Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0029/01/16
Վիճակագրական տողի համար :
1.9
Պատասխանող
Արաքսյա Սուքիասյան Էդուարդ
Արաքսյա Սուքիասյան
Դատավոր
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Մարինե Մելքոնյան
Դատավոր
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Մարինե Մելքոնյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2016-04-21 | 16:00 | 1-ին | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2016-04-20 | 12:30 | 1-ին | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2016-04-01 | 14:00 | 1-ին | Կայացել է |
N - ԵԱՔԴ/0029/01/16
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
՚21ՙ ապրիլի 2016թ. ք.Երևան
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ
ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲª Ա.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲª
ՄԵՂԱԴՐՈՂ Ա.ԱՌԱՔԵԼՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ Ա.ՍՈՒՔԻԱՍՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ Գ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
ՏՈՒԺՈՂԻ ԻՐԱՎԱՀԱՋՈՐԴ Մ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի` ծնված 29.03.1974թվականին, Շիրակի մարզ, ք. Գյումրի, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ
քաղաքացի,իննամյա կրթությամբ,ամուսնլուծված,ֆիզիկապես առողջ, չի աշխատում, նախ-
կինում դատված` 03.08.2009թվականին ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն
վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճռով ՀՀ Քրեական
օրենս•րքի 112հոդվածի 1-ին մասով դատապարտվել է ազատազրկման 3/երեք/ տարի ժամ-
կետով, 20.01.2012թվականին նշանակված պատիժը լրիվ կրելով ազատվել է քրեակատա-
րողական հիմնարկից, դատվածությունը չմարված, հաշվառված է ք. Երևան, Մոլդովական
փողոցին հարակից 32/4հասցեում, անազատության մեջ է •տնվել 12.01.2016թվականից,
15.01.2016թվականին որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
Մեղադրվում է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով:
Դատաքննությամբ և •ործի տվյալներով դատարանը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործով ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը մեղադրվում է այն բանում, որ նա 2016թվականի հունվարի 08-ին, ժամը 23:40-ի սահմաններում սուր կտրող-ծակող •ործիքի •ործադրմամբ հարվածել է Աշոտ Օվոյանինª դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառելով ծանր վնասª կրծքավանդակի շրջանում ծակած կտրած չթափանցող վնասվածքի ձևով, ինչի արդյունքում առաջացած արյան առատ կորուստն անզ•ուշությամբ առաջացրել է տուժողի մահը: Այսպես. Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը 2016թվականի հունվարի 8-ին, ժամը 23:40-ի սահմաններում •տնվել է Աշոտ Դավթի Օվոյանիª Երևան քաղաքի Պ.Սևակի 1/1 շենքի 18 հասցեի բնակարանում, որտեղ կենցաղային հարցերի շուրջª իրենց ծանոթ Յակով Էդուարդի Գրի•որևին բնակարանից դուրս վռնդելու և իրեն մայր հայհոյելու հարցերի շուրջ Ա.Օվոյանի հետ ծա•ած վիճաբանության ընթացքում խոհանոցից վերցրել է խոհանոցային դանակը, և վերադառնալով հյուրասենյակ, հարձակվել, ծեծի ենթարկել և դիտավորությամբ դանակով հարվածներ է հասցրել Ա.Օվոյանինª վերջինիս առողջությանը պատճառելով ծանր վնասª կրծքավանդակի շրջանում ծակած-կտրած չթափանցող վնասվածքի, ձախ ակնակապճային շրջանի փափուկ հյուսվածքների, ձախ այտային, կրծքավանդակի ձախ կեսի առաջակողմնային, ձախ ազդրի վերին երրորդի առաջամիջային մակերեսների, աջ քունքամկանի հետին եզրի արյունազեղումների. կրծքավանդակի աջ կեսի կողմնային մակերեսի քերծվածքների, •լխի ճակատա•ա•աթային շրջանում ճանկռվածքների, ձախ այտային շրջանում կտրած վերքի, կրծքավանդակի աջ վերին կեսի հետին և աջ բազկի վերին երրորդի կողմնային մակերեսների շրջաններում ծակած-կտրած չթափանցող վերքերի ձևով: Որոշ ժամանակ անց Ա.Օվոյանի կրծքավանդակի շրջանում ծակած-կտրած չթափանցող վնասվածքի հետևանքով արյան առատ կորուստն անզ•ուշությամբ առաջացրել է վերջինիս մահը, ում մահացած վիճակում հիշյալ բնակարանի հյուրասենյակում, 11.01.2016թվականին, ժամը 10:15-ի սահմաններում հայտնաբերել է Ա.Օվոյանի ընկեր
Վլադիմիր Հովհաննիսյանը:
Վերը նշված հանցավոր արարքը կատարելու համար նախաքննական մարմինը Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով:
Քրեական •ործը 04.03.2016թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Մինչ դատաքննությունն սկսելը ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արա•ացված կար•ով և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, •իտակցում է արա•ացված կար•ով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ:
Մեղադրողը և տուժողի իրավահաջորդ Միսակ Գրի•որյանը միջնորդության դեմ չառարկեցին:
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշեց արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնել:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, •տնում է, որ ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը կատարել է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով նախատեսված արարք և հան•ում է այն հետևության, որ ամբաստանյալին մեղսա•րված արարքները որակված է ճիշտ, ուստի նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի և պատիժ կրի:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտան•ավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցա•ործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքները, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 62հոդվածի 2-րդ մասով, ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 63հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանք է համարում հանցանքը կատարելու ռեցիդիվը:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` դատարանն արա•ացված կար•ով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող •երազանցել կատարված հանցա•ործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցա•ործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետի համաձայն` հանցա•ործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենս•րքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելա•ույն պատժի կեսից:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 31.05.2014թվականի ՏԴ/0071/01/13 որոշմամբ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3753հոդվածի 6-րդ մասը և ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ արա•ացված դատաքննության պարա•այում ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասով նախատեսված պատիժ նշանակելու կար•ը հանցանք կատարած անձանց համար ավելի նախընտրելի է ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելուª ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածով նախատեսված կար•ի համեմատությամբ, քանի որ օրենսդիրն ամբաստանյալի կողմից արա•ացված դատաքննություն կատարելուն համաձայնություն տալու և մեղսա•րված արարքն ընդունելու պարա•այում առանց որևէ սահմանափակումների պատժաչափի նշանակման հարցում արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մինչդեռ անձի արարքում հանցա•ործությունների ռեցիդիվի առկայության դեպքում ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածով նախատեսված են ՀՀ Քրեական օրենս•րքի հատուկ մասի սանկցիայի շրջանակներում անձի նկատմամբ ավելի խիստ պատիժ նշանակելու կանոններ:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցա•ործության համար առավել խիստ պատիժն է ազատազրկում 10/տասը/տարի ժամկետով: Տվյալ դեպքում նկատի ունենալով այն հան•ամանքը, որ սույն քրեական •ործը անցկացվել է արա•ացված դատաքննության կար•ով, ուստի ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն առավել խիստ պատիժը կկազմի 6/վեց/ տարի 8/ութ/ ամիս ժամկետը:
Ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժողի իրավահաջորդ, քաղաքացիական հայցվոր Միսակ Գրի•որյանի կողմից ներկայացվել էր քաղաքացիական հայցի պահանջ այն մասին, որ քաղաքացիական պատասխանող ամբաստանյալ Արաքսյա Սուքիասյանից բռնա•անձել 1.000.000/մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ որպես հանցա•ործությամբ պատճառված նյութական վնասի հատուցում, որի մեջ մտնում է հուղարկավորության, մասնավորապես •երեզմանի, դա•աղի արժեքի, դիահերձարանի, տրանսպորտային, հո•եհան•ստի արարողությունների, հո•եհացի, տարբեր եկեղեցական և այլ ավանդական սովորույթների համաձայն •երեզման այցելելու և հյուրեր ընդունելու ծախսերը, և 1.000.000/մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ, որպես հանցա•ործության հետևանքով իրենց ընտանիքին պատճառված բարոյական /ոչ նյութական/ վնասի հատուցում:
Քննության առնելով տուժողի իրավահաջորդ, քաղաքացիական հայցվոր Միսակ Գրի•որյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը, դատարանը պարզեց, որ ամբաստանյալի դեմ ներկայացված 2.000.000ՀՀ դրամի չափով քաղաքացիական հայցի մեջ ներառված են ինչպես հանցա•ործությամբ պատճառված նյութական վնասիª հուղարկավորության ծախսերի, այնպես էլ հանցա•ործության հետևանքով իրենց ընտանիքին պատճառված բարոյական /ոչ նյութական/ վնասների հատուցման պահանջներ: Ներկայացված քաղաքացիական հայցի վերաբերյալ ամբաստանյալ Արաքսյա Սուքիասյանը հայտնեց, որ 1.000.000/մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ որպես հանցա•ործությամբ պատճառված վնասի հատուցման դեմ չի առարկում, որի մեջ մտնում է հուղարկավորության ծախսերը, իսկ մնացած մասով քաղաքացիական հայցը չի ընդունում:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 154հոդվածի համաձայնª քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է սույն օրենս•րքի դրույթներով սահմանված կանոններով: Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենս•րքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն սույն օրենս•րքով: Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան:
ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1058հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քաղաքացու անձին կամ •ույքին, ինչպես նաև իրավաբանական անձի •ույքին պատճառված վնասը լրիվ ծավալով ենթակա է հատուցման այն պատճառած անձի կողմից: Վնասի հատուցման պարտականությունն օրենքով կարող է դրվել վնաս չպատճառած անձի վրա:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 60հոդվածի համաձայն` քաղաքացիական հայցվոր է ճանաչվում քրեական •ործով վարույթի ընթացքում հայց ներկայացրած ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի նկատմամբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ նրան քրեական օրենս•րքով չթույլատրված արարքով պատճառվել է քրեական դատավարության կար•ով հատուցման ենթակա •ույքային վնաս: Ըստ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 158հոդվածի 2-րդ մասիª քաղաքացիական հայցը հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է •ույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի •ործողությունների համար:
Փաստորեն, քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնասը, որի հարուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա •ործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցա•ործությամբ պատճառված լինի:
ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածը, որը վերաբերում է հուղարկավորության ծախսերի հատուցմանը, սահմանում է, որ տուժողի մահվան հետ կապված վնասի համար պատասխանատու անձինք պարտավոր են հատուցել հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերն այն անձին, ով այդ ծախսերը կատարել է:
՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասինՙ ՀՀ Օրենքի 1-ին հոդվածը սահմանում է, որ սույն օրենքը կար•ավորում է •երեզմանատների և դիակիզարանների շահա•ործման հետ կապված իրավահարաբերությունները և սահմանում է հուղարկավորության արարողությունների կազմակերպման պետական կար•ավորման հիմնական սկզբունքներն ու պայմանները: Նշված օրենքի 2հոդվածում, որտեղ շարադրված են օրենքում օ•տա•ործվող հիմնական հասկացությունները, հուղարկավորությունը բնորոշվում է որպես ՚մարդու մահից հետո նրա մարմինը հողին հանձնելու կամ դիակիզելու արարողությունՙ: ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասինՙ ՀՀ Օրենքի 16հոդվածը ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածում նշված հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերի շարքն է դասում անհրաժեշտ փաստաթղթերի ձևակերպումը, դիահերձումը, դա•աղի հատկացումը, մահացածի մարմնի /աճյունի/ տեղափոխումը •երեզմանատուն, հուղարկավորումը, մետաղե ցուցատախտակի տեղադրումը: Հուղարկավորության հետ կապված ծախսերը պետք է լինեն ողջամիտ ըստ արժեքի և անհրաժեշտ ըստ նպատակահարմարության. դա•աղի արժեքը, դիահերձարանի ծառայությունները, դա•աղը •երեզման հասցնելը, •երեզման փորելը, թաղման ծիսակար•ի ծախսերը /հուղարկավորման կար•ը, արարողությունը եկեղեցում, հո•եհացը/:
Ինչպես երևում է հայցադիմումից, հուղարկավորության ծախսերը կազմել են 1.000.000ՀՀ դրամ, դատարանը •տնում է, որ թեև ներկայացված չէ այդ •ումարի ստույ• հաշվարկը, սակայն •ումարի այդ չափը ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործ-
ման մասինՙ ՀՀ Օրենքի և ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածի պահանջներին համապատասխան, ամբողջությամբ ընդ•րկում է միայն հուղարկավորության համար անհրաժեշտ ծախսերը, որոնք արվել են փաստացի և անհրաժեշտաբար ու ողջամիտ են իրենց ծավալով և վերը շարադրվածից ելնելով դատարանը •տնում է, որ հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված 1.000.000ՀՀ դրամ •ույքային վնասը ենթակա է ամբաստանյալից բռնա•անձման, իսկ ինչ վերաբերում է, ընտանիքին պատճառված բարոյական /ոչ նյութական/ վնասի հատուցմանը, ապա դա հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնաս չէ, դուրս է 2006թվականի փետրվարի 27-ի ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասինՙ ՀՀ Օրենքով, ինչպես նաև ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածով սահմանված հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերից: Այդպիսի հայցերը ներկայացվում, ապահովվում, ապացուցվում, քննվում և լուծվում են ընդհանուր հիմունքներովª քաղաքացիական դատավարության կար•ով: Դատարանը •տնում է, որ վերը նշված պատճառաբանությամբ այդ մասով քաղաքացիական հայցը պետք է թողնել առանց քննության /նմանատիպ դիրքորոշում է հայտնել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 2007թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԴ-150/07 որոշման մեջ/:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3751հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` դատական քննության արա•ացված կար• կիրառելու դեպքում, երբ ամբաստանյալը կամ քաղաքացիական պատասխանողը քաղաքացիական հայցը չի ընդունում, ապա դատարանը քաղաքացիական հայցը թողնում է առանց քննության` քաղաքացիական հայցվորին բացատրելով քաղաքացիական դատավարության կար•ով հայց ներկայացնելու նրա իրավունքը:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 155հոդվածի 3-րդ մասի համաձայնª քրեական դատավարությունում հարուցված քաղաքացիական հայցը, որը դատարանի կողմից թողնվել է առանց քննության, կարող է հետա•այում հարուցվել քաղաքացիական դատավարության կար•ով:
Քննության առնելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը հան•ում է այն հետևության, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված Աշոտ Օվոյանի հա•ուստներըª անթև մայկան, երկարաթև մայկան, •իշերազ•եստի անդրավարտիքը, ժիլետը, մու• դարչնաշա•անակա•ույն սվիտրը, մու• կապույտ •ույնի սվիտրը, բաճկոնը, ջինսե անդրավարտիքը և արդուկը պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Միսակ Գրի•որյանին, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված բարձը, մառլյա և բամբակյա խծուծները, ՚Голос Арменияՙ թերթը, թվով 7ծխուկները, Ա.Օվոյանի ձախ և աջ ձեռքերի եղն•ային կտրվածքները պետք է ոչնչացնել:
Ելնելով վերո•րյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 357-360, 365, 369-375, 3751 - 3753հոդվածներով դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման 6/վեց/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով:
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ:
Պատժի սկիզբը հաշվել 12.01.2016թվականից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Քաղաքացիական հայցը բավարարել մասնակի: Ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանից հօ•ուտ տուժողի իրավահաջորդ, քաղաքացիական հայցվոր Միսակ Անուշավանի Գրի•որյանի բռնա•անձել 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամի չափով •ումար որպես հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնաս և հուղարկավորության հետ կապված ծախսերª մնացած մասով թողնել առանց քննության:
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված Աշոտ Օվոյանի հա•ուստներըª անթև մայկան, երկարաթև մայկան, •իշերազ•եստի անդրավարտիքը, ժիլետը, մու• դարչնաշա•անակա•ույն սվիտրը, մու• կապույտ •ույնի սվիտրը, բաճկոնը, ջինսե անդրավարտիքը և արդուկըª վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Միսակ Գրի•որյանին, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված բարձը, մառլյա և բամբակյա խծուծները, ՚Голос Арменияՙ թերթը, թվով 7ծխուկները, Ա.Օվոյանի ձախ և աջ ձեռքերի եղն•ային կտրվածքներըª ոչնչացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանª հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 395հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի:
ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
՚21ՙ ապրիլի 2016թ. ք.Երևան
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ
ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲª Ա.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲª
ՄԵՂԱԴՐՈՂ Ա.ԱՌԱՔԵԼՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ Ա.ՍՈՒՔԻԱՍՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ Գ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
ՏՈՒԺՈՂԻ ԻՐԱՎԱՀԱՋՈՐԴ Մ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի` ծնված 29.03.1974թվականին, Շիրակի մարզ, ք. Գյումրի, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ
քաղաքացի,իննամյա կրթությամբ,ամուսնլուծված,ֆիզիկապես առողջ, չի աշխատում, նախ-
կինում դատված` 03.08.2009թվականին ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն
վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճռով ՀՀ Քրեական
օրենս•րքի 112հոդվածի 1-ին մասով դատապարտվել է ազատազրկման 3/երեք/ տարի ժամ-
կետով, 20.01.2012թվականին նշանակված պատիժը լրիվ կրելով ազատվել է քրեակատա-
րողական հիմնարկից, դատվածությունը չմարված, հաշվառված է ք. Երևան, Մոլդովական
փողոցին հարակից 32/4հասցեում, անազատության մեջ է •տնվել 12.01.2016թվականից,
15.01.2016թվականին որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
Մեղադրվում է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով:
Դատաքննությամբ և •ործի տվյալներով դատարանը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործով ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը մեղադրվում է այն բանում, որ նա 2016թվականի հունվարի 08-ին, ժամը 23:40-ի սահմաններում սուր կտրող-ծակող •ործիքի •ործադրմամբ հարվածել է Աշոտ Օվոյանինª դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառելով ծանր վնասª կրծքավանդակի շրջանում ծակած կտրած չթափանցող վնասվածքի ձևով, ինչի արդյունքում առաջացած արյան առատ կորուստն անզ•ուշությամբ առաջացրել է տուժողի մահը: Այսպես. Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը 2016թվականի հունվարի 8-ին, ժամը 23:40-ի սահմաններում •տնվել է Աշոտ Դավթի Օվոյանիª Երևան քաղաքի Պ.Սևակի 1/1 շենքի 18 հասցեի բնակարանում, որտեղ կենցաղային հարցերի շուրջª իրենց ծանոթ Յակով Էդուարդի Գրի•որևին բնակարանից դուրս վռնդելու և իրեն մայր հայհոյելու հարցերի շուրջ Ա.Օվոյանի հետ ծա•ած վիճաբանության ընթացքում խոհանոցից վերցրել է խոհանոցային դանակը, և վերադառնալով հյուրասենյակ, հարձակվել, ծեծի ենթարկել և դիտավորությամբ դանակով հարվածներ է հասցրել Ա.Օվոյանինª վերջինիս առողջությանը պատճառելով ծանր վնասª կրծքավանդակի շրջանում ծակած-կտրած չթափանցող վնասվածքի, ձախ ակնակապճային շրջանի փափուկ հյուսվածքների, ձախ այտային, կրծքավանդակի ձախ կեսի առաջակողմնային, ձախ ազդրի վերին երրորդի առաջամիջային մակերեսների, աջ քունքամկանի հետին եզրի արյունազեղումների. կրծքավանդակի աջ կեսի կողմնային մակերեսի քերծվածքների, •լխի ճակատա•ա•աթային շրջանում ճանկռվածքների, ձախ այտային շրջանում կտրած վերքի, կրծքավանդակի աջ վերին կեսի հետին և աջ բազկի վերին երրորդի կողմնային մակերեսների շրջաններում ծակած-կտրած չթափանցող վերքերի ձևով: Որոշ ժամանակ անց Ա.Օվոյանի կրծքավանդակի շրջանում ծակած-կտրած չթափանցող վնասվածքի հետևանքով արյան առատ կորուստն անզ•ուշությամբ առաջացրել է վերջինիս մահը, ում մահացած վիճակում հիշյալ բնակարանի հյուրասենյակում, 11.01.2016թվականին, ժամը 10:15-ի սահմաններում հայտնաբերել է Ա.Օվոյանի ընկեր
Վլադիմիր Հովհաննիսյանը:
Վերը նշված հանցավոր արարքը կատարելու համար նախաքննական մարմինը Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով:
Քրեական •ործը 04.03.2016թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Մինչ դատաքննությունն սկսելը ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արա•ացված կար•ով և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, •իտակցում է արա•ացված կար•ով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ:
Մեղադրողը և տուժողի իրավահաջորդ Միսակ Գրի•որյանը միջնորդության դեմ չառարկեցին:
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշեց արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնել:
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, •տնում է, որ ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը կատարել է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով նախատեսված արարք և հան•ում է այն հետևության, որ ամբաստանյալին մեղսա•րված արարքները որակված է ճիշտ, ուստի նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի և պատիժ կրի:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտան•ավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցա•ործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքները, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 62հոդվածի 2-րդ մասով, ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար:
Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 63հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանք է համարում հանցանքը կատարելու ռեցիդիվը:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` դատարանն արա•ացված կար•ով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող •երազանցել կատարված հանցա•ործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցա•ործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետի համաձայն` հանցա•ործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենս•րքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելա•ույն պատժի կեսից:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 31.05.2014թվականի ՏԴ/0071/01/13 որոշմամբ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3753հոդվածի 6-րդ մասը և ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ արա•ացված դատաքննության պարա•այում ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասով նախատեսված պատիժ նշանակելու կար•ը հանցանք կատարած անձանց համար ավելի նախընտրելի է ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելուª ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածով նախատեսված կար•ի համեմատությամբ, քանի որ օրենսդիրն ամբաստանյալի կողմից արա•ացված դատաքննություն կատարելուն համաձայնություն տալու և մեղսա•րված արարքն ընդունելու պարա•այում առանց որևէ սահմանափակումների պատժաչափի նշանակման հարցում արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մինչդեռ անձի արարքում հանցա•ործությունների ռեցիդիվի առկայության դեպքում ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածով նախատեսված են ՀՀ Քրեական օրենս•րքի հատուկ մասի սանկցիայի շրջանակներում անձի նկատմամբ ավելի խիստ պատիժ նշանակելու կանոններ:
ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցա•ործության համար առավել խիստ պատիժն է ազատազրկում 10/տասը/տարի ժամկետով: Տվյալ դեպքում նկատի ունենալով այն հան•ամանքը, որ սույն քրեական •ործը անցկացվել է արա•ացված դատաքննության կար•ով, ուստի ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն առավել խիստ պատիժը կկազմի 6/վեց/ տարի 8/ութ/ ամիս ժամկետը:
Ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժողի իրավահաջորդ, քաղաքացիական հայցվոր Միսակ Գրի•որյանի կողմից ներկայացվել էր քաղաքացիական հայցի պահանջ այն մասին, որ քաղաքացիական պատասխանող ամբաստանյալ Արաքսյա Սուքիասյանից բռնա•անձել 1.000.000/մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ որպես հանցա•ործությամբ պատճառված նյութական վնասի հատուցում, որի մեջ մտնում է հուղարկավորության, մասնավորապես •երեզմանի, դա•աղի արժեքի, դիահերձարանի, տրանսպորտային, հո•եհան•ստի արարողությունների, հո•եհացի, տարբեր եկեղեցական և այլ ավանդական սովորույթների համաձայն •երեզման այցելելու և հյուրեր ընդունելու ծախսերը, և 1.000.000/մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ, որպես հանցա•ործության հետևանքով իրենց ընտանիքին պատճառված բարոյական /ոչ նյութական/ վնասի հատուցում:
Քննության առնելով տուժողի իրավահաջորդ, քաղաքացիական հայցվոր Միսակ Գրի•որյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը, դատարանը պարզեց, որ ամբաստանյալի դեմ ներկայացված 2.000.000ՀՀ դրամի չափով քաղաքացիական հայցի մեջ ներառված են ինչպես հանցա•ործությամբ պատճառված նյութական վնասիª հուղարկավորության ծախսերի, այնպես էլ հանցա•ործության հետևանքով իրենց ընտանիքին պատճառված բարոյական /ոչ նյութական/ վնասների հատուցման պահանջներ: Ներկայացված քաղաքացիական հայցի վերաբերյալ ամբաստանյալ Արաքսյա Սուքիասյանը հայտնեց, որ 1.000.000/մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ որպես հանցա•ործությամբ պատճառված վնասի հատուցման դեմ չի առարկում, որի մեջ մտնում է հուղարկավորության ծախսերը, իսկ մնացած մասով քաղաքացիական հայցը չի ընդունում:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 154հոդվածի համաձայնª քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է սույն օրենս•րքի դրույթներով սահմանված կանոններով: Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենս•րքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն սույն օրենս•րքով: Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան:
ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1058հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քաղաքացու անձին կամ •ույքին, ինչպես նաև իրավաբանական անձի •ույքին պատճառված վնասը լրիվ ծավալով ենթակա է հատուցման այն պատճառած անձի կողմից: Վնասի հատուցման պարտականությունն օրենքով կարող է դրվել վնաս չպատճառած անձի վրա:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 60հոդվածի համաձայն` քաղաքացիական հայցվոր է ճանաչվում քրեական •ործով վարույթի ընթացքում հայց ներկայացրած ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի նկատմամբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ նրան քրեական օրենս•րքով չթույլատրված արարքով պատճառվել է քրեական դատավարության կար•ով հատուցման ենթակա •ույքային վնաս: Ըստ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 158հոդվածի 2-րդ մասիª քաղաքացիական հայցը հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է •ույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի •ործողությունների համար:
Փաստորեն, քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնասը, որի հարուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա •ործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցա•ործությամբ պատճառված լինի:
ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածը, որը վերաբերում է հուղարկավորության ծախսերի հատուցմանը, սահմանում է, որ տուժողի մահվան հետ կապված վնասի համար պատասխանատու անձինք պարտավոր են հատուցել հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերն այն անձին, ով այդ ծախսերը կատարել է:
՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասինՙ ՀՀ Օրենքի 1-ին հոդվածը սահմանում է, որ սույն օրենքը կար•ավորում է •երեզմանատների և դիակիզարանների շահա•ործման հետ կապված իրավահարաբերությունները և սահմանում է հուղարկավորության արարողությունների կազմակերպման պետական կար•ավորման հիմնական սկզբունքներն ու պայմանները: Նշված օրենքի 2հոդվածում, որտեղ շարադրված են օրենքում օ•տա•ործվող հիմնական հասկացությունները, հուղարկավորությունը բնորոշվում է որպես ՚մարդու մահից հետո նրա մարմինը հողին հանձնելու կամ դիակիզելու արարողությունՙ: ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասինՙ ՀՀ Օրենքի 16հոդվածը ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածում նշված հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերի շարքն է դասում անհրաժեշտ փաստաթղթերի ձևակերպումը, դիահերձումը, դա•աղի հատկացումը, մահացածի մարմնի /աճյունի/ տեղափոխումը •երեզմանատուն, հուղարկավորումը, մետաղե ցուցատախտակի տեղադրումը: Հուղարկավորության հետ կապված ծախսերը պետք է լինեն ողջամիտ ըստ արժեքի և անհրաժեշտ ըստ նպատակահարմարության. դա•աղի արժեքը, դիահերձարանի ծառայությունները, դա•աղը •երեզման հասցնելը, •երեզման փորելը, թաղման ծիսակար•ի ծախսերը /հուղարկավորման կար•ը, արարողությունը եկեղեցում, հո•եհացը/:
Ինչպես երևում է հայցադիմումից, հուղարկավորության ծախսերը կազմել են 1.000.000ՀՀ դրամ, դատարանը •տնում է, որ թեև ներկայացված չէ այդ •ումարի ստույ• հաշվարկը, սակայն •ումարի այդ չափը ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործ-
ման մասինՙ ՀՀ Օրենքի և ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածի պահանջներին համապատասխան, ամբողջությամբ ընդ•րկում է միայն հուղարկավորության համար անհրաժեշտ ծախսերը, որոնք արվել են փաստացի և անհրաժեշտաբար ու ողջամիտ են իրենց ծավալով և վերը շարադրվածից ելնելով դատարանը •տնում է, որ հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված 1.000.000ՀՀ դրամ •ույքային վնասը ենթակա է ամբաստանյալից բռնա•անձման, իսկ ինչ վերաբերում է, ընտանիքին պատճառված բարոյական /ոչ նյութական/ վնասի հատուցմանը, ապա դա հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնաս չէ, դուրս է 2006թվականի փետրվարի 27-ի ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասինՙ ՀՀ Օրենքով, ինչպես նաև ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածով սահմանված հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերից: Այդպիսի հայցերը ներկայացվում, ապահովվում, ապացուցվում, քննվում և լուծվում են ընդհանուր հիմունքներովª քաղաքացիական դատավարության կար•ով: Դատարանը •տնում է, որ վերը նշված պատճառաբանությամբ այդ մասով քաղաքացիական հայցը պետք է թողնել առանց քննության /նմանատիպ դիրքորոշում է հայտնել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 2007թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԴ-150/07 որոշման մեջ/:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3751հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` դատական քննության արա•ացված կար• կիրառելու դեպքում, երբ ամբաստանյալը կամ քաղաքացիական պատասխանողը քաղաքացիական հայցը չի ընդունում, ապա դատարանը քաղաքացիական հայցը թողնում է առանց քննության` քաղաքացիական հայցվորին բացատրելով քաղաքացիական դատավարության կար•ով հայց ներկայացնելու նրա իրավունքը:
ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 155հոդվածի 3-րդ մասի համաձայնª քրեական դատավարությունում հարուցված քաղաքացիական հայցը, որը դատարանի կողմից թողնվել է առանց քննության, կարող է հետա•այում հարուցվել քաղաքացիական դատավարության կար•ով:
Քննության առնելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը հան•ում է այն հետևության, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված Աշոտ Օվոյանի հա•ուստներըª անթև մայկան, երկարաթև մայկան, •իշերազ•եստի անդրավարտիքը, ժիլետը, մու• դարչնաշա•անակա•ույն սվիտրը, մու• կապույտ •ույնի սվիտրը, բաճկոնը, ջինսե անդրավարտիքը և արդուկը պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Միսակ Գրի•որյանին, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված բարձը, մառլյա և բամբակյա խծուծները, ՚Голос Арменияՙ թերթը, թվով 7ծխուկները, Ա.Օվոյանի ձախ և աջ ձեռքերի եղն•ային կտրվածքները պետք է ոչնչացնել:
Ելնելով վերո•րյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 357-360, 365, 369-375, 3751 - 3753հոդվածներով դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման 6/վեց/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով:
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ:
Պատժի սկիզբը հաշվել 12.01.2016թվականից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Քաղաքացիական հայցը բավարարել մասնակի: Ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանից հօ•ուտ տուժողի իրավահաջորդ, քաղաքացիական հայցվոր Միսակ Անուշավանի Գրի•որյանի բռնա•անձել 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամի չափով •ումար որպես հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնաս և հուղարկավորության հետ կապված ծախսերª մնացած մասով թողնել առանց քննության:
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված Աշոտ Օվոյանի հա•ուստներըª անթև մայկան, երկարաթև մայկան, •իշերազ•եստի անդրավարտիքը, ժիլետը, մու• դարչնաշա•անակա•ույն սվիտրը, մու• կապույտ •ույնի սվիտրը, բաճկոնը, ջինսե անդրավարտիքը և արդուկըª վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Միսակ Գրի•որյանին, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված բարձը, մառլյա և բամբակյա խծուծները, ՚Голос Арменияՙ թերթը, թվով 7ծխուկները, Ա.Օվոյանի ձախ և աջ ձեռքերի եղն•ային կտրվածքներըª ոչնչացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանª հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 395հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի:
ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0029/01/16
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 04-03-2016 |
|---|---|
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 09100616 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Արաքսյա Սուքիասյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 08.01.2016թ. ժամը 23:40-ի սահմաններում սուր կտրող-ծակող գործիքի գործադրմամբ հարվածել է Աշոտ Օվոյանին` դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառելով ծանր վնաս` կրծքավանդակի շրջանում ծակած-կտրած չթափանցող վնասվածքի ձևով, ինչի արդյունքում առաջացած արյան առատ կորուստն անզգուշությամբ առաջացրել է տուժեղի մահը: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արաքսյա |
| Ազգանուն | Սուքիասյան |
| Հայրանուն | Էդուարդ |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 112 Մաս 2 Կետ 14 |
| Վիճակագրական տողի համարը | 1.9 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 04-03-2016 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մարինե |
| Ազգանուն | Մելքոնյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 10-03-2016 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 10-03-2016 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 01-04-2016 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Տուժողի իրավահաջորդ |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արաքսյա |
| Ազգանուն | Սուքիասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Գարեգին |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ա. |
| Ազգանուն | Առաքելյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Միսակ |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1-ին |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 20-04-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1-ին |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 21-04-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1-ին |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 21-04-2016 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արաքսյա |
| Ազգանուն | Սուքիասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Ամսաթիվ | 21-04-2016 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | N - ԵԱՔԴ/0029/01/16 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՚21ՙ ապրիլի 2016թ. ք.Երևան ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲª Ա.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲª ՄԵՂԱԴՐՈՂ Ա.ԱՌԱՔԵԼՅԱՆԻ ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ Ա.ՍՈՒՔԻԱՍՅԱՆԻ ՊԱՇՏՊԱՆ Գ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ ՏՈՒԺՈՂԻ ԻՐԱՎԱՀԱՋՈՐԴ Մ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի` ծնված 29.03.1974թվականին, Շիրակի մարզ, ք. Գյումրի, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի,իննամյա կրթությամբ,ամուսնլուծված,ֆիզիկապես առողջ, չի աշխատում, նախ- կինում դատված` 03.08.2009թվականին ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճռով ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 1-ին մասով դատապարտվել է ազատազրկման 3/երեք/ տարի ժամ- կետով, 20.01.2012թվականին նշանակված պատիժը լրիվ կրելով ազատվել է քրեակատա- րողական հիմնարկից, դատվածությունը չմարված, հաշվառված է ք. Երևան, Մոլդովական փողոցին հարակից 32/4հասցեում, անազատության մեջ է •տնվել 12.01.2016թվականից, 15.01.2016թվականին որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը: Մեղադրվում է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով: Դատաքննությամբ և •ործի տվյալներով դատարանը Պ Ա Ր Զ Ե Ց Գործով ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը մեղադրվում է այն բանում, որ նա 2016թվականի հունվարի 08-ին, ժամը 23:40-ի սահմաններում սուր կտրող-ծակող •ործիքի •ործադրմամբ հարվածել է Աշոտ Օվոյանինª դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառելով ծանր վնասª կրծքավանդակի շրջանում ծակած կտրած չթափանցող վնասվածքի ձևով, ինչի արդյունքում առաջացած արյան առատ կորուստն անզ•ուշությամբ առաջացրել է տուժողի մահը: Այսպես. Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը 2016թվականի հունվարի 8-ին, ժամը 23:40-ի սահմաններում •տնվել է Աշոտ Դավթի Օվոյանիª Երևան քաղաքի Պ.Սևակի 1/1 շենքի 18 հասցեի բնակարանում, որտեղ կենցաղային հարցերի շուրջª իրենց ծանոթ Յակով Էդուարդի Գրի•որևին բնակարանից դուրս վռնդելու և իրեն մայր հայհոյելու հարցերի շուրջ Ա.Օվոյանի հետ ծա•ած վիճաբանության ընթացքում խոհանոցից վերցրել է խոհանոցային դանակը, և վերադառնալով հյուրասենյակ, հարձակվել, ծեծի ենթարկել և դիտավորությամբ դանակով հարվածներ է հասցրել Ա.Օվոյանինª վերջինիս առողջությանը պատճառելով ծանր վնասª կրծքավանդակի շրջանում ծակած-կտրած չթափանցող վնասվածքի, ձախ ակնակապճային շրջանի փափուկ հյուսվածքների, ձախ այտային, կրծքավանդակի ձախ կեսի առաջակողմնային, ձախ ազդրի վերին երրորդի առաջամիջային մակերեսների, աջ քունքամկանի հետին եզրի արյունազեղումների. կրծքավանդակի աջ կեսի կողմնային մակերեսի քերծվածքների, •լխի ճակատա•ա•աթային շրջանում ճանկռվածքների, ձախ այտային շրջանում կտրած վերքի, կրծքավանդակի աջ վերին կեսի հետին և աջ բազկի վերին երրորդի կողմնային մակերեսների շրջաններում ծակած-կտրած չթափանցող վերքերի ձևով: Որոշ ժամանակ անց Ա.Օվոյանի կրծքավանդակի շրջանում ծակած-կտրած չթափանցող վնասվածքի հետևանքով արյան առատ կորուստն անզ•ուշությամբ առաջացրել է վերջինիս մահը, ում մահացած վիճակում հիշյալ բնակարանի հյուրասենյակում, 11.01.2016թվականին, ժամը 10:15-ի սահմաններում հայտնաբերել է Ա.Օվոյանի ընկեր Վլադիմիր Հովհաննիսյանը: Վերը նշված հանցավոր արարքը կատարելու համար նախաքննական մարմինը Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով: Քրեական •ործը 04.03.2016թվականին մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան: Մինչ դատաքննությունն սկսելը ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արա•ացված կար•ով և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, •իտակցում է արա•ացված կար•ով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ: Մեղադրողը և տուժողի իրավահաջորդ Միսակ Գրի•որյանը միջնորդության դեմ չառարկեցին: Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշեց արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնել: Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, •տնում է, որ ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանը կատարել է ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով նախատեսված արարք և հան•ում է այն հետևության, որ ամբաստանյալին մեղսա•րված արարքները որակված է ճիշտ, ուստի նա պետք է քրեական պատասխանատվության ենթարկվի և պատիժ կրի: Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նրա կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտան•ավորության աստիճանը, շարժառիթը, հետևանքը, հանցա•ործության տարածվածությունը, ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքները, նկատի ունենալով այն, որ քրեական պատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները: Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 62հոդվածի 2-րդ մասով, ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանքներ հաշվի է առնում այն, որ նա իրեն մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարածի համար: Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 63հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանք է համարում հանցանքը կատարելու ռեցիդիվը: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` դատարանն արա•ացված կար•ով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող •երազանցել կատարված հանցա•ործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցա•ործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը: ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետի համաձայն` հանցա•ործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենս•րքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելա•ույն պատժի կեսից: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 31.05.2014թվականի ՏԴ/0071/01/13 որոշմամբ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3753հոդվածի 6-րդ մասը և ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ արա•ացված դատաքննության պարա•այում ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասով նախատեսված պատիժ նշանակելու կար•ը հանցանք կատարած անձանց համար ավելի նախընտրելի է ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելուª ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածով նախատեսված կար•ի համեմատությամբ, քանի որ օրենսդիրն ամբաստանյալի կողմից արա•ացված դատաքննություն կատարելուն համաձայնություն տալու և մեղսա•րված արարքն ընդունելու պարա•այում առանց որևէ սահմանափակումների պատժաչափի նշանակման հարցում արտոնյալ պայմաններ է նախատեսել: Մինչդեռ անձի արարքում հանցա•ործությունների ռեցիդիվի առկայության դեպքում ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 67.1հոդվածով նախատեսված են ՀՀ Քրեական օրենս•րքի հատուկ մասի սանկցիայի շրջանակներում անձի նկատմամբ ավելի խիստ պատիժ նշանակելու կանոններ: ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցա•ործության համար առավել խիստ պատիժն է ազատազրկում 10/տասը/տարի ժամկետով: Տվյալ դեպքում նկատի ունենալով այն հան•ամանքը, որ սույն քրեական •ործը անցկացվել է արա•ացված դատաքննության կար•ով, ուստի ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3753հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն առավել խիստ պատիժը կկազմի 6/վեց/ տարի 8/ութ/ ամիս ժամկետը: Ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Տուժողի իրավահաջորդ, քաղաքացիական հայցվոր Միսակ Գրի•որյանի կողմից ներկայացվել էր քաղաքացիական հայցի պահանջ այն մասին, որ քաղաքացիական պատասխանող ամբաստանյալ Արաքսյա Սուքիասյանից բռնա•անձել 1.000.000/մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ որպես հանցա•ործությամբ պատճառված նյութական վնասի հատուցում, որի մեջ մտնում է հուղարկավորության, մասնավորապես •երեզմանի, դա•աղի արժեքի, դիահերձարանի, տրանսպորտային, հո•եհան•ստի արարողությունների, հո•եհացի, տարբեր եկեղեցական և այլ ավանդական սովորույթների համաձայն •երեզման այցելելու և հյուրեր ընդունելու ծախսերը, և 1.000.000/մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ, որպես հանցա•ործության հետևանքով իրենց ընտանիքին պատճառված բարոյական /ոչ նյութական/ վնասի հատուցում: Քննության առնելով տուժողի իրավահաջորդ, քաղաքացիական հայցվոր Միսակ Գրի•որյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը, դատարանը պարզեց, որ ամբաստանյալի դեմ ներկայացված 2.000.000ՀՀ դրամի չափով քաղաքացիական հայցի մեջ ներառված են ինչպես հանցա•ործությամբ պատճառված նյութական վնասիª հուղարկավորության ծախսերի, այնպես էլ հանցա•ործության հետևանքով իրենց ընտանիքին պատճառված բարոյական /ոչ նյութական/ վնասների հատուցման պահանջներ: Ներկայացված քաղաքացիական հայցի վերաբերյալ ամբաստանյալ Արաքսյա Սուքիասյանը հայտնեց, որ 1.000.000/մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ որպես հանցա•ործությամբ պատճառված վնասի հատուցման դեմ չի առարկում, որի մեջ մտնում է հուղարկավորության ծախսերը, իսկ մնացած մասով քաղաքացիական հայցը չի ընդունում: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 154հոդվածի համաձայնª քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է սույն օրենս•րքի դրույթներով սահմանված կանոններով: Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենս•րքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն սույն օրենս•րքով: Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան: ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1058հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քաղաքացու անձին կամ •ույքին, ինչպես նաև իրավաբանական անձի •ույքին պատճառված վնասը լրիվ ծավալով ենթակա է հատուցման այն պատճառած անձի կողմից: Վնասի հատուցման պարտականությունն օրենքով կարող է դրվել վնաս չպատճառած անձի վրա: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 60հոդվածի համաձայն` քաղաքացիական հայցվոր է ճանաչվում քրեական •ործով վարույթի ընթացքում հայց ներկայացրած ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի նկատմամբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ նրան քրեական օրենս•րքով չթույլատրված արարքով պատճառվել է քրեական դատավարության կար•ով հատուցման ենթակա •ույքային վնաս: Ըստ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 158հոդվածի 2-րդ մասիª քաղաքացիական հայցը հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է •ույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի •ործողությունների համար: Փաստորեն, քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնասը, որի հարուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա •ործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցա•ործությամբ պատճառված լինի: ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածը, որը վերաբերում է հուղարկավորության ծախսերի հատուցմանը, սահմանում է, որ տուժողի մահվան հետ կապված վնասի համար պատասխանատու անձինք պարտավոր են հատուցել հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերն այն անձին, ով այդ ծախսերը կատարել է: ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասինՙ ՀՀ Օրենքի 1-ին հոդվածը սահմանում է, որ սույն օրենքը կար•ավորում է •երեզմանատների և դիակիզարանների շահա•ործման հետ կապված իրավահարաբերությունները և սահմանում է հուղարկավորության արարողությունների կազմակերպման պետական կար•ավորման հիմնական սկզբունքներն ու պայմանները: Նշված օրենքի 2հոդվածում, որտեղ շարադրված են օրենքում օ•տա•ործվող հիմնական հասկացությունները, հուղարկավորությունը բնորոշվում է որպես ՚մարդու մահից հետո նրա մարմինը հողին հանձնելու կամ դիակիզելու արարողությունՙ: ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասինՙ ՀՀ Օրենքի 16հոդվածը ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածում նշված հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերի շարքն է դասում անհրաժեշտ փաստաթղթերի ձևակերպումը, դիահերձումը, դա•աղի հատկացումը, մահացածի մարմնի /աճյունի/ տեղափոխումը •երեզմանատուն, հուղարկավորումը, մետաղե ցուցատախտակի տեղադրումը: Հուղարկավորության հետ կապված ծախսերը պետք է լինեն ողջամիտ ըստ արժեքի և անհրաժեշտ ըստ նպատակահարմարության. դա•աղի արժեքը, դիահերձարանի ծառայությունները, դա•աղը •երեզման հասցնելը, •երեզման փորելը, թաղման ծիսակար•ի ծախսերը /հուղարկավորման կար•ը, արարողությունը եկեղեցում, հո•եհացը/: Ինչպես երևում է հայցադիմումից, հուղարկավորության ծախսերը կազմել են 1.000.000ՀՀ դրամ, դատարանը •տնում է, որ թեև ներկայացված չէ այդ •ումարի ստույ• հաշվարկը, սակայն •ումարի այդ չափը ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործ- ման մասինՙ ՀՀ Օրենքի և ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածի պահանջներին համապատասխան, ամբողջությամբ ընդ•րկում է միայն հուղարկավորության համար անհրաժեշտ ծախսերը, որոնք արվել են փաստացի և անհրաժեշտաբար ու ողջամիտ են իրենց ծավալով և վերը շարադրվածից ելնելով դատարանը •տնում է, որ հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված 1.000.000ՀՀ դրամ •ույքային վնասը ենթակա է ամբաստանյալից բռնա•անձման, իսկ ինչ վերաբերում է, ընտանիքին պատճառված բարոյական /ոչ նյութական/ վնասի հատուցմանը, ապա դա հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնաս չէ, դուրս է 2006թվականի փետրվարի 27-ի ՚Հուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասինՙ ՀՀ Օրենքով, ինչպես նաև ՀՀ Քաղաքացիական օրենս•րքի 1087հոդվածով սահմանված հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերից: Այդպիսի հայցերը ներկայացվում, ապահովվում, ապացուցվում, քննվում և լուծվում են ընդհանուր հիմունքներովª քաղաքացիական դատավարության կար•ով: Դատարանը •տնում է, որ վերը նշված պատճառաբանությամբ այդ մասով քաղաքացիական հայցը պետք է թողնել առանց քննության /նմանատիպ դիրքորոշում է հայտնել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 2007թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԴ-150/07 որոշման մեջ/: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 3751հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` դատական քննության արա•ացված կար• կիրառելու դեպքում, երբ ամբաստանյալը կամ քաղաքացիական պատասխանողը քաղաքացիական հայցը չի ընդունում, ապա դատարանը քաղաքացիական հայցը թողնում է առանց քննության` քաղաքացիական հայցվորին բացատրելով քաղաքացիական դատավարության կար•ով հայց ներկայացնելու նրա իրավունքը: ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 155հոդվածի 3-րդ մասի համաձայնª քրեական դատավարությունում հարուցված քաղաքացիական հայցը, որը դատարանի կողմից թողնվել է առանց քննության, կարող է հետա•այում հարուցվել քաղաքացիական դատավարության կար•ով: Քննության առնելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը հան•ում է այն հետևության, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված Աշոտ Օվոյանի հա•ուստներըª անթև մայկան, երկարաթև մայկան, •իշերազ•եստի անդրավարտիքը, ժիլետը, մու• դարչնաշա•անակա•ույն սվիտրը, մու• կապույտ •ույնի սվիտրը, բաճկոնը, ջինսե անդրավարտիքը և արդուկը պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Միսակ Գրի•որյանին, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված բարձը, մառլյա և բամբակյա խծուծները, ՚Голос Арменияՙ թերթը, թվով 7ծխուկները, Ա.Օվոյանի ձախ և աջ ձեռքերի եղն•ային կտրվածքները պետք է ոչնչացնել: Ելնելով վերո•րյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 357-360, 365, 369-375, 3751 - 3753հոդվածներով դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենս•րքի 112հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման 6/վեց/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով: Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ: Պատժի սկիզբը հաշվել 12.01.2016թվականից: Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Քաղաքացիական հայցը բավարարել մասնակի: Ամբաստանյալ Արաքսյա Էդուարդի Սուքիասյանից հօ•ուտ տուժողի իրավահաջորդ, քաղաքացիական հայցվոր Միսակ Անուշավանի Գրի•որյանի բռնա•անձել 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամի չափով •ումար որպես հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնաս և հուղարկավորության հետ կապված ծախսերª մնացած մասով թողնել առանց քննության: Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված Աշոտ Օվոյանի հա•ուստներըª անթև մայկան, երկարաթև մայկան, •իշերազ•եստի անդրավարտիքը, ժիլետը, մու• դարչնաշա•անակա•ույն սվիտրը, մու• կապույտ •ույնի սվիտրը, բաճկոնը, ջինսե անդրավարտիքը և արդուկըª վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Միսակ Գրի•որյանին, իսկ իրեղեն ապացույց ճանաչված բարձը, մառլյա և բամբակյա խծուծները, ՚Голос Арменияՙ թերթը, թվով 7ծխուկները, Ա.Օվոյանի ձախ և աջ ձեռքերի եղն•ային կտրվածքներըª ոչնչացնել: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանª հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ Քրեական դատավարության օրենս•րքի 395հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի: ԴԱՏԱՎՈՐª Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 21-04-2016 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 03-05-2016 |
|---|---|
| Այլ նշումներ | Դատավճիռը կատարման է հանձնվել 03.06.2016թվականին: |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 22-06-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-ին հատոր՝252թ.,2-րդ հատոր՝323թերթ |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 23-06-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 1-ին հատոր՝ 252թ.,2-րդ հատոր՝ 323թերթ |