Գործ No ԵԱՔԴ/0202/01/14

ԴԱՏԱՎՃԻՌ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

09 մարտի 2015թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը

նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Օ.Կիրակոսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.Առաքելյանի
պաշտպան Հ.Իսրայելյանի

Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, արագացված դատաքննության կարգով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Գարիկ Պարունակի Օհանյանի` ծնված 12.10.1976թ., ազգությամբ հայ, քաղաքացիություն չունի, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում դատված, դատվածությունը չմարված, ՌԴ քրեական օրենսգրքի 161-րդ հոդվածի 2-րդ մասի Գ կետով, 131-րդ հոդվածի մասի 1-ին մասով, 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 3 տարի 6 ամիս ժամկետով, չամուսնացած, հաշվառված ք.Երևան Երվանդ Քոչարի փ. 21շ. 69 բնակարան, փաստ. ք. Երևան Խաղաղ Դոնի 21շ. 271 բն.
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը
2014 թվականի նոյեմբերի 12-ին հարուցվել է թիվ 09132814 քրեական գործը:
2014 թվականի նոյեմբերի 13-ին Գ.Օհանյանը ձերբակալվել է:
2014 թվականի նոյեմբերի 24-ին Գարիկ Օհանյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով` ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը, հայտարարվել է հետախուզում:
2014 թվականի նոյեմբերի 27-ին Գարիկ Օհանյանը հայտնաբերվել է, նույն օր նրան մեղադրանք է առաջադրվել և որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը վերահաստատվել է:
2014 թվականի դեկտեմբերի 23-ին թիվ 09132814 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:

Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Գարիկ Օհանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով, մեղադրանք է առաջադրել այն արարքի համար, որ ՙ նա 2014թ. նոյեմբերի 12-ին ժամը 12:00-ի սահմաններում, այցելել է Էդգար Արշակի Գևորգյանի` Երևան քաղաքի Գոգոլի 5ա շենքի 50-րդ բնակարան, որտեղ միասին օգտագործել են ոգելից խմիչք և ժամանակ անցկացրել: Այնուհետև Գ.Օհանյանը Է Գևորգյանի հետ փոխադարձ համաձայնության գալով կապկպված վիճակում սեռական հարաբեություն ունենալու վերաբերյալ, վզնոցով և շապիկով կապել է վերջինիս ձեռքերն ու ոտքերը և օգտագործելով վերջինիս անօգնական վիճակը, կոկորդը բռնելու, խեղդելու և որպես զենք օգտագործվող խոհանոցային դանակի սպառնալիքվ` Է.Գևորգյանի կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով, Գ.Օհանյանը սեղանի վրայից ավազակությամբ հափշտակել է զգալի չափի` 265.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙՖուջիցու՚ տեսակի նոթբուք համակարգիչն ու 85.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙՆոկիա՚ տեսակի բջջային հեռախոսը և դիմել փախուստի՚:

Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Գարիկ Օհանյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ առաջադրված մեղադրանքը պարզ է, համաձայն է առաջադրված մեղադրանքին, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր` պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել է նաև ամբաստանյալի պաշտպան Հ.Իսրայելյանը
Մեղադրող Ա.Առաքելյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Տուժող Էդգար Գևորգյանը պատշաճ ծանուցված լինելով դատական նիստի օրվա և տեղի մասին մասին դատական նիստին չի ներկայացել, դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել և գրավոր դիմում է ներկայացրել դատարան, որ ամբաստանյալից որևէ բողոք կամ գույքային վնասի հատուցման պահանջ չունի իրեն պատճառված գույքային վնասը լիովին վերականգնվել է:
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Գարիկ Օհանյանի մեղավորությունը ավազակություն առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով, որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ ուրիշի գույքը հափշտակելու նպատակով հարձակում կատարելու մեջ, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Ամբաստանյալ Գարիկ Օհանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, լիովին հատուցել է է տուժողին հանցագործության հետևանքով անմիջակաորեն պատճառված գույքային վնասը:
Դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում պահվող խոհանոցային դանակը պետք է ոչնչացնել, իսկ շապիկը, վզնոցը և ՙՆոկիա՚ տեսակի բջջային հեռախոսը վերադարձնել տուժող Է.Գևորգյանին:
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար:
Դատարանն արձանագրում է, որ առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ, քանի որ ամբաստանյալ Գարիկ Օհանյանը նախկինում դիտավորյալ հանցագործություն կատարելու համար դատվածություն ունենալով, դարձյալ կատարել է դիտավորյալ հանցագործություն:
Նշված պայմաններում պատիժ նշանակելիս դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասի կանոններով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` (...) հանցագործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` դատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...):
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 134-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ և 3754-րդ, 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`


ՎՃՌԵՑ

Գարիկ Պարունակի Օհանյանին մեղավոր ճանաչել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով, նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Գարիկ Պարունակի Օհանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը թողնել անփոփոխ :
Պտժի սկիզբը հաշվել 2014 թվականի նոյեմբերի 27-ից:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի քննչական բաժնում պահվող խոհանոցային դանակը դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ոչնչացնել, իսկ շապիկը, վզնոցը և ՙՆոկիա՚ տեսակի բջջային հեռախոսը վերադարձնել տուժող Է.Գևորգյանին:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ