ԵԱՔԴ/0070/01/15






ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

24 հունվարի 2017թ. ք. Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (այսուհետ նաև՝ Դատարան),

նախագահությամբ դատավոր` Ա. Նիկողոսյանի,
քարտուղարությամբ` Կ.Գրեյանի,
Ե.Կարապետյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Հ.Հարությունյանի,
պաշտպաններ` Ա.Մուխսիկարոյանի,
Կ.Խաչատրյանի,
ամբաստանյալներ` Ա.Զարգարյանի,
Ս.Վարդանյանի,
Տ. Հարությունյանի,

դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Էդգար Աշոտի Զարգարյանի (ծնված 1996 թվականի մայիսի 11–ին Գավառ քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ունի միջնակարգ կրթություն, չի աշխատում, ամուսնացած չէ, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և փաստացի բնակվում է Կոտայքի մարզի Աբովյան քաղաքի 2–րդ միկրոշրջան 8 շենքի 5–րդ բնակարանում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով,

Սամվել Մերուժանի Վարդանյանի (ծնված 1991 թվականի դեկտեմբերի 24–ին, Կոտայքի մարզի Աբովյան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չի աշխատում, ամուսնացած չէ, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և փաստացի բնակվում է Կոտայքի մարզի Աբովյան քաղաքի 4–րդ միկրոշրջան, 53 շենքի 18–րդ բնակարանում) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով,

Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի (ծնված 1967 թվականի նոյեմբերի 16–ին, Կոտայքի մարզի Կոտայք գյուղում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատում, ամուսնացած է, դատվածություն չունեցող, հաշվառված է Կոտայքի մարզի Աբովյան քաղաքի Բարեկամության փողոցի 5–րդ շենքի 1–ին բնակարանում, ՀՀ ԱՆ «Նուբարաշեն» ՔԿՀ–ի կալանավոր) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով (4 դրվագ),

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2015 թվականի մարտի 26–ին Քանաքեռ–Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում որոշում է կայացվել թիվ 09105915 նախաքննական համարով քրեական գործ հարուցելու և այն վարույթ ընդունելու մասին։
2015 թվականի մարտի 26–ին Էդգար Աշոտի Զարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը` չհեռանալու մասին։
2015 թվականի մարտի 27–ին Սամվել Մերուժանի Վարդանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը` չհեռանալու մասին։
2015 թվականի մարտի 27–ին ժամը 20։00–ին Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանը կամովին ներկայացել է ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ–Զեյթունի բաժին։
2015 թվականի մարտի 27–ին ժամը 22։45–ին Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանը ձերբակալվել է։
2015 թվականի մարտի 30–ին որոշում է կայացվել Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով։
2015 թվականի մարտի 30–ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ–Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի կողմից մեղադրյալ Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը։
2015 թվականի ապրիլի 2–ին Էդգար Աշոտի Զարգարյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով։
2015 թվականի ապրիլի 2–ին Սամվել Մերուժանի Վարդանյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով։
2015 թվականի մայիսի 13–ին որոշում է կայացվել Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և նրան նոր մեղադրանք առաջադրելու մասին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված չորս դրվագ հանցավոր արարքներ կատարելու համար։
2015 թվականի մայիսի 14–ին որոշում է կայացվել քրեական գործով Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով և Տիգրան Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով` նրանց արարքներում հանցակազմի բացակայության հիմքով։
2015 թվականի մայիսի 15–ին որոշում է կայացվել թիվ 09105915 քրեական գործի նյութերով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով նոր քրեական գործ հարուցելու և այն առանձին վարույթում առանձնացնելու մասին։
2015 թվականի մայիսի 15–ին կազմվել է քրեական գործով մեղադրական եզրակացությունը, որը 2015 թվականի մայիսի 18–ին հաստատվել է Արաբկիր և Քանաքեռ–Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ Ա.Դոլինյանի կողմից։
2. 2015 թվականի մայիսի 15–ին քրեական գործն ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ–Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան և ԵԱՔԴ/0079/01/15 համարի ներքո մակագրվել նույն դատարանի դատավոր Լ.Ավետիսյանին։
2015 թվականի մայիսի 21–ին որոշում է կայացվել քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին։
2015 թվականի մայիսի 21–ին որոշում է կայացվել մեղադրյալ Տիգրան Հարությունյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանավորումն անփոփոխ թողնելու մասին։
ՀՀ Նախագահի 2016 թվականի մարտի 2–ի ՆՀ–243–Ա հրամանագրով դադարեցվել է Լ.Ավետիսյանի` Արաբկիր և Քանաքեռ–Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավորի լիազորությունները։
2016 թվականի ապրիլի 26–ին քրեական գործը վերամակագրվել է դատավոր Ա.Նիկողոսյանին։
2016 թվականի ապրիլի 26–ին որոշում է կայացվել քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին։
2016 թվականի մայիսի 11–ին որոշում է կայացվել քրեական գործը դատական քննության նշանակելու մասին։
3. Էդգար Աշոտի Զարգարյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով այն ենթադրյալ հանցանքը կատարելու համար, որ նա առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոց ապօրինի ձեռք բերելու և պահելու վերաբերյալ նախնական համաձայնության է եկել Սամվել Վարդանյանի հետ` նրանից վերցրել է 7.500 ՀՀ դրամ գումար, որպեսզի ինքն էլ նույնքան գումար ավելացնի և Տիգրան Հարությունյանից ձեռք բերի զգալի չափերով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Նշված նպատակով Էդգար Զարգարյանը և Սամվել Վարդանյանը վերջինիս պատկանող «Ֆոլկսվագեն Ջետտա» մակնիշի 33 TP 715 հ/հ ավտոմեքենայով 2015 թվականի մարտի 25–ին` ժամը 22։00–ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Ռուբինյանց փողոց, որտեղ Սամվել Վարդանյանը սպասել է ավտոմեքենայի մեջ, իսկ Էդգար Զարգարյանը նշված փողոցի 4ա շենքի 56–րդ բնակարանի դիմացի աստիճանահարթակի վրա 15.000 ՀՀ դրամով Տիգրան Հարությունյանից ապօրինի ձեռք է բերել` գնել է պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ լցված, զգալի չափերով` 3.21 գրամ հաստատուն քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Այնուհետև Էդգար Զարգարյանը վերադարձել և նստել է վերոհիշյալ ավտոմեքենան, ապօրինի ձեռք բերված թմրամիջոցը դրել է իր նստատեղին և Սամվել Վարդանյանի հետ պատրաստվել են կաթոցիչի միջոցով ծխելու եղանակով օգտագործել այն, սակայն չեն հասցրել, քանի որ բռնվել են ոստիկանության աշխատակիցների կողմից և բերման ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ–Զեյթուն բաժին։
Սամվել Մերուժանի Վարդանյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով այն ենթադրյալ հանցանքը կատարելու համար, որ նա առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոց ապօրինի ձեռք բերելու և պահելու վերաբերյալ նախնական համաձայնության է եկել Էդգար Զարգարյանի հետ` նրան տալով 7.500 ՀՀ դրամ գումար, որպեսզի վերջինս էլ նույնքան գումար ավելացնի և Տիգրան Հարությունյանից ձեռք բերի զգալի չափերով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Նշված նպատակով Էդգար Զարգարյանը և Սամվել Վարդանյանը վերջինիս պատկանող «Ֆոլկսվագեն Ջետտա» մակնիշի 33 TP 715 հ/հ ավտոմեքենայով 2015 թվականի մարտի 25–ին` ժամը 22։00–ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Ռուբինյանց փողոց, որտեղ Սամվել Վարդանյանը սպասել է ավտոմեքենայի մեջ, իսկ Էդգար Զարգարյանը նշված փողոցի 4ա շենքի 56–րդ բնակարանի դիմացի աստիճանահարթակի վրա 15.000 ՀՀ դրամով Տիգրան Հարությունյանից ապօրինի ձեռք է բերել` գնել է պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ լցված, զգալի չափերով` 3.21 գրամ հաստատուն քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Այնուհետև Էդգար Զարգարյանը վերադարձել և նստել է վերոհիշյալ ավտոմեքենան, ապօրինի ձեռք բերված թմրամիջոցը դրել է իր նստատեղին և Սամվել Վարդանյանի հետ պատրաստվել են կաթոցիչի միջոցով ծխելու եղանակով օգտագործել այն, սակայն չեն հասցրել, քանի որ բռնվել են ոստիկանության աշխատակիցների կողմից և բերման ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ–Զեյթուն բաժին։
Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով այն ենթադրյալ հանցանքը կատարելու համար, որ նա իրացնելու նպատակով անհայտ անձից չպարզված հանգամանքներում ապօրինի ձեռք է բերել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որը 2015 թվականի փետրվարի 2–ին` ժամը 20։40–ի սահմաններում իր` Երևան քաղաքի Ռուբինյանց փողոցի 4ա շենքի 56–րդ բնակարանի դիմաց, 15.000 ՀՀ դրամ գումար վաճառելու եղանակով ապօրինի իրացրել է Էդգար Զարգարյանին։
Բացի այդ, Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով այն ենթադրյալ հանցանքը կատարելու համար, որ նա իրացնելու նպատակով անհայտ անձից չպարզված հանգամանքներում ապօրինի ձեռք է բերել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որը 2015 թվականի փետրվարի 15–ին Կոտայքի մարզի Աբովյան քաղաքի «Կենցաղի» տան մոտ` «Մերսեդես» մակնիշի 12 TT 200 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի մեջ 15.000 ՀՀ դրամ գումարով վաճառելու եղանակով ապօրինի իրացրել է Էդգար Զարգարյանին։
Բացի այդ, Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով այն ենթադրյալ հանցանքը կատարելու համար, որ նա իրացնելու նպատակով անհայտ անձից չպարզված հանգամանքներում ապօրինի ձեռք է բերել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որը 2016 թվականի մարտի 11–ին Երևան քաղաքի Ռուբինյանց փողոցում 15.000 ՀՀ դրամ գումարով վաճառելու եղանակով ապօրինի իրացրել է Էդգար Զարգարյանին։
Բացի այդ, Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով այն ենթադրյալ հանցանքը կատարելու համար, որ նա իրացնելու նպատակով անհայտ անձից չպարզված հանգամանքներում ձեռք է բերել զգալի չափի` 3.21 գրամ հաստատուն քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որը 2015 թվականի մարտի 25–ին` ժամը 22։00–ի սահմաններում, իր` Երևան քաղաքի Ռուբինյանց փողոցի 4ա շենքի 56–րդ բնակարանի դիմաց 15.000 ՀՀ դրամ գումարով վաճառելու եղանակով ապօրինի իրացրել է Էդգար Զարգարյանին։

Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
4. Սույն քրեական գործով Դատարանը հաստատված է համարում ներքոշարադրյալ փաստական հանգամանքները.
ա) ամբաստանյալ Էդգար Աշոտի Զարգարյանի կողմից 2015 թվականի մարտի 25–ին առանց իրացման նպատակի` զգալի չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելու հանգամանքը,
բ) ամբաստանյալ Սամվել Մերուժանի Վարդանյանի կողմից 2015 թվականի մարտի 25–ին առանց իրացման նպատակի` զգալի չափերով թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելու հանգամանքը,
գ) ամբաստանյալ Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի կողմից 2015 թվականի փետրվարի 2–ին, փետրվարի 15–ին, մարտի 11–ին, մարտի 25–ին իրացման նպատակով ապօրինի եղանակով թմրամիջոցներ ձեռք բերելու հանգամանքը։
5. Դատարանի կողմից հաստատված վերոնշյալ հանգամանքները հիմնված են ներքոշարադրյալ փաստական տվյալների վրա.
Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Էդգար Աշոտի Զարգարյանը հայտնեց, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչում և զղջում կատարած արարքի համար։
Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Սամվել Մերուժանի Վարդանյանը հայտնեց, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչում և զղջում կատարած արարքի համար։
Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանը հայտնեց, որ չորս դրվագով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մասնակի է մեղավոր ճանաչում, այն է` միայն մի (վերջին) դրվագով, որը վերաբերվում է ամբաստանյալ Էդգար Աշոտի Զարգարյանին թմրամիջոց իրացնելուն։
6. Դատաքննության ընթացքում ըստ սահմանված ապացույցների հետազոտման կարգի՝ սկզբում Դատարանը լսեց վկային, այնուհետև հետազոտվեցին քրեական գործի նյութերը, որից հետո Դատարանը լսեց ամբաստանյալներին։
Այսպես, քրեական գործով դատակոչված վկա` Աշոտ Շիրինի Զարգարյանը դատաքննության ընթացքում օգտվելով իր մերձավոր ազգականի դեմ ցուցմունք տալուց հրաժարվելու իրավունքից` հայտնեց, որ հրաժարվում է ցուցմունք տալուց, սակայն պնդում է իր 2015 թվականի մարտի 27–ի նախաքննական ցուցմունքը, որը հրապարակվեց դատաքննության ընթացքում և ունի հետևյալ բովանդակությունը. «Բնակվում եմ վերը նշված հասցեում ընտանիքիս՝ ծնողներիս, կնոջս, աղջկաս և որդուս՝ Էդգար Զարգարյանի հետ, ես նախկինում դատապարտված չեմ եղել: Ես աշխատում եմ կինգ դելյուքսում որպես երթակարգավար և շաբաթվա բոլոր օրերին աշխատանքի եմ լինում: Թե ես, թե՝ կինս ֆիզիկապես թե հոգեպես առողջ ենք, կինս չի աշխատում և զբաղվում է երեխաների դաստիարակության և ծնողներիս խնամքով: Էդգարը դպրոցում սովորել է մինչև 8-րդ դասարան, դրանից հետո դպրոցում ուսումը չի շարունակել, ես նրա ուսման վարձը վճարել էի պետական համալսարանի հումանիտար քոլեջում, որպեսզի նա հաճախի դասերի, սակայն նա այնտեղ մեկ ամիս է հաճախել և չի ցանկացել շարունակել ուսումը: Ցանկանում եմ ավելացնեմ, որ ես 2014 թվականի ընթացքում մեկնել էի Ռուսաստանի Դաշնություն արտագնա աշխատանքի, այդ պատճառով էլ որդիս դուրս է մնացել ծնողական բավականաչափ հսկողությունից, հնարավոր է հենց այդ պատճառով էլ նա սկսել է մարիխուանա օգտագործել: Էդգարը ինձ ասել է, որ ընդամենը 5 անգամ է իր ծանոթ Տիգրանից, որին ես չեմ ճանաչում և երբեք չեմ տեսել, գնել «մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, ծխել դա: Նաև որդիս ինձ պատմել է, որ սույն թվականի մարտի 25-ին իր ծանոթ Սամվելի հետ պայմանավորվել և նրա մեքենայով եկել են Երևան քաղաքում գտնվող Տիգրանենց բնակարան, որպեսզի 15.000 ՀՀ դրամով գնեին թմրամիջոց, նրանք այդ գումարը եկուսով են դրել, սակայն որդիս է իջել ավտոմեքենայից և գնել թմրամիջոցը: Նախատել եմ որդուս կատարած արարքի համար ես ավելի հետևողական կլինեմ, նրա դաստիարակության հարցում, որպեսզի հեռու մնա նման արարքներից։ (…)» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 68-69):
7. Այնուհետև Դատարանը հետազոտեց քրեական գործի ներքոշարադրյալ փաստական տվյալները.
ա) Անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրությունը, որի համաձայն` «(…) Խուզարկության ժամանակ քաղ. Էդգար Զարգարյանը ջինսե տաբատի հետևի աջ գրպանից ներկայացրեց կանաչ գույնի, չորացված, մանրացված, յուրահատուկ հոտով դեղնականաչավուն զանգված` փաթեթավորված սպիտակ թղթով։ Է.Զարգարյանը բանավոր հայտարարեց, որ հայտնաբերված դեղնականաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «պլան» տեսակի թմրամիջոց», այն ձեռք է բերել 25.03.2015թ.–ին ժամը 21։00–ի սահմաններում իր ծանոթ ոմն Տիգրանից` 15.000 ՀՀ դրամով` իր անձնական օգտագործման համար։ Հայտնաբերված զանգվածը մեր կողմից կշռվեց էլեկտրոնային կշեռքով` ոսկու համար նախատեսված, կազմեց 0,52 գրամ։ (…)» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 5)։
բ) Ավտոմեքենան զննելու մասին` 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրությունը, որի համաձայն` «(…) [Ս]/թ–ի մարտի 25–ին ժամը 22։15–ին ոստ. Քանաքեռ–Զեյթունի բաժնի ավտոկայանատեղում զննեցի Սամվել Վարդանյանի կողմից վարած «Ֆոլցվագեն Ջետտա» մակնիշի 33 TP 715 պ/հ–ի ավտոմեքենան։ (…) Զննության պահին նշված ավտոմեքենայի դիմացի աջ նստատեղի վրա առկա էր ոսկու փաթեթ, որի մեջ առկա էր (…) խոտանման կանաչավուն զանգված։ Նշված փաթեթի կողքին զննության պահին առկա էր կանաչ գույնի դատարկ կաթոցիչ։ Ըստ Սամվել Վարդանյանի հայտարարության նշված ոսկու փաթեթի մեջ առկա զանգվածը հանդիսանում է կանեփ, որը պատկանում է Էդգար Աշոտի Զարգարյանին։ Ըստ Էդգար Աշոտի Զարգարյանի` նշված ավտոմեքենայի մեջ հայտնաբերված փաթեթի մեջ կանաչավուն խոտանման զանգվածը հանդիսանում է կանեփ, որը պատկանում է իրեն և Սամվել Վարդանյանին։ Ըստ Էդգար Աշոտի Զարգարյանի հայտարարության` նշված կանեփանման զանգվածը գնել է ս/թ–ի մարտի 24–ին Զեյթուն վարչական շրջանից Տիգրան անունով տղամարդուց։ (…)» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 9)։
գ) ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչության 2015 թվականի մարտի 26–ի թիվ 72Ք–15 փորձագիտական եզրակացությունը, որի հետևությունների համաձայն` «(…) Փորձաքննությանը ներկայացված բուսական ծագմամբ 2,83 գրամ հաստատուն քաշով նյութը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Փորձաքննությանը ներկայացված բուսական ծագմամբ 0,38 գրամ հաստատուն քաշով նյութը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ (…)» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 25–26)։
դ) Քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015 թվականի մարտի 27–ի արձանագրությունը, որի համաձայն` «(…) [Կ]ասկածյալ Է.Զարգարյանի մատնացուց արված երթուղով (…) ժամանեցինք Երևան քաղաքի Ռուբինյանց 4ա շենքի բակ։ (…) Միասին բարձրացանք նշված մուտքի 4–րդ հարկ, որտեղ Է.Զարգարյանը մատնացույց արեց նշված մուտքից 4–րդ հարկի աստիճանահարթակի մեջտեղի մուգ շագանակագույն դուռը և հայտնեց, որ հենց այդ բնակարանում է բնակվել իր ծանոթ Տիգրանը, որից ինքը 2016 թվականի մարտի 25–ին 15.000 ՀՀ դրամով գնել է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Նշված բնակարանը հանդիսանում է Երևան քաղաքի Ռուբինյանց 4ա շենքի թիվ 56 բնակարանը։ Փորձարարությունը շարունակվեց Է.Զարգարյանի մատնացույց արված ուղղությամբ և Ռուբինյանց 6/1 հասցեի դիմաց Է.Զարգարյանը կանգ առավ և հայտարարեց, որ 2015 թվականի մարտի 25–ին կաթոցիչը գնել է այդ հասցեում գտնվող դեղատնից։ Նշված դեղատան պատին առկա է Ռուբինյանց 6/1 գրառումը» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 70-72)։
ե) ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի մարտի 30–ի թիվ 0178 փորձագիտական եզրակացությունը, որի հետևությունների համաձայն` «(…) 26.03.2015թ. Սամվել Մերուժանի Վարդանյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվեցին կանաբինոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդներ» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 223)։
զ) ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի մարտի 30–ի թիվ 0179 փորձագիտական եզրակացությունը, որի հետևությունների համաձայն` «(…) 26.03.2015թ. Էդգար Աշոտի Զարգարյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվեցին կանաբինոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդներ» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 224)։
է) ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի ապրիլի 7–ի թիվ 0183 փորձագիտական եզրակացությունը, որի հետևությունների համաձայն` «(…)
1) 28.03.2015թ. Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվեց կանաբինոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդներ։
2) 28.03.2015թ. Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի 1,0 սմ երկարությամբ մազի փորձանմուշում հայտնաբերվեց կանաբինոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդների հետքեր» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 219)։
ը) Զննություն կատարելու մասին 2015 թվականի մայիսի 11–ի արձանագրությունը, որի համաձայն` Տիգրան Հարությունյանի 077–21–24–27 և Էդգար Զարգարյանի 077–17–88–80 և 099–88–88–95 բջջային հեռախոսահամարների տեղակայումների հասցեները սպասարկող ալեհավաք կայանների կողմից համընկել են հետևյալ տարածքներում`
1) 2015 թվականի փետրվարի 2–ին Երևան քաղաքի «Rubinyants & Sevak» և «Erevan Dro 13» ալեհավաք կայանների կողմից,
2) 2015 թվականի փետրվարի 15–ին Աբովյան քաղաքում` «Hanrapetutyan15» ալեհավաք կայանի կողմից,
3) 2015 թվականի մարտի 11–ին Երևան քաղաքում` «Yerevan, Yerevan, Shovroyan 5, “Aragats” company» ալեհավաք կայանի կողմից,
4) 2015 թվականի մարտի 25–ին Երևան քաղաքում` «Yerevan, Rubinyants & Sevak Intersection 15/5» և «Yerevan, Yerevan, Shovroyan 5, “Aragats” company» ալեհավաք կայանների կողմից (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 271–300)։
թ) 2015 թվականի մայիսի 12–ի արձանագրությունը, որի համաձայն` Տիգրան Հարությունյանի` 077–21–24–27 և Էդգար Զարգարյան Զարգարյանի` 077–17–88–80 և 099–88–88–95 բջջային հեռախոսահամարները 11.05.2015թ. զննության արձանագրությամբ համընկած ժամանակահատվածում սպասարկած «Yerevan, Rubinyants & Sevak Intersection 15/5», «Yerevan, Yerevan, Shovroyan 5», «Erevan Minas Avetisyan 4a» և «Erevan Dro 13» ալեհավաք կայանները գտնում են Երևան քաղաքի Ռուբինյանց փողոցին հարող փողոցներում (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 301–305):
ժ) Այլ փաստաթղթերն ապացույց ճանաչելու մասին 2015 թվականի մայիսի 15–ի որոշումը, որի համաձայն` «Ղ–Տելեկոմ» ՓԲ ընկերությունից ստացված` 077–17–88–80, 093–18–44–40, 077–21–24–27 բջջային հեռախոսահամարների մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումները պարունակող լազերային սկավառակը և «ԱրմենՏել» ՓԲ ընկերությունից ստացված 099–88–88–95 բջջային հեռախոսահամարների մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումները ճանաչվել են որպես ապացույց (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 343–345):
ժա) Որպես իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2015 թվականի մայիսի 15–ի որոշումը, որի համաձայն` «Ֆոլկսվագեն Ջետտա մակնիշի» 33 715 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի զննությամբ հայտնաբերված` 2,83 և 0,38 գրամ քաշերով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցները և կաթոցիչը (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 341–342)։
ժբ) ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից 2016 թվականի մայիսի 17–ին ստացված թիվ 6/7-1260 գրությունը, որի համաձայն Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանը նախկինում դատապարտվել է, սակայն սույն դատավճիռը կայացնելու պահին չունի դատվածություն (տե՛ս հատոր 5, Գ/Թ 36–39)։
ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից 2016 թվականի մայիսի 17–ին ստացված թիվ 6/7-1266 գրությունը, որի համաձայն Սամվել Մերուժանի Վարդանյանը նախկինում դատապարտված չի եղել (տե՛ս հատոր 5, Գ/Թ 40–41)։
ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնից 2016 թվականի մայիսի 17–ին ստացված թիվ 6/7-1269 գրությունը, որի համաձայն Էդգար Աշոտի Զարգարյանը նախկինում դատապարտված չի եղել (տե՛ս հատոր 5, Գ/Թ 42–43)։
ժգ) Ամբաստանյալ Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի վերաբերյալ տրված տեղեկանքը` հետևյալ բովանդակությամբ. «Տրվում է Աբովյան քաղաքի բնակիչ Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին, որ նա իր հայրենական մեծ ավանդն ունի ազգային–ազատագրական պայքարում։ Արդեն մեր ջոկատի ձևավորման գործում նա իր անձնական մեքենայով անշահախնդիր, կամավոր հանձն առավ իրականացել ջոկատի նյութական բազայի ստեղծումը։ 1991թ. Սիսյանի շրջանի սահմանամերձ Բազարշայ գյուղում մեծ դժվարությամբ կարողացանք նրան հետ պահել մարտադաշտից, քանի որ գիտեինք, որ նա բավականին լուրջ հիվանդ է։ 1992թ. Եղեգնաձորի շրջանի Խաչիկ գյուղում պարենամթերքի պրոբլեմները հաղթահարվեց Տիգրանի շնորհիվ։ 1992թ. Լաչինում ևս Տիգրանն իր անձնական մեքենայով մեծ դժվարությամբ ջոկատին հասցրեց ծխախոտ և սննդամթերք։ Եվ այս ամենը նա կատարում էր իր անձնական միջոցներով։ Օրերով մնալով ջոկատի հետ, կրելով մեր հետ դժվարություններ և զրկանքներ, նա ձեռք բերեց պոլիատրիր հիվանդություն, որի համար ստացիոնար բուժում ստացավ Աբովյանի քաղաքային հիվանդանոցում» (տե՛ս հատոր 2, Գ/Թ 58)։
ժդ) Ամբաստանյալ Սամվել Մերուժանի Վարդանյանի վերաբերյալ բնութագիրը` հետևյալ բովանդակությամբ. «Սամվել Մերուժանի Վարդանյանը Աբովյան քաղաքի 4–րդ միկրոշրջանի թիվ 53 շենքի 18 բնակարանում բնակվում է 1991 թվականից։ Թիվ 53 շենքի բնակիչները ճանաչում են նրան որպես գործունյա, ակտիվ հասարակական գործունեությամբ, կենսախինդ, կենսունակ քաղաքացու։ Սամվելն աչքի է ընկնում շենքի և շրջապատի հանդեպ ունեցած նվիրվածությամբ ու հոգատարությամբ։ Մշտապես ուշադրություն է դարձնում շրջակա միջավայրի պահպանությանը, մաքրությանը։ Հաճախ են շենքի բնակիչները դիմում նրան ակնկալելով ստանալ սպառիչ պատասխան այս կամ այն հարցի վերաբերյալ։ Սամվելը բոլորի հարցերին պատասխանում է սիրով, առաջարկում է իր անմիջական օգնությունը։ Նա ունի պրպտուն, որոնող բնավորություն։ Միշտ որոնումների մեջ է։ Եթե որևէ հարցի պատասխանը լիարժեք չէ իր տեսակետից, ապա որոշ ժամանակ անց նա կգտնի և կներկայացնի նաև այդ հարցի լիարժեք պատասխանը։ Նա մեծի հետ մեծ է, փոքրի հետ փոքր։ Հաճախ կարելի է նրան տեսնել լուրջ զրույցի բռնված փոքրիկների հետ։ Նա ընկերասար է, ունի ընկերական մեծ շրջապատ, և այդ շրջապատում հարգում են նրա կարծիքը, հաշվի են նստում նրա հետ։ Սամվել Վարդանյանը ազնիվ, շիտակ ու արդարամիտ մարդ է։ Նա վայելում է մեր շենքի բնակիչների համակրանքն ու վստահությունը, նրան սիրում և հարգում են բոլորը» (տե՛ս հատոր 2, Գ/Թ-59)։
ժե) Դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալ Էդգար Աշոտի Զարգարյանի վերաբերյալ Պաշտպան Կ.Խաչատրյանի կողմից ներկայացված բնութագիրը` հետևյալ բովանդակությամբ. «Էդգար Աշոտի Զարգարյանը զարգացած ընդունակություններ ունեցող պատանի է։ Էդգար Զարգարյանին բնորոշ է դժվարություններից չընկճվելը, համեմատաբար կերպով այդ դժվարությունները հաղթահարելը, ազնվությունն ու ճշմարտությունը, անկաշառ ու նվիրված ընկերասիրությունը, չընդհատվող և լարված աշխատասիրությունը։ Նրա բանավոր խոսքը միշտ համեմվել է նուրբ հումորով, գիտի հասարակության և ընկերների հետ առողջ ձևով ուրախանալ և ծիծաղել։ Չի արհամարել թույլ ընկերներին, մեծամիտ ու եսասեր չէ, պատրաստ է եղել օգնել թույլերին ու փոքրերին։ Նրա նախանձելի բնավորությանը երանի են տալիս թե՛ մեծերը և թե՛ փոքրերը, բազմաթիվ ընկերներ ձգտում են նմանվել նրան։
Բնությունը Զարգարյանին ստեղծել է ամենաանաղարտ ձևով, բնության մեջ եղած բոլոր գծերը ընդօրինակել են բոլորի համար։ Նրա մաքուր հոգին և գերազանց վարքը խոր հետք են թողել ինչպես տանը, այնպես էլ շրջապատում»։
ժզ) Դատարանի կողմից նշանակված դատաբժշկական և դատահոգեբուժական համալիր փորձաքննության թիվ 158/հձ եզրակացությունը` տրված ՀՀ առողջապահության նախարարության «Դատաբժշկական գիտագործնական կենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությանը` միջգերատեսչական բժշկական փորձագիտական հանձնաժողովից, որը ստացվել է Դատարանում 2016 թվականի դեկտեմբերի 28–ին և ունի հետևյալ բովանդակությամբ հետևություններ. «1. Համաձայն փորձաքննությանը ներկայացված բժշկական փաստաթղթերի և սույն փորձաքննության ընթացքում «Արմենիա» ԲԿ–ում իրականացված հետազոտությունների արդյունքների Տիգրան Հարությունյանը ներկայումս տառապում է հետևյալ հիվանդություններով` «Շաքարային դիաբետ տիպ 1, ծանր ձև։ Դիաբետիկ միկրո, մակրոանգիոպաթիա։ OU - սկսվող բարդացած կատարակտա։ Դիաբետա–սկլերոտիկ 1–ին աստիճանի /առաջին աստիճան/ անգիոպաթիա։ Մոտոր պոլինեյրոպաթիա։ Լյարդի դիաբետիկ լիպոդիստրոֆիա։ Անոթային դիաբետիկ էնցեֆալոպաթիա։ Մոտոր պոլինեյրոպաթիա, աքսոնալ–դեմիելինիզացվող տիպի` հաստատված նախ ԷՆՄԳ տվյալներով։ ՍԻՀ, հետինֆարկտային օջախային կարդիոսկլերոզ, զարկարային հիպերտենզիա 2–րդ աստիճան, բարձր ռիսկ, արյան շրջանառության անբավարարության, NYHA I-II: Լյարդի ցիռոզ «C» վիրուսային ծագման, պորտալ հիպերտենզիա, կերակրափողի ստորին երկրորդական երակների վարիկոզ լայնացում 1–ին աստիճան։ Ինսուլինի օրական քանակը` 70.0 (յոթանասուն) միավոր` 25/25/25Մ Lsntus»: Նշված հիվանդությունները հանդիսանում են ծանր հիվանդություններ։
2. Տիգրան Հարությունյանի ներկայիս առողջական վիճակը հանդիսանում է խոչընդոտ` քրեական գործի դատական քննությանը նրա մասնակցությունն ապահովելու համար։
3. Տիգրան Հարությունյանի մոտ առկա հիվանդությունները` մասնավորապես շաքարային դիաբետի ծանր ձևը իր բազմաթիվ բարդություններով վերջնական բուժման ենթակա չեն։ Առողջական վիճակի բարելավման հնարավորությունը հնարավոր է կանխատեսել նեղ մասնագիտացված ստացիոնարում իրականացվելիք բուժման արդյունքում։
4. Տիգրան Հարությունյանի մոտ առկա հիվանդություններն իր բնույթով դասվում են ՀՀ կառավարության 2006 թվականի մայիսի 26–ի թիվ 825–Ն որոշման մեջ նշված ծանր հիվանդությունների ցանկի 9–րդ կետի պահանջներին։
5. Տիգրան Հարությունյանի հիվանդությունները չեն հանդիսանում խոչընդոտ ընկալելու կատարվածը և դրսևորելու համապատասխան վարքագիծ»։
ժէ) իրեղեն ապացույցները` 2.83 և 0.38 գրամ քաշերով մարիխուանա տեսակի թմրամիջները (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 27–28) և կաթոցիչը։
ժը) ինչպես նաև քրեական գործում առկա մյուս բոլոր նյութերը։
8. Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանը, Սամվել Վարդանյանը և Տիգրան Հարությունյանը հայտնեցին, որ հրաժարվում են ցուցմունք տալուց` օգտվելով իրենց լռելու իրավունքից։
Մեղադրողը ներկայացրեց միջնորդություն` ամբաստանյալների նախաքննական ցուցմունքները հրապարակելու վերաբերյալ, որի կապակցությամբ լսելով դատավարության մյուս մասնակիցների դիրքորոշումը` Դատարանը բավարարեց այն։
Այսպես, հրապարակվեց Էդգար Զարգարյանի` որպես մեղադրյալ 2015 թվականի ապրիլի 2–ին տրված ցուցմունքը` հետևյալ բովանդակությամբ. «(…) Ցուցմունք եմ տալիս այն մասին, որ ինձ պարզաբանվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268 հոդվածի 1-ին մասով ինձ առաջադրված մեղադրանքի էությունը, որը ինձ համար պարզ է և հասկանալի: Ես ինձ լիովին մեղավոր եմ ճանաչում առաջադրված մեղադրանքում և զղջացել եմ կատարածս արարքի համար: Ինչպես նախկինում ցուցմունք տվել եմ 2015 թվականի մարտի 25-ին ժամը 17:00-ի սահմաններում զանգահարել է իմ 077-17-88-80 հեռախոսահամարին, որն այս պահին չեմ հիշում և ասաց, որ ցանկանում է մարիխուանա ձեռք բերել և ես ասեցի հեսա զանգեմ տեսնեմ կա հետ զանգեմ: Դրանից հետո մեր փողոցի տղաներից ինչ որ մեկից խնդրեցի բջջային հեռախոս և զանգահարեցի Տիգրանի 077-21-24-27 համարին, նրան հարցրեցի դվիժենի կա, թե՝ոչ, քանի որ ես նրան ամեն անգամ զանգելուց մարիխուանա ձեռք բերելու համար այդ ձեվ ենք հարց ձևակերպում, նա էլ ինձ պատասխանեց, որ կա, ես էլ ասացի երեկոյան տուն արի: Ես իմ հեռախոսահամարից զանգահարեցի Սամվելի 099-18-44-40 հեռախոսահամարին և ասացի, որ կա կարող է գալ մեր շենքի բակ, եթե մեքենայով է գնանք վերցնենք: Սամվելը իր Ֆոլցվագեն ջետա ավտոմեքենայով որոշ ժամանակ հետո եկավ մեր բակ, ես նրան ասացի, որ ավելի լավ է յուրաքանչյուրս 7500 դրամ դնենք և միասին գնենք մեկ փաթեթ, քանի որ երկուսս էլ մեր անձնական օգտագործման համար ենք ցանկանում գնել: Համաձայնության եկանք և միասին եկանք Երևան քաղաքի Ռուբինյանց փողոց՝ մտնելով շենքերի բակ Սամվելը կայանեց իր մեքենան և ես մենակով բարձրացա Տիգրանենց տուն, թակեցի դուռը, նա դուռը բացեց, տեսնելով ինձ դուրս եկավ տանից, ես նրան տվեցի 15.000 ՀՀ դրամ, նա ինձ տվեց փոքր պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ լցված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց դրանից հետո ես գնացել և նստել եմ Սամվելի ավտոմեքենան, որտեղ ինչ որ թղթի մեջ առանձնացրեցի որոշակի չափով գնված մարիխուանայից և պահեցի մոտս, որպեսզի այդ պահին օգտագործենք երկուսով, իսկ մյուս մասը տոպրակով [դրեցի] իմ նստատեղին, որպեսզի հետո կիսենք: Բակից դուրս գալուց մենք կանգնեցինք դեղատան մոտ, ես իջա ավտոմեքենայից, գնեցի մեկ հատ կաթոցիչ և նստելով մեքենան Սամվելը սկսեց վարել ավտոմեքենան, իսկ ես պատրաստում էի կաթոցիչը, որպեսզի առանձնացված մարիխուանան խառնեի սիգարետի թութունի հետ, որպեսզի կաթոցիչով ծխեինք:Հենց այդ պահին մեզ կանգնեցրեցին ոստիկանության աշխատակիցները և բերման ենթարկեցին Քանաքեռ-Զեյթունի ոստիկանության բաժին, որտեղ էլ իմ գրպանից հայտնաբերվեց թղթի մեջ առանձնացված մարիխուանան, իսկ Սամվելի մեքենայի զննությամբ այնտեղից հայտնաբերվեց գնված մարիխուանայի մնացած մասը և կաթուցիչը: Բացի այս դրվագից ես ևս 3 անգամ 15.000 ՀՀ դրամով նույն քանակության մարիխուանա եմ գնել Տիգրանից, իսկ 1 անգամ էլ նա ինձ սիգարետի մեջ լցված վիճակում հյուրասիրել է և միասին ծխել ենք: Մնացածի մասին ես որպես կասկածյալ արդեն մանրամասն ցուցմունք տվել եմ այս ամենի վերաբերյալ: Ցանկանում եմ նշել, որ ես ոչ մի անգամ ձեռք բերածս թմրամիջոցը չեմ վաճառել և դրանք բոլորը օգտագործել եմ մենակ» (տե՛ս հատոր 1, ԳԹ 191–192)։
Նկատի ունենալով, որ որպես մեղադրյալ տրված ցուցմունքում ամբաստանյալը հղում էր կատարել որպես կասկածյալ տված իր ցուցմունքին, ուստի այն նույնպես հրապարակվեց։
Այսպես, հրապարակվեց Էդգար Զարգարյանի` որպես կասկածյալ 2015 թվականի մարտի 26–ին տրված ցուցմունքը` հետևյալ բովանդակությամբ. «(…) բնակվում եմ վերը նշված հասցեում ընտանիքիս հետ միասին, նակխինում դատված չեմ եղել: Հաճախել եմ Կոտայքի մարզի թիվ 7 միջնակարգ դպրոց մինչև 8-րդ դասարան, որից հետո ընդունվել եմ Երևան քաղաքի պետական քոլեջի 1-ին կուրս, սակայն 3 ամիս եմ հաճախել և թողել եմ ուսումս, որը կապված չի եղել իմ նյութական վիճակի հետ, դրանից հետո ես ոչ մի բանով չեմ զբաղվել: 2014 թվականի մայիս ամսին ենթակա եմ եղել զորակոչման, սակայն ազատվել եմ զինվորական ծառայությունից 3 տարի ժամկետով, քանի որ աջ ձեռքիս արմունկի հատվածը կոտրվել է մի քանի տարի առաջ, որը ծուռ է կպել, ֆիզիկապես և հոգեպես ես առողջ եմ և տիրապետում եմ հայերեն գրավոր և բանավոր լեզվին: Ես մեր թաղի տղաներից լսել էի կոնկրետ չեմ հիշում ումից լսել էի, որ արծաթագույն մերսեդես վարող Տիգրան կա, որը մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց է վաճառում, նրա մեքենայի համարները այժմ չեմ կարողանում հիշել, սակայն նախկինում բնակվում էր հենց Աբովյան քաղաքում, այդ պատճառով էլ երբ 2014 թվականի փետրվար ամսին ես մեր շենքի բակում նկատեցի կայանված 124 թափքով E դասի մերսեդեսը որոշեցի մոտենալ նրան, ծանոթանալ վերջինիս հետ և նրանից մարիխուանա խնդրել: Երբ մոտեցա մեքենային աջ կողմից պատուհանը բացվեց և ես նկատեցի վարորդի կողքին նստած էր մեր շենքի բնակիչ Ներսեսը, որը մոտ 40-45 տարեկան մարդ է, նա և Տիգրանը նստած զրուցում էին այդ ավտոմեքենայում, ես Ներսոյին ասեցի. «կարողա դզվելու ունենաս» ի նկատի ունենալով ծխելու որևէ բան ունենաս, Ներսոն պատասխանեց, որ չունի և ես շրջվեցի, որպեսզի մեքենայից հեռանամ, այդ պահին ինձ բացականչեց Տիգրանը ասելով. «արի ախպերս, իմ մոտ կա», երբ մոտեցա նրան նա ինձ հարցրեց թե ինչ կա ինձ մոտ ծխելու համար և ես պատասխանեցի, որ ինձ մոտ ոչինչ չկա, ես ել ասացի. «եթե ոչինչ չկա սիգարետով կծխենք»: Նա ինձանից այդ օրը գումար չուզեց և ես նրանից մարիխուանա չեմ գնել: Այդ օրը նրա մոտ պատրաստի կար սիգարետի մեջ լցրած մարիխուանա և առաջինը նա ծխեց և փոխանցեց ինձ որպիսի ես նույնպես ծխեմ: Այդ ժամանակ ես նստած էի նրա մեքենայի հետևը: Մեքենայում ես, Տիգրանը և Ներսեսն էինք, սակայն միայն ես և Տիգրանն էինք ծխում և իմ հիշելով Տիգրանը Ներսեսին չի առաջարկել ծխել այդ օրը: Նաև ցանկանում եմ ավելացնել, որ ես Ներսեսին չեմ տեսել մարիխուանա ծխելուց, այդ օրը ես առաջին անգամ եմ մարիխուանա օգտագործել և մոտ 15-ից 20 րոպե ենք իրար հետ անցկացրել, դրանից հետո ես իջել եմ մեքենայից և գնացել եմ իմ գործերով, Տիգրաննել մեքենայով գնացել է Ներսեսի հետ միասին:
Այդ նույն օրը, այդ ժամանակ ես օգտագործում էի 077-17-88-80 բջջային հեռախոսահամարը և ես իմ հեռախոսի մեջ գրանցեցի Տիգրանի 077-21-24-24 հեռախոսահամարը: Դրանից հետո ես շուրջ 10 ամիս ավելի ստույգ 2015 թվականի հունվար ամսին նոր հանդիպել եմ Տիգրանին, այդ ընթացքում ես նրան չեմ տեսել Աբովյան քաղաքում, իմ իմանալով նա տեղափոխվել էր Երևան քաղաքում բնակվելու, թեև ես ունեի նրա հեռախոսի համարը, սակայն հարկ չի եղել և ես այդ ամբողջ ընթացքում նրան չեմ զանգել: Սույն թվականի հունվար ամսին կոնկրետ օրը չեմ հիշում ես որոշեցի պլան ծխել և հիշեցի, որ այդ հարցում կարող եմ դիմել Տիգրանին: Իմ՝ 077-17-88-80 հեռախոսահամարից զանգահարեցի Տիգրանի՝ 077-21-24-27 հեռախոսահամարին և ասացի. «հոպար ջան Էդոնա Աբովյանից և ցանկանում եմ կարող է դվիժենի լինի»: Ես նրան այդպես ասեցի ի նկատի ունենալով ծխելու թմրամիջոց, որպեսզի խոսալուց ավելորդ բառեր չօգտագործեինք և նա ինձ ասաց. «հեսա զանգեմ տեսնեմ կարող եմ ճարել, թե՝ոչ և քեզ հետ կազնգեմ»: Մոտ 15-20 րոպե անց նա ինձ հետ զանգահարեց իմ նույն համարին, ասեց ունի 15.000 դրամով, ես ցանկություն հայտնեցի գնել: Այդ ժամանակ ես գտնվում էի Աբովյան քաղաքում և ժամը 17:00-ի սահմաններում էր, որ զանգահարել եմ Տիգրանին և նրա հետ պայմանավորվել ենք հանդիպել Երևանում ժամը 20:00-ի սահմանում: Ես այդ օրը Աբովյան քաղաքից կանգնեցրել եմ պատահական տաքսի մեքենա, որի ոչ տեսակն եմ հիշում, ոչ էլ համարանիշը և միայնակ եկել եմ Երևան քաղաք: Տիգրանը ինձ բացատրել էր իրանց տան տեղը և նկարագրել էր, որ իրենց տունը գտնվում է Աբովյան քաղաքից դեպի Երևան գալուց երբ անցնում ենք Զեյթունում գտնվող Երևան Սիթի սուպերմարկետ, այդ խաչմերուկը ուղիղ հատելուց հետո մոտ 300-ից 400 մետր իջնելուց հետո փողոցի աջ կողմում առկա է արագաչափի սարք, որի անմիջապես դիմաց առկա էր հետադարձ կատարելու նշան և այդտեղ հետադարձ կատարելուց հետո պետք է մոտ 200 մետր բարձրանայինք նույն փողոցով վերև և փողոցի աջ հատվածում առկա կլիներ ավտոլվացման կետ, որի մոտից դեպի աջ տանող ճանապարհը պետք է թեքվեինք և այդտեղից մոտ 50 մետր առաջ գնալուց հետո պետք է առկա լիներ 5 հարկանի քարե շենք և նա ասել էր, որ իրենց տունը գտնվում է այդ շենքի աջ կողմից 1-ին մուտք 4-րդ հարկում և մեջտեղի դուռն է: Նրա նկարագրած ճանապարհով ես հասել եմ նրանց շենքի մոտ, որտեղ տաքսու վարորդը սպասել է մեքենայի մեջ, ես մենակս բարձրացել եմ վերև և տվյալ հարկում առկա էր երեք հատ բնակարանի դուռ, թակել եմ Տիգրանի ասած մեջտեղի դուռը: Բնակարանի դուռը բացեց հենց Տիգրանը, ինձ տեսնելով նա դուրս եկավ բակարանից, ծածկեց դուռը և ես շենքի մուտքում նրան տվեցի իր ուզած 15.000 դրամը և նա ինձ տվեց փոքր պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ դրված պլանը՝ մարիխուանա տեսակի և ես հեռացա: Մենք ոչ մի ավելորդային բա չենք խոսացել, ընդամենը 1-2 րոպե եմ մնացել այնտեղ, որից հետո իջել և գնացել եմ Աբովյան: Տիգրանն ինձ ասել էր, որ երբ հասնեմ Աբովյան և հայտնեմ ամեն ինչ նորմալ է, թե՝ ոչ: Երևան հասնելուց ես նրան մեկ անգամ եմ զանգել, սակայն Աբովյան հասնելուց չեմ զանգել: Այդ օրվա տոպրակի մեջ Տիգրանի ասելով կշռում էր 2 գրամ և դա ես միայնակ եմ ծխել 2 օրվա ընթացքում, ես որևէ մեկին չեմ հյուրասիրել և չեմ առաջարկել միասին ծխել: Այդ դեպքից մոտ 20 օր անց ես կրկին զանգահարել եմ Տիգրանի համարին ընկերոջս հեռախոսահամարից, որը այս պահին չեմ կարող հայտնել, քանի որ անգի չեմ հիշում, հետո կհայտնեմ: Այդ օրը նրան հարցրեցի, նրան կրկին ասացի. «կարողա դվիժենի լինի», նա պատասխանեց, որ իր մոտ կա և ինքը գտնվում է Աբովյան քաղաքում պայմանավորվել ենք ու հանդիպել կենցաղի տան մոտ: Այդտեղ նրան տվել եմ 15.000 դրամ և նա ինձ է տվել նույն թափանցիկ ցելաֆոնի մեջ դրված մարիխուանան և ես հեռացել եմ: Ցանկանում եմ նշել, որ թե այդ օրը, թե մյուս անգամները ես և նա միշտ մենակ ենք հանդիպել, քանի որ նա այլ անձանց ներկայությամբ չէր էլ հանդիպի: Այդ դեպքից հետո մոտ 25 օր անց, սույն թվականի մարտի սկզբին իմ բջջայինից կրկին զանգահարել եմ նույն հեռախոսահամարին և պայմանավորվել ենք հանդիպել Երևան քաղաքի նրա տան տարածքում: Ես այդ օրը երթուղային տաքսիով Աբովյանից եկել էի Երևան քաղաքի Զեյթունի շուկա նապաստակ առնելու և քանի որ այդ թաղամասում է որոշեցի հանդիպել Տիգրանին և զանգահարեցի նրա հեռախոսահամարին, նրա հետ պայմանավորվել և հանդիպել եմ Երևան Սիթի սուպերմարկետից մոտ 50 մետր ներքև Տիգրանենց շենքի մայթին գտնվող վրացական շոթիների կրպակի մոտ, որից մի փոքր այն կողմ էր առկա այդ դեղատունը: Հենց փողոցի տարածքում հանդիպել եմ Տիգրանին և ինձ է հանձնել նույն չափի 2 գրամ մարիխուանա և նրան տվել եմ 15.000 դրամ և հեռացել ենք միմյանցից, դրանից հետո ես կրկին տարբեր օրերի ընթացքում զանգահարել եմ Տիգրանին և թմրամիջոց ուզել իրենից, սակայն նա պատասխանում էր, որ չունի և պատճառաբանում էր, որ չունի քանի որ այն անձինք ումից ինքը ձեռք է բերում Հայաստանում չեն, դրանից հետո սույն թվականի մարտի 25-ին գտնվում էի Աբովյան քաղաքում, երբ իմ հեռախոսահամարին ժամը 18:00-ի սահմաններում զանգահարեց Աբովյան քաղաքի բնակիչ ինձ թաղամասի տղաների հետ ընդհանուր ծանոթ Սամվել Վարդանյանը ինչ որ ծանոթ համարից զանգահարեց ինձ և հարցրեց թե կարանք ձեռք բերենք պլան մարիխուանա տեսակի եսել ասեցի, որ կարող ենք և 2 գրամը արժի 15.000 դրամ: Նա եկավ մեր բակ իր ֆոլցվագեն ջետա մակնիշի ավտոմեքենայով, եկավ մեր բակ և միասին որոշեցինք գալ Երևան և Տիգրանից վերցնել իր պայմանավորված մարիխուանան: Մարտի 25-ին ես իմ հեռախոսահամարից Տիգրանին չեմ զանգահարել րոպե չունենալու պատճառով և թաղի տղաներից ինչ որ մեկի հեռախոսահամարից եմ զանգահարել, սակայն կոնկրետ չեմ կարող հիշել թե ում հեռախոսահամարով եմ զանգահարել այլ պարզապես ինչ որ մեկից խնդրել և զանգահարել եմ ճանապարհին ես ոչ մի համարից չեմ զանգահարել Տիգրանին և այլ երբ հասել ենք Երևան Սամվելն իրենց շենքի մոտ սպասել է մեքենայի մեջ և ես մենակս բարձրացել եմ Տիգրանենց նույն բնակարան, թակել եմ դուռը և նա կրկին դուրս է եկել բնակարանից, որտեղ ես նրան վճարել եմ 15.000 ՀՀ դրամ և նա էլ փոխանցել է կանեփային զանգվածը թափանցիկ ցելոֆոնի մեջ դրված և ես իջել եմ ներքև, նստել եմ մեքենան և Տիգրանենց շենքի բակից դուրս գալուց հետո թեքվել ենք աջ, կանգնել ենք մոտ 20 մետր դիմաց գտնվող դեղատան մոտ, ես մենակով իջա մեքենայից, որպեսզի գնեմ դեղատնից 1 հատ պիպետկա, որի միջոցով պետքա ծխենք: Դեղատան վաճառողուհին կլիներ մոտ 20-28 տարեկան երիտասարդ մի աղջիկ, որից 70 ՀՀ դրամով գնել եմ նշածս պիպետկեն, դրանից հետո դուրս եմ եկել, նստել եմ մեքենան և դրանից հետո անցել ենք մոտ 500-1000 մետր մեզ կանգնեցրել են ոստիկանության աշխատակիցները և բերման են ենթարկել Քանաքեռ-Զեյթունի ոստիկանության բաժին, որտեղ ինձ ենթարկել են անձնական խուզարկության, որի ընթացքում էլ իմ ջինսե տաբատի հետևի աջ գրպանից հայտնաբերվել է թղթի մեջ մոտ 0,50 գրամ քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որը վերցվել և փաթեթավորվել է ոստիկանության կողմից: Դա իմ հետևի գրպանում էր մնացել, որովհետև ես այն առանձնացրել էի Տիգրանի տված տոպրակից, որպեսզի այդ օրը ծխենք Սամվելի հետ և երբ ոստիկանները կանգնեցրել են մեզ, ես շփոթված այն դրել եմ իմ հետևի գրպանում և մոռացել դրա մասին, իսկ մնացած մասը մեքենայից իջնելուց հետո Տիգրանի փոխանցած փոքր տոպրակով և պիպետկեն մնացել էր իմ նստատեղին, որն էլ մեքենայի զննությամբ հայտնաբերել են ոստիկանները ինչպես ես նշել եմ բացատրությանս մեջ: Երևան գալու ճանապարհին ես Սամվելի հետ պայմանավորվել եմ, որ քանի որ երկուսով էինք ծխելու, այդ գումարը եկուսով վճարեինք և մենք երբ հասել ենք Երևան ինքը ինձ տվեց 7500 դրամ, մեկ հատ 5000 հազար 2 հատ հազար և մեկ հատ 500 դրամանոց մետաղադրամ և ես էլ իմ կողմից և իմ մոտ էլ այդ ժամանակ կար 10000 դրամ թղթադրամ, քանի որ համաձայնության էինք եկել, ես 2500 դրամը դրեցի իմ գրպանը, իսկ 1 հատ 1000 անոցը և 500 անոցը առանձնացրեցի Տիգրանին վճարելու նպատակով: Կարող եմ մատացույց անել Տիգրանի այն բնակարանը, որտեղ նա բնակվում է և ես նրանից գնել եմ թմրամիջոցը: Նաև կարող եմ հայտնել Տիգրանը վարում է կարմիր գույնի CLK տեսակի մերսեդես 12 200 համարանիշի ավտոմեքենա, սակայն համարի տառերը չեմ կարող հիշել: Նշված մեքենան սեդան է և նա ունի 2 դուռ: Նշված մեքենայով ես տեսել եմ երբ նա եկել էր Աբովյան քաղաք և ես գիտեմ, որ այդ մեքենան պատկանում է նրան:
Հարց՝ Մինչև Ձեր կողմից նշված 2014 թվականի փետրվար ամսին Տիգրանին հանդիպելը, Դուք նրան կամ նա Ձեզ ճանաչել է, թե՝ ոչ, կամ գիտեցել է արդյո՞ք, որ Դուք 17 տարեկան եք եղել:
Պատասխան՝ Մինչ այդ օրը ես թաղամասի տղաներից լսել էի, որ Տիգրանը վաճառում է ծխելու թմրամիջոց՝ մարիխուանա և նրան ընդամենը հեռվից դեմքով եմ ճանաչում, հենց նշածս օրն եմ Տիգրանի հետ ծանոթացել, սակայն տարիքի մասին խոսք չի գնացել և ես նրան չեմ ասել, թե քանի տարեկան եմ: Ներսեսը նույնպես չի իմացել, թե ես քանի տարեկան եմ, քանի որ նա մեր ընտանիքի հետ մոտ չի եղել և իմ իմանալով դատապարտված է եղել:
Հարց՝ Ի՞նչ այլ անձնական տեղեկություններ կարող եք հայտնել Տիգրանի մասին: Նա ամուսնացած է, թե՝ ոչ, կամ երբ Դուք գնացել եք Ձեր կողմից նշված բնակարան՝ մարիխուանա ձեռք բերելու, բացի նրանից տանը այլ անձանց նկատել եք, թե՝ոչ, կամ տանից ձայներ լսվել են, թե՝ոչ:
Պատասխան՝ Նրա մասին ես հայտնեցի ողջ իմ իմացածը և ինչպես նշել եմ, երբ գնացել եմ նրանց բնակարանի մոտ նա է դուրս եկել, ես ներս չեմ մտել, այլ անձանց չեմ նկատել և ոչ մի ձայն չեմ նկատել տանից:
Հարց՝ Տիգրանը պատմել է արդյո՞ք թե ումից է գնում մարիխուանա, կամ հեռախոսազրույցի ընթացքում անուններ տվել է, թե՝ոչ:
Պատասխան՝ Նա ինձ երբեք չի ասել, թե ումից է գնել թմրամիջոց և ոչ մի անուն չի ասել:
Հարց՝ Ձեր կողմից նշված 10.000 և 5000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքներով թղթադրամների վրա ինչ որ տարբերանշաններ, հետքեր, գրառումներ առկա էի՞ն, թե՝ոչ:
Պատասխան՝ ես չեմ հիշում, որ այդ թղթադրամները ինչ որ բանով տարբերվեին մյուս նմանատիպ թղթադրամները:
Հարց՝ 2015 թվականի մարտի 25-ին ինչու՞ Ս. Վարդանյանը զանգահարեց Ձեզ մարիխուանա ձեռք բերելու համար: Դուք նախկինում միասին օգտտագործել եք թմրամիջոց, թե՝ոչ:
Պատասխան` Այդ օրը Սամվելը զանգահարեց ինձ, քանի որ իմ կողմից նշված այն դեպքը, որ Տիգրանը Աբովյանում էր ինձ վաճառել մարիխուանան այդ 15 հազարի 7.500 ՀՀ դրամը նույնպես Սամվելն էր տվել և դա նույնպես կիսել ենք երկուսիս մեջ, սակայն ամեն մեկս առանձին ենք ծխել: Մենք այդ գումարը երկուսիս մեջ ենք կիսել, քանի որ երկուսսել ցանկացել ենք ծխել, սակայն առանձին գումար չենք ունեցել դրա համար էլ որոշել ենք միասին գումար դնել ու գնել: 093184440 հեռախոսահամարը հանդիսանում է Սամվելի հեռախոսահամարը, ես այս պահին չեմ հիշում 093-ով էր, թե 94-ով» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 42–48):
Որպես կասկածյալ Էդգար Զարգարյանը նաև լրացուցիչ ցուցմունք է տվել 2015 թվականի մարտի 27–ին` հետևյալ բովանդակությամբ. «(…) Հարց՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի համաձայն քրեական պատասխանատվություն է սահմանվում սուտ մատնություն կատարելու համար: Դուք ցուցմունք եք տվել այն մասին, որ Տ. Հարությունյանը 2015 թվականի մարտի 25-ին ժամը 22:00-ի սահմաններում Ձեզ է իրացրել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց: Ձեր կողմից նշված բովանդակությամբ տրված ցուցմունքը վկայում է Տ. Հարությունյանի կողմից ծանր հանցագործություն կատարելու մասին: Հետևաբար այն հանդիսանում է հանցագործության մասին հաղորդում, որի համար էլ Դուք նախազգուշացված եք ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածով նախատեսված պատասխանատվության մասին: Ասացեք, Դուք պնդում եք Ձեր կողմից տրված ցուցմունքները:
Պատասխան՝ իմ ցուցմունքներում հայտնել եմ ողջ իրականությունը և այժմ պնդում եմ, որ սույն թվականի մարտի 25-ին ժամը 11:00-ի սահմաններում Տիգրան Հարությունյանը 15.000 ՀՀ դրամով ինձ է վաճառել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց՝ Երևան քաղաքի Ռուբինյանց փողոցի 1-ին մուտքի 4-րդ հարկում: Մնացածի մասին ես արդեն մանրամասն ցուցմունք եմ տվել և պնդում եմ նախկինում տված իմ բոլոր ցուցմունքները» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ–75):
9. Բացի այդ, հրապարակվեց Սամվել Վարդանյանի` որպես մեղադրյալ 2015 թվականի ապրիլի 2–ին տրված ցուցմունքը` հետևյալ բովանդակությամբ. «(…) Ցուցմունք եմ տալիս այն մասին, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268 հոդվածի 1-ին մասով ինձ առաջադրված մեղադրանքի էությունն ինձ համար պարզ է և հասկանալի: Առաջադրված մեղադրանքում ես ինձ լիովին մեղավոր եմ ճանաչում և զղջացել եմ կատարածս արարքի համար: Պնդում եմ որպես կասկածյալ տված իմ ցուցմունքը այն մասին, որ 2015 թվականի մարտի 25-ին ժամը 1-ին մոտ, իմ հիշելով 19:00-ի սահմաններում մեր տան ընդհանուր հեռախոսահամար հանդիսացող 094-11-73-74 հեռախոսահամարից զանգահարեցի Էդգարի 077-17-88-80 հեռախոսահամարին և նրան հարցրեցի, թե ծխելու թմրամիջոց ունի թե՝ոչ, ինչպես նշել եմ ես նրան զանգահարեցի այդ հարցով, քանի որ նրա հետ ևս մեկ անգամ գնել էինք մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց: Նա ինձ ասեց, որ մի քիչ հետո կզանգի ինձ և կասի, կարող ենք գնել, թե՝ոչ: Անցավ մոտ 10 րոպե Էդգարը զանգահարեց իմ՝ 093-18-44-40 հեռախոսահամարին և ասաց, որ կարող ենք գնել և եթե մեքենայով եմ գնամ իրենց բակ, որպեսզի միասին գնանք և Երևանից գնենք: Որոշ ժամանակ անց ես գնացի Էդգարենց բակ, որտեղ պայմանավորվել ենք, որ յուրաքանչյուրս նախքան գնալը 7500 ՀՀ դրամ դնենք և մարիխուանա թմրամիջոց գնենք, որը պետք է կիսեինք երկու հավասար մասի: Այդպես իմ Volksvagen jetta մակնիշի մեքենայով գնացել ենք Երևան քաղաք, որտեղ մտել ենք Ռուբինյանց փողոցի շենքերից մեկի բակ և Էդգարի ասելով կանգնել եմ մի տեղ, նա միայնակ գնացել է թմրամիջոցը գնելու և հետ վերադառնալու համար: Ես չեմ տեսել , թե նա, որ շենք է մտել, սակայն նա գնալուց 5-7 րոպե անց վերադարձավ և ցույց տվեց փոքր պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ դրված մարիխուանան, ասելով, որ գնել է: Նա այդ ժամանակ գնված մարիխուանայից մի մասն առանձնացրեց թողթի մեջ, որպեսզի կաթուցիչ գներ այն խառներ սիգարետի թութունի հետ և ճանապարհին ծխեինք: Շենքերի բակից դուրս գալով մենք կանգնել ենք դեղատան դիմաց, Էդգարը իջել և դեղատնից գնել է կաթուցիչ, որի ընթացքում մարիխուանայի փաթեթը մնացել էր մեքենայի նստատեղին և երբ Էդգարը գնեց կաթուցիչը և վերադարձավ, մենք շարունակեցինք ընթացքը, որից 500 մետր անց մեզ կանգնացրել են ոստիկանության աշխատակիցները և բերման ենթարկել Քանաքեռ-Զեյթունի ոստիկանության բաժին: բացի այս մեկ անգամը ես Էդգարի հետ ևս մեկ անգամ մարիխուանա գնել եմ հունվար ամսին 2015 թվականի հունվար ամսին, սակայն կոնկրետ օրը չեմ կարողանում հիշել, որի մասին որպես կասկածյալ արդեն մանրամասն ցուցմունք տվել եմ: Նշված եկու անգամներն էլ ես մարիխուանան ձեռք եմ բերել իմ անձնական օգտագործման համար և ոչ մեկին ոչ վաճառել եմ և ոչ էլ հյուրասիրել: Բացի նշածս երկու անգամներից ես երբևէ որևէ անձի հետ թմրամիջոց ձեռք չեմ բերել և որևէ մեկի հետ չեմ օգտագործել: Դեպքի մյուս հանգամանքների շուրջ հանգամանալից ցուցմունք տվել եմ և պնդում եմ նախկինում իմ տված ցուցմունքը և ավելացնելու բան չունեմ:
Հարց՝ Առաջարկում եմ հայտնել Տիգրան Հարությունյանին ճանաչում եք, թե՝ոչ, եթե այո, ապա, երբ և ինչ հանգամանքներում եք ծանոթացել նրա հետ:
Պատասխան՝ Ես Տիգրան Հարությունյանի հետ ծանոթ չեմ և նրա մասին առաջին անգամ ոստիկանությունից եմ տեղեկացել: Ինչպես նախկինում նշել եմ Էդգարն ինձ մոտ ոչ մի անգամ չի նշել, թե ումից է ձեռք բերում նշված թմրամիջոցը» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ - 200-201):
10. Բացի այդ, հրապարակվեց Տիգրան Հարությունյանի` որպես մեղադրյալ 2015 թվականի մայիսի 13–ին տրված ցուցմունքը` հետևյալ բովանդակությամբ. «(…) Ես ճիշտ է Էդգար Զարգարյանին նշված անգամները 15.000 ՀՀ դրամով վաճառել եմ մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, ինձ լիովին մեղավոր եմ ճանաչում առաջադրված մեղադրանքում, սակայն ես այդ մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը 15.000 ՀՀ դրամով ձեռք եմ բերել Աբովյան քաղաքի բնակիչ Ֆելիքսից /Ֆելոյից/, որը մոտ 34-37 տարեկան է, աշխատում է «Կինգ դելքուս» տաքսի ծառայությունում որպես տաքսու վարորդ: Նա վարում է տոյոտա մակնիշի, իմ հիշելով արծաթափայլ գույնի ավտոմեքենա, որի համարները չեմ հիշում, բնակվում է Աբովյան քաղաքում գտնվող Ավազար տաքսի ծառայության գրասենյակի հարակից շենքում, որի առաջին հարկում կա մթերային խանութ և տարադրամի կ փոխանակման կետ, սակայն բնակարանի հասցեն չգիտեմ և չգիտեմ որ հարկում է բնակվում, նրանց տանը երբեք չեմ եղել: Ես չգիտեմ թե նա ում հետ է բնակվում: Ես նրա հեռախոսահամարը չունեմ, քանի որ նա ինձ երբեք իր հեռախոսի համարը չի տվել և մենք հեռախոսազանգեր չենք ունեցել: Նրա հետ ծանոթացել եմ իմ հիշելով 2014 թվականի դեկտեմբերին, երբ գտնվել եմ Աբովյան քաղաքում: Իմ մերսեդես մակնիշի 124 թափքով մեքենան վթարված էր և ես ոտքով էի: Ես մենակով նստել եմ Ֆելոյի տաքսին նրա տան դիմացի կանգառից և եկել ենք Երևանի Ռուբինյանց փողոցի 4ա շենքի մոտ, որտեղ ես բնակվում եմ: Ճանապարհին զրույցի ընթացքում ծանոթացանք միմյանց հետ, որի ընթացքում նա ինձ ասաց, որ ինձ ճանաչում է Աբովյան քաղաքից, գիտի որ աշխատող ստեղծող լավ մարդ եմ, նաև ասաց «կարողա ուռես», ես համաձայնեցի: Այդ ժամանակ մենք հասել էինք Երևանի բանալի կոչվող հուշաքարի մոտ, շեղվելով ճանապարհից մի փոքր աջ, կանգնեցինք նա իր նստատեղի տակից ձեռքը տանելով հանեց պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ լցված մարիխուանան սիգարետ դատարկելով լցրեց և սկսեցինք երկուսով ծխել նրա ավտոմեքենայի մեջ նստած: Դա տևեց մոտ տասը րոպե և նա բերեց ինձ իմ շենքի մոտ, որի ընթացքում ես հարցրեցի «կարող ես մի փոքր քո մոտ եղածից տալ», նա ասաց «կա վաճառքի 15.000 ՀՀ դրամով», նա ասաց, որ իր մոտ չի պահում, եթե գումար թողնեմ կբերի, այդ ժամանակ մեր շենքի բակում, պայմանավորվածի նման նա հաջորդ օրը երեկոյան ժամը 18:00-ին հանդիպել մեր շենքի բակում, պայմանավորվածի նման նա հաջորդ օրը եկել է մեր շենքի բակ և ինձ տվել փոքր պոլիէթիլենային տոպարկի մեջ լցրած մարիխուանա: Ես դա գնել եմ իմ անձնական օգտագործման համար քանի որ տառապում եմ բաց տուբերկուլյոզ, տարել եմ կոկորդի բարդ վիրահատություն, ունեմ էպիլեպսիա հիվանդություն, շաքարային երկրորդ տիպի հիվանդություն, ես դա օգտագործել եմ միայնակ և ոչ ոքի չեմ հյուրասիրել: Ցանկանում եմ նշել, որ այս դեպքը հնարավոր է, որ պատահած լինի 2015 թվականի հունվար ամսին: Այս դեպքից բացի Ֆելոյից մարիխուանա գնել եմ 4-5 անգամ յուրաքանչյուր անգամ երկու նույն չափի պոլիէթիլենային տոպրակ, յուրաքանչյուր տոպրակի համար վճարելով 15.000 ՀՀ դրամ: Սույն թվականի իմ հիշելով մարտի 24-ին կամ 25-ին օրվա ընթացքում Աբովյան քաղաքում, որտեղ հանդիպել եմ Ֆելոյին Աբովյան քաղաքի մեծ կալցավոյ «բենզինի կալցավոյի» մոտ նա այնտեղ կանգնած էր ինձ անծանոթ մարդկանց հետ, որոնց չեմ ճանաչում և դեմքերը չեմ հիշում: Ես այդ ժամանակ իմ մերսեդես 12TT200 համարանիշի ավտոմեքենայով էի, ես այդ ժամանակ մենակ էի և տեսնելով նրան կանգնեցի և նա մոտեցավ իմ մեքենային, նստեց, որի ընթացքում ես նրան տվեցի 30.000 ՀՀ դրամ, որ երեկոյան 19:00-ից 20:00 ընկած հատվածում կգա և ինձ կտեսնի: Նա նշված ժամանակահատվածում եկել է Երևան մեր շենքի բակ, ես այդ ժամանակ եղել եմ շենքի բակում և նա ոտքով մոտենալով ինձ տվել է երկու պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ լցված մարիխուանա և հեռացել: Հենց այդ տոպրակներից մեկն էլ ես սույն գնածս 15.000 ՀՀ դրամով տվել եմ Էդգարին՝ 2015 թվականի մարտի 25-ին իմ բնակարանի դիմաց, իսկ մյուս տոպրակի մարիխուանան ես մենակով ծխել եմ: Մյուս դրվագները Ֆելոյի հետ հանդիպել եմ Աբովյան քաղաքում նրան տվել եմ յուրաքանչյուր անգամ 30.000 ՀՀ դրամ և հաջորդ օրը կամ Աբովյան կամ Երևան քաղաքում նա ինձ տվել է նշված չափի մարիխուանա, որոնք էլ ես նույն գնով տվել եմ Էդգարին» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 318-320): Որպես մեղադրյալ Տիգրան Հարությունյանը 2015 թվականի մայիսի 14–ին տվել է նաև լրացուցիչ ցուցմունք` հետևյալ բովանդակությամբ. «(…) Ես պնդում եմ իմ տված ցուցմունքն այն մասին, որ Ֆելիքսն է ինձ վաճառել այն մարիխուանան, որն ես վերցնելով 15.000 ՀՀ դրամով տվել եմ Էդգարին, վերջին անգամ Ֆելիքսը ինձ 30.000 ՀՀ դրամով երկու պոլիէթիլենային տոպրակով մարիխուանա է վաճառել՝ 2015 թվականի մարտի 24-25-ին կոնկրետ օրը չեմ հիշում, և ես դրանցից մեկը նույն 15.000 ՀՀ դրամով տվել եմ Էդգարին, մյուս անգամները՝ կոնկրետ օրերը, որտեղ և երբ իմ բազմաթիվ մահացու հիվանդությունների պատճառով չեմ հիշում, որը Աբովյանից եմ վերցրել Աբովյանում եմ տվել Էդգարին, որը Երևանից Երևանում:
Ես ցուցմունքիս ոչինչ ավելացնելու չունեմ:
Հարց՝ Նախաքննությամբ պարզվել է, որ Ձեր կողմից նշված Աբովյան քաղաքի բնակիչ Ֆելիքսը մահացել է և Ձեր կողմից տրված ցուցմունքն արժանահավատ չէ: Ինչ կասեք այդ մասին:
Պատասխան՝ Ես իմ ցուցմունքում նշել եմ ողջ ճշմարտություն, ես հավատում եմ քննիչի ասածին, որ Ֆելիքսը իբր մահացել է, ինձ համար ահավատալի է դա, քանի որ նշածս օրը ինքն է տվել ինձ մարիխուանան:
Ես հրաժարվում եմ շարունակել ցուցմունքս, քանի որ Ֆելիքսի անհավանական իբր մահը ցնցեց ինձ» (տե՛ս հատոր 1, Գ/Թ 328):

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
11. Ուսումնասիրելով և հետազոտելով քրեական գործի նյութերն ըստ մեղադրանքի՝ Էդգար Աշոտի Զարգարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1–ին մասով, Սամվել Մերուժանի Վարդանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով, Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով (4 դրվագ), վերլուծելով գործով նախաքննության ընթացքում ձեռք բերված և դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները, համադրելով դրանք այլ ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` Դատարանն անդրադառնում է ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանին, Սամվել Վարդանյանին և Տիգրան Հարությունյանին մեղսագրվող արարքների որակման իրավաչափության հետ կապված իրավական հարցերի հետևյալ խմբին.
ա) ապացուցված են արդյո՞ք այն արարքները, որոնց կատարման մեջ մեղադրվում են Էդգար Զարգարյանը, Սամվել Վարդանյանը և Տիգրան Հարությունյանը,
բ) այդ արարքները համապատասխանում են արդյո՞ք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին,
գ) ապացուցված է արդյո՞ք Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի և Տիգրան Հարությունյանի կողմից իրենց մեղսագրվող այդ արարքների կատարումը.
դ) ապացուցված է արդյո՞ք Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի և Տիգրան Հարությունյանի մեղավորությունն իրենց մեղսագրվող հանցանքներից յուրաքանչյուրը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով են նախատեսված դրանք.
12. Անդրադառնալով սույն որոշման 11–րդ կետի «ա» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(…)
3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։
(…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` «Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից։
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում» երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում։ Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով սույն օրենսգրքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ»։
13. «Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 գործով կայացվաղ որոշման 14-15-րդ, 16–19–րդ կետերում։
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության։ Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար։
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը։
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած։ Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը։
Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համակարգային վերլուծության հիման վրա արձանագրում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները՝
1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք,
2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն,
3) անմեղության կանխավարկած»։
14. Վերահաստատելով և զարգացնելով նախորդ կետում մեջբերված գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագյանի և Վահրամ Սահակյանի վերաբերյալ 2014 թվականի հոկտեմբերի 31–ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 գործով կայացված որոշման 30-32–րդ կետերում արձանագրել է.
«(…) [Ա]նմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար։
(…) «[Ն]երքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է։ Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ)։ Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ)։
Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր, անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից։ Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա։ Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա։
Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է։ (…)
32. Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը)։ Ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն։
(…)
Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»։
15. Պատասխանելով սույն դատավճռի 11–րդ կետի «ա» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին` Դատարանը ներքին համոզմամբ վերլուծելով և գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցներն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
Գործում առկա և դատաքննության ընթացքում հետազոտված ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի, Տիգրան Հարությունյանի նախաքննական ցուցմունքների, վկա Աշոտ Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքի, անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրության, ավտոմեքենայի զննություն կատարելու մասին 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրության, քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015 թվականի մարտի 27–ի արձանագրության, ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչության 2015 թվականի մարտի 26–ի թիվ 72Ք–15 փորձագիտական եզրակացության, ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի մարտի 30–ի թիվ 0178 փորձագիտական եզրակացության, ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի մարտի 30–ի թիվ 0179 փորձագիտական եզրակացության, ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի ապրիլի 7–ի թիվ 0183 փորձագիտական եզրակացությունը, զննություն կատարելու մասին 2015 թվականի մայիսի 11–ի արձանագրության, քննիչի կողմից կազմված 2015 թվականի մայիսի 12–ի արձանագրության, այլ փաստաթղթերն ապացույց ճանաչելու մասին 2015 թվականի մայիսի 15–ի որոշման, որպես իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2015 թվականի մայիսի 15–ի որոշման համադրված վերլուծության արդյունքում, Դատարանը ապացույցների վերոնշյալ զանգվածի հիման վրա `
ա) հաստատված է համարում այն դեպքը, որի կապակցությամբ ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանին առաջադրվել է մեղադրանք, այն է` առանց իրացնելու նպատակի 2015 թվականի մարտի 25–ին, ժամը 22։00–ի սահմաններում գնվել է զգալի չափերով` 3,21 գրամ հաստատուն քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը։
բ) հաստատված է համարում այն դեպքը, որի կապակցությամբ ամբաստանյալ Սամվել Վարդանյանին առաջադրվել է մեղադրանք, այն է` առանց իրացնելու նպատակի 2015 թվականի մարտի 25–ին, ժամը 22։00–ի սահմաններում գնվել է զգալի չափերով` 3,21 գրամ հաստատուն քաշով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը։
գ) հաստատված է համարում այն դեպքը, որի կապակցությամբ ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանին առաջադրվել է մեղադրանք, այն է` իրացնելու նպատակով 2015 թվականի փետրվարի 2–ին ժամը 20։40–ի սահմաններում ապօրինի ձեռք է բերվել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, իրացնելու նպատակով 2015 թվականի փետրվարի 15–ին ապօրինի ձեռք է բերվել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, իրացնելու նպատակով 2015 թվականի մարտի 11–ին ապօրինի ձեռք է բերվել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, իրացնելու նպատակով 2015 թվականի մարտի 25–ին ապօրինի ձեռք է բերվել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։
16. Պատասխանելով սույն դատավճռի 11–րդ կետի «բ» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել, որ վերոնշյալ հաստատված դեպքերի հատկանիշներով արարքներից յուրաքանչյուրը քրեականացված է և ամրագրված ՀՀ քրեական օրենսգրքի «Բնակչության դեմ ուղղված հանցագործությունները» վերտառությամբ տեսակային օբյեկտը կրող հանցագործությունների գլխում։
Այսպես, անդրադառնալով Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով, ինչպես նաև Տիգրան Հարությունյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով (4 դրվագ) մեղսագրվող արարքներին տրված իրավական որակմանը` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
Այսպես, քննարկվող հանցակազմերի անմիջական օբյեկտն է հանդիսանում բնակչության առողջության ավտանգության ապահովմանն ուղղված հասարակական հարաբերություններն են, որոնք վնասվել են կատարված դեպքերի արդյունքում։
Ինչպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով, այնպես էլ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմն ի թիվս այլոց պարունակում է թմրամիջոցների ապօրինի ձեռք բերման հատկանիշը։
Սույն քրեական գործով իրացվող առարկայի թմրամիջոց լինելու հանգամանքը, որը բնորոշ է ինչպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասին, այնպես էլ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասին` հաստատվել է ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչության 2015 թվականի մարտի 26–ի թիվ 72Ք–15 փորձագիտական եզրակացությամբ, ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի մարտի 30–ի թիվ 0178 փորձագիտական եզրակացությամբ, ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի մարտի 30–ի թիվ 0179 փորձագիտական եզրակացությամբ, որպես իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2015 թվականի մայիսի 15–ի որոշմամբ։
Ընդ որում, ինքնին թմրամիջոցի չափը, որը բնորոշ է միայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասի օբյեկտիվ կողմին` հաստատվում է ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչության 2015 թվականի մարտի 26–ի թիվ 72Ք–15 փորձագիտական եզրակացությամբ, որի հետևությունների համաձայն` «(…) Փորձաքննությանը ներկայացված բուսական ծագմամբ 2,83 գրամ հաստատուն քաշով նյութը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Փորձաքննությանը ներկայացված բուսական ծագմամբ 0,38 գրամ հաստատուն քաշով նյութը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց»։ Վերջինս համաձայն` ՀՀ քրեական օրենսգրքի «Թմրամիջոցների և հոգեմետ (հոգեներգործող) նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը հաստատելու մասին» վերտառությամբ թիվ 1 հավելվածի 38–րդ կետի` հանդիսանում է զգալի չափ։


Հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի տարր հանդիսացող իրացման նպատակի առկայությունը, որով գործել է Տիգրան Հարությունյանը և որը բնորոշ է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասին` հաստատվել է դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների, մասնավորապես` Տիգրան Հարությունյանի, Սամվել Վարդանյանի, Էդգար Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքների, քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015 թվականի մարտի 27–ի արձանագրության, զննություն կատարելու մասին 2015 թվականի մայիսի 11–ի արձանագրության, քննիչի կողմից կազմված 2015 թվականի մայիսի 12–ի արձանագրության, այլ փաստաթղթերն ապացույց ճանաչելու մասին 2015 թվականի մայիսի 15–ի որոշման հիման վրա հաստատվել է ամբաստանյալներից Տիգրան Հարությունյանի մասով իրացնելու նպատակի առկայությունը` 2015 թվականի փետրվարի 2–ի, փետրվարի 15–ի, մարտի 11–ի և մարտի 25–ի դրվագներով։
Հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի տարր հանդիսացող իրացման նպատակի բացակայությունը, որով գործել են Սամվել Վարդանյանը և Էդգար Զարգարյանը և որը բնորոշ է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասին` հաստատվել է դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցների, մասնավորապես` Տիգրան Հարությունյանի, Սամվել Վարդանյանի, Էդգար Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքներով, անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրությամբ, ավտոմեքենայի զննություն կատարելու մասին 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրությամբ։
Ինչպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով, այնպես էլ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված հանցակազմերի սուբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է ուղղակի դիտավորությամբ, այսինքն` անձը ինչպես գիտակցում է, որ ինքը ձեռք է բերում թմրամիջոց, այնպես էլ ցանկանում է ձեռք բերել այն։
Սույն քրեական գործով ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանը, Սամվել Վարդանյանը և Տիգրան Հարությունյանը գործել են ուղղակի դիտավորությամբ, որը հաստատվում է` վկա Աշոտ Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքով. «Նաև որդիս ինձ պատմել է, որ սույն թվականի մարտի 25-ին իր ծանոթ Սամվելի հետ պայմանավորվել և նրա մեքենայով եկել են Երևան քաղաքում գտնվող Տիգրանենց բնակարան, որպեսզի 15.000 ՀՀ դրամով գնեին թմրամիջոց, նրանք այդ գումարը եկուսով են դրել, սակայն որդիս է իջել ավտոմեքենայից և գնել թմրամիջոցը», ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքով. «(…) զանգահարեցի Տիգրանի 077-21-24-27 համարին, նրան հարցրեցի դվիժենի կա, թե՝ոչ, քանի որ ես նրան ամեն անգամ զանգելուց մարիխուանա ձեռք բերելու համար այդ ձեվ ենք հարց ձևակերպում, նա էլ ինձ պատասխանեց, որ կա, ես էլ ասացի երեկոյան տուն արի: (…) Բացի այս դրվագից ես ևս 3 անգամ 15.000 ՀՀ դրամով նույն քանակության մարիխուանա եմ գնել Տիգրանից, իսկ 1 անգամ էլ նա ինձ սիգարետի մեջ լցված վիճակում հյուրասիրել է և միասին ծխել ենք: (…) դրանից հետո ես կրկին տարբեր օրերի ընթացքում զանգահարել եմ Տիգրանին և թմրամիջոց ուզել իրենից, սակայն նա պատասխանում էր, որ չունի և պատճառաբանում էր, որ չունի քանի որ այն անձինք ումից ինքը ձեռք է բերում Հայաստանում չեն», ամբաստանյալ Սամվել Վարդանյանի նախաքննական ցուցմունքով. «Որոշ ժամանակ անց ես գնացի Էդգարենց բակ, որտեղ պայմանավորվել ենք, որ յուրաքանչյուրս նախքան գնալը 7500 ՀՀ դրամ դնենք և մարիխուանա թմրամիջոց գնենք, որը պետք է կիսեինք երկու հավասար մասի», ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի նախաքննական ցուցմունքով. «Ես ճիշտ է Էդգար Զարգարյանին նշված անգամները 15.000 ՀՀ դրամով վաճառել եմ մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, ինձ լիովին մեղավոր եմ ճանաչում առաջադրված մեղադրանքում, սակայն ես այդ մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը 15.000 ՀՀ դրամով ձեռք եմ բերել Աբովյան քաղաքի բնակիչ Ֆելիքսից /Ֆելոյից/, որը մոտ 34-37 տարեկան է, աշխատում է «Կինգ դելքուս» տաքսի ծառայությունում որպես տաքսու վարորդ: (…) Այս դեպքից բացի Ֆելոյից մարիխուանա գնել եմ 4-5 անգամ յուրաքանչյուր անգամ երկու նույն չափի պոլիէթիլենային տոպրակ, յուրաքանչյուր տոպրակի համար վճարելով 15.000 ՀՀ դրամ»:
Անդրադառնալով ամբաստանյալներին մեղսագրվող հանցակազմերից յուրաքանչյուրի սուբյեկտին, ապա այն կարող է լինել` 16 տարեկան լրացած մեղսունակ ֆիզիկական անձը, որպիսի չափանիշներին համապատասխանում են ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանը (տե՛ս անձնագիրը Գ/Թ–38), Սամվել Վարդանյանը (տե՛ս անձնագիրը Գ/Թ–54) և Տիգրան Հարությունյանը (տե՛ս անձնագիրը Գ/Թ–106)։
Այսպիսով, վերոգրյալի հիման վրա, Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի արարքները ճիշտ են որակված և համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի հատուկ մասում նախատեսված 268–րդ հոդվածի 1–րդ մասի` առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցների ապօրինի ձեռք բերման, իսկ ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի արարքները` ՀՀ քրեական օրենսգրքի հատուկ մասում նախատեսված 266–րդ հոդվածի 1–րդ մասի` իրացնելու նպատակով թմրամիջոցների ապօրինի ձեռք բերման, հանցակազմի հատկանիշներին։
17. Պատասխանելով սույն դատավճռի 11–րդ կետի «գ» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
Պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտման ենթարկելով` ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի նախաքննական ցուցմունքն այն մասին, որ. «Ես ճիշտ է Էդգար Զարգարյանին նշված անգամները 15.000 ՀՀ դրամով վաճառել եմ մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, ինձ լիովին մեղավոր եմ ճանաչում առաջադրված մեղադրանքում, սակայն ես այդ մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը 15.000 ՀՀ դրամով ձեռք եմ բերել Աբովյան քաղաքի բնակիչ Ֆելիքսից /Ֆելոյից/, որը մոտ 34-37 տարեկան է, աշխատում է «Կինգ դելքուս» տաքսի ծառայությունում որպես տաքսու վարորդ: (…) Այս դեպքից բացի Ֆելոյից մարիխուանա գնել եմ 4-5 անգամ յուրաքանչյուր անգամ երկու նույն չափի պոլիէթիլենային տոպրակ, յուրաքանչյուր տոպրակի համար վճարելով 15.000 ՀՀ դրամ», այն գնահատելով որպես վերաբերելի, թույլատրելի և արժանահավատ, ինչպես նաև այն համադրելով անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրության հետ, որի համաձայն` «(…) Է.Զարգարյանը բանավոր հայտարարեց, որ հայտնաբերված դեղնականաչավուն զանգվածը հանդիսանում է «պլան» տեսակի թմրամիջոց», այն ձեռք է բերել 25.03.2015թ.–ին ժամը 21։00–ի սահմաններում իր ծանոթ ոմն Տիգրանից` 15.000 ՀՀ դրամով` իր անձնական օգտագործման համար», ավտոմեքենան զննելու մասին` 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրության հետ, որի համաձայն` «Ըստ Էդգար Աշոտի Զարգարյանի հայտարարության` նշված կանեփանման զանգվածը գնել է ս/թ–ի մարտի 24–ին Զեյթուն վարչական շրջանից Տիգրան անունով տղամարդուց», քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015 թվականի մարտի 27–ի արձանագրության հետ, որի համաձայն` «(…) [Կ]ասկածյալ Է.Զարգարյանի մատնացուց արված երթուղով (…) ժամանեցինք Երևան քաղաքի Ռուբինյանց 4ա շենքի բակ։ (…) Միասին բարձրացանք նշված մուտքի 4–րդ հարկ, որտեղ Է.Զարգարյանը մատնացույց արեց նշված մուտքից 4–րդ հարկի աստիճանահարթակի մեջտեղի մուգ շագանակագույն դուռը և հայտնեց, որ հենց այդ բնակարանում է բնակվել իր ծանոթ Տիգրանը, որից ինքը 2016 թվականի մարտի 25–ին 15.000 ՀՀ դրամով գնել է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց», ինչպես նաև որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված բջջային հեռախոսների վերծանումների հետ` ստացված «Արմենտել» և «Ղ–Տելեկոմ» ՓԲ ընկերություններից, վերջիններիս զննության մասին արձանագրության հետ` Դատարանը գտնում է հիշյալ փաստական տվյալների համակցությունը վկայում է ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի կողմից իրացնելու նպատակով թմրամիջոցների ապօրինի ձեռքբերումը 2015 թվականի փետրվարի 2–ին, փետրվարի 15–ին, մարտի 11–ին և մարտի 25–ին։
Ընդ որում, այդ կապակցությամբ Դատարանը կարևոր է համարում ընդգծել այն հանգամանքը, որ վերոնշյալ փաստական հանգամանքները համադրելով ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքների հետ` պարզ է դառնում հետևյալը.
Այսպես, ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքների ուսումնասիրությունը վկայում է, որ նա կապ է հաստատել ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի հետ բացառապես թմրամիջոց ձեռք բերելու նպատակով, իսկ Տիգրան Հարությունյանն էլ իր կողմից տրված նախաքննական ցուցմունքներով հստակեցրել է, թե ինչպես է ձեռք բերել այդ թմրամիջոցը և իրացրել (կամ ինչպես ինքն է նշել «վաճառել») այն ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանին։ Վերջինս «Արմենտել» և «Ղ–Տելեկոմ» ՓԲ ընկերություններից ստացված բջջային հեռախոսների վերծանումների հետ համադրելու արդյունքում, որոնք վկայում են, որ Էդգար Զարգարյանի և Տիգրան Հարությունյանի բջջային հեռախոսները 2015 թվականի փետրվարի 2–ին, փետրվարի 15–ին, մարտի 11–ին և մարտի 25–ին սպասարկվել են նույն ալեհավաք կայանների կողմից, վերահաստատվում է Դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը։
Անդրադառնալով Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի կողմից իրենց մեղսագրվող` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268–րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարմանը` Դատարանը գտնում է, որ այն ևս հիմնավորված է անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` «(…) Խուզարկության ժամանակ քաղ. Էդգար Զարգարյանը ջինսե տաբատիհետևի աջ գրպանից ներկայացրեց կանաչ գույնի, չորացված, մանրացված, յուրահատուկ հոտով դեղնականաչավուն զանգված` փաթեթավորված սպիտակ թղթով», ավտոմեքենան զննելու մասին` 2015 թվականի մարտի 25–ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` «(…) [Ս]/թ–ի մարտի 25–ին ժամը 22։15–ին ոստ. Քանաքեռ–Զեյթունի բաժնի ավտոկայանատեղում զննեցի Սամվել Վարդանյանի կողմից վարած «Ֆոլցվագեն Ջետտա» մակնիշի 33 TP 715 պ/հ–ի ավտոմեքենան։ Ըստ Էդգար Աշոտի Զարգարյանի` նշված ավտոմեքենայի մեջ հայտնաբերված փաթեթի մեջ կանաչավուն խոտանման զանգվածը հանդիսանում է կանեփ, որը պատկանում է իրեն և Սամվել Վարդանյանին», ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչության 2015 թվականի մարտի 26–ի թիվ 72Ք–15 փորձագիտական եզրակացությամբ, որի հետևությունների համաձայն` «(…) Փորձաքննությանը ներկայացված բուսական ծագմամբ 2,83 գրամ հաստատուն քաշով նյութը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց։ Փորձաքննությանը ներկայացված բուսական ծագմամբ 0,38 գրամ հաստատուն քաշով նյութը հանդիսանում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց», ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի մարտի 30–ի թիվ 0178 փորձագիտական եզրակացությամբ, որի հետևությունների համաձայն` «(…) 26.03.2015թ. Սամվել Մերուժանի Վարդանյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվեցին կանաբինոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդներ», ՀՀ ԱՆ «Նարկոլոգիական հանրապետական կենտրոն» ՓԲԸ–ի 2015 թվականի մարտի 30–ի թիվ 0179 փորձագիտական եզրակացությամբ, որի հետևությունների համաձայն`«(…) 26.03.2015թ. Էդգար Աշոտի Զարգարյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվեցին կանաբինոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդներ», այնպես էլ ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքով. «Ես իմ հեռախոսահամարից զանգահարեցի Սամվելի 099-18-44-40 հեռախոսահամարին և ասացի, որ կա կարող է գալ մեր շենքի բակ, եթե մեքենայով է գնանք վերցնենք: Սամվելը իր Ֆոլցվագեն ջետա ավտոմեքենայով որոշ ժամանակ հետո եկավ մեր բակ, ես նրան ասացի, որ ավելի լավ է յուրաքանչյուրս 7500 դրամ դնենք և միասին գնենք մեկ փաթեթ, քանի որ երկուսս էլ մեր անձնական օգտագործման համար ենք ցանկանում գնել: (…) Ես գնացել և նստել եմ Սամվելի ավտոմեքենան, որտեղ ինչ որ թղթի մեջ առանձնացրեցի որոշակի չափով գնված մարիխուանայից և պահեցի մոտս, որպեսզի այդ պահին օգտագործենք երկուսով, իսկ մյուս մասը տոպրակով [դրեցի] իմ նստատեղին, որպեսզի հետո կիսենք» և Սամվել Վարդանյանի նախաքննական ցուցմունքով. «Որոշ ժամանակ անց ես գնացի Էդգարենց բակ, որտեղ պայմանավորվել ենք, որ յուրաքանչյուրս նախքան գնալը 7500 ՀՀ դրամ դնենք և մարիխուանա թմրամիջոց գնենք, որը պետք է կիսեինք երկու հավասար մասի»։
Այսինքն, Դատարանը հաստատված է համարում ինչպես ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի կողմից, այնպես էլ Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի կողմից իրենց մեղսագրվող արարքների կատարումը։
18. Պատասխանելով սույն դատավճռի 11–րդ կետի «դ» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
Ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի մեղավորությունն իրեն վերագրվող արարքներում հիմնավորված համարելու համար անհրաժեշտ` ապացուցողական «հիմնավոր կասկածից վեր» շեմի հաղթահարումը հիմնված է ոչ միայն օբյեկտիվ փաստական տվյալների հիման վրա, մասնավորապես` «Արմենտել» և «Ղ–Տելեկոմ» ՓԲ ընկերություններից ստացված հեռախոսային խոսակցությունների վերծանումներով, որոնք զննվել են 2015 թվականի մայիսի 11–ին, քննիչի կողմից կազմված 2015 թվականի մայիսի 12–ի արձանագրությամբ ուսումնասիրվել են և ճանաչվել այլ փաստաթուղթ 2015 թվականի մայիսի 15–ին, այլ նաև ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ. «զանգահարեցի Տիգրանի 077-21-24-27 համարին, նրան հարցրեցի դվիժենի կա, թե՝ոչ, քանի որ ես նրան ամեն անգամ զանգելուց մարիխուանա ձեռք բերելու համար այդ ձեվ ենք հարց ձևակերպում, նա էլ ինձ պատասխանեց, որ կա, ես էլ ասացի երեկոյան տուն արի: (…) Բացի այս դրվագից ես ևս 3 անգամ 15.000 ՀՀ դրամով նույն քանակության մարիխուանա եմ գնել Տիգրանից, իսկ 1 անգամ էլ նա ինձ սիգարետի մեջ լցված վիճակում հյուրասիրել է և միասին ծխել ենք: (…) դրանից հետո ես կրկին տարբեր օրերի ընթացքում զանգահարել եմ Տիգրանին և թմրամիջոց ուզել իրենից, սակայն նա պատասխանում էր, որ չունի և պատճառաբանում էր, որ չունի քանի որ այն անձինք ումից ինքը ձեռք է բերում Հայաստանում չեն», ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ. «Ես ճիշտ է Էդգար Զարգարյանին նշված անգամները 15.000 ՀՀ դրամով վաճառել եմ մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, ինձ լիովին մեղավոր եմ ճանաչում առաջադրված մեղադրանքում, սակայն ես այդ մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը 15.000 ՀՀ դրամով ձեռք եմ բերել Աբովյան քաղաքի բնակիչ Ֆելիքսից /Ֆելոյից/, որը մոտ 34-37 տարեկան է, աշխատում է «Կինգ դելքուս» տաքսի ծառայությունում որպես տաքսու վարորդ: (…) Այս դեպքից բացի Ֆելոյից մարիխուանա գնել եմ 4-5 անգամ յուրաքանչյուր անգամ երկու նույն չափի պոլիէթիլենային տոպրակ, յուրաքանչյուր տոպրակի համար վճարելով 15.000 ՀՀ դրամ» (Ընդ որում, վերջինս մասնակիորեն վերահաստատվել է նաև դատաքննության ընթացքում):
Հիշյալ փաստական տվյալների համացության հիման վրա ըստ էության բացակայում է ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանին առաջադրված մեղադրանքի ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած, որի հիման վրա Դատարանը ողջամտորեն գտնում է, որ «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշով հիմնավորված է ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի մեղքն իր կողմից չորս դրվագով կատարված արարքներում։
Այսինքն, Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված է Տիգրան Հարությունյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով, (չորս դրվագով) իրացնելու նպատակով թմրամիջոցների ապօրինի ձեռքբերման մեջ` 2015 թվականի փետրվարի 2–ին, փետրվարի 15–ին, մարտի 11–ին և մարտի 25–ին։
Անդրադառնալով ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի մեղավորության հարցին` իրենց առաջադրված մեղադրանքներում, Դատարանը գտնում է, որ ի թիվս անձնական խուզարկության ենթարվելու վերաբերյալ զննության արձանագրության, ավտոմեքենայի զննության վերաբերյալ արձանագրության, հեռախոսային խոսակցությունների վերծանումների զննության վերաբերյալ կազմված արձանագրության, այն նաև հիմնավորված է հաշվի առնելով Էդգար Զարգարյանի նախաքննական ցուցմունքն այն մասին, որ. «Ցուցմունք եմ տալիս այն մասին, որ ինձ պարզաբանվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268 հոդվածի 1-ին մասով ինձ առաջադրված մեղադրանքի էությունը, որը ինձ համար պարզ է և հասկանալի: Ես ինձ լիովին մեղավոր եմ ճանաչում առաջադրված մեղադրանքում և զղջացել եմ կատարածս արարքի համար», Սամվել Վարդանյանի նախաքննական ցուցմունքը. «Ցուցմունք եմ տալիս այն մասին, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268 հոդվածի 1-ին մասով ինձ առաջադրված մեղադրանքի էությունն ինձ համար պարզ է և հասկանալի: Առաջադրված մեղադրանքում ես ինձ լիովին մեղավոր եմ ճանաչում և զղջացել եմ կատարածս արարքի համար», դատաքննության ընթացքում այդ կապակցությամբ վերահաստատված միևնույն դիրքորոշումը։
Այսինքն, Դատարանը գտնում է, որ ապացուցված է ինչպես ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանի, այնպես էլ ամբաստանյալ Սամվել Վարդանյանի մեղավորությունը 2015 թվականի մարտի 25–ին առանց իրացնելու նպատակի զգալի չափերով թմրամիջոցների ապօրինի ձեռք բերման համար։
19. Դատարանն ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանին, Սամվել Վարդանյանին և Տիգրան Հարությունյանին մեղսագրվող արարքների իրավական որակումն իրավաչափ համարելով՝ գտնում է, որ անհրաժեշտ է անդրադառնալ ամբաստանյալներին մեղսագրվող արարքների համար պատժի նշանակման հետ կապված իրավական հարցերի հետևյալ խմբին.
ա) ապացուցված է արդյո՞ք Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի և Տիգրան Հարությունյանի պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների առկայությունը.
բ) ենթակա են արդյո՞ք պատժի Էդգար Զարգարյանը, Սամվել Վարդանյանը և Տիգրան Հարությունյանն իրենց կատարած հանցանքների համար.
գ) ի՞նչ պատիժ պետք է նշանակվի Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի և Տիգրան Հարությունյանի նկատմամբ.
դ) Էդգար Զարգարյանն, Սամվել Վարդանյանն և Տիգրան Հարությունյանն արդյո՞ք պետք է կրեն իրենց նկատմամբ նշանակված պատիժը.
20. Անդրադառնալով սույն որոշման նախորդ կետով բարձրացված իրավական հարցերին` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ Սահմանադրության 71–րդ հոդվածի 1–րդ մասի համաձայն`
«1. Հանցանք կատարած անձի պատժի հիմքը նրա մեղքն է:
2. Օրենքով սահմանված պատիժը, ինչպես նաեւ նշանակված պատժատեսակը եւ պատժաչափը պետք է համաչափ լինեն կատարված արարքին»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10–րդ հոդվածի համաձայն`
«Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը եւ քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ եւ բավարար լինեն նրան ուղղելու եւ նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
(…)»
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61–րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը եւ չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով եւ բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը եւ պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասն ամրագրում է պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների ոչ սպառիչ ցանկը, այն է`
«(…)
9) մեղայականով ներկայանալը, հանցագործությունը բացահայտելուն, հանցագործության մյուս մասնակիցներին մերկացնելուն, հանցագործությամբ ձեռք բերված գույքը որոնելուն աջակցելը։
(…)»:
21. Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) [Պ]ատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերանշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) [Պ]ատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն»։
22. Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ, ինչի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման 39–րդ կետում հայտնել է հետևյալը.
«(…) Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
(…)
Այսպիսով, նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցերի վերաբերյալ մանրամասն տե՛ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։
(…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն»։
23. Պատասխանելով սույն դատավճռի 19–րդ կետի «ա» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում արձանագրել ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի և Տիգրան Հարությունյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող, ծանրացնող ներքոշարադրյալ հանգամանքները` դրանց առկայության դեպքում.
Այսպես, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումները համադրելով սույն դատավճռում արձանագրված փաստական տվյալների հետ` Դատարանն ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի որպես պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտարկում այն, որ առաջադրված մեղադրանքում նրանք նախաքննության ընթացքում իրենց լիովին մեղավոր են ճանաչել և տվել խոստովանական ցուցմունքներ, որպիսի դիրքորոշումը նաև վերահաստատել են դատական քննության ընթացքում` այդ կերպով աջակցելով հանցագործության բացահայտմանը։
Դատարանն արձանագրում է, որ քրեական գործով ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող, իսկ ամբաստանյալ Տիգրան Հարությանի դեպքում` ինչպես պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող, այնպես էլ ծանրացնող հանգամանքներ բացակայում են։
Բացի այդ, Դատարանն արձանագրում է որ որպես ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի և Տիգրան Հարությունյանի անձը բնութագրող տվյալ է ենթակա դիտարկման նրանցից յուրաքանչյուրի վերաբերյալ տրված բնութագիրը։
Միևնույն ժամանակ, որպես ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի, Տիգրան Հարությունյանի անձը բնութագրող տվյալ է ենթակա դիտարկման այն, որ նրանք դատապարտված չեն եղել կամ չունեն դատվածություն, այսինքն` նախկինում արատավորված չեն եղել։
24. Պատասխանելով սույն դատավճռի 19–րդ կետի «բ» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել, որ այն դեպքում, երբ հաստատված է համարվում անձի կողմից քրեական օրենքով արգելված հանցանքի կատարման փաստական հանգամանքը, ապա անհրաժեշտություն է առաջանում կյանքի կոչել քրեական իրավունքի հիմքում ընկած պատասխանատվության անխուսափելիության սկզբունքը (նպատակ ունենալով վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել հանցանք կատարած անձին և կանխել հետագա հանցագործությունների կատարումը` հանցավորի մոտ ձևավորելով իրավահպատակ վարքագիծ և ապահովելով նրա վերասոցիալականացումը հասարակությունում), բացառությամբ այն դեպքերի, երբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասում նախատեսված մեխանիզմների ուժով անձը կարող է ենթակա չլինել պատժի օրենքի ուժով (Ex lege):
Համադրելով վերոնշյալ դիրքորոշումը` ամբաստանյալներ էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի կողմից առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի թմրամիջոցներ ձեռք բերելու հաստատված փաստական հանգամանքի հետ, ինչպես նաև Տիգրան Հարությունյանի կողմից իրացնելու նպատակով ապօրինի թմրամիջոցներ ձեռք բերելու հաստատված փաստական հանգամանքի հետ (4 դրվագով), Դատարանն արձանագրում է, որ առկա է անհրաժեշտություն կատարված հանցանքների կապակցությամբ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, ամբաստանյալներին ուղղելու և հետագա հնարավոր հանցագործությունները կանխելու համար, այդ կերպ նպաստելով նրանց իրավահպատակ վարքագծի ձևավորմանը և վերասոցիալականացմանը հասարակությունում։ Միևնույն ժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով օրենքի ուժով պատժի ենթակա չլինելու հիմքերը բացակայում են։
Այսինքն, Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանը և Սամվել Վարդանյանը ենթակա են պատժի` առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի թմրամիջոցներ ձեռք բերելու հանցանքի կատարման համար, իսկ Տիգրան Հարությունյանը` իրացնելու նպատակի ապօրինի թմրամիջոցներ ձեռք բերելու հանցանքի կատարման համար (4 դրվագով)։
25. Պատասխանելով սույն դատավճռի 19–րդ կետի «գ» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266–րդ հոդվածի 1–ին մասով սահմանված հանցանքի համար նախատեսված է բացառապես ազատազրկում պատիժը` երեքից յոթ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1–ին մասով սահմանված հանցանքի համար նախատեսված են պատժի հետևյալ տեսակներ` կալանք՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում՝ առավելագույնը մեկ տարի ժամկետով:
26. Սույն դատավճռում շարադրված իրավադրույթների, դրանց վերլուծության արդյունքում ձևավորված դատողությունների և պատժի նշանակման վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Էդգար Զարգարյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում` նրա կատարած կոնկրետ արարքը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հանցանքը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, դրանք համադրելով սույն դատավճռում արձանագրված՝ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների հետ, ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1–ին մասի սանկցիայով նախատեսված նվազ խիստ պատժատեսակ` կալանք կիրառելու միջոցով հնարավոր է ապահովել պատժի նպատակների իրացվելիությունը։
Հիշյալ հանգամանքների համակողմանի ուսումնասիրման արդյունքում` Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին համապատասխան` Էդգար Զարգարյանի նկատմամբ որպես պատիժ պետք է նշանակել կալանքը` երկու ամիս ժամկետով։
Սույն դատավճռում շարադրված իրավադրույթների, դրանց վերլուծության արդյունքում ձևավորված դատողությունների և պատժի նշանակման վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Սամվել Վարդանյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում` նրա կատարած կոնկրետ արարքը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հանցանքը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, դրանք համադրելով սույն դատավճռում արձանագրված՝ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների հետ, ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1–ին մասի սանկցիայով նախատեսված նվազ խիստ պատժատեսակ` կալանք կիրառելու միջոցով հնարավոր է ապահովել պատժի նպատակների իրացվելիությունը:
Հիշյալ հանգամանքների համակողմանի ուսումնասիրման արդյունքում` Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին համապատասխան` Սամվել Վարդանյանի նկատմամբ որպես պատիժ պետք է նշանակել կալանքը` երկու ամիս ժամկետով։
Սույն դատավճռում շարադրված իրավադրույթների, դրանց վերլուծության արդյունքում ձևավորված դատողությունների և պատժի նշանակման վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի կատարած (4 դրվագ) հանցագործությունների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այդ թվում` նրա կատարած յուրաքանչյուր կոնկրետ արարքը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հանցանքը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, դրանք համադրելով սույն դատավճռում արձանագրված՝ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում՝ Դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1–ին մասի սանկցիայով նախատեսված միակ պատժատեսակ` ազատազրկումը կիրառելու միջոցով հնարավոր է ապահովել պատժի նպատակների իրացվելիությունը:
Հիշյալ հանգամանքների համակողմանի ուսումնասիրման արդյունքում` Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին համապատասխան` Տիգրան Հարությունյանի նկատմամբ յուրաքանչյուր դրվագով որպես պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկում` հինգ տարի ժամկետով, որոնք ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66–րդ հոդվածի համաձայն, հանցանքների համակցությամբ մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է պետք նշանակել ազատազրկում` 5 տարի ժամկետով։ Ընդ որում, այդ ժամկետը հաշվարկելիս պետք է նկատի ունենալով, որ այդ ժամկետի մեջ է ենթակա հաշվակցման նաև ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի կալանքի տակ գտնվելու ժամանակահատվածը` սկսած 2015 թվականի մարտի 27–ից։
27.Պատասխանելով սույն դատավճռի 19–րդ կետի «դ» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին` Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիu դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները (…)»:
Վերոնշյալ քրեաիրավական նորմը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքում բազմիցս վերլուծության է ենթարկվել մի շարք` թիվ ԵԱԴԴ/0034/01/12, ԼԴ/0093/01/12, ՏԴ/0018/01/13, ԵԿԴ/0096/01/13, ԵԿԴ/0252/01/13, ԵՄԴ/0027/01/14, ԳԴ/0014/01/14, ՍԴ/0204/01/13 որոշումներում և մշտապես վերահաստատվել դիրքորոշումն առ այն, որ առանց պատիժը փաստացի կրելու անձի ուղղվելու հնարավորության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների, հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի համակողմանի ու ամբողջական գնահատման վրա։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանն այն կիրառելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով` նպատակ ունենալով ապահովելու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում թվարկված պատժի նպատակների իրացվելիությունը։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Սեյրան Աղախանյանի գործով 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի թիվ ԱՎԴ/0082/01/12 որոշման 19-րդ կետում արձանագրել է. «(…) յուրաքանչյուր գործով նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների (կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափ, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճան, հանցագործության կատարման եղանակ և այլն), պետք է բազմակողմանի վերլուծության ու գնահատման ենթարկի հանցավորի անձը։ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ պատասխանատվության և պատժի անհատականացման և հետևաբար նաև նշանակված պատժի կրման հարցի լուծման համար էական նշանակություն ունեն հանցավորի անձի ոչ միայն ֆիզիկական ու հոգեկան, այլև սոցիալական առանձնահատկությունների վերաբերյալ փաստական տվյալները։ Հետևաբար, հանցավորի պատասխանատվությունն ու պատիժն անհատականացնելիս և նշանակված պատիժը փաստացի կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը պետք է ուսումնասիրի հանցավորի ընտանեկան դրության, նրա խնամքին այլ անձանց առկայության, սոցիալական միջավայրում նրա զբաղեցրած տեղի ու դիրքի, սոցիալական միջավայրում նրա ունեցած բնութագրի և մի շարք այլ հանգամանքների վերաբերյալ փաստական տվյալները։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Ջոն Շիրվանյանի և Արսեն Մուրադյանի վերաբերյալ գործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18–ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0091/01/14 որոշման 13–րդ կետում հայտնել է. «Հանցավորի անձը դրականորեն բնութագրող սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկանիշները, հանցագործությունից հետո դրսևորած դրական վարքագիծը (կատարվածի համար զղջալը, ճշմարտացի ցուցմունքներ տալը, քննությանը չխոչընդոտելը, պատճառված վնասը հատուցելը և այլն) կարող են վկայել, որ պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից բացակայում է պատիժը փաստացի կրելու անհրաժեշտությունը։ Այլ խոսքով` հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները բացահայտելու և օբյեկտիվորեն հաշվի առնելու դատարանի պարտականությունն ուղղակիորեն բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի տրամաբանությունից, որի համաձայն՝ պատժի նպատակը, սոցիալական արդարությունը վերականգնելուց բացի, դատապարտյալի ուղղումն է և նոր հանցագործությունների կանխումը»։
28. Սույն դատավճռի նախորդ կետում վկայակոչված իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո` Դատարանը համակողմանիորեն ուսումնասիրելով ամբաստանյալների անձը, այդ թվում` նրանց անձը դրականորեն բնութագրող սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկանիշները, հանցագործությունից հետո դրսևորած վարքագիծը, Դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
Նկատի ունենալով ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի և Տիգրան Հարությունյանի կողմից քրեական օրենքով արգելված արարքի կատարման եղանակը, բնույթը, հանրային վտանգավորության աստիճանը, դրսևորած վարքագիծը, առողջական վիճակը, Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալների նկատմամբ ազատությունը սահմանափակելու ձևով կիրառման ենթակա քրեաիրավական ներգործության միջոցներն անմիջականորեն չպետք է ներգործեն ամբաստանյալների նկատմամբ, քանի որ Դատարանի մոտ առկա է վստահություն և համոզվածություն առ այն, որ նշանակված պատժատեսակների կիրառման արդյունքում ակնկալվող պատժի նպատակների իրագործումը հնարավոր է նաև առանց նշանակված պատժատեսակները կրելու։
Այսինքն, Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալների նշանակված պատժատեսակների կանխարգելիչ (պրևենտիվ) բնույթը կարող է հաղթահարված համարվել նաև ազատությունից զրկելու ձևով արտահայտված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու և փորձաշրջան սահմանելու միջոցով։
Մասնավորապես, ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով Դատարանի հիշյալ եզրահանգումը պայմանավորված է այնպիսի հանգամանքներով, ինչպիսիք են` նրանց դրական բնութագրվելը, երիտասարդ լինելը, կատարած արարքի նկատմամբ ունեցած բացասական վերաբերմունքը, անկեղծորեն զղջալը կատարված արարքի համար, հանցագործությունից հետո դրսևորած դրական վարքագիծն արտահայտված պարտաճանաչ կերպով դատական նիստերին ներկայանալու, իր նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը չխախտելու ձևով։
Ուստի, այդ հանգամանքների համակցությունը Դատարանի մոտ ձևավորվել է համոզվածությունն և վստահությունն առ այն, որ կալանք պատժատեսակի նպատակներին կարելի է հասնել առանց այն փաստացիորեն (ռեալ) կրելու։
Միևնույն ժամանակ, ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի և Սամվել Վարդանյանի հետագա վարքագծի վերահսկողությունն ապահովելու նպատակով Դատարանը գտնում է, որ պետք է սահմանել փորձաշրջան մեկ տարի ժամկետով` վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի պետական ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա։
Ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով Դատարանի հիշյալ եզրահանգման համար որպես ելակետ հիմք է ընդունվել նրա ծանր հիվանդություններով տառապելու փաստական հանգամանքը։ Մասնավորապես, Դատարանը գտնում է, որ այդ հիվանդությունների առկայությունը, որոնք հանգեցրել են նրա կողմից նույնիսկ ինքնուրույն տեղաշարժվելու անհնարինության, ինքնին արդեն իսկ վկայում են նրա հետագա բացասական վարքագծի դրսևորման ռիսկերի ըստ էության բացակայության մասին։ Ուստի, Դատարանի մոտ ձևավորվել է համոզվածություն և վստահություն առ այն, որ ազատազրկում պատժատեսակի նպատակներին կարելի է հասնել առանց այն փաստացիորեն (ռեալ) կրելու։
Միևնույն ժամանակ, ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի հետագա վարքագծի վերահսկողությունն ապահովելու նպատակով Դատարանը գտնում է, որ պետք է սահմանել փորձաշրջանի հինգ տարի ժամկետով` վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի պետական ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա։
Այսպիսով, Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա ամբաստանյալներ Էդգար Զարգարյանի, Սամվել Վարդանյանի և Տիգրան Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին, որը տվյալ դեպքում նաև բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից:
29. Նկատի ունենալով, որ սույն քրեական գործով բացակայում է քաղաքացիական հայց, պատճառված վնաս, ուստի Դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360–րդ հոդվածում նախատեսված այդ հարցերին չի անդրադառնում։
Անդրադառնալով ամբաստանյալ` Էդգար Զարգարյանի նկատմամբ կիրառված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցի հարցին` Դատարանը գտնում է, որ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելն այն պետք է թողնել անփոփոխ` դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում ամբաստանյալի դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:
Անդրադառնալով ամբաստանյալ` Սամվել Վարդանյանի նկատմամբ կիրառված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցի հարցին` Դատարանը գտնում է, որ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելն այն պետք է թողնել անփոփոխ` դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում ամբաստանյալի դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Տիգրան Հարությունյանի նկատմամբ կիրառված կալանավորում խափանման միջոցի հարցին` Դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 374–րդ հոդվածով` նրան ազատում է կալանքից։ Սակայն, մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պետք է կիրառել ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը` դատական ակտի հնարավոր բողոքարկման դեպքում ամբաստանյալի դատավարական պարտականությունների պատշաճ կատարումն ապահովելու համար:
Անդրադառնալով քրեական գործով որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված 2.83 և 0.38 գրամ քաշերով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցների և կաթոցիչի տնօրինման հարցին` Դատարանը գտնում է, որ սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո դրանք պետք է ոչնչացնել։
Դատարանը նաև գտնում է, որ դատական ծախսերի հարցը պետք է համարել լուծված, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսը բացակայում է։
Միևնույն ժամանակ, Դատարանն արձանագրում է, որ առկա չէ որևէ հիմք` ամբաստանյալների նկատմամբ հարկադիր բուժում կամ խնամակալություն նշանակելու համար, գործով բռնագանձման ենթակա գույք չկա:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 365-րդ, 369-372-րդ հոդվածներով` Դատարանը`

ՎՃՌԵՑ`

Էդգար Աշոտի Զարգարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել կալանք` 2 (երկու) ամիս ժամկետով։
Սամվել Մերուժանի Վարդանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել կալանք` 2 (երկու) ամիս ժամկետով։
Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 4 (չորս) տարի ժամկետով։
Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 4 (չորս) տարի ժամկետով։
Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 4 (չորս) տարի ժամկետով։
Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1–ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 4 (չորս) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66–րդ հոդվածի համաձայն, հանցանքների համակցությամբ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 5 (հինգ) տարի ժամկետով։
Էդգար Աշոտի Զարգարյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 (մեկ) տարի ժամկետով, վարքի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի պետական ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա։
Սամվել Մերուժանի Վարդանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 (մեկ) տարի ժամկետով, վարքի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի պետական ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա։
Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 5 (հինգ) տարի ժամկետով, վարքի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ պրոբացիայի պետական ծառայության համապատասխան ստորաբաժանման վրա։
Էդգար Աշոտի Զարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված ստորագրությունը` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Սամվել Մերուժանի Վարդանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված ստորագրությունը` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Տիգրան Ալֆրեդի Հարությունյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը փոփոխել, նրա նկատմամբ մինչև սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը որպես խափանման միջոց ընտրել ստորագրությունը` չհեռանալու մասին, և նրան անհապաղ ազատել կալանքից։
Սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված 2.83 և 0.38 գրամ քաշերով մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցները և կաթոցիչը ոչնչացնել։
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ