Հիմնական

Գործի համար: ԵԱՔԴ/0049/01/16
Վիճակագրական տողի համար : 16.10

Պատասխանող

Անանիա Գրիգորյան Նորիկ
Անանիա Գրիգորյան

Դատավոր

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Ռուբիկ Մխիթարյան

Դատավոր

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Ռուբիկ Մխիթարյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Անանիա Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Երևան քաղաքի Արաբկիրի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով հարուցված թիվ 14124814 քրեական գործով նախազգուշացված լինելով սուտ ցուցմունք տալու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածով սահմանված քրեական պատասխանատվության մասին, 24.07.2014թ. որպես տուժող տրված ցուցմունքներով և գործը մեղադրական եզրակացությամբ դատարան ուղարկելուց հետո դատաքննության ընթացքում 20.04.2015թ. տրված ցուցմունքներով հայտնել է, որ Դ.Վարդանյանն իրեն ծեծի չի ենթարկել, դեպքի վայրում չի գտնվել:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-05-19 10:30 1 Կայացել է
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-05-10 10:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-04-21 14:30 1 Կայացել է
ԵԱՔԴ/0049/01/16


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

<<19>> մայիսի 2016թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան),
նախագահությամբ` դատավոր Ռ. Մխիթարյանի,
քարտուղարությամբ` Հ.Արտաշեսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող Կ.Բարսեղյանի,
պաշտպան Լ.Զեյնալյանի,
ամբաստանյալ Ա.Գրիգորյանի,
դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի (ծնվ. 30.03.1981թ. ՀՀ-ում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ութամյա կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին երեք երեխա, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հասցեն՝ ք.Գավառ, Ազատության 1-ին շենք, թիվ 1 բն.)՝ ՀՀ քրեական
օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով.

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Կ. Բարսեղյանի 2016 թվականի փետրվարի 22-ի որոշմամբ հարուցվել և նախաքննություն կատարելու համար ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժին է ուղարկվել թիվ 14200316 քրեական գործը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2016 թվականի փետրվարի 26-ին քրեական գործն ընդունվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Լ. Ղարամյանի վարույթ:
2016 թվականի մարտի 3-ին Անանիա Նորիկի Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նույն օրը նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
2016 թվականի մարտի 15-ին հայտարարվել է նախաքննության ավարտը, գործով կազմվել է մեղադրական եզրակացություն, որը հաստատվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Կ.Բարսեղյանի 2016 թվականի մարտի 25-ի որոշմամբ:
Քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, 2016 թվականի մարտի 29-ին ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության առնելու համար:
Դատավորների միջև գործերի բաշխման համակարգչային ծրագրի միջոցով քրեական գործը՝ թիվ ԵԱՔԴ/0049/01/16 համարի ներքո, մակագրվել և 2016 թվականի մարտի 30-ին հանձնվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Ռ. Մխիթարյանին:
Նույն օրը` 2016 թվականի մարտի 30-ին, քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, իսկ 2016 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ՝ նշանակվել է դատական քննության:

Դատական քննության արագացված կարգի կիրառումը.
2. Մինչ դատաքննությունը սկսելն ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով, միաժամանակ հայտարարելով, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու բնույթն ու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ և հասկանալի է, դրա հետ համաձայն է և ընդունում է ամբողջ ծավալով:
Մեղադրող Կ.Բարսեղյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու մասին ամբաստանյալների միջնորդության դեմ չի առարկել՝ փոխելով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս դրսևորած դիրքորոշումը:
3. Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.1-րդ և 375.2-րդ հոդվածներով նախատեսված հիմքերն ու պայմանները, որոշում է կայացրել դատական քննությունն արագացված կարգով անցկացնելու մասին:

Գործի լուծման համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները.
4. Դատարանը, գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով մեղադրանքն ամբողջ ծավալով ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի կողմից կամովին ու գիտակցաբար ընդունելու և դրա հետ համաձայն լինելու փաստերը, հանգում է այն հետևության, որ նա մեղավորությամբ կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով իրեն մեղսագրվող արարքը, այն կատարելու համար ենթակա է քրեական պատասխանատվության ու պատժի, որը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն՝ չի կարող գերազանցել նշված հանցագործության համար օրենքով նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը:
5. Հետազոտելով ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի անձը բնութագրող, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի տեղեկանքի համաձայն` Անանիա Նորիկի Գրիգորյանը նախկինում դատապարտված չի եղել,
(գ.թ.62)
- Գավառի ՔԿԱԳ տարածքային բաժնի կողմից 2010 թվականի ապրիլի 15-ին տրված թիվ ԱԲ 015777 ամուսնության վկայականի համաձայն՝ 2010 թվականի ապրիլի 23-ին գրանցվել է Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի և Նելլի Մհերի Նազարյանի ամուսնությունը,
(գ.թ.111)
- Գավառի ՔԿԱԳ տարածքային բաժնի կողմից 2004 թվականի հունվարի 26-ին, 2010 թվականի ապրիլի 15-ին և Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ ՔԿԱԳ տարածքային բաժնի կողմից 2011 թվականի մայիսի 4-ին տրված, համապատասխանաբար` թիվ ԱԱ 414259, թիվ ԱԲ 062739 և թիվ ԱԲ 127174 ծննդյան վկայականների համաձայն՝ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանը հանդիսանում է 2004 թվականի հունվարի 22-ին ծնված Նորիկ Անանիայի Գրիգորյանի, 2002 թվականի օգոստոսի 22-ին ծնված Սյուզի Անանիայի Գրիգորյանի և 2011 թվականի մայիսի 1-ին ծնված Էրիկ Անանիայի Գրիգորյանի հայրը,
(գ.թ.108,109,110)
- Գավառի քաղաքային համայնքի ղեկավարի աշխատակազմի կողմից հաստատված բնութագրի համաձայն՝ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանը բնութագրվում է դրականորեն:
(գ.թ.112)

Դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը.
6. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասն ամրագրում է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների ցանկը, որում ներառված է նաև պատիժ նշանակելու պահին հանցավորի խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխայի առկայությունը:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` <<Պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այլ հանգամանքներ, որոնք նշված չեն սույն հոդվածի առաջին մասում>>:
Դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս հաշվի առնվող մեղմացնող հանգամանքների չափանիշների վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել Պ.Բայրամյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշմամբ, համաձայն որի` <<(…) Դատարանի լայն հայեցողության շրջանակներում է (...) անձի պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքների կիրառման հարցը, քանի որ համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի՝ պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այլ հանգամանքներ, որոնք նշված չեն նույն հոդվածի առաջին մասում: Այնուհանդերձ, դատարանի այս լիազորությունը բացարձակ չէ, և որպես մեղմացնող հաշվի առնվող հանգամանքները պետք է բավարարեն որոշակի չափանիշների: Դրանք են. ա) հանգամանքը պետք է իրական լինի, այսինքն՝ գործով ձեռք բերված ապացույցները պետք է հաստատեն դրա առկայությունը, բ) այն պետք է ողջամտորեն նվազեցրած լինի անձի կամ նրա կատարած արարքի հանրային վտանգավորությունը, գ) այն հաստատված ճանաչելիս դատարանը պետք է պահպանի ապացուցման ընդհանուր քրեադատավարական կանոնները. հանգամանքի առկայությունը հաստատող ապացույցները պետք է վերաբերելի և թույլատրելի լինեն, դրանք պետք է հետազոտված լինեն դատաքննության ընթացքում, ինչպես նաև պետք է պահպանվեն ապացույցների ստուգման և գնահատման օրենսդրական պահանջները (տե՛ս Պարույր Բայրամյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎԲ-84/07 որոշումը):
7. Սույն դատավճռի նախորդ կետում շարադրված իրավադրույթները և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումը կիրառելով սույն դատավճռի 5-րդ կետում արձանագրված փաստական տվյալների նկատմամբ՝ Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք, հաշվի է առնում նրա խնամքին մինչև տասնչորս տարեկան երեք երեխաների առկայությունը:
Որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալներ` Դատարանն արձանագրում է, որ նա ամուսնացած է, նախկինում դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրական:
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի պատասխանատվությունն և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
8. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` <<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <<(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների ¥…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Վերոգրյալից Վճռաբեկ դատարանը եզրահանգում է, որ առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի հայեցողության կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել նաև, որ պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից>> (տե՛ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումը):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունը դասվում է արդարադատության դեմ ուղղված դիտավորությամբ կատարվող ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, որի համար նախատեսված են պատժի այլընտրանքային տեսակներ: Մասնավորապես, տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկից երեքհարյուրապատիկի չափով, կալանք` առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում` առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. <<(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը>> (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
9. Սույն դատավճռի նախորդ կետում շարադրված իրավադրույթների, դրանց վերլուծության արդյունքում ձևավորված դատողությունների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում՝ նրա կատարած կոնկրետ արարքը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, դրա արդյունքում պատճառված վնասը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հանցանքը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, դրանք համադրելով սույն դատավճռի 7-րդ կետում արձանագրված՝ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի բացակայության փաստի հետ՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված նվազ խիստ պատժատեսակի՝ տուգանքի կիրառման միջոցով հնարավոր է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացվելիությունը:
Ընդ որում, Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժ պետք է նշանակել նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 (հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով, և որ այդ պատժի ռեալ (իրական) կիրառումն անհրաժեշտ ու բավարար է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացմանը հասնելու համար:
10. Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 10-16-րդ կետերով նախատեսված՝ դատավճիռ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա մյուս հարցերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ գործով քաղաքացիական հայց ներկայացված չէ, առկա չէ նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 164-րդ հոդվածով նախատեսված՝ հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելու վերաբերյալ դատարանի նախաձեռնությամբ որոշում կայացնելու որևէ հիմք, գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված առարկա կամ արգելադրված գույք չկա:
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելն այն պետք է թողնել անփոփոխ՝ դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում ամբաստանյալի դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:
Դատարանը նաև գտնում է, որ դատական ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսը բացակայում է, իսկ նշված հոդվածի նույն մասի 2-ից 8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 8-րդ մասի՝ ամբաստանյալից բռնագանձման ենթակա չեն:
Միաժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ առկա չէ որևէ հիմք՝ ամբաստանյալի նկատմամբ հարկադիր բուժում կամ խնամակալություն նշանակելու համար, գործով բռնագանձման ենթակա գույք չկա:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 365-րդ, 369-372-րդ, 375.3-375.4-րդ հոդվածներով, Դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց`

Անանիա Նորիկի Գրիգորյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ Հայաստանի Հանրապետությունում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 (հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի նկատմամբ ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրություն խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ռ. ՄԽԻԹԱՐՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0049/01/16
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 29-03-2016
Դատախազություն Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 14200316
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Անանիա Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Երևան քաղաքի Արաբկիրի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով հարուցված թիվ 14124814 քրեական գործով նախազգուշացված լինելով սուտ ցուցմունք տալու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածով սահմանված քրեական պատասխանատվության մասին, 24.07.2014թ. որպես տուժող տրված ցուցմունքներով և գործը մեղադրական եզրակացությամբ դատարան ուղարկելուց հետո դատաքննության ընթացքում 20.04.2015թ. տրված ցուցմունքներով հայտնել է, որ Դ.Վարդանյանն իրեն ծեծի չի ենթարկել, դեպքի վայրում չի գտնվել:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Անանիա
Ազգանուն Գրիգորյան
Հայրանուն Նորիկ
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 16.10
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 29-03-2016
Նախագահող դատավոր
Անուն Ռուբիկ
Ազգանուն Մխիթարյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 30-03-2016
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 30-03-2016
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 21-04-2016
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Անանիա
Ազգանուն Գրիգորյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Գագիկ
Ազգանուն Խանսամանյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Կարեն
Ազգանուն Բարսեղյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 10-05-2016
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 19-05-2016
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 19-05-2016
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Անանիա
Ազգանուն Գրիգորյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 19-05-2016
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Այլ հանցագործության հոդվածներ
Հիմնական պատիժ Տուգանք
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը ԵԱՔԴ/0049/01/16


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

<<19>> մայիսի 2016թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (այսուհետ նաև` Դատարան),
նախագահությամբ` դատավոր Ռ. Մխիթարյանի,
քարտուղարությամբ` Հ.Արտաշեսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող Կ.Բարսեղյանի,
պաշտպան Լ.Զեյնալյանի,
ամբաստանյալ Ա.Գրիգորյանի,
դռնբաց դատական նիստում քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի (ծնվ. 30.03.1981թ. ՀՀ-ում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ութամյա կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին երեք երեխա, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հասցեն՝ ք.Գավառ, Ազատության 1-ին շենք, թիվ 1 բն.)՝ ՀՀ քրեական
օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով.

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Կ. Բարսեղյանի 2016 թվականի փետրվարի 22-ի որոշմամբ հարուցվել և նախաքննություն կատարելու համար ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժին է ուղարկվել թիվ 14200316 քրեական գործը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2016 թվականի փետրվարի 26-ին քրեական գործն ընդունվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Լ. Ղարամյանի վարույթ:
2016 թվականի մարտի 3-ին Անանիա Նորիկի Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նույն օրը նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
2016 թվականի մարտի 15-ին հայտարարվել է նախաքննության ավարտը, գործով կազմվել է մեղադրական եզրակացություն, որը հաստատվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Կ.Բարսեղյանի 2016 թվականի մարտի 25-ի որոշմամբ:
Քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ, 2016 թվականի մարտի 29-ին ուղարկվել է Դատարան՝ ըստ էության քննության առնելու համար:
Դատավորների միջև գործերի բաշխման համակարգչային ծրագրի միջոցով քրեական գործը՝ թիվ ԵԱՔԴ/0049/01/16 համարի ներքո, մակագրվել և 2016 թվականի մարտի 30-ին հանձնվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Ռ. Մխիթարյանին:
Նույն օրը` 2016 թվականի մարտի 30-ին, քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, իսկ 2016 թվականի ապրիլի 13-ի որոշմամբ՝ նշանակվել է դատական քննության:

Դատական քննության արագացված կարգի կիրառումը.
2. Մինչ դատաքննությունը սկսելն ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով, միաժամանակ հայտարարելով, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու բնույթն ու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ և հասկանալի է, դրա հետ համաձայն է և ընդունում է ամբողջ ծավալով:
Մեղադրող Կ.Բարսեղյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու մասին ամբաստանյալների միջնորդության դեմ չի առարկել՝ փոխելով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս դրսևորած դիրքորոշումը:
3. Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.1-րդ և 375.2-րդ հոդվածներով նախատեսված հիմքերն ու պայմանները, որոշում է կայացրել դատական քննությունն արագացված կարգով անցկացնելու մասին:

Գործի լուծման համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները.
4. Դատարանը, գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով մեղադրանքն ամբողջ ծավալով ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի կողմից կամովին ու գիտակցաբար ընդունելու և դրա հետ համաձայն լինելու փաստերը, հանգում է այն հետևության, որ նա մեղավորությամբ կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով իրեն մեղսագրվող արարքը, այն կատարելու համար ենթակա է քրեական պատասխանատվության ու պատժի, որը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն՝ չի կարող գերազանցել նշված հանցագործության համար օրենքով նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը:
5. Հետազոտելով ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի անձը բնութագրող, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները՝ Դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
- ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի տեղեկանքի համաձայն` Անանիա Նորիկի Գրիգորյանը նախկինում դատապարտված չի եղել,
(գ.թ.62)
- Գավառի ՔԿԱԳ տարածքային բաժնի կողմից 2010 թվականի ապրիլի 15-ին տրված թիվ ԱԲ 015777 ամուսնության վկայականի համաձայն՝ 2010 թվականի ապրիլի 23-ին գրանցվել է Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի և Նելլի Մհերի Նազարյանի ամուսնությունը,
(գ.թ.111)
- Գավառի ՔԿԱԳ տարածքային բաժնի կողմից 2004 թվականի հունվարի 26-ին, 2010 թվականի ապրիլի 15-ին և Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ ՔԿԱԳ տարածքային բաժնի կողմից 2011 թվականի մայիսի 4-ին տրված, համապատասխանաբար` թիվ ԱԱ 414259, թիվ ԱԲ 062739 և թիվ ԱԲ 127174 ծննդյան վկայականների համաձայն՝ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանը հանդիսանում է 2004 թվականի հունվարի 22-ին ծնված Նորիկ Անանիայի Գրիգորյանի, 2002 թվականի օգոստոսի 22-ին ծնված Սյուզի Անանիայի Գրիգորյանի և 2011 թվականի մայիսի 1-ին ծնված Էրիկ Անանիայի Գրիգորյանի հայրը,
(գ.թ.108,109,110)
- Գավառի քաղաքային համայնքի ղեկավարի աշխատակազմի կողմից հաստատված բնութագրի համաձայն՝ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանը բնութագրվում է դրականորեն:
(գ.թ.112)

Դատարանի իրավական վերլուծությունը և եզրահանգումը.
6. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասն ամրագրում է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների ցանկը, որում ներառված է նաև պատիժ նշանակելու պահին հանցավորի խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխայի առկայությունը:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` <<Պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այլ հանգամանքներ, որոնք նշված չեն սույն հոդվածի առաջին մասում>>:
Դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս հաշվի առնվող մեղմացնող հանգամանքների չափանիշների վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել Պ.Բայրամյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշմամբ, համաձայն որի` <<(…) Դատարանի լայն հայեցողության շրջանակներում է (...) անձի պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքների կիրառման հարցը, քանի որ համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի՝ պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այլ հանգամանքներ, որոնք նշված չեն նույն հոդվածի առաջին մասում: Այնուհանդերձ, դատարանի այս լիազորությունը բացարձակ չէ, և որպես մեղմացնող հաշվի առնվող հանգամանքները պետք է բավարարեն որոշակի չափանիշների: Դրանք են. ա) հանգամանքը պետք է իրական լինի, այսինքն՝ գործով ձեռք բերված ապացույցները պետք է հաստատեն դրա առկայությունը, բ) այն պետք է ողջամտորեն նվազեցրած լինի անձի կամ նրա կատարած արարքի հանրային վտանգավորությունը, գ) այն հաստատված ճանաչելիս դատարանը պետք է պահպանի ապացուցման ընդհանուր քրեադատավարական կանոնները. հանգամանքի առկայությունը հաստատող ապացույցները պետք է վերաբերելի և թույլատրելի լինեն, դրանք պետք է հետազոտված լինեն դատաքննության ընթացքում, ինչպես նաև պետք է պահպանվեն ապացույցների ստուգման և գնահատման օրենսդրական պահանջները (տե՛ս Պարույր Բայրամյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎԲ-84/07 որոշումը):
7. Սույն դատավճռի նախորդ կետում շարադրված իրավադրույթները և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումը կիրառելով սույն դատավճռի 5-րդ կետում արձանագրված փաստական տվյալների նկատմամբ՝ Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք, հաշվի է առնում նրա խնամքին մինչև տասնչորս տարեկան երեք երեխաների առկայությունը:
Որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալներ` Դատարանն արձանագրում է, որ նա ամուսնացած է, նախկինում դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրական:
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի պատասխանատվությունն և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
8. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` <<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <<(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների ¥…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Վերոգրյալից Վճռաբեկ դատարանը եզրահանգում է, որ առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի հայեցողության կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել նաև, որ պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից>> (տե՛ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումը):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունը դասվում է արդարադատության դեմ ուղղված դիտավորությամբ կատարվող ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, որի համար նախատեսված են պատժի այլընտրանքային տեսակներ: Մասնավորապես, տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկից երեքհարյուրապատիկի չափով, կալանք` առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում` առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. <<(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը:
(…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, և գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը>> (տե՛ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
9. Սույն դատավճռի նախորդ կետում շարադրված իրավադրույթների, դրանց վերլուծության արդյունքում ձևավորված դատողությունների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում՝ նրա կատարած կոնկրետ արարքը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, դրա արդյունքում պատճառված վնասը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հանցանքը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, դրանք համադրելով սույն դատավճռի 7-րդ կետում արձանագրված՝ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանքի բացակայության փաստի հետ՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված նվազ խիստ պատժատեսակի՝ տուգանքի կիրառման միջոցով հնարավոր է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացվելիությունը:
Ընդ որում, Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժ պետք է նշանակել նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 (հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով, և որ այդ պատժի ռեալ (իրական) կիրառումն անհրաժեշտ ու բավարար է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացմանը հասնելու համար:
10. Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 10-16-րդ կետերով նախատեսված՝ դատավճիռ կայացնելիս դատարանի լուծմանը ենթակա մյուս հարցերին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ գործով քաղաքացիական հայց ներկայացված չէ, առկա չէ նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 164-րդ հոդվածով նախատեսված՝ հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելու վերաբերյալ դատարանի նախաձեռնությամբ որոշում կայացնելու որևէ հիմք, գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված առարկա կամ արգելադրված գույք չկա:
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի հարցին՝ Դատարանը գտնում է, որ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելն այն պետք է թողնել անփոփոխ՝ դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում ամբաստանյալի դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:
Դատարանը նաև գտնում է, որ դատական ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսը բացակայում է, իսկ նշված հոդվածի նույն մասի 2-ից 8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 8-րդ մասի՝ ամբաստանյալից բռնագանձման ենթակա չեն:
Միաժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ առկա չէ որևէ հիմք՝ ամբաստանյալի նկատմամբ հարկադիր բուժում կամ խնամակալություն նշանակելու համար, գործով բռնագանձման ենթակա գույք չկա:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 365-րդ, 369-372-րդ, 375.3-375.4-րդ հոդվածներով, Դատարանը.

Վ Ճ Ռ Ե Ց`

Անանիա Նորիկի Գրիգորյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք՝ Հայաստանի Հանրապետությունում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 (հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով:
Անանիա Նորիկի Գրիգորյանի նկատմամբ ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրություն խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ռ. ՄԽԻԹԱՐՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 19-05-2016
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 22-06-2016
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 13-07-2016
Էջերի քանակ Քրեական գործ` 2 հատորից, 1-ին հատոր` 130 թերթ, 2-րդ հատոր` 12 թերթ
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 14-07-2016
Էջերի քանակը 130,12