Գործ No ԵԱՔԴ/0188/01/14

ԴԱՏԱՎՃԻՌ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՙ10՚ փետրվարի 2015թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը

նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Օ.Կիրակոսյանի
Շ.Վանոյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Է.Պետրոսյանի
պաշտպան Դ.Սարգսյանի
տուժող Մ.Մարտիրոսյանի

Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Վալերի Յուրիի Դավիդյանի /ծնված 12.06.1973թ., ազգությամբ հայ, քաղաքացիություն չունի, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատում, ամուսնացած, բնակվողª ք.Ստեփանավան, Մաշտոցի փողոց 43 տանը, նախկինում դատված,
1.13.03.1995 թվականին Ստեփանավանի շրջանային ժողովրդական դատարանի կողմից նախկին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 87-րդ հոդվածի 2-րդ մասով դատապարտվել է ազատազրկման 4 տարի ժամանակով: Նույն դատարանի 30.04.1997 թվականի որոշմամբ կիրառվել է ՙՀամաներում հայտարարելու մասին՚ ՀՀ ԱԺ որոշումը և պատժի չկրած մասից` /2 տարի 9 ամիս 16 օր/ ազատվել է վաղաժամկետ:
2.19.01.1998 թվականաին Ստեփանավանի շրջանային դատարանի կողմից նախկին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 222-րդ հոդվածի 1-ին մասով դատապարտվել է տուգանքի 20.000 ՀՀ դրամի չափով:
3.05.04.1999թվականաին Լոռու մարզի առաջին ատյանի դատարանի կողմից ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 15-88-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 88-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 86-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 232-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով դատապարտվել է ազատազրկման 10 տարի ժամանակով: Նույն դատարանի 01.08.2003 թվականի որոշմամբ ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 15-88-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, 88-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, 86-րդ հոդվածի 2-րդ մասը և 232-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետը համապատասխանեցվել է գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 236-րդ հոդվածի 1-ին մասին, 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասին, 34-175-րդ հոդվածի 3-րդ մասին, 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասին և 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով նշանակվել պատիժ ազատազրկում 9 տարի ժամանակով: Պատժի կրումից ազատվել է 07.11.2003 թվականին` 3 տարի 10 ամիս 26 օր վաղաժամկետ:
4.10.02.2006 թվականին Լոռու մարզի առաջին ատյանի դատարանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածով սահմանված կարգով դատապարտվել է ազատազրկման 7 տարի ժամանակով, վերաորակում` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կիրառմամբ, 177-րդ 2-րդ կետի 1-ին մասով և 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, պատիժ է սահմանվել ազատազրկում 6 տարի ժամկետով: Պատժից ազատվել է 26.07.2011 թվականին:
5. 2011 թվականի դեկտեմբերի 12-ին ՀՀ Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի ՀՀ քրեական օրենգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 4/չորս/ ամիս ժամանակով, 22.10.2014թ. պատժից պայմանական վաղաժամկետ ազատվել է ունի մեկ ամիս քսան օր չկրած պատիժ/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը
2014 թվականի նոյեմբերի 8-ին հարուցվել է թիվ 14827014 քրեական գործը£
2014 թվականի նոյեմբերի 11-ին Վալերի Դավիդյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով` ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
2014 թվականի դեկտեմբերի 4-ին թիվ 14827014 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:

Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Վալերի Դավիդյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով, մեղադրանք է առաջադրել այն արարքի համար, որ ՙնա 2014 թվականի նոյեմբերի 08-ին, ժամը 14:30-ի սահմաններում գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով,Երևան քաղաքի Գյուլբենկյան-Ա.Խաչատրյան փողոցների հատման խաչմերուկում ձեռքի ափի հակառակ կողմով հարվածել է Երևան քաղաքի Հ.Էմինի 6 շենքի 14 բնակարանի բնակիչª Միքայել Արգամի Մարտիրոսյանի դեմքի ձախ կողային հատվածին և քաշելով հափշտակել է ձեռքին եղած համակարգչի պայուսակը, որի մեջ եղել է վերջինիս աշխատանքային կատալոգները, տետրերը և երկու հատ սրբիչների նմուշներ և դիմել փախուստի, Մ.Մարտիրոսյանին պատճառելով 7.500 ՀՀ դրամի գույքային վնաս՚:

Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Վալերի Դավիդյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ առաջադրված մեղադրանքը պարզ է, համաձայն է առաջադրված մեղադրանքին, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր` պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել է նաև ամբաստանյալի պաշտպան Դ.Սարգսյանը:
Մեղադրող Է.Պետրոսյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Տուժող Միքայել Մարտիրոսյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել և հայտնել է, որ ամբաստանյալից որևէ բողոք կամ պահանջ չունի:
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Վալերի Դավիդյանի մեղավորությունը` ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն` կողոպուտ կատարելու մեջ, զուգորդված առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ՝ ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները՝ ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Ամբաստանյալ Վալերի Դավիդյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, խնամքին են գտնվում 2001, 2004, 2006, և 2008 թվականներին ծնված չորս մանկահասակ երեխաները, մասնակցել է ԼՂՀ ինքնապաշտպանությանը:
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` դատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...):
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետի համաձայն.
ՙՀանցագործությունների ռեցիդիվը վտանգավոր է համարվում`
1) դիտավորությամբ հանցանք կատարելու դեպքում, եթե անձը նախկինում երկու անգամից ոչ պակաս ազատազրկման է դատապարտվել դիտավորյալ հանցագործության համար.
2) ծանր հանցանք կատարելու դեպքում, եթե անձը նախկինում ազատազրկման է դատապարտվել ծանր կամ առանձնապես ծանր հանցագործության համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1 հոդվածի համաձայն.
ՙ/.../ Հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի երկու երրորդից /.../՚:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին` դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված Մ.Մարտիրոսյանի պայուսակը, խոհանոցային սրբիչը, սպունգը, տետրերը, գրիչները և կատալոգները, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, պետք է վերադարձնել տուժող Միքայել Մարտիրոսյանին:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ, 3754-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`


ՎՃՌԵՑ

Վալերի Յուրիի Դավիդյանին մեղավոր ճանաչել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով, նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 4/չորս/ ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին մասնակիորեն գումարել Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի 12.12.2011թ. դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը և Վալերի Դավիդյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 5 /հինգ/ ամիս ժամկետով:
Պատժի սկիզբը հաշվել 2014 թվականի նոյեմբերի 8-ից:
Վալերի Դավիդյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված Մ.Մարտիրոսյանի պայուսակը, խոհանոցային սրբիչը, սպունգը, տետրերը, գրիչները և կատալոգները, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, վերադարձնել տուժող Միքայել Մարտիրոսյանին:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ