ԵԱՔԴ/0021/01/16

Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ (այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ
Կ.ՄԱՐԴԱՆՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ԴԱՏԱԽԱԶ` Դ.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ
2017թ. մայիսի 06-ին Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանի պաշտպան Սլավիկ Պողոսյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով

Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը
1994թ. հունիսի 22-ին Արաբկիրի շրջանի ՆԳ բաժնի քննիչ Ա.Առաքելյանի որոշմամբ հարուցվել է թիվ 14109494 քրեական գործը` ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 105 հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով:
1994թ. հունիսի 28-ին Արաբկիրի շրջանի ՆԳ բաժնի քննիչ Ա.Առաքելյանի որոշմամբ թիվ 14109494 քրեական գործով Արման Գևորգի Հովհաննիսյանը ճանաչվել է որպես տուժող:
1994թ. հուլիսի 31-ին Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 105 հոդվածի 1-ին մասով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
1994թ. հուլիսի 31-ին Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
1994թ. օգոստոսի 22-ին թիվ 14109494 քրեական գործի վարույթը կասեցվել է Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի գտնվելու վայրը հայտնի չլինելու պատճառաբանությամբ:
1996թ. մարտի 17-ին Երևան քաղաքի Արաբկիրի շրջանի դատախազ Վ.Գրիգորյանի որոշմամբ թիվ 14109494 քրեական գործի նախաքննությունը կասեցնելու մասին որոշումը վերացվել է և նախաքննությունը վերսկսվել է:
1996թ. ապրիլի 04-ին որոշում է կայացվել Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 105 հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու, լրացնելու և նրան ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 15-99 հոդվածի 2-րդ կետով և 87 հոդվածի 4-րդ մասով նոր մեղադրանք առաջադրելու մասին:
Նույն որոշմամբ մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ:
1996թ. ապրիլի 17-ին թիվ 14109494 քրեական գործի վարույթը կասեցվել է Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի գտնվելու վայրը հայտնի չլինելու պատճառաբանությամբ:
2004թ. օգոստոսի 25-ին Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նա որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով և 176 հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով:
2007թ. նոյեմբերի 27-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների առաջին ատյանի դատարանի որոշմամբ թիվ 14109494 քրեական գործով մեղադրյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
2009թ. դեկտեմբերի 03-ին Իսպանիայի Թագավորության Բարսելոնայի թիվ 28 առաջին ատյանի դատարանի տասներորդ բաժանմունքի դատավճռով Մելիք Տոնոյանը սպանության փորձ կատարելու համար դատապարտվել է տասը տարի ժամկետով ազատազրկման, միևնույն ժամանակ բռնություն կիրառելով գողություն կատարելու համար դատապարտվել է երեք տարի վեց ամիս ժամկետով ազատազրկման:
2011թ. մայիսի 13-ին Իսպանիայի Թագավորության Ազգային դատարանի Քրեական գործերով զբաղվող բաժնի դատական ակտով ամբողջապես հաստատված է համարվել, որ Մելիք Տոնոյանը հանդիսանում է Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը, ծնված 1975թ. սեպտեմբերի 21-ին, ազգությամբ հայ:
2016թ. հունվարի 14-ին հետախուզվող Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանն Իսպանիայի Թագավորության իրավասու մարմինների կողմից հանձնվել է ՀՀ իրավասու մարմիններին և նույն թվականի հունվարի 15-ին ոստիկանության Մաշտոցի բաժնի կողմից ներկայացվել է Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժին:
2016թ. հունվարի 15-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա.Վարդանյանի որոշմամբ թիվ 14109494 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և կասեցված վարույթը վերսկսվել է:
2016թ. հունվարի 18-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի որոշմամբ թիվ 14109494 քրեական գործով մեղադրյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի նկատմամբ Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների առաջին ատյանի դատարանի 2007թ. նոյեմբերի 27-ի որոշմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված երկու ամիս ժամանակով կալանավորումը վերահաստատվել է:
2016թ. փետրվարի 02-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա.Վարդանյանի որոշմամբ թիվ 14109494 քրեական գործով Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176 հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով հարուցված քրեական հետապնդումը դադարեցվել էª քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով:
2016թ. փետրվարի 02-ի որոշմամբ թիվ 14109494 քրեական գործով մեղադրյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով և 176 հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է:
Քննիչի նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը թիվ 14109494 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով:
2016թ. փետրվարի 19-ին թիվ 14109494 նախաքննական համարով քրեական գործը՝ հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` նաև Առաջին ատյանի դատարան):
2016թ. փետրվարի 24-ին Առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Ռ.Մխիթարյանի վարույթ է ընդունվել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունից ստացված քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով:
2016թ. մայիսի 23-ի ՆՀ-440-Ա հրամանագրով դադարեցվել է Ռ.Մխիթարյանի` Առաջին ատյանի դատարանի դատավորի լիազորությունները:
2016թ. հունիսի 24-ին թիվ ԵԱՔԴ/0021/01/16 քրեական գործը վերամակագրվել է և նույն թվականի հունիսի 27-ի որոշմամբ ընդունվել է դատավոր Ա.Մաթևոսյանի վարույթ:
2016թ. հուլիսի 12-ին որոշում է կայացվել թիվ ԵԱՔԴ/0021/01/16 քրեական գործը դատաքննության նշանակելու մասին:
Առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. փետրվարի 09-ի դատավճռով`
Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 9 (ինը) տարի ժամկետով:
Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ՝ մինչև դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվվել է 2016թ. հունվարի 15-ից՝ կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը վերջնական պատժի ժամկետին հաշվակցելով մեկ օրը մեկուկես օրվա դիմաց:
Վճռվել է իրեղեն ապացույց ճանաչվածª տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի վերնաշապիկը, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո թողնել վերջինիս տնօրինությանը:
2017թ. մարտի 06-ին Առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. փետրվարի 09-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալ Ա.Հովհաննիսյանի պաշտպան Ս.Պողոսյանը:
2017թ. մարտի 15-ին Վերաքննիչ դատարան է ստացվել քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով:
2017թ. քրեական գործը գործերի բաշխման էլեկտրոնային համակարգի միջոցով մակագրվել է Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Ռ.Մխիթարյանին:
2017թ. մարտի 16-ին Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Ռ.Մխիթարյանի որոշմամբ ինքնաբացարկ է հայտնվել:
2017թ. մարտի 20-ին քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով, վերամակագրվել է:
2017թ. մարտի 22-ին Վերաքննիչ դատարանի որոշմամբ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել քննության` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում` 2017թ. ապրիլի 04-ին:
Վերաքննիչ բողոքի պատասխան չի ստացվել:
Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը
Նախաքննության մարմինը Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով, այն բանի համար, որ նա, 1994թ. հունիսի 20-ին` ժամը 20:00-ի սահմաններոմ, Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի, իր ընկերներ Սարգիս Հարոյանի, Արսեն Լոփոյանի, Արթուր Ավագյանի և Կարենի հետ միասին, մինչև վերջինիս ծննդյան տարելիցը նշելու կապակցությամբ նրանց տուն գնալը, որոշել են Սարգիս Հարոյանի անձնական օգտագործման ՙԳազ-24՚ մակնիշի ավտոմեքենան կանգնեցնել ավտոտնակում: Մինչև այնտեղ հասնելը, Կրուպսկայա 3 շենքի մոտ, նախապես պայմանավորվելով ավտոտնակի մոտ հանդիպել, Արսեն Լոփոյանն իջել է ավտոմեքենայից` ծխախոտ գնելու: Ընկերների` ավտոմեքենան ավտոտնակում կանգնեցնելու խնդրով զբաղված լինելու ժամանակ, Արսեն Լոփոյանին է մոտեցել Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը և զրույցի բռնվել: Այդ ընթացքում նրանց են մոտեցել Սարգիս Հարոյանը և մյուսները, Արման Գևորգի Հովհաննիսյանը խնդրել է Արսեն Լոփոյանին միանալ իրենց` Կարենի տուն գնալու համար: Բացասական ռեակցիա տալով այն կապակցությամբ, որ Արման Գևորգի Հովհաննիսյանն ընդհատել է իր խոսակցությունն Արսեն Լոփոյանի հետ, նշված չնչին առիթն օգտագործելով և թաղի ժառգոնով դիտողություններ անելով, Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանն իր անձի հիպերբոլացման ընդգծմամբ, այն է խուլիգանական դրդումներով, վիճաբանության մեջ է մտել Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի հետ և նրան դիտավորյալ սպանելու նպատակով հանել է գրպանում պահած դանակը, դանակահարել է տուժողին, հարվածը նպատակաուղղելով տուժողի կենսականորեն կարևոր օրգաններին, վնասելով նրա լյարդը, թոքը, հարվածը որովայնի խոռոչից թափանցել է կրծքավանդակ: Միայն բժշկական միջամտությամբ է հնարավոր եղել փրկել Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի կյանքը:՚
Առաջին ատյանի դատարանն իր դատական ակտում արձանագրել է հետևյալը.
ՙ(…)
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության, վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին մեղսագրված արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետին:
(...) Դատարանը, հաստատված համարելով ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի մեղավորությունն իրեն մեղսագրվող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով նախատեսված արարքում, գտնում է, որ վերջինս կատարած արարքի համար ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
(...) Դատարանն արձանագրում է, որ գործի քննությամբ հաստատված է համարվել այն, որ ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանն իրեն մեղսագրվող արարքը կատարել է 1994թ. հունիսի 20-ին: Այսինքն այդ ժամանակ դեռևս գործել է 1961թ. ընդունված քրեական օրենսգիրքը: Ամբաստանյալի կատարած արարքը նախկինում համապատասխանել է քրեական օրենսգրքի 15-99-րդ հոդվածի 2-րդ կետին և նշված արարքը կատարելու համար նախատեսված էր պատիժ ազատազրկման ձևով 8-15 տարի ժամկետով կամ մահապատիժ:
2003թ. ապրիլի 18-ին ընդունվել և նույն թվականի օգոստոսի 01-ից գործողության մեջ է դրվել ՀՀ քրեական օրենսգիրքը: 2004 թվականի օգոստոսի 25-ին Արման Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով, որի համար պատիժ էր նախատեսված ազատազրկում 8-15 տարի ժամկետով կամ ցմահ ազատազրկում:
2011թ. մայիսի 23-ին ընդունված ՙՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին՚ ՀՕ-143-Ն օրենքի համաձայն՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104 հոդվածի 2-րդ մասի համար պատիժ նախատեսվեց ազատազրկում տասներկուսից քսան տարի ժամկետով կամ ցմահ ազատազրկում:
Ելնելով վերոգրյալից՝ Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայումս գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքով ավելի խիստ պատիժ է նախատեսված ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի կողմից 1994թ. կատարված արարքի համար, իսկ ինչպես արարքի կատարման պահին գործող 1961թ. ընդունված քրեական օրենսգրքով, այնպես էլ 2003թ. ապրիլի 18-ին ընդունված և մինչ 2011թ. մայիսի 23-ի ՙՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին՚ ՀՕ-143-Ն օրենքի ընդունումը գործող օրենքով ամբաստանյալին մեղսագրվող արարքի համար նախատեսված էր 8-15 տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժ, որն առավել մեղմ է: Ուստի Դատարանը, հաշվի առնելով այն, որ պատիժը խստացնող օրենքը չի կարող հետադարձության ուժով ազդեցություն ունենալ Արման Հովհաննիսյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի վրա, հանգում է հետևության, որ վերջինիս նկատմամբ պետք է նշանակվի առավել մեղմ պատիժը:
Միևնույն ժամանակ, Դատարանը փաստում է, որ ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանին մեղսագրվում է չավարտված հանցագործություն, այն է սպանության փորձ: 1961թ. ընդունված քրեական օրենսգիրքի 15-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ ՙ2.Հանցագործության նախապատրաստության համար և հանցափորձ կատարելու համար պատիժ է նշանակվում տվյալ հանցագործության վերաբերյալ պատասխանատվություն նախատեսող օրենքով: Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի կատարած գործողությունների բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանն ու այն պատճառները, որոնց հետևանքով հանցագործությունը մինչև վերջ չի հասցվել՚:
Մինչդեռ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 65 հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ ՙ3. Հանցափորձի համար ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետը չի կարող գերազանցել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով կամ հոդվածի մասով որոշակի ժամկետով ազատազրկման ձևով նախատեսված պատժի առավելագույն ժամկետի երեք քառորդը՚:
Դատարանը փաստում է, որ ներկայումս գործող քրեաիրավական նորմն առ այն, որ հանցափորձի համար ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետը չի կարող գերազանցել քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով կամ հոդվածի մասով որոշակի ժամկետով ազատազրկման ձևով նախատեսված պատժի առավելագույն ժամկետի երեք քառորդը, հանդիսանում է ամբաստանյալի պատիժը մեղմացնող օրենք, ուստի հետադարձության ուժով պետք է կիրառվի ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանի նկատմամբ նշանակվող պատիժը չպետք է գերազանցի 11 տարի 3 ամիս ժամկետով ազատազրկումը:
Առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. փետրվարի 09-ի դատավճռով`
Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 9 (ինը) տարի ժամկետով:
Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ՝ մինչև դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվվել է 2016թ. հունվարի 15-ից՝ կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը վերջնական պատժի ժամկետին հաշվակցելով մեկ օրը մեկուկես օրվա դիմաց:
Վճռվել է իրեղեն ապացույց ճանաչվածª տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի վերնաշապիկը, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո թողնել վերջինիս տնօրինությանը:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով:
Բողոք բերած անձը` պաշտպան Ս.Պողոսյանը ներկայացնելով գործի դատավարական նախապատմությունը նշել է, որ Առաջին ատյանում սույն քրեական գործի դատական քննության ընթացքում պաշտպանության կողմը միջնորդություն է ներկայացրել դատարանª քրեական գործի վարույթը կարճելու վերաբերյալ՝ քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետներն անցած լինելու հետևյալ հիմնավորմամբ.
Համաձայն սույն քրեական գործով մեղադրական եզրակացության՝ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով նախատեսված հանցավոր արարքը կատարել է 1994թ. հունիսի 20-ին:
Գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75 հոդվածի և ենթադրյալ հանցագործության կատարման պահին գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 44 հոդվածի համաձայն՝ անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե հանցագործությունը կատարելու ժամանակից անցել է տասնհինգ տարի և վաղեմությունն ընդհատված չի եղել նոր հանցագործության կատարմամբ:
Մեջբերված իրավական նորմերի և վերը նշված փաստի համադրումից բխում է, որ անցել է Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին ենթադրյալ հանցագործության համար քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետները, քանի որ եթե անգամ հաշվի առնենք, որ Արման Հովհաննիսյանը խուսափել է քննությունից կամ դատից, ապա միևնույն է ենթադրյալ հանցանքը կատարելու պահից, այսինքն՝ 1994թ. հուլիսի 20-ից մինչ օրս անցել է ինչպես տասնհինգ տարի, այնպես էլ քսան տարի:
Միևնույն ժամանակ հարկ է նշել, որ վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատված չի եղել նոր հանցագործությամբ: Ինչ վերաբերվում է 03.12.2009թ. Իսպանիայի Թագավորության դատարանի կողմից կայացված դատավճռին, որով Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը դատապարտվել էր ազատազրկման, ապա այդ դատավճիռը չի կարող հաշվի առնվել Արման Հովհաննիսյանին քրեական պատասխանատվությունից վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով ազատելու ժամանակ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 17 հոդվածի համաձայն:
Վկայակոչված հոդվածի մեկնաբանությունից հետևում է, որ օտարերկրյա պետության դատարանի դատավճիռը կարող է հաշվի առնվել, եթե անձը սկզբում դատապարտվել Հայաստանի Հանրապետության տարածքից դուրս կատարած հանցանքի համար, ապա միայն դրանից հետո հանցանք է կատարել Հայաստանի Հանրապետության տարածքում: Մինչդեռ սույն գործում լրիվ հակառակն է՝ Արման Հովհաննիսյանը ենթադրյալ հանցագործություն է կատարել Հայաստանի Հանրապետության տարածքում և միայն դրանից հետո դատապարտվել Հայաստանի Հանրապետությունից դուրս կատարած հանցանքների համար: Հետևաբար, Իսպանիայի Թագավորության դատարանի կողմից կայացված դատավճիռը չի կարող հաշվի առնվել Արման Հովհաննիսյանին քրեական պատասխանատվությունից վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով ազատելու ժամանակ: Դա հիմնավորվում է նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0161/01/13 քրեական գործով 2014թ. դեկտեմբերի 16-ի որոշման 21-րդ կետում արտահայտված իրավական դիրքորոշմամբ:
Վերոգրյալի հիման վրա Առաջին ատյանի դատարանից խնդրել են սույն քրեական գործի վարույթը կարճել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն, սակայն Դատարանը մերժել է միջնորդությունն այն հիմնավորմամբ, որ Իսպանիայի Թագավորության դատարանի 2009թ. դեկտեմբերի 12-ի դատավճռով ամբաստանյալը դատապարտվել է առանձնապես ծանր հանցագործության համար, որը կատարվել է 2007թ. նոյեմբերի 22-ին, հետևաբար վաղեմության ժամկետներն ընդհատվել են: Մինչդեռ, ինչպես վերը հիմնավորվեց, Իսպանիայի Թագավորության դատարանի դատավճիռը չէր կարող հաշվի առնվել Արման Հովհաննիսյանինª վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու ժամանակ:
Դատարանը սխալ է մեկնաբանել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 17 հոդվածը, որի արդյունքում չի կիրառել նույն օրենսգքրի 75 հոդվածը և քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետը, ինչն էլ ազդել է գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա:
Բողոք բերող անձը նաև հայտնել է, որ դատարանը դատավճռով հաստատված է համարել ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքը: Մինչդեռ, գտնում են, որ դատարանը պետք է կայացներ արդարացման դատավճիռ՝ ճանաչելով և հռչակելով հանցանքի կատարման մեջ ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանի անմեղությունը՝ այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
Հղում կատարելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18, 107,127,360, 365 հոդվածներին, բողոք բերող անձը նշել է, որ սույն քրեական գործով դատավճիռը և ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանի կողմից հանցանք գործելու մասին հետևությունը հիմնվել է ենթադրությունների վրա, քանի որ պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակում դատական քննության ընթացքում հետազոտված փոխկապակցված, հավաստի, թույլատրելի ապացույցների բավարար համակցությամբ չի հիմնավորվել ամբաստանյալի առնչությունը դեպքին և դեպքի հանգամանքները, իսկ մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ չփարատված կասկածները չեն մեկնաբանվել հօգուտ մեղադրյալի:
Դատարանը սույն գործով կայացված դատավճռով ի հավաստումն այն հանգամանքի, որ ամբաստանյալն է հանդիսացել այն անձը, ով 1994թ. հունիսի 20-ին ծակող-կտրող գործիքով մարմնական վնասվածք է պատճառել տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին, հիմք է ընդունել դատաքննության ընթացքում 11.11.2016թ. տուժողի և 16.11.2016թ. վկա Արսեն Լոփոյանի տված ցուցմունքները:
Մասնավորապես, դատարանը որպես նշված հանգամանքը հաստատված համարելու պատճառաբանություն նշել է, որ վկա Արսեն Լոփոյանը՝ դատարանի հարցին հայտնել է, որ ամբաստանյալի աթոռին նստած անձն այն նույն անձն է, ով 1994թ. կռվել է իր ընկեր Արման Հովհաննիսյանի հետ:
Վերոգրյալի հետ կապված նշենք, որ նախ դատարանի հարցին՝ Դուք ճանաչում եք ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանին որպես վիճաբանությանը մասնակից Արման Հովհաննիսյան, ամբաստանյալին, դատարանում ներկա գտնվող անձին ճանաչում եք վիճաբանության մասնակից, վկա Արսեն Լոփոյանը պատասխանեց՝ այո, փողոցում տեսնեի չէի ճանաչի, բայց հիմա ընդհանուր, որ նայում եմ…(դատական նիստի ձայնագրություն, 16:49-16:50 րոպեներ), իսկ մինչ այդ մեղադրողի հարցին՝ ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանին հիմա, որ նայում եք հիշում եք, վկան պատասխանեց՝ ոչ, դրսում, որ տեսնեի հաստատ չէի հիշի (դատական նիստի ձայնագրություն, 16:19 րոպե):
Վկա Արսեն Լոփոյանի ցուցմունքների համադրումից բխում է, որ վկան չի ճանաչում ամբաստանյալի աթոռին նստած անձին, այլ պարզապես ընդհանուր նմանություններ է տեսնում ամբաստանյալի և վիճաբանությանը մասնակից անձի միջև:
Երկրորդ, դատարանը փաստացի կատարել է անձի ճանաչման գործընթաց, հետևաբար պետք է ղեկավարվեր ճանաչման ներկայացնելու վերաբերյալ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված նորմերով:
Դատարանը սույն գործով ամբաստանյալին ճանաչման ներկայացնելը չի կատարել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 221 հոդվածով սահմանված կանոնների պահպանմամբ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն վկա Արսեն Լոփոյանի հայտնած տվյալները ամբաստանյալին ճանաչելու կամ չճանաչելու վերաբերյալ առհասարակ չեն կարող դրվել մեղադրանքի հիմքում և որպես ապացույց օգտագործվել, քանի որ ձեռք են բերվել ճանաչման ներկայացնելու վերաբերյալ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ՝ այդ կարգի չպահպանմամբ:
Տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի դատաքննության ժամանակ տված ցուցմունքում հայտնած որևէ տվյալով ևս չի հավաստվում, որ ամբաստանյալը հանդիսանում է այն անձը, ով 1994թ. հունիսի 20-ին ծակող-կտրող գործիքով մարմնական վնասվածք է պատճառել իրեն: Դեռ ավելին, մեղադրողի և դատարանի բազմաթիվ հարցերին՝ ճանաչում է ամբաստանյալին, ամբաստանյալն է իրեն հարվածողը եղել, տուժողը մշտապես պատասխանեց՝ նայում է չի կարողանում հիշել, որ փողոցում տեսներ չէր ճանաչի, ինքը չգիտի նա այդ մարդն է, թե այդ մարդը չի, այդ Արմանն է, թե այդ Արմանը չէ (դատական նիստի ձայնային արձանագրություն, 16:42,16:46-16:47, 17:06, 17:17-17:20 րոպեներ):
Հարկ է նշել, որ մեղադրական եզրակացության համաձայն, ապացույց ճանաչվածª Իսպանիայի Թագավորության դատարանի 03.12.2009թ. դատավճռով, հիմնավորվել է, որ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը Իսպանիայի Թագավորության իրավասու մարմիններին ներկայացել է Մելիք Տոնոյան տվյալներով և կայացված դատավճռով հիմնավորվել է, որ վերջինս հանդիսանում է նույն ինքըª Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը, մինչդեռ դատական քննության ժամանակ հետազոտված նշված դատավճռում ընդհանրապես խոսք չի գնում այդ մասին և առհասարակ հիշատակված չէ Արման Հովհաննիսյան անուն-ազգանունը: Բացի այդ, եթե անգամ ենթադրենք, որ Մելիք Տոնոյանը Իսպանիայի Թագավորության իրավասու մարմիններին ներկայացել է որպես Արման Էդուարդի Հովհաննիսյան, ապա նախ հարց է առաջանումª արդյոք նա այդ մարմիններին հայտնել է ճշմարտացի տվյալներ, երկրորդª արդյոք Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանն այն նույն Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանն է, ով սույն քրեական գործով մեղադրվում է ենթադրյալ հանցագործությունը կատարելու մեջ:
Ամփոփելով վերոգրյալը գտնում է, որ դատական քննության ժամանակ հետազոտված որևէ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցով չի հիմնավորվել, որ ամբաստանյալն է հանդիսացել այն անձը, ով 1994թ. հունիսի 20-ին ծակող-կտրող գործիքով մարմնական վնասվածք է պատճառել տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին, այսինքն՝ չի հիմնավորվել ամբաստանյալի մասնակցությունը դեպքին:
Դատարանը սույն գործով կայացված դատավճռով ի հավաստումն այն հանգամանքի, որ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը, գրպանից հանելով ծակող-կտրող գործիք, հարվածել է Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք, հիմք է ընդունել դատաքննության և նախաքննության ընթացքում տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի, վկաներ Արսեն Լոփոյանի, Գևորգ Հովհաննիսյանի, Պարույր Վարդանյանի, դատաքննության ընթացքում վկա Մարինե Մուրադյանի տված ցուցմունքները, ինչպես նաև դատարանում հրապարակված և հետազոտվածª վկաներ Սարգիս Հարոյանի, Արթուր Ավագյանի և Գևորգ Լոփոյանի նախաքննական ցուցմունքները:
Տուժողի կողմից դատաքննության ժամանակ տված ցուցմունքներով ընդհանրապես չի հաստատվում այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանը, գրպանից հանելով ծակող-կտրող գործիք, հարվածել է տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք, իսկ նախաքննության ժամանակ տված ցուցմունքն անարժանահավատ է՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 31.20.2014թ. կայացված որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշման համաձայն:
Դատաքննության ժամանակ տուժողի տված ցուցմունքով կասկածի տակ է դրվում նախաքննության ժամանակ վերջինիս հայտնած տվյալները, քանի որ նախ էական հակասություններ առաջացան երկու ցուցմունքների միջև: Մասնավորապես տուժողը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, թե տեսել է ինչպես է Արման Հովհաննիսյանը գրպանից ինչ-որ բան հանում և հարվածում իր կրծքավանդակին, իսկ հարվածից հետո Արման Հովհաննիսյանի ձեռքին տեսել արյունոտված դանակ, մինչդեռ դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքում մի քանի անգամ նշեց, որ առհասարակ սուր կտրող գործիք, այդ թվում՝ դանակ, Արման Հովհաննիսյանի ձեռքին չի տեսել: Տուժողը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, թե տղաներից բաժանվել են 2-3 քայլ, որից հետո են հարվածել միմյանց, մինչդեռ դատաքննության ժամանակ տված ցուցմունքում մի քանի անգամ նշեց, որ հանդիպել են, միանգամից բռնկվել են ու հարվածել միմյանց: Տուժողը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, թե հարվածից մի երկու քայլ հետ է գնացել և զգացել, որ կրծքավանդակը տաքացել է և նայելով տեսել է, որ վերնաշապիկը արյունոտված է, մինչդեռ դատական քննության ժամանակ տրված ցուցմունքում նշել է, որ բացարձակ ոչ մի զգացողություն չի ունեցել, ցավ չի զգացել, անգամ չգիտի նրա ձեռքը հասել է իրեն, իր ոտքը հասել է նրան, հեռանալուց հետո իր վրա սևեռած հայացքներից ինքը հասկացել է, որ մի բան այն չի, նայում էին վրան, ասում էին՝ ոնց ես, ոնց ես, ասում էր՝ լավ է, ինչ են ուզում իրենից, նայում էին դեպի այդ կողմ, ինքն էլ նայեց տեսավ, երևի մի երկու սանտիի չափ ուղղակի կտրվածք:
Դատաքննության ժամանակ ցուցմունք տալիս մեղադրողի հարցինª երբ քննիչին ներկայացնում էիք դեպքի հանգամանքները, որևէ պարտադրանք կար, թե ինչ, հիշում եք պատմել եք, տուժողը պատասխանեց՝ առաջին անգամ ինձ մոտ քննիչը եկել է, երբ ինքը բոքսում առաջին անգամ ուշքի է եկել, այսինքն, որ աչքերը բացել է, շատ կոպիտ էր հետը, շատ ու էդ կոպտությունը միշտ էլ եղել է, երկրորդª քննիչը եկել իրեն պատմել է դեպքը, ոնց են իր ընկերները գրել, ոնց են ցուցմունք տվել, նրանց ցուցմունքը պատմել է (դատական նիստի ձայնագրություն, 16:54-16:55 րոպեներ):
Պաշտպանի հարցին` դուք հիշում եք, թե ինչ եք շարադրել Ձեր գրած ցուցմունքում, ինչ իրավիճակում եք շարադրել, դուք որևէ բան թելադրել եք, քննիչն է շարադրել, ինչպես է եղել, տուժողը պատասխանեց՝ երկրորդը եկավ, բոքսից նոր էին բերել պալատ, հիշում է, որ նա իրեն պատմեց, որ իր ընկերները գրել են, այս են գրել, այնպես են գրել, բա ինքը ոնց է չի հիշում, ինքն էլ այն ժամանկ էլ է ասել, չգիտի իր ցուցմունքի մեջ նշված է չեմ հիշում, չեմ հիշում բառերը, ինքը շեշտել է, որ չի հիշում, ինքը ասել է մի քանի անգամ, թե ցուցմունքի մեջ դա գրվել է, թե չէ, ինքը չգիտի (դատական նիստի ձայնագրություն, 17:01-17:02 րոպեներ):
Նախաքննական ցուցմունքը հրապարակվելուց հետո տուժողը որպես ցուցմունքների հակասության պարզաբանում նշեց, որ ինքն այդ ցուցմունքը տալուց եղել է շատ ծանր վիճակում ու ինքն այդ ամենը այն ժամանակ կոնկրետ հիշել է, ոնց իրեն պատմել են, ինքը բան չի հիշել այդ ժամանակ, իր մոտ հիշողության կորուստ է եղել: Դատարանի հարցին՝ հիմա ոնց եք հիշում, տուժողը պատասխանեց՝ հիշում է, որ միաժամանակ է եղել միմյանց հարվածելը, ու դանակ չի հիշում, այն ժամանակ միգուցե իրեն պատմել են, այդպես է հիշել, մեջը տպավորվել է, չգիտի, չի կարող ասել (դատական նիստի ձայնագրություն, 17:36 րոպե): Մեղադրողի հարցին՝ հիմա այս պահին ցուցմունքներից որն է ճիշտ, այն ցուցմունքը ճիշտ է, թե սխալ, տուժողը պատասխանեցª այն ցուցմունքը պահի ազդեցության տակ է երևի, իրեն պատմել են իր հետ եղած մարդիկ (դատական նիստի ձայնագրություն, 17:37 րոպե): Տուժողը նշել է, որ պատմելուց հետո է ձևավորվել պատկերացում դեպքի մասին (դատական նիստի ձայնագրություն, 17:39 րոպե):
Հնարավոր է, որ տուժողը, ենթադրելով, որ իրեն դանակահարել է իր հետ վիճաբանության մեջ մտած Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը, լինելով շահագրգռված անձ, ցանկանալով, որ վերջինս ենթարկվի քրեական պատասխանատվություն, հայտնել է տեղեկություններ, որոնք ինքն անձամբ չի տեսել:
Հարկ է նշել, որ դատարանը տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի նախաքննական ցուցմունքի արժանահավատությունը գնահատելիս անտեսել և հաշվի չի առել նրա անձի և ցուցմունք տալու հանգամանքների վերաբերյալ վերոնշյալ հանգամանքները:
Ինչ վերաբերում է դատարանի այն եզրահանգմանը, որ տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի կողմից նախաքննական ցուցմունքին հակասող ցուցմունք տալը, մասնավորապես այն հանգամանքը, որ իր հետ վիճաբանող անձի ձեռքին դանակ չի տեսել, և այն, որ դեպքի օրվանից բավականին երկար ժամանակ, ավելի քան 22 տարի անցած լինելով, վերջինս չի պնդում այն մեղադրող ցուցմունքները, որոնք նա տվել է նախաքննության ընթացքում, պայմանավորված է ամբաստանյալին քրեական պատասխանատվությունից ազատելու կամ նրա նկատմամբ նշանակվելիք պատիժը մեղմելու տուժողի ցանկությամբ, ապա պետք է նշել, որ նախ տուժողն ընդհանրապես նման ցանկություն չի հայտնել, երկրորդ՝ այդ եզրահանգումը հիմնված չէ գործում առկա որևէ փաստական տվյալի վրա:
Ինչ վերաբերում է դատարանի այն եզրահանգմանը, որ տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանը նախաքննական ցուցմունքների բովանդակության հետ ամբողջովին համընկնող դիմում է հղել ՀՀ գլխավոր դատախազին և ՀՀ ՆԳՆ ու խնդրել գործը հանձնել դատախազությանը, քանի որ հանցագործը մինչ այժմ ձերբակալված չէ, ապա նախ նշենք, որ Դիմումի հրապարակումից հետո տուժողը նշեց, որ չի հիշում, որ նման դիմում է գրել (17:57), հետևաբար հարց է առաջանում, թե ինչպիսի հանգամանքներում են գրվել այդ դիմումները: Մեղադրողի հարցին, թե դիմումի ձեռագիրը իր ձեռագիրն է, տուժողը պատասխանեց՝ 90 տոկոս այո: Այսինքն, հենց տուժողի կողմից կասկածի տակ դրվեց նշված ապացույցի արժանահավատությունը: Երկրորդª դիմումում նշված տվյալները ամբողջությամբ չեն համընկնում նախաքննական ցուցմունքի բովանդակությանը: Մասնավորապես, նախաքննության ժամանակ տված ցուցմունքում տուժողը հայտնել է, որ, տղաներից բաժանվել են 2-3 քայլ, որից հետո են հարվածել միմյանց, իսկ դիմումների բովանդակությունից երևում է, որ հանդիպել են, երկխոսություն է տեղի ունեցել և անմիջապես հարվածել են միմյանց:
Վկա Արսեն Գևորգի Լոփոյանի դատաքննության ժամանակ տված ցուցմունքներով ընդհանրապես չի հաստատվում այն փաստը, որ ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը, գրպանից հանելով ծակող-կտրող գործիք, հարվածել է Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք, իսկ նախաքննության ժամանակ տված ցուցմունքն անարժանահավատ է:
Ինչ վերաբերվում է դատարանի այն եզրահանգմանը, որ վկա Արսեն Լոփոյանի կողմից նախաքննական ցուցմունքին հակասող ցուցմունք տալը, մասնավորապես այն հանգամանքը, որ իր ընկեր Արմանի հետ վիճաբանած անձի ձեռքին որևէ առարկա չի տեսել և Արմանի մարմնի վրա վնասվածք կամ արյան հետքեր չի նկատել, և դեպքի օրվանից բավականին երկար ժամանակ անցած լինելով, վկան ևս չի պնդում այն ցուցմունքները, որոնք նա տվել է նախաքննության ընթացքում, պայմանավորված է ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին քրեական պատասխանատվությունից ազատելու կամ նրա նկատմամբ նշանակվելիք պատիժը մեղմելու վկայի ցանկությամբ, նշենք, որ նախ վկան ընդհանրապես նման ցանկություն չի հայտնել, երկրորդ՝ այդ եզրահանգումը հիմնված չէ որևէ փաստական տվյալի վրա:
Վկա Մարինե Մուրադյանի դատաքննության ժամանակ տված ցուցմունքը չի պարունակում որևէ տվյալ, որն ուղղակիորեն կամ անուղղակիորեն կհաստատի, որ ամբաստանյալ Արման էդուարդի Հովհաննիսյանը, գրպանից հանելով ծակող-կտրող գործիք, հարվածել է Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք:
Գործով վկա Գևորգ Գրիշայի Հովհաննիսյանը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1994թ. հունիսի 21-ին եղբայրը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ որդուն դանակահարել են, որից հետո ինքը վերադարձել է ՀՀ: Հետագայում տեղեկացել է, որ դանակահարողի անունը Արման է, մականունը` ՙՊելե՚, ով բնակվում է Կրուպսկայա փողոցում:
Մինչդեռ, դատաքննության ընթացքում ցուցմունք տալիս վկա Գևորգ Հովհաննիսյանը մեղադրողի հարցին՝ կարող է Ձեր հիշողությունը լարեք, հիշեք, որ Ձեզ դանակահարողի անունը տվել են, պատասխանեց, որ ոչ մեկի անունը չեն տվել (դատական նիստի ձայնագրություն, 15:01 րոպե), Դատարանի հարցին Ձեզ ՙՊելե՚ մականունը ծանոթ է, վկան պատասխանեց, որ ծանոթ չէ (դատական նիստի ձայնագրություն, 15:02 րոպե):
Վկա Գևորգ Հովհաննիսյանի դատաքննության ժամանակ տված ցուցմունքը ընդհանրապես չի պարունակում որևէ տվյալ, որը ուղղակի կամ անուղղակի կհավաստի, որ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը, գրպանից հանելով ծակող-կտրող գործիք, հարվածել է Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի կրծքավանդակին՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք, իսկ նախաքննության ժամանակ տված ցուցմունքն անարժանահավատ է հետևյալ հիմնավորմամբ՝
Նախ, նախաքննության ժամանակ տրված ցուցմունքները կասկածի տակ են դրվում դատաքննության ժամանակ տրված ցուցմունքներով, քանի որ նախաքննության ժամանակ վկայի հայտնած տվյալները ամբողջությամբ հակասում են դատաքննության ժամանակ հայտնած տվյալներին,
Երկրորդ, նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելուց հետո վկան հայտարարեցª քննիչն ինչ ասել է, գրել եմ, դատարանի հարցին՝ ցուցմունքը ստորագրելուց առաջ կարդացել եք, վկան պատասխանեց՝ չեմ կարդացել (դատական նիստի արձանագրություն, 15:12 րոպեներ), մինչդեռ դատարանը վկայի ցուցմունքի արժանահավտությունը գնահատելիս անտեսել և հաշվի չի առել ցուցմունք տալու հանգամանքի վերաբերյալ նշվածը:
Այսպիսով, վերը նշված անձանց կողմից նախաքննության ժամանակ տված ցուցմունքները գնահատելով Վճռաբեկ դատարանի կողմից սահմանած ապացույցների արժանահավատության չափանիշների համատեքստում, գալիս ենք այն եզրահանգման, որ դրանք կասկած են հարուցում, հետևաբար անարժանահավատ են և չեն կարող դրվել մեղադրական դատավճռի կայացման հիմքում:
Վկա Պարույր Ֆելիքսի Վարդանյանը դատաքննության ժամանակ ցուցմունք տվեց, որ ՙՊելե՚ մականունը լսել է, սակայն չի հիշում այդ անունը տվյալ դեպքի հետ կապված շրջանառվել է, թե ոչ:
Դատարանը հրապարակեց վկայի նախաքննական ցուցմունքն այն պատճառաբանությամբ, թե վկան չի հիշում դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ հայտնած տվյալները, և որ նա նշում է, որ հիմք ընդունեն նախաքննության ժամանակ տված ցուցմունքը: Մինչդեռ քրեական դատավարության օրենսգրքի 342 հոդվածը, որը կարգավորում է վկայի ցուցմունքի հրապարակման գործընթացը, վկայի նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելու նման դեպք չի նախատեսում:
Հետևաբար, դատարանը օրենքի խախտմամբ է հրապարակել վկայի նախաքննական ցուցմունքը, ուստի այն չի կարող դրվել մեղադրական դատավճռի կայացման հիմքում, իսկ դատաքննության ժամանակ տված ցուցմունքը չի պարունակում որևէ տվյալ, որն ուղղակիորեն կամ անուղղակիորեն կհաստատի, որ ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը, գրպանից հանելով ծակող-կտրող գործիք, հարվածել է Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք:
Համաձայն դատավճռիª ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվում է նաև վկաներ Արթուր Ավագյանի, Սարգիս Հարոյանի, Մարզպետունի Հովհանիսյանի և Գևորգ Լոփոյանի նախաքննության ժամանակ տված ցուցմունքներով: Նշված վկաներին դատաքննության ընթացքում հարցաքննության ենթարկելու իրավունքից ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանը չի կարողացել օգտվել և նրանց նախաքննական ցուցմունքները հրապարակվել են դատական քննության ընթացքում:
Մինչդեռ ՀՀ Սահմանադրության 67 հոդվածի, ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվենցիայի 6 հոդվածի 3-րդ մասի, Գաբրիելյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով վճռում Եվրոպական դատարանի արտահայտած դիրքորոշումների համաձայն ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանի դատապարտումը չէր կարող ամբողջապես կամ վճռական չափով հիմնված լինել Արթուր Ավագյանի, Սարգիս Հարոյանի, Մարզպետունի Հովհաննիսյանի և Գևորգ Լոփոյանի նախաքնական ցուցմունքների վրա, քանի որ մեղադրյալին դատավարության որևէ փուլում հնարավորություն չի տրվել հարցեր ուղղել իր դեմ ցուցմունք տված այդ վկաներին: Այսինքն, դատարանը մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս պետք է մի կողմ դներ այդ ապացույցները և ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորված համարեր գործում առկա մյուս ապացույցների հիման վրա, նոր միայն դրանից հետո որպես մեղադրանքը հիմնավորող լրացուցիչ ապացույց հիմք ընդուներ հակընդդեմ հարցմամբ չապահովված վկանների ցուցմունքները: Իսկ հակըննդեմ հարցմամբ չապահովված վկաների ցուցմունքները կարող էին օգտագործվել, եթե առկա լիներ հարգելի պատճառ այդ վկաների չներկայանալու համար:
Վկա Սարգիս Հարոյանի նախաքննական ցուցմունքը հրապարակվել է, այսինքն ամբաստանյալը չի կարողացել օգտվել հակընդդեմ հարցման իրավունքից այն պատճառաբանությամբ որ վերջինս համաձայն ՍԷԿՏ համակարգի տվյալներիª Հայաստանի Հանրապետությունում չէ: Մինչդեռ համաձայն Եվրոպական դատարանի նախադեպի դա հարգելի պատճառ չէ հակընդդեմ հարցման իրավունքը չապահովելու համար: Տվյալ դեպքում դատարանը առնվազն միջոցներ պետք է ձեռնարկեր պարզելու, թե վկան որ երկրում է և փորձեր այդ երկրի իշխանությունների միջոցով կապ հաստատել վկայի հետ, ինչի չի արել:
Հետևաբար, Սարգիս Հարոյանի նախաքննական ցուցմունքը դնելով մեղադրական դատավճռի հիմքում, դատարանը խախտել է ամբաստանյալի՝ ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվենցիայի 6 հոդվածով և ՀՀ Սահմանադրության 67 հոդվածով նախատեսված արդար դատաքննության իրավունքը:
Ամփոփելով վկաների ցուցմունքների վերլուծությունը, պետք է փաստել, որ ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի դատապարտումը ամբողջապես կամ վճռորոշ չափով հիմնվել է վկաներ Սարգիս Հարոյանի, Արթուր Ավագյանի, Մարզպետունի Հովհաննիսյանի և Գևորգ Լոփոյանի նախաքննական ցուցմունքների վրա, քանի որ նշվածներից բացի որևէ այլ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցով չի հիմնավորվել, որ ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը, գրպանից հանելով ծակող-կտրող գործիք, հարվածել է տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի կրծքավանդակին՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք: Հետևաբար, դատարանը խախտել է ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի՝ ՀՀ Սահմանադրության և ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվենցիայով սահմանված արդար դատաքննության իրավունքը, քանի որ ամբաստանյալի դատապարտման համար ամբողջապես կամ վճռորոշ չափով հիմք է ընդունել այն վկաների ցուցմունքները, որոնց անձամբ հարցաքննելու իրավունք Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը ոչ մինչդատական վարույթում և ոչ էլ դատարանում չի ունեցել:
Այսպիսով վերը նշվածի հիման վրա կարելի է գալ այն եզրահանգման, որ գործում առկա թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ չի հիմնավորվում այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը, գրպանից հանելով ծակող-կտրող գործիք, հարվածել է տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին:
Դատարանը սույն գործով կայացված դատավճռով ի հավաստումն այն հանգամանքի, որ Արման Գևորգի Հովհաննիսյանը դանակահարվել է և նրան պատճառվել է կյանքի համար վտանգավոր ծանր մարմնական վնասվածք, հիմք է ընդունել նաև դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 290 եզրակացությունը:
Վերոգրյալի հետ կապված նախ նշենք, որ փորձագիտական եզրակացության մեջ նշված է, որ այն հարցին, թե հնարավոր էր Ա.Հովհաննիսյանը մարմնական վնասվածքը ստացած լինի ընկնելու հետևանքով, պատասխանելու համար անհրաժեշտ է կատարել դեպքի վայրի տեղատեսություն փորձագետի մասնակցությամբ և բյուրո ներկայացնել Ա.Հովհաննիսյանի վիրահատության մանրամասն նկարագրությունը, մինչդեռ վարույթն իրականացնող մարմինը չի կատարել դեպքի վայրի տեղատեսություն և չի ներկայացրել վիրահատության մանրամասն նկարագրությունը, դրանով իսկ չպահպանելով գործով, լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննություն իրականացնելու վերաբերյալ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ մասի 3-րդ կետի պահանջները: Հետևաբար, չփարատված է մնում այն կասկածը, որ հնարավոր է Արման Գևորգի Հովհաննիսյանը մարմնական վնասվածքը ստացած լինի ընկնելու հետևանքով:
Բացի այդ, չի բացառվում, որ Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի ընկերները ցանկանալով դանակով կամ այլ ծակող-կտրող գործիքով հարվածել իրենց ընկերոջ հետ կռվող Արման Էդուարդի Հովհանիսյանին, վրիպել և հարվածել են Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին:
Չի բացառվում նաև, որ Արման Գևորգի Հովհաննիսյանը վնասվածքը ստացել է այլ հանգամանքներում, քանի որ վարույթն իրականացնող մարմինը չի կատարել գործի բազմակողմանի քննություն և չի ուսումնասիրել բոլոր վարկածները:
Միևնույն ժամանակ դատարանը մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս չէր կարող ամբողջապես կամ վճռորոշ չափով հիմնվել փորձագիտական եզրակացության վրա, քանի որ այն հակընդդեմ հարցմամբ չապահովված ապացույց է: Դատաքննության ժամանակ պաշտպանության կողմը միջնորդել է դատարան հրավիրել փորձագետին և հարցաքննել նրան, սակայն դատարանը մերժել միջնորդությունը, դրանով իսկ չապահովելով իր դեմ ցուցմունք տված վկային հարցաքննելու ամբաստանյալի իրավունքը, քանի որ եվրոպական դատարանը բազմաթիվ որոշումներով փորձագետին համարել է վկա, իսկ փորձագետի եզրակացությունը հավասարեցրել է վկայի ցուցմունքին: Մասնավորապես, եվրոպական դատարանը նշել է, որ Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետի դ) ենթակետում ՙվկա՚ բառը ինքնավար նշանակություն ունի և չի սահմանափակվում դատաքննության ընթացքում կենդանի վկայություն տվող անձանցով: Այն ներառում է հեղինակներին, որոնց հայտարարությունները կամ դատաքննության ընթացքում կարդացվել են, կամ մեկ այլ ձևով դատարնի ուշադրությանն են ներկայացվել և ուսումնասիրվել նրա կողմից (Կոստովսկին ընդդեմ Նիդեռլանդների գործ, 1989): Այդ պատճառով 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետի դ) ենթակետի նպատակների համար փորձագետները ևս վկաներ են համարվում (Բոենիշի և Բրենսթեթերի գործեր):
Սույն գործով ակնհայտ էր, որ այդ փորձագիտական եզրակացությունը տված փորձագետը գործով անցնող կարևոր վկա էր, քանի որ նրա եզրակացությունն ընկած էր ամբաստանյալին ներկայացված մեղադրանքի հիմքում, իսկ պաշտպանության կողմը որևէ կերպ չի մասնակցել փորձաքննության կատարմանը և հնարավորություն չի ունեցել հարցեր տալ նրան ավելի վաղ փուլում: Դրանով իսկ պաշտպանության կողմը հնարավորություն չի ունեցել վիճարկելու այդ եզրակացությունը, ինչպես նաև դա նախապատրաստողի՝ փորձագետի վստահելիությունը՝ առաջին ատյանի դատարանում վերջինիս ուղղակիորեն հարցեր տալու միջոցով:
Հետևաբար, պաշտպանության կողմի միջնորդությունըª փորձագետին կանչել հարցաքննության, մերժելով և փորձագիտական եզրակացությունը դնելով մեղադրական դատավճռի կայացման հիմքում, դատարանը խախտել է ՀՀ Սահմանադրությամբ և ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատություններ պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվենցիայով նախատեսված արդար դատաքննության իրավունքը:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ գտնում ենք, որ սույն գործով առկա ապացույցները բավարար չեն հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհանիսյանն առհասարակ առնչվում է դեպքին կամ որ վերջինս տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին հարվածել է կտրող ծակող գործիքով՝ պատճառելով մարմնական վնասվածք:
Փաստական հանգամանքների մասին դատավճռում շարադրված դատարանի հետևությունները չեն համապատասխանում հետազոտված ապացուցներին, դատարանը խախտել է ՀՀ Սահմանադրության 67, ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվենցիայի 6 հոդվածը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18, 105, 107, 127, 221, 351, 365 հոդվածների պահանջները, ինչն էլ ազդել է գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա:
Դատարանը սույն գործով կայացված դատավճռով ի հավաստումն այն հանգամանքի, որ ամբաստանյալը տուժողին կյանքից ապօրինաբար զրկելու դիտավորություն է ունեցել, նշել է, որ դրա մասին են վկայում հանցավոր արարքի կատարման եղանակը և օգտագործած գործիքը, մարմնական վնասվածքի բնույթն ու տեղակայումը, այն, որ ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը տուժողին հարվածել է կտրող-ծակող գործիքով և հարվածն ուղղված է եղել տուժողի կրծքավանդակին, ուր տեղակայված են կենսական կարևոր օրգանները: Դատարանը նշել է, որ հաշվի է առնում նաև ամբաստանյալի հետհանցավոր վարքագիծը, այն է՝ հարվածից հետո տուժած և արյունահոսող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանին անօգնական վիճակում թողնելը և դեպքի վայրից փախուստի դիմելը: Նման պայմաններում Դատարանը գտել է, որ տուժողի կենսականորեն կարևոր օրգանների շրջանում դանակով հարված հասցնելիս ամբաստանյալը ոչ միայն նախատեսել է հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացման անխուսափելությունը, այլ նաև գիտակցել է, որ իր գործողություններով ոտնձգություն է կատարում տուժողի կյանքի նկատմամբ:
Սույն գործով դատավճիռ կայացնելիս դատարանը կյանքից զրկելու դիտավորության առկայությունը հաստատված է համարել ըստ էության միայն այն հանգամանքով, որ հարվածն ուղղված է եղել տուժողի կրծքավանդակին: Դատարանը հաշվի չի առել մարմնական վնասվածքների քանակը. այն, որ ամբաստանյալը ընդամենը մեկ հարված է ուղղել տուժողի կրծքավանդակին, հաշվի չի առել, որ ամբաստանյալը սեփական նախաձեռնությամբ է դադարեցրել հանցավոր գործունեությունը, հաշվի չի առել նաև հանցավորի և տուժողի փոխհարաբերությունները, այն, որ նրանք չեն գտնվել թշնամական փոխհարաբերությունների մեջ:
Ինչ վերաբերվում է այն հանգամանքին, որ ամբաստանյալը հարվածել է կտրող-ծակող գործիքով, ապա նմանատիպ գործիքով հարվածելը դեռևս չի վկայում սպանության դիտավորության մասին, քանի որ նման գործիքով հարվածելու դեպքում մահվան հավանականությունը այնքան բարձր չէ, որքան կարող է լինել օրինակ հրազենի գործադրման դեպքում:
Անդրադառնալով այն պատճառաբանությանը, որ ամբաստանյալը տուժողին թողել է անօգնական վիճակում և փախուստի դիմել, անհիմն է, քանի որ դատարանը հաստատված է համարել, որ մարմնական վնասվածք ստանալու պահին և դրանից հետո տուժողի մոտ են գտնվել իր ընկերները, ովքեր կարող էին օգնություն ցույց տալ, ինչը և արել են: Հետևաբար, անհիմն է դատարանի այն եզրահանգումը, որ ամբաստանյալը տուժողին թողել է անօգնական վիճակում:
Ամբողջ վերոգրյալի հաշվառմամբ և գործում առկա ապացույցներով չի հիմնավորվում այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալը տուժողին դիտավորությամբ կյանքից զրկելու նպատակ է ունեցել:
Գործում առկա ապացույցներով չի հիմնավորվում նաև, որ ամբաստանյալը իրեն վերագրվող արարքը կատարել է խուլիգանական դրդումներով, դատարանը սխալ է որակել արարքը, կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետը, որը ենթակա չէր կիրառման, ինչն էլ ազդել է գործի ելքի վրա:
Դատարանը դատավճիռ կայացնելիս խախտել է նաև հանցագործությունների համակցությամբ պատիժ նշանակելու կանոնները:
Այսպեսª Իսպանիայի Թագավորության Բարսելոնայի թիվ 28 առաջին ատյանի դատարանի տասներորդ բաժանմունքի 2009թ. դեկտեմբերի 3-ի դատավճռով Մելիք Տոնոյանը դատապարտվել է տասներեք տարի վեց ամիս ժամկետով ազատազրկման: Միևնույն ժամանակ դատարանը սույն գործով հաստատված է համարել, որ Մելիք Տոնոյանը նույն ամբաստանյալ Արման Էդուրադի Հովհաննիսյանն է: Հետևաբար, ըստ դատարանի, Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը Իսպանիայի Թագավորության դատարանի կողմից 2009թ. դեկտեմբերի 3-ին դատապարտվել է տասներեք տարի վեց ամիս ժամկետով ազատազրկման: Նման պարագայում դատարանը սույն գործով դատավճիռ կայացնելիս ամբաստանյալի պատժի հարցը լուծելիս պետք է ղեկավարվեր հանցագործությունների համակցության կանոններով՝ կիրառելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66 հոդվածը:
Վերոգրյալ իրավանորմի կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նույնպես արտահայտել է դիրքորոշում՝ 2010թ. օգոստոսի 27-ի թիվ ԵԷԴ/0124/01/19, ինչպես նաև թիվ ԵԱՔԴ/0161/01/13 քրեական գործով 2014թ. դեկտեմբերի 16-ին կայացված որոշումներում:
Տվյալ դեպքում առկա է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66 հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված իրավիճակ, երբ դատավճիռ կայացնելուց հետո պարզվում է, որ դատապարտյալը մեղավոր է նաև մեկ այլ հանցանքի համար, որը նա կատարել է նախքան առաջին գործով դատավճիռ կայացնելը:
Նման պայմաններում Իսպանիայի Թագավորության դատարանի դատավճիռը, այն պարագայում, երբ դատարանը հաշվի առնելով դա, չի կիրառել վաղեմության ժամկետներ, պետք է հաշվի առներ նաև պատիժ նշանակելիս և կիրառվեր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66 հոդվածի 6-րդ մասով նախատեսված կանոնը, քանի որ այդ կանոնն ունի իմպերատիվ բնույթ և առանց այն հաշվի առնելու հնարավոր չէ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածի պահանջների կատարումը, այն է` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ արդարացի պատիժ սահմանելը:
Ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66 հոդվածի կանոններով պատիժ նշանակելիս պետք է կիրառվի մինչև 23.05.2011թ. խմբագրությամբ քրեական օրենսգիրքը, քանի որ Ազգային Ժողովի կողմից ընդունված 23.05.2011թ. ՀՕ-143-Ն օրենքը ամբաստանյալի պատիժը խստացնող կամ նրա վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենք է:
Դատարանը թույլ է տվել նյութաիրավական նորմի խախտում, այն է՝ չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66 հոդվածը, որը ենթակա էր կիրառման, ինչն էլ ազդել է գործի ելքի վրա:
Այսպիսով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը, սույն գործով դատավճիռ կայացնելիս, թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ, որոնք իրենց բնույթով էական են, քանի որ ազդել են գործի ելքի վրա և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395, 396, 397, 398 հոդվածների համաձայն հիմք են դատարանի 2017թ. փետրվարի 9-ի դատավճիռը բեկանելու համար:
Վերոգրյալի հիման վրա և հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381.1 և 394- 398 հոդվածները, բողոք բերող անձը բառացիորեն խնդրել է.
ՙ1.Ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. փետրվարի 9-ի դատավճիռը և կարճել սույն քրեական գործի վարույթն ամբողջովին,
2. նախորդ կետում ներկայացված խնդրանքը չբավարարելու դեպքում՝ ամբողջությամբ բեկանել դատավճիռը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ՝ արդարացման դատավճիռ,
3. նախորդ կետերում ներկայացված խնդրանքները չբավարարելու դեպքում՝ բեկանել դատավճիռը և փոփոխել ամբաստանյալ Արման Հովհաննիսյանին վերագրվող հանցագործության որակումը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետից այն հոդվածով, որը պատասխանատվություն է նախատեսում ավելի թեթև հանցագործության համար և պատիժ նշանակել վերաորակված հոդվածի սանկցիայի շրջանակում,
4. 1-ին և 2-րդ կետերում ներկայացված խնդրանքները չբավարարելու և 3-րդ կետում ներկայացված խնդրանքը բավարարելու դեպքում բեկանել դատավճիռը պատժի նշանակման մասով և կիրառել հանցագործությունների համակցության դեպքում պատժի նշանակման՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66 հոդվածով նախատեսված կանոնները՚:
Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում արտահայտած դիրքորոշումները.
Պաշտպան Ս.Պողոսյանը պնդեց վերաքննիչ բողոքը: Նաև նշեց, ոչ եթե վերաքննիչ դատարանը բավարարի բողոքում բարձրացված 1-ին խնդրանքըª այն է կարճի քրեական գործի վարույթն վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով, ապա պաշտպանական կողմը չի պնդում, որ դատարանն իր որոշմամբ անդրադառնա բողոքում բարձրացված մյուս կետերին:
Ամբաստանյալ Ա.Հովհաննիսյանը միացավ իր պաշտպանի կողմից արտահայտած դիրքորոշումներին:
Դատախազ Դ.Կարապետյանը առարկեց բողոքի դեմ, նշելով, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75 հոդվածում հստակ սահմանված է վաղեմության ժամկետի ընդհատման հիմքը, դրա համար անհրաժեշտ չէ օտարերկյա պետության դատարանի դատավճռի ճանաչում, քանի որ անձի դատվածությունը հիմնավորվում է տեղեկանքով կամ դատավճռով, իսկ Արման Հովհաննիսյանի կողմից Իսպանիայի Թագավորությունում հանցանք կատարելը հավաստված է ոչ միայն Իսպանիայի Թագավորության համապատասխան դատարանի դատավճռով, այլ նաև ինտերպոլի կողմից տրված տեղեկանքով, որոնք քրեական գործով ճանաչվել են ապացույցներ:
Իսպանիայի Թագավորության դատական ակտը չի ճանաչվել Հայաստանի Հանրապետությունում, քանի որ Հայաստանի Հանրապետության և Իսպանիայի Թագավորության միջև կնքված չէ համապատասխան միջազգային պայմանագիր: Միակ միջազգային պայմանագիրը, որին անդամ են թե Հայաստանի Հանրապետությունը, թե Իսպանիայի Թագավորությունը, դա Հանձնման մասին եվրոպական կոնվենցիան է, որի հիման վրա էլ Արման Հովհաննիսյանը ժամանակավորապես հանձնվել է Հայաստանի Հանրապետությանը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66 հոդվածի 6-րդ կիրառման համար անհրաժեշտ է ճանաչված դատական ակտ, քանի որ օրենսդիրը հստակ նշում է, որ այդ հոդվածի կիրառման համար անհրաժեշտ է օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտ, ու քանի որ Արման Հովհաննիսյանի վերաբերյալ Իսպանիայի Թագավորության համապատասխամ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը Հայաստանի Հանրապետությունում չի ճանաչվել, հետևաբար վերը նշված հոդվածը Արման Հովհաննիսյանի նկատմամբ սույն գործով պատիժ նշանակվելիս կիրառելի չէր:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ստուգելով քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի պահանջների պահպանումը, լսելով պաշտպանի և ամբաստանյալի հիմնավորումները, դատախազի առարկությունը, հանգում է հետևության այն մասին, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը պետք է ամբողջությամբ բեկանել հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Ըստ գործի նյութերի ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը /ծնվ. 1975թ. սեպտեմբերի 21-ին/ իրեն մեղսագրվող արարքը կատարել է 1994թ. հունիսի 20-ին: Հանցանքի կատարման պահին գործել է 1961թ. ընդունված քրեական օրենսգիրքը: Ամբաստանյալի կատարած արարքը համապատասխանել է քրեական օրենսգրքի 15-99 հոդվածի 2-րդ կետին, որի համար նախատեսված էր պատիժ ազատազրկման ձևով 8-15 տարի ժամկետով կամ մահապատիժ:
2003թ. ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրքի հիման վրա 2004թ. օգոստոսի 25-ին Արման Հովհաննիսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով, որի համար պատիժ էր նախատեսված ազատազրկում 8-15 տարի ժամկետով կամ ցմահ ազատազրկում:
2011թ. մայիսի 23-ին ընդունված ՙՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին՚ ՀՕ-143-Ն օրենքի համաձայն՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104 հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքի կատարման համար պատիժ է նախատեսվել ազատազրկում 12-20 տարի ժամկետով կամ ցմահ ազատազրկում:
Գործող քրեական օրենսգրքի 65 հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն հանցափորձի համար ցմահ ազատազրկում չի նշանակվում:
Այսինքն գործող քրեական օրենսգրքով ավելի խիստ պատիժ է նախատեսված ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին մեղսագրված արարքի կատարման համար, մինչդեռ ինչպես արարքի կատարման պահին գործող 1961թ. ընդունված քրեական օրենսգրքով, այնպես էլ 2003թ. ապրիլի 18-ին ընդունված և մինչ 2011թ. մայիսի 23-ի ՙՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին՚ ՀՕ-143-Ն օրենքի ընդունումը գործող օրենքով ամբաստանյալին մեղսագրվող արարքի համար նախատեսված էր ավելի մեղմ պատիժª ազատազրկում 8-15 տարի ժամկետով:
Նախկին քրեական օրենսգրքի 7.1 հոդվածի համաձայն ՙԾանր հանցագործություններ են համարվում սույն հոդվածի երկրորդ մասում թվարկված հանրորեն առավել վտանգավորություն ներկայացնող դիտավորյալ արարքները:
Ծանր հանցագործությունների թվին են պատկանում` (...), դիտավորյալ սպանությունը (99 և 100 հոդվածներ), (...) ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19 հոդվածի 5-րդ մասի համաձայնª ՙ Առանձնապես ծանր հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված է առավելագույն պատիժ՝ ազատազրկում տասը տարուց ավելի ժամկետով կամ ցմահ ազատազրկում՚:
Արման Հովհաննիսյանի կողմից ենթադրյալ արարքը կատարելու պահին գործող ՀՀ քրեական օրենսգիրքը չի նախատեսել առանձնապես ծանր հանցագործություն հասկացությունը:
Հանցանքի կատարման պահին գործող քրեական օրենսգրքի 44 հոդվածի համաձայն՝
ՙԱնձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե նրա կողմից հանցագործություն կատարելու օրից անցել է հետևյալ ժամկետները`
1) մեկ տարի` սույն օրենսգրքի 109 հոդվածի երկրորդ մասով, 132, 142, 197, 208, 2081, 216, 217, 218 հոդվածներով, 219 հոդվածի առաջին մասով, 223 հոդվածով նախատեսված հանցագործություններից որևէ մեկը կատարելու օրից.
2) երեք տարի` այնպիսի հանցագործություն կատարելու օրից, որի համար, ըստ օրենքի կարող է նշանակվել ազատազրկում երկու տարուց ոչ ավելի ժամանակով, կամ այնպիսի պատիժ, որը կապված չէ ազատազրկման հետ.
3) հինգ տարի` այնպիսի հանցագործություն կատարելու օրից, որի համար ըստ օրենքի կարող է նշանակվել ազատազրկում հինգ տարուց ոչ ավելի ժամանակով.
4) տասը տարի, այնպիսի հանցագործություն կատարելու օրից, որի համար ըստ օրենքի կարող է նշանակվել ավելի խիստ պատիժ, քան հինգ տարի ժամանակով ազատազրկումը:
Վաղեմության ընթացքն ընդհատվում է, եթե մինչև նշված ժամկետները լրանալը տվյալ անձը կատարի նոր հանցագործություն, որի համար ըստ օրենքի կարող է նշանակվել ազատազրկում երկու տարուց ավելի ժամանակով: Այս դեպքում վաղեմության ժամկետի հաշվումն սկսվում է նոր հանցագործության կատարման պահից:
Վաղեմության ընթացքը կասեցվում է, եթե հանցագործություն կատարած անձը թաքնվում է քննությունից կամ դատից: Այդպիսի դեպքերում վաղեմության ընթացքը վերսկսվում է անձին ձերբակալելու կամ մեղայականով նրա ներկայանալու պահից: Ընդ որում, անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե հանցագործությունը կատարելու ժամանակից անցել է տասնհինգ տարի և վաղեմությունն ընդհատված չի եղել նոր հանցագործության կատարմամբ:
Վաղեմության կիրառման հարցն այն անձի նկատմամբ, որն այնպիսի հանցագործություն է կատարել, որի համար ըստ օրենքի կարող է մահապատիժ նշանակվել, լուծում է դատարանը: Եթե դատարանը հնարավոր չի գտնում վաղեմության կիրառել, ապա մահապատիժ չի կարող նշանակվել, և այն փոխարինվում է ազատազրկմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75 հոդվածի համաձայնª
ՙ1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները.
1) երկու տարի՝ ոչ մեծ ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
2) հինգ տարի՝ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
3) տասը տարի՝ ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
4) տասնհինգ տարի՝ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից:
2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը: Տևող հանցագործության դեպքում վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է արարքը դադարելու, իսկ շարունակվող հանցագործության դեպքում` վերջին արարքը կատարելու պահից:
3. Վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատվում է, եթե մինչև նշված ժամկետներն անցնելն անձը կատարում է միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր նոր հանցանք: Այս դեպքում վաղեմության ժամկետի հաշվարկն սկսվում է նոր հանցանքի ավարտված համարելու պահից:
4. Վաղեմության ժամկետի ընթացքը կասեցվում է, եթե անձը խուսափում է քննությունից կամ դատից: Այս դեպքում վաղեմության ընթացքը վերսկսվում է անձին ձերբակալելու կամ մեղայականով նրա ներկայանալու պահից: Ընդ որում, անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե ոչ մեծ ծանրության կամ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է տասը տարի, իսկ ծանր կամ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից՝ քսան տարի, և վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատված չի եղել նոր հանցագործությամբ:
5. Վաղեմության ժամկետի կիրառման հարցն այն անձի նկատմամբ, ով ցմահ ազատազրկմամբ պատժվող հանցանք է կատարել, լուծում է դատարանը: Եթե դատարանը հնարավոր չի գտնում վաղեմության ժամկետն անցնելու հետևանքով անձին ազատել քրեական պատասխանատվությունից, ապա ցմահ ազատազրկում չի կիրառվում:
(...)՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12 հոդվածի համաձայնª
ՙ 1. Արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով:
2. Հանցանքը կատարելու ժամանակ է համարվում հանրության համար վտանգավոր գործողությունը (անգործությունը) իրականացնելու ժամանակը՝ անկախ հետևանքները վրա հասնելու պահից՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13 հոդվածի համաձայն
ՙ1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն՝ տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում՝ այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն:
2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի:
3.Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն` ՙՔրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները՚։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` ՙՍույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը։ Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով՚։
Մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետևում է, որ օրենսդիրը վաղեմության ժամկետն անցնելը դիտում է որպես քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք` սահմանելով, որ քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները։
Քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու պարտադիր նախապայման է դիտում մեղադրյալի համաձայնությունը, որի բացակայությունը ենթադրում է վարույթի շարունակում ընդհանուր կարգով:
Վաղեմության ժամկետի ընդհատվելու դեպքում նախորդ հանցանքի համար ընթացող ժամկետը չեղյալ է համարվում, և հաշվարկը վերսկսվում է նոր հանցագործության ավարտման պահից։ Այլ կերպ ասած` նոր հանցանքի կատարմամբ նախկին հանցագործության համար նախատեսված վաղեմության ժամկետը չի վերանում, իսկ ինչպես նոր հանցանքի, այնպես էլ նախկին հանցանքի համար օրենքով սահմանված վաղեմության ժամկետները սկսվում են հաշվարկվել նոր հանցանքի ավարտման պահից` յուրաքանչյուր հանցագործության համար ինքնուրույն։
Վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցագործությունն ավարտված համարվելու պահից անցել են օրենքով սահմանված ժամկետները, և դրանք չեն ընդհատվել նոր հանցագործությամբ։ Հակառակ պարագայում, եթե գործում առկա են անձի կողմից նոր հանցանք կատարելու վերաբերյալ փաստական տվյալներ, ապա վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է անհրաժեշտ միջոցներ ձեռնարկի պարզելու` արդյոք տվյալ հանցագործությունը ընդհատել է կոնկրետ գործով վաղեմության ժամկետի ընթացքը։
Ըստ գործի նյութերիª Ա.Հովհաննիսյանը Իսպանիայի Թագավորության համապատասխան դատարանի 2009թ. դեկտեմբերի 03-ի դատավճռով, դատապարտվել է ազատազրկման 2007թ. նոյեմբերի 22-ին կատարած հանցագործության համար:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 499.8 հոդվածի համաձայն՝
ՙ1. Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով նախատեսված դեպքերում օտարերկրյա պետությունների դատարանների դատավճիռները ենթակա են ճանաչման Հայաստանի Հանրապետությունում։
2.Օտարերկրյա պետությունների դատարանների դատավճիռների՝ Հայաստանի Հանրապետությունում ճանաչելու հիմքերը, ճանաչման ենթակա դատավճիռների (որոշումների) տեսակները սահմանվում են տվյալ պետության հետ կնքված կամ նրա մասնակցությամբ գործող Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրով։
(…)՚։
Մեջբերված քրեադատավարական նորմը սահմանում է Հայաստանի Հանրապետությունում օտարերկրյա պետությունների դատարանների դատավճիռների (որոշումների) ճանաչման իրավական ընթացակարգը։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 499.8 հոդվածը, մասնավորապես, նախատեսում է, որ Հայաստանի Հանրապետությունում օտարերկրյա պետությունների դատարանների դատավճիռները ենթակա են ճանաչման միջազգային պայմանագրերով նախատեսված դեպքերում։ Օտարերկրյա պետության հետ կնքված կամ նրա մասնակցությամբ գործող Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրով են նախատեսվում դատավճիռների ճանաչման հիմքերը, ճանաչման ենթակա դատական ակտերի տեսակները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 17 հոդվածը սահմանում է.
ՙ1. Օտարերկրյա պետության դատարանի դատավճիռը կարող է հաշվի առնվել, եթե Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացին, օտարերկրյա քաղաքացին կամ քաղաքացիություն չունեցող անձը դատապարտվել է Հայաստանի Հանրապետության տարածքից դուրս կատարած հանցանքի համար և կրկին հանցանք է կատարել Հայաստանի Հանրապետության տարածքում:
2. Սույն հոդվածի առաջին մասին համապատասխան հանցագործությունների ռեցիդիվը, չկրած պատիժը կամ օտարերկրյա պետության դատարանի դատավճռի այլ իրավական հետևանքները հաշվի են առնվում նոր հանցանքը որակելիս, պատիժ նշանակելիս, քրեական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելիս՚:
Վերը նշված իրավանորմի մեկնաբանությունից հետևում է, որ օրենսդիրը օտարերկրյա պետության դատարանի դատավճիռը նախատեսում է հաշվի առնել այն դեպքում, երբ անձը դատապարտվում է ՀՀ տարածքից դուրս հանցանք կատարելու համար, որից հետո կրկին հանցանք է կատարում ՀՀ տարածքում: Հակառակ վիճակը կարգավորող իրավական նորմ ՀՀ քրեական օրենսգրքում առկա չէ:
Ինչպես երևում է գործի նյութերից, 2009թ. դեկտեմբերի 03-ի Իսպանիայի Թագավորության Բարսելոնայի թիվ 28 առաջին ատյանի դատարանի տասներորդ բաժանմունքի դատավճիռը, որով Մելիք Տոնոյանը /ըստ գործի նյութերիª նույն ինքըª Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանը/ սպանության փորձ կատարելու համար դատապարտվել է տասը տարի ժամկետով ազատազրկման, միևնույն ժամանակ բռնություն կիրառելով գողություն կատարելու համար դատապարտվել է երեք տարի վեց ամիս ժամկետով ազատազրկման, Հայաստանի Հանրապետությունում օրենքով սահմանված կարգով ճանաչված չէ, հետևաբար այն չի կարող սույն գործով ամբաստանյալի համար որևէ իրավական հետևանք առաջացնել, մասնավորապես չի կարող հիմք հանդիսանալ փաստելու, որ Իսպանյանի Թագավորությունում Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի կողմից 2007թ. կատարած վերը նշված հանցագործությամբ ընդհատվել է սույն գործով քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետի ընթացքը։
Մեղադրողի առարկությունն այն մասին, թե տվյալ դեպքում Իսպանիայի Թագավորության համապատասխան դատարանի կողմից Արման Հովհաննիսյանի նկատմամբ կայացրած դատավճիռն, առանց այդ դատավճիռը օրենքով սահմանված կարգով Հայաստանի Հանրապետությունում ճանաչելու, հիմք է փաստելու, որ սույն գործով տեղի է ունեցել քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետի ընդհատում, հիմնավոր չէ:
Վերը նշված իրավադրույթների լույսի ներքո գնահատելով սույն քրեական գործի փաստական տվյալները և հաշվի առնելով այն, որ պատիժը խստացնող օրենքը չի կարող հետադարձ ուժ ունենալ, իսկ պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Արման Հովհաննիսյանի նկատմամբ թե 1961թ. ընդունված քրեական օրենսգրքի իրավադրույթները, թե գործող քրեական օրենսգրքի իրավադրույթները կիրառելու պարագայում պետք է արձանագրել, որ անցել է Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետը:
Առաջին ատյանի դատարանը սույն գործով Արման Հովհաննիսյանի նկատմամբ մեղադրական դատավճիռ է կայացրել նրան քրեական պատասխանատվության ենթարկելու՝ վաղեմության ժամկետն անցած լինելու պարագայում:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական գործի վարույթն ըստ մեղադրանքի Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանիª ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով, պետք է կարճել և քրեական հետապնդումը դադարեցնելª քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցնելու հետևանքով, քանի որ սույն գործով Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով մեղսագրված արարքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է ավելի քան 22 տարի և քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի ընդհատվել նոր հանցանքի կատարմամբ: Ամբաստանյալն էլ չի առարկել քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով քրեական գործի վարույթի կարճման դեմ:
Սույն գործով Առաջին ատյանի դատարանը կայացրել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358 հոդվածի պահանջներին չհամապատասխանող, անօրինական, չհիմնավորված և չպատճառաբանված դատական ակտ,գործով վարույթի կարճման հիմքի առկայության դեպքում չի կարճել գործի վարույթը, ինչը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398 հոդվածի 3-րդ մասի իմաստով, քրեադատավարական օրենքի էական խախտում է և հիմք է դատական ակտը բեկանելու:
Հաշվի առնելով պաշտպանի և ամբաստանյալիª Վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ արտահայտած դիրքորոշումը, այն էª քրեական գործի վարույթը վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով կարճելու դեպքում չանդրադառնալ բողոքի մյուս փաստարկներին, Վերաքննիչ դատարանը դրանց չի արդրադառնում:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-387, 393-395, 402 հոդվածների պահանջներով, Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Ամբաստանյալ Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի պաշտպան Ս.Պողոսյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. փետրվարի 09-ի թիվ ԵԱՔԴ/0021/01/16 դատավճիռն ամբողջությամբ բեկանել:
Քրեական գործի վարույթն ըստ մեղադրանքի Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի (ծնված 21.09.1975թ. Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-104 հոդվածի 2-րդ մասի 10-րդ կետով, կարճել և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելª քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով:
Արման Էդուարդի Հովհաննիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցըª կալանավորումը վերացնել, վերջինիս անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստերի դահլիճում:
Իրեղեն ապացույց ճանաչվածª տուժող Արման Գևորգի Հովհաննիսյանի վերնաշապիկը վերադարձնել վերջինիս:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ն. ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ