Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ

Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն

06.12.2016թ. քաղաք Երևան
ԳՈՐԾ Հ.-ԵԱՔԴ/0233/01/15
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ս.ՉԻՉՈՅԱՆ
Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ

ՔԱՐՏՈւՂԱՐՈւԹՅԱՄԲ` Հ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`

ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Է.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆԻ
ՏՈւԺՈՂ` Դ.ԷՔՍԵՐՋՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Դ.ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Մ.ԳԱՐԱՍԱՅՈւՆՑԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼԻ ՕՐԻՆԱԿԱՆ
ՆԵՐԿԱՅԱՑՈւՑԻՉ` Ս.ՍՏԵՓԱՆՅԱՆԻ

դռնբաց դատական նիստում մեղադրող Է.Պետրոսյանի և պաշտպան Դ.Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքների հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Մերի Սարգսի Գարասայունցի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով. (դատարանի կողմից վերավորակված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով)

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի փաստական հանգամանքներն ու դատավարական ընթացքը
Նախաքննական մարմնի կողմից Մերի Գարասայունցին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով մեղադրանք
է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին ուրիշի գույքի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ առավոտյան վաղ` ժամը 10-ի սահմաններում, կանխամտածված ժամանել է ընկերուհու` Դիանա Էքսերջյանին պատկանող Երևանի Արաբկիր 25 փողոցի 2-րդ շենքի 23 բնակարան և հեռախոսը դնելով կոշիկների պահարանի վրա` անմիջապես դուրս է եկել: Բնակարանից Դիանա Էքսերջյանի բացակայության ժամանակ հեռախոսը վերցնելու պատրվակով` ժամը 15:30-ից մինչև 16:30-ն ընկած ժամանակահատվածում, վերադարձել է վերջինիս բնակարան և այնտեղ գտնվող Դիանա Էքսերջյանի որդուց` Էդգար Էքսերջյանից, պահանջել է հեռախոսը: Վերջինս հեռախոսը հանձնել է դռան արանքից, սակայն Մերի Գարասայունցը հրել է դուռը և առանց թույլտվության ապօրինի մուտք է գործել Դիանա Էքսերջյանի բնակարան` այնտեղ խոսելու պատճառաբանությամբ Էդգար Էքսերջյանին հորդորելով հեռանալ հյուրասենյակ` ինքը մուտք է գործել Դիանա Էքսերջյանի մոր ննջասենյակ և այնտեղ տեղադրված վերջինիս զարդատուփից գաղտնի հափշտակել է 50.000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ 583 հարգի ոսկու համաձուլվածքից և 1000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված մատանիները, 500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված ականջօղերի մի հատը և օծանելիքների արժեք չներկայացնող երկու փորձանմուշներ: Դիանա Էքսերջյանը վերադարձել է բնակարան և նկատելով Մերի Գարասայունցին իր ննջասենյակում դրված պահարանի կողքին կանգնած, իսկ այդտեղ դրված զարդատուփը` բացված վիճակում, բարկացել է վերջինիս վրա հատկապես իր բացակայության ժամանակ բնակարան այցելելու համար: Մերի Գարասայունցը անմիջապես դուրս է եկել բնակարանից, իսկ Դիանա Էքսերջյանը հետևելով վերջինիս, առաջին հարկում քաշքշել է նրան, որի ընթացքում Մերի Գարասայունցի ջինսե տաբատի կոճկվող հատվածների շրջանից ընկել են երկու օծանելիքներ: Վերջինս շարունակել է հանցավոր արարքը և հեռացել` բացահայտ հափշտակելով վերը նշված` 51.500 ՀՀ դրամ գումար ընհանուր արժողությամբ զարդերը:
16.12.2015 թվականին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար։
Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը գործով ձեռք բերված ապացույցների վերլուծությամբ ու գնահատմամբ 2016 թվականի ապրիլի 25-ի դատավճռով Մերի Գարասայունցին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով առաջադրված մեղադրանքը վերաորակել, նրան մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել տուգանքի Հայաստանի Հանրապետությունում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100000 ՀՀ դրամի չափով:
Նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց հսկողության հանձնելը թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատարանը որոշել է իրեղեն ապացույց ճանաչված ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից և ոսկու համաձուլվածքից պատրաստված մատանիները թողնել տուժող Դիանա Էքսերջյանի տնօրինությանը:
Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը իր 2016 թվականի ապրիլի 25-ի դատավճիռը մասնավորապես պատճառաբանել է հետևյալով:
«(…)ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 176 հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետը սահմանում է, որ կողոպուտը` ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակությունն է, որը կատարվել է բնակարան ապօրինի մուտք գործելով:
ՀՀ Քրեական օրենսգիրքի 176 հոդվածով նախատեսված հանցագործության համար չորս պարտադիր տարրերն են.
. Օբյեկտ է հանդիսանում սեփականությունը
. Օբյեկտիվ կողմից արարքը կատարվում է միայն բացահայտ եղանակով
. Սուբյեկտ կարող է հանդիսանալ 14 տարին լրացած մեղսունակ ֆիզիկական անձը
. Սուբյեկտիվ կողմից հանցագործությունը կարող է դրսևորվել ուղղակի դիտավորությամբ:
Սույն հանցագործության համար պարտադիր տարրերի թվարկմամբ փաստվում է, որ արարքը ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 176 հոդվածով որակելու համար անհրաժեշտ է, որ այն բնութագրվի որպես ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն: Կողոպտիչը, գործելով բացահայտ, սեփականատիրոջ կամ գույքը տիրապետողի, կամ այլ անձանց աչքի առջև իրեն դրսևորում է որպես հանդուգն, առանձին դեպքերում լկտի կամ ցինիկ անձնավորություն: Բացահայտությունը կողոպուտի օբյեկտիվ կողմի առանձնահատկությունն է, որով այն տարբերվում է հափշտակության մյուս եղանակներից: Յուրաքանչյուր անգամ կատարվածը կողոպուտ որակելիս պետք է պարզել, որ հանցավորը ուրիշի գույքը ապօրինի, անհատույց, շահադիտական նպատակով վերցրել է գույքի սեփականատիրոջ կամ այլ անձանց ներկայությամբ, որոնք, ըստ նրա, գիտակցել են գույքի հափշտակման փաստը, իսկ հանցավորը, անտեսելով այդ, կատարել է արարքը: Կողոպուտը բնութագրվում է ուղղակի դիտավորությամբ: Հանցավորը գիտակցում է, որ հափշտակությունը բացահայտ է կատարում, և որ իր կողմից գույքի հափշտակումը նկատում են սեփականատերը, այլ տիրապետողը, պահպանողը կամ այլ անձինք: Սուբյեկտիվ կողմի այս առանձնահատկությունից հետևում է, որ հափշտակությունը կողոպուտ որակելու համար նշանակություն չունի այն հանգամանքը, թե արդյոք հափշտակություն կատարողի գործողության ականատեսը գիտակցել է դրա էությունը, թե ոչ. կարևոր է, որ ինքը` հանցավորը, գիտակցի, թե բացահայտ է գործում: Ընդ որում, եթե նույնիսկ ականատեսները չեն գիտակցում կատարվող գործողությունների իմաստը, սակայն հանցավորը կարծում է, թե վերջիններս գիտակցում են իր արարքի էությունը, արարքը որակվում է որպես կողոպուտ:
Դատարանը, իրավական ստուգման և գնահատության ենթարկելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցները` ՀՀ Քրեադատավարական օրենսդրության վերը նշված հիմնարար իրավադրույթների համատեքստում, գտնում է, որ քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով հիմնավորվում է, որ ամբաստանյալ Մերի Գարասայունցի կատարած արարքը համապատասխանում է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի հատկանիշներին: Նման եզրահանգման դատարանը հանգել է ամբաստանյալ Մերի Գարասայունցի ցուցմունքների, տուժող Դիանա Էքսերջյանի հակասական ցուցմունքների, վկա Էդգար Էքսերջյանի ցուցմունքների գնահատմամբ: Մերի Գարասայունցի կողմից 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին կատարած արարքի վերաբերյալ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Մերի Գարասայունցի կատարած արարքը համապատասխանում է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի հատկանիշներին, քանի որ կատարվել է գաղտնի հափշտակություն, և քանի որ նշված օրը Մերի Գարասայունցը Դիանա Էքսերջյանի բնակարանից գաղտնի հափշտակել է 500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված ականջօղերի մի հատը և օծանելիքների արժեք չներկայացնող երկու փորձանմուշներ, որոնց արժեքը չի գերազանցում Հայաստանի Հանրապետությունում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկը, իսկ գաղտնի հափշտակության համար քրեական պատասխանատվությունը սկսվում է զգալի չափից, ինչն ուղղակի նշված է ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայում, ապա նման պայմաններում դատարանն արձանագրում է, քանի որ հափշտակված իրերի արժեքը չի գերազանցում նվազագույն աշխատավարձի հնգապատիկը, իսկ գաղտնի հափշտակության համար քրեական պատասխանատվությունը սկսվում է զգալի չափից, ապա Մերի Գարասայունցը 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին կատարած հափշտակության համար ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության:
Դատարանն անհրաժեշտ է համարում փաստել, որ բնակարան ապօրինի մուտք գործելուն չի անդրադառնում, քանի որ արդեն իսկ ուրիշի գույքի զգալի չափերով գաղտնի հափշտակություն առկա չէ: Մերի Գարասայունցի կողմից գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու հանգամանքը արտահայտվել է նաև նրան մեղադրանք առաջադրելու որոշման բովանդակությամբ: Սույն գործով նախաքննության մարմինը, Մերի Գարասայունցին մեղադրանք առաջադրելով, հաստատված է համարել, որ «... Մերի Սարգսի Գարասայունցը 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին ...Էդգար Էքսերջյանին հորդորելով հեռանալ հյուրասենյակ` ինքը մուտք է գործել Դիանա Էքսերջյանի մոր ննջասենյակ և այնտեղ տեղադրված վերջինիս զարդատուփից գաղտնի հափշտակել է 50.000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ 583 հարգի ոսկու համաձուլվածքից և 1000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված մատանիները, 500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված ականջօղերի մի հատը և օծանելիքների արժեք չներկայացնող երկու փորձանմուշներ: Դիանա Էքսերջյանը վերադարձել է բնակարան և նկատելով Մերի Գարասայունցին իր ննջասենյակում դրված պահարանի կողքին կանգնած, իսկ այդտեղ դրված զարդատուփը` բացված վիճակում, բարկացել է վերջինիս վրա հատկապես իր բացակայության ժամանակ բնակարան այցելելու համար: Մերի Գարասայունցը անմիջապես դուրս է եկել բնակարանից, իսկ Դիանա Էքսերջյանը հետևելով վերջինիս, առաջին հարկում քաշքշել է նրան, որի ընթացքում Մերի Գարասայունցի ջինսե տաբատի կոճկվող հատվածների շրջանից ընկել են երկու օծանելիքներ: ....»: Մեղադրանք առաջադրելու որոշման բովանդակությունից ակնհայտ է, որ Մերի Գարասայունցը հափշտակությունը կատարել է գաղտնի, ոչ թե գույքի սեփականատիրոջ` Դիանա Էքսերջյանի ներկայությամբ և բացահայտ, ով բարկացել է Մերի Գարասայունցի վրա հատկապես իր բացակայության ժամանակ բնակարան այցելելու համար և ոչ թե բացահայտ հափշտակություն կատարելու համար, և Դիանա Էքսերջյանը Մերի Գարասայունցի բնակարանից դուրս գալուց հետո առաջին հարկում նրան քաշքշելուց հետո է միայն հայտնաբերում օծանելիքների արժեք չներկայացնող երկու փորձանմուշները: Բացահայտությունը կողոպուտի օբյեկտիվ կողմի առանձնահատկությունն է, որով այն տարբերվում է հափշտակության մյուս եղանակներից և ակնհայտ է, որ մեղադրանք առաջադրելու որոշմամբ այդ բացահայտությունը, այսինքն օբյեկտիվ կողմի առանձնահատկությունը բացակայում է: Այսպիսով կողոպուտը կարող է կատարվել միայն ուղղակի դիտավորությամբ և միայն բացահայտ եղանակով, այսինքն երբ կատարվում է գույքը տնօրինողի, օգտագործողի ներկայությամբ, որն ընկալում և գիտակցում է կատարվող երևույթի բնույթը և կարող է խափանել հանցավոր արարքը, ընդ որում դրանում համոզված է նաև հանցավորը:
Սույն քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցները իրենց համակցությամբ թույլ են տալիս հանգելու հետևության, որ Դիանա Էքսերջյանը և Մերի Գարասայունցը միմյանց հետ ծանոթացել են Վ.Վաղարշյան փողոցում գտնվող «Ավետարանչական» եկեղեցում: Դիանա Էքսերջյանը Մերի Գարասայունցին բազմաթիվ անգամներ իր տուն է հրավիրել, որի ընթացքում է Դ.Էքսերջյանը Մ.Գարասայունցին ցույց է տվել իր զարդերը, որոնք խճճված են եղել, իսկ փոքր շղթայով իրար կապված երկու մատանի ընկել է գետնին: Մերի Գարասայունցը Դիանա Էքսերջյանից աննկատ` ուրիշի գույքի զգալի չափերով գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, գաղտնի հափշտակել է 50.000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ 583 հարգի ոսկու համաձուլվածքից և 1000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված մատանիները: Այնուհետև մեկ ժամ անց Մերի Գարասայունցը հեռացել է Դիանա Էքսերջյանի բնակարանից: Տուժող Դիանա Էքսերջյանը դատաքննության ընթացքում չկարողացավ հայտնել, թե կոնկրետ որ օրն է Մերի Գարասայունցը հափշտակել իրեն պատկանող մատանիները, տվեց իրարամերժ ցուցմունքներ, մի դեպքում հայտնելով, որ Մ.Գարասայունցը մատանիները վերցրել է 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին կամ 14-ին, մյուս դեպքում հայտնեց, որ չի կարող կոնկրետ ասել ոսկյա մատանին տվյալ օրն է վերցրել, թե այլ օր, իր համար դա նշանակություն չունի, ինքը դրան կարևորություն չի տալիս, կարևորը Մերին վերադարձրել է մատանիները: Երբ ինքը տուն է գնացել, Մերիին տեսել է իր ննջասենյակում, սակայն նրա մոտ որևէ իր, առարկա չի նկատել, հետո երբ նա տանից դուրս է եկել, ինքն էլ նրա հետևից գնացել է և շքամուտքի 1-ին հարկում ստուգել է նրա գրպանները և պայուսակը, սակայն նրա մոտ որևէ բան չի հայտնաբերել, միայն գտել է օծանելիքների երկու փորձանմուշներ, որոնք արժեք չեն ներկայացնում: Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նաև նշել, որ տուժող Դիանա Էքսերջյանը դատաքննության ընթացքում մի քանի անգամ բողոք ունենալու վերաբերյալ իր դիրքորոշումը փոխեց և իր ճառում հայտնեց, որ չի հաշտվել Մերի Գարասայունցի հետ և բողոքում է: Իսկ Մ.Գարասայունցը, թե նախաքննության, թե դատաքննության ընթացքում իրեն առաջադրված մեղադրանքը ընդունել է մասնակի և հայտնել է, որ ինքը գողություն է կատարել և ոչ թե կողոպուտ, մատանիները գաղտնի է վերցրել տուժողից, նա դա չի նկատել, և վերցրել է ոչ թե նոյեմբերի 13-ին, այլ նոյեմբերի 10-ին կամ 11-ին, երբ տուժողը իրեն ցույց է տվել զարդերը:
Ապացույցների ազատ գնահատման, ապացուցման ենթակա հանգամանքների և քրեադատավարական ապացուցման տարրեր հանդիսացող ապացույցների ստուգման և գնահատման` ՀՀ Քրեադատավարական օրենսդրության վերը նշված հիմնարար իրավադրույթների համատեքստում քննության առնելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների համակցությունը, դատարանը հիմնավորված է համարում, որ ամբաստանյալ Մերի Գարասայունցը հանդիսանալով Երևան քաղաքի Արաբկիր 25 փողոցի 2-րդ շենքի 23 բնակարանի բնակչուհի Դիանա Էքսերջյանի ընկերուհին, նրա հրավերով 2015 թվականի նոյեմբերի 10-ին կամ 11-ին գտնվել է նշված հասցեի բնակարանում, որտեղ Դիանա Էքսերջյանը նրան հայտնել է մոր կողմից ԱՄՆ-ից ծանրոց ուղարկելու մասին, բացել է ծանրոցը, ցույց տվել պայուսակներ, այնուհետև հրավիրել բնակարանի զուգարանի դիմաց գտնվող ննջասենյակ և այնտեղ տեղակայված պահարանի առաջին դարակից հանել է զարդերը, որոնք խճճված են եղել, իսկ փոքր շղթայով իրար կապված երկու մատանի ընկել է գետնին: Մերի Գարասայունցը Դիանա Էքսերջյանից աննկատ` ուրիշի գույքի զգալի չափերով գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, գաղտնի հափշտակել է 50.000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ 583 հարգի ոսկու համաձուլվածքից և 1000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված մատանիները: Այնուհետև մեկ ժամ անց Մերի Գարասայունցը հեռացել է Դիանա Էքսերջյանի բնակարանից:
Դատարանը, իրավական ստուգման և գնահատության ենթարկելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցները, գտնում է, որ Մերի Գարասայունցի արարքը նախաքննական մարմնի կողմից սխալ է որակվել որպես կողոպուտ` ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն, որը կատարվել է բնակարան ապօրինի մուտք գործելով: Ամբաստանյալ Մերի Գարասայունցի արարքում առկա են ոչ թե ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 176 հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետի, այլ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներ, որով էլ Մերի Գարասայունցին պետք է մեղադրանք առաջադրվեր(…)»

Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջները
Մեղադրող Է.Պետրոսյանը վերաքննիչ բողոք է բերել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2016 թվականի ապրիլի 25-ի դատավճռի դեմ` միջնորդելով բեկանել այն և Մերի Գարասայունցին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով նույնքան ժամկետով փորձաշրջան, կամ գործն ուղարկել ստորադաս դատարան նոր քննության:
Իր վերաքննիչ բողոքը մեղադրող Է.Պետրոսյանը մասնավորապես պատճառաբանել է հետևյալով:
<<(…)Գտնում եմ՝ ընդհանուր իրավասության դատարանի 25.04.2016թ. դատավճիռն անհիմն է և ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանությամբ։
Ընդհանուր իրավասության դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ նյութական իրավունքի այնպիսի էական խախտում, որն ազդել է գործի ելքի վրա(…):
(…)Դատարանը թեև բողոքարկվող դատավճռի պատճառաբանական մասում նշել է, որ այդպիսի հետևության է հանգել՝ ներքին համոզմամբ վերլուծելով և գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները դրանց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, սակայն նման հետևության դատարանը հանգել է բացառապես ամբաստանյալի ցուցմունքի հիման վրա, ընդ որում՝ ամբաստանյալի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքի, քանի որ վերջինս հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց և հարցերին պատասխանելուց։ Նման պայմաններում ընդամենը մեկ ապացույցի հիման վրա որպես պատճառաբանություն դատավճռում արձանագրել, որ դատարանը նման հետևության է հանգել վերլուծելով և գնահատելով հետազոտված ապացույցները, մեղմ ասած, անհիմն Է։
Անդրադառնալով դատական ակտի պատճառաբանական մասին հարկ է նշել, որ ըստ էության դատարանը հաստատված չի համարել դեպքի օրը և ապա՝ ապօրինի բնակարան մուտք գործելու հանագամանքը։ Գտնում եմ որ դատարանի հետևությունները անհիմն են, նախ առաջինը այն, որ դեպքը տեղի է ունեցել 2015թ. նոյեմբերի 13-ին, հաստատվել է հետևյալ ապացույցներով՝ տուժող Դիանա էքսերջյանի, անչափահաս վկա Էդգար Էսքերջյանի ցուցմունքներով, տուժողի և ամբաստանյալի, անչափահաս վկայի և ամբաստանյալի միջև կատարված և դատարանում հրապարակված առերեսումներով։ Մասնավորապես՝ դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներով պարզվել և հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Մ.Գարասայունցը ուրիշի գույքի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ 2015թ. նոյեմբերի 13-ի առավոտյան՝ ժամը 10:00-ի սահմաններում, կանխամտածված ժամանել է տուժող Դիանա Էքսերջյանին պատկանող Երևան քաղաքի Արաբկիր 25 փողոցի 2-րդ շենքի 23 բնակարան և հեռախոսը թողնելով այնտեղ` անմիջապես հեռացել։ Բնակարանից Դ.Էքսերջյանի բացակայության ժամանակ հեռախոսը վերցնելու պատրվակով նույն օրը՝ ժամը 15:30-ից մինչև 16:30-ն ընկած ժամանակահատվածում, վերադարձել է նշված բնակարան, թակել դուռը և տուժողի որդուց՝ անչափահաս վկա էդգար Էքսերջյանից, պահանջել հեռախոսը։ Վերջինս հեռախոսը հանձնել է դռան արանքից, սակայն Մերի Գարասայունցը հրել է դուռը և առանց թույլտվության ապօրինի մուտք է գործել Դիանա Էքսերջյանի բնակարան՝ այնտեղ խոսելու պատճառաբանությամբ։ Էդգար Էքսերջյանին հորդորելով հեռանալ հյուրասենյակ՝ ինքը մուտք է գործել Դիանա Էքսերջյանի մոր ննջասենյակ և այնտեղ տեղադրված վերջինիս զարդատուփից գաղտնի հափշտակել է 50.000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ 583 հարգի ոսկու համաձուլվածքից և 1.000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված մատանիները, 500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված ականջօղերի մի հատը և օծանելիքների արժեք չներկայացնող երկու փորձանմուշներ։ Դիանա Էքսերջյանը վերադարձել է բնակարան և նկատելով Մերի Գարասայունցին իր ննջասենյակի պահարանի կողքին կանգնած, իսկ այդտեղ դրված զարդատուփը՝ բացված վիճակում, բարկացել է վերջինիս վրա հատկապես իր բացակայության ժամանակ բնակարան այցելելու համար։ Մերի Գարասայունցն անմիջապես դուրս է եկել բնակարանից, իսկ Դիանա Էքսերջյանը հետևելով վերջինիս՝ առաջին հարկում քաշքշել է նրան, որի ընթացքում Մերի Գարասայունցի ջինսե տաբատի կոճկվող հատվածների շրջանից ընկել են երկու օծանելիքներ։ Վերջինս շարունակելով հանցավոր արարքը հեռացել է` բացահայտ հափշտակելով վերը նշված՝ 51.500 ՀՀ դրամ գումար ընհանուր արժողությամբ զարդերը։
Վերը նկարագրվածի պայմաններում դատարանը գտել է որ դեպքը 2015թ. նոյեմբերի 13-ին կատարված լինելու հանգամնքը հիմնավորված չէ, քանի որ տուժողը իբր հակասական ցուցմունքներ է տվել, սակայն պետք է նշել, որ այդ հակասական ցուցմունքը վերաբերում է դատարանում հաղորդած այն տվյալին, որ Մ.Գարասայունցը հափշտակությունը կատարել է նոյեմբերի 13-ին կամ 14-ին, սակայն դատաքննության ընթացքում հստակեցնելով հակասությունը՝ ցուցմունքներով պնդել է, որ դեպքը տեղի է ունեցել 2015թ. նոյեմբերի 13-ին, բացի այդ՝ միայն այդ փաստական տվյալը ապացույցների համակցություն համարվել չի կարող, իսկ ապացույցների իրական համակցությամբ /տուժող Դիանա Էքսերջյանի, անչափահաս վկա Էդգար Էքսերջյանի ցուցմունքներով, տուժողի և ամբաստանյալի, անչափահաս վկայի և ամբաստանյալի միջև կատարված և դատարանում հրապարակված առերեսումներով, ինչպես նաև գործում առկա մյուս ապացույցներ/ միանշանակ հաստատված է, որ հափշտակությունը կատարվել է նոյեմբերի 13-ին։
Ինչ վերաբերում է 2015թ. նոյեմբերի 13-ին մեղադրյալի կողմից տուժողի բնակարան ապօրինի մուտք գործելուն, ապա գործով ձեռք բերված փաստական տվյալները միանշանակ փաստում են այդ մասին, այսինքն անչափահաս վկան հայտնել է, որ խաբեության միջոցով մտել է իրեն հրելով տուն, տուժողը հայտնել է, որ նման մտավախություն է ունեցել, այդ իսկ պատճառով երեխային զգուշացրել է, որ Մերիի գալու դեպքում դուռը չբացի։ Այսինքն նկարագրվածը վկայում է այն մասին, որ Մ.Գարասայունցն առանց թույլտվության տուժողի կամքին հակառակ ապօրինի մուտք է գործել բնակարան։ Փաստորեն, հափշտակությունը նոյեմբերի 13-ին տեղի ունեցած լինելու և մինչ այդ Մ.Գարասայունցի մուտքը տվյալ բնակարան ապօրինի լինելու հանգամանքները ապացուցված համարելու պայմաններում միանշանակ հիմնավորված է բնակարան ապօրինի մուտք գործելուվ ուրիշի գույքի հափշտակություն կատարելու հանցակազմի առկայությունը Գարասայունցի արարքում։
Ինչ վերաբերում է հափշտակությունը բացահայտ կամ գաղտնի կատարված լինելուն, ապա պետք է նշել, որ այս ապացույցներով, տուժողի կողմից Մ.Գարասայունցին քաշքշելուց հետո վերջինի մոտից երկու օծանելիքներ ընկնելուց հետո փախուստի դիմելը և դրանից անմիջապես հետո տուժողի կողմից ոսկե մատանիների բացակայության հայտնաբերումը հանցավորի մոտ անկասկած կարծիք են առաջացրել, որ իր կողմից կատարված հափշտակությունը բացահայտ է, քանի որ որոշ ապրանքները գցելը և փախուստի դիմելը ողջամիտ ենթադրություն կարող են առաջացնել տուժողի մոտ, որ ինչ որ գույք միևնույն է հափշտակվել է, ինչի հիման վրա տուժողը ստուգել է իր բնակարանում եղած իր համար արժեք ներկայացնող և մի քանի օր առաջ Մ.Գարասայունցին ցույց տված զարդերի առկայությունը և պարզելով որ դրանք տեղում չեն, միանշանակ հասկացել և գիտակցել է որ, Մ.Գարասայունցը բացահայտ հափշտակել է իր գույքը։
Մինչդեռ նկարագրվածի պայմաններում դատարանն «ապացույցների համակցությամբ» /միայն տուժողի ցուցմունքով/ հիմնավորված է համարել, որ 2015թ. նոյեմբերի 10-ին կամ 11-ին, գտնվելով տուժողի վերը նշված բնակարանում վերջինիս հրավերով, Մ.Գարասայուցը զարդերը ցույց տալու ժամանակ գետնին ընկած երկու մատանիները տուժողից աննկատ վերցրել է, որից մեկ ժամ անց հեռացել բնակարանից, որպիսի հանգամանքը հերքվել է ինչպես նախաքննության ընթացքում տուժողի, վկայի և ամբաստանյալի առերես հարցաքննություններով, որոնք հրապարակվել են դատարանում, այնպես էլ՝ դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներով։
Ընդհանուր իրավասության դատարանը նույնիսկ անհրաժեշտ է համարել փաստել, որ բնակարան ապօրինի մուտք գործելուն հարկ չէ անդրադառնալ, քանի որ արդեն իսկ ուրիշի գույքի զգալի չափերով գաղտնի հափշտակություն առկա չէ։ Փաստորեն, ստացվում է, որ իրավունքի շահերն արտահայտող դատարանը մի կողմից, վերլուծելով և գնահատելով հետազոտված ապացույցները, հանգել է հետևության, որ Մ.Գարասայունցը 2015թ. նոյեմբերի 13-ին կատարած հափշտակության համար ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության, իսկ մյուս կողմից՝ այդ նույն հետազոտված ապացույցները վերլուծելով և գնահատելով վերաբերելիության և թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից՝ ներքին համոզմամբ, հարկ չի համարել անդրադառնալ Մ.Գարասայունցի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության հականիշների հնարավոր առկայությանը։ Փաստորեն, դատարանը մի կողմից հաստատված է համարել, որ Մ.Գարասայունցի արարքում առկա է տուժողի բնակարան ապօրինի մուտք գործելու հանգամանքը, մյուս կողմից, սակայն, հարկ չի համարել Մ.Գարասայունցի արարքին այդ մասով տալ պատշաճ քրեաիրավական գնահատական։
Դատարանը քննարկել է Մ.Գարասայունցի արարքում բացառապես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ և 177-րդ հոդվածներով նախատեսված հանցագործությունների՝ համապատասխանաբար կողոպուտի և գողության, հատկանիշների առկայության կամ բացակայության հարցերը՝ ուշադրության չարժանացնելով նույն օրենսգրքի 147-րդ հոդվածով նախատեսված բնակարանի անձեռնմխելիությունը խախտելու հանցակազմի առկայության կամ բացակայության հարցին։ Ավելին, բողոքարկվող դատավճռի նկարագրական-պատճառաբանական մասում արձանագրված է. «... Դատարանն անհրաժեշտ է համարում փաստել, որ բնակարան ապօրինի մուտք գործելուն չի անդրադառնում, քանի որ արդեն իսկ ուրիշի գույքի զգալի չափերով գաղտնի հափշտկություն առկա չէ»(…)>>:
Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2016 թվականի ապրիլի 25-ի դատավճիռը բողոքարկել է նաև պաշտպան Դ.Մնացականյանը` միջնորդելով պատժի մասով բեկանել, փոփոխել այն և իր պաշտպանյալին ազատել քրեական պատասխանատվությունից և նրա նկատմամբ նշանակել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ:
Իր վերաքննիչ բողոքը պաշտպան Դ.Մնացականյանը մասնավորապես պատճառաբանել է հետևյալով:
<<(…)Դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 87-րդ հոդվածի 1-ին մաստ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 87-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` տուգանքը կիրառվում է անչափահասի ինքնուրույն վաստակի կամ այնպիսի գույքի առկայության դեպքում, որի վրա կարող է տարածվել բռնագանձում։
Դատարանը չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 91-րդ հոդվածի 1-ին մասը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 443-րդ հոդվածը, որոնք կարող էր կիրառեր։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 91-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն առաջին անգամ ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք կատարած անչափահասը դատարանի կողմից կարող է ազատվել քրեական պատասխանատվությունից, եթե դատարանը գտնի, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցների կիրառմամբ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 443-րդ հոդվածի համաձայն` դատարանը, դատավճիռ կայացնելիս, գալով այն եզրակացության, որ անչափահասը կարող է ուղղվել առանց քրեական պատժի միջոցներ կիրառելու, կարող է անչափահասին ազատել պատժից և նրա նկատմամբ կիրառել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ։
Դատարանն իրավացիորեն գտել է, որ ամբաստանյալի արարքը ենթակա է վերաորակման ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով, սակայն, չունենալով որևէ տվյալ անչափահաս ամբաստանյալի ինքնուրույն վաստակի կամ բռնագանձման ենթական գույքի վերաբերյալ, վճռել է նրան դատապարտել տուգանքի, մինչդեռ դատարանը բոլոր հիմքերն ուներ ամբաստանյալին քրեական պատասխանատվությունից ազատելու և նրա նկատմամբ դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ կիրառելու համար(…)>>:
Վերաքննիչ դատարանի դատաքննության ընթացքում մեղադրող Է.Պետրոսյանը և պաշտպան Դ.Մնացականյանը նույն հիմքերով ու հիմնավորումներով իրենց կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքները պնդեցին, ամբաստանյալ Մ.Գարասայունցը, նրա օրինական ներկայացուցիչ Ս.Ստեփանյանը և պաշտպան Դ.Մնացականյանը առարկեցին մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի դեմ, տուժող Է.Էքսերջյանը հայտնեց, որ ինքը հաշտվել է Մերի Գարասայունցի հետ և նրանից որևէ պահանջ չունի:

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումները
Ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, վերաքննիչ բողոքներում նշված հիմքերի սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, դատաքննության ընթացքում լսելով բողոքներում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին մեղադրողի, պաշտպանի, ամբաստանյալի և նրա օրինական ներկայացուցչի հիմնավորումները վերաքննիչ բողոքների կապակցությամբ, տուժող Է.Էքսերջյանի դիրքորոշումը առ այն, որ ինքը հաշտվել է Մերի Գարասայունցի հետ և նրանից որևէ բողոք ու պահանջ չունի, վերաքննիչ քրեական դատարանը հանգում է այն հետևության, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 73-րդ հոդվածի հիմքով քրեական գործը պետք է կարճվի և Մերի Գարասայունցը ազատվի քրեական պատասխանատվությունից, հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը Մերի Գարասայունցին մեղսագրված հանցանքը 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով վերավորակելը հիմնավորված է համարել գործով ձեռք բերված ներքոշարադրյալ ապացույցներով:
Առաջադրված մեղադրանքում Մերի Գարասայունցը դատաքննության և նախաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր է ճանաչել մասնակիորեն, առաջին ատյանի դատարանում հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց` պնդելով նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքներն առ այն, որ շուրջ 9 տարի առաջ այցելել է Վ.Վաղարշյան փողոցում կառուցված ավետարանչական եկեղեցի, որտեղ ծանոթացել է Դիանա Էքսերջյանի հետ: Վերջին երեք ամիսների ընթացքում սկսել է ընկերություն անել Դիանայի հետ: Նա շուրջ 4-5 անգամ իրեն հրավիրել է իր տուն` սուրճ կամ միրգ հյուրասիրելու նպատակով: 2015 թվականի նոյեմբերի 10-ին կամ 11-ին իրեն հրավիրել է իր բնակարան, որտեղ հայտնել է, որ մայրը ԱՄՆ-ից իրեն ծանրոց է ուղարկել: Բացել է ծանրոցը, ցույց տվել պայուսակներ, այնուհետև հրավիրել բնակարանի զուգարանի դիմաց գտնվող ննջասենյակ, որտեղ հիմնականում նրա երեխաներն էին խաղում և հստակ չի իմացել, թե այն Դիանայի ննջասենյակն էր, թե ոչ, այնտեղ տեղակայված պահարանի առաջին դարակից հանել է զարդերը, որոնք խճճված էին, իսկ փոքր շղթայով իրար կապված երկու մատանի ընկել է գետնին: Ինքը Դիանայից աննկատ վերցրել է գետնին ընկած այդ մատանիները, որոնց ընկնելը նա չէր նկատել: Այնուհետև դուրս են եկել այդ ննջասենյակից, խոհանոցի սեղանի շուրջ զրուցել են: Շուրջ մեկ ժամ անց ինքը հեռացել է նրա բնակարանից: 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին առավոտյան իր հեռախոսը տարել է Դիանայի տանը դրել լիցքավորելու, քանի որ չի ցանկացել, որ տանը իմանան այն մասին, որ ինքը հեռախոս ունի: Ժամը 16:30-ի սահմաններում վերադարձել է Դիանայի` Արաբկիրի 25 փողոցի 2 շենքի 23 բնակարան, նախապես չիմանալով, որ Դիանան դստերը` Ջուլիանային տարել է պարի պարապմունքի: Թակել է բնակարանի դուռը, իսկ ներսից Էդգարը` Դիանայի որդին, մի փոքր բացելով դուռը հարցրել է, թե ով է, ինչին ինքը պատասխանել է, որ «ես եմ» և եկել է հեռախոսը վերցնելու նպատակով: Նա դուռը լայն բացել է, հրավիրել ներս, որպեսզի տունը չցրտի և գնացել է հյուրասենյակ` հեռախոսը բերելու: Հետը նաև բերել է աթոռ և առաջարկել հյուրասենյակում նստել, քանի որ համակարգչով խաղ էր խաղում: Ինքը սպասել է բավական ժամանակ և նկատելով, որ Դիանան չի վերադառնում, Էդուարդին հայտնել է, որ մայրիկին փոխանցի ժամանելու դեպքում իրեն այցելի: Երբ հասել է դռան մոտ, Դիանան մի կանաչաչյա կնոջ հետ ներս է մտել, բղավել է որդու վրա, թե ինչու է դուռը բացել, որից հետո թեքվել է դեպի իրեն և հայտնել, որ տանը որևէ իր կորելու դեպքում իրեն է մեղադրելու: Ինքը անմիջապես դուրս է եկել բնակարանից և վերելակով իջել առաջին հարկ: Դիանան հասցրել էր աստիճաններով իջնել առաջին հարկ, որտեղ նրան ցույց է տվել իր փոքրիկ պայուսակը, նրանում առկա պարագաները, նրան ապացուցելու, որ իրականում որևէ իր բնակարանից չի վերցրել: Երբ նոյեմբերի 13-ին Դիանան դիմել է ոստիկանություն, որոշել է հետ վերադարձնել նրա մատանիները, ուստի նոյեմբերի 14-ին գնացել է նրա տուն և առաջարկել նմանատիպ մատանի պատվիրել, սակայն վերջինս հրաժարվել է և նրան առաջարկել է գնալ և վերադարձնել մատանիները: Ինքը շտապ գնացել է տուն, վերցրել մատանին և քրոջ հետ միասին դուրս եկել «ԴԻԴԻԴԻ» հյուրանոցային համալիրի մոտ, որտեղ իրեն սպասել է Դիանան: Քանի որ կատարվածի մասին քույրը` Էլենը, տեղյակ չի եղել, իսկ ինքն էլ չի ցանկացել այդ մասին նրան հայտնել, Դիանայից որոշ հեռավորության վրա կքանստել է ասֆալտին, մատանին հանել ջինսի հետևի գրպանից և դրել գետնին: Նշում է, որ մյուս մատանին ևս ցանկացել է վերադարձնել, սակայն այն չի հասցրել հանել գրպանից: Երեկոյան, հստակ ժամը չի հիշում երբ, գնացել է Դիանայի տուն, որտեղ նրան հանձնել է մյուս մատանին: Նորից է կրկնում, որ Էդուարդը դուռը բացել է և իրեն հրավիրել է ներս, որպեսզի տունը չցրտի, ինքը դուռը չի հրել և առանց թույլտվության ապօրինի չի մտել բնակարան: Առաջին անգամ Դիանայի տուն է գնացել շուրջ մեկ ամիս առաջ և այդ ժամանակ նա ցույց է տվել միայն վզնոցը, իսկ ամբողջ զարդերը ցուցադրել է նոյեմբերի 10-ին կամ 11-ին: Նոյեմբերի 13-ին գնացել է Դիանայի բնակարան և հեռախոսը վերցնելուց հետո որոշել է նրան անձամբ հանձնել մատանիները, սակայն տեսնելով, որ նա չի վերադառնում, որոշել է հեռանալ:
Տուժող Դիանա Էքսերջյանը առաջին ատյանի դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ճանաչում է Մերի Գարասայունցին որպես նույն բակի աղջիկ, նրա հետ բարեկամություն կամ թշնամություն չունի: Մի երեք անգամ գնացել է իրենց տուն և դրանից հետո հասկացել է, որ նա ցանկանում է իր տանից գողություն կատարել: Դրանից հետո երեխային զգուշացրել է, որ տան դուռը չբացի և չի բացել դուռը, մոտ 10 օր չի բացել դուռը, նա անընդհատ եկել է անհանգստացրել, սակայն իրենք դուռը չեն բացել, ինքը նույնպես չի բացել: Դուրս է եկել միջանցքից` շքամուտքի վերելակի մոտ է նրա հետ խոսել, երեխային էլ անընդհատ հորդորել է չբացել դուռը: Երեխան հարցրել է, թե ինչ գիտես, որ նա ցանկանում է գողություն կատարել, իսկ ինքը ասել է, որ երբ ցույց է տվել նրան զարդերը, հասկացել է, որ նա ցանկանում է դրանք վերցնել: Նա անդադար իրենց անհանգստացրել է, պայուսակ է բերել, ծխախոտ է բերել և թողել է իրենց մոտ, ասելով, որ կգա հետո կվերցնի, ինքը դուռը բացել է և տվել: Հետո ինքը գնացել է երեխային տարել է սպորտի, իսկ Էդգարին ասել է, որ ինքը դուրս է գալիս և դուռը չբացի, իսկ երեխան մի քանի անգամ ասել է, որ չի բացի, իսկ Մերին միշտ այդ նույն ժամին է եկել` 4-6: Երբ ինքը եկել է տուն տեսել է, որ Մերին վերելակի կողքին կանգնած է, դրա մասին ասել է Էդգարին, իսկ Էդգարը ասել է, որ նա եկել է, սակայն ինքը դուռը չի բացել: Մերին տեսնելով, որ իրենք դուռը չեն բացում և նրա մոտ չի ստացվում գողություն կատարելը, ինքն էլ, երեխան էլ «գլխի են ընկել», հեռախոսը շպրտել է դեպի իրենց տուն` կոշիկների ուղղությամբ և փախել է, իսկ ինքը չի հասցրել նրան բռնել կամ որևէ այլ գործողություն կատարել և նրա հեռախոսը վերադարձնել: Երեխային ասել է, որ հեռախոսն է բերել` պատրվակով, որ գողություն կատարի:: Նա գիտեր, որ իրենք դուռը չեն բացում և հեռախոսն է թողել, որ իբր գա այն վերցնի ու այնպես է ստացվում, որ նա իր ուզածը արեց և իրենք պարտվողներ դուրս եկան: Վերջին անգամ նա իրենց տուն է եկել հեռախոսը թողնելու օրը` նոյեմբերի 14-ին: Սեպտեմբերից-նոյեմբեր նա անդադար իրենց անհանգստացրել է, այն պատճառով, որ ինքը մատանիները նրան ցույց է տվել: Դեպքը տեղի է ունեցել նոյեմբերի 14-ին, կոնկրետ օրը չի հիշում, կամ 13-ին: Մերիին կասկածել է գողության մեջ, քանի որ նա անընդհատ պայուսակ, օճառ է բերել թողել և իր համար անհասկանալի է եղել, թե նա ինչի համար է բերել և թողել է, որ ինքը երեխուն պարի տաներ, իսկ ինքը գար վերցներ: Կասկածի մասին նրան երբևէ չի ասել: Նրան երբևէ չի զգուշացրել իր բացակայության ժամանակ իր բնակարան այցելելու կամ չայցելելու մասին: Նոյեմբերի 13-ին տուն է գնացել Շուշաննայի հետ, սակայն նա հիմա այստեղ չէ: Տանը տեսել է իր երեխային` Էդգարին և Մերիին: Երբ տուն է գնացել երեխային հարցրել է, թե ինչի համար է դուռը բացել, երեխան ասել է, որ նա հեռախոսն է ուզել, ինքը երեխային ասել է, որ նա հեռախոսը դիտմամբ է գալիս ուզում: Մերիի գնալու ժամանակ նրա մոտ որևէ բան չի տեսել, սակայն մատանիները չէին կարող իրենք իրենց անհետանալ: Երբ սենյակ է մտել, տեսել է, որ զարդատուփը բաց վիճակում է, նրան հարցրել է, թե ինչի համար է գնացել իր տուն, իսկ նա ասել է, որ այլևս չի գա: Երեխային հարցրել է, թե ինչի համար է դուռը բացել, երեխան ասել է, որ չի բացել, նա է ստիպել, որ հեռախոսը վերցնի: Հետո տեսել է, որ դարակից մատանիները չկան և ոստիկանություն է դիմել: Իր և Մերիի միջև խոսակցությունից հետո Մերին ասել է, որ ինքը որևէ բան չի վերցրել և գնացել է: Հետո երբ տեսել է մատանիները չկան, զանգել է ոստիկանություն և համոզվել է, որ նա հեռախոսը դիտմամբ է թողել իրենց տանը, որպեսզի կարողանար ներս մտնել, քանի որ իրենք դուռը չեն բացել: Ներկայումս Մերիի նկատմամբ բողոք կամ պահանջ չունի, նա հատուցել է պատճառված վնասը, վերադարձրել է մատանիները` ոստիկանություն դիմելուց հետո: Նոյեմբերի 14-ին Մերիին ասել է, որ մատանիները տա և նա բերել է դրսում` նրանց տան մոտ տվել է իրեն: Դեպքից առաջ Մերին իրենց տուն գնացել է մոտավոր 15-20 անգամ, նա անընդհատ ինչ-որ բան է թողել, որպեսզի կրկին գա: Իրենց շփումը տանից բացի, եղել է նաև դրսում, հանդիպել է Մերիին, նրա հետ միասին խանութ են գնացել, սակայն շատ մտերիմ չեն եղել: Իսկ Մերիին կասկածել է, որ նա ցանկանում է իր տանից գողություն կատարել, քանի որ միշտ ինչ-որ մանր բաներ է թողել իրենց տանը: Կասկածներից հետո շարունակել է նրա հետ խանութ գնալ: Երեխան իրեն չի լսել և դուռը բացել է, իսկ Մերին հրել է դուռը և ներս է մտել: Էդգարը իրեն պատմել է, որ ինքը դուռը բացելուց չի եղել, սակայն Մերին մի քանի անգամ պնդել է և իրեն ստիպել է, որ բացի, ասել է, որ հեռախոսը պետք է վերցնի: Նախկինում եղել են դեպքեր, որ ինքը տանը չի եղել, եղել է միայն Էդգարը և Մերին գնացել է իրենց տուն: Երբ տեսել է, որ ննջասենյակը խառնված վիճակում է, իսկ զարդատուփը բաց, նրան հարցրել է, թե ինչ է վերցրել, Մերին ասել է, որ որևէ բան չի վերցրել և այդ ժամանակ չէր հասցնի վերցնել, քանի որ իրեն տեսել է և անակնկալի է եկել, այսինքն նա այդ պահին չի վերցրել, բայց այդ օրն է վերցրել, սակայն ոչ իր ներկայությամբ: Մինչ այդ դեպքը Մերին իրենց տանից այլ գողություն չի կատարել և նման դեպքի ինքը ականատես չի եղել: Մերին ասել է, որ կարող է իր գրպանները ստուգի և տեսնի, որ այնտեղ որևէ բան չկա, ինքը ստուգել է: Մինչ գողություն կատարելը ինքը գնացել է Մերիի հետևից նրանց տուն և ցանկացել է իմանալ նա ինչու համար չի երևում, հնարավոր է ինչ-որ բան է պատահել: Մերիին «Կարմիր խաչից» երկու տարի է ինչ ճանաչում է, սակայն նրա հետ այդ ժամանակ մտերիմ չի եղել, նրան ուղղակի այնտեղ տեսել է և միմյանց բարևել են: Գողությունից հետո գնացել է նրանց տուն, հետաքրքրվել Մերիից, թշնամական չի հարցրել, ուղղակի հարցրել է: Դեպքից հետո երկու անգամ է գնացել նրանց տուն` Մերիին հարցրել, մեկ անգամ մորից, հաջորդ անգամ էլ քրոջն ասել, որ Մերին չի երևում «հո բան չի պատահել», իսկ նա ասել է, որ ամեն ինչ նորմալ է: Իրեն զանգել են հարցրել Մերիի տեղը գիտի, թե ոչ, քանի որ նրան չեն գտել, իսկ ինքն էլ դրա համար հետաքրքրվել է նրանով իմանալու համար, թե ինչ է պատահել: Ինքն ու Մերին շատ մոտ չեն ապրում, սակայն հեռու էլ չեն: Նրա հետ ծանոթացել է բակում, երբ Մերին խաղացել է իրենց շենքի բակի երեխաների հետ: Վկայի նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելուց հետո վերջինս հայտնել է, որ ավետարանչական եկեղեցուց չի ձևավորվել իր և Մերիի հարաբերությունները, ուղղակի նրան այնտեղ տեսել է, որ գալիս է եկեղեցի: Մինչև դեպքի օրը նախկինում եղել է դեպք, որ ինքը տանը չի եղել և Մերին իրենց տուն է գնացել: Երբ ինքը տանն է եղել նա եկել է իրենց տուն, օրը մի քանի անգամ:
Տուժող Դիանա Էքսերջյանը դատաքննության ընթացքում լրացուցիչ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Գարասայունցը հեռախոսը իրենց տանն է թողել և ասել, որ այն մնա և ինքը մի քիչ հետո կգա այն կվերցնի, սակայն չի կարող ասել, թե ինչի համար, լիցքավորելու հետ կապված խնդիր չի եղել, ուղղակի թողել է և ասել, որ հետո կվերցնի: Հեռախոսը լիցքավորման մի քանի օր առաջ էր բերել: Նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելուց հետո տուժողը հայտնել է, որ հեռախոսը լիցքավորման է բերել դեպքից մի քանի օր առաջ, իսկ նոյեմբերի 13-ին/14-ին/ բերել է թողել առանց լիցքավորման և գնացել է, ասել է, որ կգա հետո, որը տևել է 3-4 ժամ: Հետո ինքը երեխային սպորտի է տարել և եկել է տեսել արդեն այս դեպքը: Գարասայունցից բողոք կամ պահանջ չունի, նա վերադարձրել է մատանին, նրա հետ հաշտվել է: Մերիի տանից դուրս գալուց հետո իջել է նրա հետևից, նա ասել է, որ ստուգի գրպանները, ինքը ստուգել է նրա գրպանները և պայուսակը, սակայն մատանիները նրա գրպաններում և պայուսակում չի եղել: Դրանից 1 ամիս առաջ էր Մերիին ցույց տվել զարդերը, 3 օր առաջ չէր ցույց տվել: Հնարավոր չէր մատանիները ցույց տալու ժամանակ ընկած լիներ, զարդերը եղել են տեղում: Չի հիշում, երբ է ստուգել զարդերի առկայությունը զարդատուփում, զարդերը այնտեղ են եղել, չգիտի, թե նա որ օրն է վերցրել զարդերը, նա հաճախակի է գնացել իրենց տուն, սակայն չի կարող ասել, որ օրն է կոնկրետ վերցրել: Նա վերադարձրել է մատանին և իր համար կարևոր չէ, թե երբ է տարել: Երբ տեսել է մատանիները չկան, այդ ժամանակ է դիմել ոստիկանություն, օծանելիքի համար չի դիմել, իսկ ոսկյա մատանին դրսում է Մերին վերադարձրել, բիժուն բերել է տուն: Մերիին միայն մեկ անգամ է զարդերը ցույց տվել: Կոնկրետ օրը և ամիսը չի հիշում, ինքը չգիտի, թե նա որ օրն է վերցրել, հնարավոր է, որ այլ օր էլ վերցրած լինի: Մերիի պայուսակն է ստուգել և գրպանները: Մերին երեխային չի հրել, դուռն է հրել, որ ներս մտնի, այսինքն նա երեխային համոզելով է ներս մտել, այլ ոչ թե հրելով: Ինքը այնպես է հասկացել, որ նրա նպատակը հեռախոսը վերցնելը չի եղել:
Տուժող Դիանա Էքսերջյանը նախաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Մերի Գարասայունցի հետ ծանոթացել է Վ.Վաղարշյան փողոցում գտնվող շենքերից մեկում ամերիակահայ բարեգործներից մեկի կողմից կառուցված ավետարանչական եկեղեցում, ուր Մերին ևս հաճախակի այցելում էր: Քանի որ Մերին բնակվում էր իրենց շենքի հարևանությամբ և ինքը տեսել է նրան տվյալ եկեղեցում, խղճարահարություն է առաջացել նրա նկատմամբ և օգնության նպատակով երբեմն իրենց տուն է հրավիրել: 2015 թվականի հոկտեմբեր ամսին առաջին անգամ նրան հրավիրել է իր բնակարան: Մտնելով իր բնակարան նա ուսումնասիրել և ասել է, «էս ինչ սիրուն տներ ունեք», որին ինքը պատասխանել է, որ մայրն է տունը վերանորոգել մինչև 2014 թվականի մարտ ամիսը` ԱՄՆ մեկնելուց առաջ: Նրան նաև հայտնել է, որ մայրը ամռանը` օգոստոս ամսին, դստեր ծննդյան կապակցությամբ սպիտակ ոսկյա մատանի է նվեր ուղարկել և մատանին, որը սպիտակ տուփով դրել էր ննջասենյակի գրքերի պահարանում, հանել է այն, բացել և նրան ցույց է տվել: Այնուհետև ցույց է տվել կանաչ խխունջանման զարդատուփը, որում դրված են եղել ԱՄՆ-ից ուղարկված արծաթյա 6 ականջօղերը և 1 արծաթյա մատանի: Իսկ մոր սենյակում նրան ցույց է տվել իր բիժուտերիաները, որոնք դրված են եղել զգեստապահարանի մեջ: Նա իրենից խոհանոցում ծխելու թույլտվություն է խնդրել, որին ինքը համաձայնվել է, սակայն իր մոտ դա բացասական տպավորություն է թողել, և որոշել է զգուշանալ նրանից: Այդ օրը նրան հագուստ է նվիրել: Հաջորդ օրվանից Մերին սկսել է իրեն տարօրինակ պահել, եկել է իր բնակարան և այնտեղ ծխելու թույտվություն հարցրել: Ինքը նրան արգելել է և առաջարկել շենքի միջանցքում ծխել: Եկել է և հայտնել, որ դուրսն է մնացել և թույլ տա իր բնակարանում գիշերել: Բայց նրա հորաքույրը բնակվել է մի քանի տուն այն կողմ, ուստի կարող էր գիշերել նրա տանը: Մերին հաճախակի իր տանն էր թողնում իր հեռախոսը կամ պայուսակը և, որ զարմանալի է, իր դստեր պարի պարապմունքների ժամերին: Մի քանի անգամ նույնիսկ պարտքով փող է խնդրել, սակայն ինքը մերժել է: Նախազգուշանալով, որդուն հորդորել է Մերիի գալու դեպքում չբացել դուռը և նա այդպես էլ արել էր: 2015 թվականի նոյեմբերի 11-ին դուստրը չի ցանկացել պարի գնալ, իսկ Մերին սովորականի նման իր տանն էր թողել իր պայուսակը և ծխախոտը: Իսկ քանի որ դստեր պարի պարապմունքները տևում էին 16:30-ից մինչև 19:00-ն, այդ ժամանակահատվածում էլ Մերին ժամանել էր իրենց բնակարան, սակայն քանի որ իրենք այդպես էլ չեն գնացել պարի պարապմունքի, իսկ ինքը բացել է բնակարանի դուռը, Մերին զարմացել է, որ ինքը տանն է: Նրան է տվել իր ծխախոտը և պայուսակը: Ուրբաթ օրը 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին առավոտյան վաղ ժամը 10:00-ի սահմաններում, գնացել է իր տուն, հեռախոսը դրել կոշիկների պահարանի վրա և անմիջապես դուրս եկել: Ինքը զարմացել և չի կողմնորոշվել ինչ անել: Ժամը 15:30-ի սահմաններում դստեր հետ դուրս է եկել պարի պարապմունքի գնալու նպատակով և մեկ անգամ ևս զգուշացրել, որ Մերիի գալու դեպքում դուռը չբացի: Դստեր հետ տաքսի ավտոմեքենայով ուղևորվել է դեպի Այգեձոր փողոցի 78 դպրոց, որտեղ ու ընթացքում իր հաճախած եկեղեցու անդամներից Շուշաննան զանգել է և հայտնել, որ նվերներ է բերել եկեղեցու կողմից, ուստի արդեն իրենց շենքում է և կանչել է, որ տա նվերները: Ինքը ոտքով արագ տուն է բարձրացել: Շենքի առաջին հարկում Շուշաննան իրեն էր սպասում և իրենք միասին վերելակով բարձրացել են բնակարան, և բանալիները պայուսակից հանելու ընթացքում Շուշաննան ասել է, որ բնակարանի դուռը բաց է և բանալի հանելու կարիք չկա: Ինքը նկատել է, որ դուռը փակված է, սակայն ոչ ամբողջապես, ձեռքով հրել է այն, ներս մտել և իր ննջասենյակում նկատել, որ Մերին ապշած նայում է իրեն, քանի որ լսել էր իրենց ոտնաձայները, նա կանգնած է եղել իր ննջասենյակի անկողնու կողային հատվածում դրված փոքր պահարանի կողքը, իսկ պահարանի վրա դրված էր զարդատուփը բացված վիճակում: Պահարանի շորերը եղել են թափթփված, նրան հարցրել է, թե ինչ է անում իր ննջասենյակում և ինչու է զարդատուփը պահարանի վրայից վերցրել, դրել անկողնու կողքին դրված պահարանի վրա: Նա հայտնել է, որ որևէ բանից տեղյակ չէ և որևէ բան չի գողացել: Ինքը ջղայնացել է որդու վրա` դուռը բացելու համար, իսկ Մերիին հարցրել է, թե ինչու է եկել հատկապես իր բացակայության ժամանակ, նա հայտնել է, որ այլևս իր տուն չի գա ու անմիջապես դուրս է եկել բնակարանից: Ինքը նրա հետևից դուրս է եկել և առաջին հարկում նրան քաշքշել է, որի ժամանակ նրա ջինսի կոճկվող հատվածների շրջանից ընկել են երկու օծանելիքներ, որոնք իրեն ուղարկել էր մայրը, յուրաքանչյուրը շուրջ 80 ԱՄՆ դոլար գումար արժողությամբ: Ընկած օծանելիքները ինքը հետը տուն է բարձրացրել: Շուշաննան առաջարկել է զրուցել, այնուհետև գնացել է: Շուշաննայի գնալուց հետո մոր ննջասենյակում ստուգել է և նկատել, որ տվյալ սենյակում դրված բիժուտերիա հանդիսացող «Դ» տառով 500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ականջօղերը, մեկ 1000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ մատանի և մեկ հատ էլ մոր ուղարկած շուրջ 300 ԱՄՆ դոլար գումար արժողությամբ սպիտակ ոսկյա մատանին բացակայում է: Տվյալ զարդերը նա վերցրել է մոր ննջասենյակի զգեստապահարանում դրված զարդերի մեջից: Որդին իրեն հայտնել է, որ երբ Մերին եկել է իրենց բնակարան, դուռը ինքը չի բացել, Մերին ասել է. «Բացի, ես եմ ասում, հեռախոսս ձեր տանն եմ թողել»: Որդին դռան արանքից հեռախոսը տվել է Մերիին, սակայն Մերին հրել է դուռը, առանց թույլտվության ապօրինի մտել է իրենց բնակարան, որդուն էլ ասել է, որ գնա հյուրասենյակ, քանի որ ինքը հեռախոսով է խոսելու: Ինքը նկատել է, թե ինչպես է Մերին սկզբում մոր ննջասենյակ մտնում, իսկ այնուհետև իր: 2015 թվականի նոյեմբերի 14-ին ժամը 09:30-ի սահմաններում, Մերին գնացել է իր բնակարան, թակել է դուռը, ինքը կարծելով, որ ոստիկանությունից են, հագնվել է և բացել դուռը: Նկատել է, որ Մերին է և լաց է լինում: Հայտնել է, որ մայրը վատ վիճակում է իր կողմից ոստիկանություն դիմելու հետևանքով, ասել է, որ ինքն է վերցրել մատանիները և դրանք կվերադարձնի: Ինքը նրա հետ գնացել է «ԴԻԴԻԴԻ» հյուրանոցային համալիրի մոտ, որտեղ նա հայտնել է, որ սպասի իրեն մինչ կբերի մատանին, որից հետո ինքը նրան սպասել է շուրջ երեք ժամ, որից հետո նա վերադարձել է քրոջ Էլենի հետ: Ասֆալտի վրա նա կքանստել է, ջինսի հետևի գրպանից հանել և գետնին է դրել մատանին, բարձրացել և քրոջ հետ հեռացել է: Ինքը գնացել և գետնից վերցրել է ոսկյա մատանին: Գիշերը 23:00-ի սահմաններում, եկել է իր բնակարան, որտեղ տվել է իր մատանին: Մերին իրեն հայտնել է, որ իր ծնողները Վաղարշապատ են գնացել և նա գիշերելու տեղ չունի, ինքը նրան հայտնել է, որ կարող է իր հորաքրոջ տանը քնել, իսկ երբ հաջորդ օրը տեսել է քրոջը, հարցրել է, թե որտեղ է քնել Մերին, նա պատասխանել է, որ տանը: Ի դեպ, նա զարմացել է իր հարցից, իսկ երբ Մերիին հարցրել է, թե որտեղ է քնել, նա պատասխանել է, որ աստիճաններին ամբողջ գիշեր նստած է եղել, ինքը հայտնել է, որ չի կարող այդպիսի բան լինել, նա էլ հեռախոսը հանել է պայուսակից, դրել է լիցքավորման իր հեռախոսի լիցքավորման սարքով: Մերին սկզբում իր տուն գալով հայտնել է, որ ինքը չի վերցրել մատանիները, բայց կարող է սարքել և տալ: Ինքը նրան ասել է, որ մատանիները իր մոտ են գտնվում, որին ի պատասխան նա առաջարկել է գնալ իր տուն դրանք տալու նպատակով
Տուժող Դիանա Էքսերջյանը նախաքննության ընթացքում հայտնել է նաև, որ Մերին մոր ննջասենյակում դրված պահարանի առաջին դարակից հափշտակել է իր սպիտակ ոսկյա մատանին, ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքներից պատրաստված մեկ այլ մատանի, «Դ» տառի ձև ունեցող արծաթագույն ականջօղի մի հատը, քանի որ մյուս հատը կորցրել էր: Ծանոթացել է փորձագետի եզրակացությանը, համաձայն որի մատանիների արժեքները ըստ համապատասխանաբար 50.000 ՀՀ դրամ գումար և 1.000 ՀՀ դրամ գումար է, որին ինքը որևէ առարկություն չունի: «Դ» տառի ձև ունեցող արծաթագույն ականջօղերը գնել է շուրջ 1.000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ: Շենքի միջանցքում Մերիին քաշքշելիս նրա մոտից ընկել են օծանելիքի երկու փորձանմուշներ, որոնք իրենցից արժեք չեն ներկայացնում: Մայրը ԱՄՆ-ից ուղարկել է երկու օծանելիքներ` յուրաքանչյուրը շուրջ 80 ԱՄՆ դոլար գումար արժողությամբ և դրանց հետ ուղարկել է դրանց փորձանմուշները, որոնք արժեք չեն ներկայացնում: Այսինքն, նկատի է ունեցել, որ Մերիին քաշքշելիս մոտից ընկել են այդ օծանելիքների փորձանմուշները: Նրան քաշքշելիս նրա ջինսե տաբատի կոճկվող հատվածների շրջանից ընկել են օծանելիքների երկու փորձանմուշներ, որոնք արժեք չեն ներկայացնում: Մերիին ցույց է տվել սպիտակ ոսկյա մատանին, որը սպիտակ տուփով դրված է եղել իր ննջասենյակի գրքերի պահարանում, սակայն Մերիին ցույց տալուց հետո մատանին տուփով տեղափոխել է մոր ննջասենյակում տեղադրված պահարանի առաջին դարակ և դրել մյուս զարդերի հետ: Առերես հարցաքննության ժամանակ հայտնել է, որ ննջասենյակի դռան ձախ հատվածում տեղադրված պահարանի կողային հատվածում է նկատել Մերիին, պահարանը դրված է դռան ձախ հատվածում մահճակալից որոշ հեռավորության վրա, առերես հարցաքննության ժամանակ հավանաբար շփոթվել է և ցուցմունքում այդպես է նշել: Շուշաննան ականատես է եղել, որ Մերին ննջասենյակում կանգնած է եղել բացված զարդատուփի կողային հատվածում, սակայն նա այժմ Հայաստանից մեկնել է:
Տուժող Դիանա Էքսերջյանի և մեղադրյալ Մերի Գարասայունցի առերես հարցաքննության ընթացքում Դիանա Էքսերջյանը հայտնել է, որ 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին, երբ վերադարջել է տուն` ննջասենյակի դռան ձախ հատվածում տեղադրված պահարանի կողային հատվածում նկատել է Մերիին, իսկ պահարանի վրա դրված զարդատուփը` բացված վիճակում: Մերին հայտնել է, որ որևէ բանից տեղյակ չէ և որևէ իր չի գողացել: Ինքը ջղայնացել է որդու վրա դուռը բացելու համար, իսկ Մերիին ուղղված այն հարցին, թե ինչու է եկել հատկապես իր բացակայության ժամանակ, նա անմիջապես դուրս է եկել բնակարանից: Ինքը նրա հետևից դուրս է եկել և առաջին հարկում քաշքշել, որի ժամանակ նրա ջինսի կոճկվող հատվածների շրջանից ընկել են երկու օծանելիքներ: Շուշաննայի գնալուց հետո մոր ննջասենյակում ստուգել է և նկատել, որ տվյալ սենյակում դրված բիժուտերիա հանդիսացող «Դ» տառով 500 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ ականջօղերը, մեկ 1000 ՀՀ դրամ գումար արժողությամբ մատանի և մեկ հատ էլ մոր ուղարկած շուրջ 300 ԱՄՆ դոլար գումար արժողությամբ սպիտակ ոսկյա մատանին բացակայում են: Տվյալ զարդերը Մերին վերցրել էր մոր ննջասենյակի զգեստապահարանում դրված իր զարդերի մեջից, սակայն այժմ Մերիի նկատմամբ որևէ բողոք և որևէ պահանջ չունի:
Առերես հարցաքննության ընթացքում Մերի Գարասայունցը հայտնել է, որ երբ Դիանա Էքսերջյանը մտել է բնակարան, ինքը գտնվել է նախասրահից ննջասենյակ տանող դռան անմիջապես հարևանությամբ, Դիանան ներս է մտել և գոռացել է իր և որդու վրա: Այնուհետև հայտնել է, որ տնից որևէ բան կորելու դեպքում իրեն է մեղադրելու: Ինքը արագ դուրս է եկել տանից, իջել է ներքև, Դիանա Էքսերջյանը ներքևում իրեն ստուգելով` համոզվել է, որ որևէ բան չի գողացել: Մատանիները ինքը վերցրել է դրանից երկու օր առաջ:
Անչափահաս վկա Էդգար Էքսերջյանը առաջին ատյանի դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքի օրը Մերին եկել է իրենց տուն և ասել, որ հեռախոսը տա, քանի որ տեղ պետք է զանգի, ինքը բացել է դուռը և տվել հեռախոսը, սակայն նա հրել է դուռը և արագ մտել, հետո ինքը գնացել է համակարգչով խաղալու, իսկ նա մտել է սենյակից սենյակ:: Այդ ժամանակ իրենք եղել են միջանցքում, ինքը մի քիչ սպասել է, ապա Մերին ասել է, որ գնա ժամը ասի և ինքը գնացել է հյուրասենյակ, իսկ նա մտել է մոր սենյակ: Նախկինում եղել են դեպքեր, որ Մերին իրենց տուն է գնացել, մոտավոր 5-6անգամ: Եղել են դեպքեր, որ Մերին միայնակ է գնացել իրենց տուն, տեսել է, որ մայրը տանը չէ, սպասել է մինչև մոր վերադարձը, շքամուտքում էլ է սպասել: Եղել են նաև դեպքեր, որ ինքն ու մայրը տանն են եղել և նա նույնպես եկել է իրենց տուն: Մայրը դեպքի օրը և դրանից առաջ նույնպես, իրեն արգելել է, որպեսզի Մերիի առջև դուռը բացի: Դեպքի օրը բացել է, քանի որ նա հեռախոսն էր թողել, իսկ մնացած անգամները բացել է, քանի որ ամեն անգամ մի բան թողել է: Մոր արգելելուց հետո` դուռը բացելու վերաբերյալ, եղել է դեպք, որ մայրը տանը լինի և Մերին գա: Դուռը բացելուց հետո Մերին ուժ չի գործադրել, ինքը այդ ժամանակ ցանկացել է դուռը փակել, սակայն Մերին դուռը հրել է և ներս մտել, սակայն ինքը Մերիին խոսքով կամ արարքով չի արգելել, դուռը չի պահել, որ նա ներս չմտնի: Ինքը ցանկացել է դուռը փակել,սակայն Մերին դուռը հրել է և մտել:
Վկա Էդգար Էքսերջյանը նախաքննության ընթացքում ըստ էության նույնաբովանդակ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ բնակվում է մոր և քրոջ` Ջուլիանայի հետ միասին: Սովորում է Ռուբեն Սևակի անվան 151 դպրոցի 5-րդ դասարանում: Մերին մի քանի անգամ եկել է իրենց տուն, նստել է հյուրասենյակում և հեռուստացույց նայել: Բացի դրանից մի օր Մերին գնացել է իրենց տուն, իսկ մայրը սկսել է նրան ցույց տալ իրենց տունը, իսկ ինքը այդ ժամանակ հյուրասենյակում համակարգչով խաղալիս է եղել: Մերին նույնիսկ իրենց տանը ծխել է: Երբեմն իր հեռախոսն ու պայուսակն է իրենց տանը թողել, իսկ նոյեմբեր ամսին մի օր, երբ մայրը քրոջը` Ջուլիանային տարել է պարի պարապմունքի, Մերին եկել է իրենց տուն, թակել դուռը, իսկ, քանի որ մայրը իրեն նախապես զգուշացրել էր հատկապես Մերիի գալու դեպքում չբացել դուռը, ուստի նրան պատասխանել է, որ չի կարող դուռը բացել: Մերին հայտնել է, որ պետք է իր հեռախոսը վերցնի, ուստի նախասրահում գտնվող կոշիկների պահարանի վրայից վերցրել է հեռախոսը և տվել Մերիին` դռան արանքից: Սակայն Մերին հրել է դուռը դեպի իրեն, ներս մտել, ապա ասել է, որ պետք է խոսի հեռախոսով, իսկ շենքի միջանցքում ցուրտ է, հետո ասել է, որ գնա հյուրասենյակ, շարունակի խաղալ, իսկ ինքը կխոսի հեռախոսով: Ինքը հյուրասենյակում խաղացել է և տեսել, որ Մերին մտել է տատիկի սենյակ, իսկ հետո մայրիկի ննջասենյակ: Քանի որ դուռը չէր փակվել, մայրը ներս է մտել, ջղայնացել իր վրա, որ դուռը բացել է, հետո գնացել է և իր ննջասենյակում տեսել Մերիին, գոռացել նրա վրա: Մերին շտապ դուրս է եկել իրենց տանից, իսկ մոր հետ իրենց տուն եկած Շուշաննան իր հետ սպասել է ներսում: Հետո մայրը եկել է տուն: Երբ մայրը Մերիին տեսել է ննջասենյակում, նրան ասել է, որ այլևս իրենց տուն առանց իր թույլտվության չգնա: Չի հիշում, թե ինչ այլ խոսքեր է ասել: Մերիին նրա հեռախոսը տվել է դռան արանքից, նրան ներս չի հրավիրել, նա հրել է դուռը և առանց իր թույլտվության ներս մտել: Մերիին չի առաջարկել նստել հյուրասենյակում, ասել է, որ պետք է խոսի հեռախոսով: Չի հիշում մայրը Մերիի հետևից դուրս գալուց հետո, երբ տուն է եկել նրա մոտ որևէ իր եղել է, թե ոչ: Չի հիշում նաև Մերիի ննջասենյակից դուրս գալիս նրա մոտ որևէ իր եղել է, թե ոչ: Ինքը եղել է հյուրասենյակում և չի նկատել, թե ննջասենյակում Մերին ինչ է արել:
Վկա Էդգար Էքսերջյանի և մեղադրյալ Մերի Գարասայունցի առերես հարցաքննության ընթացքում Մերի Գարասայունցը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ին, երբ գնացել է Դիանա Էքսերջյանի բնակարան, դուռը թակել է, ներկայացել և հայտնել է, որ հեռախոսի հետևից է եկել, դռան արանքից Էդգար Էքսերջյանը հեռախոսը տվել է իրեն, իսկ ինքը թույլտվություն է հարցրել տուն մտնելու և Էդգարը դուռը բացել է և ինքը ներս է մտել, այնուհետև Էդգարը աթոռ է առաջարկել: Նախասրահում սկսել է հեռախոսով խոսել, ննջասենյակ չի մտել: Երբ Դիանա Էքսերջյանը եկել է բնակարան, իրեն տեսել է նախասրահում կանգնած, ասել, որ տանը որևէ իր կորելու դեպքում իրեն է մեղադրելու: Ինքն անմիջապես դուրս է եկել բնակարանից և իջել է առաջին հարկ: Դիանա Էքսերջյանը իջել է իր հետևից, պայուսակի պարունակությունը ցույց տալով ապացուցել է, որ որևէ իր չի վերցրել:
Առերես հարցաքննության ընթացքում Էդգար Էքսերջյանը հայտնել է, որ դուռը բացելու ժամանակ Մերին ուժ չի գործադրել, ինքը այդ ժամանակ ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նա դուռը հրել է և ներս մտել, սակայն ինքը Մերիին խոսքով կամ արարքով չի արգելել, դուռը չի պահել, որ նա ներս չմտնի: Ինքը ցանկացել է դուռը փակել,սակայն Մերին դուռը հրել է և մտել:
Համաձայն դատանյութագիտական և դատաապրանքագիտական փորձաքննության թիվ 54251504 եզրակացության` փորձաքննությանը ներկայացված զարդերից մեկը ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից պատրաստված 2.758գ կշռով և 1 հատ անգույն քարով դեղին գույնի մատանի է, իսկ մյուսը` 583հարգի ոսկու համաձուլվածքից պատրաստված 2.438գ ընդհանուր կշռով 6 անդամանդներով և 1 տոպազ քարով սպիտակ գույնի մատանի, որոնց ընդհանուր շուկայական արժեքը կազմում է 51.000 ՀՀ դրամ գումար:
Ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից և ոսկու համաձուլվածքից պատրաստկած մատանիները զննվել են և ճանաչվել որպես իրեղեն ապացույցներ:
Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի հետևությունները հիմնավորվում են գործի փաստական տվյալների ամբողջությամբ, իսկ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները հերքվում են նաև հետևյալով:
- Վերաքննիչ դատարանի դատաքննության ընթացքում նույնպես Մերի Գարասայունցն իրեն մեղավոր ճանաչեց միայն գողություն կատարելու մեջ, պնդեց իր նախաքննության ընթացքում տված ցուցմուքները և կրկին հայտնեց, որ ինքը Դիանա Էքսերջյանի ոսկյա մատանին գաղտնի հափշտակել է 2015 թվականի նոյեմբերի 13-ից երկու օր առաջ, երբ վերջինս իրեն ցույց է տվել զարդեղենը և մատանին ընկել է գետնին, որից հետո այն աննկատ վերցրել և դրել է գրպանը, իսկ նոյեմբերի 13-ին Դիանա Էքսերջյանի տուն է գտանել միայն հեռախոսը վերցնելու նպատակով և երբ նա վերադարձել է տուն իրեն տեսել բնակարանի ներսում, զայրացել է տնից դուրս հրավիրել: Ինքը վերելակով 6-րդ հարկից իջել է և երբ դուրս է եկել վերելակից, Դիանա Էքսերջյանը ոտքով իջած է եղել և իրեն երկրորդ հարկի աստիճանահարթակ տանելով` ամբողջապես, նաև ներքնահագուստները ստուգել է, սակայն իր մոտ եղել են միայն օծանելիքի երկու փորձանմուշները, որոնք տարել էր վերադարձնելու Դիաննային: Եթե ինքը այդ օրը ոսկյա մատանին վերցրած լիներ, ապա Դիանա Էքսերջյանը իր մոտից այն կհայտնաբերեր:
- Տուժող Դիանա Էքսերջյանը վերաքննիչ դատարանում հայտնեց, որ ճիշտ է ինքը 2016 թվականի նոյեմբերի 13-ին իրականում Մերի Գարասայունցին ոտքից գլուխ ստուգել է ու ոսկյա մատանին նրա մոտից չի հայտնաբերել, սակայն հնարավոր է, որ նա այն թաքցրած է եղել վերելակի մեջ, քանի որ մինչ այդ ինքը ստուգած է եղել իր զարդերը և որևէ զարդ այնտեղից չի պակասել, ինչն էլ հաստատում է, որ Մերին հենց այդ օրն է այն հափշտակել: Ամեն դեմքում ինքը նրա հետ հաշտվել է և որևէ բողոք պահանջ չունի:
- Գործի կոնկրետ փաստական հանգամքների պայմաններում,
երբ Մերի Գարասայունցը ինչպես դատաքննության, այնպես էլ նախաքննության ընթացքում տված իր բոլոր ցուցմունքներում ընդունելով հանդերձ, որ Դիանա Էքսերջյանի տնից ոսկյա մատանի է գողացել, սակայն դա արել է 2015թ-ի նոյեմբերի 11-ին,
երբ նոյեմբերի 13-ին վերջինս ամբողջապես զննել է Գարասայունցին և նրա մոտից ոսկյա մատանի չի հայտնաբերել և այդ առթիվ տուժող Էքսերջյանը տվել է հակասական ցուցմունքներ,
երբ գործով այլ ապացույց ձեռք չի բերվել, որը կարող էր վկայել Մերի Գարասայունցի կողմից Դիանա Էքսերջյանի տնից ոսկյա մատանին բացահայտորեն հափշտակելու մասին` առկա են չփարատված կասկածներ և «հիմնավոր կասկածից» վեր ապացուցողական չափանիշով հնարավոր չէ հաստատված համարել, որ հափշտակությունը կատարվել է կողոպուտի եղանակով:
Անմեղության կանխավարկածի հիմնարար քրեադատավարական սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ, նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի:
Այս առումով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…)33. Սույն որոշման 29-32-րդ կետերում կատարված իրավական վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վերհամոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…): Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում:» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը):
Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած(…)»:
- Գործը քննելիս և լուծելիս Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից պահպանվել են ՀՀ Սահմանադրության, ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության, Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատություների պաշտպանության մասին Եվրոպական կոնվենցիայի, ինչպես նաև ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումների պահանջները:
-Ինչ վերաբերում է մեղադրողի կողմից վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությանը` կապված նրա հետ, որ առաջին ատյանի դատարանը բացառապես քննարկել է Մ.Գարասայունցի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ և 177-րդ հոդվածներով նախատեսված հանցագործությունների՝ համապատասխանաբար կողոպուտի և գողության, հատկանիշների առկայության կամ բացակայության հարցերը՝ ուշադրության չարժանացնելով նույն օրենսգրքի 147-րդ հոդվածով նախատեսված բնակարանի անձեռնմխելիությունը խախտելու հանցակազմի առկայության կամ բացակայության հարցին, ապա վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 24-րդ հոդվածի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 147-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության համար քրեական պատասխանատվության ենթակա է այն անձը ում 16 տարին լրացել է նախքան հանցանք կատարելը, իսկ Մերի Գարասայունցը վերագրվող արարքը կատարելու պահին եղել է 15 տարեկան, ուստի տվյալ հանցագործության սուբյեկտ չի կարող հանդիսանալ:
Այսպիսով, դատաքննությամբ և գործով ձեռք բերված ապացույցների հիման վրա վերլուծելով գործի փաստական տվյալները, վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Մերի Գարասայունցի արարքի քրեաիրավական որակման հարցում առաջին ատյանի դատարանը հանգել է ճիշտ հետևության` հաստատված համարելով Մերի Գարասայունցի մեղքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն`
<<1. Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե`
(…)
5) սույն օրենսգրքով նախատեսված դեպքերում տուժողը հաշտվել է կասկածյալի կամ մեղադրյալի հետ:
(…)>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 73-րդ հոդվածի համաձայն`
<<Ոչ մեծ ծանրության հանցանք կատարած անձը կարող է ազատվել քրեական պատասխանատվությունից, եթե նա հաշտվել է տուժողի հետ և հատուցել կամ այլ կերպ հարթել է նրան պատճառած վնասը>>:
Վերաքննիչ դատարանի դատաքննության ընթացքում` տուժող Դ.Էքսերջյանը հայտնեց, որ հաշտվել է Մերի Գարասայունցի հետ և նրանից որևէ պահանջ չունի, ամբաստանյալը և նրա օրինական ներկայացուցիչ Ս.Ստեփանյանը նույնպես հայտնեցին, որ իրենք տուժողի հետ հաշտվել են և գտնվում են լավ փոխհարաբերությունների մեջ:
Տվյալ դեպքում առկա է հաշտության հիմքով ամբաստանյալ Մերի Գարասայունցին քրեական պատասխանատվությունից ազատելու վերոգրյալ նախապայմանները, մասնավորապես ամբաստանյալ Մերի Գարասայունցին մեղսագրվող հանցանքը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` դասակարգվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին:
Այսպիսով, վերոգրյալ փաստական հանգամանքների վերլուծության արդյունքում, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ գործի վարույթը պետք է կարճել` Մերի Գարասայունցի հետ տուժող Դիանա Էքսերջյանի հաշտվելու պատճառաբանությամբ` ամբաստանյալին ազատելով քրեական պատասխանատվությունից:
Կապված պաշտպան Դ.Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքի հետ, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ տվյալ պայմաններում այն ըստ էության քննարկման և բավարարման ենթակա չէ, նկատի ունենալով, որ բողոքը բերված է Մերի Գարասայունցի նկատմամբ դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ նշանակելու միջնորդությամբ:

Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ, 393-395-րդ հոդվածներով վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մեղադրող Է.Պետրոսյանի և պաշտպան Դ.Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել:
Մերի Սարգսի Գարասայունցի վերաբերյալ թիվ ԵԱՔԴ/0233/01/15 գործի վարույթը կարճել և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով Մերի Գարասայունցին քրեական պատասխանատվությունից ազատել տուժողի հետ հաշտվելու հիմքով:
Ամբաստանյալ Մերի Գարասայունցի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ծնողի հսկողության հանձնելը, թողնել անփոփոխ մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված ոչ թանկարժեք մետաղների համաձուլվածքից և ոսկյա համաձուլվածքից պատրաստված մատանիները թողնել տուժող Դ.Էքսերջյանի տնօրինությանը:

Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանին` հրապարակումից մեկամսյա ժամկետում:

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ

Իսկականի հետ ճիշտ է

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ