապեր ունի համապատասխան պաշտոնատար անձի հետ և դրդում է իրեն տալ կաշառքի առարկան՝ համապատասխան պաշտոնատար անձին փոխանցելու համար, սակայն չի կատարում իր խոստումը և չի փոխանցում կաշառքի առարկան,
2) կաշառք տալու նախաձեռնություն ցուցաբերում է կաշառք տվողը, ով «կարծեցյալ միջնորդին» համոզում է կաշառքը տալ պաշտոնատար անձին, իսկ «կարծեցյալ միջնորդը» համաձայնվում է` նպատակ չունենալով կաշառքի առարկան փոխանցել պաշտոնատար անձին:
Ինչ վերաբերում է «կարծեցյալ միջնորդի» արարքի որակմանը, ապա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ նման դեպքերում արարքը ճիշտ որակելու համար նախ և առաջ անհրաժեշտ է պարզել և գործով ձեռք բերված ապացույցներով հիմնավորել, թե ով է նախաձեռնել կաշառք տալը՝«կարծեցյալ միջնորդը», թե կաշառք տվողը: Ուստի, այն դեպքում, երբ «կարծեցյալ միջնորդը» որևէ անձի օգտին գործողություններ (անգործություն) կատարելու նպատակով դրդում է անձին իրեն փոխանցել կաշառքի առարկան, որպեսզի ինքը փոխանցի պաշտոնատար անձին, սակայն ի սկզբանե նման մտադրություն չի ունենում, այլ ցանկանում է հափշտակել այն, ապա արարքը պետք է որակվի համակցության կանոններով՝ որպես խարդախություն և կաշառք տալու փորձի դրդչություն: Ընդ որում, որևէ իրավական նշանակություն չունի` դրդիչը կոնկրետ նշել է, թե որ պաշտոնատար անձին է ենթադրվում փոխանցել կաշառքի առարկան, թե ոչ:
Հետևաբար «կարծեցյալ միջնորդի» արարքը հանցագործությունների համակցության կանոններով որակելու համար անհրաժեշտ է պարզել, թե գործով ձեռք բերված փաստական տվյալներով հիմնավորվե±լ է արդյոք, որ կաշառք տալը նախաձեռնել է «կարծեցյալ միջնորդը» և անձի մեղադրանքի ծավալում ընդգրկվե±լ է արդյոք, որ դրդիչը համոզելու, հորդորելու կամ այլ եղանակով ազդել է կաշառք տվողի գիտակցության և կամքի վրա:
24. Սույն որոշման 16-22-րդ կետերում շարադրված վերլուծության հետ համադրելով սույն որոշման 23-րդ կետում շարադրված վերլուծությունը՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ «կարծեցյալ միջնորդի» արարքը որպես կաշառք տալու դրդչություն և խարդախություն որակվում է այն դեպքում, երբ ինչպես «կարծեցյալ միջնորդը», այնպես էլ կաշառք տվողը գիտակցում են, որ հանցանք են կատարում և ցանկանում են դա: Բացի այդ, ինչպես «կարծեցյալ միջնորդը», այնպես էլ կաշառք տվողը գիտակցում են, որ գործում են համատեղ, թեև նրանց նպատակներն ու շարժառիթները տարբեր են:
«Կարծեցյալ միջնորդի» արարքը որպես կաշառք տալու դրդչություն և խարդախություն որակելը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ կաշառք տալու դրդչությունն ինքնուրույն հանցագործություն է և թեև պարունակում է խարդախության հատկանիշներ, այնուամենայնիվ չի հանդիսանում խարդախության միջոց: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել, որ «կարծեցյալ միջնորդի» արարքը խարդախությունից բացի, կարող է պարունակել նաև այլ հանցագործության հատկանիշներ (օրինակ` անձի գույքին խարդախությամբ տիրանալու նպատակով հանցավորը դրդում է փաստաթղթեր կեղծել: Նման դեպքերում արարքը պետք է որակվի հանցագործությունների համակցությամբ որպես խարդախություն և կեղծ փաստաթղթեր պատրաստելու կամ իրացնելու դրդչություն):
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ, անկախ այն հանգամանքից, թե ով է նախաձեռնել կաշառք տալը, կաշառք տվողի արարքը պետք է որակվի որպես կաշառք տալու փորձ, քանի որ վերջինս որոշ գործողություններ է կատարում, որոնք անմիջականորեն ուղղված են հանցանք կատարելուն (օրինակ` միջնորդին փոխանցում է կաշառքի առարկան), սակայն հանցագործությունն ավարտին չի հասցվում նրա կամքից անկախ հանգամանքներով:(...)»:
Անդրադառնալով սույն գործի փաստական հանգամանքներին՝ Դատարանն արձանագրում է,որկաշառք տալու նախաձեռնություն է ցուցաբերել ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը՝ «կարծեցյալ միջնորդը», ով համոզել է տուժող Թերեզա Օհանյանին, որ ինքն անհրաժեշտ կապեր ունի համապատասխան պաշտոնատար անձանց հետ և դրդել է նրան տալ կաշառքի առարկան՝ համապատասխան պաշտոնատար անձին փոխանցելու համար, սակայն չի կատարել իր խոստումը և չի փոխանցել կաշառքի առարկան: Այսպիսով, Դատարանը հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը խաբեությամբ և տուժող Թերեզա Օհանյանի վստահությունը չարաշահելու եղանակով, վերջինիս որդուն՝ դատապարտյալ Էդուարդ Գրիգորյանի նկատմամբ համաներման կիրառմամբ հետագա պատժի կրումից ազատելու պատրվակով համոզել, դրդել է իր միջոցով առանձնապես խոշոր չափերով կաշառք տալ իր ծանոթ պաշտոնատար անձանց, սակայն տուժողից ստանալով պահանջված գումարը՝ հափշտակել է այն:
Այսպիսով, Դատարանը սույն քրեական գործի քննության ընթացքում ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների բավարար համակցության գնահատման արդյունքում գտնում է, որ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանը քրեական պատասխանատվության է ենթակա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 38-34-312-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքների համար:
Դատարանը, անդրադառնալով ամբաստանյալ ամբաստանյալ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցին, արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները»:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի տեսակները»:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) [Պ]ատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) [Պ]ատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։
Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ, ինչի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման 39–րդ կետում հայտնել է հետևյալը.
«(…)Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
(…)
Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին:
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։
(…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն»։
Ուսումնասիրելով սույն քրեական գործի նյութերը՝ Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի անձը բնութագրող հանգամանք է հանդիսանում դատվածություն չունենալը (հիմք՝ ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի 2016 թվականի ապրիլի 04-ի տեղեկանքը):
Դատարանն ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտում վերջինիս վատառողջ լինելը:2018 թվականի ընթացքում կատարված և ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի հետազոտության արդյունքներով տրված՝ Սրտաբանության ԳՀԻ 2018 թվականի ապրիլի 26-ի թիվ 76 տեղեկանքի համաձայն՝ վերջինիս մոտ ախտորոշվել է անկայուն հարաճուն ստենոկարդիա, զարկերակային հիպերտոնիա, կրիզային ընթացիկ, քրոնիկ սրտային անբավարարություն, դիսցիրկուլյար հիպերտոնիկ էնցեֆալոպատիա:
Դատարանը որպես ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի անձը բնութագրող հանգամանք է դիտում այն, որ վերջինս բնութագրվում է դրական, զբաղվել է բարեգործությամբ, պարգևատրվել է մի շարք պատվոգրերով, ինչը հաստատվում է քրեական գործում առկա բնութագրերով, շնորհակալագրերի և պատվոգրերի պատճեններով:
Ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող և մեղմացնող հանգամանք Դատարանը չի արձանագրել:
ՀՀ քրեական օրենսգքրի 34-րդ հոդվածի համաձայն՝ հանցափորձ է համարվում ուղղակի դիտավորությամբ կատարված այն գործողությունը (անգործությունը), որն անմիջականորեն ուղղված է հանցանք կատարելուն, եթե հանցագործությունն ավարտին չի հասցվել անձի կամքից անկախ հանգամանքներով:
Նույն օրենսգրքի 65-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ հանցափորձի համար ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով կամ հոդվածի մասով որոշակի ժամկետով ազատազրկման ձևով նախատեսված պատժի առավելագույն ժամկետի երեք քառորդը:
Դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի ինչպես 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, այնպես էլ 312-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված հանցանքների համար, նախատեսված է պատիժ բացառապես ազատազրկման ձևով, համապատասխանաբար չորսից ութ տարի ժամկետով՝ գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա և երեքից յոթ տարի ժամկետով:
Սույն դատավճռում շարադրված իրավադրույթների, դրանց վերլուծության արդյունքում ձևավորված դատողությունների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում` նրա կատարած կոնկրետ արարքները, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հանցավոր արարքի արդյունքում պատճառված գույքային վնասի առանձնապես խոշոր չափը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող հանգամանքների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով անհրաժեշտ է պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 (չորս) տարի 6 (վեց) ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-312-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով՝ ազատազրկում 3 երեք տարի ժամկետով:ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասով պատիժների մասնակի գումարման կանոնների կիրառմամբ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանի նկատմամբ պատիժ է անհրաժեշտ նշանակել ազատազրկում 5 (հինգ) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման:
Դատարանն ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատժի` գույքի բռնագրավման նշանակելու հարցը լուծելիս, առաջնորդվում է պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման անհրաժեշտությամբ և գնահատելով սույն գործի փաստական հանգամանքները, գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ նշված լրացուցիչ պատժի նշանակման անհրաժեշտությունը բացակայում է, այն է՝ պատժի նպատակների իրագործումը հնարավոր է առանց գույքի բռնագրավում լրացուցիչ պատժի նշանակման:
Դատարանը, քննության առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հնարավորության և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցը և հաշվի առնելով ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանին մեղսագրված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթն ու աստիճանը, հանցավորի անձը, հանգում է հետևության, որ տվյալ դեպքում ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը չի համապատասխանի արդարության և պատասխանատվության անհատականացման քրեաիրավական սկզբունքներին, ուստի Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալը պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Քննարկելով ամբաստանյալ և քաղաքացիական պատասխանող Թերեզա Սարգսյանի դեմ ներկայացված քաղաքացիական հայցի հարցը` Դատարանը գտնում է, որ հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված վնասի հատուցման պահանջի մասով այն ենթակա է բավարարման, իսկ բանկին վճարված տոկոսների և բարոյական վնասի հատուցման մասով պետք է թողնել առանց քննության` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 1058-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քաղաքացու անձին կամ գույքին, ինչպես նաև իրավաբանական անձի գույքին պատճառված վնասը լրիվ ծավալով ենթակա է հատուցման այն պատճառած անձի կողմից։
Վնասի հատուցման պարտականությունն օրենքով կարող է դրվել վնաս չպատճառած անձի վրա։
2. Վնաս պատճառած անձն ազատվում է այն հատուցելուց, եթե ապացուցում է, որ վնասն իր մեղքով չի պատճառվել։ Օրենքով կարող է նախատեսվել վնասի հատուցում` վնաս պատճառողի մեղքի բացակայությամբ։
(…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 58-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Տուժող է ճանաչվում այն անձը, ում քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով անմիջականորեն պատճառվել է բարոյական, ֆիզիկական կամ գույքային վնաս։ Տուժող է ճանաչվում նաև այն անձը, ում կարող էր անմիջականորեն պատճառվել բարոյական, ֆիզիկական կամ գույքային վնաս, եթե ավարտվեր քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարք կատարելը։
(…)»։
Նույն օրենսգրքի 60-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քաղաքացիական հայցվոր է ճանաչվում քրեական գործով վարույթի ընթացքում հայց ներկայացրած ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի նկատմամբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ նրան քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով պատճառվել է քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնաս։
2. Քաղաքացիական հայցվոր ճանաչելու մասին որոշումն ընդունում են հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը կամ դատարանը։»։
Նույն օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի համաձայն`
«Քաղաքացիական պատասխանող է ճանաչվում ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի վրա օրենքով, քրեական գործով վարույթի ընթացքում ներկայացված հայցի հիման վրա կարող է դրվել գույքային պատասխանատվություն քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով գույքային վնաս պատճառած մեղադրյալի գործողությունների համար։
2. Քաղաքացիական պատասխանող ճանաչելու մասին որոշումն ընդունում է հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը կամ դատարանը։»։
Նույն օրենսգրքի 154-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է սույն օրենսգրքի դրույթներով սահմանված կանոններով։
2. Քաղաքացիական դատավարական օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենսգրքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն (…) ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով։
3. Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան։
(…)»։
Նույն օրենսգրքի 158-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայց կարող է հարուցվել յուրաքանչյուր պահի` սկսած քրեական գործի հարուցումից մինչև դատավճիռ կայացնելու համար դատարանի հեռանալը խորհրդակցական սենյակ։
2. Քաղաքացիական հայց հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է գույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի գործողությունների համար։
3. Հայցադիմումում նշվում է, թե որ քրեական գործով, ով, ում, ինչի հիման վրա և ինչ չափով է հարուցում քաղաքացիական հայց, ինչպես նաև պետք է բովանդակի խնդրանք` վնասի հատուցման համար կոնկրետ դրամական գումարի և գույքի բռնագանձման մասին։»։
Նույն օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի համաձայն`
«Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը, ելնելով քաղաքացիական հայցի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքից, հարուցված հայցը բավարարում է լրիվ կամ մասնակիորեն, կամ մերժում է դրա բավարարումը, կամ այն թողնում է առանց քննության»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` ՇԴ2/0013/01/11 գործով 2013թ. ապրիլի 18-ին կայացված որոշման 13-15-րդ կետերում արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին։ Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցագործությամբ պատճառված լինի։ (…)» (Ավետիս Մկրտչյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-150/07 որոշումը)։ (…)
«(…) քրեական դատավարությունում մեղադրյալի կամ մեղադրյալի գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձի դեմ քաղաքացիական հայց կարող է ներկայացվել և, համապատասխանաբար, դատարանում քննության առարկա լինել բացառապես հանցագործությամբ պատճառված և քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնասի առկայության պարագայում։ Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի քննության հիմքում ընկած է միասնական իրավաբանական փաստը` հանցագործությունը, որի կատարման համար անձը ենթարկվում է ինչպես քրեական, այնպես էլ քաղաքացիաիրավական պատասխանատվության այն դեպքերում, երբ առկա է հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս (…)։
(…) դատարանը, ապացուցված համարելով հանցագործության մեջ մեղադրվող անձի մեղքը, ինչպես նաև հանցավոր արարքի և հասցված վնասի միջև պատճառական կապը, լուծում է նաև քաղաքացիական հայցը` գնահատելով ներկայացված հայցադիմումի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքը» (Ալվարդ Չուբարի Ստեփանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԼԴ/0327/01/10 որոշման 21-րդ կետը)։
14. (…) քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի լուծման համար պարտադիր է հանցագործության և հատուցման ենթակա վնասի միջև անմիջական պատճառահետևանքային կապի առկայությունը, ինչպես նաև քաղաքացիական հայցի հիմքի և առարկայի՝ պատշաճ կերպով հիմնավորված լինելը։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ քաղաքացիական հայցի հիմքը հայց հարուցելու իրավունք առաջացնող փաստերի ամբողջությունն է, իսկ հայցի առարկան` այդ փաստերի վրա հիմնված պահանջը։ Ընդ որում, քաղաքացիական հայցի հիմքը կազմող փաստերը պետք է հիմնավորեն վնասի առկայությունն ու այն հանցագործությամբ պատճառված լինելու հանգամանքը։ Հետևաբար, քրեական դատավարությունում հայց հարուցելու իրավունքն առկա է այն դեպքում, երբ վնասն անմիջականորեն պատճառվել է հանցագործությամբ։
(…) քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի հիմքը կազմող փաստերն են`
ա) հակաիրավական արարքը` հանցագործությունը, վնաս հասցնելու փաստը և դրանց միջև առկա անմիջական պատճառահետևանքային կապը.
բ) հատուցման ենթակա գույքային վնասը հայցվորին պատճառված լինելու հանգամանքը,
գ) մեղադրյալի կամ նրա գործողությունների համար գույքային պատասխանատվություն կրող անձի կողմից վնասի հատուցման պարտականությունը կամովին չկատարելու հանգամանքը։
Քաղաքացիական հայցի առարկան, ինչպես արդեն նշվեց, կազմում է հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը։ Քաղաքացիական հայցի առարկա չի կարող հանդիսանալ և հետևաբար, քրեական դատավարության շրջանակներում հատուցման ենթակա չէ այն վնասը, որը թեև այս կամ այն կերպ պայմանավորված է կատարված իրավախախտմամբ, սակայն չի առաջացել հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային և ֆիզիկական վնասի հետևանքով։
15. (…) քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի քննության շրջանակներում ենթակա են հատուցման`
ա) քրեական օրենքով արgելված արարքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը,
բ) վնասված կամ ոչնչացված (կորսված) գույքը վերականգնելու, գնելու ծախսերը,
գ) տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության համար կատարված անհրաժեշտ ծախսերը (mutatis mutandis տե՛ս Ավետիս Մկրտչյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-150/07 որոշումը)։
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա են միայն վերոնշյալ վնասները, իսկ հանցագործության հետևանքով պատճառված այլ վնասների հատուցման վերաբերյալ պահանջները չեն կարող քննության առնվել քրեական գործի հետ համատեղ և պետք է թողնվեն առանց քննության, ինչը շահագրգիռ անձին հնարավորություն կտա իր գույքային պահանջները ներկայացնել քաղաքացիական դատավարության կարգով (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 155-րդ հոդվածի 3-րդ մաս)։ (…)»։
Վերոհիշյալ նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ վնասի համար պատասխանատվությունը կարող է վրա հասնել, այսինքն` վնասը պետք է հատուցվի հետևյալ պարտադիր, անհրաժեշտ և միաժամանակյա հատկանիշների /պայմանների/ առկայության դեպքում`
- վնասի առկայությունը (առաջացումը),
-գործողության (անգործության) հակաիրավական լինելը (հակաիրավականությունը),
- վնաս պատճառողի մեղքը,
- վնաս պատճառողի գործողությունների և վրա հասած վնասի միջև պատճառահետևանքային կապը։
Նշված պայմաններից որևէ մեկի բացակայության դեպքում վնասը ենթակա չէ հատուցման։
Հաշվի առնելով վերոշարադրյալը` դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված վնասի` 12.000 դոլարին համարժեք 4.903.740 (չորս միլիոն ինը հարյուր երեք հազար յոթ հարյուր քառասուն) ՀՀ դրամ գումարի պահանջի մասով քաղաքացիական հայցը հիմնավորված է և ենթակա է բավարարման։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը գտնում է, որ բանկին վճարված տոկոսի գումարները հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնաս չեն հանդիսանում, տուժող Թերեզա Օհանյանի կողմից դրանք վճարված լինելու մասին բավարար ապացույցներ Դատարանին չներկայացվեցին, ուստի այդ մասով կողմերի միջև կարող է առկա լինել բացառապես քաղաքացիաիրավական բնույթի վեճ, որը ենթակա է լուծման քաղաքացիական իրավունքի նորմերին համապատասխան և քաղաքացիական դատավարության կարգով։
Ինչ վերաբերում է բարոյական վնասի հատուցման վերաբերյալ տուժող Թերեզա Օհանյանի պահանջին, ապա Դատարանը գտնում է, որ հանցագործությամբ պատճառված ոչ նյութական վնասի հատուցման հետ կապված իրավակարգավորումները սահմանվում են ՀՀ քաղաքացիական օրենսդրությամբ, ուստի բարոյական վնասի փոխհատուցման հարցը ևս ենթակա է լուծման քաղաքացիական իրավունքի նորմերին համապատասխան և քաղաքացիական դատավարության կարգով (տես նաև Սահմանադրական դատարանի 2018 թվականի մարտի 19-ի թիվ 1408 որոշումը ):
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը գտնում է, որ 12.000 դոլարին համարժեք 4.903.740 (չորս միլիոն ինը հարյուր երեք հազար յոթ հարյուր քառասուն) ՀՀ դրամ գումարի պահանջի մասով քաղաքացիական հայցը հիմնավորված է և ենթակա է բավարարման՝ այն է ամբաստանյալ և քաղաքացիական պատասխանող Թերեզա Սարգսյանից հօգուտ տուժող և քաղաքացիական հայցվոր Թերեզա Օհանյանի պետք է բռնագանձել 4.903.740 (չորս միլիոն ինը հարյուր երեք հազար յոթ հարյուր քառասուն) ՀՀ դրամ գումար` որպես հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցում։
Մնացած մասով քաղաքացիական հայցը պետք է թողնել առանց քննության` ինչն արգելք չի հանդիսանում հետագայում քաղաքացիական դատավարության կարգով հայց հարուցելու համար։
Քննելով գույքի վրա դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի անվամբ գրանցված գույքի վրա նախաքննության մարմնի 2016 թվականի հունիսի 28-ի որոշմամբ դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի կատարումը։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի նկատմամբ ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցն ընտրված է ճիշտ, ուստի այն վերացման կամ փոփոխման ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի նկատմամբ պատժի կրման սկիզբը պետք է հաշվել սույն դատավճռի հիմքով նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև դատական ծախսերի և իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, սակայն Դատարանը, պարզելով, որ քրեական գործում բացակայում են դատական ծախսերի վերաբերյալ տվյալները, իրեղեն ապացույցներ չկան, սահմանափակվում է այդ փաստերի արձանագրմամբ:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 154-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 367-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը`

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Թերեզա Լևոնի Սարգսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-312-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկում 4 (չորս) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման,
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-312-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկում 3 (երեք) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասով սահմանված` պատիժների մասնակի գումարման սկզբունքի կիրառմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նշանակված պատժին մասնակիորեն գումարել 38-34-312-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նշանակված պատժից ազատազրկում 9 /ինը/ ամիս ժամկետով և ամբաստանյալ Թերեզա Սարգսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 (հինգ) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել ամբաստանյալ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանին փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից:
Ամբաստանյալ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժող և քաղաքացիական հայցվոր Թերեզա Խորենի Օհանյանի քաղաքացիական հայցը բավարարել մասնակի` ամբաստանյալ և քաղաքացիական պատասխանող Թերեզա Լևոնի Սարգսյանից հօգուտ տուժող և քաղաքացիական հայցվոր Թերեզա Օհանյանի բռնագանձել 4.903.740 (չորս միլիոն ինը հարյուր երեք հազար յոթ հարյուր քառասուն ) ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի հատուցում, իսկ մնացած մասով քաղաքացիական հայցը թողնել առանց քննության` պարզաբանելով քաղաքացիադատավարական կարգով դատարան դիմելու իրավունքը:
Ամբաստանյալ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանի անվամբ գրանցված գույքի վրա նախաքննության մարմնի 2016 թվականի հունիսի 28-ի որոշմամբ դրված կալանքը թողնել անփոփոխ`մինչև դատավճռի կատարումը:
Ամբաստանյալ Թերեզա Լևոնի Սարգսյանին ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 373-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված կարգով բացատրել ներման խնդրագիր ներկայացնելու իր իրավունքը:
Դատավճիռը հրապարակման օրվանից մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։


ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ