Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0246/01/15
Վիճակագրական տողի համար :
6.3
Պատասխանող
Գոռ Հակոբյան
Գոռ Հակոբյան Կարեն
Գոռ Հակոբյան
Գոռ Հակոբյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Կարինե Ղազարյան
Արմեն Դանիելյան
Ռուզաննա Բարսեղյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
Վճռաբեկ
Ելիզավետա Դանիելյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Կարինե Ղազարյան
Արմեն Դանիելյան
Ռուզաննա Բարսեղյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
Վճռաբեկ
Ելիզավետա Դանիելյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2016-07-11 | 12:00 | 1 | Կայացվել է | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2016-04-29 | 10:30 | 5 | Կայացել է | ||
| Վճռաբեկ | 2016-04-11 | 10:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2016-03-29 | 10:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2016-03-09 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2016-02-17 | 15:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2016-01-26 | 10:30 | 5 | Կայացել է |
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
Գործ Հ. ԵԱՔԴ/0246/01/15
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Քարտուղարությամբ` Ա.Ավետիսյանի
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
պաշտպան` Ա.Ջուվանովայի
դատախազ` Լ.Մանուկյանի
ամբաստանյալ` Գ.Հակոբյանի
Երևան 11.07.2016թ
դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Գոռ Կարենի Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ կետերով, Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի (այսուհետ` Դատարան) 29.04.2016թ դատավճռի դեմ պաշտպան` Աննա Ջուվանովայի վերաքննիչ բողոքը
ՊԱՐԶԵՑ
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
29.12.2014թ. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով հարուցվել է թիվ 09137014 քրեական գործը:
29.03.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման ենթակա անձը հայտնի չլինելու հիմքով:
11.04.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործը վերսկսվել է:
06.07.2015թ. Գոռ Կարենի Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով, այն բանի համար, որ նա 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05։00-ից մինչև դեկտեմբերի 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում խոշոր չափերի գողություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող Ա/Ձ Սուրեն Համբարձումյանին պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև՝ խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք գործել ներս և այնտեղից գաղտնի հափշտակել շուրջ 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար։
06.07.2015թ. Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառվել է խափանման միջոց` ստորագրություն չհեռանալու մասին և նույն օրը հայտարարվել է հետախուզում:
29.07.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանի գտնվելու վայրը պարզված չլինելու հիմքով:
23.10.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործը վերսկսվել է:
17.12.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործով մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանին նախկինում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել, լրացվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին 2-րդ և 3-րդ կետերով, այն բանի համար, որ նա մի խումբ անձանց հետ, նախնական համաձայնությամբ գողություն կատարելու դիտավորությամբ, 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից մինչև 06։00-ն ընկած ժամանակահատվածում, նախապես պայմանավորվելով քրեական գործով չպարզված անձանց հետ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող «Աուրեն Համբարձումյան» Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև՝ խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք է գործել ներս և այնտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար։
17.12.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին 2-րդ և 3-րդ կետերով մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ գործն անջատվել է առանձին վարույթում, որին շնորհվել է 09128515 համարը:
25.12.2015թ. թիվ 09128515 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գոռ Հակոբյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին 2-րդ և 3-րդ կետերով, ուղղարկվել է Դատարանը:
29.04.2016թ. Դատարանի դատավճռով Գոռ Կարենի Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քաղաքացիական հայցը բավարարվել է և Գոռ Կարենի Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի որոշվել է բռնագանձել 1.423.540 /մեկ միլիոն չորս հարյուր քսաներեք հազար հինգ հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում:
Դատարանի 29.04.2016թ. դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել պաշտպան` Աննա Ջուվանովան:
3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Պաշտպանը նշել է, որ Դատարանը Գոռ Հակոբյանին մեղավոր ճանաչելով, նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, տուժողի քաղաքացիական հայցը բավարարելով` թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ:
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ, 107-րդ, 127-րդ հոդվածների, 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-4-րդ կետերի, 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ, 38-րդ հոդվածների, 41-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, ինչպես նաև Վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումների իրավական դրույթները՝ պաշտպանը գտել է, որ Դատարանում հետազոտված ապացույցների վերլուծության և գնահատման արդյունքում հազիվ թե կարելի է գալ այն համոզման, որ Գոռ Հակոբյանը կատարել է իրեն մեղսագրվող արարքը, այն էլ որակյալ դարձնող երեք կետերով։ Նման համոզմունքը պաշտպանական կողմի մոտ ձևավորվել է հետևյալ հանգամանքներից ելնելով`
Դատարանում ցուցմունքներ է տվել գործով տուժող Սուրեն Համբարձումյանը, ով նշել է, որ իր` Դրոյի 9/1 հասցեում գտնվող, մթերային խանութից գողություն է կատարվել և, որ ինքը չգիտի, թե կոնկրետ ով է կատարել, բայց այն անձը, ով կատարել է թող օրենքի ուժով ենթարկվի պատասխանատվության։ Տուժողը պատասխանելով կողմերի հարցադրումներին այդպես էլ չի կարողացել ապացուցել, թե իրեն կոնկրետ ինչքան նյութական վնաս է պատճառվել, կոնկրետ ինչ ապրաքներ է նա ունեցել խանութում, և ինչ արժողությամբ։ Պաշտպանական կողմի այն հարցին, թե կարող է նա Դատարան ներկայացնել ֆինանսական հաշվետվություններ կամ այլ փաստական տվյալներ իր խանութի ապրանքաշրջանառության վերաբերյալ, մի դեպքում նա նշել է, որ չի պահպանվում, մյուս դեպքում նշել է, որ հնարավոր է հաշվապահի մոտ լինի, և եթե լինի՝ կներկայացնի։ Այսինքն` մինչ այս պահը, տուժողը չի հիմնավորել իր ենթադրյալ կրած վնասի կոնկրետ չափը։
Մեղադրանքի կողմից էլ համապատասխան միջնորդություններ չեն եղել, որպեսզի Դատարանը` հարկային մարմնի կողմից պահանջի անհատ ձեռներեց, գործով տուժող Սուրեն Համբարձումյանի հաշվետվությունները, թերևս, գոնե տվյալ ժամանակաշրջանի:
Քրեական գործի 16-րդ էջում առկա ցուցակի մեջ նշված ապրանքների տեսակների և դրանց դիմաց նշված` հավանաբար դրանց արժեքների հանրագումարի վերաբերյալ նշվեց, որ քննիչի հետ կազմվել է նման ցուցակ և կցվել գործին։ Պաշտպանը նշել է, որ նույնիսկ, եթե փորձ արվի հասկանալ, թե կոնկրետ քանի հատ է նկատի ունեցվել ցուցակում, նշված ապրանքատեսակից, հնարավոր չէ, քանի որ ընդամենը գրված է ապրանքի անունը և ինչ որ թիվ։ Այսինքն, նույնիսկ տուժողի կողմից փորձ չի արվել ապացուցել, թե խանութում վաճառվող ապրանքներից ենթադրենք մեկ տուփ «մալբորո» տեսակի ծխախոտը ինչ գնով էր վաճառվում, արդյոք շուկայական արժեքով էր, թե ոչ;
Դատարանում ցուցմունք է տվել վկա Խաչատուր Օհանյանը, որն էապես տարբերվում էր նախաքննական ցուցմունքից։ Վկան նշել է, որ տալիս է ճշմարտացի ցուցմունքներ և, որ Գոռ Հակոբյանի համար ընդամենը կատարել է պատվեր` կապված տաքսի ծառայության հետ։ Դեպքի օրը ինքը գտնվել է Կոմիտասի «Կաֆե Շոթ» սրճարանում, որտեղ և Գոռի հետ նշել են իր երեխայի ծննդյան իրադարձությունը, ինքը որևէ կասկած կամ որևէ պայմանավորվածություն ձեռք չի բերել ինչ որ գողության մասին։ Նախաքննական ցուցմունքները գրել է քննիչի թելադրանքով, այն բանի համար, որ իրեն չներքաշեն այդ ամենի մեջ և չկալանավորեն։
Դատարանը այս էական հակասությունները համարել է, օրենքով սահմանված քրեադատավարական նորմերի պահպանմամբ ձեռք բերված և, որ դրանք հաստատվել են նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցներով։
Նույնիսկ մեծ ցանկության դեպքում, վկա Խաչատուր Օհանյանի 2015թ-ի մարտ ամսին տված ցուցմունքը չի կարող որպես ապացույց գնահատվել հետևայալ պատճառաբանություններից ելնելով`
Քրեական գործի քննության ընթացքում անձը կարող է հարցաքննվել միայն պատշաճ իրավասու մարմնի կողմից։
Ինչպես հայտնի է ՀՀ Քննչական կոմիտեն ստեղծվել է 2014թ-ին, այսինքն այն պահին, երբ հարցաքննվում էր վկա Խաչատուր Օհանյանը, արդեն վարույթն իրականացնող մարմինը` ըստ օրենքի տրամաբանության պետք է լիներ ՀՀ Քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների քննչական բաժինը, համապատասխանաբար քննիչն էլ պետք է լիներ նշված քննչական բաժնի քննիչ։ Ինչպես երևում է գործի նյութերից` վկա Խաչատուր Օհանյանին հարցաքննել են գոյություն չունեցող քննչական բաժնում, այսինքն` ըստ արձանագրության ՀՀ Ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում։ Նույնը վերաբերում է նաև որպես վկա լրացուցիչ հարցաքննության արձանագրությանը։
Քաղաքացիական հայցի մասով, պաշտպանը նշել է, որ ծանոթացել է և տիրապետում է քրեական գործի նյութերին, իսկ դատավարության ամբողջ ընթացքում ներկա է գտնվել։ Քաղաքացիական հայց որևէ փուլում չի ներկայացվել և չի քննվել։ Մեղադրյալ /ամբաստանյալ/ Գոռ Հակոբյանը քաղաքացիական պատասխանող չի ճանաչվել: Հայցադիմումի պատասխան չի ներկայացվել, պաշտպանական կողմը հնարավորություն չի ունեցել առարկելու քաղաքացիական հայցի դեմ:
Դատարանը, վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածները` դատավճռում նշել է, որ Գոռ Հակոբյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի` ազատազրկման ձևով։ Մինչդեռ նույն դատավճռով դատարանը հաստատված է համարել, որ Գոռ Հակոբյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն, վերջինս բնութագրվում է դրական, նախկինում դատված չի եղել:
Դատարանը ոչ թե ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածներով, այլ պարզապես խախտել է դրանց պահանջները։ Մեղսագրվող արարքի համար նախատեսվում է ավելի մեղմ պատիժ /տուգանք/:
Դատարանը նույնիսկ քննարկման չի արժանացրել նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, ինչը, պաշտպանի կարծիքով, պետք է արվեր հաշվի առնելով, այն բոլոր մեղմացուցիչ և անձը բնութագրող հանգամանքները, որոնք նշվել են դատավճռում։
Գոռ Հակոբյանը մեղադրվում է գործով չպարզված անձանց հետ հանցագործություն կատարելու մեջ: Հայտնի է նաև, որ սույն գործից մաս է անջատվել և առանձացվել առանձին վարույթում:
Պաշտպանի մոտ հարց է առաջացել, թե ինչ գործողություններ են կատարվել առանձնացված վարույթի շրջանակներում, արդյոք պարզվել են կատարողները, արդյոք նրանք հանցագործության սուբյեկտներ են, արդյոք հնարավոր է դատողություններ անել և անձին չպարզված հանգամանքներով դատապարտել մի խումբ անձանց հետ հանցագործություն կատարելու համար, ում նույնիսկ փորձ չեն կատարել պարզել:
Հիմնվելով վերոգրյալի վրա, պաշտպանը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Դատարանի 29.04.2016թ. դատավճիռը և Գոռ Հակոբյանին ճանաչել անպարտ ու արդարացնել: Նշված խնդրանքը չբավարարելու դեպքում` կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել:
3. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին պաշտպանական կողմի պատճառաբանությունները, մեղադրողի առարկությունները, ինչպես նաև վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ հանգում է հետևության, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Դատարանի վիճարկվող դատական ակտը` թողնել օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ:
2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն`
«Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավորված:
2. Դատարանի դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն օրենքների պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառվում են տվյալ քրեական գործը լուծելիս:
3. Դատարանի դատավճիռը հիմնավորված է, եթե`
դրա հետևությունները հիմնված են միայն դատաքննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա.
այդ ապացույցները բավարար են մեղադրանքը գնահատելու համար.
դատարանի կողմից հաստատված ճանաչված հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին:
4. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն/.../»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`
<<Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում>>:
Դատարանը, ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքը հաստատված է համարել քրեական գործով ձեռք բերված և դատաքննության ընթացքում հետազոտված հետևյալ ապացույցների հիման վրա`
«Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող ՙՍուրեն Համբարձումայն՚ Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութից կատարված գողության դեպքի հետ ինքը որևէ առնչություն չունի, դեպքի հանգամանքներից տեղյակ չէ:
2014թ. դեկտեմբերի 28-ին ինքը և Խաչատուր Օհանյանը հանդիպել են, միասին գնացել են սրճարան, որից հետո Խաչատուրին խնդրել է իրեն տանել հորեղբոր տուն` Կ.Ուլնեցու փողոց: Ճանապարհին` շատրվանների մոտ, ինքը մտել է խանութ, գնել կոնյակ և քաղցրավենիք, որպեսզի տանի հորեղբոր տուն: Այդ ժամանակ իր մոտ եղել է մեկ փոքր տոպրակ: Մինչ այդ, կրպակից ինքը գնել է ՙՎիվասել՚-ի երեք լիցքավորման քարտ, որոնցից մեկը տվել է հորը, երկրորդը իր հեռախոսն է լիցքավորել, իսկ մյուսը, այդ պահին իր մոտ գումար չլինելու պատճառով, տվել է Խաչատուրին: Ինքը մինչև լուսաբաց եղել է հորեղբոր տանը: Ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում ինքը մի քանի անգամ զանգահարել է Խաչատուրին, որպեսզի վերջինս իր տաքսիով իրեն տանի տուն:
Ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
Տուժող Սուրեն Համբարձումյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2007 թվականից գրանցված է պետռեգիստրում` որպես անհատ ձեռներեց և զբաղվում է առևտրով, ունի խանութ, որը գտնվում է Երևան քաղաքի Դրոյի 9/1 հասցեում: Խանութն անվտանգության համակարգ չի ունեցել, մուտքի դուռը եվրոպական արտադրության է, ունի շերտավոր ալյումինե դարպաս, որն աշխատել է հեռակառավարման վահանակով: Խանութը բացել է առավոտյան ժամը 08:30-ին և փակել ժամը 21:30-ի սահմաններում: 2014թ. դեկտեմբերի 28-ին սովորականի նման երեկոյան ժամը 10-ի սահմաններում փակել է խանութը և գնացել տուն: Հաջորդ օրն առավտոյան ժամը 9-ի սահմաններում եկել է խանութ և տեսել, որ խանութի վրա գտնվող լուսարձակի լարը պոկված է եղել, սակայն շերտավարագույրը փակ է եղել և վրան արտաքինից վնասված հետքեր չեն եղել: Ինքը հեռակառավարման վահանակով բացել է շերտավարագույրը և տեսել, որ խանութի ընդհանուր դուռը բաց է, որի դիմաց դրված է եղել մի արկղ, իսկ խանութում ամեն ինչ տակնուվրա է եղել: Հասկանալով, որ գողություն է կատարվել, անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ գողացված ապրանքների մեջ եղել են նաև տարբեր բջջային օպերատորների լիցքավորման քարտեր: 2014 թվականի դեկտեմբերի 25-ի դրությամբ ինքն ունեցել է 20 հատ ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ, սակայն չի հիշում նշված քարտերից քանիսն է ինքը վաճառել: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ լիցքավորման քարտերն ինքն ստացել է հերթական սերիական համարներով: Վերջինս նախաքննական մարմին է ներկայացել ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ` 10 նիշանոց 1106453411 սերիական համարով, 12 նիշանոց` 705303177013 ծածկագրով, որը գտել է իր խանութի դռան մոտ գողություն կատարելու օրը: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ կատարված գողությամբ իրեն պատճառվել է 1.423.540 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Վկա Խաչատուր Օհանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները և ցուցմունք է տվել, որ տաքսու վարորդ է, վարում է ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34-171 համարանիշի ավտոմեքենա: Գոռ Հակոբյանի ընկերն է, նրան ճանաչում է մոտ 7-8 տարի: Ոստիկանությունում քննիչից տեղեկացել է, որ Գոռ Հակոբյանը մեղադրվում է գողություն կատարելու մեջ:
2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Գոռ Հակոբյանի հետ հանդիպել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարանում, որտեղ նշել են իր երեխայի ծնունդը, որից հետո Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրեն տանել Զեյթուն` շատրվանների մոտ, քանի որ ուշ ժամ է եղել, ինքն ասել է, որ առավոտյան պատվեր ունի և գնացել է գազ լցնելու, որից հետո վերադարձել և նրան տարել է տուն: Վկան նշեց, որ դեպքից երկար ժամանակ է անցել և դեպքի հանգամանքները չի հիշում: Նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները հրապարակվելուց հետո վկան նշեց, որ դրանք մեծամասամբ ճիշտ են, սակայն կան որոշ բաներ, որոնք չեն համապատասխանում իրականությանը, մասնավորապես` լիցքավորման քարտի գողացված լինելու մասին իմացել է ոստիկանությունում, այդ մասին նախապես չի իմացել, ինքը կասկած չի ունեցել քարտի գողացված լինելու վերաբերյալ, բացի այդ, Գոռ Հակոբյանի ձեռքին եղել է միջին չափի տոպրակ, սակայն, թե ինչ տոպրակ է եղել ինքը չգիտի:
Վկա Խաչատուր Օհանյանը նախաքննության փուլում 19.06.2015թ. ցուցմունք է տվել, որ մեկ տարի է, ինչ ճանաչում է Գոռ Հակոբյանին և Էմիլ Հակոբյանին: Մինչև 2014 թվականի դեկտեմբեր ամիսը նրանց հետ որևէ կապ չի ունեցել, որից հետո պատահական հանդիպել են Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայում և կրկին սկսել են շփվել, հանդիպել հիմնականում Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի վրա գտնվող ՙԵրևան Սիթի՚ սուրպերմարկետում գործող ՙԿաֆե շոթ՚ սրճարանում: 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին ինքը գնացել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարան, որտեղ գտնվել են Գոռ Հակոբյանը և ևս 3 անձ, ում ինքը չի ճանաչում, տեսել է առաջին անգամ: Նրանք իր ներկայությամբ առանձնահատուկ ոչինչ չեն խոսել, սակայն եղել են պահեր, երբ ինքը նրանց թողել է միայնակ և դուրս եկել որոշ ժամանակով: Այդ օրը Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրենց տանել Զեյթուն վարչական շրջան, քանի որ իմացել է, որ իր անձնական ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34 ՏՕ 171 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է որպես տաքսի: Ինքը համաձայնվել է և նրանց տարել է Ահարոնյան և Դրո փողոցների խաչմերուկի մոտ: Մտածելով, որ նրանք գնում են ինչ-որ հարցեր լուծելու, ինքը որոշել է հեռանալ, Գոռ Հակոբյանին ասլեվ, որ պատվեր ունի, բացի այդ գազ չկա մեքենայի մեջ: Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է` ՙդու գործ չունես՚: Ինքը կրկին մտածել է, որ նրանք ցանկանում են կռիվ անել և չեն ցանկանում իրեն ներքաշել այդ կռվի մեջ, որից հետո պետք է արագ նստեին իր մեքենան և հեռանային այդտեղից: Չի հիշում, թե որքան ժամանակ է սպասել, երբ մեքենային մոտեցել է Գոռ Հակոբյանը` ձեռքին երկու հատ դեղին գույնի ՙԼուս աստղ՚ ֆիրմայի մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի հետնամասում: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրակներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ որ գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան: Ճանապարհին գրեթե 2 վայրկյանը մեկ Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և հարցրել, թե ուր է հասել: Գոռ Հակոբյանի կողմից տոպրակներն իր մեքենայի մեջ դնելը իր մոտ կասկածանք է առաջացրել, որ հնարավոր է, որ Գոռ Հակոբյանը գողություն կատարած լիներ, հակառակ դեպքում, որտեղից գիշերվա այդ ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանը պետք է վերցներ այդ տոպրակները: Թե այդ տոպրակների մեջ ինչ է եղել, ինքը չի կարող ասել, քանի որ չի նայել: Գազ լցնելուց հետո վերադարձել է Գոռ Հակոբյանի նշած վայրը` Երևան քաղաքի Լեփսիուս և Դրո փողոցների խաչմերուկ: Գոռ Հակոբյանը վերցրել է տոպրակները և ասել, ՙմոտս փող չա, կլինի ես վիվասելի 1000 դրամանոց քարտ տամ, շատ շնորհակալ եմ քեզանից՚: Ինքը վերցնելով լիցքավորման քարտը գնացել է տուն, սակայն իր մտքով այդ պահին չի անցել, որ նշված քարտը գողացված է: Հաջորդ օրը Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և առաջարկել հանդիպել, սակայն ինքը հրաժարվել է և հասկանալով, որ Գոռ Հակոբյանն իրեն անծանոթ 3 անձանց հետ գողություն է կատարել, իր կապը խզել է նրա հետ:
Խաչատուր Օհանյանի և Գոռ Հակոբյանի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Խաչատուր Օհանյանը պնդել է իր ցուցմունքը, որ 29.12.2015թ. գիշերվա ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանին և քրեական գործով չպարզված 3 անձանց տարել է Երևան քաղաքի Դրո և Ահարոնյան փողոցների խաչմերուկ, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է, որ սպասի: Որոշ ժամանակ անց վերջինս եկել է` ձեռքին դեղին գույնի ՙԼուս Աստղ՚ ֆիրմայի երկու մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի ետևի նստատեղին: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրաներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ ուր գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան, լիցքավորել ավտոմեքենայի գազաբալոնը, որից հետո վերադարձել է Զեյթուն թաղամաս, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն է սպասել: Վերջինս մեքենայից վերցրել է տոպրակները և իրեն տվել ՙՎիվասել՚ ՓԲԸ-ի 1000 դրամանոց լիցքավորման մեկ քարտ` տաքսու վարձավճարի փոխարեն, ասելով, որ իր մոտ կանխիկ գումար չկա:
Համադրելով վկա Խաչատուր Օհանյանի նախաքննության և դատաքննության փուլերի ցուցմունքները, դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադաատավարական նորմերի պահպանմամբ, ըստ էության չեն հակասում միմյանց և հաստատվել են նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցներով:
29.12.2014թ. ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում Սուրեն Համբարձումյանի կողմից տրված հարղորդման արձանագրության համաձայն` անհայտ անձը 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին` ժամը 22:00-ից դեկտեմբերի 29-ը` ժամը 08:30-ն ընկած ժամանակահատվածում տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող իրեն պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև` խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք գործել ներս և անտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի` 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար:
11.03.2016թ. ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված գրության համաձայն` 29.12.2014թ. մինչև 01.01.2015թ. տասը հեռախոսահամար` Էդիտա Հովհաննիսյանի 077-24-25-76, Ալվարդ Աքուլյանի 077-64-66-02, Հարություն Հակոբյանի 077-85-78-85, Վիգեն Հակոբյանի 093-33-42-43, Անժիկ Օհանյանի 093-70-13-13, Արմեն Էկտուբարյանի 094-45-68-40, Արամ Աբրահամյանի 094-96-44-29, Արևիկ Պետրոսյանի 098-10-20-87, Հիլդա Մանջիկյանի 098-39-37-85, լիցքավորվել են 1000 դրամանոց քարտերով, որոնք սերիական համարներով հաջորդում են միմյանց:
Փաստաթուղթն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին որոշման համաձայն` ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից լազերային սկավառակով ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները ճանաչվել են որպես ապացույց և կցվել քրեական գործի նյութերին:
Զննության արձանագրության համաձայն` զննվել են ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները, որից երևում է, որ Գոռ Կարենի Հակոբյանը 29.12.2015թ. ժամը 05:03:05-ից 06:03:53-ն ընկած ժամանակահատվածում գտնվել է Երևան քաղաքի Ահարոնյան և Դրո փողոցներում»:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 08.05.2013թ. թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշմամբ` իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա: Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ:
Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է , որ Դատարանը` Գոռ Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով վերագրվող արարքը հիմնավորել է տուժող Սուրեն Համբարձումյանի, վկա Խաչատուր Օհանյանի ցուցմունքների, վերջինիս և Գոռ Հակոբյանի առերես հարցաքննության, «Ղ-Տելեկոմ» ՓԲԸ-ից լազերային սկավառակով ստացված հեռախոսհամարների վերծանումների օբյեկտիվ, լրիվ և բազմակողմանի ուսումնասիրությամբ:
Դատարանը, ստուգելով և վերլուծելով ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքի շրջանակներում Դատարանում հետազոտված վերը նշված ապացույցները` դրանցից յուրաքանաչյուրը գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից և հաշվի առնելով ամբաստանյալի կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ որոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հիմնավորված կերպով հանգել է այն հետևությանը, որ Գոռ Հակոբյանը իրեն մեղսագրվող արարքի համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով:
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի այն պնդմանը, որ Խաչատուր Օհանյանը չի հարցաքննվել պատշաճ իրավասու մարմնի կողմից, այդ իսկ պատճառով նրա տված ցուցմունքները չեն կարող ապացույց համարվել` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, այն անհիմն է չպատճառաբանված, քանի որ սույն քրեական գործով անցնող բոլոր անձիք հարցաքննվել են օրենքով սահմանված ձևով և պատշաճ իրավասու մարմնի կողմից:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է հետևության, որ այն բավարարելու, վիճարկվող դատական ակտը բեկանելու և փոփոխելու, ամբաստանյալին արդարացնելու և անպարտ ճանաչելու հիմքեր չկան` նկատի ունենալով, որ Դատարանը դատավճիռ կայացնելիս թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ:
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքում` քաղաքացիական հայցի մասով պաշտպանի պատճառաբանություններին, Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է, որ Դատարանը, ապացուցված համարելով սույն գործով հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասի և հանցավոր արարքի ու հասցված վնասի չափի միջև պատճառահետևանքային կապի առկայությունը, և բազմակողմանի քննության ու օբյեկտիվ գնահատության ենթարկելով տուժող Ս.Համբարձումյանի կողմից ներկայացված հայցապահանջի հիմքերի ապացուցված լինելու հանգամանքը, իրավացիորեն հանգել է ճիշտ հետևության` բավարարելով վերջինիս քաղաքացիական հայցը` հանցագործությամբ տուժողին պատճառված նյութական վնասի հատուցման մասով։
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի մյուս պահանջին, այն է` «կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել», Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, որի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները:
Հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն, եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում: Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել:
Նշված հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է:
Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու:
Վճռաբեկ դատարանն 08.05.2013թ. թիվ ՇԴ/0126/01/12 նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է, որ <</…/ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և համապատասխան վերլուծության ու գնահատման ենթարկել գործի քննության և լուծման, այդ թվում` անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու և այդ պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելու համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները: Հետևաբար, անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պարտավոր է բարեխիղճ գնահատման ենթարկել նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատող ապացույցները>>:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/>> /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 22.12.2011թ. թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև թիվ ՎԲ-124/07, ՎԲ-192/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09 և այլ որոշումներում:
Վերոգրյալ հոդվածների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշումների բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է դառնում, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատման է ենթարկել նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ որոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը` ամբաստանյալի նկատմամբ, իրավացիորեն նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար ու կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունն, ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր չէ հասնել պատժի նպատակներին, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը և ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչը հիմք է պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը մերժելու համար:
Վերոգրյալ հիմքերի առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը գալիս է համոզման, որ 29.04.2016թ. դատավճիռն օրինական է և հիմնավորված, Դատարանի կողմից թույլ չի տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ, որպիսի պայմաններում դատական ակտը բեկանելու և բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 390-րդ, 393-394-րդ և 412-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Գոռ Կարենի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով, Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 29.04.2016թ. դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ` մերժելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Գործ Հ. ԵԱՔԴ/0246/01/15
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Քարտուղարությամբ` Ա.Ավետիսյանի
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
պաշտպան` Ա.Ջուվանովայի
դատախազ` Լ.Մանուկյանի
ամբաստանյալ` Գ.Հակոբյանի
Երևան 11.07.2016թ
դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Գոռ Կարենի Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ կետերով, Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի (այսուհետ` Դատարան) 29.04.2016թ դատավճռի դեմ պաշտպան` Աննա Ջուվանովայի վերաքննիչ բողոքը
ՊԱՐԶԵՑ
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
29.12.2014թ. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով հարուցվել է թիվ 09137014 քրեական գործը:
29.03.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման ենթակա անձը հայտնի չլինելու հիմքով:
11.04.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործը վերսկսվել է:
06.07.2015թ. Գոռ Կարենի Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով, այն բանի համար, որ նա 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05։00-ից մինչև դեկտեմբերի 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում խոշոր չափերի գողություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող Ա/Ձ Սուրեն Համբարձումյանին պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև՝ խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք գործել ներս և այնտեղից գաղտնի հափշտակել շուրջ 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար։
06.07.2015թ. Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառվել է խափանման միջոց` ստորագրություն չհեռանալու մասին և նույն օրը հայտարարվել է հետախուզում:
29.07.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանի գտնվելու վայրը պարզված չլինելու հիմքով:
23.10.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործը վերսկսվել է:
17.12.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործով մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանին նախկինում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել, լրացվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին 2-րդ և 3-րդ կետերով, այն բանի համար, որ նա մի խումբ անձանց հետ, նախնական համաձայնությամբ գողություն կատարելու դիտավորությամբ, 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից մինչև 06։00-ն ընկած ժամանակահատվածում, նախապես պայմանավորվելով քրեական գործով չպարզված անձանց հետ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող «Աուրեն Համբարձումյան» Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև՝ խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք է գործել ներս և այնտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար։
17.12.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին 2-րդ և 3-րդ կետերով մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ գործն անջատվել է առանձին վարույթում, որին շնորհվել է 09128515 համարը:
25.12.2015թ. թիվ 09128515 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գոռ Հակոբյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին 2-րդ և 3-րդ կետերով, ուղղարկվել է Դատարանը:
29.04.2016թ. Դատարանի դատավճռով Գոռ Կարենի Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քաղաքացիական հայցը բավարարվել է և Գոռ Կարենի Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի որոշվել է բռնագանձել 1.423.540 /մեկ միլիոն չորս հարյուր քսաներեք հազար հինգ հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում:
Դատարանի 29.04.2016թ. դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել պաշտպան` Աննա Ջուվանովան:
3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Պաշտպանը նշել է, որ Դատարանը Գոռ Հակոբյանին մեղավոր ճանաչելով, նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, տուժողի քաղաքացիական հայցը բավարարելով` թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ:
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ, 107-րդ, 127-րդ հոդվածների, 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-4-րդ կետերի, 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ, 38-րդ հոդվածների, 41-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, ինչպես նաև Վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումների իրավական դրույթները՝ պաշտպանը գտել է, որ Դատարանում հետազոտված ապացույցների վերլուծության և գնահատման արդյունքում հազիվ թե կարելի է գալ այն համոզման, որ Գոռ Հակոբյանը կատարել է իրեն մեղսագրվող արարքը, այն էլ որակյալ դարձնող երեք կետերով։ Նման համոզմունքը պաշտպանական կողմի մոտ ձևավորվել է հետևյալ հանգամանքներից ելնելով`
Դատարանում ցուցմունքներ է տվել գործով տուժող Սուրեն Համբարձումյանը, ով նշել է, որ իր` Դրոյի 9/1 հասցեում գտնվող, մթերային խանութից գողություն է կատարվել և, որ ինքը չգիտի, թե կոնկրետ ով է կատարել, բայց այն անձը, ով կատարել է թող օրենքի ուժով ենթարկվի պատասխանատվության։ Տուժողը պատասխանելով կողմերի հարցադրումներին այդպես էլ չի կարողացել ապացուցել, թե իրեն կոնկրետ ինչքան նյութական վնաս է պատճառվել, կոնկրետ ինչ ապրաքներ է նա ունեցել խանութում, և ինչ արժողությամբ։ Պաշտպանական կողմի այն հարցին, թե կարող է նա Դատարան ներկայացնել ֆինանսական հաշվետվություններ կամ այլ փաստական տվյալներ իր խանութի ապրանքաշրջանառության վերաբերյալ, մի դեպքում նա նշել է, որ չի պահպանվում, մյուս դեպքում նշել է, որ հնարավոր է հաշվապահի մոտ լինի, և եթե լինի՝ կներկայացնի։ Այսինքն` մինչ այս պահը, տուժողը չի հիմնավորել իր ենթադրյալ կրած վնասի կոնկրետ չափը։
Մեղադրանքի կողմից էլ համապատասխան միջնորդություններ չեն եղել, որպեսզի Դատարանը` հարկային մարմնի կողմից պահանջի անհատ ձեռներեց, գործով տուժող Սուրեն Համբարձումյանի հաշվետվությունները, թերևս, գոնե տվյալ ժամանակաշրջանի:
Քրեական գործի 16-րդ էջում առկա ցուցակի մեջ նշված ապրանքների տեսակների և դրանց դիմաց նշված` հավանաբար դրանց արժեքների հանրագումարի վերաբերյալ նշվեց, որ քննիչի հետ կազմվել է նման ցուցակ և կցվել գործին։ Պաշտպանը նշել է, որ նույնիսկ, եթե փորձ արվի հասկանալ, թե կոնկրետ քանի հատ է նկատի ունեցվել ցուցակում, նշված ապրանքատեսակից, հնարավոր չէ, քանի որ ընդամենը գրված է ապրանքի անունը և ինչ որ թիվ։ Այսինքն, նույնիսկ տուժողի կողմից փորձ չի արվել ապացուցել, թե խանութում վաճառվող ապրանքներից ենթադրենք մեկ տուփ «մալբորո» տեսակի ծխախոտը ինչ գնով էր վաճառվում, արդյոք շուկայական արժեքով էր, թե ոչ;
Դատարանում ցուցմունք է տվել վկա Խաչատուր Օհանյանը, որն էապես տարբերվում էր նախաքննական ցուցմունքից։ Վկան նշել է, որ տալիս է ճշմարտացի ցուցմունքներ և, որ Գոռ Հակոբյանի համար ընդամենը կատարել է պատվեր` կապված տաքսի ծառայության հետ։ Դեպքի օրը ինքը գտնվել է Կոմիտասի «Կաֆե Շոթ» սրճարանում, որտեղ և Գոռի հետ նշել են իր երեխայի ծննդյան իրադարձությունը, ինքը որևէ կասկած կամ որևէ պայմանավորվածություն ձեռք չի բերել ինչ որ գողության մասին։ Նախաքննական ցուցմունքները գրել է քննիչի թելադրանքով, այն բանի համար, որ իրեն չներքաշեն այդ ամենի մեջ և չկալանավորեն։
Դատարանը այս էական հակասությունները համարել է, օրենքով սահմանված քրեադատավարական նորմերի պահպանմամբ ձեռք բերված և, որ դրանք հաստատվել են նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցներով։
Նույնիսկ մեծ ցանկության դեպքում, վկա Խաչատուր Օհանյանի 2015թ-ի մարտ ամսին տված ցուցմունքը չի կարող որպես ապացույց գնահատվել հետևայալ պատճառաբանություններից ելնելով`
Քրեական գործի քննության ընթացքում անձը կարող է հարցաքննվել միայն պատշաճ իրավասու մարմնի կողմից։
Ինչպես հայտնի է ՀՀ Քննչական կոմիտեն ստեղծվել է 2014թ-ին, այսինքն այն պահին, երբ հարցաքննվում էր վկա Խաչատուր Օհանյանը, արդեն վարույթն իրականացնող մարմինը` ըստ օրենքի տրամաբանության պետք է լիներ ՀՀ Քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների քննչական բաժինը, համապատասխանաբար քննիչն էլ պետք է լիներ նշված քննչական բաժնի քննիչ։ Ինչպես երևում է գործի նյութերից` վկա Խաչատուր Օհանյանին հարցաքննել են գոյություն չունեցող քննչական բաժնում, այսինքն` ըստ արձանագրության ՀՀ Ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում։ Նույնը վերաբերում է նաև որպես վկա լրացուցիչ հարցաքննության արձանագրությանը։
Քաղաքացիական հայցի մասով, պաշտպանը նշել է, որ ծանոթացել է և տիրապետում է քրեական գործի նյութերին, իսկ դատավարության ամբողջ ընթացքում ներկա է գտնվել։ Քաղաքացիական հայց որևէ փուլում չի ներկայացվել և չի քննվել։ Մեղադրյալ /ամբաստանյալ/ Գոռ Հակոբյանը քաղաքացիական պատասխանող չի ճանաչվել: Հայցադիմումի պատասխան չի ներկայացվել, պաշտպանական կողմը հնարավորություն չի ունեցել առարկելու քաղաքացիական հայցի դեմ:
Դատարանը, վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածները` դատավճռում նշել է, որ Գոռ Հակոբյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի` ազատազրկման ձևով։ Մինչդեռ նույն դատավճռով դատարանը հաստատված է համարել, որ Գոռ Հակոբյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն, վերջինս բնութագրվում է դրական, նախկինում դատված չի եղել:
Դատարանը ոչ թե ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածներով, այլ պարզապես խախտել է դրանց պահանջները։ Մեղսագրվող արարքի համար նախատեսվում է ավելի մեղմ պատիժ /տուգանք/:
Դատարանը նույնիսկ քննարկման չի արժանացրել նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, ինչը, պաշտպանի կարծիքով, պետք է արվեր հաշվի առնելով, այն բոլոր մեղմացուցիչ և անձը բնութագրող հանգամանքները, որոնք նշվել են դատավճռում։
Գոռ Հակոբյանը մեղադրվում է գործով չպարզված անձանց հետ հանցագործություն կատարելու մեջ: Հայտնի է նաև, որ սույն գործից մաս է անջատվել և առանձացվել առանձին վարույթում:
Պաշտպանի մոտ հարց է առաջացել, թե ինչ գործողություններ են կատարվել առանձնացված վարույթի շրջանակներում, արդյոք պարզվել են կատարողները, արդյոք նրանք հանցագործության սուբյեկտներ են, արդյոք հնարավոր է դատողություններ անել և անձին չպարզված հանգամանքներով դատապարտել մի խումբ անձանց հետ հանցագործություն կատարելու համար, ում նույնիսկ փորձ չեն կատարել պարզել:
Հիմնվելով վերոգրյալի վրա, պաշտպանը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Դատարանի 29.04.2016թ. դատավճիռը և Գոռ Հակոբյանին ճանաչել անպարտ ու արդարացնել: Նշված խնդրանքը չբավարարելու դեպքում` կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել:
3. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին պաշտպանական կողմի պատճառաբանությունները, մեղադրողի առարկությունները, ինչպես նաև վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ հանգում է հետևության, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Դատարանի վիճարկվող դատական ակտը` թողնել օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ:
2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն`
«Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավորված:
2. Դատարանի դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն օրենքների պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառվում են տվյալ քրեական գործը լուծելիս:
3. Դատարանի դատավճիռը հիմնավորված է, եթե`
դրա հետևությունները հիմնված են միայն դատաքննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա.
այդ ապացույցները բավարար են մեղադրանքը գնահատելու համար.
դատարանի կողմից հաստատված ճանաչված հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին:
4. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն/.../»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`
<<Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում>>:
Դատարանը, ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքը հաստատված է համարել քրեական գործով ձեռք բերված և դատաքննության ընթացքում հետազոտված հետևյալ ապացույցների հիման վրա`
«Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող ՙՍուրեն Համբարձումայն՚ Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութից կատարված գողության դեպքի հետ ինքը որևէ առնչություն չունի, դեպքի հանգամանքներից տեղյակ չէ:
2014թ. դեկտեմբերի 28-ին ինքը և Խաչատուր Օհանյանը հանդիպել են, միասին գնացել են սրճարան, որից հետո Խաչատուրին խնդրել է իրեն տանել հորեղբոր տուն` Կ.Ուլնեցու փողոց: Ճանապարհին` շատրվանների մոտ, ինքը մտել է խանութ, գնել կոնյակ և քաղցրավենիք, որպեսզի տանի հորեղբոր տուն: Այդ ժամանակ իր մոտ եղել է մեկ փոքր տոպրակ: Մինչ այդ, կրպակից ինքը գնել է ՙՎիվասել՚-ի երեք լիցքավորման քարտ, որոնցից մեկը տվել է հորը, երկրորդը իր հեռախոսն է լիցքավորել, իսկ մյուսը, այդ պահին իր մոտ գումար չլինելու պատճառով, տվել է Խաչատուրին: Ինքը մինչև լուսաբաց եղել է հորեղբոր տանը: Ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում ինքը մի քանի անգամ զանգահարել է Խաչատուրին, որպեսզի վերջինս իր տաքսիով իրեն տանի տուն:
Ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
Տուժող Սուրեն Համբարձումյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2007 թվականից գրանցված է պետռեգիստրում` որպես անհատ ձեռներեց և զբաղվում է առևտրով, ունի խանութ, որը գտնվում է Երևան քաղաքի Դրոյի 9/1 հասցեում: Խանութն անվտանգության համակարգ չի ունեցել, մուտքի դուռը եվրոպական արտադրության է, ունի շերտավոր ալյումինե դարպաս, որն աշխատել է հեռակառավարման վահանակով: Խանութը բացել է առավոտյան ժամը 08:30-ին և փակել ժամը 21:30-ի սահմաններում: 2014թ. դեկտեմբերի 28-ին սովորականի նման երեկոյան ժամը 10-ի սահմաններում փակել է խանութը և գնացել տուն: Հաջորդ օրն առավտոյան ժամը 9-ի սահմաններում եկել է խանութ և տեսել, որ խանութի վրա գտնվող լուսարձակի լարը պոկված է եղել, սակայն շերտավարագույրը փակ է եղել և վրան արտաքինից վնասված հետքեր չեն եղել: Ինքը հեռակառավարման վահանակով բացել է շերտավարագույրը և տեսել, որ խանութի ընդհանուր դուռը բաց է, որի դիմաց դրված է եղել մի արկղ, իսկ խանութում ամեն ինչ տակնուվրա է եղել: Հասկանալով, որ գողություն է կատարվել, անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ գողացված ապրանքների մեջ եղել են նաև տարբեր բջջային օպերատորների լիցքավորման քարտեր: 2014 թվականի դեկտեմբերի 25-ի դրությամբ ինքն ունեցել է 20 հատ ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ, սակայն չի հիշում նշված քարտերից քանիսն է ինքը վաճառել: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ լիցքավորման քարտերն ինքն ստացել է հերթական սերիական համարներով: Վերջինս նախաքննական մարմին է ներկայացել ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ` 10 նիշանոց 1106453411 սերիական համարով, 12 նիշանոց` 705303177013 ծածկագրով, որը գտել է իր խանութի դռան մոտ գողություն կատարելու օրը: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ կատարված գողությամբ իրեն պատճառվել է 1.423.540 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Վկա Խաչատուր Օհանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները և ցուցմունք է տվել, որ տաքսու վարորդ է, վարում է ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34-171 համարանիշի ավտոմեքենա: Գոռ Հակոբյանի ընկերն է, նրան ճանաչում է մոտ 7-8 տարի: Ոստիկանությունում քննիչից տեղեկացել է, որ Գոռ Հակոբյանը մեղադրվում է գողություն կատարելու մեջ:
2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Գոռ Հակոբյանի հետ հանդիպել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարանում, որտեղ նշել են իր երեխայի ծնունդը, որից հետո Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրեն տանել Զեյթուն` շատրվանների մոտ, քանի որ ուշ ժամ է եղել, ինքն ասել է, որ առավոտյան պատվեր ունի և գնացել է գազ լցնելու, որից հետո վերադարձել և նրան տարել է տուն: Վկան նշեց, որ դեպքից երկար ժամանակ է անցել և դեպքի հանգամանքները չի հիշում: Նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները հրապարակվելուց հետո վկան նշեց, որ դրանք մեծամասամբ ճիշտ են, սակայն կան որոշ բաներ, որոնք չեն համապատասխանում իրականությանը, մասնավորապես` լիցքավորման քարտի գողացված լինելու մասին իմացել է ոստիկանությունում, այդ մասին նախապես չի իմացել, ինքը կասկած չի ունեցել քարտի գողացված լինելու վերաբերյալ, բացի այդ, Գոռ Հակոբյանի ձեռքին եղել է միջին չափի տոպրակ, սակայն, թե ինչ տոպրակ է եղել ինքը չգիտի:
Վկա Խաչատուր Օհանյանը նախաքննության փուլում 19.06.2015թ. ցուցմունք է տվել, որ մեկ տարի է, ինչ ճանաչում է Գոռ Հակոբյանին և Էմիլ Հակոբյանին: Մինչև 2014 թվականի դեկտեմբեր ամիսը նրանց հետ որևէ կապ չի ունեցել, որից հետո պատահական հանդիպել են Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայում և կրկին սկսել են շփվել, հանդիպել հիմնականում Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի վրա գտնվող ՙԵրևան Սիթի՚ սուրպերմարկետում գործող ՙԿաֆե շոթ՚ սրճարանում: 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին ինքը գնացել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարան, որտեղ գտնվել են Գոռ Հակոբյանը և ևս 3 անձ, ում ինքը չի ճանաչում, տեսել է առաջին անգամ: Նրանք իր ներկայությամբ առանձնահատուկ ոչինչ չեն խոսել, սակայն եղել են պահեր, երբ ինքը նրանց թողել է միայնակ և դուրս եկել որոշ ժամանակով: Այդ օրը Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրենց տանել Զեյթուն վարչական շրջան, քանի որ իմացել է, որ իր անձնական ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34 ՏՕ 171 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է որպես տաքսի: Ինքը համաձայնվել է և նրանց տարել է Ահարոնյան և Դրո փողոցների խաչմերուկի մոտ: Մտածելով, որ նրանք գնում են ինչ-որ հարցեր լուծելու, ինքը որոշել է հեռանալ, Գոռ Հակոբյանին ասլեվ, որ պատվեր ունի, բացի այդ գազ չկա մեքենայի մեջ: Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է` ՙդու գործ չունես՚: Ինքը կրկին մտածել է, որ նրանք ցանկանում են կռիվ անել և չեն ցանկանում իրեն ներքաշել այդ կռվի մեջ, որից հետո պետք է արագ նստեին իր մեքենան և հեռանային այդտեղից: Չի հիշում, թե որքան ժամանակ է սպասել, երբ մեքենային մոտեցել է Գոռ Հակոբյանը` ձեռքին երկու հատ դեղին գույնի ՙԼուս աստղ՚ ֆիրմայի մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի հետնամասում: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրակներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ որ գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան: Ճանապարհին գրեթե 2 վայրկյանը մեկ Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և հարցրել, թե ուր է հասել: Գոռ Հակոբյանի կողմից տոպրակներն իր մեքենայի մեջ դնելը իր մոտ կասկածանք է առաջացրել, որ հնարավոր է, որ Գոռ Հակոբյանը գողություն կատարած լիներ, հակառակ դեպքում, որտեղից գիշերվա այդ ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանը պետք է վերցներ այդ տոպրակները: Թե այդ տոպրակների մեջ ինչ է եղել, ինքը չի կարող ասել, քանի որ չի նայել: Գազ լցնելուց հետո վերադարձել է Գոռ Հակոբյանի նշած վայրը` Երևան քաղաքի Լեփսիուս և Դրո փողոցների խաչմերուկ: Գոռ Հակոբյանը վերցրել է տոպրակները և ասել, ՙմոտս փող չա, կլինի ես վիվասելի 1000 դրամանոց քարտ տամ, շատ շնորհակալ եմ քեզանից՚: Ինքը վերցնելով լիցքավորման քարտը գնացել է տուն, սակայն իր մտքով այդ պահին չի անցել, որ նշված քարտը գողացված է: Հաջորդ օրը Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և առաջարկել հանդիպել, սակայն ինքը հրաժարվել է և հասկանալով, որ Գոռ Հակոբյանն իրեն անծանոթ 3 անձանց հետ գողություն է կատարել, իր կապը խզել է նրա հետ:
Խաչատուր Օհանյանի և Գոռ Հակոբյանի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Խաչատուր Օհանյանը պնդել է իր ցուցմունքը, որ 29.12.2015թ. գիշերվա ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանին և քրեական գործով չպարզված 3 անձանց տարել է Երևան քաղաքի Դրո և Ահարոնյան փողոցների խաչմերուկ, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է, որ սպասի: Որոշ ժամանակ անց վերջինս եկել է` ձեռքին դեղին գույնի ՙԼուս Աստղ՚ ֆիրմայի երկու մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի ետևի նստատեղին: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրաներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ ուր գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան, լիցքավորել ավտոմեքենայի գազաբալոնը, որից հետո վերադարձել է Զեյթուն թաղամաս, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն է սպասել: Վերջինս մեքենայից վերցրել է տոպրակները և իրեն տվել ՙՎիվասել՚ ՓԲԸ-ի 1000 դրամանոց լիցքավորման մեկ քարտ` տաքսու վարձավճարի փոխարեն, ասելով, որ իր մոտ կանխիկ գումար չկա:
Համադրելով վկա Խաչատուր Օհանյանի նախաքննության և դատաքննության փուլերի ցուցմունքները, դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադաատավարական նորմերի պահպանմամբ, ըստ էության չեն հակասում միմյանց և հաստատվել են նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցներով:
29.12.2014թ. ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում Սուրեն Համբարձումյանի կողմից տրված հարղորդման արձանագրության համաձայն` անհայտ անձը 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին` ժամը 22:00-ից դեկտեմբերի 29-ը` ժամը 08:30-ն ընկած ժամանակահատվածում տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող իրեն պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև` խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք գործել ներս և անտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի` 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար:
11.03.2016թ. ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված գրության համաձայն` 29.12.2014թ. մինչև 01.01.2015թ. տասը հեռախոսահամար` Էդիտա Հովհաննիսյանի 077-24-25-76, Ալվարդ Աքուլյանի 077-64-66-02, Հարություն Հակոբյանի 077-85-78-85, Վիգեն Հակոբյանի 093-33-42-43, Անժիկ Օհանյանի 093-70-13-13, Արմեն Էկտուբարյանի 094-45-68-40, Արամ Աբրահամյանի 094-96-44-29, Արևիկ Պետրոսյանի 098-10-20-87, Հիլդա Մանջիկյանի 098-39-37-85, լիցքավորվել են 1000 դրամանոց քարտերով, որոնք սերիական համարներով հաջորդում են միմյանց:
Փաստաթուղթն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին որոշման համաձայն` ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից լազերային սկավառակով ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները ճանաչվել են որպես ապացույց և կցվել քրեական գործի նյութերին:
Զննության արձանագրության համաձայն` զննվել են ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները, որից երևում է, որ Գոռ Կարենի Հակոբյանը 29.12.2015թ. ժամը 05:03:05-ից 06:03:53-ն ընկած ժամանակահատվածում գտնվել է Երևան քաղաքի Ահարոնյան և Դրո փողոցներում»:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 08.05.2013թ. թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշմամբ` իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա: Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ:
Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է , որ Դատարանը` Գոռ Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով վերագրվող արարքը հիմնավորել է տուժող Սուրեն Համբարձումյանի, վկա Խաչատուր Օհանյանի ցուցմունքների, վերջինիս և Գոռ Հակոբյանի առերես հարցաքննության, «Ղ-Տելեկոմ» ՓԲԸ-ից լազերային սկավառակով ստացված հեռախոսհամարների վերծանումների օբյեկտիվ, լրիվ և բազմակողմանի ուսումնասիրությամբ:
Դատարանը, ստուգելով և վերլուծելով ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքի շրջանակներում Դատարանում հետազոտված վերը նշված ապացույցները` դրանցից յուրաքանաչյուրը գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից և հաշվի առնելով ամբաստանյալի կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ որոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հիմնավորված կերպով հանգել է այն հետևությանը, որ Գոռ Հակոբյանը իրեն մեղսագրվող արարքի համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով:
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի այն պնդմանը, որ Խաչատուր Օհանյանը չի հարցաքննվել պատշաճ իրավասու մարմնի կողմից, այդ իսկ պատճառով նրա տված ցուցմունքները չեն կարող ապացույց համարվել` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, այն անհիմն է չպատճառաբանված, քանի որ սույն քրեական գործով անցնող բոլոր անձիք հարցաքննվել են օրենքով սահմանված ձևով և պատշաճ իրավասու մարմնի կողմից:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է հետևության, որ այն բավարարելու, վիճարկվող դատական ակտը բեկանելու և փոփոխելու, ամբաստանյալին արդարացնելու և անպարտ ճանաչելու հիմքեր չկան` նկատի ունենալով, որ Դատարանը դատավճիռ կայացնելիս թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ:
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքում` քաղաքացիական հայցի մասով պաշտպանի պատճառաբանություններին, Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է, որ Դատարանը, ապացուցված համարելով սույն գործով հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասի և հանցավոր արարքի ու հասցված վնասի չափի միջև պատճառահետևանքային կապի առկայությունը, և բազմակողմանի քննության ու օբյեկտիվ գնահատության ենթարկելով տուժող Ս.Համբարձումյանի կողմից ներկայացված հայցապահանջի հիմքերի ապացուցված լինելու հանգամանքը, իրավացիորեն հանգել է ճիշտ հետևության` բավարարելով վերջինիս քաղաքացիական հայցը` հանցագործությամբ տուժողին պատճառված նյութական վնասի հատուցման մասով։
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի մյուս պահանջին, այն է` «կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել», Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, որի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները:
Հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն, եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում: Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել:
Նշված հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է:
Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու:
Վճռաբեկ դատարանն 08.05.2013թ. թիվ ՇԴ/0126/01/12 նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է, որ <</…/ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և համապատասխան վերլուծության ու գնահատման ենթարկել գործի քննության և լուծման, այդ թվում` անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու և այդ պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելու համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները: Հետևաբար, անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պարտավոր է բարեխիղճ գնահատման ենթարկել նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատող ապացույցները>>:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/>> /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 22.12.2011թ. թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև թիվ ՎԲ-124/07, ՎԲ-192/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09 և այլ որոշումներում:
Վերոգրյալ հոդվածների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշումների բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է դառնում, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատման է ենթարկել նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ որոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը` ամբաստանյալի նկատմամբ, իրավացիորեն նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար ու կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունն, ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր չէ հասնել պատժի նպատակներին, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը և ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչը հիմք է պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը մերժելու համար:
Վերոգրյալ հիմքերի առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը գալիս է համոզման, որ 29.04.2016թ. դատավճիռն օրինական է և հիմնավորված, Դատարանի կողմից թույլ չի տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ, որպիսի պայմաններում դատական ակտը բեկանելու և բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 390-րդ, 393-394-րդ և 412-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Գոռ Կարենի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով, Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 29.04.2016թ. դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ` մերժելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Գործ No ԵԱՔԴ/0246/01/15
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՙ29՚ ապրիլի 2016 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը
նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Միլենա Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրողներ Նելլի Աշրաֆյանի
Լիլիթ Մանուկյանի
պաշտպան Աննա Ջուվանովայի
տուժող Սուրեն Համբարձումյանի
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գոռ Կարենի Հակոբյանի /ծնված 1990 թվականի հունվարի 26-ին` Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատված, զբաղվում է առևտրով, բնակվող` քաղաք Երևան, Լենինգրադյան 42 շենք, 15 բնակարան/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2014 թվականի դեկտեմբերի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով հարուցվել է թիվ 09137014 քրեական գործը:
2015 թվականի մարտի 29-ին թիվ 09139014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման անձը հայտնի չլինելու հիմքով:
2015 թվականի ապրիլի 11-ին քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է:
2015 թվականի հուլիսի 06-ին Գոռ Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին և հայտարարվել է հետախուզում:
2015 թվականի հուլիսի 29-ին թիվ 09137014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանի գտնվելու վայրը պարզված չլինելու հիմքով:
2015 թվականի հոկտեմբերի 23-ին Գոռ Հակոբյանը հայտնաբերվել է և քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է:
2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Գոռ Հակոբյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և լրացվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով և նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ին թիվ 09137014 քրեական գործից Գոռ Հակոբյանի մասն անջատվել է, որին շնորհվել է 09128515 համարը:
2015 թվականի դեկտեմբերի 25-ին թիվ 09128515 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ գողություն կատարելու դիտավորությամբ, 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում նախապես պայմանավորվելով քրեական գործով չպարզված անձանց հետ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող ՙՍուրեն Համբարձումայն՚ Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև` խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք է գործել ներս և այնտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի` 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժոզության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար՚:
Ապացույցների հետազոտում
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող ՙՍուրեն Համբարձումայն՚ Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութից կատարված գողության դեպքի հետ ինքը որևէ առնչություն չունի, դեպքի հանգամանքներից տեղյակ չէ:
2014թ. դեկտեմբերի 28-ին ինքը և Խաչատուր Օհանյանը հանդիպել են, միասին գնացել են սրճարան, որից հետո Խաչատուրին խնդրել է իրեն տանել հորեղբոր տուն` Կ.Ուլնեցու փողոց: Ճանապարհին` շատրվանների մոտ, ինքը մտել է խանութ, գնել կոնյակ և քաղցրավենիք, որպեսզի տանի հորեղբոր տուն: Այդ ժամանակ իր մոտ եղել է մեկ փոքր տոպրակ: Մինչ այդ, կրպակից ինքը գնել է ՙՎիվասել՚-ի երեք լիցքավորման քարտ, որոնցից մեկը տվել է հորը, երկրորդը իր հեռախոսն է լիցքավորել, իսկ մյուսը, այդ պահին իր մոտ գումար չլինելու պատճառով, տվել է Խաչատուրին: Ինքը մինչև լուսաբաց եղել է հորեղբոր տանը: Ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում ինքը մի քանի անգամ զանգահարել է Խաչատուրին, որպեսզի վերջինս իր տաքսիով իրեն տանի տուն:
Ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
Տուժող Սուրեն Համբարձումյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2007 թվականից գրանցված է պետռեգիստրում` որպես անհատ ձեռներեց և զբաղվում է առևտրով, ունի խանութ, որը գտնվում է Երևան քաղաքի Դրոյի 9/1 հասցեում: Խանութն անվտանգության համակարգ չի ունեցել, մուտքի դուռը եվրոպական արտադրության է, ունի շերտավոր ալյումինե դարպաս, որն աշխատել է հեռակառավարման վահանակով: Խանութը բացել է առավոտյան ժամը 08:30-ին և փակել ժամը 21:30-ի սահմաններում: 2014թ. դեկտեմբերի 28-ին սովորականի նման երեկոյան ժամը 10-ի սահմաններում փակել է խանութը և գնացել տուն: Հաջորդ օրն առավտոյան ժամը 9-ի սահմաններում եկել է խանութ և տեսել, որ խանութի վրա գտնվող լուսարձակի լարը պոկված է եղել, սակայն շերտավարագույրը փակ է եղել և վրան արտաքինից վնասված հետքեր չեն եղել: Ինքը հեռակառավարման վահանակով բացել է շերտավարագույրը և տեսել, որ խանութի ընդհանուր դուռը բաց է, որի դիմաց դրված է եղել մի արկղ, իսկ խանութում ամեն ինչ տակնուվրա է եղել: Հասկանալով, որ գողություն է կատարվել, անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ գողացված ապրանքների մեջ եղել են նաև տարբեր բջջային օպերատորների լիցքավորման քարտեր: 2014 թվականի դեկտեմբերի 25-ի դրությամբ ինքն ունեցել է 20 հատ ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ, սակայն չի հիշում նշված քարտերից քանիսն է ինքը վաճառել: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ լիցքավորման քարտերն ինքն ստացել է հերթական սերիական համարներով: Վերջինս նախաքննական մարմին է ներկայացել ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ` 10 նիշանոց 1106453411 սերիական համարով, 12 նիշանոց` 705303177013 ծածկագրով, որը գտել է իր խանութի դռան մոտ գողություն կատարելու օրը: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ կատարված գողությամբ իրեն պատճառվել է 1.423.540 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Վկա Խաչատուր Օհանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները և ցուցմունք է տվել, որ տաքսու վարորդ է, վարում է ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34-171 համարանիշի ավտոմեքենա: Գոռ Հակոբյանի ընկերն է, նրան ճանաչում է մոտ 7-8 տարի: Ոստիկանությունում քննիչից տեղեկացել է, որ Գոռ Հակոբյանը մեղադրվում է գողություն կատարելու մեջ:
2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Գոռ Հակոբյանի հետ հանդիպել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարանում, որտեղ նշել են իր երեխայի ծնունդը, որից հետո Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրեն տանել Զեյթուն` շատրվանների մոտ, քանի որ ուշ ժամ է եղել, ինքն ասել է, որ առավոտյան պատվեր ունի և գնացել է գազ լցնելու, որից հետո վերադարձել և նրան տարել է տուն: Վկան նշեց, որ դեպքից երկար ժամանակ է անցել և դեպքի հանգամանքները չի հիշում: Նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները հրապարակվելուց հետո վկան նշեց, որ դրանք մեծամասամբ ճիշտ են, սակայն կան որոշ բաներ, որոնք չեն համապատասխանում իրականությանը, մասնավորապես` լիցքավորման քարտի գողացված լինելու մասին իմացել է ոստիկանությունում, այդ մասին նախապես չի իմացել, ինքը կասկած չի ունեցել քարտի գողացված լինելու վերաբերյալ, բացի այդ, Գոռ Հակոբյանի ձեռքին եղել է միջին չափի տոպրակ, սակայն, թե ինչ տոպրակ է եղել ինքը չգիտի:
Վկա Խաչատուր Օհանյանը նախաքննության փուլում 19.06.2015թ. ցուցմունք է տվել, որ մեկ տարի է, ինչ ճանաչում է Գոռ Հակոբյանին և Էմիլ Հակոբյանին: Մինչև 2014 թվականի դեկտեմբեր ամիսը նրանց հետ որևէ կապ չի ունեցել, որից հետո պատահական հանդիպել են Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայում և կրկին սկսել են շփվել, հանդիպել հիմնականում Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի վրա գտնվող ՙԵրևան Սիթի՚ սուրպերմարկետում գործող ՙԿաֆե շոթ՚ սրճարանում: 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին ինքը գնացել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարան, որտեղ գտնվել են Գոռ Հակոբյանը և ևս 3 անձ, ում ինքը չի ճանաչում, տեսել է առաջին անգամ: Նրանք իր ներկայությամբ առանձնահատուկ ոչինչ չեն խոսել, սակայն եղել են պահեր, երբ ինքը նրանց թողել է միայնակ և դուրս եկել որոշ ժամանակով: Այդ օրը Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրենց տանել Զեյթուն վարչական շրջան, քանի որ իմացել է, որ իր անձնական ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34 ՏՕ 171 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է որպես տաքսի: Ինքը համաձայնվել է և նրանց տարել է Ահարոնյան և Դրո փողոցների խաչմերուկի մոտ: Մտածելով, որ նրանք գնում են ինչ-որ հարցեր լուծելու, ինքը որոշել է հեռանալ, Գոռ Հակոբյանին ասլեվ, որ պատվեր ունի, բացի այդ գազ չկա մեքենայի մեջ: Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է` ՙդու գործ չունես՚: Ինքը կրկին մտածել է, որ նրանք ցանկանում են կռիվ անել և չեն ցանկանում իրեն ներքաշել այդ կռվի մեջ, որից հետո պետք է արագ նստեին իր մեքենան և հեռանային այդտեղից: Չի հիշում, թե որքան ժամանակ է սպասել, երբ մեքենային մոտեցել է Գոռ Հակոբյանը` ձեռքին երկու հատ դեղին դեղին գույնի ՙԼուս աստղ՚ ֆիրմայի մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի հետնամասում: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրակներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ որ գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան: Ճանապարհին գրեթե 2 վայրկյանը մեկ Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և հարցրել, թե ուր է հասել: Գոռ Հակոբյանի կողմից տոպրակներն իր մեքենայի մեջ դնելը իր մոտ կասկածանք է առաջացրել, որ հնարավոր է, որ Գոռ Հակոբյանը գողություն կատարած լիներ, հակառակ դեպքում, որտեղից գիշերվա այդ ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանը պետք է վերցներ այդ տոպրակները: Թե այդ տոպրակների մեջ ինչ է եղել, ինքը չի կարող ասել, քանի որ չի նայել: Գազ լցնելուց հետո վերադարձել է Գոռ Հակոբյանի նշած վայրը` Երևան քաղաքի Լեփսիուս և Դրո փողոցների խաչմերուկ: Գոռ Հակոբյանը վերցրել է տոպրակները և ասել, ՙմոտս փող չա, կլինի ես վիվասելի 1000 դրամանոց քարտ տամ, շատ շնորհակալ եմ քեզանից՚: Ինքը վերցնելով լիցքավորման քարտը գնացել է տուն, սակայն իր մտքով այդ պահին չի անցել, որ նշված քարտը գողացված է: Հաջորդ օրը Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և առաջարկել հանդիպել, սակայն ինքը հրաժարվել է և հասկանալով, որ Գոռ Հակոբյանն իրեն անծանոթ 3 անձանց հետ գողություն է կատարել, իր կապը խզել է նրա հետ:
Հատոր 1, գ.թ. 66-67, 157-158
Հատոր 2 գ.թ. 28-29
Խաչատուր Օհանյանի և Գոռ Հակոբյանի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Խաչատուր Օհանյանը պնդել է իր ցուցմունքը, որ 29.12.2015թ. գիշերվա ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանին և քրեական գործով չպարզված 3 անձանց տարել է Երևան քաղաքի Դրո և Ահարոնյան փողոցների խաչմերուկ, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է, որ սպասի: Որոշ ժամանակ անց վերջինս եկել է` ձեռքին դեղին գույնի ՙԼուս Աստղ՚ ֆիրմայի երկու մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի ետևի նստատեղին: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրաներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ ուր գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան, լիցքավորել ավտոմեքենայի գազաբալոնը, որից հետո վերադարձել է Զեյթուն թաղամաս, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն է սպասել: Վերջինս մեքենայից վերցրել է տոպրակները և իրեն տվել ՙՎիվասել՚ ՓԲԸ-ի 1000 դրամանոց լիցքավորման մեկ քարտ` տաքսու վարձավճարի փոխարեն, ասելով, որ իր մոտ կանխիկ գումար չկա:
Հատոր 2 գ.թ. 28-29
Համադրելով վկա Խաչատուր Օհանյանի նախաքննության և դատաքննության փուլերի ցուցմունքները, դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադաատավարական նորմերի պահպանմամբ, ըստ էության չեն հակասում միմյանց և հաստատվել են նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցներով:
29.12.2014թ. ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում Սուրեն Համբարձումյանի կողմից տրված հարղորդման արձանագրության համաձայն` անհայտ անձը 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին` ժամը 22:00-ից դեկտեմբերի 29-ը` ժամը 08:30-ն ընկած ժամանակահատվածում տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող իրեն պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև` խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք գործել ներս և անտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի` 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար:
Հատոր 1, գ.թ. 20
11.03.2016թ. ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված գրության համաձայն` 29.12.2014թ. մինչև 01.01.2015թ. տասը հեռախոսահամար` Էդիտա Հովհաննիսյանի 077-24-25-76, Ալվարդ Աքուլյանի 077-64-66-02, Հարություն Հակոբյանի 077-85-78-85, Վիգեն Հակոբյանի 093-33-42-43, Անժիկ Օհանյանի 093-70-13-13, Արմեն Էկտուբարյանի 094-45-68-40, Արամ Աբրահամյանի 094-96-44-29, Արևիկ Պետրոսյանի 098-10-20-87, Հիլդա Մանջիկյանի 098-39-37-85, լիցքավորվել են 1000 դրամանոց քարտերով, որոնք սերիական համարներով հաջորդում են միմյանց:
Հատոր 1, գ.թ. 51-53
Հատոր 2, գ.թ. 62
Փաստաթուղթն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին որոշման համաձայն` ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից լազերային սկավառակով ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները ճանաչվել են որպես ապացույց և կցվել քրեական գործի նյութերին:
Հատոր 2, գ.թ. 63
Զննության արձանագրության համաձայն` զննվել են ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները, որից երևում է, որ Գոռ Կարենի Հակոբյանը 29.12.2015թ. ժամը 05:03:05-ից 06:03:53-ն ընկած ժամանակահատվածում գտնվել է Երևան քաղաքի Ահարոնյան և Դրո փողոցներում:
Հատոր 1, գ.թ. 161-182
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի մեղավորությունը մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ, շինություն ապօրինի մուտք գործելով գողություն` ուրիշի գույքի խոշոր չափերով գաղտնի հափշտակություն կատարելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով, ապացուցված է, արարքը ճիշտ է որակվել, այդ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե'ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա բնութագրվում է դրական, նախկինում դատված չէ: Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում, որ նա առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցանք: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
Հաշվի առնելով ամբաստանյալի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ Գոռ Հակոբյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով:
Քննարկելով քաղաքացիական հայցի և գույքային վնասի հատուցման հարցը` դատարանը գտնում է, որ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի քաղաքացիական հայցը ենթակա է բավարարման` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի համաձայն` ՙԴատավճիռ կայացնելիս դատարանը, ելնելով քաղաքացիական հայցի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքից, հարուցված հայցը բավարարում է լրիվ կամ մասնակիորեն, կամ մերժում է դրա բավարարումը, կամ այն թողնում է առանց քննության՚:
Քաղաքացիական հայցի հիմքին և առարկային վերաբերող վերոշարադրյալ քրեադատավարական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը համակարգային վերլուծության է ենթարկել Ա.Մկրտչյանի և Ա.Ստեփանյանի գործերով կայացված որոշումներում:
Մասնավորապես, Ա.Մկրտչյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցագործությամբ պատճառված լինի: (…)՚ (տե՛ս Ավետիս Մկրտչյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-150/07 որոշումը:
Ա.Ստեփանյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում մեղադրյալի կամ մեղադրյալի գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձի դեմ քաղաքացիական հայց կարող է ներկայացվել և, համապատասխանաբար, դատարանում քննության առարկա լինել բացառապես հանցագործությամբ պատճառված և քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնասի առկայության պարագայում: Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի քննության հիմքում ընկած է միասնական իրավաբանական փաստը` հանցագործությունը, որի կատարման համար անձը ենթարկվում է ինչպես քրեական, այնպես էլ քաղաքացիաիրավական պատասխանատվության այն դեպքերում, երբ առկա է հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս (…):
(…) դատարանը, ապացուցված համարելով հանցագործության մեջ մեղադրվող անձի մեղքը, ինչպես նաև հանցավոր արարքի և հասցված վնասի միջև պատճառական կապը, լուծում է նաև քաղաքացիական հայցը` գնահատելով ներկայացված հայցադիմումի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքը՚ (տե՛ս Ալվարդ Չուբարի Ստեփանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԼԴ/0327/01/10 որոշման 21-րդ կետը):
Սույն քրեական գործի դատական քննությամբ հաստատվել է, որ ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի կատարած հանցագործության հետևանքով տուժող Սուրեն Համբարձումյանին անմիջականորեն պատճառվել է 1.423.540 ՀՀ դրամ գումարի չափով գույքային վնաս:
Հետևաբար, քաղաքացիական հայցը պետք է բավարարել և Գոռ Կարենի Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի պետք է բռնագանձել 1.423.540 /մեկ միլիոն չորս հարյուր քսաներեք հազար հինգ հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամª որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 163-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Գոռ Կարենի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քաղաքացիական հայցը բավարարել և Գոռ Կարենի Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի բռնագանձել 1.423.540 /մեկ միլիոն չորս հարյուր քսաներեք հազար հինգ հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՙ29՚ ապրիլի 2016 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը
նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Միլենա Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրողներ Նելլի Աշրաֆյանի
Լիլիթ Մանուկյանի
պաշտպան Աննա Ջուվանովայի
տուժող Սուրեն Համբարձումյանի
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գոռ Կարենի Հակոբյանի /ծնված 1990 թվականի հունվարի 26-ին` Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատված, զբաղվում է առևտրով, բնակվող` քաղաք Երևան, Լենինգրադյան 42 շենք, 15 բնակարան/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2014 թվականի դեկտեմբերի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով հարուցվել է թիվ 09137014 քրեական գործը:
2015 թվականի մարտի 29-ին թիվ 09139014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման անձը հայտնի չլինելու հիմքով:
2015 թվականի ապրիլի 11-ին քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է:
2015 թվականի հուլիսի 06-ին Գոռ Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին և հայտարարվել է հետախուզում:
2015 թվականի հուլիսի 29-ին թիվ 09137014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանի գտնվելու վայրը պարզված չլինելու հիմքով:
2015 թվականի հոկտեմբերի 23-ին Գոռ Հակոբյանը հայտնաբերվել է և քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է:
2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Գոռ Հակոբյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և լրացվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով և նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ին թիվ 09137014 քրեական գործից Գոռ Հակոբյանի մասն անջատվել է, որին շնորհվել է 09128515 համարը:
2015 թվականի դեկտեմբերի 25-ին թիվ 09128515 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ գողություն կատարելու դիտավորությամբ, 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում նախապես պայմանավորվելով քրեական գործով չպարզված անձանց հետ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող ՙՍուրեն Համբարձումայն՚ Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև` խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք է գործել ներս և այնտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի` 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժոզության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար՚:
Ապացույցների հետազոտում
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող ՙՍուրեն Համբարձումայն՚ Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութից կատարված գողության դեպքի հետ ինքը որևէ առնչություն չունի, դեպքի հանգամանքներից տեղյակ չէ:
2014թ. դեկտեմբերի 28-ին ինքը և Խաչատուր Օհանյանը հանդիպել են, միասին գնացել են սրճարան, որից հետո Խաչատուրին խնդրել է իրեն տանել հորեղբոր տուն` Կ.Ուլնեցու փողոց: Ճանապարհին` շատրվանների մոտ, ինքը մտել է խանութ, գնել կոնյակ և քաղցրավենիք, որպեսզի տանի հորեղբոր տուն: Այդ ժամանակ իր մոտ եղել է մեկ փոքր տոպրակ: Մինչ այդ, կրպակից ինքը գնել է ՙՎիվասել՚-ի երեք լիցքավորման քարտ, որոնցից մեկը տվել է հորը, երկրորդը իր հեռախոսն է լիցքավորել, իսկ մյուսը, այդ պահին իր մոտ գումար չլինելու պատճառով, տվել է Խաչատուրին: Ինքը մինչև լուսաբաց եղել է հորեղբոր տանը: Ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում ինքը մի քանի անգամ զանգահարել է Խաչատուրին, որպեսզի վերջինս իր տաքսիով իրեն տանի տուն:
Ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
Տուժող Սուրեն Համբարձումյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2007 թվականից գրանցված է պետռեգիստրում` որպես անհատ ձեռներեց և զբաղվում է առևտրով, ունի խանութ, որը գտնվում է Երևան քաղաքի Դրոյի 9/1 հասցեում: Խանութն անվտանգության համակարգ չի ունեցել, մուտքի դուռը եվրոպական արտադրության է, ունի շերտավոր ալյումինե դարպաս, որն աշխատել է հեռակառավարման վահանակով: Խանութը բացել է առավոտյան ժամը 08:30-ին և փակել ժամը 21:30-ի սահմաններում: 2014թ. դեկտեմբերի 28-ին սովորականի նման երեկոյան ժամը 10-ի սահմաններում փակել է խանութը և գնացել տուն: Հաջորդ օրն առավտոյան ժամը 9-ի սահմաններում եկել է խանութ և տեսել, որ խանութի վրա գտնվող լուսարձակի լարը պոկված է եղել, սակայն շերտավարագույրը փակ է եղել և վրան արտաքինից վնասված հետքեր չեն եղել: Ինքը հեռակառավարման վահանակով բացել է շերտավարագույրը և տեսել, որ խանութի ընդհանուր դուռը բաց է, որի դիմաց դրված է եղել մի արկղ, իսկ խանութում ամեն ինչ տակնուվրա է եղել: Հասկանալով, որ գողություն է կատարվել, անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ գողացված ապրանքների մեջ եղել են նաև տարբեր բջջային օպերատորների լիցքավորման քարտեր: 2014 թվականի դեկտեմբերի 25-ի դրությամբ ինքն ունեցել է 20 հատ ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ, սակայն չի հիշում նշված քարտերից քանիսն է ինքը վաճառել: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ լիցքավորման քարտերն ինքն ստացել է հերթական սերիական համարներով: Վերջինս նախաքննական մարմին է ներկայացել ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ` 10 նիշանոց 1106453411 սերիական համարով, 12 նիշանոց` 705303177013 ծածկագրով, որը գտել է իր խանութի դռան մոտ գողություն կատարելու օրը: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ կատարված գողությամբ իրեն պատճառվել է 1.423.540 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Վկա Խաչատուր Օհանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները և ցուցմունք է տվել, որ տաքսու վարորդ է, վարում է ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34-171 համարանիշի ավտոմեքենա: Գոռ Հակոբյանի ընկերն է, նրան ճանաչում է մոտ 7-8 տարի: Ոստիկանությունում քննիչից տեղեկացել է, որ Գոռ Հակոբյանը մեղադրվում է գողություն կատարելու մեջ:
2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Գոռ Հակոբյանի հետ հանդիպել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարանում, որտեղ նշել են իր երեխայի ծնունդը, որից հետո Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրեն տանել Զեյթուն` շատրվանների մոտ, քանի որ ուշ ժամ է եղել, ինքն ասել է, որ առավոտյան պատվեր ունի և գնացել է գազ լցնելու, որից հետո վերադարձել և նրան տարել է տուն: Վկան նշեց, որ դեպքից երկար ժամանակ է անցել և դեպքի հանգամանքները չի հիշում: Նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները հրապարակվելուց հետո վկան նշեց, որ դրանք մեծամասամբ ճիշտ են, սակայն կան որոշ բաներ, որոնք չեն համապատասխանում իրականությանը, մասնավորապես` լիցքավորման քարտի գողացված լինելու մասին իմացել է ոստիկանությունում, այդ մասին նախապես չի իմացել, ինքը կասկած չի ունեցել քարտի գողացված լինելու վերաբերյալ, բացի այդ, Գոռ Հակոբյանի ձեռքին եղել է միջին չափի տոպրակ, սակայն, թե ինչ տոպրակ է եղել ինքը չգիտի:
Վկա Խաչատուր Օհանյանը նախաքննության փուլում 19.06.2015թ. ցուցմունք է տվել, որ մեկ տարի է, ինչ ճանաչում է Գոռ Հակոբյանին և Էմիլ Հակոբյանին: Մինչև 2014 թվականի դեկտեմբեր ամիսը նրանց հետ որևէ կապ չի ունեցել, որից հետո պատահական հանդիպել են Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայում և կրկին սկսել են շփվել, հանդիպել հիմնականում Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի վրա գտնվող ՙԵրևան Սիթի՚ սուրպերմարկետում գործող ՙԿաֆե շոթ՚ սրճարանում: 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին ինքը գնացել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարան, որտեղ գտնվել են Գոռ Հակոբյանը և ևս 3 անձ, ում ինքը չի ճանաչում, տեսել է առաջին անգամ: Նրանք իր ներկայությամբ առանձնահատուկ ոչինչ չեն խոսել, սակայն եղել են պահեր, երբ ինքը նրանց թողել է միայնակ և դուրս եկել որոշ ժամանակով: Այդ օրը Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրենց տանել Զեյթուն վարչական շրջան, քանի որ իմացել է, որ իր անձնական ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34 ՏՕ 171 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է որպես տաքսի: Ինքը համաձայնվել է և նրանց տարել է Ահարոնյան և Դրո փողոցների խաչմերուկի մոտ: Մտածելով, որ նրանք գնում են ինչ-որ հարցեր լուծելու, ինքը որոշել է հեռանալ, Գոռ Հակոբյանին ասլեվ, որ պատվեր ունի, բացի այդ գազ չկա մեքենայի մեջ: Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է` ՙդու գործ չունես՚: Ինքը կրկին մտածել է, որ նրանք ցանկանում են կռիվ անել և չեն ցանկանում իրեն ներքաշել այդ կռվի մեջ, որից հետո պետք է արագ նստեին իր մեքենան և հեռանային այդտեղից: Չի հիշում, թե որքան ժամանակ է սպասել, երբ մեքենային մոտեցել է Գոռ Հակոբյանը` ձեռքին երկու հատ դեղին դեղին գույնի ՙԼուս աստղ՚ ֆիրմայի մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի հետնամասում: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրակներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ որ գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան: Ճանապարհին գրեթե 2 վայրկյանը մեկ Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և հարցրել, թե ուր է հասել: Գոռ Հակոբյանի կողմից տոպրակներն իր մեքենայի մեջ դնելը իր մոտ կասկածանք է առաջացրել, որ հնարավոր է, որ Գոռ Հակոբյանը գողություն կատարած լիներ, հակառակ դեպքում, որտեղից գիշերվա այդ ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանը պետք է վերցներ այդ տոպրակները: Թե այդ տոպրակների մեջ ինչ է եղել, ինքը չի կարող ասել, քանի որ չի նայել: Գազ լցնելուց հետո վերադարձել է Գոռ Հակոբյանի նշած վայրը` Երևան քաղաքի Լեփսիուս և Դրո փողոցների խաչմերուկ: Գոռ Հակոբյանը վերցրել է տոպրակները և ասել, ՙմոտս փող չա, կլինի ես վիվասելի 1000 դրամանոց քարտ տամ, շատ շնորհակալ եմ քեզանից՚: Ինքը վերցնելով լիցքավորման քարտը գնացել է տուն, սակայն իր մտքով այդ պահին չի անցել, որ նշված քարտը գողացված է: Հաջորդ օրը Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և առաջարկել հանդիպել, սակայն ինքը հրաժարվել է և հասկանալով, որ Գոռ Հակոբյանն իրեն անծանոթ 3 անձանց հետ գողություն է կատարել, իր կապը խզել է նրա հետ:
Հատոր 1, գ.թ. 66-67, 157-158
Հատոր 2 գ.թ. 28-29
Խաչատուր Օհանյանի և Գոռ Հակոբյանի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Խաչատուր Օհանյանը պնդել է իր ցուցմունքը, որ 29.12.2015թ. գիշերվա ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանին և քրեական գործով չպարզված 3 անձանց տարել է Երևան քաղաքի Դրո և Ահարոնյան փողոցների խաչմերուկ, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է, որ սպասի: Որոշ ժամանակ անց վերջինս եկել է` ձեռքին դեղին գույնի ՙԼուս Աստղ՚ ֆիրմայի երկու մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի ետևի նստատեղին: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրաներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ ուր գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան, լիցքավորել ավտոմեքենայի գազաբալոնը, որից հետո վերադարձել է Զեյթուն թաղամաս, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն է սպասել: Վերջինս մեքենայից վերցրել է տոպրակները և իրեն տվել ՙՎիվասել՚ ՓԲԸ-ի 1000 դրամանոց լիցքավորման մեկ քարտ` տաքսու վարձավճարի փոխարեն, ասելով, որ իր մոտ կանխիկ գումար չկա:
Հատոր 2 գ.թ. 28-29
Համադրելով վկա Խաչատուր Օհանյանի նախաքննության և դատաքննության փուլերի ցուցմունքները, դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադաատավարական նորմերի պահպանմամբ, ըստ էության չեն հակասում միմյանց և հաստատվել են նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցներով:
29.12.2014թ. ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում Սուրեն Համբարձումյանի կողմից տրված հարղորդման արձանագրության համաձայն` անհայտ անձը 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին` ժամը 22:00-ից դեկտեմբերի 29-ը` ժամը 08:30-ն ընկած ժամանակահատվածում տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող իրեն պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև` խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք գործել ներս և անտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի` 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար:
Հատոր 1, գ.թ. 20
11.03.2016թ. ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված գրության համաձայն` 29.12.2014թ. մինչև 01.01.2015թ. տասը հեռախոսահամար` Էդիտա Հովհաննիսյանի 077-24-25-76, Ալվարդ Աքուլյանի 077-64-66-02, Հարություն Հակոբյանի 077-85-78-85, Վիգեն Հակոբյանի 093-33-42-43, Անժիկ Օհանյանի 093-70-13-13, Արմեն Էկտուբարյանի 094-45-68-40, Արամ Աբրահամյանի 094-96-44-29, Արևիկ Պետրոսյանի 098-10-20-87, Հիլդա Մանջիկյանի 098-39-37-85, լիցքավորվել են 1000 դրամանոց քարտերով, որոնք սերիական համարներով հաջորդում են միմյանց:
Հատոր 1, գ.թ. 51-53
Հատոր 2, գ.թ. 62
Փաստաթուղթն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին որոշման համաձայն` ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից լազերային սկավառակով ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները ճանաչվել են որպես ապացույց և կցվել քրեական գործի նյութերին:
Հատոր 2, գ.թ. 63
Զննության արձանագրության համաձայն` զննվել են ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները, որից երևում է, որ Գոռ Կարենի Հակոբյանը 29.12.2015թ. ժամը 05:03:05-ից 06:03:53-ն ընկած ժամանակահատվածում գտնվել է Երևան քաղաքի Ահարոնյան և Դրո փողոցներում:
Հատոր 1, գ.թ. 161-182
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի մեղավորությունը մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ, շինություն ապօրինի մուտք գործելով գողություն` ուրիշի գույքի խոշոր չափերով գաղտնի հափշտակություն կատարելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով, ապացուցված է, արարքը ճիշտ է որակվել, այդ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե'ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա բնութագրվում է դրական, նախկինում դատված չէ: Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում, որ նա առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցանք: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
Հաշվի առնելով ամբաստանյալի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ Գոռ Հակոբյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով:
Քննարկելով քաղաքացիական հայցի և գույքային վնասի հատուցման հարցը` դատարանը գտնում է, որ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի քաղաքացիական հայցը ենթակա է բավարարման` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի համաձայն` ՙԴատավճիռ կայացնելիս դատարանը, ելնելով քաղաքացիական հայցի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքից, հարուցված հայցը բավարարում է լրիվ կամ մասնակիորեն, կամ մերժում է դրա բավարարումը, կամ այն թողնում է առանց քննության՚:
Քաղաքացիական հայցի հիմքին և առարկային վերաբերող վերոշարադրյալ քրեադատավարական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը համակարգային վերլուծության է ենթարկել Ա.Մկրտչյանի և Ա.Ստեփանյանի գործերով կայացված որոշումներում:
Մասնավորապես, Ա.Մկրտչյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցագործությամբ պատճառված լինի: (…)՚ (տե՛ս Ավետիս Մկրտչյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-150/07 որոշումը:
Ա.Ստեփանյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում մեղադրյալի կամ մեղադրյալի գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձի դեմ քաղաքացիական հայց կարող է ներկայացվել և, համապատասխանաբար, դատարանում քննության առարկա լինել բացառապես հանցագործությամբ պատճառված և քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնասի առկայության պարագայում: Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի քննության հիմքում ընկած է միասնական իրավաբանական փաստը` հանցագործությունը, որի կատարման համար անձը ենթարկվում է ինչպես քրեական, այնպես էլ քաղաքացիաիրավական պատասխանատվության այն դեպքերում, երբ առկա է հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս (…):
(…) դատարանը, ապացուցված համարելով հանցագործության մեջ մեղադրվող անձի մեղքը, ինչպես նաև հանցավոր արարքի և հասցված վնասի միջև պատճառական կապը, լուծում է նաև քաղաքացիական հայցը` գնահատելով ներկայացված հայցադիմումի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքը՚ (տե՛ս Ալվարդ Չուբարի Ստեփանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԼԴ/0327/01/10 որոշման 21-րդ կետը):
Սույն քրեական գործի դատական քննությամբ հաստատվել է, որ ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի կատարած հանցագործության հետևանքով տուժող Սուրեն Համբարձումյանին անմիջականորեն պատճառվել է 1.423.540 ՀՀ դրամ գումարի չափով գույքային վնաս:
Հետևաբար, քաղաքացիական հայցը պետք է բավարարել և Գոռ Կարենի Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի պետք է բռնագանձել 1.423.540 /մեկ միլիոն չորս հարյուր քսաներեք հազար հինգ հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամª որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 163-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Գոռ Կարենի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քաղաքացիական հայցը բավարարել և Գոռ Կարենի Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի բռնագանձել 1.423.540 /մեկ միլիոն չորս հարյուր քսաներեք հազար հինգ հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0246/01/15
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 28-12-2015 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 09128515 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Գոռ Հակոբյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ գողություն կատարելու դիտավորությամբ նախապես պայմանավորվելով քրեական գործով չպարզված անձանց հետ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է <Սուրեն Համբարձումյան> ԱՁ-ի պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև՝ խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք է գործել ներս և այտեղից հափշտակել խոշոր չափի՝ 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95000 դրամ կանխիկ գումար։ |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Գոռ |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հայրանուն | Կարեն |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 177 Մաս 2 Կետ 1,2,3 |
| Վիճակագրական տողի համարը | 6.3 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 28-12-2015 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 30-12-2015 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 08-01-2016 |
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2016թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 26-01-2016 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Գոռ |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Սուրեն |
| Ազգանուն | Համբարձումյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Լիլիթ |
| Ազգանուն | Մանուկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-02-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 09-03-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-03-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-04-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-04-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 29-04-2016 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Գոռ |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 29-04-2016 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Գործ No ԵԱՔԴ/0246/01/15 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՙ29՚ ապրիլի 2016 թվական քաղաք Երևան Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի քարտուղարությամբ` Միլենա Սարգսյանի մասնակցությամբ` մեղադրողներ Նելլի Աշրաֆյանի Լիլիթ Մանուկյանի պաշտպան Աննա Ջուվանովայի տուժող Սուրեն Համբարձումյանի դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գոռ Կարենի Հակոբյանի /ծնված 1990 թվականի հունվարի 26-ին` Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատված, զբաղվում է առևտրով, բնակվող` քաղաք Երևան, Լենինգրադյան 42 շենք, 15 բնակարան/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով: Գործի դատավարական նախապատմությունը 2014 թվականի դեկտեմբերի 29-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով հարուցվել է թիվ 09137014 քրեական գործը: 2015 թվականի մարտի 29-ին թիվ 09139014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման անձը հայտնի չլինելու հիմքով: 2015 թվականի ապրիլի 11-ին քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է: 2015 թվականի հուլիսի 06-ին Գոռ Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին և հայտարարվել է հետախուզում: 2015 թվականի հուլիսի 29-ին թիվ 09137014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանի գտնվելու վայրը պարզված չլինելու հիմքով: 2015 թվականի հոկտեմբերի 23-ին Գոռ Հակոբյանը հայտնաբերվել է և քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է: 2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Գոռ Հակոբյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և լրացվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով և նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: 2015 թվականի դեկտեմբերի 17-ին թիվ 09137014 քրեական գործից Գոռ Հակոբյանի մասն անջատվել է, որին շնորհվել է 09128515 համարը: 2015 թվականի դեկտեմբերի 25-ին թիվ 09128515 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան: Գործի փաստական հանգամանքները Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ գողություն կատարելու դիտավորությամբ, 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում նախապես պայմանավորվելով քրեական գործով չպարզված անձանց հետ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող ՙՍուրեն Համբարձումայն՚ Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև` խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք է գործել ներս և այնտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի` 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժոզության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար՚: Ապացույցների հետազոտում Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող ՙՍուրեն Համբարձումայն՚ Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութից կատարված գողության դեպքի հետ ինքը որևէ առնչություն չունի, դեպքի հանգամանքներից տեղյակ չէ: 2014թ. դեկտեմբերի 28-ին ինքը և Խաչատուր Օհանյանը հանդիպել են, միասին գնացել են սրճարան, որից հետո Խաչատուրին խնդրել է իրեն տանել հորեղբոր տուն` Կ.Ուլնեցու փողոց: Ճանապարհին` շատրվանների մոտ, ինքը մտել է խանութ, գնել կոնյակ և քաղցրավենիք, որպեսզի տանի հորեղբոր տուն: Այդ ժամանակ իր մոտ եղել է մեկ փոքր տոպրակ: Մինչ այդ, կրպակից ինքը գնել է ՙՎիվասել՚-ի երեք լիցքավորման քարտ, որոնցից մեկը տվել է հորը, երկրորդը իր հեռախոսն է լիցքավորել, իսկ մյուսը, այդ պահին իր մոտ գումար չլինելու պատճառով, տվել է Խաչատուրին: Ինքը մինչև լուսաբաց եղել է հորեղբոր տանը: Ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում ինքը մի քանի անգամ զանգահարել է Խաչատուրին, որպեսզի վերջինս իր տաքսիով իրեն տանի տուն: Ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված հետևյալ ապացույցներով. Տուժող Սուրեն Համբարձումյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2007 թվականից գրանցված է պետռեգիստրում` որպես անհատ ձեռներեց և զբաղվում է առևտրով, ունի խանութ, որը գտնվում է Երևան քաղաքի Դրոյի 9/1 հասցեում: Խանութն անվտանգության համակարգ չի ունեցել, մուտքի դուռը եվրոպական արտադրության է, ունի շերտավոր ալյումինե դարպաս, որն աշխատել է հեռակառավարման վահանակով: Խանութը բացել է առավոտյան ժամը 08:30-ին և փակել ժամը 21:30-ի սահմաններում: 2014թ. դեկտեմբերի 28-ին սովորականի նման երեկոյան ժամը 10-ի սահմաններում փակել է խանութը և գնացել տուն: Հաջորդ օրն առավտոյան ժամը 9-ի սահմաններում եկել է խանութ և տեսել, որ խանութի վրա գտնվող լուսարձակի լարը պոկված է եղել, սակայն շերտավարագույրը փակ է եղել և վրան արտաքինից վնասված հետքեր չեն եղել: Ինքը հեռակառավարման վահանակով բացել է շերտավարագույրը և տեսել, որ խանութի ընդհանուր դուռը բաց է, որի դիմաց դրված է եղել մի արկղ, իսկ խանութում ամեն ինչ տակնուվրա է եղել: Հասկանալով, որ գողություն է կատարվել, անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ գողացված ապրանքների մեջ եղել են նաև տարբեր բջջային օպերատորների լիցքավորման քարտեր: 2014 թվականի դեկտեմբերի 25-ի դրությամբ ինքն ունեցել է 20 հատ ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ, սակայն չի հիշում նշված քարտերից քանիսն է ինքը վաճառել: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ լիցքավորման քարտերն ինքն ստացել է հերթական սերիական համարներով: Վերջինս նախաքննական մարմին է ներկայացել ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ` 10 նիշանոց 1106453411 սերիական համարով, 12 նիշանոց` 705303177013 ծածկագրով, որը գտել է իր խանութի դռան մոտ գողություն կատարելու օրը: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ կատարված գողությամբ իրեն պատճառվել է 1.423.540 ՀՀ դրամի գույքային վնաս: Վկա Խաչատուր Օհանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները և ցուցմունք է տվել, որ տաքսու վարորդ է, վարում է ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34-171 համարանիշի ավտոմեքենա: Գոռ Հակոբյանի ընկերն է, նրան ճանաչում է մոտ 7-8 տարի: Ոստիկանությունում քննիչից տեղեկացել է, որ Գոռ Հակոբյանը մեղադրվում է գողություն կատարելու մեջ: 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Գոռ Հակոբյանի հետ հանդիպել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարանում, որտեղ նշել են իր երեխայի ծնունդը, որից հետո Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրեն տանել Զեյթուն` շատրվանների մոտ, քանի որ ուշ ժամ է եղել, ինքն ասել է, որ առավոտյան պատվեր ունի և գնացել է գազ լցնելու, որից հետո վերադարձել և նրան տարել է տուն: Վկան նշեց, որ դեպքից երկար ժամանակ է անցել և դեպքի հանգամանքները չի հիշում: Նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները հրապարակվելուց հետո վկան նշեց, որ դրանք մեծամասամբ ճիշտ են, սակայն կան որոշ բաներ, որոնք չեն համապատասխանում իրականությանը, մասնավորապես` լիցքավորման քարտի գողացված լինելու մասին իմացել է ոստիկանությունում, այդ մասին նախապես չի իմացել, ինքը կասկած չի ունեցել քարտի գողացված լինելու վերաբերյալ, բացի այդ, Գոռ Հակոբյանի ձեռքին եղել է միջին չափի տոպրակ, սակայն, թե ինչ տոպրակ է եղել ինքը չգիտի: Վկա Խաչատուր Օհանյանը նախաքննության փուլում 19.06.2015թ. ցուցմունք է տվել, որ մեկ տարի է, ինչ ճանաչում է Գոռ Հակոբյանին և Էմիլ Հակոբյանին: Մինչև 2014 թվականի դեկտեմբեր ամիսը նրանց հետ որևէ կապ չի ունեցել, որից հետո պատահական հանդիպել են Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայում և կրկին սկսել են շփվել, հանդիպել հիմնականում Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի վրա գտնվող ՙԵրևան Սիթի՚ սուրպերմարկետում գործող ՙԿաֆե շոթ՚ սրճարանում: 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին ինքը գնացել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարան, որտեղ գտնվել են Գոռ Հակոբյանը և ևս 3 անձ, ում ինքը չի ճանաչում, տեսել է առաջին անգամ: Նրանք իր ներկայությամբ առանձնահատուկ ոչինչ չեն խոսել, սակայն եղել են պահեր, երբ ինքը նրանց թողել է միայնակ և դուրս եկել որոշ ժամանակով: Այդ օրը Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրենց տանել Զեյթուն վարչական շրջան, քանի որ իմացել է, որ իր անձնական ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34 ՏՕ 171 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է որպես տաքսի: Ինքը համաձայնվել է և նրանց տարել է Ահարոնյան և Դրո փողոցների խաչմերուկի մոտ: Մտածելով, որ նրանք գնում են ինչ-որ հարցեր լուծելու, ինքը որոշել է հեռանալ, Գոռ Հակոբյանին ասլեվ, որ պատվեր ունի, բացի այդ գազ չկա մեքենայի մեջ: Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է` ՙդու գործ չունես՚: Ինքը կրկին մտածել է, որ նրանք ցանկանում են կռիվ անել և չեն ցանկանում իրեն ներքաշել այդ կռվի մեջ, որից հետո պետք է արագ նստեին իր մեքենան և հեռանային այդտեղից: Չի հիշում, թե որքան ժամանակ է սպասել, երբ մեքենային մոտեցել է Գոռ Հակոբյանը` ձեռքին երկու հատ դեղին դեղին գույնի ՙԼուս աստղ՚ ֆիրմայի մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի հետնամասում: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրակներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ որ գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան: Ճանապարհին գրեթե 2 վայրկյանը մեկ Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և հարցրել, թե ուր է հասել: Գոռ Հակոբյանի կողմից տոպրակներն իր մեքենայի մեջ դնելը իր մոտ կասկածանք է առաջացրել, որ հնարավոր է, որ Գոռ Հակոբյանը գողություն կատարած լիներ, հակառակ դեպքում, որտեղից գիշերվա այդ ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանը պետք է վերցներ այդ տոպրակները: Թե այդ տոպրակների մեջ ինչ է եղել, ինքը չի կարող ասել, քանի որ չի նայել: Գազ լցնելուց հետո վերադարձել է Գոռ Հակոբյանի նշած վայրը` Երևան քաղաքի Լեփսիուս և Դրո փողոցների խաչմերուկ: Գոռ Հակոբյանը վերցրել է տոպրակները և ասել, ՙմոտս փող չա, կլինի ես վիվասելի 1000 դրամանոց քարտ տամ, շատ շնորհակալ եմ քեզանից՚: Ինքը վերցնելով լիցքավորման քարտը գնացել է տուն, սակայն իր մտքով այդ պահին չի անցել, որ նշված քարտը գողացված է: Հաջորդ օրը Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և առաջարկել հանդիպել, սակայն ինքը հրաժարվել է և հասկանալով, որ Գոռ Հակոբյանն իրեն անծանոթ 3 անձանց հետ գողություն է կատարել, իր կապը խզել է նրա հետ: Հատոր 1, գ.թ. 66-67, 157-158 Հատոր 2 գ.թ. 28-29 Խաչատուր Օհանյանի և Գոռ Հակոբյանի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Խաչատուր Օհանյանը պնդել է իր ցուցմունքը, որ 29.12.2015թ. գիշերվա ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանին և քրեական գործով չպարզված 3 անձանց տարել է Երևան քաղաքի Դրո և Ահարոնյան փողոցների խաչմերուկ, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է, որ սպասի: Որոշ ժամանակ անց վերջինս եկել է` ձեռքին դեղին գույնի ՙԼուս Աստղ՚ ֆիրմայի երկու մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի ետևի նստատեղին: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրաներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ ուր գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան, լիցքավորել ավտոմեքենայի գազաբալոնը, որից հետո վերադարձել է Զեյթուն թաղամաս, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն է սպասել: Վերջինս մեքենայից վերցրել է տոպրակները և իրեն տվել ՙՎիվասել՚ ՓԲԸ-ի 1000 դրամանոց լիցքավորման մեկ քարտ` տաքսու վարձավճարի փոխարեն, ասելով, որ իր մոտ կանխիկ գումար չկա: Հատոր 2 գ.թ. 28-29 Համադրելով վկա Խաչատուր Օհանյանի նախաքննության և դատաքննության փուլերի ցուցմունքները, դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադաատավարական նորմերի պահպանմամբ, ըստ էության չեն հակասում միմյանց և հաստատվել են նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցներով: 29.12.2014թ. ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում Սուրեն Համբարձումյանի կողմից տրված հարղորդման արձանագրության համաձայն` անհայտ անձը 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին` ժամը 22:00-ից դեկտեմբերի 29-ը` ժամը 08:30-ն ընկած ժամանակահատվածում տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող իրեն պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև` խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք գործել ներս և անտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի` 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար: Հատոր 1, գ.թ. 20 11.03.2016թ. ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված գրության համաձայն` 29.12.2014թ. մինչև 01.01.2015թ. տասը հեռախոսահամար` Էդիտա Հովհաննիսյանի 077-24-25-76, Ալվարդ Աքուլյանի 077-64-66-02, Հարություն Հակոբյանի 077-85-78-85, Վիգեն Հակոբյանի 093-33-42-43, Անժիկ Օհանյանի 093-70-13-13, Արմեն Էկտուբարյանի 094-45-68-40, Արամ Աբրահամյանի 094-96-44-29, Արևիկ Պետրոսյանի 098-10-20-87, Հիլդա Մանջիկյանի 098-39-37-85, լիցքավորվել են 1000 դրամանոց քարտերով, որոնք սերիական համարներով հաջորդում են միմյանց: Հատոր 1, գ.թ. 51-53 Հատոր 2, գ.թ. 62 Փաստաթուղթն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին որոշման համաձայն` ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից լազերային սկավառակով ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները ճանաչվել են որպես ապացույց և կցվել քրեական գործի նյութերին: Հատոր 2, գ.թ. 63 Զննության արձանագրության համաձայն` զննվել են ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները, որից երևում է, որ Գոռ Կարենի Հակոբյանը 29.12.2015թ. ժամը 05:03:05-ից 06:03:53-ն ընկած ժամանակահատվածում գտնվել է Երևան քաղաքի Ահարոնյան և Դրո փողոցներում: Հատոր 1, գ.թ. 161-182 Դատարանի իրավական վերլուծությունները Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի մեղավորությունը մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ, շինություն ապօրինի մուտք գործելով գողություն` ուրիշի գույքի խոշոր չափերով գաղտնի հափշտակություն կատարելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով, ապացուցված է, արարքը ճիշտ է որակվել, այդ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են` ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը, դ) մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն: Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի: Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է: (…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե'ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚: Ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա բնութագրվում է դրական, նախկինում դատված չէ: Դատարանն ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում, որ նա առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցանք: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը): Հաշվի առնելով ամբաստանյալի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ Գոռ Հակոբյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով: Քննարկելով քաղաքացիական հայցի և գույքային վնասի հատուցման հարցը` դատարանը գտնում է, որ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի քաղաքացիական հայցը ենթակա է բավարարման` հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի համաձայն` ՙԴատավճիռ կայացնելիս դատարանը, ելնելով քաղաքացիական հայցի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքից, հարուցված հայցը բավարարում է լրիվ կամ մասնակիորեն, կամ մերժում է դրա բավարարումը, կամ այն թողնում է առանց քննության՚: Քաղաքացիական հայցի հիմքին և առարկային վերաբերող վերոշարադրյալ քրեադատավարական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը համակարգային վերլուծության է ենթարկել Ա.Մկրտչյանի և Ա.Ստեփանյանի գործերով կայացված որոշումներում: Մասնավորապես, Ա.Մկրտչյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցագործությամբ պատճառված լինի: (…)՚ (տե՛ս Ավետիս Մկրտչյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-150/07 որոշումը: Ա.Ստեփանյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում մեղադրյալի կամ մեղադրյալի գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձի դեմ քաղաքացիական հայց կարող է ներկայացվել և, համապատասխանաբար, դատարանում քննության առարկա լինել բացառապես հանցագործությամբ պատճառված և քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնասի առկայության պարագայում: Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի քննության հիմքում ընկած է միասնական իրավաբանական փաստը` հանցագործությունը, որի կատարման համար անձը ենթարկվում է ինչպես քրեական, այնպես էլ քաղաքացիաիրավական պատասխանատվության այն դեպքերում, երբ առկա է հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս (…): (…) դատարանը, ապացուցված համարելով հանցագործության մեջ մեղադրվող անձի մեղքը, ինչպես նաև հանցավոր արարքի և հասցված վնասի միջև պատճառական կապը, լուծում է նաև քաղաքացիական հայցը` գնահատելով ներկայացված հայցադիմումի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքը՚ (տե՛ս Ալվարդ Չուբարի Ստեփանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԼԴ/0327/01/10 որոշման 21-րդ կետը): Սույն քրեական գործի դատական քննությամբ հաստատվել է, որ ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի կատարած հանցագործության հետևանքով տուժող Սուրեն Համբարձումյանին անմիջականորեն պատճառվել է 1.423.540 ՀՀ դրամ գումարի չափով գույքային վնաս: Հետևաբար, քաղաքացիական հայցը պետք է բավարարել և Գոռ Կարենի Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի պետք է բռնագանձել 1.423.540 /մեկ միլիոն չորս հարյուր քսաներեք հազար հինգ հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամª որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում: Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 163-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը` ՎՃՌԵՑ Գոռ Կարենի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով: Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Քաղաքացիական հայցը բավարարել և Գոռ Կարենի Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի բռնագանձել 1.423.540 /մեկ միլիոն չորս հարյուր քսաներեք հազար հինգ հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 29-04-2016 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 01-06-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 3 հատորից. 1-ինը՝ 227 թերթից, 2-րդը՝ 74 թերթից, 3-րդը՝ 100 թերթից: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 01-06-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 227, 74, 100 |
Բողոքարկվել է
| Բողոքարկվել է | Ըստ էության լուծող դատական ակտը |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 30-05-2016 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 01-06-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 227, 74, 100 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-11360/16 |
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 12-01-2017 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 16-01-2017 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 02-02-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 3 հատոր. 1-ինը՝ 227, 2-րդը՝ 73, 3-րդը՝ 224 թերթից: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 07-02-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 3 հատոր. 1-ինը՝ 227, 2-րդը՝ 73, 3-րդը՝ 224 թերթից: |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0246/01/15
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 30-05-2016 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 30-05-2016 |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Ջուվանովա |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Գոռ Հակոբյան Սույն վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ : Ամբողջությամբ բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի`Գոռ Կարենի Հակոբյանի /ՀՀ քր. օր-ի 177 հոդ. 2-րդ մասի 1-ին , 2-րդ և 3-րդ կետերով - ազատազրկում 2 տարի ժամկետով / վերաբերյալ 29.04.2016թ. դատավճիռը , Գոռ Հակոբյանին ճանաչել անպարտ և արդարացնել : Նշված խնդրանքը չբավարարելու դեպքում կիրառել ՀՀ քր. օր-ի 70-րդ հոդվածը և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 03-06-2016 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 03-06-2016 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դանիելյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Ռուզաննա |
| Ազգանուն | Բարսեղյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 06-06-2016 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 21-06-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Պաշտպանի դիմումի համաձայն: |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 11-07-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 11-07-2016 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Գոռ |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ Գործ Հ. ԵԱՔԴ/0246/01/15 ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Քարտուղարությամբ` Ա.Ավետիսյանի ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ` պաշտպան` Ա.Ջուվանովայի դատախազ` Լ.Մանուկյանի ամբաստանյալ` Գ.Հակոբյանի Երևան 11.07.2016թ դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Գոռ Կարենի Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ կետերով, Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի (այսուհետ` Դատարան) 29.04.2016թ դատավճռի դեմ պաշտպան` Աննա Ջուվանովայի վերաքննիչ բողոքը ՊԱՐԶԵՑ 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները. 29.12.2014թ. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով հարուցվել է թիվ 09137014 քրեական գործը: 29.03.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման ենթակա անձը հայտնի չլինելու հիմքով: 11.04.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործը վերսկսվել է: 06.07.2015թ. Գոռ Կարենի Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով, այն բանի համար, որ նա 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05։00-ից մինչև դեկտեմբերի 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում խոշոր չափերի գողություն կատարելու դիտավորությամբ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ, բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող Ա/Ձ Սուրեն Համբարձումյանին պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև՝ խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք գործել ներս և այնտեղից գաղտնի հափշտակել շուրջ 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար։ 06.07.2015թ. Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառվել է խափանման միջոց` ստորագրություն չհեռանալու մասին և նույն օրը հայտարարվել է հետախուզում: 29.07.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանի գտնվելու վայրը պարզված չլինելու հիմքով: 23.10.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործը վերսկսվել է: 17.12.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործով մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանին նախկինում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել, լրացվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին 2-րդ և 3-րդ կետերով, այն բանի համար, որ նա մի խումբ անձանց հետ, նախնական համաձայնությամբ գողություն կատարելու դիտավորությամբ, 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից մինչև 06։00-ն ընկած ժամանակահատվածում, նախապես պայմանավորվելով քրեական գործով չպարզված անձանց հետ, տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող «Աուրեն Համբարձումյան» Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև՝ խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք է գործել ներս և այնտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար։ 17.12.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ, թիվ 09137014 քրեական գործից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին 2-րդ և 3-րդ կետերով մեղադրյալ Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ գործն անջատվել է առանձին վարույթում, որին շնորհվել է 09128515 համարը: 25.12.2015թ. թիվ 09128515 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Գոռ Հակոբյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին 2-րդ և 3-րդ կետերով, ուղղարկվել է Դատարանը: 29.04.2016թ. Դատարանի դատավճռով Գոռ Կարենի Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով: Գոռ Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Քաղաքացիական հայցը բավարարվել է և Գոռ Կարենի Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Աշոտի Համբարձումյանի որոշվել է բռնագանձել 1.423.540 /մեկ միլիոն չորս հարյուր քսաներեք հազար հինգ հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում: Դատարանի 29.04.2016թ. դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել պաշտպան` Աննա Ջուվանովան: 3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով. Պաշտպանը նշել է, որ Դատարանը Գոռ Հակոբյանին մեղավոր ճանաչելով, նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, տուժողի քաղաքացիական հայցը բավարարելով` թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ: Վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ, 107-րդ, 127-րդ հոդվածների, 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-4-րդ կետերի, 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ, 38-րդ հոդվածների, 41-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, ինչպես նաև Վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումների իրավական դրույթները՝ պաշտպանը գտել է, որ Դատարանում հետազոտված ապացույցների վերլուծության և գնահատման արդյունքում հազիվ թե կարելի է գալ այն համոզման, որ Գոռ Հակոբյանը կատարել է իրեն մեղսագրվող արարքը, այն էլ որակյալ դարձնող երեք կետերով։ Նման համոզմունքը պաշտպանական կողմի մոտ ձևավորվել է հետևյալ հանգամանքներից ելնելով` Դատարանում ցուցմունքներ է տվել գործով տուժող Սուրեն Համբարձումյանը, ով նշել է, որ իր` Դրոյի 9/1 հասցեում գտնվող, մթերային խանութից գողություն է կատարվել և, որ ինքը չգիտի, թե կոնկրետ ով է կատարել, բայց այն անձը, ով կատարել է թող օրենքի ուժով ենթարկվի պատասխանատվության։ Տուժողը պատասխանելով կողմերի հարցադրումներին այդպես էլ չի կարողացել ապացուցել, թե իրեն կոնկրետ ինչքան նյութական վնաս է պատճառվել, կոնկրետ ինչ ապրաքներ է նա ունեցել խանութում, և ինչ արժողությամբ։ Պաշտպանական կողմի այն հարցին, թե կարող է նա Դատարան ներկայացնել ֆինանսական հաշվետվություններ կամ այլ փաստական տվյալներ իր խանութի ապրանքաշրջանառության վերաբերյալ, մի դեպքում նա նշել է, որ չի պահպանվում, մյուս դեպքում նշել է, որ հնարավոր է հաշվապահի մոտ լինի, և եթե լինի՝ կներկայացնի։ Այսինքն` մինչ այս պահը, տուժողը չի հիմնավորել իր ենթադրյալ կրած վնասի կոնկրետ չափը։ Մեղադրանքի կողմից էլ համապատասխան միջնորդություններ չեն եղել, որպեսզի Դատարանը` հարկային մարմնի կողմից պահանջի անհատ ձեռներեց, գործով տուժող Սուրեն Համբարձումյանի հաշվետվությունները, թերևս, գոնե տվյալ ժամանակաշրջանի: Քրեական գործի 16-րդ էջում առկա ցուցակի մեջ նշված ապրանքների տեսակների և դրանց դիմաց նշված` հավանաբար դրանց արժեքների հանրագումարի վերաբերյալ նշվեց, որ քննիչի հետ կազմվել է նման ցուցակ և կցվել գործին։ Պաշտպանը նշել է, որ նույնիսկ, եթե փորձ արվի հասկանալ, թե կոնկրետ քանի հատ է նկատի ունեցվել ցուցակում, նշված ապրանքատեսակից, հնարավոր չէ, քանի որ ընդամենը գրված է ապրանքի անունը և ինչ որ թիվ։ Այսինքն, նույնիսկ տուժողի կողմից փորձ չի արվել ապացուցել, թե խանութում վաճառվող ապրանքներից ենթադրենք մեկ տուփ «մալբորո» տեսակի ծխախոտը ինչ գնով էր վաճառվում, արդյոք շուկայական արժեքով էր, թե ոչ; Դատարանում ցուցմունք է տվել վկա Խաչատուր Օհանյանը, որն էապես տարբերվում էր նախաքննական ցուցմունքից։ Վկան նշել է, որ տալիս է ճշմարտացի ցուցմունքներ և, որ Գոռ Հակոբյանի համար ընդամենը կատարել է պատվեր` կապված տաքսի ծառայության հետ։ Դեպքի օրը ինքը գտնվել է Կոմիտասի «Կաֆե Շոթ» սրճարանում, որտեղ և Գոռի հետ նշել են իր երեխայի ծննդյան իրադարձությունը, ինքը որևէ կասկած կամ որևէ պայմանավորվածություն ձեռք չի բերել ինչ որ գողության մասին։ Նախաքննական ցուցմունքները գրել է քննիչի թելադրանքով, այն բանի համար, որ իրեն չներքաշեն այդ ամենի մեջ և չկալանավորեն։ Դատարանը այս էական հակասությունները համարել է, օրենքով սահմանված քրեադատավարական նորմերի պահպանմամբ ձեռք բերված և, որ դրանք հաստատվել են նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցներով։ Նույնիսկ մեծ ցանկության դեպքում, վկա Խաչատուր Օհանյանի 2015թ-ի մարտ ամսին տված ցուցմունքը չի կարող որպես ապացույց գնահատվել հետևայալ պատճառաբանություններից ելնելով` Քրեական գործի քննության ընթացքում անձը կարող է հարցաքննվել միայն պատշաճ իրավասու մարմնի կողմից։ Ինչպես հայտնի է ՀՀ Քննչական կոմիտեն ստեղծվել է 2014թ-ին, այսինքն այն պահին, երբ հարցաքննվում էր վկա Խաչատուր Օհանյանը, արդեն վարույթն իրականացնող մարմինը` ըստ օրենքի տրամաբանության պետք է լիներ ՀՀ Քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների քննչական բաժինը, համապատասխանաբար քննիչն էլ պետք է լիներ նշված քննչական բաժնի քննիչ։ Ինչպես երևում է գործի նյութերից` վկա Խաչատուր Օհանյանին հարցաքննել են գոյություն չունեցող քննչական բաժնում, այսինքն` ըստ արձանագրության ՀՀ Ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում։ Նույնը վերաբերում է նաև որպես վկա լրացուցիչ հարցաքննության արձանագրությանը։ Քաղաքացիական հայցի մասով, պաշտպանը նշել է, որ ծանոթացել է և տիրապետում է քրեական գործի նյութերին, իսկ դատավարության ամբողջ ընթացքում ներկա է գտնվել։ Քաղաքացիական հայց որևէ փուլում չի ներկայացվել և չի քննվել։ Մեղադրյալ /ամբաստանյալ/ Գոռ Հակոբյանը քաղաքացիական պատասխանող չի ճանաչվել: Հայցադիմումի պատասխան չի ներկայացվել, պաշտպանական կողմը հնարավորություն չի ունեցել առարկելու քաղաքացիական հայցի դեմ: Դատարանը, վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածները` դատավճռում նշել է, որ Գոռ Հակոբյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի` ազատազրկման ձևով։ Մինչդեռ նույն դատավճռով դատարանը հաստատված է համարել, որ Գոռ Հակոբյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն, վերջինս բնութագրվում է դրական, նախկինում դատված չի եղել: Դատարանը ոչ թե ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածներով, այլ պարզապես խախտել է դրանց պահանջները։ Մեղսագրվող արարքի համար նախատեսվում է ավելի մեղմ պատիժ /տուգանք/: Դատարանը նույնիսկ քննարկման չի արժանացրել նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, ինչը, պաշտպանի կարծիքով, պետք է արվեր հաշվի առնելով, այն բոլոր մեղմացուցիչ և անձը բնութագրող հանգամանքները, որոնք նշվել են դատավճռում։ Գոռ Հակոբյանը մեղադրվում է գործով չպարզված անձանց հետ հանցագործություն կատարելու մեջ: Հայտնի է նաև, որ սույն գործից մաս է անջատվել և առանձացվել առանձին վարույթում: Պաշտպանի մոտ հարց է առաջացել, թե ինչ գործողություններ են կատարվել առանձնացված վարույթի շրջանակներում, արդյոք պարզվել են կատարողները, արդյոք նրանք հանցագործության սուբյեկտներ են, արդյոք հնարավոր է դատողություններ անել և անձին չպարզված հանգամանքներով դատապարտել մի խումբ անձանց հետ հանցագործություն կատարելու համար, ում նույնիսկ փորձ չեն կատարել պարզել: Հիմնվելով վերոգրյալի վրա, պաշտպանը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Դատարանի 29.04.2016թ. դատավճիռը և Գոռ Հակոբյանին ճանաչել անպարտ ու արդարացնել: Նշված խնդրանքը չբավարարելու դեպքում` կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել: 3. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին պաշտպանական կողմի պատճառաբանությունները, մեղադրողի առարկությունները, ինչպես նաև վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ հանգում է հետևության, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ Դատարանի վիճարկվող դատական ակտը` թողնել օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ: 2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն` «Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից: 2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավորված: 2. Դատարանի դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն օրենքների պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառվում են տվյալ քրեական գործը լուծելիս: 3. Դատարանի դատավճիռը հիմնավորված է, եթե` դրա հետևությունները հիմնված են միայն դատաքննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա. այդ ապացույցները բավարար են մեղադրանքը գնահատելու համար. դատարանի կողմից հաստատված ճանաչված հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին: 4. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները:» ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` 1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը. 2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին. 3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը. 4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն/.../» ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` <<Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում>>: Դատարանը, ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքը հաստատված է համարել քրեական գործով ձեռք բերված և դատաքննության ընթացքում հետազոտված հետևյալ ապացույցների հիման վրա` «Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2014թ. դեկտեմբերի 29-ին ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող ՙՍուրեն Համբարձումայն՚ Ա/Ձ-ին պատկանող մթերային խանութից կատարված գողության դեպքի հետ ինքը որևէ առնչություն չունի, դեպքի հանգամանքներից տեղյակ չէ: 2014թ. դեկտեմբերի 28-ին ինքը և Խաչատուր Օհանյանը հանդիպել են, միասին գնացել են սրճարան, որից հետո Խաչատուրին խնդրել է իրեն տանել հորեղբոր տուն` Կ.Ուլնեցու փողոց: Ճանապարհին` շատրվանների մոտ, ինքը մտել է խանութ, գնել կոնյակ և քաղցրավենիք, որպեսզի տանի հորեղբոր տուն: Այդ ժամանակ իր մոտ եղել է մեկ փոքր տոպրակ: Մինչ այդ, կրպակից ինքը գնել է ՙՎիվասել՚-ի երեք լիցքավորման քարտ, որոնցից մեկը տվել է հորը, երկրորդը իր հեռախոսն է լիցքավորել, իսկ մյուսը, այդ պահին իր մոտ գումար չլինելու պատճառով, տվել է Խաչատուրին: Ինքը մինչև լուսաբաց եղել է հորեղբոր տանը: Ժամը 05:00-ից 06:00-ն ընկած ժամանակահատվածում ինքը մի քանի անգամ զանգահարել է Խաչատուրին, որպեսզի վերջինս իր տաքսիով իրեն տանի տուն: Ամբաստանյալ Գոռ Հակոբյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված հետևյալ ապացույցներով. Տուժող Սուրեն Համբարձումյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2007 թվականից գրանցված է պետռեգիստրում` որպես անհատ ձեռներեց և զբաղվում է առևտրով, ունի խանութ, որը գտնվում է Երևան քաղաքի Դրոյի 9/1 հասցեում: Խանութն անվտանգության համակարգ չի ունեցել, մուտքի դուռը եվրոպական արտադրության է, ունի շերտավոր ալյումինե դարպաս, որն աշխատել է հեռակառավարման վահանակով: Խանութը բացել է առավոտյան ժամը 08:30-ին և փակել ժամը 21:30-ի սահմաններում: 2014թ. դեկտեմբերի 28-ին սովորականի նման երեկոյան ժամը 10-ի սահմաններում փակել է խանութը և գնացել տուն: Հաջորդ օրն առավտոյան ժամը 9-ի սահմաններում եկել է խանութ և տեսել, որ խանութի վրա գտնվող լուսարձակի լարը պոկված է եղել, սակայն շերտավարագույրը փակ է եղել և վրան արտաքինից վնասված հետքեր չեն եղել: Ինքը հեռակառավարման վահանակով բացել է շերտավարագույրը և տեսել, որ խանութի ընդհանուր դուռը բաց է, որի դիմաց դրված է եղել մի արկղ, իսկ խանութում ամեն ինչ տակնուվրա է եղել: Հասկանալով, որ գողություն է կատարվել, անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ գողացված ապրանքների մեջ եղել են նաև տարբեր բջջային օպերատորների լիցքավորման քարտեր: 2014 թվականի դեկտեմբերի 25-ի դրությամբ ինքն ունեցել է 20 հատ ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ, սակայն չի հիշում նշված քարտերից քանիսն է ինքը վաճառել: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ լիցքավորման քարտերն ինքն ստացել է հերթական սերիական համարներով: Վերջինս նախաքննական մարմին է ներկայացել ՙՂ-Տելեկոմ՚ բջջային օպերատորի 1000 դրամանոց լիցքավորման քարտ` 10 նիշանոց 1106453411 սերիական համարով, 12 նիշանոց` 705303177013 ծածկագրով, որը գտել է իր խանութի դռան մոտ գողություն կատարելու օրը: Սուրեն Համբարձումյանը նշել է, որ կատարված գողությամբ իրեն պատճառվել է 1.423.540 ՀՀ դրամի գույքային վնաս: Վկա Խաչատուր Օհանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները և ցուցմունք է տվել, որ տաքսու վարորդ է, վարում է ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34-171 համարանիշի ավտոմեքենա: Գոռ Հակոբյանի ընկերն է, նրան ճանաչում է մոտ 7-8 տարի: Ոստիկանությունում քննիչից տեղեկացել է, որ Գոռ Հակոբյանը մեղադրվում է գողություն կատարելու մեջ: 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Գոռ Հակոբյանի հետ հանդիպել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարանում, որտեղ նշել են իր երեխայի ծնունդը, որից հետո Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրեն տանել Զեյթուն` շատրվանների մոտ, քանի որ ուշ ժամ է եղել, ինքն ասել է, որ առավոտյան պատվեր ունի և գնացել է գազ լցնելու, որից հետո վերադարձել և նրան տարել է տուն: Վկան նշեց, որ դեպքից երկար ժամանակ է անցել և դեպքի հանգամանքները չի հիշում: Նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները հրապարակվելուց հետո վկան նշեց, որ դրանք մեծամասամբ ճիշտ են, սակայն կան որոշ բաներ, որոնք չեն համապատասխանում իրականությանը, մասնավորապես` լիցքավորման քարտի գողացված լինելու մասին իմացել է ոստիկանությունում, այդ մասին նախապես չի իմացել, ինքը կասկած չի ունեցել քարտի գողացված լինելու վերաբերյալ, բացի այդ, Գոռ Հակոբյանի ձեռքին եղել է միջին չափի տոպրակ, սակայն, թե ինչ տոպրակ է եղել ինքը չգիտի: Վկա Խաչատուր Օհանյանը նախաքննության փուլում 19.06.2015թ. ցուցմունք է տվել, որ մեկ տարի է, ինչ ճանաչում է Գոռ Հակոբյանին և Էմիլ Հակոբյանին: Մինչև 2014 թվականի դեկտեմբեր ամիսը նրանց հետ որևէ կապ չի ունեցել, որից հետո պատահական հանդիպել են Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայում և կրկին սկսել են շփվել, հանդիպել հիմնականում Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի վրա գտնվող ՙԵրևան Սիթի՚ սուրպերմարկետում գործող ՙԿաֆե շոթ՚ սրճարանում: 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին ինքը գնացել է ՙԿաֆե Շոթ՚ սրճարան, որտեղ գտնվել են Գոռ Հակոբյանը և ևս 3 անձ, ում ինքը չի ճանաչում, տեսել է առաջին անգամ: Նրանք իր ներկայությամբ առանձնահատուկ ոչինչ չեն խոսել, սակայն եղել են պահեր, երբ ինքը նրանց թողել է միայնակ և դուրս եկել որոշ ժամանակով: Այդ օրը Գոռ Հակոբյանը խնդրել է իրենց տանել Զեյթուն վարչական շրջան, քանի որ իմացել է, որ իր անձնական ՙՕպել Աստրա՚ մակնիշի 34 ՏՕ 171 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է որպես տաքսի: Ինքը համաձայնվել է և նրանց տարել է Ահարոնյան և Դրո փողոցների խաչմերուկի մոտ: Մտածելով, որ նրանք գնում են ինչ-որ հարցեր լուծելու, ինքը որոշել է հեռանալ, Գոռ Հակոբյանին ասլեվ, որ պատվեր ունի, բացի այդ գազ չկա մեքենայի մեջ: Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է` ՙդու գործ չունես՚: Ինքը կրկին մտածել է, որ նրանք ցանկանում են կռիվ անել և չեն ցանկանում իրեն ներքաշել այդ կռվի մեջ, որից հետո պետք է արագ նստեին իր մեքենան և հեռանային այդտեղից: Չի հիշում, թե որքան ժամանակ է սպասել, երբ մեքենային մոտեցել է Գոռ Հակոբյանը` ձեռքին երկու հատ դեղին գույնի ՙԼուս աստղ՚ ֆիրմայի մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի հետնամասում: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրակներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ որ գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան: Ճանապարհին գրեթե 2 վայրկյանը մեկ Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և հարցրել, թե ուր է հասել: Գոռ Հակոբյանի կողմից տոպրակներն իր մեքենայի մեջ դնելը իր մոտ կասկածանք է առաջացրել, որ հնարավոր է, որ Գոռ Հակոբյանը գողություն կատարած լիներ, հակառակ դեպքում, որտեղից գիշերվա այդ ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանը պետք է վերցներ այդ տոպրակները: Թե այդ տոպրակների մեջ ինչ է եղել, ինքը չի կարող ասել, քանի որ չի նայել: Գազ լցնելուց հետո վերադարձել է Գոռ Հակոբյանի նշած վայրը` Երևան քաղաքի Լեփսիուս և Դրո փողոցների խաչմերուկ: Գոռ Հակոբյանը վերցրել է տոպրակները և ասել, ՙմոտս փող չա, կլինի ես վիվասելի 1000 դրամանոց քարտ տամ, շատ շնորհակալ եմ քեզանից՚: Ինքը վերցնելով լիցքավորման քարտը գնացել է տուն, սակայն իր մտքով այդ պահին չի անցել, որ նշված քարտը գողացված է: Հաջորդ օրը Գոռ Հակոբյանը զանգահարել է իրեն և առաջարկել հանդիպել, սակայն ինքը հրաժարվել է և հասկանալով, որ Գոռ Հակոբյանն իրեն անծանոթ 3 անձանց հետ գողություն է կատարել, իր կապը խզել է նրա հետ: Խաչատուր Օհանյանի և Գոռ Հակոբյանի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Խաչատուր Օհանյանը պնդել է իր ցուցմունքը, որ 29.12.2015թ. գիշերվա ուշ ժամին Գոռ Հակոբյանին և քրեական գործով չպարզված 3 անձանց տարել է Երևան քաղաքի Դրո և Ահարոնյան փողոցների խաչմերուկ, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն ասել է, որ սպասի: Որոշ ժամանակ անց վերջինս եկել է` ձեռքին դեղին գույնի ՙԼուս Աստղ՚ ֆիրմայի երկու մեծ տոպրակ, որոնք դրել է մեքենայի ետևի նստատեղին: Ինքը հարցրել է, թե դրանք ինչ տոպրաներ են, Գոռ Հակոբյանը պատասխանել է. ՙքո գործը չի, դու գնա գազդ լից, կզանգվենք կասեմ ուր գաս՚: Ինքը գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն վարչական շրջանում գտնվող գազալցակայան, լիցքավորել ավտոմեքենայի գազաբալոնը, որից հետո վերադարձել է Զեյթուն թաղամաս, որտեղ Գոռ Հակոբյանն իրեն է սպասել: Վերջինս մեքենայից վերցրել է տոպրակները և իրեն տվել ՙՎիվասել՚ ՓԲԸ-ի 1000 դրամանոց լիցքավորման մեկ քարտ` տաքսու վարձավճարի փոխարեն, ասելով, որ իր մոտ կանխիկ գումար չկա: Համադրելով վկա Խաչատուր Օհանյանի նախաքննության և դատաքննության փուլերի ցուցմունքները, դատարանն արձանագրում է, որ դրանք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադաատավարական նորմերի պահպանմամբ, ըստ էության չեն հակասում միմյանց և հաստատվել են նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցներով: 29.12.2014թ. ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում Սուրեն Համբարձումյանի կողմից տրված հարղորդման արձանագրության համաձայն` անհայտ անձը 2014 թվականի դեկտեմբերի 28-ին` ժամը 22:00-ից դեկտեմբերի 29-ը` ժամը 08:30-ն ընկած ժամանակահատվածում տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ բացել է Երևան քաղաքի Դրոյի փողոցի 9/1 հասցեում գտնվող իրեն պատկանող մթերային խանութի շերտավոր դարպասը, այնուհետև` խանութի եվրոպական արտադրության դռան փականը, ապօրինի մուտք գործել ներս և անտեղից գաղտնի հափշտակել խոշոր չափի` 1.423.540 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մեծածավալ տարբեր տեսակի օղիներ, գինիներ, կոնյակներ, ծխախոտներ, արևածաղկի ձեթեր, լիցքավորման քարտեր և 95.000 դրամ կանխիկ գումար: 11.03.2016թ. ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված գրության համաձայն` 29.12.2014թ. մինչև 01.01.2015թ. տասը հեռախոսահամար` Էդիտա Հովհաննիսյանի 077-24-25-76, Ալվարդ Աքուլյանի 077-64-66-02, Հարություն Հակոբյանի 077-85-78-85, Վիգեն Հակոբյանի 093-33-42-43, Անժիկ Օհանյանի 093-70-13-13, Արմեն Էկտուբարյանի 094-45-68-40, Արամ Աբրահամյանի 094-96-44-29, Արևիկ Պետրոսյանի 098-10-20-87, Հիլդա Մանջիկյանի 098-39-37-85, լիցքավորվել են 1000 դրամանոց քարտերով, որոնք սերիական համարներով հաջորդում են միմյանց: Փաստաթուղթն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին որոշման համաձայն` ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից լազերային սկավառակով ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները ճանաչվել են որպես ապացույց և կցվել քրեական գործի նյութերին: Զննության արձանագրության համաձայն` զննվել են ՙՂ-Տելեկոմ՚ ՓԲԸ-ից ստացված հեռախոսահամարների վերծանումները, որից երևում է, որ Գոռ Կարենի Հակոբյանը 29.12.2015թ. ժամը 05:03:05-ից 06:03:53-ն ընկած ժամանակահատվածում գտնվել է Երևան քաղաքի Ահարոնյան և Դրո փողոցներում»: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 08.05.2013թ. թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշմամբ` իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա: Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ: Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է , որ Դատարանը` Գոռ Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով վերագրվող արարքը հիմնավորել է տուժող Սուրեն Համբարձումյանի, վկա Խաչատուր Օհանյանի ցուցմունքների, վերջինիս և Գոռ Հակոբյանի առերես հարցաքննության, «Ղ-Տելեկոմ» ՓԲԸ-ից լազերային սկավառակով ստացված հեռախոսհամարների վերծանումների օբյեկտիվ, լրիվ և բազմակողմանի ուսումնասիրությամբ: Դատարանը, ստուգելով և վերլուծելով ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքի շրջանակներում Դատարանում հետազոտված վերը նշված ապացույցները` դրանցից յուրաքանաչյուրը գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից և հաշվի առնելով ամբաստանյալի կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ որոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հիմնավորված կերպով հանգել է այն հետևությանը, որ Գոռ Հակոբյանը իրեն մեղսագրվող արարքի համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով: Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի այն պնդմանը, որ Խաչատուր Օհանյանը չի հարցաքննվել պատշաճ իրավասու մարմնի կողմից, այդ իսկ պատճառով նրա տված ցուցմունքները չեն կարող ապացույց համարվել` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, այն անհիմն է չպատճառաբանված, քանի որ սույն քրեական գործով անցնող բոլոր անձիք հարցաքննվել են օրենքով սահմանված ձևով և պատշաճ իրավասու մարմնի կողմից: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է հետևության, որ այն բավարարելու, վիճարկվող դատական ակտը բեկանելու և փոփոխելու, ամբաստանյալին արդարացնելու և անպարտ ճանաչելու հիմքեր չկան` նկատի ունենալով, որ Դատարանը դատավճիռ կայացնելիս թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ: Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքում` քաղաքացիական հայցի մասով պաշտպանի պատճառաբանություններին, Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է, որ Դատարանը, ապացուցված համարելով սույն գործով հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասի և հանցավոր արարքի ու հասցված վնասի չափի միջև պատճառահետևանքային կապի առկայությունը, և բազմակողմանի քննության ու օբյեկտիվ գնահատության ենթարկելով տուժող Ս.Համբարձումյանի կողմից ներկայացված հայցապահանջի հիմքերի ապացուցված լինելու հանգամանքը, իրավացիորեն հանգել է ճիշտ հետևության` բավարարելով վերջինիս քաղաքացիական հայցը` հանցագործությամբ տուժողին պատճառված նյութական վնասի հատուցման մասով։ Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի մյուս պահանջին, այն է` «կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել», Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, որի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները: Հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն, եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում: Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: Նշված հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու: Վճռաբեկ դատարանն 08.05.2013թ. թիվ ՇԴ/0126/01/12 նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է, որ <</…/ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և համապատասխան վերլուծության ու գնահատման ենթարկել գործի քննության և լուծման, այդ թվում` անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու և այդ պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելու համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները: Հետևաբար, անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պարտավոր է բարեխիղճ գնահատման ենթարկել նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատող ապացույցները>>: Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/>> /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 22.12.2011թ. թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/: Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև թիվ ՎԲ-124/07, ՎԲ-192/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09 և այլ որոշումներում: Վերոգրյալ հոդվածների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշումների բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է դառնում, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատման է ենթարկել նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ որոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը` ամբաստանյալի նկատմամբ, իրավացիորեն նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար ու կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունն, ուղղել պատժի ենթարկված անձին: Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր չէ հասնել պատժի նպատակներին, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը և ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչը հիմք է պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը մերժելու համար: Վերոգրյալ հիմքերի առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը գալիս է համոզման, որ 29.04.2016թ. դատավճիռն օրինական է և հիմնավորված, Դատարանի կողմից թույլ չի տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ, որպիսի պայմաններում դատական ակտը բեկանելու և բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 390-րդ, 393-394-րդ և 412-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Գոռ Կարենի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ և 3-րդ կետերով, Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 29.04.2016թ. դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ` մերժելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 11-08-2016 |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 25-08-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 227, 74, 185 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 25-08-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 227, 74, 185 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-21383/16 |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0246/01/15
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 15-08-2016 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Ջուվանովա |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Գոռ |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 13-09-2016 |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Որոշման ամսաթիվ | 13-12-2016 |
| Մակագրվել է | 13-09-2016 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԱՔԴ/0246/01/15 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 13 դեկտեմբերի 2016 թվական ք.Եր¨ան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2016 թվականի հուլիսի 11-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Գոռ Կարենի Հակոբյանի պաշտպան Ա.Ջուվանովայի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Եր¨անի Արաբկիր ¨ Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2016 թվականի ապրիլի 29-ի դատավճռով Գոռ Կարենի Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ կետերով ¨ նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 2 տարի ժամկետով: Ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարվել է, ամբաստանյալ Գ.Հակոբյանից հօգուտ տուժող Սուրեն Համբարձումյանի բռնագանձվել է 1.423.540 ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետ¨անքով անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի հատուցում: Ամբաստանյալ Գ.Հակոբյանի պաշտպան Ա.Ջուվանովայի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյուքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2016 թվականի հուլիսի 11-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքը մերժել է` օրինական ուժի մեջ թողնելով Եր¨անի Արաբկիր ¨ Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2016 թվականի ապրիլի 29-ի դատավճիռը: Վերոհիշյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել ամբաստանյալ Գ.Հակոբյանի պաշտպան Ա.Ջուվանովան` խնդրելով վճռաբեկ բողոքն ընդունել վարույթ, բեկանել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2016 թվականի հուլիսի 11-ի որոշումը ¨ Գ.Հակոբյանին արդարացնել կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա Գ.Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել: Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով սահմանված հիմքը` նույն հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետի իմաստով, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, քանի որ բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր: Բողոքաբերի փաստարկների, գործի նյութերի ¨ բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության արդյունքում Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր: Հետ¨աբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով սահմանված հիմքը` նույն հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետի իմաստով հիմնավորված չէ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին ¨ 2-րդ մասերով ¨ 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները ¨ ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2016 թվականի հուլիսի 11-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Գոռ Կարենի Հակոբյանի պաշտպան Ա.Ջուվանովայի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է ¨ ենթակա չէ բողոքարկման: Նախագահող՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Դատավորներ` Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
| Դատավոր | |
| Անուն | Ելիզավետա |
| Ազգանուն | Դանիելյան |
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 22-12-2016 |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 30-12-2016 |
|---|---|
| Դատարան | Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն |
| Այլ նշումներ | 3 հատոր` 277, 74, 210 թերթ: |