Հիմնական

Գործի համար: ԵԱՔԴ/0200/01/15
Վիճակագրական տողի համար : 15.7

Պատասխանող

Տիգրան Մարդումյան
Տիգրան Մարդումյան Մարտուն
Տիգրան Մարդումյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Անդրանիկ Մնացականյան

Նարինե Հովակիմյան

Կարեն Մարդանյան

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Աննա Մաթևոսյան

Հոդվածներ

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

ՀՀ Քրեական օրենսգիրք

Հոդված 322 Մաս 1

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Անդրանիկ Մնացականյան

Նարինե Հովակիմյան

Կարեն Մարդանյան

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Աննա Մաթևոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Տիգրան Մարդումյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա իր հոր մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը` համասեփականատեր Ելենա Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2018-08-30 11:00 3 Կայացվել է
Քրեական վերաքննիչ 2018-07-03 17:00 3 Չի կայացվել
Քրեական վերաքննիչ 2018-06-05 16:30 3 Չի կայացվել
Քրեական վերաքննիչ 2018-05-23 14:00 3 Կայացվել է
Քրեական վերաքննիչ 2018-05-03 11:00 3 Կայացվել է
Քրեական վերաքննիչ 2018-03-29 15:30 3 Կայացվել է
Քրեական վերաքննիչ 2018-02-15 11:00 3 Կայացվել է
Քրեական վերաքննիչ 2018-01-09 17:30 3 Չի կայացվել
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-11-10 10:00 1 Կայացել է
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-10-16 17:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-09-25 16:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-08-01 16:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-06-30 10:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-06-22 12:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-06-07 11:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-05-26 10:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-05-10 10:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-04-28 12:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-04-06 10:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-03-20 11:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-02-28 11:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-02-15 12:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-01-24 12:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-12-15 11:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-11-16 11:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-10-31 16:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-10-04 16:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-09-13 12:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-08-08 12:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-07-20 10:30 1 Կայացել է
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-06-10 11:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-03-04 10:30 2 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2016-01-27 10:30 2 Նշանակվել է դատական նիստ
ԵԱՔԴ/0200/01/15







ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ


«30» օգոստոսի 2018թ. ք.Երևան

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան)

Նախագահող դատավոր Ա.Մնացականյան
դատավորներ Կ.Մարդանյան
Ն.Հովակիմյան

քարտուղարությամբ Մ.Մահտեսյանի

մասնակցությամբ`
դատախազներ Ա.Առաքելյանի
Հ.Սաֆարյանի
տուժող Ե.Անանյանի
տուժողի ներկայացուցիչ Լ.Քոչարյանի
պաշտպան Է.Աղաջանյանի
ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանի

դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննելով թիվ ԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեական գործով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 10-ի դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2015 թվականի օգոստոսի 3-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ռ.Մախմուդյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 09115215 քրեական գործը:
2015 թվականի հոկտեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ռ.Մախմուդյանի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ռ.Մախմուդյանի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ռ.Մախմուդյանի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Ելենա Ավետիսի Անանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 137-րդ հոդվածով քրեական հետապնդում չի իրականացվել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
2015 թվականի նոյեմբերի 6-ին Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի վերաբերյալ թիվ 09115215 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան), որտեղ քրեական գործին շնորհվել է ԵԱՔԴ/0200/01/15 համարը:
2017 թվականի նոյեմբերի 10-ին թիվ ԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեական գործով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով.
-Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքով ճանաչվել է անմեղ և արդարացվել,
-Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, վերացվել է:
Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի պատճենը Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունում ստացվել է 2017 թվականի նոյեմբերի 28-ին:
2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ին Վերաքննիչ դատարան է ստացվել Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը, որը փոստային ծառայությանն է հանձնված եղել 2017 թվականի դեկտեմբերի 16-ին:
2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ին Վերաքննիչ դատարանի որոշմամբ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանի կողմից Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը վերաքննության կարգով բողոքարկելու` օրենքով սահմանված դատական ակտի հրապարակման պահից հաշվարկվող մեկամսյա ժամկետի բացթողումը վերականգնվել է, վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և ստացված քրեական գործը նշանակվել է դատական նիստում քննության:
2018 թվականի հունվարի 22-ին Վերաքննիչ դատարան է ստացվել Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի դեմ տուժող Ելենա Ավետիսի Անանյանի ներկայացուցիչ Լամարա Քոչարյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը, որը Վերաքննիչ դատարանի 2018 թվականի հունվարի 23-ի որոշմամբ թողնվել է առանց քննության` ժամկետանց լինելու պատճառաբանությամբ:
Վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.
Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով` այն բանի համար, որ «նա իր հոր` Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը` Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի համասեփականատեր Ելենա Ավետիսի Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան, և նրան պատճառվել է էական վնաս»:
Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռում, մասնավորապես նշված է.
«Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը, ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել:
Դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականին ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով երեխայի ծնվելուց հետո ստացել է Մարդումյան ազգանունը: 2013 թվականին ծնողների հետ կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո կնոջ և մանկահասակ երեխայի հետ միասին հեռացել են տանից և վարձակալական հիմունքներով բնակվել այլ վայրում: Դրանից հետո հաճախակի այցելել է ծնողներին` նրանց որպիսությունն իմանալու նպատակով: Հայրը զանգահարել է իրեն, ասել, որպեսզի կնոջ ու երեխայի հետ տեղափոխվի իրենց մոտ, սակայն մայրը` Ելենա Անանյանը, չի համաձայնվել` ասելով, որ չի ցանկանում իրենց հետ ապրել: Մի օր, գնալով ծնողների տուն, զգացել է, որ նրանց միջև վիճաբանություն է տեղի ունեցել: Նկատել է, որ մայրը հագնված է` պատրաստ տանից դուրս գալու, հարցրել է նրան, թե ուր է գնում, վերջինս պատասխանել է, որ իրենց չպետք է պատասխան տա, թե ուր է գնում և հեռացել է: Ամբողջ օրն անցկացրել է հոր կողքին, և որպեսզի վերջինս մենակ չմնա, զանգահարել մորը, սակայն մայրը հեռախոսազանգերին չի պատասխանել: Տեսնելով, որ մայրը հեռախոսազանգերին չի պատասխանում` հայրն ասել է, որ զանգահարի հարսին, որպեսզի վերջինս երեխայի հետ տեղափոխվեն իր տուն: Ինքը զանգահարել է կնոջը, այնուհետև գնացել և նրանց հետ միասին վերադարձել է հոր մոտ: Հայրն ասել է, որ իրենք երեխայի հետ միասին մնան իր մոտ, իսկ Ելենային չի ցանկանում տեսնել: Հաջորդ օրը մայրը վերադարձել է, հայրը ասել է, որ չի ցանկանում նրան տեսնել: Ինքը մորն առաջարկել է զրուցել հոր հետ, որպեսզի հաշտվեն: Հաջորդ օրը հայրը մորը վռնդել է տանից և նա թողել ու հեռացել է: Ասել է, որ չի ցանկանում նրա հետ ապրել: Որոշ ժամանակ անց իրեն զանգահարել է թաղային ոստիկանը և հայտնել, թե մայրը բողոք է ներկայացրել ոստիկանություն, որ իբր իրեն տուն չեն թողնում: Մայրը մի քանի անգամ նաև ոստիկանի հետ միասին գնացել է իրենց տուն: Հայրը լինելով տան սեփականատերը և նկատելով, որ շատ են անհանգստացնում իրենց` կարգադրել է տան մուտքի դռան փականը փոխել, ինչն էլ ինքն արել է: Հայրը թույլ չի տվել, որպեսզի մայրը մուտք գործի բնակարան: Մայրը դիմել է դատարան` պահանջելով բնակարանի ½ մասը: Դրանից հետո մայրը գնացել, վերցրել է իր իրերը և հեռացել: Հայրն իրեն ասել էր, որ մորը տուն չթողնի մինչև կպարզվի, թե ինչ է որոշել դատարանը: Իր հոր և մոր հարաբերությունները վատացել են 2013 թվականից, երբ իր երեխան ծնվել է: Նրանց հարաբերություններն ավելի են սրվել կապված հորը բուժող բժիշկի հետ, ում դիմել էր մայրը: Հոր մահից հետո, երբ մայրը գնացել է իրենց տուն, ինքը տանը չի եղել: Չի եղել դեպք, որ դրսում պատահաբար հանդիպի մորը, կամ վերջինս զանգահարի իրեն հարցնի, թե ինչու դուռը չի բացում, որպեսզի ինքը մտնի տուն, ինքն էլ պատասխանի, որ չի բացում և չի էլ բացելու: Փականը փոխելուց հետո մի քանի անգամ մայրը դիմել է ոստիկաններին: Ոստիկանություն է դիմել նաև հայրը, պահանջելով, որ Ելենա Անանյանը չանհանգստացնի իրենց: Ոստիկանությունում իրենցից ստորագրություն են վերցրել միմյանց չանհանգստացնելու համար:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություններ` Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 337-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներով, որոշում կայացրեց հրապարակել վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2005 թվականից ընտանիքի հետ միասին բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, որը 1981 թվականին կոոպերատիվ հիմունքներով ձեռք է բերվել հոր` Մարտուն Մարդումյանի կողմից: Մինչ 2015 թվականը ծնողների հետ միասին բնակվել է մայրիկի` Ելենա Անանյանին պատկանող Երևան քաղաքի Արամ Խաչատրյան 33/2 շենքի թիվ 20-րդ բնակարանում, որը մայրը ստացել էր դեռևս 1976 թվականին, և չնայած որ այդ բնակարանը գրանցվել է նրա անվամբ և, քանի որ այն սեփականաշնորհվել էր հոր և մոր համատեղ կյանքի ընթացքում և մինչ այդ հայրը նշված բնակարանում կատարել է վերանորոգման աշխատանքներ, ուստի այն համարվել է համատեղ ամուսնության գույք: 2011 թվականի հոկտեմբեր ամսին մայրը 35.000 ԱՄՆ դոլար գումարի դիմաց վաճառել է նշված բնակարանը և ամբողջ գումարը որպես ավանդ ներդրել է բանկում: Ինքը հոր և մոր հարազատ երեխան չի հանդիսանում, իրեն որդեգրել են 1982 թվականին: 2011 թվականին ամուսնացել է Կարինե Մարդումյանի հետ: Մայրիկի և կնոջ միջև կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո կնոջ և դստեր հետ միասին տեղափոխվել են վարձակալական հիմունքներով բնակվելու: Վարձակալական հիմունքներով բնակվելու ժամանակահատվածում անընդհատ այցելել է ծնողներին, փորձել զրուցել նրանց հետ, որպեսզի վերջիններս թույլ տան վերադառնալ իրենց հետ ապրելու, սակայն մայրը միշտ չի համաձայնվել` պատճառաբանելով, թե իր կինն անբարոյական է, իսկ երեխան իր երեխան չէ: 2013 թվականի դեկտեմբերի 2-ին գտնվել է ծնողների տանը, երբ մայրն իրեն ասել է, որ ցանկանում է զրուցել իր կնոջ մայրիկի հետ, ինքն էլ պատասխանել է, որ նա գտնվում է իրենց տանը: Միասին գնացել են իրենց վարձակալած բնակարանը, որտեղ մայրը զոքանչի ներկայությամբ անբարո խոսքեր է ասել կնոջ հասցեին և վերցնելով սեղանին դրված երեխային կերակրելու համար նախատեսված շիշը, որի մեջ այդ պահին տաք ջուր է եղել, այն նետել է երեխայի ուղղությամբ, ով գտնվել է իր կնոջ գրկում: 2014 թվականի հուլիս ամսին մայրը զանգահարել է իրեն, հայտնել, որ հայրը վատացել է և խնդրել է, որպեսզի ինքը գնա և օգնի նրանց, ինչը և արել է: Հաջորդ օրը կրկին այցելել է հայրիկին և նկատել, որ մայրը պատրաստվում է տանից դուրս գալ: Մոր գնալուց հետո հայրն իրեն հայտնել է, որ վիճաբանել է կնոջ` Ելենա Անանյանի, ով իր հետ տարել է բնակարանի վերաբերյալ բոլոր փաստաթղթերը: Հայրն իրեն առաջարկել է, որպեսզի կնոջ ու երեխայի հետ տեղափոխվի իր հետ բնակվելու: Այդ ժամանակ գնացել է կնոջն ու երեխային վերցրել և տեղափոխվել է հոր հետ ապրելու: Հաջորդ օրը մայրը վերադարձել է և իրենց տեսնելով տանը` սկսել է վիճաբանել հոր հետ: Մոտ երկու շաբաթ միասին ապրելուց հետո մայրը հեռացել է տանից: Նրա հեռանալուց հետո հայրն իրեն առաջարկել է փոխել բնակարանի մուտքի դռան փականի միջուկը և ասել է, որպեսզի թույլ չտա մորը մուտք գործել բնակարան: Դրանից հետո մի քանի անգամ մայրը գնացել է, վերցրել իր անձնական իրերը և հեռացել: 2015 թվականի հունիսի 10-ին հայրը մահացել է: 2014 թվականի երկրորդ կեսին հայրը հայցադիմում է ներկայացրել դատարան` կնոջից` Ելենա Անանյանից ամուսնալուծվելու պահանջով, սակայն վճիռ չի կայացվել, քանի որ հայրը մահացել է: 2015 թվականի հունիսի 10-ին հոր մահից հետո մի քանի անգամ հանդիպել է մայրիկին և փորձել նրա հետ հաշտության եզրեր գտնել և բնակվել համատեղ հաշտ և համերաշխ, սակայն նա մշտապես չի համաձայնվել և պահանջել է բնակարանի իր մասնաբաժինը: Դրանից հետո մայրն այցելել է իրենց, ցանկացել է մուտք գործել բնակարան, սակայն ինքն ու կինը դուռը չեն բացել, թույլ չեն տվել նրան մուտք գործել բնակարան, քանի որ վախեցել են, որ նա կվնասի երեխային: Մայրը ևս մեկ անգամ այցելել է իրենց բնակարան, կրկին նույն պահանջով, սակայն այդ ժամանակ ինքը տանը չի գտնվել, իսկ կինը նրա առջև դուռը չի բացել: Հայրը բնակարանը կտակել է իրեն, կտակն իրենց տրամադրել է փաստաբան Արթուր Գասպարյանը և հայտնել, որ իրեն այն տրամադրել է Մարտուն Մարդումյանը: Հոր մահից մի քանի օր անց մայրը` եղբոր աղջկա` Գայանեի հետ միասին, գնացել է իրենց բնակարան, ուժգին թակելով դուռը, սկսել է պահանջներ ներկայացնել, ասելով, որ այդ բնակարանից ինքը մասնաբաժին ունի և գնացել է իր բաժինը ստանալու: Քանի որ մայրն ինչպես միշտ ագրեսիվ է տրամադրված եղել, իսկ կինն էլ եղել է հղի, կանխազգալով, որ կրկին վիճաբանություն է առաջանալու, առաջարկել է մորը հանդիպել հաջորդ օրը, առանց կողմնակի անձանց և փորձել լուծել իրենց միջև առկա խնդիրները: Գիտակցում է, որ մայրը, հաշվառված լինելով նշված բնակարանում, իրավունք ունի բնակվել այնտեղ: Որպես որդի պատրաստ է ընդունել իր ութսունամյա մորը, բնակվել նրա հետ և հոգ տանել նրա մասին: Սակայն մայրը շատ ագրեսիվ և թշնամաբար է տրամադրված իրենց հանդեպ, ատելությամբ է լցված ինչպես իր և կնոջ, այնպես էլ երկու տարեկան երեխայի նկատմամբ: Հաճախ դրսևորում է անկառավարելի վարքագիծ, առանց պատճառի կարող է հարձակվել կնոջ և երեխայի վրա, որի ականատեսն անձամբ է եղել: Քանի որ ամբողջ օրվա ընթացքում գտնվում է աշխատանքի մեջ, վախենում է հղի կնոջն ու երեխային թողնել մոր հետ միայնակ, մտածելով, որ վերջինս հերթական անգամ կարող է նրանց վնասել: Եթե մայրը խոստանա, որ այլևս ագրեսիվ վերաբերմունք չի ցուցաբերի իրենց նկատմամբ, պատրաստ է նրա հետ միասին ապրել նույն բնակարանում և հոգ տանել նրա մասին: Իրեն պարզաբանված չէ, իր գործողությունների արդյունքում Ելենա Անանյանին կոնկրետ ինչպիսի էական վնաս է պատճառվել, ինչ են նկատի ունեցել էական վնաս ասելով, ինչ չափման միավորով է չափվել էական վնասը: Առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում: Այդ բնակարանի միակ սեփականատերը եղել է իր հայրը՝ Մարտուն Մարդումյանը, ով դեռևս կենդանության օրոք, անձամբ թույլ չի տվել Ելենա Անանյանին մուտք գործել բնակարան: Հոր մահից հետո Ելենա Անանյանին բնակարան մուտք գործել չթույլատրելու հանգամանքը պայմանավորված է վերջինիս կողմից իր ընտանիքի անդամների նկատմամբ վիրավորանքներ, սպառնալիքներ հնչեցնելու պարագայով, ինչպես նաև նրա կողմից հղի կնոջ և մանկահասակ երեխայի նկատմամբ ագրեսիվ, անկառավարելի վարքագիծ դրսևորելու հնարավոր հանգամանքով:
Ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը հրաժարվեց հարցերին պատասխանելուց:
Դատական քննության ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1971 թվականին ամուսնացել է Մարտուն Մարդումյանի հետ: 1976 թվականին Երևան քաղաքի Արամ Խաչատրյան փողոցում բնակարան է ստացել, որը կազմել է 18մ²: Համատեղ երկար տարիներ համերաշխ ապրել են նշված հասցեում: 1982 թվականին որդեգրել են Տիգրան Մարդումյանին: Նշված հասցեում բնակվել են մինչև 2005 թվականը: 2005 թվականին գնացել և բնակվել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում: 2011 թվականին վաճառել է Արամ Խաչատրյան փողոցում գտնվող բնակարանը: Նույն թվականին Տիգրան Մարդումյանն ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով ամուսնությունից հետո ստացել է Մարդումյան ազգանունը: Մի անգամ, երբ ինքը տանը չի եղել, ինչ-որ մեկը սոցկայքով ծաղիկներ է նվիրել հարսին, ամուսնու մոտ կասկածանքներ են առաջացել և սկսել է նրանց հարաբերությունները վատանալ: Ամուսինն առաջարկել է երեխայի նկատմամբ անցկացնել ԴՆԹ փորձաքննություն, սակայն որդին ասել է, որ նման պարագայում կինն իրենից կբաժանվի: Կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո նրանք տեղափոխվել են վարձակալական հիմունքներով ապրելու: Տղան այդ ընթացքում անընդհատ այցելել է իրենց և գումար պահանջել: Մի օր հայրը ջղայնացել է և իրեն ասել, որպեսզի նրան գումար չտա, սակայն ինքը Տիգրանին գումար տվել է: Մի օր էլ, երբ Տիգրանը կրկին եկել է իրենց տուն, ինքն ասել է, որ երբ Կարինեի մայրը գնա նրանց տուն, թող իրեն կանչեն: Ցանկացել է գնալ և համոզել, որ տղան ու հարսը հետ վերադառնան: Ամուսինը դեմ է եղել նրանց վերադարձին: Տիգրանն իրեն ասել է, որ կնոջ մայրը եկել է, ինքը գնացել է և նրան ասել, որ եթե լավ մայր լիներ, ապա կդաստիարակեր իր աղջկան: Հարսը հարձակվել է իր վրա, ճանկռել ձեռքերը, որից հետո դուրս է եկել այնտեղից: Բավականին երկար ժամանակ հետո ինքը գնացել է հիվանդ եղբորը տեսակցության, երկու օր մնալուց հետո, վերադարձել է: Երբ վերադարձել է բնակարանի դուռը բանալիով փակ է եղել, ձայն է տվել, սակայն Տիգրանը պատասխանել է, որ հայրը չի թողնում, որպեսզի դուռը բացի: Ինքը գնացել է ոստիկանություն: Տիգրանը զանգահարել է իրեն, ինքը պատասխանել է, որ հաջորդ օրը կվերադառնա: Դրանից հետո նրանք դռան փականը փոխել են և իրեն ներս չեն թողել: Երբ դռան փականը փոխել են, ինքը դիմել է ոստիկանություն և մի քանի անգամ ոստիկանի հետ միասին գնացել են իրենց բնակարան, հագուստներ վերցրել և հեռացել: Որոշ ժամանակ հետո իր և Տիգրանի հետ հանդիպել է ոստիկանության թաղայինների պետը և առաջարկել հաշտվել: Այդ ժամանակ Տիգրանի շահերը պաշտպանել է Արթուր Գասպարյանը, ով իրեն ասել է, որպեսզի միասին գնան նոտար, ստորագրություն տա, որ ինքը բնակարանը հանձնում է Տիգրանին և դրանից հետո Տիգրանը կպահի իրեն մինչև կյանքի վերջը: Ինքը պատասխանել է, որ այդ բնակարանը նրանք ստացել են մինչև Տիգրանին որդեգրելը: Երբ իրենք ցանկացել են հաշտվել, Տիգրանն ավտոմեքենայի միջից զանգահարել է Արթուր Գասպարյանին և վերջինս ասել է, որ մինչև Ելենան ստորագրություն չտա նոտարի մոտ, դու նրան տուն չթողնես: Այդ հաշտությունից հետո մի անգամ փորձել է մտնել տուն, սակայն հարսը դուռը չի բացել, ասելով, որ ամուսինս ասել է, որ դուռը չբացի: Իր ամուսինը միշտ եղել է հյուրասենյակում, սակայն հետո իմացել է, որ նրան տեղափոխել են ամենավերջին սենյակը, որտեղ նա մրսում էր: Իր կարծիքով Տիգրանն ու հարսն իր ամուսնուն չեն կերակրել, ցանկանալով, որ նա շուտ մահանա: Որոշ ժամանակ անց, ոստիկանի հետ միասին գնացել է տուն, սակայն հարսը դուռը չի բացել` ասելով, որ Տիգրանը տանը չէ: Դրանից հետո ինքը մնացել է փողոցում, թափառել է փողոցներում, մի տնից մյուս տուն, շուրջ մեկ տարի բնակվել է եղբոր տանը, որից հետո այլևս չի ցանկացել, մեկ տարի երկու ամիս ապրել է փողոցներում, վարձ է տվել: Պատրաստ է ներել որդուն:
Ամուսնու համաձայնությամբ 35.000 ԱՄՆ դոլարով վաճառել են Արամ Խաչատրյան փողոցի բնակարանը, գումարը ծախսել են համատեղ: Գումարները ծախսվել է տանը ջեռուցում անցկացնելու, որդու ատամների նորոգման, որդու և ամուսնու Ջերմուկ քաղաքում հանգստանալու, իր դեղորայքների, առօրյա սննդի համար, ինչպես նաև որդու ամուսնության ծախսերը հոգալու համար: Այժմ բանկում ունի չնչին գումար: Ամուսնու հետ տարաձայնությունների պատճառը եղել է որդին, ով հորը համոզել էր, թե իբր ինքը նրան չի պահի, իսկ իրենք կարող են գալ, պահել: Ամուսինը չի ցանկացել, որ որդին գնա իրենց տուն: Պատճառը եղել է նաև այն, որ որդին դիմել է ոստիկանություն՝ հայտնելով, թե ինքը ցանկանում է հորը սպանել: Ամուսնու մահից հետո գնացել է և փորձել տուն մտնել, սակայն հարսը դուռը չի բացել, տղան թաքնվել է տանը և չի ցանկացել պատասխանել, սակայն նրան երես առ երես չի տեսել: Մի քանի անգամ տղային հանդիպել է և վերջինս ասել է, որ իրեն տուն չի թողնում, քանի որ այդ տունը հայրը թողել է իրեն, դա իր տունն է: Դռան փականը փոխել է Տիգրանը: Վերջին անգամ գնացել է 2015 թվականի հոկտեմբերին: Մինչ ամուսնու մահն ապրել են համերաշխ: Որդին ու հարսն իրենց կամքով են հեռացել տանից: Չի եղել դեպք, որ սպառնա որդուն և նրա ընտանիքին: 2015 թվականի հունիսի 10-ին` ամուսնու մահից հետո, մի քանի անգամ գնացել է բնակարան, սակայն որևիցե մեկը տան դուռը չի բացել և չգիտի, թե ովքեր են եղել տանը: Ապրել է մի քանի ամիս Արամ Խաչատրյանի հարևանի աղջկա տանը, այնուհետև, իր ծանոթ Գայանեի մոտ՝ Քանաքեռում: Ինքնուրույն է իր կարիքները հոգացել: Իրենից վարձավճար չեն վերցրել, բնակվել է մինչև կլուծվեր իր բնակարանի հարցը: Եղել է, որ գիշերել է ծառերի տակ, այդ ժամանակ ամուսինը ողջ էր, այնուհետև գնացել է եղբոր տուն:
Բժիշկ Տիգրան Հարությունյանի փաստաթղթի հիման վրա, որդին ամուսնուն համոզել էր, թե իբր ինքը սխալ դեղորայք է նրան տվել, ցանկացել է նրան սպանել: Կ.Ուլնեցու բնակարանի սեփականատերը եղել է ամուսինը, ինքը միայն գրանցված է եղել այնտեղ: Ամուսնու մահից հետո բնակվել է ընկերուհիների, ծանոթների տանը, մոտավորապես մեկ տարի ապրել է եղբոր տանը: Մի անգամ գիշերել է Քանաքեռի այգում, իր ընկերներից մեկն այնտեղ բնակարան է ունեցել, ինքը գնացել է ուշ ժամի, այն փակ է եղել, դրսում լավ եղանակ է եղել և անկողին է դրսում դրած եղել, որտեղ էլ գիշերել է: Հաղորդումը տվել է իր կամքով: Նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքները համապատասխանում են իրականությանը: Ամուսնու մահից հետո չի եղել դեպք, որ որդին անձամբ թույլ չտա մուտք գործել բնակարան: Մի քանի անգամ Տիգրանի կինն է տանը եղել, մնացած դեպքերում չգիտի տանը մարդ եղել է, թե` ոչ: Ամուսնու մահից հետո ոստիկանության աշխատակցի հետ միասին էլ է փորձել գնալ և մուտք գործել բնակարան, սակայն որդուն չի տեսել, հարսն է պատասխանել, որ իր ամուսինը տանը չէ և դուռը չի բացել: Ոստիկանը զանգահարել է Տիգրանին, վերջինս հայտնել է, որ քաղաքում չէ: Ամուսնու մահվանից հետո Տիգրան Մարդումյանին արդեն հանդիպել է դատարանում, փորձել է հաշտվել, սակայն վերջինս հեռացել է:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ տուժող Ելենա Անանյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություններ` Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 337-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներով, որոշում կայացրեց հրապարակել վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները:
Նախաքննության ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում բնակվել է 2005 թվականից, ամուսնու և որդու հետ միասին: 1971 թվականին ամուսնացել է Մարտուն Մարդումյանի հետ, սակայն ամուսնությունը ՔԿԱԳ մարմնում գրանցվել է 1982 թվականին: 1976 թվականին աշխատելու ընթացքում որպես լավագույն աշխատող Երևան քաղաքի Արամ Խաչատրյան 33/2 շենքում ստացել է բնակարան, որտեղ Մարտուն Մարդումյանի հետ միասին ապրել են մինչև 2005 թվականը: 2005 թվականին ամուսնու հետ համատեղ կոոպերատիվ հիմունքներով Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքում գնել են բնակարան, որը գրանցված է եղել ամուսնու անվամբ, քանի որ նա է հանդիսացել կոոպերատիվի անդամ: 1983 թվականին որդեգրել են Տիգրանին: Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի սեփականության վկայականը ստացել են 2013 թվականին, որը եղել է ամուսնու՝ Մարտուն Մարդումյանի անվամբ: 2011 թվականի հոկտեմբեր ամսին վաճառել են Արամ Խաչատրյան փողոցում գտնվող բնակարանը: Դրանից մեկ ամիս անց ամուսնացրել է որդուն, վերջինս ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով հետագայում ստացել է Մարդումյան ազգանունը և համատեղ բնակվել են Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում: Մինչ 2013 թվականն ապրել են համերաշխ: 2013 թվականի սեպտեմբերի 2-ին կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո որդին և հարսը, իրենց երեխայի հետ միասին, առանց իրենց տեղյակ պահելու հեռացել են՝ վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Դրանից հետո բազմաթիվ անգամներ տղան ցանկացել է հետ վերադառնալ, սակայն ամուսինը չի համաձայնվել: 2014 թվականի հուլիս-օգոստոս ամիսներին, ամուսնու թույլտվությամբ, գնացել է հիվանդ եղբորը տեսակցության: Հաջորդ օրը գնացել է տուն, փորձել է բանալիով բացել դուռը, սակայն այն չի բացվել: Որդին էլ պատասխանել է, որ բանալին հոր մոտ է և վերջինս թույլ չի տալիս բացել բնակարանի դուռը՝ միաժամանակ հայտնելով, որ հայրն իրեն և կնոջն ընդունել է տուն: Քանի որ իր անձնական իրերը գտնվել են նշված բնակարանում, զանգահարել է ոստիկանություն, այնուհետև Տիգրանը բացել է դուռը, ինքը վերցրել է իր իրերը և հեռացել՝ վարձով ապրելու: Պարբերաբար այցելել է և խնդրել, որպեսզի թույլ տան բնակվել իր տանը, սակայն նրանք թույլ չեն տվել, որից հետո ստիպված դիմել է դատարան՝ բնակարանի իր մասնաբաժինը ստանալու պահանջով: Դրանից հետո ամուսինը դիմել է դատարան ամուսնալուծության պահանջով: 2015 թվականի հունիսի 10-ին ամուսինը՝ Մարտուն Մարդումյանը, մահացել է: Նրա մահից հետո գնացել և ցանկացել է ապրել իր տանը, սակայն որդին և հարսը թույլ չեն տվել մուտք գործել բնակարան, ինչի հետևանքով մնացել է դրսում և իրեն էական վնաս է պատճառվել: Մի անգամ էլ Տիգրանը դռան հետևից հայտարարել է, որ իրեն ներս չեն թողնի, քանի որ վախենում է, որ իր կնոջն ու երեխային կսպանի: Դրանից հետո Տիգրանին հանդիպել է դրսում, ով ասել է, որ իրեն տուն չի թողնի մինչև չստորագրի բնակարանի իր մասնաբաժնից հրաժարվելու համար: Կրկին գնացել է նշված հասցե, սակայն տանը եղել է հարսը, ով դուռը չի բացել, ինչից հետո ինքը զանգահարել է ոստիկանություն: Ոստիկանության աշխատակիցների ժամանումից հետո հարսը կրկին դուռը չի բացել, հայտարարել է, որ ամուսինը տանը չէ և չի կարող բացել բնակարանի դուռը: Այդ ժամանակ ոստիկանության աշխատակիցը զանգահարել է Տիգրանին, ով հայտարարել է, որ գտնվում է քաղաքից դուրս: Դրանից հետո ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին գնացել են ոստիկանության բաժին և դեպքի վերաբերյալ հաղորդում է տվել: 2011 թվականին վաճառած բնակարանի գումարի մի մասը ներդրել է բանկում, որպես ավանդ, մյուս մասը ծախսել է ընտանիքի անդամների հետ միասին, իրենց կարիքները հոգալու, ամուսնու բուժման, ինչպես նաև Տիգրանի նորածին երեխայի համար գնումներ կատարելու նպատակով: Լինելով 80 տարեկան, չի կարող սպառնալիք լինել նրանց համար և երբևիցե նրանց չի սպառնացել: Հերթական անգամ 2015 թվականի հոկտեմբերի 12-ին` ժամը 20:00-ի սահմաններում, այցելել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարան, սակայն որդին` Տիգրան Մարդումյանը և հարսը` Կարինե Մարդումյանը չեն բացել բնակարանի դուռը, ինչի հետևանքով մնացել է անօթևան, չի ունեցել բնակվելու վայր և ստիպված բնակվել է եղբոր տանը: Որդու և հարսի կողմից իրեն տուն չթողնելու հետևանքով մնացել է անօթևան, որի հետևանքով իրեն պատճառվել է էական վնաս:
Նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքներում առկա հակասությունների կապակցությամբ տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ պնդում է նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը: Տիգրանը բազմիցս ասել է, որ ինքն իրավունք չունի բնակարան մուտք գործել: Եղել է, որ երեք օրը մեկ, շաբաթը մեկ, միայնակ կամ եղբոր կնոջ հետ, գնացել է իր տուն, Տիգրանը տանն է եղել, սակայն ձայն չի հանել: Համոզված է, որ որդին տանն է եղել, քանի որ նրա մեքենան բակում կայանված է եղել, որդու աշխատանքային ժամերի մասին տեղյակ է՝ այդ ժամերին նա տանն է լինում: Այդպես եղել է ամուսնու մահվանից և առաջ, և հետո: Ամուսնու մահից հետո, նոյեմբեր ամսին, եղբոր կնոջ հետ գնացել են նշված բնակարան, սակայն տան դուռն իրենց առջև չեն բացել, Տիգրանն այդ ժամանակ տանն է եղել: Դրանից հետո` երեկոյան, երբ որ նրանք երեխայի հետ միասին դուրս են եկել զբոսնելու, այդ ժամանակ էլ է գնացել, դուռը թակել է, սակայն ոչ ոք տանը չի եղել և դուռը չեն բացել: Տուն վերադառնալուց հետո, նրանց հետևից գնացել է, սակայն բնակարանի լույսերն անջատել են:
Անդրադառնալով դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքին այն մասին, որ ամուսնու մահվանից հետո չի փորձել մուտք գործել նշված բնակարան, տուժող Ելենա Անանյանը հայտնեց, որ այդ օրը վատ է զգացել իրեն և մոռացել է հայտնել եղելությունը: Ամուսնու մահվանից հետո բազմաթիվ անգամ գնացել է նշված բնակարան, Տիգրանը տանն է եղել և իրեն ասել է, որ հեռանա: Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի նկատմամբ սեփականության իրավունք չի ունեցել, քանի որ ամուսինն է ստացել բնակարանը, այդ պատճառով նրա անունով է գրանցված եղել, սակայն իրենք ապրել են համատեղ: Գտնում է, որ ամուսինը կտակ է թողել Տիգրան Մարդումյանին, քանի որ վերջինս նրան պարտադրել է: Իրեն պատճառված էական վնասը կայանում է նրանում, որ երրորդ ձմեռն է, ինչ թափառում է դրսում: Անօթևան գտնվելու ընթացքում ունեցել է չնչին գումար: Անօթևան ասելով հասկանում է, որ գիշերել է ընկերուհու տանը, ընկերուհու աղջկա տանը, եղբոր տանը, քրոջ տանը: Հայտնեց, որ դեռևս բնակարանի պատկանելիության վերաբերյալ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտ առկա չէ:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Գայանե Գրիգորի Դադայանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1982 թվականից ընտանիքի հետ միասին բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 100-րդ բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին և վերջինիս հանգուցյալ ամուսնուն` Մարտուն Մարդումյանին, ովքեր եղել են իրենց հարևանները: Վերջիններս 1980 թվականին գնել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանը, սակայն այդ բնակարանում սկսել են բնակվել 2005 թվականից, իրենց որդու` Տիգրան Մարդումյանի հետ միասին: 2011 թվականին Տիգրան Մարդումյանն ամուսնացել է: Սկզբնական շրջանում նրանք միասին ապրել են հաշտ ու համերաշխ: Ելենա Անանյանը Տիգրան Մարդումյանի առաջնեկին շատ է սիրել և առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձրել ինչպես նրան, այնպես էլ հարսին: Կենցաղային հարցերի շուրջ ծագած վիճաբանությունից հետո Տիգրան Մարդումյանը կնոջ` Կարինեի հետ միասին հեռացել է տանից` վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Սակայն նշված ժամանակահատվածում Տիգրանը երեխայի հետ միասին պարբերաբար այցելել է ծնողներին: Որոշ ժամանակ անց Ելենա Անանյանն իրեն հայտնել է, որ որդին իր ընտանիքի հետ վերադարձել է: Շուրջ մեկ շաբաթ համատեղ բնակվելուց հետո Ելենա Անանյանն այցելել է իր եղբորը: Երբ վերադարձել է տուն, նրա առջև տան դուռը չեն բացել և նրան տուն չեն թողել: Տան դռան փականի միջուկը փոխված է եղել և Ելենա Անանյանը չի կարողացել բացել դուռը: Մարտուն Մարդումյանի մահից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, սակայն Տիգրան Մարդումյանը նրան թույլ չի տվել մուտք գործել բնակարան:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Սինյորիտա Էդուարդի Դալլաքյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1981 թվականից բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 104-րդ բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին և նրա ամուսնուն` Մարտուն Մարդումյանին, ովքեր եղել են իրենց հարևանները: Նրանք ամուսնացրել են իրենց միակ որդուն` Տիգրանին և ապրել են հարսի հետ միասին: Նրանց ընտանեկան անդորրը խախտվել է Տիգրանի առաջնեկի ծնվելուց որոշ ժամանակ անց: Ելենա Անանյանը շատ հոգատար և ուշադիր է եղել, սակայն իրեն անհայտ պատճառներով երիտասարդ ընտանիքը լքել է բնակարանը: Որոշ ժամանակ անց Տիգրանն իր ընտանիքով վերադարձել է և ամեն ինչ կարծես հարթվել է: Սակայն դրանից հետո տեղեկացել է, որ Տիգրան Մարդումյանը Ելենա Անանյանին դուրս է հանել բնակարանից: 2015 թվականի հունիսի 10-ին Մարտուն Մարդումյանը մահացել է: Նրա մահից հետո Ելենա Անանյանը փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, սակայն Տիգրան Մարդումյանը նրան թույլ չի տվել մուտք գործել և բնակվել իր բնակարանում:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Վարդազար Շահենի Փիրումյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ շուրջ 10 տարի բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 103-րդ բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին որպես կիրթ և հավասարակշռված անձնավորություն, ով եղել է իր հարևանը: Վերջինս բնակվել է հանգուցյալ ամուսնու` Մարտուն Մարդումյանի և որդու` Տիգրան Մարդումյանի հետ: Սկզբնական շրջանում նրանց ընտանիքն ապրել է հաշտ և խաղաղ: Սակայն վերջին տարիներին հարևաններից լսել է, որ Տիգրան Մարդումյանը Ելենա Անանյանին թույլ չի տալիս բնակվել իր բնակարանում: Լսել է, որ Մարտուն Մարդումյանի մահից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, սակայն նրան թույլ չեն տվել մուտք գործել բնակարան:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Կարինե Բախտիկի Մարդումյանը հայտարարեց, որ հանդիսանում է ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի կինը և օգտվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 86-րդ հոդվածով նախատեսված իր իրավունքից` հրաժարվեց ցուցմունք տալ իր ամուսնու դեմ:
Դատարանում հրապարակվեց և հետազոտվեց վկա Կարինե Մարդումյանի նախաքննական ցուցմունքը:
Դատարանն արձանագրում է, որ նախաքննության ընթացքում վկա Կարինե Մարդումյանին պարզաբանված է եղել, որ իրավունք ունի ցուցմունք չտալ իր, ամուսնու և մերձավոր ազգականի դեմ: Վկա Կարինե Մարդումյանը նախաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականից բնակվել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում ամուսնու` Տիգրան Մարդումյանի և վերջինիս ծնողների` Մարտուն Մարդումյանի և Ելենա Անանյանի հետ համատեղ: Ելենա Անանյանի հետ կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո 2013 թվականի սեպտեմբեր ամսից` ամուսնու և իրենց մանկահասակ դստեր հետ միասին հեռացել են տանից` վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Մոտ մեկ կամ երկու ամիս վարձակալական հիմունքներով բնակվելուց հետո, երբ չեն կարողացել վճարել բնակարանի վարձը, ամուսինը բազմիցս այցելել է ծնողներին և խնդրել, որպեսզի նրանք իրենց թույլ տան վերադառնալ և բնակվել համատեղ, սակայն Ելենա Անանյանը դեմ է եղել: 2013 թվականի դեկտեմբերի 2-ին իրենց վարձակալած բնակարանում Ելենա Անանյանն անբարո խոսքեր է հնչեցրել իր հասցեին, և սեղանի վրայից վերցնելով տաք ջրով շիշը, առաջացել է դեպի իրեն, սակայն այդ պահին միջամտել են ամուսինը և իր մայրը, ովքեր թույլ չեն տվել որպեսզի վերջինս հարվածի իրեն և իր գրկում գտնվող երեխային: 2014 թվականի հուլիս ամսին ամուսինը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ ինքը պատրաստվի, քանի որ պետք է տեղափոխվեն և բնակվեն ամուսնու հայրական տանը: Իրենք վերադարձել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարան: Ելենա Անանյանն անընդհատ փորձել է վեճի բռնվել իր հետ, սակայն ինքը խուսափել է: Շուրջ երկու շաբաթ համատեղ բնակվելուց հետո Ելենա Անանյանը դուրս է եկել տանից, որից հետո Մարտուն Մարդումյանն իր ամուսնուն խնդրել է, որպեսզի փոխի մուտքի դռան փականի միջուկը և թույլ չտա Ելենա Անանյանին վերադառնալ բնակարան: Մոտ մեկ շաբաթ եղբոր տանը մնալուց հետո Ելենա Անանյանը վերադարձել է տուն և իր մոտ եղած բանալիով փորձել բացել դուռը, սակայն չի կարողացել: Մարտուն Մարդումյանն իր ամուսնուն թույլ չի տվել դուռը բացել: Ելենա Անանյանը նույն օրը վերադարձել է ոստիկանության աշխատակիցների հետ և վերցնելով իր անձնական իրերը` հեռացել: Այնուհետև դիմել է դատարան` իր բաժնեմասն առանձնացնելու պահանջով: 2015 թվականի հունիսի 10-ին Մարտուն Մարդումյանը մահացել է, ինչից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ եկել է, որպեսզի մուտք գործի և բնակվի այնտեղ, սակայն ինքը տանը մենակ է եղել և դուռը չի բացել: Ելենա Անանյանը դիմել է ոստիկանություն: Ոստիկանության աշխատակիցը զանգահարել է Տիգրան Մարդումյանին և ասել, որ նա վերադառնա տուն և բացի տան դուռը, սակայն վերջինս հայտնել է, որ գտնվում է քաղաքից դուրս և չի կարող վերադառնալ:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Աշոտ Սմբատի Մարտիրոսյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականից աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` որպես ՀՈԲ ավագ տեսուչ: 2015 թվականի հուլիսի 23-ին ահազանգով մեկնել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարան: Շենքի բակում հանդիպել է Ելենա Անանյանին, ով հայտնել է, որ ինքն է տվել ահազանգն այն մասին, որ իր տղան` Տիգրան Մարդումյանը և վերջինիս կինը` Կարինե Մարդումյանը, նրան թույլ չեն տալիս, որպեսզի մտնի իր բնակարան և բնակվի այնտեղ: Ինքը Ելենա Անանյանին ուղեկցել է վերջինիս բնակարան, սակայն իր բազմաթիվ հորդորներից հետո Կարինե Մարդումյանը բնակարանի դուռը կրկին չի բացել` հայտնելով, որ Տիգրան Մարդումյանը թույլ չի տալիս իրեն բացել բնակարանի դուռը: Ինքը հեռախոսազրույց է ունեցել Տիգրան Մարդումյանի հետ, վերջինս իրեն հայտնել է, որ այդ պահին գտնվում է քաղաքից դուրս և նա է կնոջն ասել, որ բնակարանի դուռը չբացի Ելենա Անանյանի առջև: Դրանից հետո Ելենա Անանյանն իր հետ եկել է ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժին և տվել համապատասխան հաղորդում:
Սույն քրեական գործի դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են նաև մեղադրանքի հիմքում դրված հետևյալ ապացույցները.
-Ելենա Անանյանի կողմից 2015 թվականի հուլիսի 23-ի հաղորդում տալու մասին արձանագրությունն այն մասին, որ իր և իր հանգուցյալ ամուսնու` Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի որդեգրած որդին` Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը, իր ամուսնու մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից, թույլ չի տալիս իրեն մուտք գործել և բնակվել իրենց` Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, ինչի հետևանքով ինքը մնացել է դրսում և իրեն պատճառվել է վնաս:
-Ելենա Անանյանի և Տիգրան Մարդումյանի միջև 2015 թվականի հոկտեմբերի 22-ին կատարված առերեսման արձանագրությամբ այն մասին, որ առերեսման ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը մեղադրյալ Տիգրան Մարդումյանի ներկայությամբ պնդել է իր կողմից տրված ցուցմունքները և նշել, որ Տիգրան Մարդումյանն իրեն թույլ չի տալիս մուտք գործել բնակարան և բնակվել այնտեղ:
Դատարանում պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հրապարակվեցին և հետազոտվեցին այլ ապացույց ճանաչված հետևյալ փաստաթղթերը՝ Մարտուն Մարդումյանի կողմից Լյուդմիլա Նորիկի Մկրտչյանին տրված 2013 թվականի սեպտեմբերի 30-ի լիազորագրի, Լյուդմիլա Մկրտչյանի անձնագրի, Երևան քաղաքի Ուլնեցու փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի հատակագծի, Մարտուն Մարդումյանի կողմից Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի իր մասնաբաժնի գումարը վճարելու մասին տեղեկանքի, «Պրո Կրեդիտ Բանկ» ՓԲ ընկերության և Ելենա Անանյանի միջև 2011 թվականի հոկտեմբերի 12-ին կնքված ժամկետային ավանդի թիվ 12641587 պայմանագրի, Ելենա Անանյանի և Մելանյա Ծառուկյանի միջև Երևան քաղաքի Խաչատրյան փողոցի 33/2 բնակարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 12-ի առուվաճառքի պայմանագրի, տրանսպորտային միջոցի սեփականության իրավունքի պետական գրանցման թիվ 01BB193261 վկայականի, «Հայկ» համատիրության նախագահի 2015 թվականի հունիսի 17-ի տեղեկանքի, Մարտուն Մարդումյանի կողմից ներկայացված համատեղ ամուսնության ընթացքում ձեռք բերված դրամական միջոցների ½ նկատմամբ սեփականության իրավունքը ճանաչելու պահանջի մասին հակընդդեմ հայցի, Ելենա Անանյանի կողմից ներկայացված հակընդդեմ հայցի պատասխանի, Երևանի Ուլնեցու փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի նկատմամբ Մարտին Սերոբի Մարդումյանի իրավունքների պետական գրանցման վկայականի պատճենները:
Դատարանում, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, հետազոտվեցին սույն քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցները, այն է` ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի, տուժող Ելենա Անանյանի, վկաներ Վարազդատ Փիրումյանի, Սինյորիտա Դալլաքյանի, Գայանե Դադայանի, Աշոտ Մարտիրոսյանի ցուցմունքները, հրապարակվեց և հետազոտվեց վկա Կարինե Մարդումյանի նախաքննական ցուցմունքը, ինչպես նաև պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հրապարակվեցին և հետազոտվեցին տուժող Ելենա Անանյանի կողմից հաղորդում տալու մասին արձանագրությունը և Դատարանի որոշմամբ ապացույց ճանաչված մի շարք այլ փաստաթղթեր:
Դատարանը, վերոգրյալ ապացույցները գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, արժանահավատության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում անհրաժեշտ է ճանաչել անպարտ և [նրա] նկատմամբ կայացնել արդարացման դատավճիռ հետևյալ պատճառաբանությամբ՝
(…)
Ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի վերլուծությունից ակնհայտ է դառնում, որ վերջինիս մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ իր հոր՝ Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի մահից հետո՝ 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը, Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենք 99-րդ բնակարանի համասեփականատեր Ելենա Ավետիսի Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս:
Այսպիսով, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը, օրենսգրքով նախատեսված պահանջների խախտմամբ, պատշաճ կերպով չի ներառվել մեղադրանքի որոշման մեջ, մինչդեռ այն հանդիսանում է այնպիսի ընդհանուր պայման, որի ընթացքում կատարվում է հանցավոր արարքը, էական ազդեցություն ունի կատարվածի հասարակական վտանգավորության վրա, ազդում է հանցագործության որակման վրա, հանդիսանում է հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ: Միևնույն ժամանակ, հարկ է նշել նաև, որ Դատարանը չի կարող գնահատել ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը` հաշվի առնելով միայն դրա ենթադրյալ սկիզբը՝ 2015 թվականի հունիսի 10-ը, քանի որ տվյալ դեպքում էլ, պետք է գնահատվի կատարման ժամանակը պատճառված էական վնասի ու դրա պատճառահետևանքային կապի հետ համատեքստում։
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքն իրավաչափ չէ այնքանով, որ անձին հնարավոր է մեղադրանք առաջադրել, երբ վարույթն իրականացնող մարմինը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում, այն է՝ որպես մեղադրյալ ներգրավելու որոշման և մեղադրական եզրակացության մեջ, հաստատված է համարում և արձանագրում է, որ անձն արդեն իսկ կատարել է հանցագործություն և այն արդեն իսկ մեղադրանք առաջադրելու օրվա դրությամբ ավարտված է եղել: Այսինքն` անձը կարող է մեղադրվել իրեն որպես մեղադրյալ ներգրավելու օրվան նախորդող ժամանակահատվածում արդեն իսկ կատարված և ավարտված քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված այս կամ այն հանցակազմի բոլոր տարրերը պարունակող արարքի համար, այլ ոչ թե որպես մեղադրյալ ներգրավելու և մեղադրանք առաջադրելու պահի դրությամբ դեռևս կատարվող ենթադրյալ հանցավոր արարքի համար:
Վերոգրյալին զուգահեռ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում անդրադառնալ նաև մեղադրանքի կողմի գործողություններին, մասնավորապես` ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին մեղադրանք առաջադրելուն, մեղադրական եզրակացությունը կազմելուն և հաստատելուն՝ դրանք քննարկման առարկա դարձնելով արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի արդյունավետ իրացման երաշխիք հանդիսացող մրցակցության սկզբունքի և պաշտպանության իրավունքի համատեքստում:
(…)
(…) [Գ]նահատելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանում բացի արարքի քրեաիրավական որակման հիմքում ընկած փաստերից, արարքի կատարման տեղից, եղանակից, հստակ պետք է նշվի նաև արարքի կատարման ժամանակը: Արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի իրացման առումով անընդունելի է, երբ իրավասու պաշտոնատար անձը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում մեղադրանքը ձևակերպելիս հստակ չի նշում ենթադրյալ հանցավոր արարքի կատարման ավարտը:
Դատարանը գտնում է, որ նշված պահանջի պահպանմամբ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը հնարավորություն կտար վերջինիս պատշաճ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը, ինչպես նաև կապահովեր դատավարական կողմերի իրավահավասարությունը՝ սեփական դիրքորոշումները հիմնավորելու և մյուս կողմի փաստարկները հերքելու համար: Մինչդեռ, Դատարանի գնահատմամբ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը զրկված է եղել արդյունավետ կերպով իր պաշտպանությունն իրականացնելու հնարավորությունից:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը գտնում է, որ չնայած արձանագրվածը բավարար է ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին անպարտ ճանաչելու և արդարացնելու համար, այնուամենայնիվ, հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
(…)
(…) [Դ]ատարանն արձանագրում է, որ արարքն ինքնիրավչություն որակելու համար անհրաժեշտ է նշված հանցակազմի բոլոր տարրերի առկայությունը: Մասնավորապես, անձին մեղսագրված արարքում պետք է հստակ նշվի.
1) այն օրենքը կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտը, որով սահմանված կարգի խախտմամբ անձը, դիտավորությամբ, ինքնակամ (ինքնագլուխ) իրականացրել է իր իրական կամ ենթադրյալ իրավունքներն,
2) այն էական վնասը, որն անձի ինքնակամ գործողությունների հետևանքով պատճառվել է անձանց իրավունքներին կամ օրինական շահերին կամ խոշոր վնասը, որը պատճառվել է պետական կամ հասարակական շահերին,
3) ինքնիրավ գործողության և առաջացած վնասի միջև առկա պատճառահետևանքային կապը:
(…) [Վ]երլուծելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այն չի բովանդակում որևէ փաստական տվյալ այն մասին, թե ամբաստանյալը հատկապես որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի խախտմամբ է իրականացրել իր ինքնակամ գործողությունները: Մեղադրանքի կողմը որպես ամբաստանյալի ենթադրյալ ինքնիրավ գործողության հետևանք նշել է, որ տուժող Ելենա Անանյանը մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս: Եթե նույնիսկ անօթևան մնալը դիտվի որպես տուժողի իրավունքներին և օրինական շահերին ոչ նյութական էական վնասի պատճառում, ապա Դատարանն ավելորդ չի համարում ընդգծել, որ սույն քրեական գործի քննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների բավարար համակցություն ձեռք չի բերվել առ այն, որ տուժող Ելենա Անանյանը մնացել է անօթևան: Նշվածի մասին ցուցմունք է տվել միայն սույն քրեական գործի ելքով շահագրգռված տուժող Ելենա Անանյանը, ում ցուցմունքները, այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու անհնարինության հետևանքով արժանահավատ դիտվել չեն կարող:
Այսպիսով, ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը չի համապատասխանում օրենսդրի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից սահմանված պահանջներին, անորոշ ու անհստակ է, դրանում նկարագրված և պարզ նշված չէ՝
ա) թե որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի խախտմամբ է ամբաստանյալն իրականացրել իր ինքնակամ գործողությունները,
բ) թե Տիգրան Մարդումյանը, ինքնիրավչություն կատարելով, ինչ ենթադրյալ իրավունք է իրականացրել՝ սեփականատիրոջ իրավունքը, թե տնօրինելու, տիրապետելու, օգտագործելու իրավունքը և այլն,
գ) թե երբ է ինքնիրավչությունը կատարվել,
դ) դադարել կամ ավարտվել է ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի ոչ իրավաչափ գործողությունները, եթե այո, ապա՝ երբ:
Դատարանը, գնահատելով վերոշարադրյալը, արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի ձևակերպումը չի ներառում հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալներ: Մասնավորապես, առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունից հնարավոր չէ եզրահանգում կատարել ամբաստանյալին վերագրվող արարքում հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առկայության մասին: Այսինքն` բացակայում են հանցակազմի չորս պարտադիր տարրերից մեկը, ինչն իր հերթին թույլ է տալիս դատարանին փաստել, որ Տիգրան Մարդումյանի արարքում բացակայում է հանցակազմը, որը վերջինիս նկատմամբ արդարացման դատավճիռ կայացնելու հիմք է:
(…)
Այսպիսով, ստուգելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարք կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղսագրված արարքում բացակայում է հանցակազմը, ուստի Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման և նա պետք է արդարացվի` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ»։
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանը խնդրել է բեկանել Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով և այդ հոդվածի սանկցիայի սահմաններում նշանակել համաչափ պատիժ, կամ գործն ուղարկել Առաջին ատյանի դատարան` նոր քննության:
Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում, մասնավորապես նշված է.
Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք ազդել են գործի ելքի վրա: Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն անհիմն է, անօրինական և չպատճառաբանված:
Առաջին ատյանի դատարանի կողմից անտեսվել է այն հանգամանքը, որ գործի նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները բավարար են Տիգրան Մարդումյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը գնահատելու համար, իսկ Տիգրան Մարդումյանին մեղսագրված արարքի կատարումն ապացուցված է:
Տիգրան Մարդումյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշման մեջ, օրենքով նախատեսված պահանջների պահպանմամբ, պատշաճ կերպով ընդգրկված են նրան վերագրվող հանցագործության կատարման եղանակը (որպես այդ հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ) և ժամանակը (որպես այդ հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի ֆակուլտատիվ հատկանիշ): Մասնավորապես` Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակի ենթադրյալ սկիզբը 2015 թվականի հունիսի 10-ն է, իսկ ավարտը` 2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ը (տուժող Ելենա Անանյանի կողմից Տիգրան Մարդումյանի ինքնիրավ գործողությունների արդյունքում իր իրավունքների և օրինական շահերի խախտման վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում տրված հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերով հարուցված քրեական գործով Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում հարուցելու ժամանակը):
Բացի այդ, Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը` որպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի ոչ պարտադիր (ֆակուլտատիվ) հատկանիշ, չի կարող ազդել հանցագործության որակման վրա: Քննարկվող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի ֆակուլտատիվ հատկանիշ հանդիսացող ժամանակն իրենից ներկայացնում է որոշակի ժամանակահատված, որի ընթացքում իրականացվում է հանցավոր արարքը: Ինքնիրավչության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առանձնահատկությունը կայանում է նաև նրանում, որ այն տևող հանցագործություն է, բնութագրվում է որոշակի հանցավոր արարքի հանցակազմի անընդհատ իրականացմամբ: Տևող հանցագործությունը, անկախ նրա իրականացման տևողությունից, դիտվում է որպես մեկ եզակի հանցագործություն:
Վերաքննիչ դատարանում կողմերի արտահայտած դիրքորոշումները.
Դատական նիստի ժամանակ դատախազներ Ա.Առաքելյանը և Հ.Սաֆարյանը պնդեցին ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրեցին այն բավարարել:
Տուժող Ե.Անանյանը և նրա ներկայացուցիչ Լ.Քոչարյանը միացան դատախազի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքին և խնդրեցին այն բավարարել:
Ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանը և նրա պաշտպան Է.Աղաջանյանն առարկեցին ներկայացված վերաքննիչ բողոքի դեմ և խնդրեցին այն մերժել` Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, ինչպես նաև ուսումնասիրելով բողոքի վերաբերյալ ստացված քրեական գործը` Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Ինքնիրավչությունը՝ օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կարգի խախտմամբ իր իրական կամ ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ (ինքնագլուխ) իրականացնելը, որն էական վնաս է պատճառել անձանց իրավունքներին կամ օրինական շահերին կամ խոշոր վնաս՝ պետական կամ հասարակական շահերին՝
(...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 6-րդ հոդվածի 20-րդ կետի համաձայն` մեղադրանքը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված կարգով ներկայացված հիմնավորումն է` որոշակի անձի կողմից քրեական օրենսգրքով չթույլատրված կոնկրետ արարքի կատարման մասին:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու հիմքը նրա կողմից հանցանքի կատարումը վկայող բավարար ապացույցների համակցությունն է:
2. Սույն հոդվածի առաջին մասում նախատեսված հիմքերի առկայության դեպքում քննիչը, դատախազը պատճառաբանված որոշում են կայացնում անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին:
3. Որոշման նկարագրական-պատճառաբանական մասում նշվում են (…) մեղադրանքի ձևակերպումը՝ նշելով հանցագործության տեղը, ժամանակը, եղանակը և մյուս հանգամանքները, որքանով դրանք պարզված են գործի նյութերով: Եզրափակիչ մասում շարադրվում է անձին գործով որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշումը և քրեական օրենսգրքի հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետը, որով նախատեսված է կատարված հանցանքի համար պատասխանատվությունը (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 270-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Մեղադրական եզրակացությունը բաղկացած է նկարագրական-պատճառաբանական և եզրափակիչ մասերից:
2. Նկարագրական-պատճառաբանական մասում քննիչը շարադրում է հանցագործության հանգամանքները, մեղադրյալին, ինչպես նաև տուժողին բնութագրող հանգամանքները, մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատող ապացույցները, ի պաշտպանություն նրա բերվող փաստարկները և այդ փաստարկների ստուգման արդյունքում հավաքված ապացույցները (…)»:
Արկադի Պապյանի գործով 2010 թվականի նոյեմբերի 5-ի թիվ ՏԴ/0115/01/09 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-րդ և 270-րդ հոդվածների վերլուծությունից երևում է, որ օրենսդիրը երկու դեպքում էլ օգտագործել է «մեղադրանքի ձևակերպում» եզրույթը, որի կառուցվածքն իրենից ներկայացնում է.
ա) գործով հաստատված, հանրության համար վտանգավոր և հակաիրավական փաստերը, որոնք համապատասխանում են կոնկրետ հանցակազմի հատկանիշներին,
բ) քրեական օրենքի կոնկրետ նորմը, որի հատկանիշներին համապատասխանում են մեղադրյալի գործողությունները կամ անգործությունը կազմող փաստերը:
(…) [Մ]եղադրանքի ձևակերպումը պետք է արտացոլի մեղսագրվող գործողությունների կամ անգործության բովանդակությունը, հետևաբար պետք է ներառի հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալները: Փաստական տվյալների ներառումն անհրաժեշտ նախապայման է, որպեսզի մեղադրանքի մեջ նշվի այն քրեական օրենքը, որով նախատեսված են հանրության համար վտանգավոր, հակաիրավական և քրեորեն պատժելի արարքի հատկանիշները, այսինքն` հանգեցնի մեղադրանքում ձևակերպված արարքին համապատասխան իրավաբանական գնահատական տալուն:
(…) [Մ]եղադրանքի ձևակերպման կարևորումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում (անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշում, մեղադրական եզրակացություն) դրա առկայությունը հնարավորություն է տալիս քրեական հետապնդման ենթարկվող անձին արդյունավետ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը: Ավելին, մեղադրական եզրակացության մեջ շարադրվող առանձին հարցեր (արարքի փաստական նկարագրության հիմքում դրված ապացույցների շրջանակը, դրանց տրված գնահատականը, դատակոչի ենթակա անձանց շրջանակը և այլն) էական նշանակություն ունեն անձի պաշտպանության իրավունքի պատշաճ իրականացման համար»:
Գևորգ Ճաղարյանի և մյուսների գործով 2012 թվականի օգոստոսի 24-ի թիվ ԵՇԴ/0002/01/11 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) [Մ]եղադրանքը հանդիսանում է քրեադատավարական այն ինստիտուտը, որի միջոցով ապահովվում է հանրային քրեական հետապնդման կառուցակարգի գործունեությունը: Մեղադրանքը հանցակազմը կոնկրետ հանցագործության հանգամանքների և այն կատարած անձի հետ կապող դատավարական միջոցն է և այդ պատճառով էլ մեղադրանքը կարելի է դիտարկել որպես հանցակազմի հատկանիշների դատավարական արտահայտություն, որից ածանցյալ է նաև քրեական արդարադատության իրականացման գործառույթը:
Քրեական դատավարությունում մեղադրանքը բնորոշվում է որպես կոնկրետ անձին մեղսագրվող հանցավոր գործողության կամ անգործության նկարագրություն դատավարական փաստաթղթերում: Կառուցվածքային առումով մեղադրանքը բաղկացած է գործով հաստատված՝ հանրության համար վտանգավոր և հակաիրավական արարքի կատարման հանգամանքների ամբողջությունից և քրեական օրենքի կոնկրետ նորմից, որի հատկանիշներին համապատասխանում է նշված փաստական հանգամանքների ամբողջությունը: Այլ խոսքով՝ մեղադրանքի տարրեր են կազմում մեղադրանքի ձևակերպումը և դրա իրավաբանական որակումը:
(…)
Մրցակցային դատավարության ընթացքում պաշտպանությունը հանդես է գալիս որպես մեղադրանքի հակադրում` նպատակ ունենալով հերքել այն և պաշտպանել քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքի կատարման մեջ մեղադրվող անձանց իրավունքներն ու շահերը: Այս կարևորագույն գործառույթի արդյունավետ իրականացման համար պաշտպանության կողմն առնվազն պետք է հնարավորություն ունենա ծանոթանալու առաջադրված մեղադրանքի իրավական և փաստական հիմքերին, դրանց վերաբերյալ ներկայացնելու սեփական դիրքորոշումը և մասնակցելու ապացուցման գործընթացին: Պաշտպանության իրավունքի իրականացումը, ինչպես նաև մրցակցային դատավարության ապահովումն անհնար են, եթե մեղադրյալը տեղյակ չէ, թե ինչ անօրինական արարքի կատարման մեջ է մեղադրվում և ինչ ապացույցների հիման վրա:
(…) [Մ]եղադրանքի ձևակերպումը միակ հնարավոր դատավարական միջոցն է, որով հնարավոր է դառնում իրացնել անձի իրավունքը տեղեկանալու իր դեմ առաջադրված մեղադրանքի մասին: Հետևաբար մեղադրանքի ձևակերպումը կարելի է բնորոշել որպես մեղադրյալի իրավունքների և օրինական շահերի ապահովմանն ուղղված երաշխիք, որը հնարավոր է դարձնում առաջադրված մեղադրանքից օրինական միջոցներով պաշտպանվելը և թույլ է տալիս հասնել քրեական վարույթի հիմնական` մեղադրյալի անմեղության կամ մեղավորության հարցի հստակ լուծմանը:
Վերոգրյալից [հետևում է], որ համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում (անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշում, մեղադրական եզրակացություն) մեղադրանքի ձևակերպման կարևորումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ դրա առկայությունը հնարավորություն է տալիս քրեական հետապնդման ենթարկվող անձին արդյունավետ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը: Ավելին, մեղադրական եզրակացության մեջ շարադրվող առանձին հարցեր, մասնավորապես, արարքի փաստական նկարագրությունը, այդ նկարագրության հիմքում դրված ապացույցների շրջանակը, դրանց տրված գնահատականը, վճռորոշ նշանակություն ունեն անձի պաշտպանության իրավունքի պատշաճ իրականացման համար:
(…)
[Մեղադրանքի ձևակերպման մեջ], բացի հանցավորի մասին տվյալներից, հանցագործության տեղից, ժամանակից և եղանակից, մանրամասնորեն և հստակ պետք է նշվեն արարքի քրեաիրավական որակման հիմքում ընկած փաստերը` հանցագործության դեպքի և դրա հետ կապված հանգամանքների մանրակրկիտ նկարագրությունը: Արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի իրացման առումով անընդունելի է, երբ իրավասու պաշտոնատար անձը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում մեղադրանքը ձևակերպելիս սահմանափակվի միայն քրեական օրենքով արգելված արարքի ընդհանրական նկարագրությամբ: Նույն կերպ անընդունելի է, երբ հանցանքը մի խումբ անձանց կողմից կատարված լինելու դեպքում հանցակիցներին ներկայացվում է միևնույն մեղադրանքը` առանց հստակեցնելու նրանցից յուրաքանչյուրի կոնկրետ գործողությունները, հանցագործությանը նրանցից յուրաքանչյուրի մասնակցության բնույթն ու աստիճանը:
(…) [Ն]շված պահանջների պահպանմամբ մեղադրանքը ձևակերպելու դեպքում միայն առաջադրված մեղադրանքը հնարավորություն կտա մեղադրյալին պատշաճ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը, ինչպես նաև կապահովվի կողմերի դատավարական իրավահավասարությունը` սեփական դիրքորոշումը հիմնավորելու և մյուս կողմի փաստարկները հերքելու համար: Նշված սկզբունքներից ցանկացած շեղում կհանգեցնի արդար դատաքննության հիմնարար արժեքի առարկայազրկման»:
Վերոգրյալ իրավական նորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի որոշակիությունը` Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
ա) Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքում նշված է նրան վերագրվող հանցագործության ժամանակը, այն է` 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչև 2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ը: Այդ մասին է վկայում Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքում առկա` «2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս» ձևակերպումը, ինչից հետևում է, որ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվել է 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ նրան որպես մեղադրյալ ներգրավելու օրը` 2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ը, կատարված ինքնիրավչություն: Նման պայմաններում Վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր չի համարում Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունն առ այն, որ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքից պարզ չէ, թե երբ է կատարվել նրան վերագրվող ինքնիրավչությունը,
բ) Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքում մեղադրանքի կողմը, մեղադրյալին վերագրվող արարքի օբյեկտիվ կողմը նկարագրելիս սահմանափակվել է «օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով» ընդհանրական ձևակերպմամբ` առանց կոնկրետացնելու (հստակեցնելու), թե`
-Տիգրան Մարդումյանը ինչ ենթադրյալ իրավունք է իրականացրել,
-Տիգրան Մարդումյանի կատարած գործողությունները որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի պահանջներն են խախտել (որ օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կոնկրետ ինչպիսի կարգ է խախտվել):
Վերը նշված ընդհանրական ձևակերպման պայմաններում պաշտպանության կողմը հնարավորություն չի ունեցել ծանոթանալու առաջադրված ինքնիրավչության մեղադրանքի իրավական և փաստական հիմքերին, ինչն իր հերթին անհնար է դարձել առաջադրված մեղադրանքից օրինական միջոցներով պաշտպանվելը և թույլ չի տվել հասնել մեղադրյալի անմեղության կամ մեղավորության հարցի հստակ լուծմանը` հանգեցնելով արդար դատաքննության հիմնարար արժեքի առարկայազրկման:
Արդյունքում ստեղծվել է մի իրավիճակ, որ մեղադրական դատավճիռ կայացնելու դեպքում Առաջին ատյանի դատարանը կամ պետք է անխուսափելիորեն խախտեր ամբաստանյալի պաշտպանության` վտանգելով (կասկածի տակ դնելով) դատաքննության արդարությունը, կամ պետք է դուրս գար իր իրավասության սահմաններից, ստանձներ մեղադրողի դեր և Տիգրան Մարդումյանի համար ձևակերպեր նոր մեղադրանք` այդպիսով կատարելով արդարադատության իրականացման հետ անհամատեղելի գործառույթ:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերը նշված պայմաններում Առաջին ատյանի դատարանի կողմից արդարացման դատավճռի կայացումն անխուսափելի էր, քանի որ մեղադրական դատավճռի կայացումը միանշանակ հանգեցնելու էր ՀՀ Սահմանադրության 67-րդ հոդվածով երաշխավորված` մեղադրանքից պաշտպանվելու և «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածով երաշխավորված` արդար դատաքննության իրավունքի խախտման,
գ) վերը նշված «բ» կետում առկա եզրահանգումների պայմաններում Վերաքննիչ դատարանն այլևս առարկայազուրկ է համարում անդրադառնալ այն հարցին, թե արդյոք քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցները բավարար են եղել Տիգրան Մարդումյանին մեղսագրված արարքի կատարումն ապացուցված համարելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը բեկանելու և ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ մեղադրական դատական ակտ կայացնելու իրավաչափ հիմք չկա, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից թույլ չի տրվել այնպիսի դատական սխալ, որն ազդեցություն է ունեցել կամ կարող էր ազդեցություն ունենալ գործի ելքի վրա: Նման պայմաններում Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ դատախազի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը` մերժել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 8-րդ, 361.1, 377-րդ, 385-րդ, 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը մերժել` թիվ ԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեական գործով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 10-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Կ.ՄԱՐԴԱՆՅԱՆ

Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
ԵԱՔԴ/0200/01/15



Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն


«10» նոյեմբերի 2017թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) հետևյալ կազմով՝

նախագահությամբ՝ դատավոր Ա.Մաթևոսյանի,
քարտուղարությամբ` Հ.Արտաշեսյանի,Մ.Սարգսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրողԱ.Առաքելյանի,
տուժողԵ.Անանյանի,
տուժողի ներկայացուցիչներ` Օ.Մարկոսյանի, Լ.Քոչարյանի,
ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանի,
պաշտպաններ`Ա.Ջուվանովայի, Է.Աղաջանյանի,
Ն.Սվարյանի, Կ.Բաղդասարյանի

դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի`ծնված 1979թվականիդեկտեմբերի 26-ինԵրևանքաղաքում, ազգությամբհայ, ՀՀքաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ,ամուսնացած, խնամքին երկու անչափահաս երեխա,նախկինումչդատված, աշխատում է «Ռուսալ Արմենալ» ԲԲԸ-ում, որպես փականագործ,հաշվառված էք.Երևան, Կ.Ուլնեցի 70/1 շենք,99բնակարան հասցեում, որպես խափանման միջոց է ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով.

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը
2015 թվականի օգոստոսի 03-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 09115215 քրեական գործը:
2015 թվականի սեպտեմբերի 24-ինթիվ 09115215 քրեական գործով Ելենա Ավետիսի Անանյանը ճանաչվել է տուժող:
2015 թվականի հոկտեմբերի 13-ին թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ռ.Մախմուդյանի 2015 թվականի հոկտեմբերի 20-ի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել Տիգրան Մարդումյանին նախկինում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու մասին:
Նույն օրը թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով, մեղադրանքի փաստական կողմի հետևյալ նկարագրությամբ.
«[Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը] իր հոր` Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը, Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենք 99 բնակարանի համասեփականատեր Ելենա Ավետիսի Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս: (…) »:
Քննիչի 2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Ելենա Անանյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` վերջինիս գործողություններում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջաններիդատախազության ավագդատախազԱ.Առաքելյանը 2015 թվականինոյեմբերի 06-ինթիվ 09115215 քրեականգործիմեղադրականեզրակացությունըհաստատելէևնույնօրըքրեականգործըմեղադրականեզրակացությամբուղարկվելէԵրևանքաղաքիԱրաբկիրևՔանաքեռ-Զեյթունվարչականշրջաններիընդհանուրիրավասությանառաջինատյանիդատարան, որը դատարանում ստացվել է 2015 թվականի նոյեմբերի 11-ին:
ԴատավորԼ.Ավետիսյանի 2015 թվականինոյեմբերի 13-իորոշմամբթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործնընդունվելէվարույթ ևնույնթվականինոյեմբերի 30-իննշանակվելդատաքննության:
2016 թվականիմարտի 22-իՆՀ-243-ԱհրամանագրովդադարեցվելէԼ.ԱվետիսյանիԵրևանքաղաքիԱրաբկիրևՔանաքեռ-Զեյթունվարչականշրջաններիընդհանուրիրավասությանառաջինատյանիդատարանիդատավորիլիազորությունները:
2016 թվականիապրիլի 22-ինթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործըվերամակագրվելէդատավորՌ.Մխիթարյանին:
ԴատավորՌ.Մխիթարյանի 2016 թվականիապրիլի 25-իորոշմամբթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործնընդունվելէվարույթևնույնթվականիմայիսի 10-իննշանակվելդատաքննության:
2016 թվականիմայիսի 23-իՆՀ-440-ԱհրամանագրովդադարեցվելէՌ.ՄխիթարյանիԵրևանքաղաքիԱրաբկիրևՔանաքեռ-Զեյթունվարչականշրջաններիընդհանուրիրավասությանառաջինատյանիդատարանիդատավորիլիազորությունները:
2016 թվականիհունիսի 24-ինթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործըվերամակագրվելէդատավորԱ.Մաթևոսյանին:
ԴատավորԱ.Մաթևոսյանի 2016 թվականիհունիսի 27-իորոշմամբթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործնընդունվելէվարույթևնույնթվականիհուլիսի11-ի որոշմամբ նշանակվելդատաքննության:

Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը, ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել:
Դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ որ 2011 թվականին ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով երեխայի ծնվելուց հետո ստացել է Մարդումյան ազգանունը: 2013 թվականին ծնողների հետ կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո կնոջ և մանկահասակ երեխայի հետ միասին հեռացել են տանից և վարձակալական հիմունքներով բնակվել այլ վայրում: Դրանից հետո հաճախակի այցելել է ծնողներին` նրանց որպիսությունն իմանալու նպատակով: Հայրը զանգահարել է իրեն, ասել, որպեսզի կնոջ ու երեխայի հետ տեղափոխվի իրենց մոտ, սակայն մայրը` Ելենա Անանյանը, չի համաձայնվել` ասելով, որ չի ցանկանում իրենց հետ ապրել: Մի օր, գնալով ծնողների տուն, զգացել է, որ նրանց միջև վիճաբանություն է տեղի ունեցել: Նկատել է, որ մայրը հագնված է` պատրաստ տանից դուրս գալու, հարցրել է նրան, թե ուր է գնում, վերջինս պատասխանել է, որ իրենց չպետք է պատասխան տա, թե ուր է գնում և հեռացել է: Ամբողջ օրն անցկացրել է հոր կողքին, և, որպեսզի վերջինս մենակ չմնա, զանգահարել մորը, սակայն մայրը հեռախոսազանգերին չի պատասխանել: Տեսնելով, որ մայրը հեռախոսազանգերին չի պատասխանում` հայրն ասել է, որ զանգահարի հարսին, որպեսզի վեջինս երեխայի հետ տեղափոխվեն իր տուն: Ինքը զանգահարել է կնոջը, այնուհետև գնացել և նրանց հետ միասին վերադարձել է հոր մոտ: Հայրն ասել է, որ իրենք երեխայի հետ միասին մնան իր մոտ, իսկ Ելենային չի ցանկանում տեսնել: Հաջորդ օրը մայրը վերադարձել է, հայրը ասել է, որ չի ցանկանում նրան տեսնել: Ինքը մորը առաջարկել է զրուցել հոր հետ, որպեսզի հաշտվեն: Հաջորդ օրը հայրը մորը վռնդել է տանից և նա թողել ու հեռացել է: Ասել է, որ չի ցանկանում նրա հետ ապրել: Որոշ ժամանակ անց իրեն զանգահարել է թաղային ոստիկանը և հայտնել, թե մայրը բողոք է ներկայացրել ոստիկանություն, որ իբր իրեն տուն չեն թողնում: Մայրը մի քանի անգամ նաև ոստիկանի հետ միասին գնացել է իրենց տուն: Հայրը լինելով տան սեփականատերը և նկատելով, որ շատ են անհանգստացնում իրենց, կարգադրել է տան մուտքի դռան փականը փոխել, ինչն էլ ինքն արել է: Հայրը թույլ չի տվել, որպեսզի մայրը մուտք գործի բնակարան: Մայրը դիմել է դատարան` պահանջելով բնակարանի ½ մասը: Դրանից հետո մայրը գնացել, վերցրել է իր իրերը և հեռացել: Հայրն իրեն ասել էր, որ մորը տուն չթողնի մինչև կպարզվի, թե ինչ է որոշել դատարանը: Իր հոր և մոր հարաբերությունները վատացել են 2013 թվականից, երբ իր երեխան ծնվել է: Նրանց հարաբերությունները ավելի են սրվել կապված հորը բուժող բժիշկի հետ, ում դիմել էր մայրը: Հոր մահից հետո, երբ մայրը գնացել է իրենց տուն, ինքը տանը չի եղել: Չի եղել դեպք, որ դրսում պատահաբար հանդիպի մորը, կամ վերջինս զանգահարի իրեն հարցնի, թե ինչու դուռը չի բացում, որպեսզի ինքը մտնի տուն, ինքն էլ պատասխանի, որ չի բացում և չի էլ բացելու: Փականը փոխելուց հետո մի քանի անգամ մայրը դիմել է ոստիկաններին: Ոստիկանություն է դիմել նաև հայրը, պահանջելով, որ Ե.Անանայանը չանհանգստացնի իրենց: Ոստիականությունում իրենցից ստորագրություն են վերցրել միմյանց չանհանգստացմնելու համար:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություններ` Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 337-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներով, որոշում կայացրեց հրապարակել վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որ 2005 թվականից ընտանիքի հետ միասին բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանում, որը 1981 թվականին կոոպերատիվ հիմունքներով ձեռք է բերվել հոր` Մարտուն Մարդումյանի կողմից: Մինչ 2015 թվականը ծնողների հետ միասին բնակվել է մայրիկի` Ելենա Անանյանին պատկանող Երևան քաղաքի Ա.Խաչատրյան 33/2 շենքի թիվ 20 բնակարանում, որը մայրն ստացել էր դեռևս 1976 թվականին, և չնայաց որ այդ բնակարանը գրանցվել է նրա անվամբ և, քանի որ այն սեփականաշնորհվել էր հոր և մոր համատեղ կյանքի ընթացքում և մինչ այդ հայրը նշված բնակարանում կատարել է վերանորոգման աշխատանքներ, ուստի այն համարվել է համատեղ ամուսնության գույք: 2011 թվականի հոկտեմբեր ամսին մայրը 35.000 ԱՄՆ դոլար գումարի դիմաց վաճառել է նշված բնակարանը և ամբողջ գումարը որպես ավանդ ներդրել է բանկում: Ինքը հոր և մոր հարազատ երեխան չի հանդիսանում, իրեն որդեգրել են 1982 թվականին: 2011 թվականին ամուսնացել է Կարինե Մարդումյանի հետ: Մայրիկի և կնոջ միջև կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո կնոջ և դստեր հետ միասին տեղափոխվել են վարձակալական հիմունքներով բնակվելու: Վարձակալական հիմունքներով բնակվելու ժամանակահատվածում անընդհատ այցելել է ծնողներին, փորձել զրուցել նրանց հետ, որպեսզի վերջիններս թույլ տան վերադառնալ իրենց հետ ապրելու, սակայն մայրը միշտ չի համաձայնվել` պատճառաբանելով, թե իր կինն անբարոյական է, իսկ երեխան իր երեխան չէ: 2013 թվականի դեկտեմբերի 2-ին գտնվել է ծնողների տանը, երբ մայրն իրեն ասել է, որ ցանկանում է զրուցել իր կնոջ մայրիկի հետ, ինքն էլ պատասխանել է, որ նա գտնվում է իրենց տանը: Միասին գնացել են իրենց վարձակալած բնակարանը, որտեղ մայրը զոքանչի ներկայությամբ անբարո խոսքեր է ասել կնոջ հասցեին և վերցնելով սեղանին դրված երեխային կերակրելու համար նախատեսված շիշը, որի մեջ այդ պահին տաք ջուր է եղել, այն նետել է երեխայի ուղղությամբ, ով գտնվել է իր կնոջ գրկում: 2014 թվականի հուլիս ամսին մայրը զանգահարել է իրեն, հայտնել, որ հայրը վատացել է և խնդրել է, որպեսզի ինքը գնա և օգնի նրանց, ինչը և արել է: Հաջորդ օրը կրկին այցելել է հայրիկին և նկատել, որ մայրը պատրաստվում է տանից դուրս գալ: Մոր գնալուց հետո հայրն իրեն հայտնել է, որ վիճաբանել է կնոջ` Ելենա Անանյանի, ով իր հետ տարել է բնակարանի վերաբերյալ բոլոր փաստաթղթերը: Հայրն իրեն առաջարկել է, որպեսզի կնոջ ու երեխայի հետ տեղափոխվի իր հետ բնակվելու: Այդ ժամանակ գնացել է կնոջն ու երեխային վերցրել և տեղափոխվել հոր հետ ապրելու: Հաջորդ օրը մայրը վերադարձել է և իրենց տեսնելով տանը` սկսել է վիճաբանել հոր հետ: Մոտ երկու շաբաթ միասին ապրելուց հետո մայրը հեռացել է տանից: Նրա հեռանալուց հետո հայրն իրեն առաջարկել է փոխել բնակարանի մուտքի դռան փականի միջուկը և ասել է, որպեսզի թույլ չտա մորը մուտք գործել բնակարան: Դրանից հետո մի քանի անգամ մայրը գնացել է, վերցրել իր անձնական իրերը և հեռացել: 2015 թվականի հունիսի 10-ին հայրը մահացել է: 2014 թվականի երկրորդ կեսին հայրը հայցադիմում է ներկայացրել դատարան` կնոջից` Ելենա Անանյանից ամուսնալուծվելու պահանջով, սակայն վճիռ չի կայացվել, քանի որ հայրը մահացել է: 2015 թվականի հունիսի 10-ին հոր մահից հետո մի քանի անգամ հանդիպել է մայրիկին և փորձել նրա հետ հաշտության եզրեր գտնել և բնակվել համատեղ հաշտ և համերաշխ, սակայն նա մշտապես չի համաձայնվել և պահանջել է բնակարանի իր մասնաբաժինը: Դրանից հետո մայրն այցելել է իրենց, ցանկացել է մուտք գործել բնակարան, սակայն ինքն ու կինը դուռը չեն բացել, թույլ չեն տվել նրան մուտք գործել բնակարան, քանի որ վախեցել են, որ նա կվնասի երեխային: Մայրը ևս մեկ անգամ այցելել է իրենց բնակարան, կրկին նույն պահանջով, սակայն այդ ժամանակ ինքը տանը չի գտնվել, իսկ կինը նրա առջև դուռը չի բացել: Հայրը բնակարանը կտակել է իրեն, կտակն իրենց տրամադրել է փաստաբան Արթուր Գասպարյանը և հայտնել, որ իրեն այն տրամադրել է Մարտուն Մարդումյանը: Հոր մահից մի քանի օր անց մայրը` եղբոր աղջկա` Գայանեի հետ միասին, գնացել է իրենց բնակարան, ուժգին թակելով դուռը, սկսել է պահանջներ ներկայացնել, ասելով, որ այդ բնակարանից ինքը մասնաբաժին ունի և գնացել է իր բաժինը ստանալու: Քանի որ մայրն ինչպես միշտ ագրեսիվ է տրամադրված եղել, իսկ կինն էլ եղել է հղի, կանխազգալով, որ կրկին վիճաբանություն է առաջանալու, առաջարկել է մորը հանդիպել հաջորդ օրը, առանց կողմնակի անձանց և փորձել լուծել իրենց միջև առկա խնդիրները: Գիտակցում է, որ մայրը, հաշվառված լինելով նշված բնակարանում, իրավունք ունի բնակվել այնտեղ: Որպես որդի պատրաստ է ընդունել իր ութսունամյա մորը, բնակվել նրա հետ և հոգ տանել նրա մասին: Սակայն մայրը շատ ագրեսիվ և թշնամաբար է տրամադրված իրենց հանդեպ, ատելությամբ է լցված ինչպես իր և կնոջ, այնպես էլ երկու տարեկան երեխայի նկատմամբ: Հաճախ դրսևորում է անկառավարելի վարքագիծ, առանց պատճառի կարող է հարձակվել կնոջ և երեխայի վրա, որի ականատեսն անձամբ է եղել: Քանի որ ամբողջ օրվա ընթացքում գտնվում է աշխատանքի մեջ, վախենում է հղի կնոջն ու երեխային թողնել մոր հետ միայնակ, մտածելով, որ վերջինս հերթական անգամ կարող է նրանց վնասել: Եթե մայրը խոստանա, որ այլևս ագրեսիվ վերաբերմունք չի ցուցաբերի իրենց նկատմամբ, պատրաստ է նրա հետ միասին ապրել նույն բնակարանում և հոգ տանել նրա մասին: Իրեն պարզաբանված չէ, իր գործողությունների արդյունքում Ելենա Անանյանին կոնկրետ ինչպիսի էական վնաս է պատճառվել, ինչ են նկատի ունեցել էական վնաս ասելով, ինչ չափման միավորով է չափվել էական վնասը: Առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում: Այդ բնակարանի միակ սեփականատերը եղել է իր հայրը՝ Մարտուն Մարդումյանը, ով դեռևս կենդանության օրոք, անձամբ թույլ չի տվել Ելենա Անանյանին մուտք գործել բնակարան: Հոր մահից հետո Ելենա Անանյանին բնակարան մուտք գործել չթույլատրելու հանգամանքը պայմանավորված է վերջինիս կողմից իր ընտանիքի ադամների նկատմամբ վիրավորանքներ, սպառնալիքներ հնչեցնելու պարագայով, ինչպես նաև նրա կողմից հղի կնոջ և մանկահասակ երեխայի նկատմամբ ագրեսիվ, անկառավարելի վարքագիծ դրսևորելու հնարավոր հանգամանքով:
Ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը հրաժարվեց հարցերին պատասխանելուց:
Դատական քննության ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1971 թվականին ամուսնացել է Մարտուն Մարդումյանի հետ:1976 թվականին Երևան քաղաքի Արամ Խաչատրյան փողոցում բնակարան է ստացել, որը կազմել է 18մ²: Համատեղ երկար տարիներ համերաշխ ապրել են նշված հասցեում: 1982 թվականին որդեգրել են Տիգրան Մարդումյանին: Նշված հասցեում բնակվել են մինչև 2005 թվականը: 2005 թվականին գնացել և բնակվել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում: 2011 թվականին վաճառել է Ա. Խաչատրյան փողոցում գտնվող բնակարանը: Նույն թվականին Տիգրան Մարդումյանն ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով ամուսնությունից հետո ստացել է Մարդումյան ազգանունը: Մի անգամ, երբ ինքը տանը չի եղել, ինչ - որ մեկը սոցկայքով ծաղիկներ է նվիրել հարսին, ամուսնու մոտ կասկածանքներ են առաջացել և սկսել է նրանց հարաբերությունները վատանալ: Ամուսինն առաջարկել է երեխայի նկատմամբ անցկացնել ԴՆԹ փորձաքննություն, սակայն որդին ասել է, որ նման պարագայում կինն իրենից կբաժանվի: Կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո նրանք տեղափոխվել են վարձակալական հիմքունքներով ապրելու: Տղան այդ ընթացքում անընդհատ այցելել է իրենց և գումար պահանջել: Մի օր հայրը ջղայնացել է և իրեն ասել, որպեսզի նրան գումար չտա, սակայն ինքը Տիգրանին գումար տվել է: Մի օր էլ, երբ Տիգրանը կրկին եկել է իրենց տուն, ինքն ասել է, որ երբ Կարինեի մայրը գնա նրանց տուն, թող իրեն կանչեն: Ցանկացել է գնալ և համոզել, որ տղան ու հարսը հետ վերադառնան: Ամուսինը դեմ է եղել նրանց վերադարձին: Տիգրանն իրեն ասել է, որ կնոջ մայրը եկել է, ինքը գնացել է և նրան ասել, որ եթե լավ մայր լիներ, ապա կդաստիարակեր իր աղջկան: Հարսը հարձակվել է իր վրա, ճանկռել ձեռքերը, որից հետո դուրս է եկել այնտեղից: Բավականին երկար ժամանակ հետո ինքը գնացել է հիվանդ եղբորը տեսակցության, երկու օր մնալուց հետո, վերադարձել է: Երբ վերադարձել է բնակարանի դուռը բանալիով փակ է եղել, ձայն է տվել, սակայն Տիգրանը պատասխանել է, որ հայրը չի թողնում, որպեսզի դուռը բացի: Ինքը գնացել է ոստիկանություն: Տիգրանը զանգահարել է իրեն, ինքը պատասխանել է, որ հաջորդ օրը կվերադառնա: Դրանից հետո նրանք դռան փականը փոխել են և իրեն ներս չեն թողել: Երբ դռան փականը փոխել են, ինքը դիմել է ոստիկանության և մի քանի անգամ ոստիկանի հետ միասին գնացել են իրենց բնակարան, հագուստներ վերցրել և հեռացել: Որոշ ժամանակ հետո իր և Տիգրանի հետ հանդիպել է ոստիկանության թաղայինների պետը և առաջարկել հաշտվել: Այդ ժամանակ Տիգրանի շահերը պաշտպանել է Արթուր Գասպարյանը, ով իրեն ասել է, որպեսզի միասին գնան նոտար, ստորագրություն տա, որ ինքը բնակարանը հանձնում է Տիգրանին և դրանից հետո Տիգրանը կպահի իրեն մինչև կյանքի վերջը: Ինքը պատասխանել է, որ այդ բնակարանը նրանք ստացել են մինչև Տիգրանին որդեգրելը: Երբ իրենք ցանկացել են հաշտվել, Տիգրանն ավտոմեքենայի միջից զանգահարել է Արթուր Գասպարյանին և վերջինս ասել է, որ մինչև Ելենան ստորագրություն չտա նոտարի մոտ, դու նրան տուն չթողնես: Այդ հաշտությունից հետո մի անգամ փորձել է մտնել տուն, սակայն հարսը դուռը չի բացել, ասելով, որ ամուսինս ասել է, որ դուռը չբացի: Իր ամուսինը միշտ եղել է հյուրասենյակում, սակայն հետո իմացել է, որ նրան տեղափոխել են ամենավերջին սենյակը, որտեղ նա մրսում էր: Իր կարծիքով Տիգրանն ու հարսն իր ամուսնուն չեն կերակրել, ցանկանալով, որ նա շուտ մահանա: Որոշ ժամանակ անց, ոստիկանի հետ միասին գնացել է տուն, սակայն հարսը դուռը չի բացել` ասելով, որ Տիգրանը տանը չէ: Դրանից հետո ինքը մնացել է փողոցում, թափառել է փողոցներում, մի տնից մյուս տուն, շուրջ մեկ տարի բնակվել է եղբոր տանը, որից հետո այլևս չի ցանկացել, մեկ տարի երկու ամիս ապրել է փողոցներում, վարձ է տվել: Պատրաստ է ներել որդուն:
Ամուսնու համաձայնությամբ 35.000 ԱՄՆ դոլարով վաճառել են Ա. Խաչատրյան փողոցի բնակարանը, գումարը ծախսել են համատեղ: Գումարները ծախսվել է տանը ջեռուցում անցկացնելու, որդու ատամների նորոգման, որդու և ամուսնու Ջերմուկ քաղաքում հանգստանալու, իր դեղորայքների, առօրյա սննդի համար, ինչպես նաև որդու ամուսնության ծախսերը հոգալու համար: Այժմ բանկում ունի չնչին գումար: Ամուսնու հետ տարաձայնությունների պատճառը եղել է որդին, ով հորը համոզել էր, թե իբր ինքը նրան չի պահի, իսկ իրենք կարող են գալ, պահել: Ամուսինը չի ցանկացել, որ որդին գնա իրենց տուն: պատճառը եղել է նաև այն, որ որդին դիմել է ոստիկանություն՝ հայտնելով, թե ինքը ցանկանում է հորը սպանել: Ամուսնու մահից հետո գնացել է և փորձել տուն մտնել, սակայն հարսը դուռը չի բացել, տղան թաքնվել է տանը և չի ցանկացել պատասխանել, սակայն նրան երես առ երես չի տեսել: Մի քանի անգամ տղային հանդիպել է և վերջինս ասել է, որ իրեն տուն չի թողնում, քանի որ այդ տունըհայրը թողել է իրեն, դա իր տունն է: Դռան փականը փոխել է Տիգրանը: Վերջին անգամ գնացել է 2015 թվականի հոկտեմբերին: Մինչ ամուսնու մահը, ապրել են համերաշխ: Որդին ու հարսն իրենց կամքով են հեռացել տանից: Չի եղել դեպք, որ սպառնա որդուն և նրա ընտանիքին: 2015 թվականի հունիսի 10-ինամուսնու մահից հետո մի քանի անգամ գնացել է բնակարան, սակայն որևիցե մեկը տան դուռը չի բացել և չգիտի, թե ովքեր են եղել տանը: Ապրել է մի քանի ամիս Ա.Խաչատրյանի հարևանի աղջկա տանը, այնուհետև, իր ծանոթ Գայանեի մոտ՝ Քանաքեռում: Ինքնուրույն է իր կարիքները հոգացել: Իրենից վարձավճար չեն վերցրել, բնակվել է մինչև կլուծվեր իր բնակարանի հարցը: Եղել է, որ գիշերել է ծառերի տակ, այդ ժամանակ ամուսինը ողջ էր, այնուհետև գնացել է եղբոր տուն:
Բժիշկ Տիգրան Հարությունյանի փաստաթղթի հիման վրա, որդին ամուսնուն համոզել էր, թե իբր ինքը սխալ դեղորայք է նրան տվել, ցանկացել է նրան սպանել: Կ.Ուլնեցու բնակարանի սեփականատերը եղել է ամուսինը, ինքը միայն գրանցված է եղել այնտեղ: Ամուսնու մահից հետո բնակվել է ընկերուհիների, ծանոթների տանը, մոտավորապես մեկ տարի ապրել է եղբոր տանը: Մի անգամ գիշերել է Քանաքեռի այգում, իր ընկերներից մեկը այնտեղ բնակարան է ունեցել, ինքը գնացել է ուշ ժամի, այն փակ է եղել, դրսում լավ եղանակ է եղել և անկողին է դրսում դրած եղել, որտեղ էլ գիշերել է: Հաղորդումը տվել է իր կամքով: Նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքները համապատասխանում են իրականությանը: Ամուսնու մահից հետո չի եղել դեպք, որ որդին անձամբ թույլ չտա մուտք գործել բնակարան: Մի քանի անգամ Տիգրանի կինն է տանը եղել, մնացած դեպքերում չգիտի տանը մարդ եղել է, թե` ոչ: Ամուսնու մահից հետո ոստիկանության աշխատակցի հետ միասին էլ է փորձել գնալ և մուտք գործել բնակարան, սակայն որդուն չի տեսել, հարսն է պատասխանել, որ իր ամուսինը տանը չէ և դուռը չի բացել: Ոստիկանը զանգահարել է Տիգրանին, վերջինս հայտնել է, որ քաղաքում չէ: Ամուսնու մահվանից հետո Տիգրան Մարդումյանին արդեն հանդիպել է դատարանում, փորձել է հաշտվել, սակայն վերջինս հեռացել է:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ տուժող Ելենա Անանյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություններ` Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 337-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներով, որոշում կայացրեց հրապարակել վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները:
Նախաքննության ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որ Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանում բնակվել է 2005 թվականից, ամուսնու և որդու հետ միասին: 1971 թվականին ամուսնացել է Մարտուն Մարդումյանի հետ, սակայն ամուսնությունը ՔԿԱԳ մարմնում գրանցվել է 1982 թվականին: 1976 թվականին աշխատելու ընթացքում որպես լավագույն աշխատող Երևան քաղաքի Ա.Խաչատրյան 33/2 շենքում ստացել է բնակարան, որտեղ Մարտուն Մարդումյանի հետ միասին ապրել են մինչև 2005 թվականը: 2005 թվականին ամուսնու հետ հանատեղ կոոպերատիվ հիմունքներով Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքում գնել են բնակարան, որը գրանցված է եղել ամուսնու անվամբ, քանի որ նա է հանդիսացել կոոպերատիվի անդամ: 1983 թվականին որդեգրել են Տիգրանին: Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանի սեփականության վկայականն ստացել են 2013 թվականին, որը եղել է ամուսնու՝ Մարտուն Մարդումյանի անվամբ: 2011 թվականի հոկտեմբեր ամսին վաճառել են Ա.Խաչատրյան փողոցում գտնվող բնակարանը: Դրանից մեկ ամիս անց ամուսնացրել է որդուն, վերջինս ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով հետագայում ստացել է Մարդումյան ազգանունը և համատեղ բնակվել են Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանում: Մինչ 2013 թվականն ապրել են համերաշխ: 2013 թվականի սեպտեմբերի 2-ին կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո որդին և հարսը, իրենց երեխայի հետ միասին, առանց իրենց տեղյակ պահելու հեռացել են՝ վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Դրանից հետո բազմաթիվ անգամներ տղան ցանկացել է հետ վերադառնալ, սակայն ամուսինը չի համաձայնվել: 2014 թվականի հուլիս օգոստոս ամիսներին, ամուսնու թույլտվությամբ, գնացել է հիվանդ եղբորը տեսակցության: Հաջորդ օրը գնացել է տուն, փորձել է բանալիով բացել դուռը, սակայն այն չի բացվել: Որդին էլ պատասխանել է, որ բանալին հոր մոտ է և վերջինս թույլ չի տալիս բացել բնակարանի դուռը՝ միաժամանակ հայտնելով, որ հայրը իրեն և կնոջն ընդունել է տուն: Քանի որ իր անձնական իրերը գտնվել են նշված բնակարանում, զանգահարել է ոստիկանություն, այնուհետև Տիգրանը բացել է դուռը, ինքը վեցրել է իր իրերը և հեռացել՝ վարձով ապրելու: Պարբերաբար այցելել է և խնդրել, որպեսզի թույլ տան բնակվել իր տանը, սակայն նրանք թույլ չեն տվել, որից հետո ստիպված դիմել է դատարան՝ բնակարանի իր մասնաբաժինը ստանալու պահանջով: Դրանից հետո ամուսինը դիմել է դատարան ամուսնալուծության պահանջով: 2015 թվականի հունիսի 10-ին ամուսինը՝ Մարտուն Մարդումյանը մահացել է: Նրա մահից հետո գնացել և ցանկացել է ապրել իր տանը, սակայն որդին և հարսը թույլ չեն տվել մուտք գործել բնակարան, ինչի հետևանքով մնացել է դրսում և իրեն էական վնաս է պատճառվել: Մի անգամ էլ Տիգրանը դռան հետևից հայտարարել է, որ իրեն ներս չեն թողնի, քանի որ վախենում է, որ իր կնոջն ու երեխային կսպանի: Դրանից հետո Տիգրանին հանդիպել է դրսում, ով ասել է, որ իրեն տուն չի թողնի մինչև չստորագրի բնակարանի իր մասնաբաժնից հրաժարվելու համար: Կրկին գնացել է նշված հասցե, սակայն տանը եղել է հարսը, ով դուռը չի բացել, ինչից հետո ինքը զանգահարել է ոստիկանություն: Ոստիկանության աշխատակիցների ժամանումից հետո հարսը կրկին դուռը չի բացել, հայտարարել է, որ ամուսինը տանը չէ և չի կարող բացել բնակարանի դուռը: Այդ ժամանակ ոստիկանության աշխատակիցը զանգահարել է Տիգրանին, ով հայտարարել է, որ գտնվում է քաղաքից դուրս: Դրանից հետո ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին գնացել են ոստիկանության բաժին և դեպքի վերաբերյալ հաղորդում է տվել: 2011 թվականին վաճառած բնակարանի գումարի մի մասը ներդրել է բանկում, որպես ավանդ, մյուս մասը ծախսել է ընտանիքի անդամների հետ միասին, իրենց կարիքները հոգալու, ամուսնու բուժման, ինչպես նաև Տիգրանի նորածին երեխայի համար գնումներ կատարելու նպատակով: Լինելով 80 տարեկան, չի կարող սպառնալիք լինել նրանց համար և երբևիցե նրանց չի սպառնացել: Հերթական անգամ 2015 թվականի հոկտեմբերի 12-ին ժամը 20:00-ի սահմաններում, այցելել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենքի թիվ 99 բնակարան, սակայն որդին` Տիգրան Մարդումյանը և հարսը` Կարինե Մարդումյանը չեն բացել բացել բնակարանի դուռը, ինչի հետևանքով մնացել է անօթևան, չի ունեցել բնակվելու վայր և ստիպված բնակվել է եղբոր տանը: Որդու և հարսի կողմից իրեն տուն չթողնելու հետևանքով մնացել է անօթևան, որի հետևանքով իրեն պատճառվել է էական վնաս:
Նախաքննական և դատաքննակն ցուցմունքներում առկա հակասություններիկապակցությամբ տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ պնդում է նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը: Տիգրանը բազմիցս անգամներ ասել է, որ ինքն իրավունք չունի բնակարան մուտք գործել: Եղել է, որ երեք օրը մեկ, շաբաթը մեկ, միայնակ կամ եղբոր կնոջ հետ, գնացել է իր տուն, Տիգրանը տանն է եղել, սակայն ձայն չի հանել: Համոզված է, որ որդին տանն է եղել, քանի որ նրա մեքենան բակում կայանված է եղել, որդու աշխատանքային ժամերի մասին տեղյակ է՝ այդ ժամերին նա տանն է լինում: Այդպես եղել է ամուսնու մահվանից և առաջ, և հետո: Ամուսնու մահից հետո, նոյեմբեր ամսին, եղբոր կնոջ հետ գնացել են նշված բնակարան, սակայն տան դուռն իրենց առջև չեն բացել, Տիգրանն այդ ժամանակ տանն է եղել: Դրանից հետո, երեկոյան, երբ որ նրանք երեխայի հետ միասին դուրս են եկել զբոսնելու, այդ ժամանակ էլ է գնացել, դուռը թակել է, սակայն ոչ ոք տանը չի եղել և դուռը չեն բացել: Տուն վերադառնալուց հետո, նրանց հետևից գնացել է, սակայն բնակարանի լույսերն անջատել են:
Անդրադառնալով դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքին այն մասին, որ ամուսնու մահվանից հետո չի փորձել մուտք գործել նշված բնակարան, տուժող Ե. Անանյանը հայտնեց, որ այդ օրը վատ է զգացել իրեն և մոռացել է հայտնել եղելությունը: Ամուսնու մահվանից հետո բազմաթիվ անգամ գնացել է նշված բնակարան, Տիգրանը տանն է եղել և իրեն ասել է, որ հեռանա: Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանի նկատմամբ սեփականության իրավունք չի ունեցել, քանի որ ամուսինն է ստացել բնակարանը, այդ պատճառով նրա անունով է գրանցված եղել, սակայն իրենք ապրել են համատեղ: Գտնում է, որ ամուսինը կտակ է թողել Տիգրան Մարդումյանին, քանի վերջինս նրան պարտադրել է: Իրեն պատճառված էական վնասը կայանում է նրանում, որ երրորդ ձմեռն է, ինչ թափառում է դրսում: Անօթևան գտնվելու ընթացքում ունեցել է չնչին գումար: Անօթևան ասելով հասկանում է, որ գիշերել է ընկերուհու տանը, ընկերուհու աղջկա տանը, եղբոր տանը, քրոջ տանը: Հայտնեց, որ դեռևս բնակարանի պատկանելիության վերաբերյալ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտ առկա չէ:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Գայանե Գրիգորի Դադայանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1982 թվականից ընտանիքի հետ միասին բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 100 բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին և վերջինիս հանգուցյալ ամուսնուն` Մարտուն Մարդումյանին, ովքեր եղել են իրենց հարևանները: Վերջիններս 1980 թվականին գնել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանը, սակայն այդ բնակարանում սկսել են բնակվել 2005 թվականից, իրենց որդու` Տիգրան Մարդումյանի հետ միասին: 2011 թվականին Տիգրան Մարդումյանն ամուսնացել է: Սկզբնական շրջանում նրանք միասին ապրել են հաշտ ու համերաշխ: Ելենա Անանյանը Տիգրան Մարդումյանի առաջնեկին շատ է սիրել և առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձրել ինչպես նրան, այնպես էլ հարսին: Կենցաղային հարցերի շուրջ ծագած վիճաբանությունից հետո Տիգրան Մարդումյանը կնոջ` Կարինեի հետ միասին հեռացել է տանից` վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Սակայն նշված ժամանակահատվածում Տիգրանը երեխայի հետ միասին պարբերաբար այցելել է ծնողներին: Որոշ ժամանակ անց Ելենա Անանյանն իրեն հայտնել է, որ որդին իր ընտանիքի հետ վերադարձել է: Շուրջ մեկ շաբաթ համատեղ բնակվելուց հետո Ելենա Անանյանն այցելել է իր եղբորը: Երբ վերադարձել է տուն, նրա առջև տան դուռը չեն բացել և նրան տուն չեն թողել: Տան դռան փականի միջուկը փոխված է եղել և Ելենա Անանյանը չի կարողացել բացել դուռը: Մարտուն Մարդումյանի մահից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում, սակայն Տիգրան Մարդումյանը նրան թույլ չի տվել մուտք գործել բնակարան:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Սինյորիտա Էդուարդի Դալլաքյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1981 թվականից բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 104 բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին և նրա ամուսնուն` Մարտուն Մարդումյանին, ովքեր եղել են իրենց հարևանները: Նրանք ամուսնացրել են իրենց միակ որդուն` Տիգրանին և ապրել են հարսի հետ միասին: Նրանց ընտանեկան անդորրը խախտվել է Տիգրանի առաջնեկի ծնվելուց որոշ ժամանակ անց: Ելենա Անանյանը շատ հոգատար և ուշադիր է եղել, սակայն իրեն անհայտ պատճառներով երիտասարդ ընտանիքը լքել է բնակարանը: Որոշ ժամանակ անց Տիգրանն իր ընտանիքով վերադարձել է և ամեն ինչ կարծես հարթվել է: Սակայն դրանից հետո տեղեկացել է, որ Տիգրան Մարդումյանը Ելենա Անանյանին դուրս է հանել բնակարանից: 2015 թվականի հունիսի 10-ին Մարտուն Մարդումյանը մահացել է:Նրա մահից հետո Ելենա Անանյանը փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում, սակայն Տիգրան Մարդումյանը նրան թույլ չի տվել մուտք գործել և բնակվել իր բնակարանում:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Վարդազար Շահենի Փիրումյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որշուրջ 10 տարի բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 103 բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին որպես կիրթ և հավասարակշռված անձնավորություն, ով եղել է իր հարևանը: Վերջինս բնակվել է հանգուցյալ ամուսնու` Մարտուն Մարդումյանի և որդու` Տիգրան Մարդումյանի հետ: Սկզբնական շրջանում նրանց ընտանիքն ապրել է հաշտ և խաղաղ: Սակայն վերջին տարիներին հարևաններից լսել է, որ Տիգրան Մարդումյանը Ելենա Անանյանին թույլ չի տալիս բնակվել իր բնակարանում: Լսել է, որՄարտուն Մարդումյանի մահից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում, սակայն նրան թույլ չեն տվել մուտք գործել բնակարան:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Կարինե Բախտիկի Մարդումյանը հայտարարեց, որ հանդիսանում է ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի կինը և օգտվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 86-րդ հոդվածով նախատեսված իր իրավունքից` հրաժարվեց ցուցմունք տալ իր ամուսնու դեմ:
Դատարանում հրապարակվեց և հետազոտվեց վկա Կ.Մարդումյանի նախաքննական ցուցմունքը:
Դատարանն արձանագրում է, որ նախաքննության ընթացքում վկա Կարինե Մարդումյանին պարզաբանված է եղել, որ իրավունք ունի ցուցմունք չտալ իր, ամուսնու և մերձավոր ազգականի դեմ: Վկա Կ.Մարդումյանը նախաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականից բնակվել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում ամուսնու` Տիգրան Մարդումյանի և վերջինիս ծնողների` Մարտուն Մարդումյանի և Ելենա Անանյանի հետ համատեղ: Ելենա Անանյանի հետ կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո 2013 թվականի սեպտեմբերի ամսից ամուսնու և իրենց մանկահասակ դստեր հետ միասին հեռացել են տանից` վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Մոտ մեկ կամ երկու ամիս վարձակալական հիմունքներով բնակվելուց հետո, երբ չեն կարողացել վճարել բնակարանի վարձը, ամուսինը բազմիցս այցելել է ծնողներին և խնդրել, որպեսզի նրանք իրենց թույլ տան վերադառնալ և բնակվել համատեղ, սակայն Ելենա Անանյանը դեմ է եղել: 2013 թվականի դեկտեմբերի 2-ին իրենց վարձակալած բնակարանում Ելենա Անանյանն անբարո խոսքեր է հնչեցրել իր հասցեին, և սեղանի վրայից վերցնելով տաք ջրով շիշը, առաջացել է դեպի իրեն, սակայն այդ պահին միջամտել են ամուսինը և իր մայրը, ովքեր թույլ չեն տվել որպեսզի վերջինս հարվածի իրեն և իր գրկում գտնվող երեխային: 2014 թվականի հուլիս ամսին ամուսինը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ ինքը պատրաստվի, քանի որ պետք է տեղափոխվեն և բնակվեն ամուսնու հայրական տանը: Իրենք վերադարձել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարան: Ելենա Անանյանն անընդհատ փորձել է վեճի բռնվել իր հետ, սակայն ինքը խուսափել է: Շուրջ երկու շաբաթ համատեղ բնակվելուց հետո Ելենա Անանյանը դուրս է եկել տանից, որից հետո Մարտուն Մարդումյանն իր ամուսնուն խնդրել է, որպեսզի փոխի մուտքի դռան փականի միջուկը և թույլ չտա Ելենա Անանյանին վերադառնալ բնակարան: Մոտ մեկ շաբաթ եղբոր տանը մնալուց հետո Ելենա Անանյանը վերադարձել է տուն և իր մոտ եղած բանալիով փորձել բացել դուռը, սակայն չի կարողացել: Մարտուն Մարդումյանն իր ամուսնուն թույլ չի տվել դուռը բացել: Ելենա Անանյանը նույն օրը վերադարձել է ոստիկանության աշխատակիցների հետ և վերցնելով իր անձնական իրերը` հեռացել: Այնուհետև դիմել է դատարան` իր բաժնեմասն առանձնացնելու պահանջով: 2015 թվականի հունիսի 10-ին Մարտուն Մարդումյանը մահացել է, ինչից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ եկել է, որպեսզի մուտք գործի և բնակվի այնտեղ, սակայն ինքը տանը մենակ է եղել և դուռը չի բացել: Ելենա Անանյանը դիմել է ոստիկանություն: Ոստիկանության աշխատակիցը զանգահարել է Տիգրան Մարդումյանին և ասել, որ նա վերադառնա տուն և բացի տան դուռը, սակայն վերջինս հայտնել է, որ գտնվում է քաղաքից դուրս և չի կարող վերադառնալ:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Աշոտ Սմբատի Մարտիրոսյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականից աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` որպես ՀՈԲ ավագ տեսուչ: 2015 թվականի հուլիսի 23-ին ահազանգով մեկնել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարան: Շենքի բակում հանդիպել է Ելենա Անանյանին, ով հայտնել է, որ ինքն է տվել ահազանգն այն մասին, որ իր տղան` Տիգրան Մարդումյանը և վերջինիս կինը` Կարինե Մարդումյանը, նրան թույլ չեն տալիս, որպեսզի մտնի իր բնակարան և բնակվի այնտեղ: Ինքը Ելենա Անանյանին ուղեկցել է վերջինիս բնակարան, սակայն իր բազմաթիվ հորդորներից հետո Կարինե Մարդումյանը բնակարանի դուռը կրկին չի բացել` հայտնելով, որ Տիգրան Մարդումյանը թույլ չի տալիս իրեն բացել բնակարանի դուռը: Ինքը հեռախոսազրույց է ունեցել Տիգրան Մարդումյանի հետ, վերջինս իրեն հայտնել է, որ այդ պահին գտնվում է քաղաքից դուրս և նա է կնոջն ասել, որ բնակարանի դուռը չբացի Ելենա Անանյանի առջև: Դրանից հետո Ելենա Անանյանն իր հետ եկել է ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժին և տվել համապատասխան հաղորդում:
Սույն քրեական գործի դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են նաև մեղադրանքի հիմքում դրված հետևյալ ապացույցները.
-Ելենա Անանյանի կողմից 2015 թվականի հուլիսի 23-ի հաղորդում տալու մասին արձանագրությունն այն մասին, որ իր և իր հանգուցյալ ամուսնու` Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի որդեգրած որդին` Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը, իր ամուսնու մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից թույլ չի տալիս իրեն մուտք գործել և բնակվել իրենց` Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում, ինչի հետևանքով ինքը մնացել է դրսում և իրեն պատճառվել է վնաս:
- Ելենա Անանյանի և Տիգրան Մարդումյանի միջև 2015 թվականի հոկտեմբերի 22-ին կատարված առերեսման արձանագրությամբ այն մասին, որ առերեսման ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը մեղադրյալ Տիգրան Մարդումյանի ներկայությամբ պնդել է իր կողմից տրված ցուցմունքները և նշել, որ Տիգրան Մարդումյանն իրեն թույլ չի տալիս մուտք գործել բնակարան և բնակվել այնտեղ:
Դատարանում պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հրապարակվեցին և հետազոտվեցին այլ ապացույց ճանաչված հետևյալ փաստաթղթերը՝ Մարտուն Մարդումյանի կողմից Լյուդմիլա Նորիկի Մկրտչյանին տրված 2013 թվականի սեպտեմբերի 30-ի լիազորագրի, Լյուդմիլա Մկրտչյանի անձնագրի, Երևան քաղաքի Ուլնեցու փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանի հատակագծի, Մարտուն Մարդումյանի կողմից Երևան քաղաքի, Կ.Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանի իր մասնաբաժնի գումարը վճարելու մասին տեղեկանքի, «Պրո Կրեդիտ Բանկ» ՓԲ ընկերության և Ելենա Անանյանի միջև 12.10.2011թ. կնքված ժամկետային ավանդի թիվ 12641587 պայմանագրի, Ելենա Անանյանի և Մելանյա Ծառուկյանի միջև Երևան քաղաքի Խաչատրյան փողոցի 33/2 բնակարանի 12.10.2011թ. առուվաճառքի պայմանագրի, տրանսպորտային միջոցի սեփականության իրավունքի պետական գրանցման թիվ 01BB193261 վկայականի, «Հայկ» համատիրության նախագահի 17.06.2015թ. տեղեկանքի, Մարտուն Մարդումյանի կողմից ներկայացված համատեղ ամուսնության ընթացքում ձեռք բերված դրամական միջոցների ½ նկատմամբ սեփականության իրավունքը ճանաչելու պահանջի մասին հակընդդեմ հայցի, Ելենա Անանյանի կողմից ներկայացված հակընդդեմ հայցի պատասխանի, Երևանի Ուլնեցու փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանի նկատմամբ Մարտին Սերոբի Մարդումյանի իրավունքների պետական գրանցման վկայականի պատճենները:


Դատարանիիրավականվերլուծությունները.
Դատարանում,պատշաճիրավականընթացակարգիշրջանակներում, հետազոտվեցին սույն քրեականգործովձեռքբերվածապացույցները, այն է`ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի, տուժող Ելենա Անանյանի, վկաներ Վարազդատ Փիրումյանի, Սինյորիտա Դալլաքյանի, Գայանե Դադայանի, Աշոտ Մարտիրոսյանի ցուցմունքները, հրապարակվեց և հետազոտվեց վկա Կարինե Մարդումյանի նախաքննական ցուցմունքը, ինչպես նաև պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հրապարակվեցին և հետազոտվեցին տուժող Ելենա Անանյանի կողմից հաղորդում տալու մասին արձանագրությունը և Դատարանի որոշմամբ ապացույց ճանաչված մի շարք այլ փաստաթղթեր:
Դատարանը, վերոգրյալ ապացույցներըգնահատելովվերաբերելիության, թույլատրելիության, արժանահավատության, իսկամբողջապացույցներնիրենցհամակցությամբ` գործիլուծմանհամարբավարարությանտեսանկյունից, դրանցբազմակողմանի, լրիվևօբյեկտիվքննությանվրահիմնվածներքինհամոզմամբհանգումէհետևության, որամբաստանյալՏիգրան ՄարդումյանինՀՀքրեականօրենսգրքի322-րդհոդվածի1-ինմասովառաջադրվածմեղադրանքում անհրաժեշտ է ճանաչել անպարտ ևնկատմամբկայացնելարադարացմանդատավճիռ հետևյալ պատճառաբանությամբ՝
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանությանմասին»եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք (...): 2. Յուրաքանչյուր ոք, ով մեղադրվում է քրեական հանցագործության մեջ, համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ օրենքին համապատասխան:(...)»:
ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածի համաձայն`
«(…) Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը: Չփարատված կասկածները մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն`
«Քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով:
2. Քրեական օրենքն անալոգիայով կիրառելն արգելվում է:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն`
«(…) Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ»:
Վերոգրյալ նորմերի վերլուծությունից բխում է, որ արարքը հանցավոր ճանաչելու համար անհրաժեշտ են հետևյալ պայմանների միաժամանակյա առկայությունը՝
ա) արարքը պետք է նախատեսված լինի քրեական օրենքով,
բ)այն պետք է բովանդակի հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:
Այլ կերպ՝ նշված պայմաններից որևէ մեկի բացակայությունը բացառում է հանցանքի առկայությունը: Նշված հետևությունը բխում է նաև Վճռաբեկ դատարանի՝ Տիգրան Շմավոնյանի գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումից, որի համաձայն՝«Արարքը ճանաչվում է հանցավոր միայն այն դեպքում, երբ առկա են քրեական օրենքով նախատեսված բոլոր հատկանիշները: Հանցագործությունն իրենից ներկայացնում է չորս պարտադիր տարրերի միասնություն, այն է՝ օբյեկտ, օբյեկտիվ կողմ, սուբյեկտ, սուբյեկտիվ կողմ: Նշվածներից թեկուզ մեկի բացակայությունը անձի արարքում վկայում է հանցակազմի բացակայության մասին:»( ՀՀ վճռաբեկ դատարանի Տիգրան Ժորայի Շմավոնյանի գործով 2007 թվականի հուլիսի 13-ի թիվ ՎԲ-107/07որոշումը):

Այսպիսով, արարքը հանցագործություն ճանաչելու համար այն պետք է նախատեսված լինի քրեական օրենսգրքով և բովանդակի հանցակազմի բոլոր տարրերը:
Հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը բնութագրող պարտադիր հատկանիշ է հանդիսանում հանրորեն վտանգավոր արարքը՝ գործողությունը կամ անգործությունը,
իսկ լրացուցիչ կամ ֆակուլտատիվ հատկանիշ են հանդիսանում՝ հանրորեն վտանգավոր հետևանքները, հանցագործության կատարման եղանակը, տեղը, ժամանակը, իրադրությունը։ Քննարկվող հատկանիշները կարող են մատնանշված լինել օրենքում և այդ դեպքում ձեռք են բերում օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշի նշանակություն։
Հանցագործության կատարման տեղը, ժամանակը, իրադրությունը, լինելով ընդհանուր այնպիսի պայմաններ, որոնցում կատարվում է հանցագործությունը, և հանդես գալով որպես դրանից դուրս գտնվող գործոններ, այնուամենայնիվ, առանձին դեպքերում էական ազդեցություն են ունենում կատարվածի հասարակական վտանգավորության վրա։ Վերոնշվածը թույլ է տալիս նշելու, որ հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի ֆակուլտատիվ հատկանիշները՝
ա) ազդում են հանցագործության որակման վրա,
բ) խստացնում են քրեական պատասխանատվությունը հոդվածի սանկցիայի շրջանակներում,
գ) մեղմացնում են քրեական պատասխանատվությունը՝ առանց որակումը փոխելու։
Այն ժամանակ, երբ հիշատակված հատկանիշները՝ եղանակը, տեղը, ժամանակը և իրադրությունը հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի բաղադրամասերն են, ապա ֆակուլտատիվ հատկանիշներից վերաճում, վեր են ածվում պարտադիր հատկանիշների, այսինքն՝ դառնում են նույնքան անհրաժեշտ, որքան արարքը։
Հանցագործության կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը, իրադրությունը պետք է անպայման բացահայտվեն ու հավաստվեն յուրաքանչյուր քրեական գործի քննության ընթացքում։ Նշված դրույթը վավերացված է նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107 հոդվածում, համաձայն որի, այլ հանգամանքների հետ մեկտեղ ապացուցման ենթակա են հանցագործության դեպքը և հանգամանքները՝ կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն։
Հանցագործության կատարման տեղը, ժամանակը, եղանակը, իրադրությունը, ելնելով այս կամ այն հանրորեն վտանգավոր արարքի օրենսդրական բնորոշման առանձնահատկություններից, հաշվի են առնվում կամ որպես հիմնական հանցակազմի հատկանիշ կամ որպես որակյալ հանցակազմի հատկանիշ կամ ընդհանրապես նշանակություն չունեն հանցագործության որակման համար, բայց հաշվի են առնվում պատիժն անհատականացնելիս։
Ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի վերլուծությունից ակնհայտ է դառնում, որ վերջինիս մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որն իր հոր՝ Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի մահից հետո՝ 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը, Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենք 99 բնակարանի համասեփականատեր Ելենա Ավետիսի Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս:
Այսպիսով, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը,օրենսգրքով նախատեսված պահանջների խախտմամբ, պատշաճ կերպով չի ներառվել մեղադրանքի որոշման մեջ, մինչդեռ այն հանդիսանում է այնպիսի ընդհանուր պայման, որի ընթացքում կատարվում է հանցավոր արարքը, էական ազդեցություն ունի կատարվածի հասարակական վտանգավորության վրա, ազդում է հանցագործության որակման վրա, հանդիսանում է հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ: Միևնույն ժամանակ, հարկ է նշել նաև, որ Դատարանը չի կարող գնահատել ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը հաշվի առնելով միայն դրա ենթադրյալ սկիզբը՝ 2015 թվականի հունիսի 10–ը, քանի որ տվյալ դեպքում էլ, պետք է գնահատվի կատարման ժամանակը պատճառված էական վնասի ու դրա պատճառահետևանքային կապի հետ համատեքստում։
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքն իրավաչափ չէ այնքնով, որ անձին հնարավոր է մեղադրանք առաջադրել, երբ վարույթն իրականացնող մարմինը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում, այն է՝ որպես մեդարյալ ներգրավելու որշման և մեղադրական եզրակացության մեջ, հաստատված է համարում և արձանագրում է, որ անձն արդեն իսկ կատարել է հանցագործություն և այն արդեն իսկ մեղադրանք առաջադրելու օրվա դրությամբ ավարտված է եղել: Այսինքն, անձը կարող է մեղադրվել իրեն որպես մեղադրյալ ներգրավելու օրվան նախորդող ժամանակահատվածում արդեն իսկ կատարված և ավարտված քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված այս կամ այն հանցակազմի բոլոր տարրերը պարունակող արարքի համար, այլ ոչ թե որպես մեղադրյալ ներգրավելու և մեղադրանք առաջադրելու պահի դրությամբ դեռևս կատարվող ենթադրյալ հանցավոր արարքի համար:
Վերոգրյալին զուգահեռ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում անդրադառնալ նաև մեղադրանքի կողմի գործողություններին, մասնավորապես ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանին մեղադրանք առաջադրելուն, մեղադրական եզրակացությունը կազմելուն և հաստատելուն՝ դրանք քննարկման առարկա դարձնելով արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի արդյունավետ իրացման երաշխիք հանդիսացող մրցակցության սկզբունքի և պաշտպանության իրավունքի համատեքստում:
Այսպես՝
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու հիմքը նրա կողմից հանցանքի կատարումը վկայող բավարար ապացույցների համակցությունն է: (…) 3. Որոշման նկարագրական-պատճառաբանական մասում նշվում են (…), մեղադրանքի ձևակերպումը՝ նշելով հանցագործության տեղը, ժամանակը, եղանակը և մյուս հանգամանքները, որքանով դրանք պարզված են գործի նյութերով: Եզրափակիչ մասում շարադրվում է անձին գործով որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշումը և քրեական օրենսգրքի հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետը, որով նախատեսված է կատարված հանցանքի համար պատասխանատվությունը: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 270-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Մեղադրական եզրակացությունը բաղկացած է նկարագրական-պատճառաբանական և եզրափակիչ մասերից:
2. Նկարագրական-պատճառաբանական մասում քննիչը շարադրում է հանցագործության հանգամանքները, մեղադրյալին, ինչպես նաև տուժողին բնութագրող հանգամանքները, մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատող ապացույցները, ի պաշտպանություն նրա բերվող փաստարկները և այդ փաստարկների ստուգման արդյունքում հավաքված ապացույցները (…):
3. Եզրափակիչ մասում շարադրվում են մեղադրյալի մասին տեղեկությունները և առաջադրված մեղադրանքի ձևակերպումը՝ նշելով տվյալ հանցագործությունը նախատեսող քրեական օրենքի նորմերը»:(…)»:
Մեջբերված քրեադատավարական դրույթները Վճռաբեկ դատարանի կողմից համակարգային վերլուծության են ենթարկվել Ա.Պապյանի վերաբերյալ որոշման մեջ, որտեղ Վճռաբեկ դատարանը մեկնաբանել է նաև ՙմեղադրանքի ձևակերպում՚ եզրույթը: Նշված որոշման մեջ արտահայտված իրավական դիրքորոշման համաձայն՝
«(…) «մեղադրանքի ձևակերպում»եզրույթ[ի] կառուցվածքն իրենից ներկայացնում է.
ա) գործով հաստատված, հանրության համար վտանգավոր և հակաիրավական փաստերը, որոնք համապատասխանում են կոնկրետ հանցակազմի հատկանիշներին,
բ) քրեական օրենքի կոնկրետ նորմը, որի հատկանիշներին համապատասխանում են մեղադրյալի գործողությունները կամ անգործությունը կազմող փաստերը:
Վերոնշյալ դատողության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրանքի ձևակերպումը պետք է արտացոլի մեղսագրվող գործողությունների կամ անգործության բովանդակությունը, հետևաբար պետք է ներառի հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալները: Փաստական տվյալների ներառումն անհրաժեշտ նախապայման է, որպեսզի մեղադրանքի մեջ նշվի այն քրեական օրենքը, որով նախատեսված են հանրության համար վտանգավոր, հակաիրավական և քրեորեն պատժելի արարքի հատկանիշները, այսինքն` հանգեցնի մեղադրանքում ձևակերպված արարքին համապատասխան իրավաբանական գնահատական տալուն:
Վճռաբեկ դատարանի կողմից մեղադրանքի ձևակերպման կարևորումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում (անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշում, մեղադրական եզրակացություն) դրա առկայությունը հնարավորություն է տալիս քրեական հետապնդման ենթարկվող անձին արդյունավետ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը»: (Արկադի Պապյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի նոյեմբերի 5-ի թիվ ՏԴ/0115/01/09 որոշման 18-19-րդ կետերը):
Մեկ այլ որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանը Գ.Ճաղարյանի և այլոց վերաբերյալ որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է հայտնել առ այն, որ «(...)Պաշտպանության իրավունքը` որպես մեղադրյալին վերապահված դատավարական իրավունքների ամբողջություն, հնարավորություն է տալիս վերջինիս հանդես գալ դատավարության ինքնուրույն սուբյեկտի կարգավիճակով, լրիվ կամ մասնակիորեն հերքել իրեն մեղսագրվող հանցանքը կատարած լինելու պնդումը, ինչպես նաև պաշտպանել իր իրավունքներն ու օրինական շահերը: Ընդ որում` պաշտպանության իրավունքի իրականացման փաստացի հնարավորության ապահովման պարտականությունը կրում է վարույթն իրականացնող մարմինը:
Մրցակցության սկզբունքը և պաշտպանության իրավունքը կոչված են դատավարությունը համապատասխանեցնելու արդարության չափորոշիչներին և ապահովելու իրավունքների արդյունավետ վերականգնում, իսկ քրեական արդարադատության շրջանակներում վերոգրյալն առնվազն ենթադրում է տեղի ունեցած հանցագործության մանրամասների հաստատումը, դրանց ճշգրիտ իրավաբանական գնահատական տալը, հասարակությանը և առանձին անհատներին հասցված վնասի, ինչպես նաև հանցանքի կատարման մեջ մեղադրվող անձի իրական մեղքի ամբողջական բացահայտումը:
19. Մրցակցային դատավարության ընթացքում պաշտպանությունը հանդես է գալիս որպես մեղադրանքի հակադրում` նպատակ ունենալով հերքել այն և պաշտպանել քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքի կատարման մեջ մեղադրվող անձանց իրավունքներն ու շահերը: Այս կարևորագույն գործառույթի արդյունավետ իրականացման համար պաշտպանության կողմն առնվազն պետք է հնարավորություն ունենա ծանոթանալու առաջադրված մեղադրանքի իրավական և փաստական հիմքերին, դրանց վերաբերյալ ներկայացնելու սեփական դիրքորոշումը և մասնակցելու ապացուցման գործընթացին: Պաշտպանության իրավունքի իրականացումը, ինչպես նաև մրցակցային դատավարության ապահովումն անհնար են, եթե մեղադրյալը տեղյակ չէ, թե ինչ անօրինական արարքի կատարման մեջ է մեղադրվում և ինչ ապացույցների հիման վրա:
Ինչպես արդեն նշվեց, մեղադրանքի ձևակերպումը միակ հնարավոր դատավարական միջոցն է, որով հնարավոր է դառնում իրացնել անձի իրավունքը տեղեկանալու իր դեմ առաջադրված մեղադրանքի մասին: Հետևաբար մեղադրանքի ձևակերպումը կարելի է բնորոշել որպես մեղադրյալի իրավունքների և օրինական շահերի ապահովմանն ուղղված երաշխիք, որը հնարավոր է դարձնում առաջադրված մեղադրանքից օրինական միջոցներով պաշտպանվելը և թույլ է տալիս հասնել քրեական վարույթի հիմնական` մեղադրյալի անմեղության կամ մեղավորության հարցի հստակ լուծմանը:
Վերոգրյալից Վճռաբեկ դատարանը հետևություն է անում այն մասին, որ համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում (անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշում, մեղադրական եզրակացություն) մեղադրանքի ձևակերպման կարևորումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ դրա առկայությունը հնարավորություն է տալիս քրեական հետապնդման ենթարկվող անձին արդյունավետ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը: Ավելին, մեղադրական եզրակացության մեջ շարադրվող առանձին հարցեր, մասնավորապես, արարքի փաստական նկարագրությունը, այդ նկարագրության հիմքում դրված ապացույցների շրջանակը, դրանց տրված գնահատականը, վճռորոշ նշանակություն ունեն անձի պաշտպանության իրավունքի պատշաճ իրականացման համար:
20. Պաշտպանության իրավունքի իրականացման համար մեղադրանքի ձևակերպման կարևորության հարցի վերաբերյալ դիրքորոշում է հայտնել նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը: Մասնավորապես, ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետի («ա») ենթակետի դրույթները մեղադրյալին իրավունք են վերապահում տեղեկացված լինելու ոչ միայն մեղադրանքի համար առիթ հանդիսացած նյութական փաստերի մասին, այլ նաև այդ փաստերի մանրամասն իրավական որակման մասին (Pelissier and Sassi v. France, 1999 թվականի ապրիլի 25-ի վճիռը, կետ 51): Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետի («բ») ենթակետի մասով բերված բողոքի վերաբերյալ Եվրոպական դատարանը գտել է, որ («ա») և («բ») ենթակետերը կապված են միմյանց հետ, և որ մեղադրանքի բնույթի և առիթների մասին տեղեկացված լինելու իրավունքը պետք է դիտել պաշտպանության նախապատրաստության իրավունքի լույսի ներքո (Pelissier and Sassi v. France, 1999 թվականի ապրիլի 25-ի վճիռը, կետ 54):
(...)»:
Վերոգրյալ իրավական վերլուծությունների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանում բացի արարքի քրեաիրավական որակման հիմքում ընկած փաստերից, արարքի կատարման տեղից, եղանակից, հստակ պետք է նշվի նաև արարքի կատարման ժամանակը: Արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի իրացման առումով անընդունելի է, երբ իրավասու պաշտոնատար անձը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում մեղադրանքը ձևակերպելիս հստակ չի նշում ենթադրյալ հանցավոր արարքի կատարման ավարտը:
Դատարանը գտնում է, որ նշված պահանջի պահպանմամբ ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը հնարավորություն կտար վերջինիս պատշաճ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը, ինչպես նաև կապահովեր դատավարական կողմերի իրավահավասարությունը՝ սեփական դիրքրորոշումները հիմնավորելու և մյուս կողմի փաստարկները հերքելու համար: Մինդեռ, Դատարանի գնահատմամբ ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանը զրկված է եղել արդյունավետ կերպով իր պաշտպանությունն իրականացնելու հնարավորությունից:
Ամփոփելով վերոգրալը՝ Դատարանը գտնում է, որ չնայած արձանագրվածը բարարար է ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանին անպարտ ճանաչելու և արդարացնելու համար, այնուամենայնիվ, հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
Այսպես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ ինքնիրավչությունը՝ օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կարգի խախտմամբ իր իրական կամ ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ (ինքնագլուխ) իրականացնելն է, որն էական վնաս է պատճառել անձանց իրավունքներին կամ օրինական շահերին կամ խոշոր վնաս՝ պետական կամ հասարակական շահերին:
Ինքնիրավչության հանցակազմին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ինքնիրավչության հանցակազմին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Վարդան Պետրոսյանի գործով որոշմամբ և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «Ինքնիրավչությունը դասվում է կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքին և բնութագրվում որպես կառավարման սուբյեկտ չհանդիսացող անձի կողմից պետական կառավարման նորմալ գործունեության ապահովմանն ուղղված հասարակական հարաբերությունների դեմ ոտնձգող հանցագործություն: Կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործությունների, այդ թվում՝ ինքնիրավչության տեսակային օբյեկտ են պետական կառավարման նորմալ գործունեության ապահովմանն ուղղված այն հասարակական հարաբերությունները, որոնք ծավալվում են իշխանության մարմինների և ֆիզիկական ու իրավաբանական անձանց միջև:
Ինքնիրավչության հիմնական անմիջական օբյեկտն անձանց կողմից իրենց իրավունքների ու ազատությունների իրականացման՝ նորմատիվ իրավական ակտերով սահմանված կարգն է, ինչպես նաև ֆիզիկական և իրավաբանական անձանց իրավունքներն ու օրինական շահերը:
Նշված հանցագործության օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է միայն ակտիվ վարքագծով` գործողությամբ: Ընդ որում, անհրաժեշտ է, որ այդ գործողության իրավաչափությունը վիճարկվի անձի (կազմակերպության) կողմից: Տվյալ դեպքում որպես վիճարկում հարկ է հասկանալ շահագրգիռ անձի կողմից իրավապահ մարմիններին համապատասխան հայտարարություն (դիմում, բողոք) ներկայացնելը` ինքնիրավ գործողությունների արդյունքում իրավունքների և օրինական շահերի խախտման վերաբերյալ:
Ինքնիրավչության օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ է գործողության կատարման եղանակը. հանցավորը գործում է ինքնակամ, ինքնագլուխ կերպով, իրավունքի իրականացման՝ օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կարգի խախտմամբ: Ընդ որում, արարքը որպես ինքնիրավչություն որակելու համար որևէ նշանակություն չունի, թե հանցավորի գործողություններն ուղղված են եղել իրական, թե ենթադրյալ իրավունքի իրականացմանը:
Ինքնիրավչության հանցակազմը նյութական է, այսինքն` հանցագործությունն ավարտված է համարվում այլ անձանց իրավունքներին և օրինական շահերին էական, իսկ պետության ու հասարակության շահերին` խոշոր վնաս պատճառելու դեպքում: Ինքնիրավչությունը, որի արդյունքում էական վնաս չի պատճառվել, քրեորեն հետապնդելի արարք չէ:
Վնասը կարող է դրսևորվել ինչպես նյութական, այնպես էլ անձի սահմանադրական և այլ իրավունքների խախտման տեսքով, կարևորն այն է, որ ինքնիրավ գործողության և առաջացած վնասի միջև լինի պատճառահետևանքային կապ: Պատճառված վնասի էական լինելը պետք է որոշվի յուրաքանչյուր դեպքում՝ ելնելով գործի կոնկրետ հանգամանքներից:
Հանցագործության սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է դիտավորությամբ. հանցավորը կարծում է, որ ինքն ունի որոշակի իրավունք, գիտակցում է, որ այդ իրավունքը վիճարկվում է այլ անձի կամ կազմակերպության կողմից, և ինքն իրականացնում է այդ իրավունքը օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կարգի խախտմամբ: Հանրորեն վտանգավոր հետևանքների նկատմամբ հանցավորի վերաբերմունքը կարող է դրսևորվել ինչպես ուղղակի, այնպես էլ անուղղակի դիտավորությամբ: Ինքնիրավչության սուբյեկտ կարող է լինել 16 տարին լրացած մեղսունակ ֆիզիկական անձը:» (Վարդան Միշիկի Պետրոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի դեկտեմբերի 23-ի թիվ ԱՎԴ1/0063/01/09 որոշման 12-14-րդ կետերը):
Վերոգրյալ նորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշման համադրմամբ դատարանն արձանագրում է, որ արարքն ինքնիրավչություն որակելու համար անհրաժեշտ է նշված հանցակազմի բոլոր տարրերի առկայությունը: Մասնավորապես, անձին մեղսագրված արարքում պետք է հստակ նշվի.
1)այն օրենքը կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտը, որով սահմանված կարգի խախտմամբ անձը, դիտավորությամբ, ինքնակամ (ինքնագլուխ) իրականացրել է իր իրական կամ ենթադրյալ իրավունքներն,
2) այն էական վնասը, որն անձի ինքնակամ գործողությունների հետևանքով պատճառվել է անձանց իրավունքներին կամ օրինական շահերին կամ խոշոր վնասը, որը պատճառվել է պետական կամ հասարակական շահերին,
3) ինքնիրավ գործողության և առաջացած վնասի միջև առկա պատճառահետևանքային կապը:
Վերոգրյալ իրավական նորմի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատողությունների լույսի ներքո վերլուծելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այն չի բովանդակում որևէ փաստական տվյալ այն մասին, թե ամբաստանյալը հատկապես որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի խախտմամբ է իրականացրել իր ինքնակամ գործողությունները: Մեղադրանքի կողմը որպես ամբաստանյալի ենթադրյալ ինքնիրավ գործողության հետևանք նշել է, որ տուժող Ե.Անանյանը մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս: Եթե նույնիսկ անօթևան մնալը դիտվի որպես տուժողի իրավունքներին և օրինական շահերին ոչ նյութական էական վնասի պատճառում, ապա Դատարանն ավելորդ չի համարում ընդգծել, որ սույն քրեական գործի քննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների բավարար համակցություն ձեռք չի բերվել առ այն, որ տուժող Ե. Անանյանը մնացել է անօթևան: Նշվածի մասին է ցուցմունք է տվել միայն սույն քրեական գործի ելքով շահագրգռված տուժող Ե.Անանյանը, ում ցուցմունքները, այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու անհնարինության հետևանքով արժանահավատ դիտվել չեն կարող:
Այսպիսով ամփոփելով վերոգրալը՝ Դատարանն արձանագրում, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքըչի համապատասխանում օրենսդրի և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կողմից սահմանված պահանջներին, անորոշ ու անհստակ է, դրանում նկարագրված և պարզ նշված չէ՝
ա) թե որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի խախտմամբ է ամբաստանյալն իրականացրել իր ինքնակամ գործողությունները,
բ) թե Տիգրան Մարդումյանը, ինքնիրավչություն կատարելով, ինչ ենթադրյալ իրավունք է իրականացրել՝ սեփականատիրոջ իրավունքը, թե տնօրինելու, տիրապետելու, օգտագործելու իրավունքը և այլն,
գ) թե երբ է ինքնիրավչությունը կատարվել,
դ) դադարել կամ ավարտվել է ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի ոչ իրավաչափ գործողությունները, եթե այո, ապա՝ երբ:
Դատարանը, գնահատելով վերոշարադրյալը, արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի ձևակերպումը չի ներառում հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալներ: Մասնավորապես, առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունից հնարավոր չէ եզրահանգում կատարել ամբաստանյալին վերագրվող արարքում հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առկայության մասին: Այսինքն, բացակայում են հանցակազմի չորս պարտադիր տարրերից մեկը, ինչն իր հերթին թույլ է տալիս դատարանին փաստել, որ Տիգրան Մարդումյանի արարքում բացակայում է հանցակազմը, որը վերջինիս նկատմամբ արդարացման դատավճիռ կայացնելու հիմք է:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետի համաձայն՝ «Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե արարքի մեջ հանցակազմ չկա»:
Այսպիսով, ստուգելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարք կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղսագրված արարքում բացակայում է հանցակազմը, ուստի Տ.Մարդումյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման և նա պետք է արդարացվի` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Դատարանը, անդրադառնալով մեղադրողի կողմից մեղադրական ճառում հայտնած այն դիրքորոշմանը, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին մեղավոր ճանաչելուց և պատիժ նշանակելուց հետո, հարկ է կիրառել վաղեմություն, արձանագրում է հետևյալը՝
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն՝ քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկելԱ.Բաղդասարյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «Քրեական գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմքերը սահմանող՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի վերլուծությունից երևում է, որ նշված հիմքերը դասակարգվում են երկու խմբի՝
ա) քրեական գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելով «արդարացնող» («ռեաբիլիտացիոն») հիմքեր, որոնք նախատեսված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-3-րդ կետերով և 2-րդ մասով:
բ) քրեական գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու «ոչ արդարացնող»(«ոչ ռեաբիլիտացիոն») հիմքեր, որոնք նախատեսված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-13-րդ կետերով: (…)»(Արմեն Պավլուշի Բաղդասարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի թիվ ԵԱՔԴ/0009/11/13 որոշման 16-րդ կետը):
Դատավճռի՝ որպես դատարանի կողմի արդարադատության իրականացաման հիմնական ակտի դերին և նշանակությանը ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Կ.Ստեփանյանի և Մ.Հովհաննիսյանի գործով որոման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(...) դատական քննության միջոցով դատարանն իրականացնում է արդարադատություն, որը նրա բացառիկ սահմանադրական իրավազորությունն է: Հետևաբար, դատական քննությունն արդարադատության իրականացման յուրահատուկ դատավարական ձև է, որի առարկան իրավական վեճն է պետության (տուժողի) և ամբաստանյալի միջև: Դատական քննությունը միտված է վերոնշյալ վեճի, ինչպես նաև դատական քննության խնդիրների լուծմանը և ավարտվում է դատավճռի կայացմամբ: Ընդ որում, դատավճիռ կայացնելով՝ դատարանը լուծում է ոչ միայն բուն դատական քննության առջև ծառացած անմիջական խնդիրները, այլև քրեական դատավարության և արդարադատության այլ խնդիրներ (կանխարգելիչ, դաստիարակչական և այլն):
Դատավճիռն արդարադատության իրականացման հիմնական ակտն է, որն իրենից ներկայացնում է կոնկրետ իրավահարաբերությունների նկատմամբ իրավունքի նորմի կիրառում: Սակայն ի տարբերություն իրավակիրառման մյուս ակտերի, միայն դատավճռով է հնարավոր ամբաստանյալին մեղավոր ճանաչել և նրա նկատմամբ սահմանել պատիժ: Մյուս կողմից, եթե դատաքննության արդյունքում չի հաստատվում ամբաստանյալի մեղավորությունը, ապա դատարանը պարտավոր է կայացնել արդարացման դատավճիռ՝ ճանաչելով և հռչակելով հանցանքի կատարման մեջ ամբաստանյալի անմեղությունը՝ այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: Այլ խոսքով՝ արդարացման դատավճիռը ոչ այլ ինչ է, քան դատավարական գործունեության արդյունք, որով դատարանը փաստում է անձին ներկայացված մեղադրանքի անհիմն լինելը:(...)»:
Այսպիսով, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործի դատաքննության արդյունքում չհաստատվեց ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի մեղավորությունը, ուստի Դատարանը պարտավոր է կայացնել արդարացման դատավճիռ՝ ճանաչելով և հռչակելով հանցանքի կատարման մեջ նրա անմեղությունը՝ այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ անկախ քրեական հետապնդումը բացառող, ոչ արդարացնող հանգամանքի առկայության:
Դատարանը, անդրադառնալով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցի հարցին, գտնում է, որ այն պետք է վերացնել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև դատական ծախսերի, գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի, քաղաքացիական հայցի հարցերին, սակայն Դատարանը, պարզելով, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, քրեական գործում բացակայում են դատական ծախսերի վերաբերյալ տվյալները, սահմանափակվում է այդ փաստերի արձանագրմամբ:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով, 357-360-րդ, 364-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, Դատարանը`

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի անմեղությունը` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ, Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել, նրան արդարացնել:
Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին պարզաբանել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 66-րդ և 67-րդ հոդվածներով նախատեսված արդարացվածի իրավունքները:
Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0200/01/15
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 11-11-2015
Դատախազություն Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 09115215
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Տիգրան Մարդումյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա իր հոր մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը` համասեփականատեր Ելենա Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Տիգրան
Ազգանուն Մարդումյան
Հայրանուն Մարտուն
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 15.7
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 11-11-2015
Նախագահող դատավոր
Անուն Լևոն
Ազգանուն Ավետիսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 13-11-2015
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 13-11-2015
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 07-12-2015
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Տիգրան
Ազգանուն Մարդումյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Ելենա
Ազգանուն Անանյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն .
Ազգանուն Ա.Առաքելյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 27-01-2016
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2016թ.
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 04-03-2016
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Այլ նշումներ Քրեական գործը հետաձգվել է մեկ այլ հերթի:
Կազմի փոփոխություն
Ամսաթիվ 22-04-2016
Հիմքը ՀՀ Նախագահի 2016թ.մարտի 22-ի ՆՀ-243-Ա հրամանագրի
Փոփոխության հիմքը Այլ
Մակագրել
Երբ 22-04-2016
Նախագահող դատավոր
Անուն Ռուբիկ
Ազգանուն Մխիթարյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 25-04-2016
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 25-04-2016
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 18-05-2016
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Տիգրան
Ազգանուն Մարդումյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Ելենա
Ազգանուն Անանյան
Հասցե ---------------
Սեռ 2
Դատավարության կողմեր
Անուն Աննա
Ազգանուն Ջուվանովա
Հասցե ---------------
Սեռ 2
Դատավարության կողմեր
Անուն Ա.
Ազգանուն Առաքելյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 10-06-2016
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Կազմի փոփոխություն
Ամսաթիվ 24-06-2016
Հիմքը ՀՀ Նախագահի թիվ ՆՀ-440-Ա հրաման
Փոփոխության հիմքը Այլ դատարանի դատավորի նշանակում
Մակագրել
Երբ 24-06-2016
Նախագահող դատավոր
Անուն Աննա
Ազգանուն Մաթևոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 27-06-2016
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 27-06-2016
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 20-07-2016
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր
Անուն Ա.
Ազգանուն Առաքելյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Ելենա
Ազգանուն Անանյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Տիգրան
Ազգանուն Մարդումյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Աննա
Ազգանուն Ջուվանովա
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 08-08-2016
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 13-09-2016
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 04-10-2016
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 31-10-2016
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 16-11-2016
Ժամ 11:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 15-12-2016
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2017թ.
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 24-01-2017
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 15-02-2017
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 28-02-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 20-03-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 06-04-2017
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 28-04-2017
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 10-05-2017
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 26-05-2017
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 07-06-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Չի կայացել
Չկայացման պատճառը ԵԱՔԴ/0174/01/15 գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 22-06-2017
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 30-06-2017
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 01-08-2017
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 25-09-2017
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 16-10-2017
Ժամ 17:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 10-11-2017
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 10-11-2017
Արդարացման
Ամսաթիվ 10-11-2017
Ամբաստանյալ
Անուն Տիգրան
Ազգանուն Մարդումյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը ԵԱՔԴ/0200/01/15



Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն


«10» նոյեմբերի 2017թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան) հետևյալ կազմով՝

նախագահությամբ՝ դատավոր Ա.Մաթևոսյանի,
քարտուղարությամբ` Հ.Արտաշեսյանի,Մ.Սարգսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրողԱ.Առաքելյանի,
տուժողԵ.Անանյանի,
տուժողի ներկայացուցիչներ` Օ.Մարկոսյանի, Լ.Քոչարյանի,
ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանի,
պաշտպաններ`Ա.Ջուվանովայի, Է.Աղաջանյանի,
Ն.Սվարյանի, Կ.Բաղդասարյանի

դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի`ծնված 1979թվականիդեկտեմբերի 26-ինԵրևանքաղաքում, ազգությամբհայ, ՀՀքաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ,ամուսնացած, խնամքին երկու անչափահաս երեխա,նախկինումչդատված, աշխատում է «Ռուսալ Արմենալ» ԲԲԸ-ում, որպես փականագործ,հաշվառված էք.Երևան, Կ.Ուլնեցի 70/1 շենք,99բնակարան հասցեում, որպես խափանման միջոց է ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով.

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը
2015 թվականի օգոստոսի 03-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 09115215 քրեական գործը:
2015 թվականի սեպտեմբերի 24-ինթիվ 09115215 քրեական գործով Ելենա Ավետիսի Անանյանը ճանաչվել է տուժող:
2015 թվականի հոկտեմբերի 13-ին թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ռ.Մախմուդյանի 2015 թվականի հոկտեմբերի 20-ի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ին որոշում է կայացվել Տիգրան Մարդումյանին նախկինում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու մասին:
Նույն օրը թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով, մեղադրանքի փաստական կողմի հետևյալ նկարագրությամբ.
«[Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը] իր հոր` Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը, Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենք 99 բնակարանի համասեփականատեր Ելենա Ավետիսի Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս: (…) »:
Քննիչի 2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Ելենա Անանյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` վերջինիս գործողություններում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջաններիդատախազության ավագդատախազԱ.Առաքելյանը 2015 թվականինոյեմբերի 06-ինթիվ 09115215 քրեականգործիմեղադրականեզրակացությունըհաստատելէևնույնօրըքրեականգործըմեղադրականեզրակացությամբուղարկվելէԵրևանքաղաքիԱրաբկիրևՔանաքեռ-Զեյթունվարչականշրջաններիընդհանուրիրավասությանառաջինատյանիդատարան, որը դատարանում ստացվել է 2015 թվականի նոյեմբերի 11-ին:
ԴատավորԼ.Ավետիսյանի 2015 թվականինոյեմբերի 13-իորոշմամբթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործնընդունվելէվարույթ ևնույնթվականինոյեմբերի 30-իննշանակվելդատաքննության:
2016 թվականիմարտի 22-իՆՀ-243-ԱհրամանագրովդադարեցվելէԼ.ԱվետիսյանիԵրևանքաղաքիԱրաբկիրևՔանաքեռ-Զեյթունվարչականշրջաններիընդհանուրիրավասությանառաջինատյանիդատարանիդատավորիլիազորությունները:
2016 թվականիապրիլի 22-ինթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործըվերամակագրվելէդատավորՌ.Մխիթարյանին:
ԴատավորՌ.Մխիթարյանի 2016 թվականիապրիլի 25-իորոշմամբթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործնընդունվելէվարույթևնույնթվականիմայիսի 10-իննշանակվելդատաքննության:
2016 թվականիմայիսի 23-իՆՀ-440-ԱհրամանագրովդադարեցվելէՌ.ՄխիթարյանիԵրևանքաղաքիԱրաբկիրևՔանաքեռ-Զեյթունվարչականշրջաններիընդհանուրիրավասությանառաջինատյանիդատարանիդատավորիլիազորությունները:
2016 թվականիհունիսի 24-ինթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործըվերամակագրվելէդատավորԱ.Մաթևոսյանին:
ԴատավորԱ.Մաթևոսյանի 2016 թվականիհունիսի 27-իորոշմամբթիվԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեականգործնընդունվելէվարույթևնույնթվականիհուլիսի11-ի որոշմամբ նշանակվելդատաքննության:

Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը, ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել:
Դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ որ 2011 թվականին ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով երեխայի ծնվելուց հետո ստացել է Մարդումյան ազգանունը: 2013 թվականին ծնողների հետ կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո կնոջ և մանկահասակ երեխայի հետ միասին հեռացել են տանից և վարձակալական հիմունքներով բնակվել այլ վայրում: Դրանից հետո հաճախակի այցելել է ծնողներին` նրանց որպիսությունն իմանալու նպատակով: Հայրը զանգահարել է իրեն, ասել, որպեսզի կնոջ ու երեխայի հետ տեղափոխվի իրենց մոտ, սակայն մայրը` Ելենա Անանյանը, չի համաձայնվել` ասելով, որ չի ցանկանում իրենց հետ ապրել: Մի օր, գնալով ծնողների տուն, զգացել է, որ նրանց միջև վիճաբանություն է տեղի ունեցել: Նկատել է, որ մայրը հագնված է` պատրաստ տանից դուրս գալու, հարցրել է նրան, թե ուր է գնում, վերջինս պատասխանել է, որ իրենց չպետք է պատասխան տա, թե ուր է գնում և հեռացել է: Ամբողջ օրն անցկացրել է հոր կողքին, և, որպեսզի վերջինս մենակ չմնա, զանգահարել մորը, սակայն մայրը հեռախոսազանգերին չի պատասխանել: Տեսնելով, որ մայրը հեռախոսազանգերին չի պատասխանում` հայրն ասել է, որ զանգահարի հարսին, որպեսզի վեջինս երեխայի հետ տեղափոխվեն իր տուն: Ինքը զանգահարել է կնոջը, այնուհետև գնացել և նրանց հետ միասին վերադարձել է հոր մոտ: Հայրն ասել է, որ իրենք երեխայի հետ միասին մնան իր մոտ, իսկ Ելենային չի ցանկանում տեսնել: Հաջորդ օրը մայրը վերադարձել է, հայրը ասել է, որ չի ցանկանում նրան տեսնել: Ինքը մորը առաջարկել է զրուցել հոր հետ, որպեսզի հաշտվեն: Հաջորդ օրը հայրը մորը վռնդել է տանից և նա թողել ու հեռացել է: Ասել է, որ չի ցանկանում նրա հետ ապրել: Որոշ ժամանակ անց իրեն զանգահարել է թաղային ոստիկանը և հայտնել, թե մայրը բողոք է ներկայացրել ոստիկանություն, որ իբր իրեն տուն չեն թողնում: Մայրը մի քանի անգամ նաև ոստիկանի հետ միասին գնացել է իրենց տուն: Հայրը լինելով տան սեփականատերը և նկատելով, որ շատ են անհանգստացնում իրենց, կարգադրել է տան մուտքի դռան փականը փոխել, ինչն էլ ինքն արել է: Հայրը թույլ չի տվել, որպեսզի մայրը մուտք գործի բնակարան: Մայրը դիմել է դատարան` պահանջելով բնակարանի ½ մասը: Դրանից հետո մայրը գնացել, վերցրել է իր իրերը և հեռացել: Հայրն իրեն ասել էր, որ մորը տուն չթողնի մինչև կպարզվի, թե ինչ է որոշել դատարանը: Իր հոր և մոր հարաբերությունները վատացել են 2013 թվականից, երբ իր երեխան ծնվել է: Նրանց հարաբերությունները ավելի են սրվել կապված հորը բուժող բժիշկի հետ, ում դիմել էր մայրը: Հոր մահից հետո, երբ մայրը գնացել է իրենց տուն, ինքը տանը չի եղել: Չի եղել դեպք, որ դրսում պատահաբար հանդիպի մորը, կամ վերջինս զանգահարի իրեն հարցնի, թե ինչու դուռը չի բացում, որպեսզի ինքը մտնի տուն, ինքն էլ պատասխանի, որ չի բացում և չի էլ բացելու: Փականը փոխելուց հետո մի քանի անգամ մայրը դիմել է ոստիկաններին: Ոստիկանություն է դիմել նաև հայրը, պահանջելով, որ Ե.Անանայանը չանհանգստացնի իրենց: Ոստիականությունում իրենցից ստորագրություն են վերցրել միմյանց չանհանգստացմնելու համար:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություններ` Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 337-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներով, որոշում կայացրեց հրապարակել վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որ 2005 թվականից ընտանիքի հետ միասին բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանում, որը 1981 թվականին կոոպերատիվ հիմունքներով ձեռք է բերվել հոր` Մարտուն Մարդումյանի կողմից: Մինչ 2015 թվականը ծնողների հետ միասին բնակվել է մայրիկի` Ելենա Անանյանին պատկանող Երևան քաղաքի Ա.Խաչատրյան 33/2 շենքի թիվ 20 բնակարանում, որը մայրն ստացել էր դեռևս 1976 թվականին, և չնայաց որ այդ բնակարանը գրանցվել է նրա անվամբ և, քանի որ այն սեփականաշնորհվել էր հոր և մոր համատեղ կյանքի ընթացքում և մինչ այդ հայրը նշված բնակարանում կատարել է վերանորոգման աշխատանքներ, ուստի այն համարվել է համատեղ ամուսնության գույք: 2011 թվականի հոկտեմբեր ամսին մայրը 35.000 ԱՄՆ դոլար գումարի դիմաց վաճառել է նշված բնակարանը և ամբողջ գումարը որպես ավանդ ներդրել է բանկում: Ինքը հոր և մոր հարազատ երեխան չի հանդիսանում, իրեն որդեգրել են 1982 թվականին: 2011 թվականին ամուսնացել է Կարինե Մարդումյանի հետ: Մայրիկի և կնոջ միջև կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո կնոջ և դստեր հետ միասին տեղափոխվել են վարձակալական հիմունքներով բնակվելու: Վարձակալական հիմունքներով բնակվելու ժամանակահատվածում անընդհատ այցելել է ծնողներին, փորձել զրուցել նրանց հետ, որպեսզի վերջիններս թույլ տան վերադառնալ իրենց հետ ապրելու, սակայն մայրը միշտ չի համաձայնվել` պատճառաբանելով, թե իր կինն անբարոյական է, իսկ երեխան իր երեխան չէ: 2013 թվականի դեկտեմբերի 2-ին գտնվել է ծնողների տանը, երբ մայրն իրեն ասել է, որ ցանկանում է զրուցել իր կնոջ մայրիկի հետ, ինքն էլ պատասխանել է, որ նա գտնվում է իրենց տանը: Միասին գնացել են իրենց վարձակալած բնակարանը, որտեղ մայրը զոքանչի ներկայությամբ անբարո խոսքեր է ասել կնոջ հասցեին և վերցնելով սեղանին դրված երեխային կերակրելու համար նախատեսված շիշը, որի մեջ այդ պահին տաք ջուր է եղել, այն նետել է երեխայի ուղղությամբ, ով գտնվել է իր կնոջ գրկում: 2014 թվականի հուլիս ամսին մայրը զանգահարել է իրեն, հայտնել, որ հայրը վատացել է և խնդրել է, որպեսզի ինքը գնա և օգնի նրանց, ինչը և արել է: Հաջորդ օրը կրկին այցելել է հայրիկին և նկատել, որ մայրը պատրաստվում է տանից դուրս գալ: Մոր գնալուց հետո հայրն իրեն հայտնել է, որ վիճաբանել է կնոջ` Ելենա Անանյանի, ով իր հետ տարել է բնակարանի վերաբերյալ բոլոր փաստաթղթերը: Հայրն իրեն առաջարկել է, որպեսզի կնոջ ու երեխայի հետ տեղափոխվի իր հետ բնակվելու: Այդ ժամանակ գնացել է կնոջն ու երեխային վերցրել և տեղափոխվել հոր հետ ապրելու: Հաջորդ օրը մայրը վերադարձել է և իրենց տեսնելով տանը` սկսել է վիճաբանել հոր հետ: Մոտ երկու շաբաթ միասին ապրելուց հետո մայրը հեռացել է տանից: Նրա հեռանալուց հետո հայրն իրեն առաջարկել է փոխել բնակարանի մուտքի դռան փականի միջուկը և ասել է, որպեսզի թույլ չտա մորը մուտք գործել բնակարան: Դրանից հետո մի քանի անգամ մայրը գնացել է, վերցրել իր անձնական իրերը և հեռացել: 2015 թվականի հունիսի 10-ին հայրը մահացել է: 2014 թվականի երկրորդ կեսին հայրը հայցադիմում է ներկայացրել դատարան` կնոջից` Ելենա Անանյանից ամուսնալուծվելու պահանջով, սակայն վճիռ չի կայացվել, քանի որ հայրը մահացել է: 2015 թվականի հունիսի 10-ին հոր մահից հետո մի քանի անգամ հանդիպել է մայրիկին և փորձել նրա հետ հաշտության եզրեր գտնել և բնակվել համատեղ հաշտ և համերաշխ, սակայն նա մշտապես չի համաձայնվել և պահանջել է բնակարանի իր մասնաբաժինը: Դրանից հետո մայրն այցելել է իրենց, ցանկացել է մուտք գործել բնակարան, սակայն ինքն ու կինը դուռը չեն բացել, թույլ չեն տվել նրան մուտք գործել բնակարան, քանի որ վախեցել են, որ նա կվնասի երեխային: Մայրը ևս մեկ անգամ այցելել է իրենց բնակարան, կրկին նույն պահանջով, սակայն այդ ժամանակ ինքը տանը չի գտնվել, իսկ կինը նրա առջև դուռը չի բացել: Հայրը բնակարանը կտակել է իրեն, կտակն իրենց տրամադրել է փաստաբան Արթուր Գասպարյանը և հայտնել, որ իրեն այն տրամադրել է Մարտուն Մարդումյանը: Հոր մահից մի քանի օր անց մայրը` եղբոր աղջկա` Գայանեի հետ միասին, գնացել է իրենց բնակարան, ուժգին թակելով դուռը, սկսել է պահանջներ ներկայացնել, ասելով, որ այդ բնակարանից ինքը մասնաբաժին ունի և գնացել է իր բաժինը ստանալու: Քանի որ մայրն ինչպես միշտ ագրեսիվ է տրամադրված եղել, իսկ կինն էլ եղել է հղի, կանխազգալով, որ կրկին վիճաբանություն է առաջանալու, առաջարկել է մորը հանդիպել հաջորդ օրը, առանց կողմնակի անձանց և փորձել լուծել իրենց միջև առկա խնդիրները: Գիտակցում է, որ մայրը, հաշվառված լինելով նշված բնակարանում, իրավունք ունի բնակվել այնտեղ: Որպես որդի պատրաստ է ընդունել իր ութսունամյա մորը, բնակվել նրա հետ և հոգ տանել նրա մասին: Սակայն մայրը շատ ագրեսիվ և թշնամաբար է տրամադրված իրենց հանդեպ, ատելությամբ է լցված ինչպես իր և կնոջ, այնպես էլ երկու տարեկան երեխայի նկատմամբ: Հաճախ դրսևորում է անկառավարելի վարքագիծ, առանց պատճառի կարող է հարձակվել կնոջ և երեխայի վրա, որի ականատեսն անձամբ է եղել: Քանի որ ամբողջ օրվա ընթացքում գտնվում է աշխատանքի մեջ, վախենում է հղի կնոջն ու երեխային թողնել մոր հետ միայնակ, մտածելով, որ վերջինս հերթական անգամ կարող է նրանց վնասել: Եթե մայրը խոստանա, որ այլևս ագրեսիվ վերաբերմունք չի ցուցաբերի իրենց նկատմամբ, պատրաստ է նրա հետ միասին ապրել նույն բնակարանում և հոգ տանել նրա մասին: Իրեն պարզաբանված չէ, իր գործողությունների արդյունքում Ելենա Անանյանին կոնկրետ ինչպիսի էական վնաս է պատճառվել, ինչ են նկատի ունեցել էական վնաս ասելով, ինչ չափման միավորով է չափվել էական վնասը: Առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում: Այդ բնակարանի միակ սեփականատերը եղել է իր հայրը՝ Մարտուն Մարդումյանը, ով դեռևս կենդանության օրոք, անձամբ թույլ չի տվել Ելենա Անանյանին մուտք գործել բնակարան: Հոր մահից հետո Ելենա Անանյանին բնակարան մուտք գործել չթույլատրելու հանգամանքը պայմանավորված է վերջինիս կողմից իր ընտանիքի ադամների նկատմամբ վիրավորանքներ, սպառնալիքներ հնչեցնելու պարագայով, ինչպես նաև նրա կողմից հղի կնոջ և մանկահասակ երեխայի նկատմամբ ագրեսիվ, անկառավարելի վարքագիծ դրսևորելու հնարավոր հանգամանքով:
Ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը հրաժարվեց հարցերին պատասխանելուց:
Դատական քննության ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1971 թվականին ամուսնացել է Մարտուն Մարդումյանի հետ:1976 թվականին Երևան քաղաքի Արամ Խաչատրյան փողոցում բնակարան է ստացել, որը կազմել է 18մ²: Համատեղ երկար տարիներ համերաշխ ապրել են նշված հասցեում: 1982 թվականին որդեգրել են Տիգրան Մարդումյանին: Նշված հասցեում բնակվել են մինչև 2005 թվականը: 2005 թվականին գնացել և բնակվել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում: 2011 թվականին վաճառել է Ա. Խաչատրյան փողոցում գտնվող բնակարանը: Նույն թվականին Տիգրան Մարդումյանն ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով ամուսնությունից հետո ստացել է Մարդումյան ազգանունը: Մի անգամ, երբ ինքը տանը չի եղել, ինչ - որ մեկը սոցկայքով ծաղիկներ է նվիրել հարսին, ամուսնու մոտ կասկածանքներ են առաջացել և սկսել է նրանց հարաբերությունները վատանալ: Ամուսինն առաջարկել է երեխայի նկատմամբ անցկացնել ԴՆԹ փորձաքննություն, սակայն որդին ասել է, որ նման պարագայում կինն իրենից կբաժանվի: Կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո նրանք տեղափոխվել են վարձակալական հիմքունքներով ապրելու: Տղան այդ ընթացքում անընդհատ այցելել է իրենց և գումար պահանջել: Մի օր հայրը ջղայնացել է և իրեն ասել, որպեսզի նրան գումար չտա, սակայն ինքը Տիգրանին գումար տվել է: Մի օր էլ, երբ Տիգրանը կրկին եկել է իրենց տուն, ինքն ասել է, որ երբ Կարինեի մայրը գնա նրանց տուն, թող իրեն կանչեն: Ցանկացել է գնալ և համոզել, որ տղան ու հարսը հետ վերադառնան: Ամուսինը դեմ է եղել նրանց վերադարձին: Տիգրանն իրեն ասել է, որ կնոջ մայրը եկել է, ինքը գնացել է և նրան ասել, որ եթե լավ մայր լիներ, ապա կդաստիարակեր իր աղջկան: Հարսը հարձակվել է իր վրա, ճանկռել ձեռքերը, որից հետո դուրս է եկել այնտեղից: Բավականին երկար ժամանակ հետո ինքը գնացել է հիվանդ եղբորը տեսակցության, երկու օր մնալուց հետո, վերադարձել է: Երբ վերադարձել է բնակարանի դուռը բանալիով փակ է եղել, ձայն է տվել, սակայն Տիգրանը պատասխանել է, որ հայրը չի թողնում, որպեսզի դուռը բացի: Ինքը գնացել է ոստիկանություն: Տիգրանը զանգահարել է իրեն, ինքը պատասխանել է, որ հաջորդ օրը կվերադառնա: Դրանից հետո նրանք դռան փականը փոխել են և իրեն ներս չեն թողել: Երբ դռան փականը փոխել են, ինքը դիմել է ոստիկանության և մի քանի անգամ ոստիկանի հետ միասին գնացել են իրենց բնակարան, հագուստներ վերցրել և հեռացել: Որոշ ժամանակ հետո իր և Տիգրանի հետ հանդիպել է ոստիկանության թաղայինների պետը և առաջարկել հաշտվել: Այդ ժամանակ Տիգրանի շահերը պաշտպանել է Արթուր Գասպարյանը, ով իրեն ասել է, որպեսզի միասին գնան նոտար, ստորագրություն տա, որ ինքը բնակարանը հանձնում է Տիգրանին և դրանից հետո Տիգրանը կպահի իրեն մինչև կյանքի վերջը: Ինքը պատասխանել է, որ այդ բնակարանը նրանք ստացել են մինչև Տիգրանին որդեգրելը: Երբ իրենք ցանկացել են հաշտվել, Տիգրանն ավտոմեքենայի միջից զանգահարել է Արթուր Գասպարյանին և վերջինս ասել է, որ մինչև Ելենան ստորագրություն չտա նոտարի մոտ, դու նրան տուն չթողնես: Այդ հաշտությունից հետո մի անգամ փորձել է մտնել տուն, սակայն հարսը դուռը չի բացել, ասելով, որ ամուսինս ասել է, որ դուռը չբացի: Իր ամուսինը միշտ եղել է հյուրասենյակում, սակայն հետո իմացել է, որ նրան տեղափոխել են ամենավերջին սենյակը, որտեղ նա մրսում էր: Իր կարծիքով Տիգրանն ու հարսն իր ամուսնուն չեն կերակրել, ցանկանալով, որ նա շուտ մահանա: Որոշ ժամանակ անց, ոստիկանի հետ միասին գնացել է տուն, սակայն հարսը դուռը չի բացել` ասելով, որ Տիգրանը տանը չէ: Դրանից հետո ինքը մնացել է փողոցում, թափառել է փողոցներում, մի տնից մյուս տուն, շուրջ մեկ տարի բնակվել է եղբոր տանը, որից հետո այլևս չի ցանկացել, մեկ տարի երկու ամիս ապրել է փողոցներում, վարձ է տվել: Պատրաստ է ներել որդուն:
Ամուսնու համաձայնությամբ 35.000 ԱՄՆ դոլարով վաճառել են Ա. Խաչատրյան փողոցի բնակարանը, գումարը ծախսել են համատեղ: Գումարները ծախսվել է տանը ջեռուցում անցկացնելու, որդու ատամների նորոգման, որդու և ամուսնու Ջերմուկ քաղաքում հանգստանալու, իր դեղորայքների, առօրյա սննդի համար, ինչպես նաև որդու ամուսնության ծախսերը հոգալու համար: Այժմ բանկում ունի չնչին գումար: Ամուսնու հետ տարաձայնությունների պատճառը եղել է որդին, ով հորը համոզել էր, թե իբր ինքը նրան չի պահի, իսկ իրենք կարող են գալ, պահել: Ամուսինը չի ցանկացել, որ որդին գնա իրենց տուն: պատճառը եղել է նաև այն, որ որդին դիմել է ոստիկանություն՝ հայտնելով, թե ինքը ցանկանում է հորը սպանել: Ամուսնու մահից հետո գնացել է և փորձել տուն մտնել, սակայն հարսը դուռը չի բացել, տղան թաքնվել է տանը և չի ցանկացել պատասխանել, սակայն նրան երես առ երես չի տեսել: Մի քանի անգամ տղային հանդիպել է և վերջինս ասել է, որ իրեն տուն չի թողնում, քանի որ այդ տունըհայրը թողել է իրեն, դա իր տունն է: Դռան փականը փոխել է Տիգրանը: Վերջին անգամ գնացել է 2015 թվականի հոկտեմբերին: Մինչ ամուսնու մահը, ապրել են համերաշխ: Որդին ու հարսն իրենց կամքով են հեռացել տանից: Չի եղել դեպք, որ սպառնա որդուն և նրա ընտանիքին: 2015 թվականի հունիսի 10-ինամուսնու մահից հետո մի քանի անգամ գնացել է բնակարան, սակայն որևիցե մեկը տան դուռը չի բացել և չգիտի, թե ովքեր են եղել տանը: Ապրել է մի քանի ամիս Ա.Խաչատրյանի հարևանի աղջկա տանը, այնուհետև, իր ծանոթ Գայանեի մոտ՝ Քանաքեռում: Ինքնուրույն է իր կարիքները հոգացել: Իրենից վարձավճար չեն վերցրել, բնակվել է մինչև կլուծվեր իր բնակարանի հարցը: Եղել է, որ գիշերել է ծառերի տակ, այդ ժամանակ ամուսինը ողջ էր, այնուհետև գնացել է եղբոր տուն:
Բժիշկ Տիգրան Հարությունյանի փաստաթղթի հիման վրա, որդին ամուսնուն համոզել էր, թե իբր ինքը սխալ դեղորայք է նրան տվել, ցանկացել է նրան սպանել: Կ.Ուլնեցու բնակարանի սեփականատերը եղել է ամուսինը, ինքը միայն գրանցված է եղել այնտեղ: Ամուսնու մահից հետո բնակվել է ընկերուհիների, ծանոթների տանը, մոտավորապես մեկ տարի ապրել է եղբոր տանը: Մի անգամ գիշերել է Քանաքեռի այգում, իր ընկերներից մեկը այնտեղ բնակարան է ունեցել, ինքը գնացել է ուշ ժամի, այն փակ է եղել, դրսում լավ եղանակ է եղել և անկողին է դրսում դրած եղել, որտեղ էլ գիշերել է: Հաղորդումը տվել է իր կամքով: Նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքները համապատասխանում են իրականությանը: Ամուսնու մահից հետո չի եղել դեպք, որ որդին անձամբ թույլ չտա մուտք գործել բնակարան: Մի քանի անգամ Տիգրանի կինն է տանը եղել, մնացած դեպքերում չգիտի տանը մարդ եղել է, թե` ոչ: Ամուսնու մահից հետո ոստիկանության աշխատակցի հետ միասին էլ է փորձել գնալ և մուտք գործել բնակարան, սակայն որդուն չի տեսել, հարսն է պատասխանել, որ իր ամուսինը տանը չէ և դուռը չի բացել: Ոստիկանը զանգահարել է Տիգրանին, վերջինս հայտնել է, որ քաղաքում չէ: Ամուսնու մահվանից հետո Տիգրան Մարդումյանին արդեն հանդիպել է դատարանում, փորձել է հաշտվել, սակայն վերջինս հեռացել է:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ տուժող Ելենա Անանյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություններ` Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 337-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներով, որոշում կայացրեց հրապարակել վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները:
Նախաքննության ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որ Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանում բնակվել է 2005 թվականից, ամուսնու և որդու հետ միասին: 1971 թվականին ամուսնացել է Մարտուն Մարդումյանի հետ, սակայն ամուսնությունը ՔԿԱԳ մարմնում գրանցվել է 1982 թվականին: 1976 թվականին աշխատելու ընթացքում որպես լավագույն աշխատող Երևան քաղաքի Ա.Խաչատրյան 33/2 շենքում ստացել է բնակարան, որտեղ Մարտուն Մարդումյանի հետ միասին ապրել են մինչև 2005 թվականը: 2005 թվականին ամուսնու հետ հանատեղ կոոպերատիվ հիմունքներով Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքում գնել են բնակարան, որը գրանցված է եղել ամուսնու անվամբ, քանի որ նա է հանդիսացել կոոպերատիվի անդամ: 1983 թվականին որդեգրել են Տիգրանին: Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանի սեփականության վկայականն ստացել են 2013 թվականին, որը եղել է ամուսնու՝ Մարտուն Մարդումյանի անվամբ: 2011 թվականի հոկտեմբեր ամսին վաճառել են Ա.Խաչատրյան փողոցում գտնվող բնակարանը: Դրանից մեկ ամիս անց ամուսնացրել է որդուն, վերջինս ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով հետագայում ստացել է Մարդումյան ազգանունը և համատեղ բնակվել են Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանում: Մինչ 2013 թվականն ապրել են համերաշխ: 2013 թվականի սեպտեմբերի 2-ին կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո որդին և հարսը, իրենց երեխայի հետ միասին, առանց իրենց տեղյակ պահելու հեռացել են՝ վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Դրանից հետո բազմաթիվ անգամներ տղան ցանկացել է հետ վերադառնալ, սակայն ամուսինը չի համաձայնվել: 2014 թվականի հուլիս օգոստոս ամիսներին, ամուսնու թույլտվությամբ, գնացել է հիվանդ եղբորը տեսակցության: Հաջորդ օրը գնացել է տուն, փորձել է բանալիով բացել դուռը, սակայն այն չի բացվել: Որդին էլ պատասխանել է, որ բանալին հոր մոտ է և վերջինս թույլ չի տալիս բացել բնակարանի դուռը՝ միաժամանակ հայտնելով, որ հայրը իրեն և կնոջն ընդունել է տուն: Քանի որ իր անձնական իրերը գտնվել են նշված բնակարանում, զանգահարել է ոստիկանություն, այնուհետև Տիգրանը բացել է դուռը, ինքը վեցրել է իր իրերը և հեռացել՝ վարձով ապրելու: Պարբերաբար այցելել է և խնդրել, որպեսզի թույլ տան բնակվել իր տանը, սակայն նրանք թույլ չեն տվել, որից հետո ստիպված դիմել է դատարան՝ բնակարանի իր մասնաբաժինը ստանալու պահանջով: Դրանից հետո ամուսինը դիմել է դատարան ամուսնալուծության պահանջով: 2015 թվականի հունիսի 10-ին ամուսինը՝ Մարտուն Մարդումյանը մահացել է: Նրա մահից հետո գնացել և ցանկացել է ապրել իր տանը, սակայն որդին և հարսը թույլ չեն տվել մուտք գործել բնակարան, ինչի հետևանքով մնացել է դրսում և իրեն էական վնաս է պատճառվել: Մի անգամ էլ Տիգրանը դռան հետևից հայտարարել է, որ իրեն ներս չեն թողնի, քանի որ վախենում է, որ իր կնոջն ու երեխային կսպանի: Դրանից հետո Տիգրանին հանդիպել է դրսում, ով ասել է, որ իրեն տուն չի թողնի մինչև չստորագրի բնակարանի իր մասնաբաժնից հրաժարվելու համար: Կրկին գնացել է նշված հասցե, սակայն տանը եղել է հարսը, ով դուռը չի բացել, ինչից հետո ինքը զանգահարել է ոստիկանություն: Ոստիկանության աշխատակիցների ժամանումից հետո հարսը կրկին դուռը չի բացել, հայտարարել է, որ ամուսինը տանը չէ և չի կարող բացել բնակարանի դուռը: Այդ ժամանակ ոստիկանության աշխատակիցը զանգահարել է Տիգրանին, ով հայտարարել է, որ գտնվում է քաղաքից դուրս: Դրանից հետո ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին գնացել են ոստիկանության բաժին և դեպքի վերաբերյալ հաղորդում է տվել: 2011 թվականին վաճառած բնակարանի գումարի մի մասը ներդրել է բանկում, որպես ավանդ, մյուս մասը ծախսել է ընտանիքի անդամների հետ միասին, իրենց կարիքները հոգալու, ամուսնու բուժման, ինչպես նաև Տիգրանի նորածին երեխայի համար գնումներ կատարելու նպատակով: Լինելով 80 տարեկան, չի կարող սպառնալիք լինել նրանց համար և երբևիցե նրանց չի սպառնացել: Հերթական անգամ 2015 թվականի հոկտեմբերի 12-ին ժամը 20:00-ի սահմաններում, այցելել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենքի թիվ 99 բնակարան, սակայն որդին` Տիգրան Մարդումյանը և հարսը` Կարինե Մարդումյանը չեն բացել բացել բնակարանի դուռը, ինչի հետևանքով մնացել է անօթևան, չի ունեցել բնակվելու վայր և ստիպված բնակվել է եղբոր տանը: Որդու և հարսի կողմից իրեն տուն չթողնելու հետևանքով մնացել է անօթևան, որի հետևանքով իրեն պատճառվել է էական վնաս:
Նախաքննական և դատաքննակն ցուցմունքներում առկա հակասություններիկապակցությամբ տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ պնդում է նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը: Տիգրանը բազմիցս անգամներ ասել է, որ ինքն իրավունք չունի բնակարան մուտք գործել: Եղել է, որ երեք օրը մեկ, շաբաթը մեկ, միայնակ կամ եղբոր կնոջ հետ, գնացել է իր տուն, Տիգրանը տանն է եղել, սակայն ձայն չի հանել: Համոզված է, որ որդին տանն է եղել, քանի որ նրա մեքենան բակում կայանված է եղել, որդու աշխատանքային ժամերի մասին տեղյակ է՝ այդ ժամերին նա տանն է լինում: Այդպես եղել է ամուսնու մահվանից և առաջ, և հետո: Ամուսնու մահից հետո, նոյեմբեր ամսին, եղբոր կնոջ հետ գնացել են նշված բնակարան, սակայն տան դուռն իրենց առջև չեն բացել, Տիգրանն այդ ժամանակ տանն է եղել: Դրանից հետո, երեկոյան, երբ որ նրանք երեխայի հետ միասին դուրս են եկել զբոսնելու, այդ ժամանակ էլ է գնացել, դուռը թակել է, սակայն ոչ ոք տանը չի եղել և դուռը չեն բացել: Տուն վերադառնալուց հետո, նրանց հետևից գնացել է, սակայն բնակարանի լույսերն անջատել են:
Անդրադառնալով դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքին այն մասին, որ ամուսնու մահվանից հետո չի փորձել մուտք գործել նշված բնակարան, տուժող Ե. Անանյանը հայտնեց, որ այդ օրը վատ է զգացել իրեն և մոռացել է հայտնել եղելությունը: Ամուսնու մահվանից հետո բազմաթիվ անգամ գնացել է նշված բնակարան, Տիգրանը տանն է եղել և իրեն ասել է, որ հեռանա: Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանի նկատմամբ սեփականության իրավունք չի ունեցել, քանի որ ամուսինն է ստացել բնակարանը, այդ պատճառով նրա անունով է գրանցված եղել, սակայն իրենք ապրել են համատեղ: Գտնում է, որ ամուսինը կտակ է թողել Տիգրան Մարդումյանին, քանի վերջինս նրան պարտադրել է: Իրեն պատճառված էական վնասը կայանում է նրանում, որ երրորդ ձմեռն է, ինչ թափառում է դրսում: Անօթևան գտնվելու ընթացքում ունեցել է չնչին գումար: Անօթևան ասելով հասկանում է, որ գիշերել է ընկերուհու տանը, ընկերուհու աղջկա տանը, եղբոր տանը, քրոջ տանը: Հայտնեց, որ դեռևս բնակարանի պատկանելիության վերաբերյալ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտ առկա չէ:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Գայանե Գրիգորի Դադայանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1982 թվականից ընտանիքի հետ միասին բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 100 բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին և վերջինիս հանգուցյալ ամուսնուն` Մարտուն Մարդումյանին, ովքեր եղել են իրենց հարևանները: Վերջիններս 1980 թվականին գնել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանը, սակայն այդ բնակարանում սկսել են բնակվել 2005 թվականից, իրենց որդու` Տիգրան Մարդումյանի հետ միասին: 2011 թվականին Տիգրան Մարդումյանն ամուսնացել է: Սկզբնական շրջանում նրանք միասին ապրել են հաշտ ու համերաշխ: Ելենա Անանյանը Տիգրան Մարդումյանի առաջնեկին շատ է սիրել և առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձրել ինչպես նրան, այնպես էլ հարսին: Կենցաղային հարցերի շուրջ ծագած վիճաբանությունից հետո Տիգրան Մարդումյանը կնոջ` Կարինեի հետ միասին հեռացել է տանից` վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Սակայն նշված ժամանակահատվածում Տիգրանը երեխայի հետ միասին պարբերաբար այցելել է ծնողներին: Որոշ ժամանակ անց Ելենա Անանյանն իրեն հայտնել է, որ որդին իր ընտանիքի հետ վերադարձել է: Շուրջ մեկ շաբաթ համատեղ բնակվելուց հետո Ելենա Անանյանն այցելել է իր եղբորը: Երբ վերադարձել է տուն, նրա առջև տան դուռը չեն բացել և նրան տուն չեն թողել: Տան դռան փականի միջուկը փոխված է եղել և Ելենա Անանյանը չի կարողացել բացել դուռը: Մարտուն Մարդումյանի մահից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում, սակայն Տիգրան Մարդումյանը նրան թույլ չի տվել մուտք գործել բնակարան:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Սինյորիտա Էդուարդի Դալլաքյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1981 թվականից բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 104 բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին և նրա ամուսնուն` Մարտուն Մարդումյանին, ովքեր եղել են իրենց հարևանները: Նրանք ամուսնացրել են իրենց միակ որդուն` Տիգրանին և ապրել են հարսի հետ միասին: Նրանց ընտանեկան անդորրը խախտվել է Տիգրանի առաջնեկի ծնվելուց որոշ ժամանակ անց: Ելենա Անանյանը շատ հոգատար և ուշադիր է եղել, սակայն իրեն անհայտ պատճառներով երիտասարդ ընտանիքը լքել է բնակարանը: Որոշ ժամանակ անց Տիգրանն իր ընտանիքով վերադարձել է և ամեն ինչ կարծես հարթվել է: Սակայն դրանից հետո տեղեկացել է, որ Տիգրան Մարդումյանը Ելենա Անանյանին դուրս է հանել բնակարանից: 2015 թվականի հունիսի 10-ին Մարտուն Մարդումյանը մահացել է:Նրա մահից հետո Ելենա Անանյանը փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում, սակայն Տիգրան Մարդումյանը նրան թույլ չի տվել մուտք գործել և բնակվել իր բնակարանում:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Վարդազար Շահենի Փիրումյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որշուրջ 10 տարի բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 103 բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին որպես կիրթ և հավասարակշռված անձնավորություն, ով եղել է իր հարևանը: Վերջինս բնակվել է հանգուցյալ ամուսնու` Մարտուն Մարդումյանի և որդու` Տիգրան Մարդումյանի հետ: Սկզբնական շրջանում նրանց ընտանիքն ապրել է հաշտ և խաղաղ: Սակայն վերջին տարիներին հարևաններից լսել է, որ Տիգրան Մարդումյանը Ելենա Անանյանին թույլ չի տալիս բնակվել իր բնակարանում: Լսել է, որՄարտուն Մարդումյանի մահից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում, սակայն նրան թույլ չեն տվել մուտք գործել բնակարան:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Կարինե Բախտիկի Մարդումյանը հայտարարեց, որ հանդիսանում է ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի կինը և օգտվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 86-րդ հոդվածով նախատեսված իր իրավունքից` հրաժարվեց ցուցմունք տալ իր ամուսնու դեմ:
Դատարանում հրապարակվեց և հետազոտվեց վկա Կ.Մարդումյանի նախաքննական ցուցմունքը:
Դատարանն արձանագրում է, որ նախաքննության ընթացքում վկա Կարինե Մարդումյանին պարզաբանված է եղել, որ իրավունք ունի ցուցմունք չտալ իր, ամուսնու և մերձավոր ազգականի դեմ: Վկա Կ.Մարդումյանը նախաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականից բնակվել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում ամուսնու` Տիգրան Մարդումյանի և վերջինիս ծնողների` Մարտուն Մարդումյանի և Ելենա Անանյանի հետ համատեղ: Ելենա Անանյանի հետ կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո 2013 թվականի սեպտեմբերի ամսից ամուսնու և իրենց մանկահասակ դստեր հետ միասին հեռացել են տանից` վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Մոտ մեկ կամ երկու ամիս վարձակալական հիմունքներով բնակվելուց հետո, երբ չեն կարողացել վճարել բնակարանի վարձը, ամուսինը բազմիցս այցելել է ծնողներին և խնդրել, որպեսզի նրանք իրենց թույլ տան վերադառնալ և բնակվել համատեղ, սակայն Ելենա Անանյանը դեմ է եղել: 2013 թվականի դեկտեմբերի 2-ին իրենց վարձակալած բնակարանում Ելենա Անանյանն անբարո խոսքեր է հնչեցրել իր հասցեին, և սեղանի վրայից վերցնելով տաք ջրով շիշը, առաջացել է դեպի իրեն, սակայն այդ պահին միջամտել են ամուսինը և իր մայրը, ովքեր թույլ չեն տվել որպեսզի վերջինս հարվածի իրեն և իր գրկում գտնվող երեխային: 2014 թվականի հուլիս ամսին ամուսինը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ ինքը պատրաստվի, քանի որ պետք է տեղափոխվեն և բնակվեն ամուսնու հայրական տանը: Իրենք վերադարձել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարան: Ելենա Անանյանն անընդհատ փորձել է վեճի բռնվել իր հետ, սակայն ինքը խուսափել է: Շուրջ երկու շաբաթ համատեղ բնակվելուց հետո Ելենա Անանյանը դուրս է եկել տանից, որից հետո Մարտուն Մարդումյանն իր ամուսնուն խնդրել է, որպեսզի փոխի մուտքի դռան փականի միջուկը և թույլ չտա Ելենա Անանյանին վերադառնալ բնակարան: Մոտ մեկ շաբաթ եղբոր տանը մնալուց հետո Ելենա Անանյանը վերադարձել է տուն և իր մոտ եղած բանալիով փորձել բացել դուռը, սակայն չի կարողացել: Մարտուն Մարդումյանն իր ամուսնուն թույլ չի տվել դուռը բացել: Ելենա Անանյանը նույն օրը վերադարձել է ոստիկանության աշխատակիցների հետ և վերցնելով իր անձնական իրերը` հեռացել: Այնուհետև դիմել է դատարան` իր բաժնեմասն առանձնացնելու պահանջով: 2015 թվականի հունիսի 10-ին Մարտուն Մարդումյանը մահացել է, ինչից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ եկել է, որպեսզի մուտք գործի և բնակվի այնտեղ, սակայն ինքը տանը մենակ է եղել և դուռը չի բացել: Ելենա Անանյանը դիմել է ոստիկանություն: Ոստիկանության աշխատակիցը զանգահարել է Տիգրան Մարդումյանին և ասել, որ նա վերադառնա տուն և բացի տան դուռը, սակայն վերջինս հայտնել է, որ գտնվում է քաղաքից դուրս և չի կարող վերադառնալ:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Աշոտ Սմբատի Մարտիրոսյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականից աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` որպես ՀՈԲ ավագ տեսուչ: 2015 թվականի հուլիսի 23-ին ահազանգով մեկնել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարան: Շենքի բակում հանդիպել է Ելենա Անանյանին, ով հայտնել է, որ ինքն է տվել ահազանգն այն մասին, որ իր տղան` Տիգրան Մարդումյանը և վերջինիս կինը` Կարինե Մարդումյանը, նրան թույլ չեն տալիս, որպեսզի մտնի իր բնակարան և բնակվի այնտեղ: Ինքը Ելենա Անանյանին ուղեկցել է վերջինիս բնակարան, սակայն իր բազմաթիվ հորդորներից հետո Կարինե Մարդումյանը բնակարանի դուռը կրկին չի բացել` հայտնելով, որ Տիգրան Մարդումյանը թույլ չի տալիս իրեն բացել բնակարանի դուռը: Ինքը հեռախոսազրույց է ունեցել Տիգրան Մարդումյանի հետ, վերջինս իրեն հայտնել է, որ այդ պահին գտնվում է քաղաքից դուրս և նա է կնոջն ասել, որ բնակարանի դուռը չբացի Ելենա Անանյանի առջև: Դրանից հետո Ելենա Անանյանն իր հետ եկել է ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժին և տվել համապատասխան հաղորդում:
Սույն քրեական գործի դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են նաև մեղադրանքի հիմքում դրված հետևյալ ապացույցները.
-Ելենա Անանյանի կողմից 2015 թվականի հուլիսի 23-ի հաղորդում տալու մասին արձանագրությունն այն մասին, որ իր և իր հանգուցյալ ամուսնու` Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի որդեգրած որդին` Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը, իր ամուսնու մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից թույլ չի տալիս իրեն մուտք գործել և բնակվել իրենց` Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանում, ինչի հետևանքով ինքը մնացել է դրսում և իրեն պատճառվել է վնաս:
- Ելենա Անանյանի և Տիգրան Մարդումյանի միջև 2015 թվականի հոկտեմբերի 22-ին կատարված առերեսման արձանագրությամբ այն մասին, որ առերեսման ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը մեղադրյալ Տիգրան Մարդումյանի ներկայությամբ պնդել է իր կողմից տրված ցուցմունքները և նշել, որ Տիգրան Մարդումյանն իրեն թույլ չի տալիս մուտք գործել բնակարան և բնակվել այնտեղ:
Դատարանում պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հրապարակվեցին և հետազոտվեցին այլ ապացույց ճանաչված հետևյալ փաստաթղթերը՝ Մարտուն Մարդումյանի կողմից Լյուդմիլա Նորիկի Մկրտչյանին տրված 2013 թվականի սեպտեմբերի 30-ի լիազորագրի, Լյուդմիլա Մկրտչյանի անձնագրի, Երևան քաղաքի Ուլնեցու փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանի հատակագծի, Մարտուն Մարդումյանի կողմից Երևան քաղաքի, Կ.Ուլնեցու 70/1 շենքի 99 բնակարանի իր մասնաբաժնի գումարը վճարելու մասին տեղեկանքի, «Պրո Կրեդիտ Բանկ» ՓԲ ընկերության և Ելենա Անանյանի միջև 12.10.2011թ. կնքված ժամկետային ավանդի թիվ 12641587 պայմանագրի, Ելենա Անանյանի և Մելանյա Ծառուկյանի միջև Երևան քաղաքի Խաչատրյան փողոցի 33/2 բնակարանի 12.10.2011թ. առուվաճառքի պայմանագրի, տրանսպորտային միջոցի սեփականության իրավունքի պետական գրանցման թիվ 01BB193261 վկայականի, «Հայկ» համատիրության նախագահի 17.06.2015թ. տեղեկանքի, Մարտուն Մարդումյանի կողմից ներկայացված համատեղ ամուսնության ընթացքում ձեռք բերված դրամական միջոցների ½ նկատմամբ սեփականության իրավունքը ճանաչելու պահանջի մասին հակընդդեմ հայցի, Ելենա Անանյանի կողմից ներկայացված հակընդդեմ հայցի պատասխանի, Երևանի Ուլնեցու փողոցի 70/1 շենքի 99 բնակարանի նկատմամբ Մարտին Սերոբի Մարդումյանի իրավունքների պետական գրանցման վկայականի պատճենները:


Դատարանիիրավականվերլուծությունները.
Դատարանում,պատշաճիրավականընթացակարգիշրջանակներում, հետազոտվեցին սույն քրեականգործովձեռքբերվածապացույցները, այն է`ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի, տուժող Ելենա Անանյանի, վկաներ Վարազդատ Փիրումյանի, Սինյորիտա Դալլաքյանի, Գայանե Դադայանի, Աշոտ Մարտիրոսյանի ցուցմունքները, հրապարակվեց և հետազոտվեց վկա Կարինե Մարդումյանի նախաքննական ցուցմունքը, ինչպես նաև պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հրապարակվեցին և հետազոտվեցին տուժող Ելենա Անանյանի կողմից հաղորդում տալու մասին արձանագրությունը և Դատարանի որոշմամբ ապացույց ճանաչված մի շարք այլ փաստաթղթեր:
Դատարանը, վերոգրյալ ապացույցներըգնահատելովվերաբերելիության, թույլատրելիության, արժանահավատության, իսկամբողջապացույցներնիրենցհամակցությամբ` գործիլուծմանհամարբավարարությանտեսանկյունից, դրանցբազմակողմանի, լրիվևօբյեկտիվքննությանվրահիմնվածներքինհամոզմամբհանգումէհետևության, որամբաստանյալՏիգրան ՄարդումյանինՀՀքրեականօրենսգրքի322-րդհոդվածի1-ինմասովառաջադրվածմեղադրանքում անհրաժեշտ է ճանաչել անպարտ ևնկատմամբկայացնելարադարացմանդատավճիռ հետևյալ պատճառաբանությամբ՝
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանությանմասին»եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք (...): 2. Յուրաքանչյուր ոք, ով մեղադրվում է քրեական հանցագործության մեջ, համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ օրենքին համապատասխան:(...)»:
ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածի համաձայն`
«(…) Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը: Չփարատված կասկածները մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն`
«Քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով:
2. Քրեական օրենքն անալոգիայով կիրառելն արգելվում է:»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն`
«(…) Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ»:
Վերոգրյալ նորմերի վերլուծությունից բխում է, որ արարքը հանցավոր ճանաչելու համար անհրաժեշտ են հետևյալ պայմանների միաժամանակյա առկայությունը՝
ա) արարքը պետք է նախատեսված լինի քրեական օրենքով,
բ)այն պետք է բովանդակի հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:
Այլ կերպ՝ նշված պայմաններից որևէ մեկի բացակայությունը բացառում է հանցանքի առկայությունը: Նշված հետևությունը բխում է նաև Վճռաբեկ դատարանի՝ Տիգրան Շմավոնյանի գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումից, որի համաձայն՝«Արարքը ճանաչվում է հանցավոր միայն այն դեպքում, երբ առկա են քրեական օրենքով նախատեսված բոլոր հատկանիշները: Հանցագործությունն իրենից ներկայացնում է չորս պարտադիր տարրերի միասնություն, այն է՝ օբյեկտ, օբյեկտիվ կողմ, սուբյեկտ, սուբյեկտիվ կողմ: Նշվածներից թեկուզ մեկի բացակայությունը անձի արարքում վկայում է հանցակազմի բացակայության մասին:»( ՀՀ վճռաբեկ դատարանի Տիգրան Ժորայի Շմավոնյանի գործով 2007 թվականի հուլիսի 13-ի թիվ ՎԲ-107/07որոշումը):

Այսպիսով, արարքը հանցագործություն ճանաչելու համար այն պետք է նախատեսված լինի քրեական օրենսգրքով և բովանդակի հանցակազմի բոլոր տարրերը:
Հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը բնութագրող պարտադիր հատկանիշ է հանդիսանում հանրորեն վտանգավոր արարքը՝ գործողությունը կամ անգործությունը,
իսկ լրացուցիչ կամ ֆակուլտատիվ հատկանիշ են հանդիսանում՝ հանրորեն վտանգավոր հետևանքները, հանցագործության կատարման եղանակը, տեղը, ժամանակը, իրադրությունը։ Քննարկվող հատկանիշները կարող են մատնանշված լինել օրենքում և այդ դեպքում ձեռք են բերում օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշի նշանակություն։
Հանցագործության կատարման տեղը, ժամանակը, իրադրությունը, լինելով ընդհանուր այնպիսի պայմաններ, որոնցում կատարվում է հանցագործությունը, և հանդես գալով որպես դրանից դուրս գտնվող գործոններ, այնուամենայնիվ, առանձին դեպքերում էական ազդեցություն են ունենում կատարվածի հասարակական վտանգավորության վրա։ Վերոնշվածը թույլ է տալիս նշելու, որ հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի ֆակուլտատիվ հատկանիշները՝
ա) ազդում են հանցագործության որակման վրա,
բ) խստացնում են քրեական պատասխանատվությունը հոդվածի սանկցիայի շրջանակներում,
գ) մեղմացնում են քրեական պատասխանատվությունը՝ առանց որակումը փոխելու։
Այն ժամանակ, երբ հիշատակված հատկանիշները՝ եղանակը, տեղը, ժամանակը և իրադրությունը հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի բաղադրամասերն են, ապա ֆակուլտատիվ հատկանիշներից վերաճում, վեր են ածվում պարտադիր հատկանիշների, այսինքն՝ դառնում են նույնքան անհրաժեշտ, որքան արարքը։
Հանցագործության կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը, իրադրությունը պետք է անպայման բացահայտվեն ու հավաստվեն յուրաքանչյուր քրեական գործի քննության ընթացքում։ Նշված դրույթը վավերացված է նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107 հոդվածում, համաձայն որի, այլ հանգամանքների հետ մեկտեղ ապացուցման ենթակա են հանցագործության դեպքը և հանգամանքները՝ կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն։
Հանցագործության կատարման տեղը, ժամանակը, եղանակը, իրադրությունը, ելնելով այս կամ այն հանրորեն վտանգավոր արարքի օրենսդրական բնորոշման առանձնահատկություններից, հաշվի են առնվում կամ որպես հիմնական հանցակազմի հատկանիշ կամ որպես որակյալ հանցակազմի հատկանիշ կամ ընդհանրապես նշանակություն չունեն հանցագործության որակման համար, բայց հաշվի են առնվում պատիժն անհատականացնելիս։
Ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի վերլուծությունից ակնհայտ է դառնում, որ վերջինիս մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որն իր հոր՝ Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի մահից հետո՝ 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը, Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենք 99 բնակարանի համասեփականատեր Ելենա Ավետիսի Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս:
Այսպիսով, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը,օրենսգրքով նախատեսված պահանջների խախտմամբ, պատշաճ կերպով չի ներառվել մեղադրանքի որոշման մեջ, մինչդեռ այն հանդիսանում է այնպիսի ընդհանուր պայման, որի ընթացքում կատարվում է հանցավոր արարքը, էական ազդեցություն ունի կատարվածի հասարակական վտանգավորության վրա, ազդում է հանցագործության որակման վրա, հանդիսանում է հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ: Միևնույն ժամանակ, հարկ է նշել նաև, որ Դատարանը չի կարող գնահատել ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը հաշվի առնելով միայն դրա ենթադրյալ սկիզբը՝ 2015 թվականի հունիսի 10–ը, քանի որ տվյալ դեպքում էլ, պետք է գնահատվի կատարման ժամանակը պատճառված էական վնասի ու դրա պատճառահետևանքային կապի հետ համատեքստում։
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքն իրավաչափ չէ այնքնով, որ անձին հնարավոր է մեղադրանք առաջադրել, երբ վարույթն իրականացնող մարմինը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում, այն է՝ որպես մեդարյալ ներգրավելու որշման և մեղադրական եզրակացության մեջ, հաստատված է համարում և արձանագրում է, որ անձն արդեն իսկ կատարել է հանցագործություն և այն արդեն իսկ մեղադրանք առաջադրելու օրվա դրությամբ ավարտված է եղել: Այսինքն, անձը կարող է մեղադրվել իրեն որպես մեղադրյալ ներգրավելու օրվան նախորդող ժամանակահատվածում արդեն իսկ կատարված և ավարտված քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված այս կամ այն հանցակազմի բոլոր տարրերը պարունակող արարքի համար, այլ ոչ թե որպես մեղադրյալ ներգրավելու և մեղադրանք առաջադրելու պահի դրությամբ դեռևս կատարվող ենթադրյալ հանցավոր արարքի համար:
Վերոգրյալին զուգահեռ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում անդրադառնալ նաև մեղադրանքի կողմի գործողություններին, մասնավորապես ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանին մեղադրանք առաջադրելուն, մեղադրական եզրակացությունը կազմելուն և հաստատելուն՝ դրանք քննարկման առարկա դարձնելով արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի արդյունավետ իրացման երաշխիք հանդիսացող մրցակցության սկզբունքի և պաշտպանության իրավունքի համատեքստում:
Այսպես՝
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու հիմքը նրա կողմից հանցանքի կատարումը վկայող բավարար ապացույցների համակցությունն է: (…) 3. Որոշման նկարագրական-պատճառաբանական մասում նշվում են (…), մեղադրանքի ձևակերպումը՝ նշելով հանցագործության տեղը, ժամանակը, եղանակը և մյուս հանգամանքները, որքանով դրանք պարզված են գործի նյութերով: Եզրափակիչ մասում շարադրվում է անձին գործով որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշումը և քրեական օրենսգրքի հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետը, որով նախատեսված է կատարված հանցանքի համար պատասխանատվությունը: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 270-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Մեղադրական եզրակացությունը բաղկացած է նկարագրական-պատճառաբանական և եզրափակիչ մասերից:
2. Նկարագրական-պատճառաբանական մասում քննիչը շարադրում է հանցագործության հանգամանքները, մեղադրյալին, ինչպես նաև տուժողին բնութագրող հանգամանքները, մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատող ապացույցները, ի պաշտպանություն նրա բերվող փաստարկները և այդ փաստարկների ստուգման արդյունքում հավաքված ապացույցները (…):
3. Եզրափակիչ մասում շարադրվում են մեղադրյալի մասին տեղեկությունները և առաջադրված մեղադրանքի ձևակերպումը՝ նշելով տվյալ հանցագործությունը նախատեսող քրեական օրենքի նորմերը»:(…)»:
Մեջբերված քրեադատավարական դրույթները Վճռաբեկ դատարանի կողմից համակարգային վերլուծության են ենթարկվել Ա.Պապյանի վերաբերյալ որոշման մեջ, որտեղ Վճռաբեկ դատարանը մեկնաբանել է նաև ՙմեղադրանքի ձևակերպում՚ եզրույթը: Նշված որոշման մեջ արտահայտված իրավական դիրքորոշման համաձայն՝
«(…) «մեղադրանքի ձևակերպում»եզրույթ[ի] կառուցվածքն իրենից ներկայացնում է.
ա) գործով հաստատված, հանրության համար վտանգավոր և հակաիրավական փաստերը, որոնք համապատասխանում են կոնկրետ հանցակազմի հատկանիշներին,
բ) քրեական օրենքի կոնկրետ նորմը, որի հատկանիշներին համապատասխանում են մեղադրյալի գործողությունները կամ անգործությունը կազմող փաստերը:
Վերոնշյալ դատողության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրանքի ձևակերպումը պետք է արտացոլի մեղսագրվող գործողությունների կամ անգործության բովանդակությունը, հետևաբար պետք է ներառի հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալները: Փաստական տվյալների ներառումն անհրաժեշտ նախապայման է, որպեսզի մեղադրանքի մեջ նշվի այն քրեական օրենքը, որով նախատեսված են հանրության համար վտանգավոր, հակաիրավական և քրեորեն պատժելի արարքի հատկանիշները, այսինքն` հանգեցնի մեղադրանքում ձևակերպված արարքին համապատասխան իրավաբանական գնահատական տալուն:
Վճռաբեկ դատարանի կողմից մեղադրանքի ձևակերպման կարևորումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում (անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշում, մեղադրական եզրակացություն) դրա առկայությունը հնարավորություն է տալիս քրեական հետապնդման ենթարկվող անձին արդյունավետ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը»: (Արկադի Պապյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի նոյեմբերի 5-ի թիվ ՏԴ/0115/01/09 որոշման 18-19-րդ կետերը):
Մեկ այլ որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանը Գ.Ճաղարյանի և այլոց վերաբերյալ որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է հայտնել առ այն, որ «(...)Պաշտպանության իրավունքը` որպես մեղադրյալին վերապահված դատավարական իրավունքների ամբողջություն, հնարավորություն է տալիս վերջինիս հանդես գալ դատավարության ինքնուրույն սուբյեկտի կարգավիճակով, լրիվ կամ մասնակիորեն հերքել իրեն մեղսագրվող հանցանքը կատարած լինելու պնդումը, ինչպես նաև պաշտպանել իր իրավունքներն ու օրինական շահերը: Ընդ որում` պաշտպանության իրավունքի իրականացման փաստացի հնարավորության ապահովման պարտականությունը կրում է վարույթն իրականացնող մարմինը:
Մրցակցության սկզբունքը և պաշտպանության իրավունքը կոչված են դատավարությունը համապատասխանեցնելու արդարության չափորոշիչներին և ապահովելու իրավունքների արդյունավետ վերականգնում, իսկ քրեական արդարադատության շրջանակներում վերոգրյալն առնվազն ենթադրում է տեղի ունեցած հանցագործության մանրամասների հաստատումը, դրանց ճշգրիտ իրավաբանական գնահատական տալը, հասարակությանը և առանձին անհատներին հասցված վնասի, ինչպես նաև հանցանքի կատարման մեջ մեղադրվող անձի իրական մեղքի ամբողջական բացահայտումը:
19. Մրցակցային դատավարության ընթացքում պաշտպանությունը հանդես է գալիս որպես մեղադրանքի հակադրում` նպատակ ունենալով հերքել այն և պաշտպանել քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքի կատարման մեջ մեղադրվող անձանց իրավունքներն ու շահերը: Այս կարևորագույն գործառույթի արդյունավետ իրականացման համար պաշտպանության կողմն առնվազն պետք է հնարավորություն ունենա ծանոթանալու առաջադրված մեղադրանքի իրավական և փաստական հիմքերին, դրանց վերաբերյալ ներկայացնելու սեփական դիրքորոշումը և մասնակցելու ապացուցման գործընթացին: Պաշտպանության իրավունքի իրականացումը, ինչպես նաև մրցակցային դատավարության ապահովումն անհնար են, եթե մեղադրյալը տեղյակ չէ, թե ինչ անօրինական արարքի կատարման մեջ է մեղադրվում և ինչ ապացույցների հիման վրա:
Ինչպես արդեն նշվեց, մեղադրանքի ձևակերպումը միակ հնարավոր դատավարական միջոցն է, որով հնարավոր է դառնում իրացնել անձի իրավունքը տեղեկանալու իր դեմ առաջադրված մեղադրանքի մասին: Հետևաբար մեղադրանքի ձևակերպումը կարելի է բնորոշել որպես մեղադրյալի իրավունքների և օրինական շահերի ապահովմանն ուղղված երաշխիք, որը հնարավոր է դարձնում առաջադրված մեղադրանքից օրինական միջոցներով պաշտպանվելը և թույլ է տալիս հասնել քրեական վարույթի հիմնական` մեղադրյալի անմեղության կամ մեղավորության հարցի հստակ լուծմանը:
Վերոգրյալից Վճռաբեկ դատարանը հետևություն է անում այն մասին, որ համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում (անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշում, մեղադրական եզրակացություն) մեղադրանքի ձևակերպման կարևորումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ դրա առկայությունը հնարավորություն է տալիս քրեական հետապնդման ենթարկվող անձին արդյունավետ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը: Ավելին, մեղադրական եզրակացության մեջ շարադրվող առանձին հարցեր, մասնավորապես, արարքի փաստական նկարագրությունը, այդ նկարագրության հիմքում դրված ապացույցների շրջանակը, դրանց տրված գնահատականը, վճռորոշ նշանակություն ունեն անձի պաշտպանության իրավունքի պատշաճ իրականացման համար:
20. Պաշտպանության իրավունքի իրականացման համար մեղադրանքի ձևակերպման կարևորության հարցի վերաբերյալ դիրքորոշում է հայտնել նաև Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը: Մասնավորապես, ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետի («ա») ենթակետի դրույթները մեղադրյալին իրավունք են վերապահում տեղեկացված լինելու ոչ միայն մեղադրանքի համար առիթ հանդիսացած նյութական փաստերի մասին, այլ նաև այդ փաստերի մանրամասն իրավական որակման մասին (Pelissier and Sassi v. France, 1999 թվականի ապրիլի 25-ի վճիռը, կետ 51): Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետի («բ») ենթակետի մասով բերված բողոքի վերաբերյալ Եվրոպական դատարանը գտել է, որ («ա») և («բ») ենթակետերը կապված են միմյանց հետ, և որ մեղադրանքի բնույթի և առիթների մասին տեղեկացված լինելու իրավունքը պետք է դիտել պաշտպանության նախապատրաստության իրավունքի լույսի ներքո (Pelissier and Sassi v. France, 1999 թվականի ապրիլի 25-ի վճիռը, կետ 54):
(...)»:
Վերոգրյալ իրավական վերլուծությունների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանում բացի արարքի քրեաիրավական որակման հիմքում ընկած փաստերից, արարքի կատարման տեղից, եղանակից, հստակ պետք է նշվի նաև արարքի կատարման ժամանակը: Արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի իրացման առումով անընդունելի է, երբ իրավասու պաշտոնատար անձը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում մեղադրանքը ձևակերպելիս հստակ չի նշում ենթադրյալ հանցավոր արարքի կատարման ավարտը:
Դատարանը գտնում է, որ նշված պահանջի պահպանմամբ ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը հնարավորություն կտար վերջինիս պատշաճ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը, ինչպես նաև կապահովեր դատավարական կողմերի իրավահավասարությունը՝ սեփական դիրքրորոշումները հիմնավորելու և մյուս կողմի փաստարկները հերքելու համար: Մինդեռ, Դատարանի գնահատմամբ ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանը զրկված է եղել արդյունավետ կերպով իր պաշտպանությունն իրականացնելու հնարավորությունից:
Ամփոփելով վերոգրալը՝ Դատարանը գտնում է, որ չնայած արձանագրվածը բարարար է ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանին անպարտ ճանաչելու և արդարացնելու համար, այնուամենայնիվ, հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
Այսպես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ ինքնիրավչությունը՝ օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կարգի խախտմամբ իր իրական կամ ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ (ինքնագլուխ) իրականացնելն է, որն էական վնաս է պատճառել անձանց իրավունքներին կամ օրինական շահերին կամ խոշոր վնաս՝ պետական կամ հասարակական շահերին:
Ինքնիրավչության հանցակազմին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ինքնիրավչության հանցակազմին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Վարդան Պետրոսյանի գործով որոշմամբ և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «Ինքնիրավչությունը դասվում է կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքին և բնութագրվում որպես կառավարման սուբյեկտ չհանդիսացող անձի կողմից պետական կառավարման նորմալ գործունեության ապահովմանն ուղղված հասարակական հարաբերությունների դեմ ոտնձգող հանցագործություն: Կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործությունների, այդ թվում՝ ինքնիրավչության տեսակային օբյեկտ են պետական կառավարման նորմալ գործունեության ապահովմանն ուղղված այն հասարակական հարաբերությունները, որոնք ծավալվում են իշխանության մարմինների և ֆիզիկական ու իրավաբանական անձանց միջև:
Ինքնիրավչության հիմնական անմիջական օբյեկտն անձանց կողմից իրենց իրավունքների ու ազատությունների իրականացման՝ նորմատիվ իրավական ակտերով սահմանված կարգն է, ինչպես նաև ֆիզիկական և իրավաբանական անձանց իրավունքներն ու օրինական շահերը:
Նշված հանցագործության օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է միայն ակտիվ վարքագծով` գործողությամբ: Ընդ որում, անհրաժեշտ է, որ այդ գործողության իրավաչափությունը վիճարկվի անձի (կազմակերպության) կողմից: Տվյալ դեպքում որպես վիճարկում հարկ է հասկանալ շահագրգիռ անձի կողմից իրավապահ մարմիններին համապատասխան հայտարարություն (դիմում, բողոք) ներկայացնելը` ինքնիրավ գործողությունների արդյունքում իրավունքների և օրինական շահերի խախտման վերաբերյալ:
Ինքնիրավչության օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ է գործողության կատարման եղանակը. հանցավորը գործում է ինքնակամ, ինքնագլուխ կերպով, իրավունքի իրականացման՝ օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կարգի խախտմամբ: Ընդ որում, արարքը որպես ինքնիրավչություն որակելու համար որևէ նշանակություն չունի, թե հանցավորի գործողություններն ուղղված են եղել իրական, թե ենթադրյալ իրավունքի իրականացմանը:
Ինքնիրավչության հանցակազմը նյութական է, այսինքն` հանցագործությունն ավարտված է համարվում այլ անձանց իրավունքներին և օրինական շահերին էական, իսկ պետության ու հասարակության շահերին` խոշոր վնաս պատճառելու դեպքում: Ինքնիրավչությունը, որի արդյունքում էական վնաս չի պատճառվել, քրեորեն հետապնդելի արարք չէ:
Վնասը կարող է դրսևորվել ինչպես նյութական, այնպես էլ անձի սահմանադրական և այլ իրավունքների խախտման տեսքով, կարևորն այն է, որ ինքնիրավ գործողության և առաջացած վնասի միջև լինի պատճառահետևանքային կապ: Պատճառված վնասի էական լինելը պետք է որոշվի յուրաքանչյուր դեպքում՝ ելնելով գործի կոնկրետ հանգամանքներից:
Հանցագործության սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է դիտավորությամբ. հանցավորը կարծում է, որ ինքն ունի որոշակի իրավունք, գիտակցում է, որ այդ իրավունքը վիճարկվում է այլ անձի կամ կազմակերպության կողմից, և ինքն իրականացնում է այդ իրավունքը օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կարգի խախտմամբ: Հանրորեն վտանգավոր հետևանքների նկատմամբ հանցավորի վերաբերմունքը կարող է դրսևորվել ինչպես ուղղակի, այնպես էլ անուղղակի դիտավորությամբ: Ինքնիրավչության սուբյեկտ կարող է լինել 16 տարին լրացած մեղսունակ ֆիզիկական անձը:» (Վարդան Միշիկի Պետրոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի դեկտեմբերի 23-ի թիվ ԱՎԴ1/0063/01/09 որոշման 12-14-րդ կետերը):
Վերոգրյալ նորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշման համադրմամբ դատարանն արձանագրում է, որ արարքն ինքնիրավչություն որակելու համար անհրաժեշտ է նշված հանցակազմի բոլոր տարրերի առկայությունը: Մասնավորապես, անձին մեղսագրված արարքում պետք է հստակ նշվի.
1)այն օրենքը կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտը, որով սահմանված կարգի խախտմամբ անձը, դիտավորությամբ, ինքնակամ (ինքնագլուխ) իրականացրել է իր իրական կամ ենթադրյալ իրավունքներն,
2) այն էական վնասը, որն անձի ինքնակամ գործողությունների հետևանքով պատճառվել է անձանց իրավունքներին կամ օրինական շահերին կամ խոշոր վնասը, որը պատճառվել է պետական կամ հասարակական շահերին,
3) ինքնիրավ գործողության և առաջացած վնասի միջև առկա պատճառահետևանքային կապը:
Վերոգրյալ իրավական նորմի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատողությունների լույսի ներքո վերլուծելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այն չի բովանդակում որևէ փաստական տվյալ այն մասին, թե ամբաստանյալը հատկապես որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի խախտմամբ է իրականացրել իր ինքնակամ գործողությունները: Մեղադրանքի կողմը որպես ամբաստանյալի ենթադրյալ ինքնիրավ գործողության հետևանք նշել է, որ տուժող Ե.Անանյանը մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս: Եթե նույնիսկ անօթևան մնալը դիտվի որպես տուժողի իրավունքներին և օրինական շահերին ոչ նյութական էական վնասի պատճառում, ապա Դատարանն ավելորդ չի համարում ընդգծել, որ սույն քրեական գործի քննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների բավարար համակցություն ձեռք չի բերվել առ այն, որ տուժող Ե. Անանյանը մնացել է անօթևան: Նշվածի մասին է ցուցմունք է տվել միայն սույն քրեական գործի ելքով շահագրգռված տուժող Ե.Անանյանը, ում ցուցմունքները, այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու անհնարինության հետևանքով արժանահավատ դիտվել չեն կարող:
Այսպիսով ամփոփելով վերոգրալը՝ Դատարանն արձանագրում, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքըչի համապատասխանում օրենսդրի և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կողմից սահմանված պահանջներին, անորոշ ու անհստակ է, դրանում նկարագրված և պարզ նշված չէ՝
ա) թե որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի խախտմամբ է ամբաստանյալն իրականացրել իր ինքնակամ գործողությունները,
բ) թե Տիգրան Մարդումյանը, ինքնիրավչություն կատարելով, ինչ ենթադրյալ իրավունք է իրականացրել՝ սեփականատիրոջ իրավունքը, թե տնօրինելու, տիրապետելու, օգտագործելու իրավունքը և այլն,
գ) թե երբ է ինքնիրավչությունը կատարվել,
դ) դադարել կամ ավարտվել է ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի ոչ իրավաչափ գործողությունները, եթե այո, ապա՝ երբ:
Դատարանը, գնահատելով վերոշարադրյալը, արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի ձևակերպումը չի ներառում հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալներ: Մասնավորապես, առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունից հնարավոր չէ եզրահանգում կատարել ամբաստանյալին վերագրվող արարքում հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առկայության մասին: Այսինքն, բացակայում են հանցակազմի չորս պարտադիր տարրերից մեկը, ինչն իր հերթին թույլ է տալիս դատարանին փաստել, որ Տիգրան Մարդումյանի արարքում բացակայում է հանցակազմը, որը վերջինիս նկատմամբ արդարացման դատավճիռ կայացնելու հիմք է:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետի համաձայն՝ «Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե արարքի մեջ հանցակազմ չկա»:
Այսպիսով, ստուգելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարք կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղսագրված արարքում բացակայում է հանցակազմը, ուստի Տ.Մարդումյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման և նա պետք է արդարացվի` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Դատարանը, անդրադառնալով մեղադրողի կողմից մեղադրական ճառում հայտնած այն դիրքորոշմանը, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին մեղավոր ճանաչելուց և պատիժ նշանակելուց հետո, հարկ է կիրառել վաղեմություն, արձանագրում է հետևյալը՝
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն՝ քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկելԱ.Բաղդասարյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «Քրեական գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմքերը սահմանող՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի վերլուծությունից երևում է, որ նշված հիմքերը դասակարգվում են երկու խմբի՝
ա) քրեական գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելով «արդարացնող» («ռեաբիլիտացիոն») հիմքեր, որոնք նախատեսված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-3-րդ կետերով և 2-րդ մասով:
բ) քրեական գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու «ոչ արդարացնող»(«ոչ ռեաբիլիտացիոն») հիմքեր, որոնք նախատեսված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-13-րդ կետերով: (…)»(Արմեն Պավլուշի Բաղդասարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի թիվ ԵԱՔԴ/0009/11/13 որոշման 16-րդ կետը):
Դատավճռի՝ որպես դատարանի կողմի արդարադատության իրականացաման հիմնական ակտի դերին և նշանակությանը ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Կ.Ստեփանյանի և Մ.Հովհաննիսյանի գործով որոման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(...) դատական քննության միջոցով դատարանն իրականացնում է արդարադատություն, որը նրա բացառիկ սահմանադրական իրավազորությունն է: Հետևաբար, դատական քննությունն արդարադատության իրականացման յուրահատուկ դատավարական ձև է, որի առարկան իրավական վեճն է պետության (տուժողի) և ամբաստանյալի միջև: Դատական քննությունը միտված է վերոնշյալ վեճի, ինչպես նաև դատական քննության խնդիրների լուծմանը և ավարտվում է դատավճռի կայացմամբ: Ընդ որում, դատավճիռ կայացնելով՝ դատարանը լուծում է ոչ միայն բուն դատական քննության առջև ծառացած անմիջական խնդիրները, այլև քրեական դատավարության և արդարադատության այլ խնդիրներ (կանխարգելիչ, դաստիարակչական և այլն):
Դատավճիռն արդարադատության իրականացման հիմնական ակտն է, որն իրենից ներկայացնում է կոնկրետ իրավահարաբերությունների նկատմամբ իրավունքի նորմի կիրառում: Սակայն ի տարբերություն իրավակիրառման մյուս ակտերի, միայն դատավճռով է հնարավոր ամբաստանյալին մեղավոր ճանաչել և նրա նկատմամբ սահմանել պատիժ: Մյուս կողմից, եթե դատաքննության արդյունքում չի հաստատվում ամբաստանյալի մեղավորությունը, ապա դատարանը պարտավոր է կայացնել արդարացման դատավճիռ՝ ճանաչելով և հռչակելով հանցանքի կատարման մեջ ամբաստանյալի անմեղությունը՝ այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: Այլ խոսքով՝ արդարացման դատավճիռը ոչ այլ ինչ է, քան դատավարական գործունեության արդյունք, որով դատարանը փաստում է անձին ներկայացված մեղադրանքի անհիմն լինելը:(...)»:
Այսպիսով, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործի դատաքննության արդյունքում չհաստատվեց ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի մեղավորությունը, ուստի Դատարանը պարտավոր է կայացնել արդարացման դատավճիռ՝ ճանաչելով և հռչակելով հանցանքի կատարման մեջ նրա անմեղությունը՝ այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ անկախ քրեական հետապնդումը բացառող, ոչ արդարացնող հանգամանքի առկայության:
Դատարանը, անդրադառնալով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցի հարցին, գտնում է, որ այն պետք է վերացնել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև դատական ծախսերի, գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի, քաղաքացիական հայցի հարցերին, սակայն Դատարանը, պարզելով, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, քրեական գործում բացակայում են դատական ծախսերի վերաբերյալ տվյալները, սահմանափակվում է այդ փաստերի արձանագրմամբ:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով, 357-360-րդ, 364-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, Դատարանը`

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի անմեղությունը` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ, Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել, նրան արդարացնել:
Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին պարզաբանել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 66-րդ և 67-րդ հոդվածներով նախատեսված արդարացվածի իրավունքները:
Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԱԹԵՎՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 10-11-2017
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 19-12-2017
Էջերի քանակ 4 հատոր (236թ., 90թ., 134թ., 120թ.)
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 20-12-2017
Էջերի քանակը 4 հատոր՝ 237, 90, 134, 120 թերթից
Բողոքարկվել է
Բողոքարկվել է Ըստ էության լուծող դատական ակտը
Ամսաթիվ 18-12-2017
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 20-12-2017
Էջերի քանակը 4 հատոր՝ 237, 90, 134, 120 թերթից
ՈՒր(դատարան) Քաղաքացիական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-26167/17
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
Ամսաթիվ 07-12-2018
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 12-12-2018
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 22-02-2019
Էջերի քանակ 6 հատոր
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 22-02-2019
Էջերի քանակը 6 հատոր
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0200/01/15
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 18-12-2017
Ամսաթիվ 15-12-2017
Ում կողմից է բերվել բողոքը Մեղադրող
Բողոքը բերող անձը
Անուն Ա
Ազգանուն Առաքելյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Տիգրան Մարդումյան
Բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի /ՀՀ քր. օր-ի 322 հոդ. 1-ին մասով արդարացվել է/ վերաբերյալ 10.11.2017թ. դատական ակտը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ`ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին մեղավոր ճանաչելով ՀՀ քր. օր-ի 322 հոդ. 1-ին մասով` նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելով նույն հոդվածի սանկցիայի սահմաններում կամ գործը վերադարձնել նույն դատարան` նոր քննության :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 22-12-2017
Գործը ստացվել է Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 22-12-2017
Նախագահող դատավոր
Անուն Անդրանիկ
Ազգանուն Մնացականյան
Դատավոր
Անուն Նարինե
Ազգանուն Հովակիմյան
Դատավոր
Անուն Կարեն
Ազգանուն Մարդանյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 25-12-2017
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 09-01-2018
Ժամ 17:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Չի կայացվել
Պատճառը նախագահող դատավոր Ա.Մնացականյանի կողմից մեկ այլ՝ թիվ ԵԿԴ/0104/15/17 գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 15-02-2018
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 29-03-2018
Ժամ 15:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 03-05-2018
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 23-05-2018
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 05-06-2018
Ուղարկվել է ծանուցագիր 23-05-2018
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Չի կայացվել
Պատճառը նախագահող դատավոր Ա.Մնացականյանի կողմից մեկ այլ՝ թիվ 21/32-253-18 գործով դատական նիստ անցկացնելու պատճառով
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 03-07-2018
Ուղարկվել է ծանուցագիր 15-06-2018
Ժամ 17:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Չի կայացվել
Պատճառը նախագահող դատավոր Ա.Մնացականյանի՝ ամենամյա հերթական արձակուրդում գտնվելու պատճառով
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 30-08-2018
Ուղարկվել է ծանուցագիր 01-08-2018
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Կայացվել է
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
Անփոփոխ թողնված դատական ակտը Պատճառաբանվել է
Ամսաթիվ 30-08-2018
Ամբաստանյալ
Անուն Տիգրան
Ազգանուն Մարդումյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր.օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ ԵԱՔԴ/0200/01/15







ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ


«30» օգոստոսի 2018թ. ք.Երևան

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան)

Նախագահող դատավոր Ա.Մնացականյան
դատավորներ Կ.Մարդանյան
Ն.Հովակիմյան

քարտուղարությամբ Մ.Մահտեսյանի

մասնակցությամբ`
դատախազներ Ա.Առաքելյանի
Հ.Սաֆարյանի
տուժող Ե.Անանյանի
տուժողի ներկայացուցիչ Լ.Քոչարյանի
պաշտպան Է.Աղաջանյանի
ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանի

դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննելով թիվ ԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեական գործով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 10-ի դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2015 թվականի օգոստոսի 3-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի քննիչ Ռ.Մախմուդյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 09115215 քրեական գործը:
2015 թվականի հոկտեմբերի 20-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ռ.Մախմուդյանի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ռ.Մախմուդյանի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ռ.Մախմուդյանի որոշմամբ թիվ 09115215 քրեական գործով Ելենա Ավետիսի Անանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 137-րդ հոդվածով քրեական հետապնդում չի իրականացվել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
2015 թվականի նոյեմբերի 6-ին Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի վերաբերյալ թիվ 09115215 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան), որտեղ քրեական գործին շնորհվել է ԵԱՔԴ/0200/01/15 համարը:
2017 թվականի նոյեմբերի 10-ին թիվ ԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեական գործով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով.
-Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքով ճանաչվել է անմեղ և արդարացվել,
-Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, վերացվել է:
Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի պատճենը Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազությունում ստացվել է 2017 թվականի նոյեմբերի 28-ին:
2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ին Վերաքննիչ դատարան է ստացվել Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը, որը փոստային ծառայությանն է հանձնված եղել 2017 թվականի դեկտեմբերի 16-ին:
2017 թվականի դեկտեմբերի 25-ին Վերաքննիչ դատարանի որոշմամբ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանի կողմից Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը վերաքննության կարգով բողոքարկելու` օրենքով սահմանված դատական ակտի հրապարակման պահից հաշվարկվող մեկամսյա ժամկետի բացթողումը վերականգնվել է, վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և ստացված քրեական գործը նշանակվել է դատական նիստում քննության:
2018 թվականի հունվարի 22-ին Վերաքննիչ դատարան է ստացվել Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի դեմ տուժող Ելենա Ավետիսի Անանյանի ներկայացուցիչ Լամարա Քոչարյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը, որը Վերաքննիչ դատարանի 2018 թվականի հունվարի 23-ի որոշմամբ թողնվել է առանց քննության` ժամկետանց լինելու պատճառաբանությամբ:
Վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.
Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով` այն բանի համար, որ «նա իր հոր` Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը` Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի համասեփականատեր Ելենա Ավետիսի Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան, և նրան պատճառվել է էական վնաս»:
Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռում, մասնավորապես նշված է.
«Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը, ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել:
Դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականին ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով երեխայի ծնվելուց հետո ստացել է Մարդումյան ազգանունը: 2013 թվականին ծնողների հետ կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո կնոջ և մանկահասակ երեխայի հետ միասին հեռացել են տանից և վարձակալական հիմունքներով բնակվել այլ վայրում: Դրանից հետո հաճախակի այցելել է ծնողներին` նրանց որպիսությունն իմանալու նպատակով: Հայրը զանգահարել է իրեն, ասել, որպեսզի կնոջ ու երեխայի հետ տեղափոխվի իրենց մոտ, սակայն մայրը` Ելենա Անանյանը, չի համաձայնվել` ասելով, որ չի ցանկանում իրենց հետ ապրել: Մի օր, գնալով ծնողների տուն, զգացել է, որ նրանց միջև վիճաբանություն է տեղի ունեցել: Նկատել է, որ մայրը հագնված է` պատրաստ տանից դուրս գալու, հարցրել է նրան, թե ուր է գնում, վերջինս պատասխանել է, որ իրենց չպետք է պատասխան տա, թե ուր է գնում և հեռացել է: Ամբողջ օրն անցկացրել է հոր կողքին, և որպեսզի վերջինս մենակ չմնա, զանգահարել մորը, սակայն մայրը հեռախոսազանգերին չի պատասխանել: Տեսնելով, որ մայրը հեռախոսազանգերին չի պատասխանում` հայրն ասել է, որ զանգահարի հարսին, որպեսզի վերջինս երեխայի հետ տեղափոխվեն իր տուն: Ինքը զանգահարել է կնոջը, այնուհետև գնացել և նրանց հետ միասին վերադարձել է հոր մոտ: Հայրն ասել է, որ իրենք երեխայի հետ միասին մնան իր մոտ, իսկ Ելենային չի ցանկանում տեսնել: Հաջորդ օրը մայրը վերադարձել է, հայրը ասել է, որ չի ցանկանում նրան տեսնել: Ինքը մորն առաջարկել է զրուցել հոր հետ, որպեսզի հաշտվեն: Հաջորդ օրը հայրը մորը վռնդել է տանից և նա թողել ու հեռացել է: Ասել է, որ չի ցանկանում նրա հետ ապրել: Որոշ ժամանակ անց իրեն զանգահարել է թաղային ոստիկանը և հայտնել, թե մայրը բողոք է ներկայացրել ոստիկանություն, որ իբր իրեն տուն չեն թողնում: Մայրը մի քանի անգամ նաև ոստիկանի հետ միասին գնացել է իրենց տուն: Հայրը լինելով տան սեփականատերը և նկատելով, որ շատ են անհանգստացնում իրենց` կարգադրել է տան մուտքի դռան փականը փոխել, ինչն էլ ինքն արել է: Հայրը թույլ չի տվել, որպեսզի մայրը մուտք գործի բնակարան: Մայրը դիմել է դատարան` պահանջելով բնակարանի ½ մասը: Դրանից հետո մայրը գնացել, վերցրել է իր իրերը և հեռացել: Հայրն իրեն ասել էր, որ մորը տուն չթողնի մինչև կպարզվի, թե ինչ է որոշել դատարանը: Իր հոր և մոր հարաբերությունները վատացել են 2013 թվականից, երբ իր երեխան ծնվել է: Նրանց հարաբերություններն ավելի են սրվել կապված հորը բուժող բժիշկի հետ, ում դիմել էր մայրը: Հոր մահից հետո, երբ մայրը գնացել է իրենց տուն, ինքը տանը չի եղել: Չի եղել դեպք, որ դրսում պատահաբար հանդիպի մորը, կամ վերջինս զանգահարի իրեն հարցնի, թե ինչու դուռը չի բացում, որպեսզի ինքը մտնի տուն, ինքն էլ պատասխանի, որ չի բացում և չի էլ բացելու: Փականը փոխելուց հետո մի քանի անգամ մայրը դիմել է ոստիկաններին: Ոստիկանություն է դիմել նաև հայրը, պահանջելով, որ Ելենա Անանյանը չանհանգստացնի իրենց: Ոստիկանությունում իրենցից ստորագրություն են վերցրել միմյանց չանհանգստացնելու համար:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություններ` Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 337-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներով, որոշում կայացրեց հրապարակել վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները:
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2005 թվականից ընտանիքի հետ միասին բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, որը 1981 թվականին կոոպերատիվ հիմունքներով ձեռք է բերվել հոր` Մարտուն Մարդումյանի կողմից: Մինչ 2015 թվականը ծնողների հետ միասին բնակվել է մայրիկի` Ելենա Անանյանին պատկանող Երևան քաղաքի Արամ Խաչատրյան 33/2 շենքի թիվ 20-րդ բնակարանում, որը մայրը ստացել էր դեռևս 1976 թվականին, և չնայած որ այդ բնակարանը գրանցվել է նրա անվամբ և, քանի որ այն սեփականաշնորհվել էր հոր և մոր համատեղ կյանքի ընթացքում և մինչ այդ հայրը նշված բնակարանում կատարել է վերանորոգման աշխատանքներ, ուստի այն համարվել է համատեղ ամուսնության գույք: 2011 թվականի հոկտեմբեր ամսին մայրը 35.000 ԱՄՆ դոլար գումարի դիմաց վաճառել է նշված բնակարանը և ամբողջ գումարը որպես ավանդ ներդրել է բանկում: Ինքը հոր և մոր հարազատ երեխան չի հանդիսանում, իրեն որդեգրել են 1982 թվականին: 2011 թվականին ամուսնացել է Կարինե Մարդումյանի հետ: Մայրիկի և կնոջ միջև կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո կնոջ և դստեր հետ միասին տեղափոխվել են վարձակալական հիմունքներով բնակվելու: Վարձակալական հիմունքներով բնակվելու ժամանակահատվածում անընդհատ այցելել է ծնողներին, փորձել զրուցել նրանց հետ, որպեսզի վերջիններս թույլ տան վերադառնալ իրենց հետ ապրելու, սակայն մայրը միշտ չի համաձայնվել` պատճառաբանելով, թե իր կինն անբարոյական է, իսկ երեխան իր երեխան չէ: 2013 թվականի դեկտեմբերի 2-ին գտնվել է ծնողների տանը, երբ մայրն իրեն ասել է, որ ցանկանում է զրուցել իր կնոջ մայրիկի հետ, ինքն էլ պատասխանել է, որ նա գտնվում է իրենց տանը: Միասին գնացել են իրենց վարձակալած բնակարանը, որտեղ մայրը զոքանչի ներկայությամբ անբարո խոսքեր է ասել կնոջ հասցեին և վերցնելով սեղանին դրված երեխային կերակրելու համար նախատեսված շիշը, որի մեջ այդ պահին տաք ջուր է եղել, այն նետել է երեխայի ուղղությամբ, ով գտնվել է իր կնոջ գրկում: 2014 թվականի հուլիս ամսին մայրը զանգահարել է իրեն, հայտնել, որ հայրը վատացել է և խնդրել է, որպեսզի ինքը գնա և օգնի նրանց, ինչը և արել է: Հաջորդ օրը կրկին այցելել է հայրիկին և նկատել, որ մայրը պատրաստվում է տանից դուրս գալ: Մոր գնալուց հետո հայրն իրեն հայտնել է, որ վիճաբանել է կնոջ` Ելենա Անանյանի, ով իր հետ տարել է բնակարանի վերաբերյալ բոլոր փաստաթղթերը: Հայրն իրեն առաջարկել է, որպեսզի կնոջ ու երեխայի հետ տեղափոխվի իր հետ բնակվելու: Այդ ժամանակ գնացել է կնոջն ու երեխային վերցրել և տեղափոխվել է հոր հետ ապրելու: Հաջորդ օրը մայրը վերադարձել է և իրենց տեսնելով տանը` սկսել է վիճաբանել հոր հետ: Մոտ երկու շաբաթ միասին ապրելուց հետո մայրը հեռացել է տանից: Նրա հեռանալուց հետո հայրն իրեն առաջարկել է փոխել բնակարանի մուտքի դռան փականի միջուկը և ասել է, որպեսզի թույլ չտա մորը մուտք գործել բնակարան: Դրանից հետո մի քանի անգամ մայրը գնացել է, վերցրել իր անձնական իրերը և հեռացել: 2015 թվականի հունիսի 10-ին հայրը մահացել է: 2014 թվականի երկրորդ կեսին հայրը հայցադիմում է ներկայացրել դատարան` կնոջից` Ելենա Անանյանից ամուսնալուծվելու պահանջով, սակայն վճիռ չի կայացվել, քանի որ հայրը մահացել է: 2015 թվականի հունիսի 10-ին հոր մահից հետո մի քանի անգամ հանդիպել է մայրիկին և փորձել նրա հետ հաշտության եզրեր գտնել և բնակվել համատեղ հաշտ և համերաշխ, սակայն նա մշտապես չի համաձայնվել և պահանջել է բնակարանի իր մասնաբաժինը: Դրանից հետո մայրն այցելել է իրենց, ցանկացել է մուտք գործել բնակարան, սակայն ինքն ու կինը դուռը չեն բացել, թույլ չեն տվել նրան մուտք գործել բնակարան, քանի որ վախեցել են, որ նա կվնասի երեխային: Մայրը ևս մեկ անգամ այցելել է իրենց բնակարան, կրկին նույն պահանջով, սակայն այդ ժամանակ ինքը տանը չի գտնվել, իսկ կինը նրա առջև դուռը չի բացել: Հայրը բնակարանը կտակել է իրեն, կտակն իրենց տրամադրել է փաստաբան Արթուր Գասպարյանը և հայտնել, որ իրեն այն տրամադրել է Մարտուն Մարդումյանը: Հոր մահից մի քանի օր անց մայրը` եղբոր աղջկա` Գայանեի հետ միասին, գնացել է իրենց բնակարան, ուժգին թակելով դուռը, սկսել է պահանջներ ներկայացնել, ասելով, որ այդ բնակարանից ինքը մասնաբաժին ունի և գնացել է իր բաժինը ստանալու: Քանի որ մայրն ինչպես միշտ ագրեսիվ է տրամադրված եղել, իսկ կինն էլ եղել է հղի, կանխազգալով, որ կրկին վիճաբանություն է առաջանալու, առաջարկել է մորը հանդիպել հաջորդ օրը, առանց կողմնակի անձանց և փորձել լուծել իրենց միջև առկա խնդիրները: Գիտակցում է, որ մայրը, հաշվառված լինելով նշված բնակարանում, իրավունք ունի բնակվել այնտեղ: Որպես որդի պատրաստ է ընդունել իր ութսունամյա մորը, բնակվել նրա հետ և հոգ տանել նրա մասին: Սակայն մայրը շատ ագրեսիվ և թշնամաբար է տրամադրված իրենց հանդեպ, ատելությամբ է լցված ինչպես իր և կնոջ, այնպես էլ երկու տարեկան երեխայի նկատմամբ: Հաճախ դրսևորում է անկառավարելի վարքագիծ, առանց պատճառի կարող է հարձակվել կնոջ և երեխայի վրա, որի ականատեսն անձամբ է եղել: Քանի որ ամբողջ օրվա ընթացքում գտնվում է աշխատանքի մեջ, վախենում է հղի կնոջն ու երեխային թողնել մոր հետ միայնակ, մտածելով, որ վերջինս հերթական անգամ կարող է նրանց վնասել: Եթե մայրը խոստանա, որ այլևս ագրեսիվ վերաբերմունք չի ցուցաբերի իրենց նկատմամբ, պատրաստ է նրա հետ միասին ապրել նույն բնակարանում և հոգ տանել նրա մասին: Իրեն պարզաբանված չէ, իր գործողությունների արդյունքում Ելենա Անանյանին կոնկրետ ինչպիսի էական վնաս է պատճառվել, ինչ են նկատի ունեցել էական վնաս ասելով, ինչ չափման միավորով է չափվել էական վնասը: Առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում: Այդ բնակարանի միակ սեփականատերը եղել է իր հայրը՝ Մարտուն Մարդումյանը, ով դեռևս կենդանության օրոք, անձամբ թույլ չի տվել Ելենա Անանյանին մուտք գործել բնակարան: Հոր մահից հետո Ելենա Անանյանին բնակարան մուտք գործել չթույլատրելու հանգամանքը պայմանավորված է վերջինիս կողմից իր ընտանիքի անդամների նկատմամբ վիրավորանքներ, սպառնալիքներ հնչեցնելու պարագայով, ինչպես նաև նրա կողմից հղի կնոջ և մանկահասակ երեխայի նկատմամբ ագրեսիվ, անկառավարելի վարքագիծ դրսևորելու հնարավոր հանգամանքով:
Ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը հրաժարվեց հարցերին պատասխանելուց:
Դատական քննության ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1971 թվականին ամուսնացել է Մարտուն Մարդումյանի հետ: 1976 թվականին Երևան քաղաքի Արամ Խաչատրյան փողոցում բնակարան է ստացել, որը կազմել է 18մ²: Համատեղ երկար տարիներ համերաշխ ապրել են նշված հասցեում: 1982 թվականին որդեգրել են Տիգրան Մարդումյանին: Նշված հասցեում բնակվել են մինչև 2005 թվականը: 2005 թվականին գնացել և բնակվել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում: 2011 թվականին վաճառել է Արամ Խաչատրյան փողոցում գտնվող բնակարանը: Նույն թվականին Տիգրան Մարդումյանն ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով ամուսնությունից հետո ստացել է Մարդումյան ազգանունը: Մի անգամ, երբ ինքը տանը չի եղել, ինչ-որ մեկը սոցկայքով ծաղիկներ է նվիրել հարսին, ամուսնու մոտ կասկածանքներ են առաջացել և սկսել է նրանց հարաբերությունները վատանալ: Ամուսինն առաջարկել է երեխայի նկատմամբ անցկացնել ԴՆԹ փորձաքննություն, սակայն որդին ասել է, որ նման պարագայում կինն իրենից կբաժանվի: Կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո նրանք տեղափոխվել են վարձակալական հիմունքներով ապրելու: Տղան այդ ընթացքում անընդհատ այցելել է իրենց և գումար պահանջել: Մի օր հայրը ջղայնացել է և իրեն ասել, որպեսզի նրան գումար չտա, սակայն ինքը Տիգրանին գումար տվել է: Մի օր էլ, երբ Տիգրանը կրկին եկել է իրենց տուն, ինքն ասել է, որ երբ Կարինեի մայրը գնա նրանց տուն, թող իրեն կանչեն: Ցանկացել է գնալ և համոզել, որ տղան ու հարսը հետ վերադառնան: Ամուսինը դեմ է եղել նրանց վերադարձին: Տիգրանն իրեն ասել է, որ կնոջ մայրը եկել է, ինքը գնացել է և նրան ասել, որ եթե լավ մայր լիներ, ապա կդաստիարակեր իր աղջկան: Հարսը հարձակվել է իր վրա, ճանկռել ձեռքերը, որից հետո դուրս է եկել այնտեղից: Բավականին երկար ժամանակ հետո ինքը գնացել է հիվանդ եղբորը տեսակցության, երկու օր մնալուց հետո, վերադարձել է: Երբ վերադարձել է բնակարանի դուռը բանալիով փակ է եղել, ձայն է տվել, սակայն Տիգրանը պատասխանել է, որ հայրը չի թողնում, որպեսզի դուռը բացի: Ինքը գնացել է ոստիկանություն: Տիգրանը զանգահարել է իրեն, ինքը պատասխանել է, որ հաջորդ օրը կվերադառնա: Դրանից հետո նրանք դռան փականը փոխել են և իրեն ներս չեն թողել: Երբ դռան փականը փոխել են, ինքը դիմել է ոստիկանություն և մի քանի անգամ ոստիկանի հետ միասին գնացել են իրենց բնակարան, հագուստներ վերցրել և հեռացել: Որոշ ժամանակ հետո իր և Տիգրանի հետ հանդիպել է ոստիկանության թաղայինների պետը և առաջարկել հաշտվել: Այդ ժամանակ Տիգրանի շահերը պաշտպանել է Արթուր Գասպարյանը, ով իրեն ասել է, որպեսզի միասին գնան նոտար, ստորագրություն տա, որ ինքը բնակարանը հանձնում է Տիգրանին և դրանից հետո Տիգրանը կպահի իրեն մինչև կյանքի վերջը: Ինքը պատասխանել է, որ այդ բնակարանը նրանք ստացել են մինչև Տիգրանին որդեգրելը: Երբ իրենք ցանկացել են հաշտվել, Տիգրանն ավտոմեքենայի միջից զանգահարել է Արթուր Գասպարյանին և վերջինս ասել է, որ մինչև Ելենան ստորագրություն չտա նոտարի մոտ, դու նրան տուն չթողնես: Այդ հաշտությունից հետո մի անգամ փորձել է մտնել տուն, սակայն հարսը դուռը չի բացել, ասելով, որ ամուսինս ասել է, որ դուռը չբացի: Իր ամուսինը միշտ եղել է հյուրասենյակում, սակայն հետո իմացել է, որ նրան տեղափոխել են ամենավերջին սենյակը, որտեղ նա մրսում էր: Իր կարծիքով Տիգրանն ու հարսն իր ամուսնուն չեն կերակրել, ցանկանալով, որ նա շուտ մահանա: Որոշ ժամանակ անց, ոստիկանի հետ միասին գնացել է տուն, սակայն հարսը դուռը չի բացել` ասելով, որ Տիգրանը տանը չէ: Դրանից հետո ինքը մնացել է փողոցում, թափառել է փողոցներում, մի տնից մյուս տուն, շուրջ մեկ տարի բնակվել է եղբոր տանը, որից հետո այլևս չի ցանկացել, մեկ տարի երկու ամիս ապրել է փողոցներում, վարձ է տվել: Պատրաստ է ներել որդուն:
Ամուսնու համաձայնությամբ 35.000 ԱՄՆ դոլարով վաճառել են Արամ Խաչատրյան փողոցի բնակարանը, գումարը ծախսել են համատեղ: Գումարները ծախսվել է տանը ջեռուցում անցկացնելու, որդու ատամների նորոգման, որդու և ամուսնու Ջերմուկ քաղաքում հանգստանալու, իր դեղորայքների, առօրյա սննդի համար, ինչպես նաև որդու ամուսնության ծախսերը հոգալու համար: Այժմ բանկում ունի չնչին գումար: Ամուսնու հետ տարաձայնությունների պատճառը եղել է որդին, ով հորը համոզել էր, թե իբր ինքը նրան չի պահի, իսկ իրենք կարող են գալ, պահել: Ամուսինը չի ցանկացել, որ որդին գնա իրենց տուն: Պատճառը եղել է նաև այն, որ որդին դիմել է ոստիկանություն՝ հայտնելով, թե ինքը ցանկանում է հորը սպանել: Ամուսնու մահից հետո գնացել է և փորձել տուն մտնել, սակայն հարսը դուռը չի բացել, տղան թաքնվել է տանը և չի ցանկացել պատասխանել, սակայն նրան երես առ երես չի տեսել: Մի քանի անգամ տղային հանդիպել է և վերջինս ասել է, որ իրեն տուն չի թողնում, քանի որ այդ տունը հայրը թողել է իրեն, դա իր տունն է: Դռան փականը փոխել է Տիգրանը: Վերջին անգամ գնացել է 2015 թվականի հոկտեմբերին: Մինչ ամուսնու մահն ապրել են համերաշխ: Որդին ու հարսն իրենց կամքով են հեռացել տանից: Չի եղել դեպք, որ սպառնա որդուն և նրա ընտանիքին: 2015 թվականի հունիսի 10-ին` ամուսնու մահից հետո, մի քանի անգամ գնացել է բնակարան, սակայն որևիցե մեկը տան դուռը չի բացել և չգիտի, թե ովքեր են եղել տանը: Ապրել է մի քանի ամիս Արամ Խաչատրյանի հարևանի աղջկա տանը, այնուհետև, իր ծանոթ Գայանեի մոտ՝ Քանաքեռում: Ինքնուրույն է իր կարիքները հոգացել: Իրենից վարձավճար չեն վերցրել, բնակվել է մինչև կլուծվեր իր բնակարանի հարցը: Եղել է, որ գիշերել է ծառերի տակ, այդ ժամանակ ամուսինը ողջ էր, այնուհետև գնացել է եղբոր տուն:
Բժիշկ Տիգրան Հարությունյանի փաստաթղթի հիման վրա, որդին ամուսնուն համոզել էր, թե իբր ինքը սխալ դեղորայք է նրան տվել, ցանկացել է նրան սպանել: Կ.Ուլնեցու բնակարանի սեփականատերը եղել է ամուսինը, ինքը միայն գրանցված է եղել այնտեղ: Ամուսնու մահից հետո բնակվել է ընկերուհիների, ծանոթների տանը, մոտավորապես մեկ տարի ապրել է եղբոր տանը: Մի անգամ գիշերել է Քանաքեռի այգում, իր ընկերներից մեկն այնտեղ բնակարան է ունեցել, ինքը գնացել է ուշ ժամի, այն փակ է եղել, դրսում լավ եղանակ է եղել և անկողին է դրսում դրած եղել, որտեղ էլ գիշերել է: Հաղորդումը տվել է իր կամքով: Նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքները համապատասխանում են իրականությանը: Ամուսնու մահից հետո չի եղել դեպք, որ որդին անձամբ թույլ չտա մուտք գործել բնակարան: Մի քանի անգամ Տիգրանի կինն է տանը եղել, մնացած դեպքերում չգիտի տանը մարդ եղել է, թե` ոչ: Ամուսնու մահից հետո ոստիկանության աշխատակցի հետ միասին էլ է փորձել գնալ և մուտք գործել բնակարան, սակայն որդուն չի տեսել, հարսն է պատասխանել, որ իր ամուսինը տանը չէ և դուռը չի բացել: Ոստիկանը զանգահարել է Տիգրանին, վերջինս հայտնել է, որ քաղաքում չէ: Ամուսնու մահվանից հետո Տիգրան Մարդումյանին արդեն հանդիպել է դատարանում, փորձել է հաշտվել, սակայն վերջինս հեռացել է:
Հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ տուժող Ելենա Անանյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություններ` Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 337-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներով, որոշում կայացրեց հրապարակել վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները:
Նախաքննության ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում բնակվել է 2005 թվականից, ամուսնու և որդու հետ միասին: 1971 թվականին ամուսնացել է Մարտուն Մարդումյանի հետ, սակայն ամուսնությունը ՔԿԱԳ մարմնում գրանցվել է 1982 թվականին: 1976 թվականին աշխատելու ընթացքում որպես լավագույն աշխատող Երևան քաղաքի Արամ Խաչատրյան 33/2 շենքում ստացել է բնակարան, որտեղ Մարտուն Մարդումյանի հետ միասին ապրել են մինչև 2005 թվականը: 2005 թվականին ամուսնու հետ համատեղ կոոպերատիվ հիմունքներով Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքում գնել են բնակարան, որը գրանցված է եղել ամուսնու անվամբ, քանի որ նա է հանդիսացել կոոպերատիվի անդամ: 1983 թվականին որդեգրել են Տիգրանին: Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի սեփականության վկայականը ստացել են 2013 թվականին, որը եղել է ամուսնու՝ Մարտուն Մարդումյանի անվամբ: 2011 թվականի հոկտեմբեր ամսին վաճառել են Արամ Խաչատրյան փողոցում գտնվող բնակարանը: Դրանից մեկ ամիս անց ամուսնացրել է որդուն, վերջինս ամուսնացել է Կարինե Բոզոյանի հետ, ով հետագայում ստացել է Մարդումյան ազգանունը և համատեղ բնակվել են Երևան քաղաքի Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում: Մինչ 2013 թվականն ապրել են համերաշխ: 2013 թվականի սեպտեմբերի 2-ին կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո որդին և հարսը, իրենց երեխայի հետ միասին, առանց իրենց տեղյակ պահելու հեռացել են՝ վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Դրանից հետո բազմաթիվ անգամներ տղան ցանկացել է հետ վերադառնալ, սակայն ամուսինը չի համաձայնվել: 2014 թվականի հուլիս-օգոստոս ամիսներին, ամուսնու թույլտվությամբ, գնացել է հիվանդ եղբորը տեսակցության: Հաջորդ օրը գնացել է տուն, փորձել է բանալիով բացել դուռը, սակայն այն չի բացվել: Որդին էլ պատասխանել է, որ բանալին հոր մոտ է և վերջինս թույլ չի տալիս բացել բնակարանի դուռը՝ միաժամանակ հայտնելով, որ հայրն իրեն և կնոջն ընդունել է տուն: Քանի որ իր անձնական իրերը գտնվել են նշված բնակարանում, զանգահարել է ոստիկանություն, այնուհետև Տիգրանը բացել է դուռը, ինքը վերցրել է իր իրերը և հեռացել՝ վարձով ապրելու: Պարբերաբար այցելել է և խնդրել, որպեսզի թույլ տան բնակվել իր տանը, սակայն նրանք թույլ չեն տվել, որից հետո ստիպված դիմել է դատարան՝ բնակարանի իր մասնաբաժինը ստանալու պահանջով: Դրանից հետո ամուսինը դիմել է դատարան ամուսնալուծության պահանջով: 2015 թվականի հունիսի 10-ին ամուսինը՝ Մարտուն Մարդումյանը, մահացել է: Նրա մահից հետո գնացել և ցանկացել է ապրել իր տանը, սակայն որդին և հարսը թույլ չեն տվել մուտք գործել բնակարան, ինչի հետևանքով մնացել է դրսում և իրեն էական վնաս է պատճառվել: Մի անգամ էլ Տիգրանը դռան հետևից հայտարարել է, որ իրեն ներս չեն թողնի, քանի որ վախենում է, որ իր կնոջն ու երեխային կսպանի: Դրանից հետո Տիգրանին հանդիպել է դրսում, ով ասել է, որ իրեն տուն չի թողնի մինչև չստորագրի բնակարանի իր մասնաբաժնից հրաժարվելու համար: Կրկին գնացել է նշված հասցե, սակայն տանը եղել է հարսը, ով դուռը չի բացել, ինչից հետո ինքը զանգահարել է ոստիկանություն: Ոստիկանության աշխատակիցների ժամանումից հետո հարսը կրկին դուռը չի բացել, հայտարարել է, որ ամուսինը տանը չէ և չի կարող բացել բնակարանի դուռը: Այդ ժամանակ ոստիկանության աշխատակիցը զանգահարել է Տիգրանին, ով հայտարարել է, որ գտնվում է քաղաքից դուրս: Դրանից հետո ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին գնացել են ոստիկանության բաժին և դեպքի վերաբերյալ հաղորդում է տվել: 2011 թվականին վաճառած բնակարանի գումարի մի մասը ներդրել է բանկում, որպես ավանդ, մյուս մասը ծախսել է ընտանիքի անդամների հետ միասին, իրենց կարիքները հոգալու, ամուսնու բուժման, ինչպես նաև Տիգրանի նորածին երեխայի համար գնումներ կատարելու նպատակով: Լինելով 80 տարեկան, չի կարող սպառնալիք լինել նրանց համար և երբևիցե նրանց չի սպառնացել: Հերթական անգամ 2015 թվականի հոկտեմբերի 12-ին` ժամը 20:00-ի սահմաններում, այցելել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարան, սակայն որդին` Տիգրան Մարդումյանը և հարսը` Կարինե Մարդումյանը չեն բացել բնակարանի դուռը, ինչի հետևանքով մնացել է անօթևան, չի ունեցել բնակվելու վայր և ստիպված բնակվել է եղբոր տանը: Որդու և հարսի կողմից իրեն տուն չթողնելու հետևանքով մնացել է անօթևան, որի հետևանքով իրեն պատճառվել է էական վնաս:
Նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքներում առկա հակասությունների կապակցությամբ տուժող Ելենա Անանյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ պնդում է նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը: Տիգրանը բազմիցս ասել է, որ ինքն իրավունք չունի բնակարան մուտք գործել: Եղել է, որ երեք օրը մեկ, շաբաթը մեկ, միայնակ կամ եղբոր կնոջ հետ, գնացել է իր տուն, Տիգրանը տանն է եղել, սակայն ձայն չի հանել: Համոզված է, որ որդին տանն է եղել, քանի որ նրա մեքենան բակում կայանված է եղել, որդու աշխատանքային ժամերի մասին տեղյակ է՝ այդ ժամերին նա տանն է լինում: Այդպես եղել է ամուսնու մահվանից և առաջ, և հետո: Ամուսնու մահից հետո, նոյեմբեր ամսին, եղբոր կնոջ հետ գնացել են նշված բնակարան, սակայն տան դուռն իրենց առջև չեն բացել, Տիգրանն այդ ժամանակ տանն է եղել: Դրանից հետո` երեկոյան, երբ որ նրանք երեխայի հետ միասին դուրս են եկել զբոսնելու, այդ ժամանակ էլ է գնացել, դուռը թակել է, սակայն ոչ ոք տանը չի եղել և դուռը չեն բացել: Տուն վերադառնալուց հետո, նրանց հետևից գնացել է, սակայն բնակարանի լույսերն անջատել են:
Անդրադառնալով դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքին այն մասին, որ ամուսնու մահվանից հետո չի փորձել մուտք գործել նշված բնակարան, տուժող Ելենա Անանյանը հայտնեց, որ այդ օրը վատ է զգացել իրեն և մոռացել է հայտնել եղելությունը: Ամուսնու մահվանից հետո բազմաթիվ անգամ գնացել է նշված բնակարան, Տիգրանը տանն է եղել և իրեն ասել է, որ հեռանա: Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի նկատմամբ սեփականության իրավունք չի ունեցել, քանի որ ամուսինն է ստացել բնակարանը, այդ պատճառով նրա անունով է գրանցված եղել, սակայն իրենք ապրել են համատեղ: Գտնում է, որ ամուսինը կտակ է թողել Տիգրան Մարդումյանին, քանի որ վերջինս նրան պարտադրել է: Իրեն պատճառված էական վնասը կայանում է նրանում, որ երրորդ ձմեռն է, ինչ թափառում է դրսում: Անօթևան գտնվելու ընթացքում ունեցել է չնչին գումար: Անօթևան ասելով հասկանում է, որ գիշերել է ընկերուհու տանը, ընկերուհու աղջկա տանը, եղբոր տանը, քրոջ տանը: Հայտնեց, որ դեռևս բնակարանի պատկանելիության վերաբերյալ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտ առկա չէ:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Գայանե Գրիգորի Դադայանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1982 թվականից ընտանիքի հետ միասին բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 100-րդ բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին և վերջինիս հանգուցյալ ամուսնուն` Մարտուն Մարդումյանին, ովքեր եղել են իրենց հարևանները: Վերջիններս 1980 թվականին գնել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանը, սակայն այդ բնակարանում սկսել են բնակվել 2005 թվականից, իրենց որդու` Տիգրան Մարդումյանի հետ միասին: 2011 թվականին Տիգրան Մարդումյանն ամուսնացել է: Սկզբնական շրջանում նրանք միասին ապրել են հաշտ ու համերաշխ: Ելենա Անանյանը Տիգրան Մարդումյանի առաջնեկին շատ է սիրել և առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձրել ինչպես նրան, այնպես էլ հարսին: Կենցաղային հարցերի շուրջ ծագած վիճաբանությունից հետո Տիգրան Մարդումյանը կնոջ` Կարինեի հետ միասին հեռացել է տանից` վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Սակայն նշված ժամանակահատվածում Տիգրանը երեխայի հետ միասին պարբերաբար այցելել է ծնողներին: Որոշ ժամանակ անց Ելենա Անանյանն իրեն հայտնել է, որ որդին իր ընտանիքի հետ վերադարձել է: Շուրջ մեկ շաբաթ համատեղ բնակվելուց հետո Ելենա Անանյանն այցելել է իր եղբորը: Երբ վերադարձել է տուն, նրա առջև տան դուռը չեն բացել և նրան տուն չեն թողել: Տան դռան փականի միջուկը փոխված է եղել և Ելենա Անանյանը չի կարողացել բացել դուռը: Մարտուն Մարդումյանի մահից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, սակայն Տիգրան Մարդումյանը նրան թույլ չի տվել մուտք գործել բնակարան:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Սինյորիտա Էդուարդի Դալլաքյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 1981 թվականից բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 104-րդ բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին և նրա ամուսնուն` Մարտուն Մարդումյանին, ովքեր եղել են իրենց հարևանները: Նրանք ամուսնացրել են իրենց միակ որդուն` Տիգրանին և ապրել են հարսի հետ միասին: Նրանց ընտանեկան անդորրը խախտվել է Տիգրանի առաջնեկի ծնվելուց որոշ ժամանակ անց: Ելենա Անանյանը շատ հոգատար և ուշադիր է եղել, սակայն իրեն անհայտ պատճառներով երիտասարդ ընտանիքը լքել է բնակարանը: Որոշ ժամանակ անց Տիգրանն իր ընտանիքով վերադարձել է և ամեն ինչ կարծես հարթվել է: Սակայն դրանից հետո տեղեկացել է, որ Տիգրան Մարդումյանը Ելենա Անանյանին դուրս է հանել բնակարանից: 2015 թվականի հունիսի 10-ին Մարտուն Մարդումյանը մահացել է: Նրա մահից հետո Ելենա Անանյանը փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, սակայն Տիգրան Մարդումյանը նրան թույլ չի տվել մուտք գործել և բնակվել իր բնակարանում:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Վարդազար Շահենի Փիրումյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ շուրջ 10 տարի բնակվում է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 103-րդ բնակարանում: Ճանաչում է Ելենա Անանյանին որպես կիրթ և հավասարակշռված անձնավորություն, ով եղել է իր հարևանը: Վերջինս բնակվել է հանգուցյալ ամուսնու` Մարտուն Մարդումյանի և որդու` Տիգրան Մարդումյանի հետ: Սկզբնական շրջանում նրանց ընտանիքն ապրել է հաշտ և խաղաղ: Սակայն վերջին տարիներին հարևաններից լսել է, որ Տիգրան Մարդումյանը Ելենա Անանյանին թույլ չի տալիս բնակվել իր բնակարանում: Լսել է, որ Մարտուն Մարդումյանի մահից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ փորձել է վերադառնալ և բնակվել Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, սակայն նրան թույլ չեն տվել մուտք գործել բնակարան:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Կարինե Բախտիկի Մարդումյանը հայտարարեց, որ հանդիսանում է ամբաստանյալ Տիգրան Մարտունի Մարդումյանի կինը և օգտվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 86-րդ հոդվածով նախատեսված իր իրավունքից` հրաժարվեց ցուցմունք տալ իր ամուսնու դեմ:
Դատարանում հրապարակվեց և հետազոտվեց վկա Կարինե Մարդումյանի նախաքննական ցուցմունքը:
Դատարանն արձանագրում է, որ նախաքննության ընթացքում վկա Կարինե Մարդումյանին պարզաբանված է եղել, որ իրավունք ունի ցուցմունք չտալ իր, ամուսնու և մերձավոր ազգականի դեմ: Վկա Կարինե Մարդումյանը նախաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականից բնակվել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում ամուսնու` Տիգրան Մարդումյանի և վերջինիս ծնողների` Մարտուն Մարդումյանի և Ելենա Անանյանի հետ համատեղ: Ելենա Անանյանի հետ կենցաղային հարցերի շուրջ առաջացած վիճաբանությունից հետո 2013 թվականի սեպտեմբեր ամսից` ամուսնու և իրենց մանկահասակ դստեր հետ միասին հեռացել են տանից` վարձակալական հիմունքներով բնակվելու նպատակով: Մոտ մեկ կամ երկու ամիս վարձակալական հիմունքներով բնակվելուց հետո, երբ չեն կարողացել վճարել բնակարանի վարձը, ամուսինը բազմիցս այցելել է ծնողներին և խնդրել, որպեսզի նրանք իրենց թույլ տան վերադառնալ և բնակվել համատեղ, սակայն Ելենա Անանյանը դեմ է եղել: 2013 թվականի դեկտեմբերի 2-ին իրենց վարձակալած բնակարանում Ելենա Անանյանն անբարո խոսքեր է հնչեցրել իր հասցեին, և սեղանի վրայից վերցնելով տաք ջրով շիշը, առաջացել է դեպի իրեն, սակայն այդ պահին միջամտել են ամուսինը և իր մայրը, ովքեր թույլ չեն տվել որպեսզի վերջինս հարվածի իրեն և իր գրկում գտնվող երեխային: 2014 թվականի հուլիս ամսին ամուսինը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ ինքը պատրաստվի, քանի որ պետք է տեղափոխվեն և բնակվեն ամուսնու հայրական տանը: Իրենք վերադարձել են Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարան: Ելենա Անանյանն անընդհատ փորձել է վեճի բռնվել իր հետ, սակայն ինքը խուսափել է: Շուրջ երկու շաբաթ համատեղ բնակվելուց հետո Ելենա Անանյանը դուրս է եկել տանից, որից հետո Մարտուն Մարդումյանն իր ամուսնուն խնդրել է, որպեսզի փոխի մուտքի դռան փականի միջուկը և թույլ չտա Ելենա Անանյանին վերադառնալ բնակարան: Մոտ մեկ շաբաթ եղբոր տանը մնալուց հետո Ելենա Անանյանը վերադարձել է տուն և իր մոտ եղած բանալիով փորձել բացել դուռը, սակայն չի կարողացել: Մարտուն Մարդումյանն իր ամուսնուն թույլ չի տվել դուռը բացել: Ելենա Անանյանը նույն օրը վերադարձել է ոստիկանության աշխատակիցների հետ և վերցնելով իր անձնական իրերը` հեռացել: Այնուհետև դիմել է դատարան` իր բաժնեմասն առանձնացնելու պահանջով: 2015 թվականի հունիսի 10-ին Մարտուն Մարդումյանը մահացել է, ինչից հետո Ելենա Անանյանը մի քանի անգամ եկել է, որպեսզի մուտք գործի և բնակվի այնտեղ, սակայն ինքը տանը մենակ է եղել և դուռը չի բացել: Ելենա Անանյանը դիմել է ոստիկանություն: Ոստիկանության աշխատակիցը զանգահարել է Տիգրան Մարդումյանին և ասել, որ նա վերադառնա տուն և բացի տան դուռը, սակայն վերջինս հայտնել է, որ գտնվում է քաղաքից դուրս և չի կարող վերադառնալ:
Դատական նիստի ընթացքում վկա Աշոտ Սմբատի Մարտիրոսյանը ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականից աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում` որպես ՀՈԲ ավագ տեսուչ: 2015 թվականի հուլիսի 23-ին ահազանգով մեկնել է Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարան: Շենքի բակում հանդիպել է Ելենա Անանյանին, ով հայտնել է, որ ինքն է տվել ահազանգն այն մասին, որ իր տղան` Տիգրան Մարդումյանը և վերջինիս կինը` Կարինե Մարդումյանը, նրան թույլ չեն տալիս, որպեսզի մտնի իր բնակարան և բնակվի այնտեղ: Ինքը Ելենա Անանյանին ուղեկցել է վերջինիս բնակարան, սակայն իր բազմաթիվ հորդորներից հետո Կարինե Մարդումյանը բնակարանի դուռը կրկին չի բացել` հայտնելով, որ Տիգրան Մարդումյանը թույլ չի տալիս իրեն բացել բնակարանի դուռը: Ինքը հեռախոսազրույց է ունեցել Տիգրան Մարդումյանի հետ, վերջինս իրեն հայտնել է, որ այդ պահին գտնվում է քաղաքից դուրս և նա է կնոջն ասել, որ բնակարանի դուռը չբացի Ելենա Անանյանի առջև: Դրանից հետո Ելենա Անանյանն իր հետ եկել է ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժին և տվել համապատասխան հաղորդում:
Սույն քրեական գործի դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են նաև մեղադրանքի հիմքում դրված հետևյալ ապացույցները.
-Ելենա Անանյանի կողմից 2015 թվականի հուլիսի 23-ի հաղորդում տալու մասին արձանագրությունն այն մասին, որ իր և իր հանգուցյալ ամուսնու` Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի որդեգրած որդին` Տիգրան Մարտունի Մարդումյանը, իր ամուսնու մահից հետո` 2015 թվականի հունիսի 10-ից, թույլ չի տալիս իրեն մուտք գործել և բնակվել իրենց` Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանում, ինչի հետևանքով ինքը մնացել է դրսում և իրեն պատճառվել է վնաս:
-Ելենա Անանյանի և Տիգրան Մարդումյանի միջև 2015 թվականի հոկտեմբերի 22-ին կատարված առերեսման արձանագրությամբ այն մասին, որ առերեսման ընթացքում տուժող Ելենա Անանյանը մեղադրյալ Տիգրան Մարդումյանի ներկայությամբ պնդել է իր կողմից տրված ցուցմունքները և նշել, որ Տիգրան Մարդումյանն իրեն թույլ չի տալիս մուտք գործել բնակարան և բնակվել այնտեղ:
Դատարանում պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հրապարակվեցին և հետազոտվեցին այլ ապացույց ճանաչված հետևյալ փաստաթղթերը՝ Մարտուն Մարդումյանի կողմից Լյուդմիլա Նորիկի Մկրտչյանին տրված 2013 թվականի սեպտեմբերի 30-ի լիազորագրի, Լյուդմիլա Մկրտչյանի անձնագրի, Երևան քաղաքի Ուլնեցու փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի հատակագծի, Մարտուն Մարդումյանի կողմից Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի իր մասնաբաժնի գումարը վճարելու մասին տեղեկանքի, «Պրո Կրեդիտ Բանկ» ՓԲ ընկերության և Ելենա Անանյանի միջև 2011 թվականի հոկտեմբերի 12-ին կնքված ժամկետային ավանդի թիվ 12641587 պայմանագրի, Ելենա Անանյանի և Մելանյա Ծառուկյանի միջև Երևան քաղաքի Խաչատրյան փողոցի 33/2 բնակարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 12-ի առուվաճառքի պայմանագրի, տրանսպորտային միջոցի սեփականության իրավունքի պետական գրանցման թիվ 01BB193261 վկայականի, «Հայկ» համատիրության նախագահի 2015 թվականի հունիսի 17-ի տեղեկանքի, Մարտուն Մարդումյանի կողմից ներկայացված համատեղ ամուսնության ընթացքում ձեռք բերված դրամական միջոցների ½ նկատմամբ սեփականության իրավունքը ճանաչելու պահանջի մասին հակընդդեմ հայցի, Ելենա Անանյանի կողմից ներկայացված հակընդդեմ հայցի պատասխանի, Երևանի Ուլնեցու փողոցի 70/1 շենքի 99-րդ բնակարանի նկատմամբ Մարտին Սերոբի Մարդումյանի իրավունքների պետական գրանցման վկայականի պատճենները:
Դատարանում, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, հետազոտվեցին սույն քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցները, այն է` ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի, տուժող Ելենա Անանյանի, վկաներ Վարազդատ Փիրումյանի, Սինյորիտա Դալլաքյանի, Գայանե Դադայանի, Աշոտ Մարտիրոսյանի ցուցմունքները, հրապարակվեց և հետազոտվեց վկա Կարինե Մարդումյանի նախաքննական ցուցմունքը, ինչպես նաև պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հրապարակվեցին և հետազոտվեցին տուժող Ելենա Անանյանի կողմից հաղորդում տալու մասին արձանագրությունը և Դատարանի որոշմամբ ապացույց ճանաչված մի շարք այլ փաստաթղթեր:
Դատարանը, վերոգրյալ ապացույցները գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, արժանահավատության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում անհրաժեշտ է ճանաչել անպարտ և [նրա] նկատմամբ կայացնել արդարացման դատավճիռ հետևյալ պատճառաբանությամբ՝
(…)
Ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի վերլուծությունից ակնհայտ է դառնում, որ վերջինիս մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ իր հոր՝ Մարտուն Սերոբի Մարդումյանի մահից հետո՝ 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս, օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով, թույլ չի տվել իր մորը, Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցի 70/1 շենք 99-րդ բնակարանի համասեփականատեր Ելենա Ավետիսի Անանյանին մուտք գործել և բնակվել նշված բնակարանում, ինչի հետևանքով վերջինս մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս:
Այսպիսով, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը, օրենսգրքով նախատեսված պահանջների խախտմամբ, պատշաճ կերպով չի ներառվել մեղադրանքի որոշման մեջ, մինչդեռ այն հանդիսանում է այնպիսի ընդհանուր պայման, որի ընթացքում կատարվում է հանցավոր արարքը, էական ազդեցություն ունի կատարվածի հասարակական վտանգավորության վրա, ազդում է հանցագործության որակման վրա, հանդիսանում է հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ: Միևնույն ժամանակ, հարկ է նշել նաև, որ Դատարանը չի կարող գնահատել ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը` հաշվի առնելով միայն դրա ենթադրյալ սկիզբը՝ 2015 թվականի հունիսի 10-ը, քանի որ տվյալ դեպքում էլ, պետք է գնահատվի կատարման ժամանակը պատճառված էական վնասի ու դրա պատճառահետևանքային կապի հետ համատեքստում։
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքն իրավաչափ չէ այնքանով, որ անձին հնարավոր է մեղադրանք առաջադրել, երբ վարույթն իրականացնող մարմինը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում, այն է՝ որպես մեղադրյալ ներգրավելու որոշման և մեղադրական եզրակացության մեջ, հաստատված է համարում և արձանագրում է, որ անձն արդեն իսկ կատարել է հանցագործություն և այն արդեն իսկ մեղադրանք առաջադրելու օրվա դրությամբ ավարտված է եղել: Այսինքն` անձը կարող է մեղադրվել իրեն որպես մեղադրյալ ներգրավելու օրվան նախորդող ժամանակահատվածում արդեն իսկ կատարված և ավարտված քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված այս կամ այն հանցակազմի բոլոր տարրերը պարունակող արարքի համար, այլ ոչ թե որպես մեղադրյալ ներգրավելու և մեղադրանք առաջադրելու պահի դրությամբ դեռևս կատարվող ենթադրյալ հանցավոր արարքի համար:
Վերոգրյալին զուգահեռ Դատարանն անհրաժեշտ է համարում անդրադառնալ նաև մեղադրանքի կողմի գործողություններին, մասնավորապես` ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին մեղադրանք առաջադրելուն, մեղադրական եզրակացությունը կազմելուն և հաստատելուն՝ դրանք քննարկման առարկա դարձնելով արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի արդյունավետ իրացման երաշխիք հանդիսացող մրցակցության սկզբունքի և պաշտպանության իրավունքի համատեքստում:
(…)
(…) [Գ]նահատելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ դրանում բացի արարքի քրեաիրավական որակման հիմքում ընկած փաստերից, արարքի կատարման տեղից, եղանակից, հստակ պետք է նշվի նաև արարքի կատարման ժամանակը: Արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի իրացման առումով անընդունելի է, երբ իրավասու պաշտոնատար անձը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում մեղադրանքը ձևակերպելիս հստակ չի նշում ենթադրյալ հանցավոր արարքի կատարման ավարտը:
Դատարանը գտնում է, որ նշված պահանջի պահպանմամբ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը հնարավորություն կտար վերջինիս պատշաճ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը, ինչպես նաև կապահովեր դատավարական կողմերի իրավահավասարությունը՝ սեփական դիրքորոշումները հիմնավորելու և մյուս կողմի փաստարկները հերքելու համար: Մինչդեռ, Դատարանի գնահատմամբ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանը զրկված է եղել արդյունավետ կերպով իր պաշտպանությունն իրականացնելու հնարավորությունից:
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանը գտնում է, որ չնայած արձանագրվածը բավարար է ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին անպարտ ճանաչելու և արդարացնելու համար, այնուամենայնիվ, հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
(…)
(…) [Դ]ատարանն արձանագրում է, որ արարքն ինքնիրավչություն որակելու համար անհրաժեշտ է նշված հանցակազմի բոլոր տարրերի առկայությունը: Մասնավորապես, անձին մեղսագրված արարքում պետք է հստակ նշվի.
1) այն օրենքը կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտը, որով սահմանված կարգի խախտմամբ անձը, դիտավորությամբ, ինքնակամ (ինքնագլուխ) իրականացրել է իր իրական կամ ենթադրյալ իրավունքներն,
2) այն էական վնասը, որն անձի ինքնակամ գործողությունների հետևանքով պատճառվել է անձանց իրավունքներին կամ օրինական շահերին կամ խոշոր վնասը, որը պատճառվել է պետական կամ հասարակական շահերին,
3) ինքնիրավ գործողության և առաջացած վնասի միջև առկա պատճառահետևանքային կապը:
(…) [Վ]երլուծելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ այն չի բովանդակում որևէ փաստական տվյալ այն մասին, թե ամբաստանյալը հատկապես որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի խախտմամբ է իրականացրել իր ինքնակամ գործողությունները: Մեղադրանքի կողմը որպես ամբաստանյալի ենթադրյալ ինքնիրավ գործողության հետևանք նշել է, որ տուժող Ելենա Անանյանը մնացել է անօթևան և նրան պատճառվել է էական վնաս: Եթե նույնիսկ անօթևան մնալը դիտվի որպես տուժողի իրավունքներին և օրինական շահերին ոչ նյութական էական վնասի պատճառում, ապա Դատարանն ավելորդ չի համարում ընդգծել, որ սույն քրեական գործի քննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների բավարար համակցություն ձեռք չի բերվել առ այն, որ տուժող Ելենա Անանյանը մնացել է անօթևան: Նշվածի մասին ցուցմունք է տվել միայն սույն քրեական գործի ելքով շահագրգռված տուժող Ելենա Անանյանը, ում ցուցմունքները, այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու անհնարինության հետևանքով արժանահավատ դիտվել չեն կարող:
Այսպիսով, ամփոփելով վերոգրյալը՝ Դատարանն արձանագրում, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքը չի համապատասխանում օրենսդրի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից սահմանված պահանջներին, անորոշ ու անհստակ է, դրանում նկարագրված և պարզ նշված չէ՝
ա) թե որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի խախտմամբ է ամբաստանյալն իրականացրել իր ինքնակամ գործողությունները,
բ) թե Տիգրան Մարդումյանը, ինքնիրավչություն կատարելով, ինչ ենթադրյալ իրավունք է իրականացրել՝ սեփականատիրոջ իրավունքը, թե տնօրինելու, տիրապետելու, օգտագործելու իրավունքը և այլն,
գ) թե երբ է ինքնիրավչությունը կատարվել,
դ) դադարել կամ ավարտվել է ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի ոչ իրավաչափ գործողությունները, եթե այո, ապա՝ երբ:
Դատարանը, գնահատելով վերոշարադրյալը, արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի ձևակերպումը չի ներառում հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալներ: Մասնավորապես, առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունից հնարավոր չէ եզրահանգում կատարել ամբաստանյալին վերագրվող արարքում հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առկայության մասին: Այսինքն` բացակայում են հանցակազմի չորս պարտադիր տարրերից մեկը, ինչն իր հերթին թույլ է տալիս դատարանին փաստել, որ Տիգրան Մարդումյանի արարքում բացակայում է հանցակազմը, որը վերջինիս նկատմամբ արդարացման դատավճիռ կայացնելու հիմք է:
(…)
Այսպիսով, ստուգելով ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարք կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղսագրված արարքում բացակայում է հանցակազմը, ուստի Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման և նա պետք է արդարացվի` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ»։
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանը խնդրել է բեկանել Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, Տիգրան Մարտունի Մարդումյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով և այդ հոդվածի սանկցիայի սահմաններում նշանակել համաչափ պատիժ, կամ գործն ուղարկել Առաջին ատյանի դատարան` նոր քննության:
Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում, մասնավորապես նշված է.
Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք ազդել են գործի ելքի վրա: Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն անհիմն է, անօրինական և չպատճառաբանված:
Առաջին ատյանի դատարանի կողմից անտեսվել է այն հանգամանքը, որ գործի նախաքննությամբ ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները բավարար են Տիգրան Մարդումյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը գնահատելու համար, իսկ Տիգրան Մարդումյանին մեղսագրված արարքի կատարումն ապացուցված է:
Տիգրան Մարդումյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշման մեջ, օրենքով նախատեսված պահանջների պահպանմամբ, պատշաճ կերպով ընդգրկված են նրան վերագրվող հանցագործության կատարման եղանակը (որպես այդ հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ) և ժամանակը (որպես այդ հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի ֆակուլտատիվ հատկանիշ): Մասնավորապես` Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակի ենթադրյալ սկիզբը 2015 թվականի հունիսի 10-ն է, իսկ ավարտը` 2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ը (տուժող Ելենա Անանյանի կողմից Տիգրան Մարդումյանի ինքնիրավ գործողությունների արդյունքում իր իրավունքների և օրինական շահերի խախտման վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում տրված հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերով հարուցված քրեական գործով Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում հարուցելու ժամանակը):
Բացի այդ, Տիգրան Մարդումյանին վերագրվող հանցագործության կատարման ժամանակը` որպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի ոչ պարտադիր (ֆակուլտատիվ) հատկանիշ, չի կարող ազդել հանցագործության որակման վրա: Քննարկվող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի ֆակուլտատիվ հատկանիշ հանդիսացող ժամանակն իրենից ներկայացնում է որոշակի ժամանակահատված, որի ընթացքում իրականացվում է հանցավոր արարքը: Ինքնիրավչության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առանձնահատկությունը կայանում է նաև նրանում, որ այն տևող հանցագործություն է, բնութագրվում է որոշակի հանցավոր արարքի հանցակազմի անընդհատ իրականացմամբ: Տևող հանցագործությունը, անկախ նրա իրականացման տևողությունից, դիտվում է որպես մեկ եզակի հանցագործություն:
Վերաքննիչ դատարանում կողմերի արտահայտած դիրքորոշումները.
Դատական նիստի ժամանակ դատախազներ Ա.Առաքելյանը և Հ.Սաֆարյանը պնդեցին ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրեցին այն բավարարել:
Տուժող Ե.Անանյանը և նրա ներկայացուցիչ Լ.Քոչարյանը միացան դատախազի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքին և խնդրեցին այն բավարարել:
Ամբաստանյալ Տ.Մարդումյանը և նրա պաշտպան Է.Աղաջանյանն առարկեցին ներկայացված վերաքննիչ բողոքի դեմ և խնդրեցին այն մերժել` Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, ինչպես նաև ուսումնասիրելով բողոքի վերաբերյալ ստացված քրեական գործը` Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 322-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Ինքնիրավչությունը՝ օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կարգի խախտմամբ իր իրական կամ ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ (ինքնագլուխ) իրականացնելը, որն էական վնաս է պատճառել անձանց իրավունքներին կամ օրինական շահերին կամ խոշոր վնաս՝ պետական կամ հասարակական շահերին՝
(...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 6-րդ հոդվածի 20-րդ կետի համաձայն` մեղադրանքը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված կարգով ներկայացված հիմնավորումն է` որոշակի անձի կողմից քրեական օրենսգրքով չթույլատրված կոնկրետ արարքի կատարման մասին:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու հիմքը նրա կողմից հանցանքի կատարումը վկայող բավարար ապացույցների համակցությունն է:
2. Սույն հոդվածի առաջին մասում նախատեսված հիմքերի առկայության դեպքում քննիչը, դատախազը պատճառաբանված որոշում են կայացնում անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին:
3. Որոշման նկարագրական-պատճառաբանական մասում նշվում են (…) մեղադրանքի ձևակերպումը՝ նշելով հանցագործության տեղը, ժամանակը, եղանակը և մյուս հանգամանքները, որքանով դրանք պարզված են գործի նյութերով: Եզրափակիչ մասում շարադրվում է անձին գործով որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշումը և քրեական օրենսգրքի հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետը, որով նախատեսված է կատարված հանցանքի համար պատասխանատվությունը (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 270-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Մեղադրական եզրակացությունը բաղկացած է նկարագրական-պատճառաբանական և եզրափակիչ մասերից:
2. Նկարագրական-պատճառաբանական մասում քննիչը շարադրում է հանցագործության հանգամանքները, մեղադրյալին, ինչպես նաև տուժողին բնութագրող հանգամանքները, մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատող ապացույցները, ի պաշտպանություն նրա բերվող փաստարկները և այդ փաստարկների ստուգման արդյունքում հավաքված ապացույցները (…)»:
Արկադի Պապյանի գործով 2010 թվականի նոյեմբերի 5-ի թիվ ՏԴ/0115/01/09 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-րդ և 270-րդ հոդվածների վերլուծությունից երևում է, որ օրենսդիրը երկու դեպքում էլ օգտագործել է «մեղադրանքի ձևակերպում» եզրույթը, որի կառուցվածքն իրենից ներկայացնում է.
ա) գործով հաստատված, հանրության համար վտանգավոր և հակաիրավական փաստերը, որոնք համապատասխանում են կոնկրետ հանցակազմի հատկանիշներին,
բ) քրեական օրենքի կոնկրետ նորմը, որի հատկանիշներին համապատասխանում են մեղադրյալի գործողությունները կամ անգործությունը կազմող փաստերը:
(…) [Մ]եղադրանքի ձևակերպումը պետք է արտացոլի մեղսագրվող գործողությունների կամ անգործության բովանդակությունը, հետևաբար պետք է ներառի հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալները: Փաստական տվյալների ներառումն անհրաժեշտ նախապայման է, որպեսզի մեղադրանքի մեջ նշվի այն քրեական օրենքը, որով նախատեսված են հանրության համար վտանգավոր, հակաիրավական և քրեորեն պատժելի արարքի հատկանիշները, այսինքն` հանգեցնի մեղադրանքում ձևակերպված արարքին համապատասխան իրավաբանական գնահատական տալուն:
(…) [Մ]եղադրանքի ձևակերպման կարևորումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում (անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշում, մեղադրական եզրակացություն) դրա առկայությունը հնարավորություն է տալիս քրեական հետապնդման ենթարկվող անձին արդյունավետ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը: Ավելին, մեղադրական եզրակացության մեջ շարադրվող առանձին հարցեր (արարքի փաստական նկարագրության հիմքում դրված ապացույցների շրջանակը, դրանց տրված գնահատականը, դատակոչի ենթակա անձանց շրջանակը և այլն) էական նշանակություն ունեն անձի պաշտպանության իրավունքի պատշաճ իրականացման համար»:
Գևորգ Ճաղարյանի և մյուսների գործով 2012 թվականի օգոստոսի 24-ի թիվ ԵՇԴ/0002/01/11 որոշման մեջ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) [Մ]եղադրանքը հանդիսանում է քրեադատավարական այն ինստիտուտը, որի միջոցով ապահովվում է հանրային քրեական հետապնդման կառուցակարգի գործունեությունը: Մեղադրանքը հանցակազմը կոնկրետ հանցագործության հանգամանքների և այն կատարած անձի հետ կապող դատավարական միջոցն է և այդ պատճառով էլ մեղադրանքը կարելի է դիտարկել որպես հանցակազմի հատկանիշների դատավարական արտահայտություն, որից ածանցյալ է նաև քրեական արդարադատության իրականացման գործառույթը:
Քրեական դատավարությունում մեղադրանքը բնորոշվում է որպես կոնկրետ անձին մեղսագրվող հանցավոր գործողության կամ անգործության նկարագրություն դատավարական փաստաթղթերում: Կառուցվածքային առումով մեղադրանքը բաղկացած է գործով հաստատված՝ հանրության համար վտանգավոր և հակաիրավական արարքի կատարման հանգամանքների ամբողջությունից և քրեական օրենքի կոնկրետ նորմից, որի հատկանիշներին համապատասխանում է նշված փաստական հանգամանքների ամբողջությունը: Այլ խոսքով՝ մեղադրանքի տարրեր են կազմում մեղադրանքի ձևակերպումը և դրա իրավաբանական որակումը:
(…)
Մրցակցային դատավարության ընթացքում պաշտպանությունը հանդես է գալիս որպես մեղադրանքի հակադրում` նպատակ ունենալով հերքել այն և պաշտպանել քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքի կատարման մեջ մեղադրվող անձանց իրավունքներն ու շահերը: Այս կարևորագույն գործառույթի արդյունավետ իրականացման համար պաշտպանության կողմն առնվազն պետք է հնարավորություն ունենա ծանոթանալու առաջադրված մեղադրանքի իրավական և փաստական հիմքերին, դրանց վերաբերյալ ներկայացնելու սեփական դիրքորոշումը և մասնակցելու ապացուցման գործընթացին: Պաշտպանության իրավունքի իրականացումը, ինչպես նաև մրցակցային դատավարության ապահովումն անհնար են, եթե մեղադրյալը տեղյակ չէ, թե ինչ անօրինական արարքի կատարման մեջ է մեղադրվում և ինչ ապացույցների հիման վրա:
(…) [Մ]եղադրանքի ձևակերպումը միակ հնարավոր դատավարական միջոցն է, որով հնարավոր է դառնում իրացնել անձի իրավունքը տեղեկանալու իր դեմ առաջադրված մեղադրանքի մասին: Հետևաբար մեղադրանքի ձևակերպումը կարելի է բնորոշել որպես մեղադրյալի իրավունքների և օրինական շահերի ապահովմանն ուղղված երաշխիք, որը հնարավոր է դարձնում առաջադրված մեղադրանքից օրինական միջոցներով պաշտպանվելը և թույլ է տալիս հասնել քրեական վարույթի հիմնական` մեղադրյալի անմեղության կամ մեղավորության հարցի հստակ լուծմանը:
Վերոգրյալից [հետևում է], որ համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում (անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշում, մեղադրական եզրակացություն) մեղադրանքի ձևակերպման կարևորումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ դրա առկայությունը հնարավորություն է տալիս քրեական հետապնդման ենթարկվող անձին արդյունավետ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը: Ավելին, մեղադրական եզրակացության մեջ շարադրվող առանձին հարցեր, մասնավորապես, արարքի փաստական նկարագրությունը, այդ նկարագրության հիմքում դրված ապացույցների շրջանակը, դրանց տրված գնահատականը, վճռորոշ նշանակություն ունեն անձի պաշտպանության իրավունքի պատշաճ իրականացման համար:
(…)
[Մեղադրանքի ձևակերպման մեջ], բացի հանցավորի մասին տվյալներից, հանցագործության տեղից, ժամանակից և եղանակից, մանրամասնորեն և հստակ պետք է նշվեն արարքի քրեաիրավական որակման հիմքում ընկած փաստերը` հանցագործության դեպքի և դրա հետ կապված հանգամանքների մանրակրկիտ նկարագրությունը: Արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի իրացման առումով անընդունելի է, երբ իրավասու պաշտոնատար անձը համապատասխան դատավարական փաստաթղթերում մեղադրանքը ձևակերպելիս սահմանափակվի միայն քրեական օրենքով արգելված արարքի ընդհանրական նկարագրությամբ: Նույն կերպ անընդունելի է, երբ հանցանքը մի խումբ անձանց կողմից կատարված լինելու դեպքում հանցակիցներին ներկայացվում է միևնույն մեղադրանքը` առանց հստակեցնելու նրանցից յուրաքանչյուրի կոնկրետ գործողությունները, հանցագործությանը նրանցից յուրաքանչյուրի մասնակցության բնույթն ու աստիճանը:
(…) [Ն]շված պահանջների պահպանմամբ մեղադրանքը ձևակերպելու դեպքում միայն առաջադրված մեղադրանքը հնարավորություն կտա մեղադրյալին պատշաճ կերպով իրականացնել իր պաշտպանության իրավունքը, ինչպես նաև կապահովվի կողմերի դատավարական իրավահավասարությունը` սեփական դիրքորոշումը հիմնավորելու և մյուս կողմի փաստարկները հերքելու համար: Նշված սկզբունքներից ցանկացած շեղում կհանգեցնի արդար դատաքննության հիմնարար արժեքի առարկայազրկման»:
Վերոգրյալ իրավական նորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքի որոշակիությունը` Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
ա) Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքում նշված է նրան վերագրվող հանցագործության ժամանակը, այն է` 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչև 2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ը: Այդ մասին է վկայում Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքում առկա` «2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ օրս» ձևակերպումը, ինչից հետևում է, որ Տիգրան Մարդումյանին վերագրվել է 2015 թվականի հունիսի 10-ից մինչ նրան որպես մեղադրյալ ներգրավելու օրը` 2015 թվականի հոկտեմբերի 30-ը, կատարված ինքնիրավչություն: Նման պայմաններում Վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր չի համարում Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունն առ այն, որ Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքից պարզ չէ, թե երբ է կատարվել նրան վերագրվող ինքնիրավչությունը,
բ) Տիգրան Մարդումյանին առաջադրված մեղադրանքում մեղադրանքի կողմը, մեղադրյալին վերագրվող արարքի օբյեկտիվ կողմը նկարագրելիս սահմանափակվել է «օրենքով սահմանված կարգի խախտմամբ իր ենթադրյալ իրավունքներն ինքնակամ իրականացնելով» ընդհանրական ձևակերպմամբ` առանց կոնկրետացնելու (հստակեցնելու), թե`
-Տիգրան Մարդումյանը ինչ ենթադրյալ իրավունք է իրականացրել,
-Տիգրան Մարդումյանի կատարած գործողությունները որ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի պահանջներն են խախտել (որ օրենքով կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտով սահմանված կոնկրետ ինչպիսի կարգ է խախտվել):
Վերը նշված ընդհանրական ձևակերպման պայմաններում պաշտպանության կողմը հնարավորություն չի ունեցել ծանոթանալու առաջադրված ինքնիրավչության մեղադրանքի իրավական և փաստական հիմքերին, ինչն իր հերթին անհնար է դարձել առաջադրված մեղադրանքից օրինական միջոցներով պաշտպանվելը և թույլ չի տվել հասնել մեղադրյալի անմեղության կամ մեղավորության հարցի հստակ լուծմանը` հանգեցնելով արդար դատաքննության հիմնարար արժեքի առարկայազրկման:
Արդյունքում ստեղծվել է մի իրավիճակ, որ մեղադրական դատավճիռ կայացնելու դեպքում Առաջին ատյանի դատարանը կամ պետք է անխուսափելիորեն խախտեր ամբաստանյալի պաշտպանության` վտանգելով (կասկածի տակ դնելով) դատաքննության արդարությունը, կամ պետք է դուրս գար իր իրավասության սահմաններից, ստանձներ մեղադրողի դեր և Տիգրան Մարդումյանի համար ձևակերպեր նոր մեղադրանք` այդպիսով կատարելով արդարադատության իրականացման հետ անհամատեղելի գործառույթ:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերը նշված պայմաններում Առաջին ատյանի դատարանի կողմից արդարացման դատավճռի կայացումն անխուսափելի էր, քանի որ մեղադրական դատավճռի կայացումը միանշանակ հանգեցնելու էր ՀՀ Սահմանադրության 67-րդ հոդվածով երաշխավորված` մեղադրանքից պաշտպանվելու և «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածով երաշխավորված` արդար դատաքննության իրավունքի խախտման,
գ) վերը նշված «բ» կետում առկա եզրահանգումների պայմաններում Վերաքննիչ դատարանն այլևս առարկայազուրկ է համարում անդրադառնալ այն հարցին, թե արդյոք քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցները բավարար են եղել Տիգրան Մարդումյանին մեղսագրված արարքի կատարումն ապացուցված համարելու համար:
Ամփոփելով վերոգրյալը` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը բեկանելու և ամբաստանյալ Տիգրան Մարդումյանի նկատմամբ մեղադրական դատական ակտ կայացնելու իրավաչափ հիմք չկա, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից թույլ չի տրվել այնպիսի դատական սխալ, որն ազդեցություն է ունեցել կամ կարող էր ազդեցություն ունենալ գործի ելքի վրա: Նման պայմաններում Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ դատախազի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը` մերժել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 8-րդ, 361.1, 377-րդ, 385-րդ, 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Առաքելյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը մերժել` թիվ ԵԱՔԴ/0200/01/15 քրեական գործով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 10-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Կ.ՄԱՐԴԱՆՅԱՆ

Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 30-08-2018
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 05-12-2018
Էջերի քանակը 6 հատորից. 237, 90, 134, 120 , 94, 78 թերթերից:
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 05-12-2018
Էջերի քանակը 6 հատորից. 237, 90, 134, 120 , 94, 78 թերթերից:
Ուր Երևան քաղաքի դատարան
Գրության համարը Ե-42463/18