Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0134/01/14
Վիճակագրական տողի համար :
11.1
Պատասխանող
Էլզա Մանուչարյան
Արևիկ Շուշանյան
Աղասի Ամոլիկյան
Էլզա Մանուչարյան Սողոմոն
Արևիկ Շուշանյան Ժորա
Աղասի Ամոլիկյան Վանիկ
Յուրի Աթայան Սամվել
Յուրի Աթայան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Գրիշա Մելիք-Սարգսյան
Հենրիկ Տեր-Ադամյան
Կարինե Ղազարյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Սամվել Օհանյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Գրիշա Մելիք-Սարգսյան
Հենրիկ Տեր-Ադամյան
Կարինե Ղազարյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Սամվել Օհանյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2015-01-27 | 12:30 | 1 | Կայացվել է | ||
| Վճռաբեկ | 2014-11-28 | 12:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2014-11-20 | 13:00 | 5 | Կայացել է | ||
| Վճռաբեկ | 2014-11-14 | 15:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-10-29 | 16:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-10-17 | 12:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-10-08 | 15:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2014-09-22 | 12:00 | 5 | Կայացել է |
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն
Գործ. ԵԱՔԴ/0134/01/14
27 հունվարի 2015թ. ք.Երևան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ. ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա.ԴՈԼԻՆՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆՆԵՐ` Կ.ՔԱՄԱԼՅԱՆԻ
Մ.ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼՆԵՐ` Է.ՄԱՆՈՒՉԱՐՅԱՆԻ
Ա.ՇՈՒՇԱՆՅԱՆԻ
Ա.ԱՄՈԼԻԿՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով մեղադրող Ա.Դոլինյանի և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքները` քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` երկու դրվագով, Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճռի դեմ.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1/. Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
28.04.2014թ. ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցվել է թիվ 09114914 քրեական գործը:
28.04.2014թ. Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը չհեռանալու մասին:
05.05.2014թ. Արևիկ Շուշանյանը թիվ 09114914 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Արևիկ Շուշանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ իր ամուսին, <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափի <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, գործելով թմրամիջոց ձեռք բերող Յու.Աթայանի շահերից, վերջինիս փոխանցելու նպատակով 2014թ. ապրիլի 27-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված առարկա խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց, որը լցրել է <<Ակբար>> ապրանքանիշի թեյի մեկանգամյա օգտագործման բարձիկների մեջ:
Այնուհետև, նույն դիտավորությամբ 2014թ. ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Աղասի Ամոլիկյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափի 0.114 գրամ հաստատուն քաշով <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ, որոնք խառնելով ծիրանի հյութի հետ լցրել է Ջերմուկի 1 լիտր տարողության պլաստմասսե տարայի մեջ և վերոհիշյալ <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցի հետ միասին տեղավորելով Յու.Աթայանին ուղարկվող հանձնուքի մեջ 28.04.2014թ. փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Սերյոժայի Եսայանին <<Կոշ>> ՔԿՀ տեղափոխելու և Յու.Աթայանին հանձնելու համար, սակայն 28.04.2014թ. վերոհիշյալ թմրամիջոցները Ս.Եսայանի մոտից հայտնաբերվել և ոստիկանության աշխատակիցների կողմից առգրավվել են:
20.05.2014թ. Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը չհեռանալու մասին:
23.05.2014թ. Էլզա Մանուչարյանը թիվ 09114914 քրեական գործըով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
30.06.2014թ. Էլզա Մանուչարյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 2 դրվագով` 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նույն օրը Է.Մանուչարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
Էլզա Մանուչարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 1 տարի առաջ Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերում կանաչի հավաքելու ժամանակ տեսել է կանեփի թփեր, իրացնելու նպատակով քաղելով դրանք տարել է տուն, առանձնացրել տերևները, չորացրել, ապա մանրացնելով ապօրինի պատրաստել է գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց: Այնուհետև <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով 2014թ. փետրվար ամսին գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխելով Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
Բացի այդ, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցից <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. մարտ ամսի սկզբին գործով չպարզված չափով տեղափոխել է Երևան քաղաք և Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
Այնուհետև, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցից <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. ապրիլի 27-ին խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխել է Երևան քաղաք Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
28.07.2014թ. Աղասի Ամոլիկյանը թիվ 09114914 քրեական գործըով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը չհեռանալու մասին:
23.08.2014թ. Արևիկ Շուշանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, նույն օրը Ա.Շուշանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
14.11.2014թ. մեղադրողի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության 3091-րդ հոդվածի կարգով Արևիկ Շուշանյանին և Աղասի Ամոլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Աղասի Ամոլիկյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Յուրի Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, վերջինիս խնդրանքով 28.04.2014թ. Երևան քաղաքի Աբովյան փողոցում, <<Սաս>> սուպերմարկետի հարևանությամբ հանդիպել է քննությամբ չպարզված, իրեն անծանոթ մի կնոջ, նրանից ձեռք բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափի 0.114 գրամ հաստատուն քաշով <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ, այնուհետև փոխադրել դա Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի և 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից փոխանցել է Յու.Աթայանի կնոջը` Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին, վերջինիս միջոցով Յու.Աթայանին փոխանցելու համար:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 20.11.2014թ. դատավճռով դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նա դատապարտվել է ազատազրկման 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 2014թ. փետրվար ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով, 2014թ. մարտ ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով, հանցաքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 6 /վեց/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Կիրառվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել` սահմանելով փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Արևիկ Ժորայի Շուշանյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Կիրառվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:
Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Աղասի Ամոլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Յուրի Սամվելի Աթայանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է 09.02.2009թ. դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` 5 /հինգ/ օրը և Յուրի Աթայանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ 5 /հինգ/ օր:
Յուրի Աթայանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատժի սկիզբը վճռվել է հաշվել 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ից:
2/. Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, փաստարկները և պահանջները.
Վերոհիշյալ դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել մեղադրող Ա.Դոլինյանը և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը` հետևյալ հիմքերի սահմաններում, ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Մեղադրող Ա.Դոլինյանը գտել է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճիռը պատիժների մասերով, մասնավորապես՝ էլզա Մանուչարյանի և Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի անհիմն կիրառման առումով, ենթակա է բեկանման և փոփոխման հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ պատժաչափ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի մասնակցության բնույթն ու աստիճանը։ Ընդհանուր իրավասության դատարանը, քննության առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հնարավորության և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցերը, հանգել է հետևության, որ էլզա Մանուչարյանի և Արևիկ Շուշանյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց վերջիններիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժը փաստացի կիրառելու։ Սակայն ամբաստանյալների նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանի կողմից հաշվի չի առնվել հանցանքի վտանգավորության աստիճանը։
Ինչ վերաբերում է ամբաստանյալների պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներին, ապա, ըստ մեղադրողի, ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի խնամքի տակ մինչև 14 տարեկան երեխայի առկայությունը, իսկ էլզա Մանուչարյանի թոշակառու լինելու հանգամանքները ողջամտորեն չեն նվազեցնում նրանց վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, այլ ավելին, ելնելով այդ
հանգամանքներից, ամբաստանյալները պետք է գիտակցեին իրենց արարքի անօրինական և վտանգավոր բնույթն ու զերծ մնային հանցագործություն կատարելուց, ինչը դատարանի կողմից չի կարող դիտվել որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք։
ՈԻստի վերոգրյալ հանգամանքների համակցության առկայության պայմաններում դատարանի համար առկա չէր որևէ ռեալ նախադրյալ, ինչը վերջինիս մոտ կարող էր համոզմունք ձևավորել, որ ծանր հանցագործություն կատարած ամբաստանյալների ուղղվելը հնարավոր է առանց ազատազրկման ձևով պատիժը փաստացի կրելու։
Հետևաբար, ընդհանուր իրավասության դատարանը Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը կիրառելով՝ խախտել է նույն օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջները, որը հանգեցրել է նյութական իրավունքի խախտմամբ ակնհայտ անհիմն և ապօրինի դատական ակտ կայացնելուն։
Բացի այդ, դատարանն ամբաստանյալներ Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս վերջիններիս անձը բնութագրող տվյալները պատշաճ գնահատականի չի արժանացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների համատեքստում և նրանց նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով սահմանել է ակնհայտ անհամաչափ՝ 2 տարի ժամկետով փորձաշրջան։
Փաստորեն, ամբաստանյալներ Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ կիրառված քրեաիրավական ներգործության միջոցն արդարացի չէ, անհրաժեշտ և բավարար չի կարող լինել սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, նրանց ուղղելու, ինչպես նաև նմանատիպ հանցագործությունները կանխելու համար։
Ամբաստանյալների նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը որևէ բացառիկ հանգամանքով պայմանավորված չէ, չի համապատասխանում նրանց անձը բնութագրող տվյալներին, նրանց կատարած հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին։
Ելնելով վերոգրյալից` մեղադրողը միջնորդել է մասնակիորեն՝ պատժի մասով բեկանել Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի թիվ ԵԱՔԴ/0134/01/14 գործով կայացված դատավճիռը, վերջիններիս նկատմամբ նրանց վերագրվող հանցանքների հոդվածների սանկցիաների շրջանակներում նշանակել առանց ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման համաչափ պատիժ։
Ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը գտել է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.11.2014թ. դատավճռով հաշվի չեն առնվել և չեն գնահատվել պատիժ նշանակելիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացմող հանգամանքները, հանցագործություն կատարելու հանգամանքները, ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի դերը կատարված հանցանքի մեջ, ինչպես նաև պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը։
Ընդհանուր իրավասության դատարանը որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի առնելով այն, որ անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար և նախաքննության ժամանակ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, ակտիվորեն աջակցել հանցագործությունը բացահայտելուն, բնութագրվում է դրականորեն, չի գնահատել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալը հանցանքի կատարման մեջ ունեցել է պասիվ դերակատարում, վատառողջ է։
Բացի այդ, Աղասի Ամոլիկյանի խնամքին են գտնվում ծեր ծնողները և վատառողջ կինը:
Աղասի Ամոլիկյանը ինչպես բնակության վայրից, այնպես էլ աշխատավայրից բնութագրվում է բացառապես դրական կողմերով, մասնավորապես՝ որպես կարգապահ, պարտաճանաչ, բարեխիղճ անձնավորություն, հանցանքի կատարման մեջ ունեցել է պասիվ դերակատարում, վատառողջ է։
Դատական ակտը արդարացի չէ, չի համապատասխանում Աղասի Ամոլիկյանի կատարած հանցանքի ծանրությանը և հանցավորի անձնավորությանը։ Թեև դատարանը կայացված դատական ակտում նշել Է, որ որպես ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, սակայն դրանց թվարկումը կրել է ձևական բնույթ, դատարանը չի ղեկավարվել վերը նշված սկզբունք-նորմերի պահանջներով և իրականում հաշվի չի առել նշված հանգամանքները` արդյունքում կայացնելով անարդարացի դատական ակտ։
Ընդհանուր իրավասության դատարանը չի կիրառել կիրառման ենթակա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը:
Ելնելով վերոգրյալից` պաշտպանը միջնորդել է բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.11.2014թ. դատավճիռը` Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի նկատմամբ ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նշանակված պատիժը՝ ազատազրկում 6/վեց/ամիս ժամկետով, պայմանականորեն չկիրառել՝ նշանակելով փորձաշրջան օրենքով սահմանված որոշակի ժամկետով։
Մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պառտասխան է ներկայացրել ամբաստանյալ Է.Մանուչարյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը` միջնորդելով մերժել մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը:
3/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները
Վերաքննիչ դատարանը, ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով մեղադրողի, պաշտպանի և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի հիմնավորումները բողոքների կապակցությամբ և կողմերի պատասխանները դրանց դեմ, ներկայացված բողոքների հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից: Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար, որի պայմաններում հնարավոր է սոցիալական արդարության վերականգնումը:
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները: Նույն հոդվածի երկրորդ մասի համաձայն պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով, իսկ 3-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
Զարգացնելով Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի գործով որոշմամբ ձևավորված իրավական դիրքորոշումը` Վճռաբեկ դատարանն 08.05.2013թ. թիվ ՇԴ/0126/01/12 նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է, որ <</…/ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և համապատասխան վերլուծության ու գնահատման ենթարկել գործի քննության և լուծման, այդ թվում` անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու և այդ պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելու համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները: Հետևաբար, անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պարտավոր է բարեխիղճ գնահատման ենթարկել նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատող ապացույցները>>:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս:
Այդ սկզբունքներն են` ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/>> /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև թիվ ՎԲ-124/07, ՎԲ-192/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09 և այլ որոշումներում:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն, եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Փաստորեն, պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ նշանակելու, դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ, գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ Քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի բովանդակային վերլուծությունից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները երկուսն են.
1/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածների սանկցիաներով նախատեսված կալանք, ազատազրկում կամ կարգապահական գումարտակում պահելը պատիժների առկայությունը:
2/ Դատարանի համոզված լինելը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը ռեալ /իրական/ կրելու:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը:
Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերվում են ինչպես հանցագործության, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ բնութագրում է միաժամանակ և հանցագորոծությունը, և հանցավորի անձնավորությունը:
Այդ իսկ պատճառով պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցագործության կազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերվում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերոգրյալ դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հագամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Սույն գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման արդյունքում վերաքննիչ դատարանը պարզեց, որ գործում առկա են ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի անձը բնութագրող և պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, մասնավորապես, Էլզա Մանուչարյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, տարիքային կենսաթոշակառու է, ֆիզիկապես վատառողջ է:
Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցանք, ֆիզիկապես վատառողջ է, խնամքին է գտնվում 2008թ. ծնված մանկահասակ դուստրը:
Ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքներ չեն արձանագրվել:
Նման պայմաններում, դատարանը իրավացիորեն հանգել է ճիշտ հետևության, որ ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժները ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Այն բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից:
Վերոգրյալի պայմաններում, մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը, որով վերջինս ըստ էության վիճարկում է արարքների բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը և գտնում, որ դատարանն ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ նշանակել է ակնհայտ մեղմ պատիժներ` կիրառելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը, պետք է մերժել` նկատի ունենալով, որ վերաքննիչ բողոքի փաստարկները բավարար չեն ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը վերացնելու համար:
Բացի այդ, Էլզա Մանուչարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` երկու դրվագով և Արևիկ Շուշանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղավոր ճանաչելով և համապատասխանաբար` 6 /վեց/ տարի և 6/վեց/ ամիս ժամկետով ազատազրկման դատապարտելով, ապա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ փորձաշրջան սահմանելով` դատարանն ամբաստանյալներին չի ազատում քրեական պատասխանատվությունից:
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքին` ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն ևս ենթակա է մերժման` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ու վերլուծությունից ակնհայտ է դառնում, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրվող ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, արդեն իսկ հաշվի է առել և դատավճռի հիմքում դրել է պաշտպանի կողմից վերաքննիչ բողոքով ներկայացված պահանջները և բավարար չափով ստուգման ու պատշաճ գնահատության է ենթարկել նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, մասնավորապես այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական և պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքների ծանրությանը, դրանք կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար և կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Այսպիսով, վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները, ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հաշվի առնելով վերաջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող դատարանի կողմից մատնանշված վերոգրյալ բոլոր հանգամանքները, ինչպես նաև գործի կոնկրետ տվյալները, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի ուղղվելը և վերադաստիարակվելը հնարավոր չէ առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու, հետևաբար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան:
Ելնելով վերոգրյալից` ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը գալիս է հետևության, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.11.2014թ. կայացված դատավճիռը բեկանելու, ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը վերացնելու, ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի նկատմմաբ Հհ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ հոդվածներով` ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Մեղադրողի և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել` օրինական ուժի մեջ թողնելով Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` երկու դրվագով, Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճիռը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ. ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն
Գործ. ԵԱՔԴ/0134/01/14
27 հունվարի 2015թ. ք.Երևան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ. ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա.ԴՈԼԻՆՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆՆԵՐ` Կ.ՔԱՄԱԼՅԱՆԻ
Մ.ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼՆԵՐ` Է.ՄԱՆՈՒՉԱՐՅԱՆԻ
Ա.ՇՈՒՇԱՆՅԱՆԻ
Ա.ԱՄՈԼԻԿՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով մեղադրող Ա.Դոլինյանի և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքները` քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` երկու դրվագով, Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճռի դեմ.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1/. Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
28.04.2014թ. ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցվել է թիվ 09114914 քրեական գործը:
28.04.2014թ. Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը չհեռանալու մասին:
05.05.2014թ. Արևիկ Շուշանյանը թիվ 09114914 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Արևիկ Շուշանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ իր ամուսին, <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափի <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, գործելով թմրամիջոց ձեռք բերող Յու.Աթայանի շահերից, վերջինիս փոխանցելու նպատակով 2014թ. ապրիլի 27-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված առարկա խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց, որը լցրել է <<Ակբար>> ապրանքանիշի թեյի մեկանգամյա օգտագործման բարձիկների մեջ:
Այնուհետև, նույն դիտավորությամբ 2014թ. ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Աղասի Ամոլիկյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափի 0.114 գրամ հաստատուն քաշով <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ, որոնք խառնելով ծիրանի հյութի հետ լցրել է Ջերմուկի 1 լիտր տարողության պլաստմասսե տարայի մեջ և վերոհիշյալ <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցի հետ միասին տեղավորելով Յու.Աթայանին ուղարկվող հանձնուքի մեջ 28.04.2014թ. փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Սերյոժայի Եսայանին <<Կոշ>> ՔԿՀ տեղափոխելու և Յու.Աթայանին հանձնելու համար, սակայն 28.04.2014թ. վերոհիշյալ թմրամիջոցները Ս.Եսայանի մոտից հայտնաբերվել և ոստիկանության աշխատակիցների կողմից առգրավվել են:
20.05.2014թ. Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը չհեռանալու մասին:
23.05.2014թ. Էլզա Մանուչարյանը թիվ 09114914 քրեական գործըով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
30.06.2014թ. Էլզա Մանուչարյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 2 դրվագով` 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նույն օրը Է.Մանուչարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
Էլզա Մանուչարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 1 տարի առաջ Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերում կանաչի հավաքելու ժամանակ տեսել է կանեփի թփեր, իրացնելու նպատակով քաղելով դրանք տարել է տուն, առանձնացրել տերևները, չորացրել, ապա մանրացնելով ապօրինի պատրաստել է գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց: Այնուհետև <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով 2014թ. փետրվար ամսին գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխելով Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
Բացի այդ, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցից <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. մարտ ամսի սկզբին գործով չպարզված չափով տեղափոխել է Երևան քաղաք և Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
Այնուհետև, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցից <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. ապրիլի 27-ին խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխել է Երևան քաղաք Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
28.07.2014թ. Աղասի Ամոլիկյանը թիվ 09114914 քրեական գործըով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը չհեռանալու մասին:
23.08.2014թ. Արևիկ Շուշանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, նույն օրը Ա.Շուշանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
14.11.2014թ. մեղադրողի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության 3091-րդ հոդվածի կարգով Արևիկ Շուշանյանին և Աղասի Ամոլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Աղասի Ամոլիկյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Յուրի Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, վերջինիս խնդրանքով 28.04.2014թ. Երևան քաղաքի Աբովյան փողոցում, <<Սաս>> սուպերմարկետի հարևանությամբ հանդիպել է քննությամբ չպարզված, իրեն անծանոթ մի կնոջ, նրանից ձեռք բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափի 0.114 գրամ հաստատուն քաշով <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ, այնուհետև փոխադրել դա Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի և 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից փոխանցել է Յու.Աթայանի կնոջը` Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին, վերջինիս միջոցով Յու.Աթայանին փոխանցելու համար:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 20.11.2014թ. դատավճռով դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նա դատապարտվել է ազատազրկման 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 2014թ. փետրվար ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով, 2014թ. մարտ ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով, հանցաքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 6 /վեց/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Կիրառվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել` սահմանելով փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Արևիկ Ժորայի Շուշանյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Կիրառվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:
Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Աղասի Ամոլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Յուրի Սամվելի Աթայանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է 09.02.2009թ. դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` 5 /հինգ/ օրը և Յուրի Աթայանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ 5 /հինգ/ օր:
Յուրի Աթայանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատժի սկիզբը վճռվել է հաշվել 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ից:
2/. Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, փաստարկները և պահանջները.
Վերոհիշյալ դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել մեղադրող Ա.Դոլինյանը և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը` հետևյալ հիմքերի սահմաններում, ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Մեղադրող Ա.Դոլինյանը գտել է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճիռը պատիժների մասերով, մասնավորապես՝ էլզա Մանուչարյանի և Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի անհիմն կիրառման առումով, ենթակա է բեկանման և փոփոխման հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ պատժաչափ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի մասնակցության բնույթն ու աստիճանը։ Ընդհանուր իրավասության դատարանը, քննության առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հնարավորության և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցերը, հանգել է հետևության, որ էլզա Մանուչարյանի և Արևիկ Շուշանյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց վերջիններիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժը փաստացի կիրառելու։ Սակայն ամբաստանյալների նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանի կողմից հաշվի չի առնվել հանցանքի վտանգավորության աստիճանը։
Ինչ վերաբերում է ամբաստանյալների պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներին, ապա, ըստ մեղադրողի, ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի խնամքի տակ մինչև 14 տարեկան երեխայի առկայությունը, իսկ էլզա Մանուչարյանի թոշակառու լինելու հանգամանքները ողջամտորեն չեն նվազեցնում նրանց վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, այլ ավելին, ելնելով այդ
հանգամանքներից, ամբաստանյալները պետք է գիտակցեին իրենց արարքի անօրինական և վտանգավոր բնույթն ու զերծ մնային հանցագործություն կատարելուց, ինչը դատարանի կողմից չի կարող դիտվել որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք։
ՈԻստի վերոգրյալ հանգամանքների համակցության առկայության պայմաններում դատարանի համար առկա չէր որևէ ռեալ նախադրյալ, ինչը վերջինիս մոտ կարող էր համոզմունք ձևավորել, որ ծանր հանցագործություն կատարած ամբաստանյալների ուղղվելը հնարավոր է առանց ազատազրկման ձևով պատիժը փաստացի կրելու։
Հետևաբար, ընդհանուր իրավասության դատարանը Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը կիրառելով՝ խախտել է նույն օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջները, որը հանգեցրել է նյութական իրավունքի խախտմամբ ակնհայտ անհիմն և ապօրինի դատական ակտ կայացնելուն։
Բացի այդ, դատարանն ամբաստանյալներ Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս վերջիններիս անձը բնութագրող տվյալները պատշաճ գնահատականի չի արժանացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների համատեքստում և նրանց նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով սահմանել է ակնհայտ անհամաչափ՝ 2 տարի ժամկետով փորձաշրջան։
Փաստորեն, ամբաստանյալներ Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ կիրառված քրեաիրավական ներգործության միջոցն արդարացի չէ, անհրաժեշտ և բավարար չի կարող լինել սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, նրանց ուղղելու, ինչպես նաև նմանատիպ հանցագործությունները կանխելու համար։
Ամբաստանյալների նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը որևէ բացառիկ հանգամանքով պայմանավորված չէ, չի համապատասխանում նրանց անձը բնութագրող տվյալներին, նրանց կատարած հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին։
Ելնելով վերոգրյալից` մեղադրողը միջնորդել է մասնակիորեն՝ պատժի մասով բեկանել Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի թիվ ԵԱՔԴ/0134/01/14 գործով կայացված դատավճիռը, վերջիններիս նկատմամբ նրանց վերագրվող հանցանքների հոդվածների սանկցիաների շրջանակներում նշանակել առանց ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման համաչափ պատիժ։
Ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը գտել է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.11.2014թ. դատավճռով հաշվի չեն առնվել և չեն գնահատվել պատիժ նշանակելիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացմող հանգամանքները, հանցագործություն կատարելու հանգամանքները, ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի դերը կատարված հանցանքի մեջ, ինչպես նաև պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը։
Ընդհանուր իրավասության դատարանը որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի առնելով այն, որ անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար և նախաքննության ժամանակ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, ակտիվորեն աջակցել հանցագործությունը բացահայտելուն, բնութագրվում է դրականորեն, չի գնահատել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալը հանցանքի կատարման մեջ ունեցել է պասիվ դերակատարում, վատառողջ է։
Բացի այդ, Աղասի Ամոլիկյանի խնամքին են գտնվում ծեր ծնողները և վատառողջ կինը:
Աղասի Ամոլիկյանը ինչպես բնակության վայրից, այնպես էլ աշխատավայրից բնութագրվում է բացառապես դրական կողմերով, մասնավորապես՝ որպես կարգապահ, պարտաճանաչ, բարեխիղճ անձնավորություն, հանցանքի կատարման մեջ ունեցել է պասիվ դերակատարում, վատառողջ է։
Դատական ակտը արդարացի չէ, չի համապատասխանում Աղասի Ամոլիկյանի կատարած հանցանքի ծանրությանը և հանցավորի անձնավորությանը։ Թեև դատարանը կայացված դատական ակտում նշել Է, որ որպես ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, սակայն դրանց թվարկումը կրել է ձևական բնույթ, դատարանը չի ղեկավարվել վերը նշված սկզբունք-նորմերի պահանջներով և իրականում հաշվի չի առել նշված հանգամանքները` արդյունքում կայացնելով անարդարացի դատական ակտ։
Ընդհանուր իրավասության դատարանը չի կիրառել կիրառման ենթակա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը:
Ելնելով վերոգրյալից` պաշտպանը միջնորդել է բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.11.2014թ. դատավճիռը` Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի նկատմամբ ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նշանակված պատիժը՝ ազատազրկում 6/վեց/ամիս ժամկետով, պայմանականորեն չկիրառել՝ նշանակելով փորձաշրջան օրենքով սահմանված որոշակի ժամկետով։
Մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պառտասխան է ներկայացրել ամբաստանյալ Է.Մանուչարյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը` միջնորդելով մերժել մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը:
3/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները
Վերաքննիչ դատարանը, ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով մեղադրողի, պաշտպանի և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի հիմնավորումները բողոքների կապակցությամբ և կողմերի պատասխանները դրանց դեմ, ներկայացված բողոքների հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից: Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար, որի պայմաններում հնարավոր է սոցիալական արդարության վերականգնումը:
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները: Նույն հոդվածի երկրորդ մասի համաձայն պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով, իսկ 3-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
Զարգացնելով Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի գործով որոշմամբ ձևավորված իրավական դիրքորոշումը` Վճռաբեկ դատարանն 08.05.2013թ. թիվ ՇԴ/0126/01/12 նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է, որ <</…/ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և համապատասխան վերլուծության ու գնահատման ենթարկել գործի քննության և լուծման, այդ թվում` անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու և այդ պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելու համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները: Հետևաբար, անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պարտավոր է բարեխիղճ գնահատման ենթարկել նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատող ապացույցները>>:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս:
Այդ սկզբունքներն են` ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/>> /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև թիվ ՎԲ-124/07, ՎԲ-192/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09 և այլ որոշումներում:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն, եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Փաստորեն, պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ նշանակելու, դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ, գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ Քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի բովանդակային վերլուծությունից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները երկուսն են.
1/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածների սանկցիաներով նախատեսված կալանք, ազատազրկում կամ կարգապահական գումարտակում պահելը պատիժների առկայությունը:
2/ Դատարանի համոզված լինելը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը ռեալ /իրական/ կրելու:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը:
Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերվում են ինչպես հանցագործության, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ բնութագրում է միաժամանակ և հանցագորոծությունը, և հանցավորի անձնավորությունը:
Այդ իսկ պատճառով պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցագործության կազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերվում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերոգրյալ դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հագամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Սույն գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման արդյունքում վերաքննիչ դատարանը պարզեց, որ գործում առկա են ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի անձը բնութագրող և պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, մասնավորապես, Էլզա Մանուչարյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, տարիքային կենսաթոշակառու է, ֆիզիկապես վատառողջ է:
Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցանք, ֆիզիկապես վատառողջ է, խնամքին է գտնվում 2008թ. ծնված մանկահասակ դուստրը:
Ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքներ չեն արձանագրվել:
Նման պայմաններում, դատարանը իրավացիորեն հանգել է ճիշտ հետևության, որ ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժները ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Այն բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից:
Վերոգրյալի պայմաններում, մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը, որով վերջինս ըստ էության վիճարկում է արարքների բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը և գտնում, որ դատարանն ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ նշանակել է ակնհայտ մեղմ պատիժներ` կիրառելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը, պետք է մերժել` նկատի ունենալով, որ վերաքննիչ բողոքի փաստարկները բավարար չեն ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը վերացնելու համար:
Բացի այդ, Էլզա Մանուչարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` երկու դրվագով և Արևիկ Շուշանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղավոր ճանաչելով և համապատասխանաբար` 6 /վեց/ տարի և 6/վեց/ ամիս ժամկետով ազատազրկման դատապարտելով, ապա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ փորձաշրջան սահմանելով` դատարանն ամբաստանյալներին չի ազատում քրեական պատասխանատվությունից:
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքին` ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն ևս ենթակա է մերժման` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ու վերլուծությունից ակնհայտ է դառնում, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրվող ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, արդեն իսկ հաշվի է առել և դատավճռի հիմքում դրել է պաշտպանի կողմից վերաքննիչ բողոքով ներկայացված պահանջները և բավարար չափով ստուգման ու պատշաճ գնահատության է ենթարկել նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, մասնավորապես այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական և պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքների ծանրությանը, դրանք կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար և կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Այսպիսով, վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները, ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հաշվի առնելով վերաջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող դատարանի կողմից մատնանշված վերոգրյալ բոլոր հանգամանքները, ինչպես նաև գործի կոնկրետ տվյալները, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի ուղղվելը և վերադաստիարակվելը հնարավոր չէ առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու, հետևաբար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան:
Ելնելով վերոգրյալից` ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը գալիս է հետևության, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.11.2014թ. կայացված դատավճիռը բեկանելու, ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը վերացնելու, ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի նկատմմաբ Հհ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ հոդվածներով` ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Մեղադրողի և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել` օրինական ուժի մեջ թողնելով Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` երկու դրվագով, Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճիռը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ. ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
Գործ No ԵԱՔԴ/0134/01/14
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՙ20՚ նոյեմբերի 2014թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Հ.Արտաշեսյանի
Օ.Կիրակոսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.Դոլինյանի
պաշտպաններ Կ.Քամալյանի
Մ.Ալավերդյանի
Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, արագացված դատաքննության կարգով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի /ծնված 1947 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Բաքու քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող ք.Հրազդան, Միկրոշրջան 32-րդ շենքի 18 բնակարանում/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի /ծնված 1983 թվականի հունիսի 27-ին Գեղարքունիքի մարզի Վահան գյուղում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին մեկ անձ, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող` ք.Երևան, Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի, 5-րդ շենքի 26ա բնակարանում/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի /ծնված 1957 թվականի մարտի 28-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատում է ՙՎիվա Գոլդ՚ տաքսի ծառայությունում` որպես վարորդ, հաշվառված և բնակվող` ք.Երևան, Մ.Ավետիսյան 4-րդ փողոցի 3-րդ տանը/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Յուրի Սամվելի Աթայանի /ծնված 1983 թվականի հունվարի 05-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում դատված. 09.02.2009թ. Երևան քաղաքի քրեական դատարանի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով դատապարտվել է ազատազրկման վեց տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, պատժի սկիզբը հաշվվել է 25.11.2008թ.-ից, դատվածությունը չմարված, հաշվառված և բնակվող` ք.Երևան, Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի, 5-րդ շենքի 26ա բնակարանում, ՀՀ ԱՆ ՙԿոշ՚ ՔԿՀ կալանավոր/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2014 թվականի ապրիլի 28-ին Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցվել է թիվ 09114914 քրեական գործը:
2014 թվականի ապրիլի 28-ին Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2014 թվականի մայիսի 05-ին Արևիկ Շուշանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2014 թվականի մայիսի 20-ին Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2014 թվականի մայիսի 23-ին Էլզա Մանուչարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2014 թվականի հունիսի 11-ին Յուրի Աթայանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2014 թվականի հունիսի 30-ին Էլզա Մանուչարյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 2 դրվագով` 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նույն օրը Է.Մանուչարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2014 թվականի հուլիսի 28-ին Աղասի Ամոլիկյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2014 թվականի օգոստոսի 23-ին Արևիկ Շուշանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, նույն օրը Ա.Շուշանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2014 թվականի նոյեմբերի 14-ին մեղադրողի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության 3091-րդ հոդվածի կարգով Արևիկ Շուշանյանին և Աղասի Ամոլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Էլզա Մանուչարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել այն արարքի համար, որ ՙնա 1 տարի առաջ Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերում կանաչի հավաքելու ժամանակ տսեսլ է կանեփի թփեր, իրացնելու նպատակով քաղելով դրանք տարել է տուն, առանձնացրել տերևները, չորացրել, ապա մանրացնելովª ապօրինի պատրաստել է գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց: Այնուհետև ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով 2014թ. փետրվար ամսին գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխելով Երևան քաղաքª Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
Բացի այդ, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցից ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. մարտ ամսի սկզբին գործով չպարզված չափով տեղափոխել է Երևան քաղաք և Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
Այնուհետև, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցից ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. ապրիլի 27-ին խոշոր չափիª 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխել է Երևան քաղաքª Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին՚:
Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙիր ամուսին, ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափի ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, գործելով թմրամիջոց ձեռք բերող Յու.Աթայանի շահերից, վերջինիս փոխանցելու նպատակով 2014թ. ապրիլի 27-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված առարկաª խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, որը լցրել է ՙԱկբար՚ ապրանքանիշի թեյի մեկանգամյա օգտագործման բարձիկների մեջ:
Այնուհետև, նույն դիտավորությամբ 2014թ. ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Աղասի Ամոլիկյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ, որոնք խառնելով ծիրանի հյութի հետ լցրել է Ջերմուկի 1 լիտր տարողության պլաստմասսե տարայի մեջ և վերոհիշյալ ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցի հետ միասին տեղավորելով Յու.Աթայանին ուղարկվող հանձնուքի մեջ 28.04.2014թ. փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Սերյոժայի Եսայանինª ՙԿոշ՚ ՔԿՀ տեղափոխելու և Յու.Աթայանին հանձնելու համար, սակայն 28.04.2014թ. վերոհիշյալ թմրամիջոցները Ս.Եսայանի մոտից հայտնաբերվել և ոստիկանության աշխատակիցների կողմից առգրավվել են՚:
Ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙնա Յուրի Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, վերջինիս խնդրանքով 28.04.2014թ. Երևան քաղաքի Աբովյան փողոցում, ՙՍաս՚ սուպերմարկետի հարևանությամբ հանդիպել է քննությամբ չպարզված, իրեն անծանոթ մի կնոջ, նրանից ձեռք բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ, այնուհետև փոխադրել դա Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի և 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից փոխանցել է Յու.Աթայանի կնոջըª Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին, վերջինիս միջոցով Յու.Աթայանին փոխանցելու համար՚:
Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙնա հանդիսանալով ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ ապօրինի կերպով, խոշոր չափիª 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն ուղղված գործողություններ կատարելու դիտավորությամբ, 27.04.2014թ. իր 098-51-11-55 հեռախոսահամարով զանգահարել է Արևիկ Շուշանյանին և հանձնարարել, որպեսզի վերջինս Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանից ձեռք բերի խոշոր չափիª 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, այն տեղավորի թեյի բարձիկների մեջ, իսկ Աղասի Ամոլիկյանիցª 28.04.2014թ. ձեռք բերի խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ, լցնի այն ծիրանի հյութի մեջ և այլ մթերքների հետ հանձնուքի մեջ քաղարկելով տաքսու վարորդ Սասուն Եսայանի միջոցով ուղարկի ՙԿոշ՚ ՔԿՀ: Վերջինս, կատարելով ամուսնու հանձնարարությունըª իր գործողություններով օժանդակելով նրանª 27.04.2014թ. Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Է.Մանուչարյանից ձեռք է բերել խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, իսկ 28.04.2014թ.ª Ա.Ամոլիկյանից ՙԴիազեպամ՚ տեսակի խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով հոգեմետ նյութ: Այնուհետև ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրանյութը տեղավորել է թեյի բարձիկների մեջ, իսկ ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութըª ծիրանի հյութի մեջ և այլ մթերքների հետ հանձնուքի մեջ քողարկելով 28.04.2014թ. փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Եսայանինª ՙԿոշ՚ ՔԿՀ տեղափոխելու համար: Սակայն հանցագործությունն ավարտին չի հասվել Յու.Աթայանի կամքից անկախ հանգամանքներով, քանի որ Սասուն Եսայանը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից բերման է ենթարկվել ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժին՚:
Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալներ Էլզա Մանուչարյանը, Արևիկ Շուշանյանը, Աղասի Ամոլիկյանը և Յուրի Աթայանը միջնորդել են դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ առաջադրված մեղադրանքը պարզ է, համաձայն են մեղադրանքին, գիտակցում են արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր` պաշտպանների հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել են նաև ամբաստանյալների պաշտպաններ Կարեն Քամալյանը և Մերի Ալավերդյանը:
Մեղադրող Արամ Դոլինյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Էլզա Մանուչարյանի մեղավորությունը` իրացնելու նպատակով խոշոր չափերով թմրամիջոց փոխադրելու և դրանք ապօրինի իրացնելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ինչպես նաև, երկու դրվագով` իրացնելու նպատակով թմրամիջոց փոխադրելու և դրանք ապօրինի իրացնելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի մեղավորությունը` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոց և հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն, փոխադրելուն և առաքելուն օժանդակելու փորձ կատարելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքների կատարման համար ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանը և Ա.Շուշանյանը ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի մեղավորությունը` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն, փոխադրելուն և առաքելուն օժանդակելու փորձ կատարելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ապացուցված է:
Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանի մեղավորությունը` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոց և հոգեմետ նյութ ձեռք բերելու փորձ կատարելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքների կատարման համար ամբաստանյալներ Ա.Ամոլիկյանը և Յու.Աթայանը ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նրանք պետք է կրեն:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ եւ արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Ամբաստանյալ Էլզա Մանուչարյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, տարիքային կենսաթոշակառու է, ֆիզիկապես վատառողջ է:
Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցանք, ֆիզիկապես վատառողջ է, խնամքին է գտնվում 2008թ. ծնված մանկահասակ դուստրը:
Ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական:
Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, բնութագրվում է դրական, տառապում է հեպատիտ C հիվանդությամբ:
Ամբաստանյալների պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙհանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար՚:
Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանը, նախկինում դիտավորյալ հանցագործություն կատարելու համար դատվածություն ունենալով, դարձյալ կատարել է դիտավորյալ հանցագործություն, ուստի առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ՙ(...) հանցագործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից (...)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` ՙդատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...)՚:
Նշված պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Յուրի Աթայանի նկատմամբ պատժաչափը որոշելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածների կանոններով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայնª
ՙ1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիu դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները (...)՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի բովանդակային վերլուծությունից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները երկուսն են.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածների սանկցիաներով նախատեսված կալանք, ազատազրկում կամ կարգապահական գումարտակում պահելը պատիժների առկայությունը:
Դատարանի համոզված լինելը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը ռեալ /իրական/ կրելու:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը իր 12.06.2007թ. թիվ ՎԲ-12407 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կիրառելու:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է ՙՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է:
Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս պետք է դատարանը հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ 01.02.2008թ. թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրություները անհրաժեշտ են մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկվածին ուղղելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը:
Անձի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված հարցերին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև ՎԲ-192/07 և ՎԲ-50/07, որոշումներում, վերահաստատել է իրավական դիրքորոշումն այն մասին, որ չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, այնուհանդերձ, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը:
Դատարանը, վերուծելով և գնահատելով գործի վերոհիշյալ փաստական հանգամանքները, հաշվի առնելով Էլզա Մանուչարյանին և Արևիկ Շուշանյանին վերագրվող արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների համակցությունը, ինչպես նաև` պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանգում է հետևության, որ Էլզա Մանուչարյանի և Արևիկ Շուշանյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու և նրանց նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանակաորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին: Տվյալ դեպքում` դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙԵթե դատավճիռ կայացնելուց հետո, բայց մինչև պատժի լրիվ կրելը դատապարտյալը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը նոր դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ կամ մասնակիորեն գումարում է նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը՚:
Հաշվի առնելով, որ ամբաստանյալ Յուրի Աթայանը 09.02.2009թ. Երևան քաղաքի քրեական դատարանի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով դատապարտվել է ազատազրկման վեց տարի ժամկետով, պատժի սկիզբը հաշվվել է 25.11.2008թ.-ից, ուստի նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով:
Անդրադառնալով Յուրի Աթայանի խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ քանի որ քրեական գործի նախաքննության փուլում մեկ այլ դատական ակտով նշանակված պատիժը կրելու պատճառով նրա նկատմամբ խափանման միջոց չի ընտրվել, ուստի Յուրի Աթայանի նկատմամբ պետք է որպես խափանման միջոց ընտրել կալանավորումը` հաշվի առնելով նաև այն, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասը պատիժ է նախատեսում միայն ազատազրկման ձևով:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 134-րդ, 137-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ և 3754-րդ, 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
2014թ. փետրվար ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
2014թ. մարտ ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով, հանցաքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:
Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Աղասի Ամոլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Յուրի Սամվելի Աթայանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին լրիվ գումարել 09.02.2009թ. դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` 5 /հինգ/ օրը և Յորի Աթայանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ 5 /հինգ/ օր:
Յուրի Աթայանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրել կալանավորումը` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատժի սկիզբը հաշվել 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ից:
Քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված 23.32 գրամ ՙմարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը ոչնչացնել, իսկ 0.114 գրամ ՙդիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութն ուղարկել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին` թիվ 09122614 քրեական գործին կցելու համար:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՙ20՚ նոյեմբերի 2014թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Հ.Արտաշեսյանի
Օ.Կիրակոսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.Դոլինյանի
պաշտպաններ Կ.Քամալյանի
Մ.Ալավերդյանի
Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, արագացված դատաքննության կարգով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի /ծնված 1947 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Բաքու քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող ք.Հրազդան, Միկրոշրջան 32-րդ շենքի 18 բնակարանում/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի /ծնված 1983 թվականի հունիսի 27-ին Գեղարքունիքի մարզի Վահան գյուղում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին մեկ անձ, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող` ք.Երևան, Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի, 5-րդ շենքի 26ա բնակարանում/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի /ծնված 1957 թվականի մարտի 28-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատում է ՙՎիվա Գոլդ՚ տաքսի ծառայությունում` որպես վարորդ, հաշվառված և բնակվող` ք.Երևան, Մ.Ավետիսյան 4-րդ փողոցի 3-րդ տանը/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Յուրի Սամվելի Աթայանի /ծնված 1983 թվականի հունվարի 05-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում դատված. 09.02.2009թ. Երևան քաղաքի քրեական դատարանի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով դատապարտվել է ազատազրկման վեց տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, պատժի սկիզբը հաշվվել է 25.11.2008թ.-ից, դատվածությունը չմարված, հաշվառված և բնակվող` ք.Երևան, Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի, 5-րդ շենքի 26ա բնակարանում, ՀՀ ԱՆ ՙԿոշ՚ ՔԿՀ կալանավոր/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2014 թվականի ապրիլի 28-ին Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցվել է թիվ 09114914 քրեական գործը:
2014 թվականի ապրիլի 28-ին Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2014 թվականի մայիսի 05-ին Արևիկ Շուշանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2014 թվականի մայիսի 20-ին Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2014 թվականի մայիսի 23-ին Էլզա Մանուչարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2014 թվականի հունիսի 11-ին Յուրի Աթայանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2014 թվականի հունիսի 30-ին Էլզա Մանուչարյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 2 դրվագով` 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նույն օրը Է.Մանուչարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2014 թվականի հուլիսի 28-ին Աղասի Ամոլիկյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2014 թվականի օգոստոսի 23-ին Արևիկ Շուշանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, նույն օրը Ա.Շուշանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2014 թվականի նոյեմբերի 14-ին մեղադրողի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության 3091-րդ հոդվածի կարգով Արևիկ Շուշանյանին և Աղասի Ամոլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Էլզա Մանուչարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել այն արարքի համար, որ ՙնա 1 տարի առաջ Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերում կանաչի հավաքելու ժամանակ տսեսլ է կանեփի թփեր, իրացնելու նպատակով քաղելով դրանք տարել է տուն, առանձնացրել տերևները, չորացրել, ապա մանրացնելովª ապօրինի պատրաստել է գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց: Այնուհետև ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով 2014թ. փետրվար ամսին գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխելով Երևան քաղաքª Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
Բացի այդ, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցից ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. մարտ ամսի սկզբին գործով չպարզված չափով տեղափոխել է Երևան քաղաք և Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին:
Այնուհետև, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցից ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. ապրիլի 27-ին խոշոր չափիª 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխել է Երևան քաղաքª Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին՚:
Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙիր ամուսին, ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափի ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, գործելով թմրամիջոց ձեռք բերող Յու.Աթայանի շահերից, վերջինիս փոխանցելու նպատակով 2014թ. ապրիլի 27-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված առարկաª խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, որը լցրել է ՙԱկբար՚ ապրանքանիշի թեյի մեկանգամյա օգտագործման բարձիկների մեջ:
Այնուհետև, նույն դիտավորությամբ 2014թ. ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Աղասի Ամոլիկյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ, որոնք խառնելով ծիրանի հյութի հետ լցրել է Ջերմուկի 1 լիտր տարողության պլաստմասսե տարայի մեջ և վերոհիշյալ ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցի հետ միասին տեղավորելով Յու.Աթայանին ուղարկվող հանձնուքի մեջ 28.04.2014թ. փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Սերյոժայի Եսայանինª ՙԿոշ՚ ՔԿՀ տեղափոխելու և Յու.Աթայանին հանձնելու համար, սակայն 28.04.2014թ. վերոհիշյալ թմրամիջոցները Ս.Եսայանի մոտից հայտնաբերվել և ոստիկանության աշխատակիցների կողմից առգրավվել են՚:
Ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙնա Յուրի Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, վերջինիս խնդրանքով 28.04.2014թ. Երևան քաղաքի Աբովյան փողոցում, ՙՍաս՚ սուպերմարկետի հարևանությամբ հանդիպել է քննությամբ չպարզված, իրեն անծանոթ մի կնոջ, նրանից ձեռք բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ, այնուհետև փոխադրել դա Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի և 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից փոխանցել է Յու.Աթայանի կնոջըª Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին, վերջինիս միջոցով Յու.Աթայանին փոխանցելու համար՚:
Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙնա հանդիսանալով ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ ապօրինի կերպով, խոշոր չափիª 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն ուղղված գործողություններ կատարելու դիտավորությամբ, 27.04.2014թ. իր 098-51-11-55 հեռախոսահամարով զանգահարել է Արևիկ Շուշանյանին և հանձնարարել, որպեսզի վերջինս Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանից ձեռք բերի խոշոր չափիª 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, այն տեղավորի թեյի բարձիկների մեջ, իսկ Աղասի Ամոլիկյանիցª 28.04.2014թ. ձեռք բերի խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ, լցնի այն ծիրանի հյութի մեջ և այլ մթերքների հետ հանձնուքի մեջ քաղարկելով տաքսու վարորդ Սասուն Եսայանի միջոցով ուղարկի ՙԿոշ՚ ՔԿՀ: Վերջինս, կատարելով ամուսնու հանձնարարությունըª իր գործողություններով օժանդակելով նրանª 27.04.2014թ. Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Է.Մանուչարյանից ձեռք է բերել խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, իսկ 28.04.2014թ.ª Ա.Ամոլիկյանից ՙԴիազեպամ՚ տեսակի խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով հոգեմետ նյութ: Այնուհետև ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրանյութը տեղավորել է թեյի բարձիկների մեջ, իսկ ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութըª ծիրանի հյութի մեջ և այլ մթերքների հետ հանձնուքի մեջ քողարկելով 28.04.2014թ. փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Եսայանինª ՙԿոշ՚ ՔԿՀ տեղափոխելու համար: Սակայն հանցագործությունն ավարտին չի հասվել Յու.Աթայանի կամքից անկախ հանգամանքներով, քանի որ Սասուն Եսայանը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից բերման է ենթարկվել ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժին՚:
Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալներ Էլզա Մանուչարյանը, Արևիկ Շուշանյանը, Աղասի Ամոլիկյանը և Յուրի Աթայանը միջնորդել են դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ առաջադրված մեղադրանքը պարզ է, համաձայն են մեղադրանքին, գիտակցում են արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր` պաշտպանների հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել են նաև ամբաստանյալների պաշտպաններ Կարեն Քամալյանը և Մերի Ալավերդյանը:
Մեղադրող Արամ Դոլինյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Էլզա Մանուչարյանի մեղավորությունը` իրացնելու նպատակով խոշոր չափերով թմրամիջոց փոխադրելու և դրանք ապօրինի իրացնելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ինչպես նաև, երկու դրվագով` իրացնելու նպատակով թմրամիջոց փոխադրելու և դրանք ապօրինի իրացնելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի մեղավորությունը` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոց և հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն, փոխադրելուն և առաքելուն օժանդակելու փորձ կատարելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքների կատարման համար ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանը և Ա.Շուշանյանը ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի մեղավորությունը` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն, փոխադրելուն և առաքելուն օժանդակելու փորձ կատարելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ապացուցված է:
Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանի մեղավորությունը` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոց և հոգեմետ նյութ ձեռք բերելու փորձ կատարելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքների կատարման համար ամբաստանյալներ Ա.Ամոլիկյանը և Յու.Աթայանը ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նրանք պետք է կրեն:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ եւ արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Ամբաստանյալ Էլզա Մանուչարյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, տարիքային կենսաթոշակառու է, ֆիզիկապես վատառողջ է:
Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցանք, ֆիզիկապես վատառողջ է, խնամքին է գտնվում 2008թ. ծնված մանկահասակ դուստրը:
Ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական:
Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, բնութագրվում է դրական, տառապում է հեպատիտ C հիվանդությամբ:
Ամբաստանյալների պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙհանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար՚:
Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանը, նախկինում դիտավորյալ հանցագործություն կատարելու համար դատվածություն ունենալով, դարձյալ կատարել է դիտավորյալ հանցագործություն, ուստի առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ՙ(...) հանցագործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից (...)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` ՙդատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...)՚:
Նշված պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Յուրի Աթայանի նկատմամբ պատժաչափը որոշելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածների կանոններով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայնª
ՙ1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիu դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները (...)՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի բովանդակային վերլուծությունից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները երկուսն են.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածների սանկցիաներով նախատեսված կալանք, ազատազրկում կամ կարգապահական գումարտակում պահելը պատիժների առկայությունը:
Դատարանի համոզված լինելը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը ռեալ /իրական/ կրելու:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը իր 12.06.2007թ. թիվ ՎԲ-12407 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կիրառելու:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է ՙՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է:
Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս պետք է դատարանը հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ 01.02.2008թ. թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրություները անհրաժեշտ են մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկվածին ուղղելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը:
Անձի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված հարցերին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև ՎԲ-192/07 և ՎԲ-50/07, որոշումներում, վերահաստատել է իրավական դիրքորոշումն այն մասին, որ չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, այնուհանդերձ, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը:
Դատարանը, վերուծելով և գնահատելով գործի վերոհիշյալ փաստական հանգամանքները, հաշվի առնելով Էլզա Մանուչարյանին և Արևիկ Շուշանյանին վերագրվող արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների համակցությունը, ինչպես նաև` պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանգում է հետևության, որ Էլզա Մանուչարյանի և Արևիկ Շուշանյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու և նրանց նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանակաորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին: Տվյալ դեպքում` դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙԵթե դատավճիռ կայացնելուց հետո, բայց մինչև պատժի լրիվ կրելը դատապարտյալը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը նոր դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ կամ մասնակիորեն գումարում է նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը՚:
Հաշվի առնելով, որ ամբաստանյալ Յուրի Աթայանը 09.02.2009թ. Երևան քաղաքի քրեական դատարանի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով դատապարտվել է ազատազրկման վեց տարի ժամկետով, պատժի սկիզբը հաշվվել է 25.11.2008թ.-ից, ուստի նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով:
Անդրադառնալով Յուրի Աթայանի խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ քանի որ քրեական գործի նախաքննության փուլում մեկ այլ դատական ակտով նշանակված պատիժը կրելու պատճառով նրա նկատմամբ խափանման միջոց չի ընտրվել, ուստի Յուրի Աթայանի նկատմամբ պետք է որպես խափանման միջոց ընտրել կալանավորումը` հաշվի առնելով նաև այն, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասը պատիժ է նախատեսում միայն ազատազրկման ձևով:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 134-րդ, 137-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ և 3754-րդ, 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
2014թ. փետրվար ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
2014թ. մարտ ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով, հանցաքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:
Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Աղասի Ամոլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Յուրի Սամվելի Աթայանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին լրիվ գումարել 09.02.2009թ. դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` 5 /հինգ/ օրը և Յորի Աթայանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ 5 /հինգ/ օր:
Յուրի Աթայանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրել կալանավորումը` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Պատժի սկիզբը հաշվել 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ից:
Քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված 23.32 գրամ ՙմարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը ոչնչացնել, իսկ 0.114 գրամ ՙդիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութն ուղարկել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին` թիվ 09122614 քրեական գործին կցելու համար:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0134/01/14
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 01-09-2014 |
|---|---|
| Քրեական գործի համարը | ԵԱՔԴ/0134/01/14 |
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 09114914 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Էլզա Մանուչարյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերում կանաչի հավաքելու ժամանակ տեսել է կանեփի թփեր, իրացման նպատակով քաղելով դրանք՝ տարել է տուն, առանձնացրել տերևները, չորացրել, ապա մանրացնելով՝ ապօրինի պատրաստել է գործով չպարզված չափի Մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որը փետրվար ամսին ապօրինի իրացրել է Արևիկ Շուշանյանին։ Բացի այդ, Է.Մանուչարյանը դատապարտյալ Յուրա Աթայանի առաջարկով, գործով չպարզված չափի Մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց արդեն մարտ ամսին ապօրինի իրացրել է Արևիկ Շուշանյանին։ Բացի այդ, Է.Մանուչարյանը դատապարտյալ Յուրա Աթայանի առաջարկով, խոշոր չափի՝ 23.32 գրամ հաստատուն քաշով Մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց արդեն ապրիլ ամսին ապօրինի իրացրել է Արևիկ Շուշանյանին։ Արևիկ Շուշանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա իր ամուսնու՝ Յուրի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի Մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափի Դիազեպամ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, գործելով թմրամիջոց ձեռք բերող Յու.Աթայանի շահերից, վերջինիս փոխանցելու նպատակով ապրիլին Էլզա Մանուչարյանից ձեռք է բերել խոշոր չափի՝ 23.32 գրամ հաստատուն քաշով Մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որը լցրել է Ակբար ապրանքանիշի թեյի մեկանգամյա օգտագործման բարձիկների մեջ։ Այնուհետև, նույն դիտավորությամբ, Աղասի Ամոլիկյանից ձեռք է բերել խոշոր չափի՝ 0.114գր հաստատուն քաշով Դիազեպամ տեսակի հոգեմետ նյութ, որոնք խառնելով ծիրանի հյութի հետ, լցրել է Ջերմուկի 1լ տարողության պլաստմասե տարայի մեջ և վերոնշյալ Մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցի հետ միասին տեղավորելով Յու.Աթայանին ուղարկվելիք հանձնուքի մեջ, փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Եսայանին՝ Կոշ ՔԿՀ տեղափոխելու և Յու.Աթայանին հանձնելու համար։ Աղասի Ամոլիկյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա իր ծանոթ Յուրի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի Դիազեպամ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ վերջինիս խնդրանքով Աբովյան փողոցում հանդիպել է քննությամբ չպարզված, իրեն անծանոթ մի կնոջ, նրանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված առարկա՝ խոշոր չափի՝ 0.114գր հաստատուն քաշով Դիազեպամ տեսակի հոգեմետ նյութ, այնուհետև փոխանցել Արևիկ Շուշանյանին, վերջինիս միջոցով Յու.Աթայանին փոխանցելու համար։ Յուրի Աթայանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա հանդիսանալով ԿՈՇ ՔԿՀ դատապարտյալ, ապօրինի կերպով խոշոր չափի՝ 23.32 գր հաստատուն քաշով Մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափի՝ 0.114գր հաստատուն քաշով Դիազեպամ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն ուղղված գործողություններ կատարելու դիտավորությամբ,զանգահարել է կնոջը՝ Արևիկ Շուշանյանին և հանձնարարել, որպեսզի վերջինս Էլզա Մանուչարյանից ձեռք բերի խոշոր չափի՝ 23.32 գր հաստատուն քաշով Մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափի՝ 0.114գր հաստատուն քաշով Դիազեպամ տեսակի հոգեմետ նյութ և այլ մթերքների հետ հանձնուքի մեջ քողարկելով՝ տաքսու վարորդ Սասուն Եսայանի միջոցով ուղարկի Կոշ ՔԿՀ։ Սակայն հանցագործությունը ավարտին չի հասցվել Յուրա Աթայանի կամքից անկախ հանգամանքներով, քանի որ Ս.Եսայանը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից բերման է ենթարկվել ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժին։ |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Էլզա |
| Ազգանուն | Մանուչարյան |
| Հայրանուն | Սողոմոն |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արևիկ |
| Ազգանուն | Շուշանյան |
| Հայրանուն | Ժորա |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 38-268 Մաս 2 Կետ 2 |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Աղասի |
| Ազգանուն | Ամոլիկյան |
| Հայրանուն | Վանիկ |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 38-268 Մաս 2 Կետ 2 |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Յուրի |
| Ազգանուն | Աթայան |
| Հայրանուն | Սամվել |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 34-268 Մաս 2 Կետ 2 |
| Վիճակագրական տողի համարը | 11.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 02-09-2014 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 03-09-2014 |
|---|---|
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 03-09-2014 |
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 03-09-2014 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 22-09-2014 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Էլզա |
| Ազգանուն | Մանուչարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արևիկ |
| Ազգանուն | Շուշանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Աղասի |
| Ազգանուն | Ամոլիկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Յուրի |
| Ազգանուն | Աթայան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Կարեն |
| Ազգանուն | Քամալյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 08-10-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-10-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-10-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 14-11-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 28-11-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Այլ նշումներ | Դատական նիստի օրը փոխվել և նշանակվել է 20.11.2014թ. ժամը 13:00-ին |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 20-11-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 20-11-2014 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Էլզա |
| Ազգանուն | Մանուչարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Ամսաթիվ | 20-11-2014 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել (ՀՀ քր. օր. 70 հոդ.) |
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արևիկ |
| Ազգանուն | Շուշանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Ամսաթիվ | 20-11-2014 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել (ՀՀ քր. օր. 70 հոդ.) |
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Աղասի |
| Ազգանուն | Ամոլիկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 20-11-2014 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Յուրի |
| Ազգանուն | Աթայան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 20-11-2014 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Գործ No ԵԱՔԴ/0134/01/14 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՙ20՚ նոյեմբերի 2014թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի քարտուղարությամբ` Հ.Արտաշեսյանի Օ.Կիրակոսյանի մասնակցությամբ` մեղադրող Ա.Դոլինյանի պաշտպաններ Կ.Քամալյանի Մ.Ալավերդյանի Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, արագացված դատաքննության կարգով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի /ծնված 1947 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Բաքու քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող ք.Հրազդան, Միկրոշրջան 32-րդ շենքի 18 բնակարանում/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի /ծնված 1983 թվականի հունիսի 27-ին Գեղարքունիքի մարզի Վահան գյուղում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին մեկ անձ, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող` ք.Երևան, Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի, 5-րդ շենքի 26ա բնակարանում/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի /ծնված 1957 թվականի մարտի 28-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատում է ՙՎիվա Գոլդ՚ տաքսի ծառայությունում` որպես վարորդ, հաշվառված և բնակվող` ք.Երևան, Մ.Ավետիսյան 4-րդ փողոցի 3-րդ տանը/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: Յուրի Սամվելի Աթայանի /ծնված 1983 թվականի հունվարի 05-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում դատված. 09.02.2009թ. Երևան քաղաքի քրեական դատարանի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով դատապարտվել է ազատազրկման վեց տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, պատժի սկիզբը հաշվվել է 25.11.2008թ.-ից, դատվածությունը չմարված, հաշվառված և բնակվող` ք.Երևան, Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի, 5-րդ շենքի 26ա բնակարանում, ՀՀ ԱՆ ՙԿոշ՚ ՔԿՀ կալանավոր/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: Գործի դատավարական նախապատմությունը 2014 թվականի ապրիլի 28-ին Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցվել է թիվ 09114914 քրեական գործը: 2014 թվականի ապրիլի 28-ին Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին: 2014 թվականի մայիսի 05-ին Արևիկ Շուշանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: 2014 թվականի մայիսի 20-ին Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին: 2014 թվականի մայիսի 23-ին Էլզա Մանուչարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: 2014 թվականի հունիսի 11-ին Յուրի Աթայանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: 2014 թվականի հունիսի 30-ին Էլզա Մանուչարյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 2 դրվագով` 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նույն օրը Է.Մանուչարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: 2014 թվականի հուլիսի 28-ին Աղասի Ամոլիկյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին: 2014 թվականի օգոստոսի 23-ին Արևիկ Շուշանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, նույն օրը Ա.Շուշանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: 2014 թվականի նոյեմբերի 14-ին մեղադրողի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության 3091-րդ հոդվածի կարգով Արևիկ Շուշանյանին և Աղասի Ամոլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: Գործի փաստական հանգամանքները Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Էլզա Մանուչարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել այն արարքի համար, որ ՙնա 1 տարի առաջ Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերում կանաչի հավաքելու ժամանակ տսեսլ է կանեփի թփեր, իրացնելու նպատակով քաղելով դրանք տարել է տուն, առանձնացրել տերևները, չորացրել, ապա մանրացնելովª ապօրինի պատրաստել է գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց: Այնուհետև ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով 2014թ. փետրվար ամսին գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխելով Երևան քաղաքª Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին: Բացի այդ, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցից ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. մարտ ամսի սկզբին գործով չպարզված չափով տեղափոխել է Երևան քաղաք և Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին: Այնուհետև, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցից ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. ապրիլի 27-ին խոշոր չափիª 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխել է Երևան քաղաքª Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին՚: Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙիր ամուսին, ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափի ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, գործելով թմրամիջոց ձեռք բերող Յու.Աթայանի շահերից, վերջինիս փոխանցելու նպատակով 2014թ. ապրիլի 27-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված առարկաª խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, որը լցրել է ՙԱկբար՚ ապրանքանիշի թեյի մեկանգամյա օգտագործման բարձիկների մեջ: Այնուհետև, նույն դիտավորությամբ 2014թ. ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Աղասի Ամոլիկյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ, որոնք խառնելով ծիրանի հյութի հետ լցրել է Ջերմուկի 1 լիտր տարողության պլաստմասսե տարայի մեջ և վերոհիշյալ ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցի հետ միասին տեղավորելով Յու.Աթայանին ուղարկվող հանձնուքի մեջ 28.04.2014թ. փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Սերյոժայի Եսայանինª ՙԿոշ՚ ՔԿՀ տեղափոխելու և Յու.Աթայանին հանձնելու համար, սակայն 28.04.2014թ. վերոհիշյալ թմրամիջոցները Ս.Եսայանի մոտից հայտնաբերվել և ոստիկանության աշխատակիցների կողմից առգրավվել են՚: Ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙնա Յուրի Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, վերջինիս խնդրանքով 28.04.2014թ. Երևան քաղաքի Աբովյան փողոցում, ՙՍաս՚ սուպերմարկետի հարևանությամբ հանդիպել է քննությամբ չպարզված, իրեն անծանոթ մի կնոջ, նրանից ձեռք բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ, այնուհետև փոխադրել դա Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի և 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից փոխանցել է Յու.Աթայանի կնոջըª Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին, վերջինիս միջոցով Յու.Աթայանին փոխանցելու համար՚: Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙնա հանդիսանալով ՙԿոշ՚ ՔԿՀ-ի դատապարտյալ ապօրինի կերպով, խոշոր չափիª 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն ուղղված գործողություններ կատարելու դիտավորությամբ, 27.04.2014թ. իր 098-51-11-55 հեռախոսահամարով զանգահարել է Արևիկ Շուշանյանին և հանձնարարել, որպեսզի վերջինս Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանից ձեռք բերի խոշոր չափիª 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, այն տեղավորի թեյի բարձիկների մեջ, իսկ Աղասի Ամոլիկյանիցª 28.04.2014թ. ձեռք բերի խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութ, լցնի այն ծիրանի հյութի մեջ և այլ մթերքների հետ հանձնուքի մեջ քաղարկելով տաքսու վարորդ Սասուն Եսայանի միջոցով ուղարկի ՙԿոշ՚ ՔԿՀ: Վերջինս, կատարելով ամուսնու հանձնարարությունըª իր գործողություններով օժանդակելով նրանª 27.04.2014թ. Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Է.Մանուչարյանից ձեռք է բերել խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, իսկ 28.04.2014թ.ª Ա.Ամոլիկյանից ՙԴիազեպամ՚ տեսակի խոշոր չափիª 0.114 գրամ հաստատուն քաշով հոգեմետ նյութ: Այնուհետև ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրանյութը տեղավորել է թեյի բարձիկների մեջ, իսկ ՙԴիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութըª ծիրանի հյութի մեջ և այլ մթերքների հետ հանձնուքի մեջ քողարկելով 28.04.2014թ. փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Եսայանինª ՙԿոշ՚ ՔԿՀ տեղափոխելու համար: Սակայն հանցագործությունն ավարտին չի հասվել Յու.Աթայանի կամքից անկախ հանգամանքներով, քանի որ Սասուն Եսայանը ոստիկանության աշխատակիցների կողմից բերման է ենթարկվել ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժին՚: Արագացված դատական քննություն Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալներ Էլզա Մանուչարյանը, Արևիկ Շուշանյանը, Աղասի Ամոլիկյանը և Յուրի Աթայանը միջնորդել են դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ առաջադրված մեղադրանքը պարզ է, համաձայն են մեղադրանքին, գիտակցում են արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր` պաշտպանների հետ խորհրդակցելուց հետո: Միջնորդությունը հաստատել են նաև ամբաստանյալների պաշտպաններ Կարեն Քամալյանը և Մերի Ալավերդյանը: Մեղադրող Արամ Դոլինյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել: Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին: Դատարանի իրավական վերլուծությունները Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Էլզա Մանուչարյանի մեղավորությունը` իրացնելու նպատակով խոշոր չափերով թմրամիջոց փոխադրելու և դրանք ապօրինի իրացնելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ինչպես նաև, երկու դրվագով` իրացնելու նպատակով թմրամիջոց փոխադրելու և դրանք ապօրինի իրացնելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է: Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի մեղավորությունը` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոց և հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն, փոխադրելուն և առաքելուն օժանդակելու փորձ կատարելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ապացուցված է: Վերոհիշյալ հանցանքների կատարման համար ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանը և Ա.Շուշանյանը ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի: Ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի մեղավորությունը` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն, փոխադրելուն և առաքելուն օժանդակելու փորձ կատարելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ապացուցված է: Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանի մեղավորությունը` առանց իրացնելու նպատակի խոշոր չափերով թմրամիջոց և հոգեմետ նյութ ձեռք բերելու փորձ կատարելու մեջ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ապացուցված է: Վերոհիշյալ հանցանքների կատարման համար ամբաստանյալներ Ա.Ամոլիկյանը և Յու.Աթայանը ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նրանք պետք է կրեն: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ եւ արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են` ա) օրինականությունը, բ) արդարությունը, գ) պատժի անհատականացումը, դ) մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: (…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն: Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի: Այնսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է: (…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚: Ամբաստանյալ Էլզա Մանուչարյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, տարիքային կենսաթոշակառու է, ֆիզիկապես վատառողջ է: Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցանք, ֆիզիկապես վատառողջ է, խնամքին է գտնվում 2008թ. ծնված մանկահասակ դուստրը: Ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական: Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, բնութագրվում է դրական, տառապում է հեպատիտ C հիվանդությամբ: Ամբաստանյալների պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙհանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար՚: Ամբաստանյալ Յուրի Աթայանը, նախկինում դիտավորյալ հանցագործություն կատարելու համար դատվածություն ունենալով, դարձյալ կատարել է դիտավորյալ հանցագործություն, ուստի առկա է հանցագործությունների ռեցիդիվ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ՙ(...) հանցագործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից (...)՚: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` ՙդատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...)՚: Նշված պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Յուրի Աթայանի նկատմամբ պատժաչափը որոշելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածների կանոններով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայնª ՙ1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին: 2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիu դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները (...)՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի բովանդակային վերլուծությունից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները երկուսն են. ՀՀ քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածների սանկցիաներով նախատեսված կալանք, ազատազրկում կամ կարգապահական գումարտակում պահելը պատիժների առկայությունը: Դատարանի համոզված լինելը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը ռեալ /իրական/ կրելու: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը իր 12.06.2007թ. թիվ ՎԲ-12407 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կիրառելու: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է ՙՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս պետք է դատարանը հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու՚: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ 01.02.2008թ. թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրություները անհրաժեշտ են մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկվածին ուղղելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը: Անձի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված հարցերին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև ՎԲ-192/07 և ՎԲ-50/07, որոշումներում, վերահաստատել է իրավական դիրքորոշումն այն մասին, որ չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, այնուհանդերձ, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը: Դատարանը, վերուծելով և գնահատելով գործի վերոհիշյալ փաստական հանգամանքները, հաշվի առնելով Էլզա Մանուչարյանին և Արևիկ Շուշանյանին վերագրվող արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների համակցությունը, ինչպես նաև` պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանգում է հետևության, որ Էլզա Մանուչարյանի և Արևիկ Շուշանյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու և նրանց նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանակաորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին: Տվյալ դեպքում` դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙԵթե դատավճիռ կայացնելուց հետո, բայց մինչև պատժի լրիվ կրելը դատապարտյալը նոր հանցանք է կատարել, ապա դատարանը նոր դատավճռով նշանակված պատժին լրիվ կամ մասնակիորեն գումարում է նախորդ դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը՚: Հաշվի առնելով, որ ամբաստանյալ Յուրի Աթայանը 09.02.2009թ. Երևան քաղաքի քրեական դատարանի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերով դատապարտվել է ազատազրկման վեց տարի ժամկետով, պատժի սկիզբը հաշվվել է 25.11.2008թ.-ից, ուստի նրա նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով: Անդրադառնալով Յուրի Աթայանի խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ քանի որ քրեական գործի նախաքննության փուլում մեկ այլ դատական ակտով նշանակված պատիժը կրելու պատճառով նրա նկատմամբ խափանման միջոց չի ընտրվել, ուստի Յուրի Աթայանի նկատմամբ պետք է որպես խափանման միջոց ընտրել կալանավորումը` հաշվի առնելով նաև այն, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասը պատիժ է նախատեսում միայն ազատազրկման ձևով: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 134-րդ, 137-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ և 3754-րդ, 379-րդ հոդվածներով, դատարանը` ՎՃՌԵՑ Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման: 2014թ. փետրվար ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով: 2014թ. մարտ ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով, հանցաքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման: Կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով: Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ ամիս ժամկետով: Կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով: Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ ամիս ժամկետով: Աղասի Ամոլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Յուրի Սամվելի Աթայանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին լրիվ գումարել 09.02.2009թ. դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` 5 /հինգ/ օրը և Յորի Աթայանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ 5 /հինգ/ օր: Յուրի Աթայանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրել կալանավորումը` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Պատժի սկիզբը հաշվել 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ից: Քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված 23.32 գրամ ՙմարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը ոչնչացնել, իսկ 0.114 գրամ ՙդիազեպամ՚ տեսակի հոգեմետ նյութն ուղարկել ՀՀ քննչական կոմիտեի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին` թիվ 09122614 քրեական գործին կցելու համար: Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 20-11-2014 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 22-12-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 2 հատոր` 291թ., 116թ. |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 23-12-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 291, 116 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 23-12-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 291, 116 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-29196/14 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 26-12-2014 |
|---|
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 25-06-2015 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 29-06-2015 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 03-07-2015 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 3 հատորից. 1-ին հատորը՝ 291 թերթից, 2-րդ հատորը՝ 116 թերթից, 3-րդ հատորը՝ 146 թերթից: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 03-07-2015 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 291,116,146 |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0134/01/14
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 12-12-2014 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 11-12-2014 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Մեղադրող |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Ա |
| Ազգանուն | Դոլինյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Մերի |
| Ազգանուն | Ալավերդյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Էլզա Մանուչարյան , Արևիկ Շուշանյան մյուսները` Աղասի Ամոլիկյան , Յուրի Աթայան Աղասի Վանիկի Ամոլիկյան , Յուրի Սամվելի Աթայան Վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ : Մասնակիորեն` պատժի մասով բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի /ՀՀ քր.օր. 266 հոդ. 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266 հոդ. 1-ին մասով , ՀՀ քր.օր. 66 հոդ. կարգով վերջնական պատիժ - ազատազրկում 6 տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման , ՀՀ քր.օր. 70 հոդ.` 2 տարի փորձաշրջան / և Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի /ՀՀ քր.օր. 38-34-268 հոդ. 2-րդ մասի 2-րդ կետով - ազատազրկում 6 ամիս ժամկետով , ՀՀ քր.օր. 70 հոդ.` 1 տարի փորձաշրջան / վերաբերյալ 20.11.2014թ. կայացված դատավճիռը , վերջիններիս նկատմամբ նրանց վերագրվող հանցանքների հոդվածների սանկցիաների շրջանակներում նշանակել առանց ՀՀ քր.օր. 70 հոդվածի կիրառման համաչափ պատիժ Աղասի Ամոլիկյան մյուսները` Էլզա Մանուչարյան , Արևիկ Շուշանյան , Յուրի Աթայան Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյան , Արևիկ Ժորայի Շուշանյան , Յուրի Սամվելի Աթայան Բեկանել և փոփոխել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի /ՀՀ քր.օր. 38-34-268 հոդ. 2-րդ մասի 2-րդ կետով - ազատազրկում 6 ամիս ժամկետով / վերաբերյալ 20.11.2014թ. դատավճիռը` Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` նշանակելով փորձաշրջան օրենքով սահմանված որոշակի ժամկետով : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 15-12-2014 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Գրիշա |
| Ազգանուն | Մելիք-Սարգսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Հենրիկ |
| Ազգանուն | Տեր-Ադամյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
Քրեական գործի մուտքագրում
| Ամսաթիվ | 25-12-2014 |
|---|---|
| Կից փաստաթղթեր և իրեղեն ապացույց | Առկա չեն: |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 26-12-2014 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 27-01-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 27-01-2015 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Էլզա |
| Ազգանուն | Մանուչարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արևիկ |
| Ազգանուն | Շուշանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Աղասի |
| Ազգանուն | Ամոլիկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն Գործ. ԵԱՔԴ/0134/01/14 27 հունվարի 2015թ. ք.Երևան ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ. ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ` ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա.ԴՈԼԻՆՅԱՆԻ ՊԱՇՏՊԱՆՆԵՐ` Կ.ՔԱՄԱԼՅԱՆԻ Մ.ԱԼԱՎԵՐԴՅԱՆԻ ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼՆԵՐ` Է.ՄԱՆՈՒՉԱՐՅԱՆԻ Ա.ՇՈՒՇԱՆՅԱՆԻ Ա.ԱՄՈԼԻԿՅԱՆԻ Դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով մեղադրող Ա.Դոլինյանի և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքները` քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` երկու դրվագով, Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճռի դեմ. Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1/. Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները. 28.04.2014թ. ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցվել է թիվ 09114914 քրեական գործը: 28.04.2014թ. Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը չհեռանալու մասին: 05.05.2014թ. Արևիկ Շուշանյանը թիվ 09114914 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: Արևիկ Շուշանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ իր ամուսին, <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց և խոշոր չափի <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, գործելով թմրամիջոց ձեռք բերող Յու.Աթայանի շահերից, վերջինիս փոխանցելու նպատակով 2014թ. ապրիլի 27-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված առարկա խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց, որը լցրել է <<Ակբար>> ապրանքանիշի թեյի մեկանգամյա օգտագործման բարձիկների մեջ: Այնուհետև, նույն դիտավորությամբ 2014թ. ապրիլի 28-ին Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից Աղասի Ամոլիկյանից ձեռք է բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափի 0.114 գրամ հաստատուն քաշով <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ, որոնք խառնելով ծիրանի հյութի հետ լցրել է Ջերմուկի 1 լիտր տարողության պլաստմասսե տարայի մեջ և վերոհիշյալ <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցի հետ միասին տեղավորելով Յու.Աթայանին ուղարկվող հանձնուքի մեջ 28.04.2014թ. փոխանցել է տաքսու վարորդ Սասուն Սերյոժայի Եսայանին <<Կոշ>> ՔԿՀ տեղափոխելու և Յու.Աթայանին հանձնելու համար, սակայն 28.04.2014թ. վերոհիշյալ թմրամիջոցները Ս.Եսայանի մոտից հայտնաբերվել և ոստիկանության աշխատակիցների կողմից առգրավվել են: 20.05.2014թ. Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը չհեռանալու մասին: 23.05.2014թ. Էլզա Մանուչարյանը թիվ 09114914 քրեական գործըով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: 30.06.2014թ. Էլզա Մանուչարյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 2 դրվագով` 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նույն օրը Է.Մանուչարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: Էլզա Մանուչարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 1 տարի առաջ Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերում կանաչի հավաքելու ժամանակ տեսել է կանեփի թփեր, իրացնելու նպատակով քաղելով դրանք տարել է տուն, առանձնացրել տերևները, չորացրել, ապա մանրացնելով ապօրինի պատրաստել է գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոց: Այնուհետև <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով 2014թ. փետրվար ամսին գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխելով Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին: Բացի այդ, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցից <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. մարտ ամսի սկզբին գործով չպարզված չափով տեղափոխել է Երևան քաղաք և Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին: Այնուհետև, Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանն իր կողմից Կոտայքի մարզի Հրազդանի դաշտերից քաղած և իրացման նպատակով ապօրինի պատրաստած, գործով չպարզված չափի <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցից <<Կոշ>> ՔԿՀ-ի դատապարտյալ Յուրա Սամվելի Աթայանի առաջարկով արդեն 2014թ. ապրիլի 27-ին խոշոր չափի 23.32 գրամ հաստատուն քաշով <<Մարիխուանա>> տեսակի թմրամիջոցը տեղափոխել է Երևան քաղաք Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից ապօրինի իրացրել է Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին: 28.07.2014թ. Աղասի Ամոլիկյանը թիվ 09114914 քրեական գործըով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը չհեռանալու մասին: 23.08.2014թ. Արևիկ Շուշանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, նույն օրը Ա.Շուշանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: 14.11.2014թ. մեղադրողի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության 3091-րդ հոդվածի կարգով Արևիկ Շուշանյանին և Աղասի Ամոլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով: Աղասի Ամոլիկյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Յուրի Սամվելի Աթայանի կողմից ապօրինի կերպով խոշոր չափի <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ ձեռք բերելուն օժանդակելու դիտավորությամբ, վերջինիս խնդրանքով 28.04.2014թ. Երևան քաղաքի Աբովյան փողոցում, <<Սաս>> սուպերմարկետի հարևանությամբ հանդիպել է քննությամբ չպարզված, իրեն անծանոթ մի կնոջ, նրանից ձեռք բերել հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված խոշոր չափի 0.114 գրամ հաստատուն քաշով <<Դիազեպամ>> տեսակի հոգեմետ նյութ, այնուհետև փոխադրել դա Երևան քաղաքի Կ.Ուլնեցու 1-ին փակուղի և 5 շենքի 26ա բնակարանի պատշգամբից փոխանցել է Յու.Աթայանի կնոջը` Արևիկ Ժորայի Շուշանյանին, վերջինիս միջոցով Յու.Աթայանին փոխանցելու համար: Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 20.11.2014թ. դատավճռով դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նա դատապարտվել է ազատազրկման 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 2014թ. փետրվար ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով, 2014թ. մարտ ամսին Ա.Շուշանյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով, հանցաքների համակցությամբ նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 6 /վեց/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման: Կիրառվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել` սահմանելով փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով: Էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Արևիկ Ժորայի Շուշանյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով: Կիրառվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով: Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով: Աղասի Ամոլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Յուրի Սամվելի Աթայանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատժին լրիվ գումարվել է 09.02.2009թ. դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` 5 /հինգ/ օրը և Յուրի Աթայանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ 5 /հինգ/ օր: Յուրի Աթայանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Պատժի սկիզբը վճռվել է հաշվել 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ից: 2/. Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, փաստարկները և պահանջները. Վերոհիշյալ դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել մեղադրող Ա.Դոլինյանը և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը` հետևյալ հիմքերի սահմաններում, ներքոհիշյալ հիմնավորումներով. Մեղադրող Ա.Դոլինյանը գտել է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճիռը պատիժների մասերով, մասնավորապես՝ էլզա Մանուչարյանի և Արևիկ Շուշանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի անհիմն կիրառման առումով, ենթակա է բեկանման և փոփոխման հետևյալ պատճառաբանությամբ. Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ պատժաչափ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի մասնակցության բնույթն ու աստիճանը։ Ընդհանուր իրավասության դատարանը, քննության առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հնարավորության և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցերը, հանգել է հետևության, որ էլզա Մանուչարյանի և Արևիկ Շուշանյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց վերջիններիս նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժը փաստացի կիրառելու։ Սակայն ամբաստանյալների նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանի կողմից հաշվի չի առնվել հանցանքի վտանգավորության աստիճանը։ Ինչ վերաբերում է ամբաստանյալների պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներին, ապա, ըստ մեղադրողի, ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի խնամքի տակ մինչև 14 տարեկան երեխայի առկայությունը, իսկ էլզա Մանուչարյանի թոշակառու լինելու հանգամանքները ողջամտորեն չեն նվազեցնում նրանց վերագրվող արարքի բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, այլ ավելին, ելնելով այդ հանգամանքներից, ամբաստանյալները պետք է գիտակցեին իրենց արարքի անօրինական և վտանգավոր բնույթն ու զերծ մնային հանցագործություն կատարելուց, ինչը դատարանի կողմից չի կարող դիտվել որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք։ ՈԻստի վերոգրյալ հանգամանքների համակցության առկայության պայմաններում դատարանի համար առկա չէր որևէ ռեալ նախադրյալ, ինչը վերջինիս մոտ կարող էր համոզմունք ձևավորել, որ ծանր հանցագործություն կատարած ամբաստանյալների ուղղվելը հնարավոր է առանց ազատազրկման ձևով պատիժը փաստացի կրելու։ Հետևաբար, ընդհանուր իրավասության դատարանը Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը կիրառելով՝ խախտել է նույն օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջները, որը հանգեցրել է նյութական իրավունքի խախտմամբ ակնհայտ անհիմն և ապօրինի դատական ակտ կայացնելուն։ Բացի այդ, դատարանն ամբաստանյալներ Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս վերջիններիս անձը բնութագրող տվյալները պատշաճ գնահատականի չի արժանացրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների համատեքստում և նրանց նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով սահմանել է ակնհայտ անհամաչափ՝ 2 տարի ժամկետով փորձաշրջան։ Փաստորեն, ամբաստանյալներ Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի նկատմամբ կիրառված քրեաիրավական ներգործության միջոցն արդարացի չէ, անհրաժեշտ և բավարար չի կարող լինել սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, նրանց ուղղելու, ինչպես նաև նմանատիպ հանցագործությունները կանխելու համար։ Ամբաստանյալների նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը որևէ բացառիկ հանգամանքով պայմանավորված չէ, չի համապատասխանում նրանց անձը բնութագրող տվյալներին, նրանց կատարած հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին։ Ելնելով վերոգրյալից` մեղադրողը միջնորդել է մասնակիորեն՝ պատժի մասով բեկանել Արևիկ Շուշանյանի և էլզա Մանուչարյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի թիվ ԵԱՔԴ/0134/01/14 գործով կայացված դատավճիռը, վերջիններիս նկատմամբ նրանց վերագրվող հանցանքների հոդվածների սանկցիաների շրջանակներում նշանակել առանց ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման համաչափ պատիժ։ Ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը գտել է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.11.2014թ. դատավճռով հաշվի չեն առնվել և չեն գնահատվել պատիժ նշանակելիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացմող հանգամանքները, հանցագործություն կատարելու հանգամանքները, ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի դերը կատարված հանցանքի մեջ, ինչպես նաև պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը։ Ընդհանուր իրավասության դատարանը որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի առնելով այն, որ անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար և նախաքննության ժամանակ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, ակտիվորեն աջակցել հանցագործությունը բացահայտելուն, բնութագրվում է դրականորեն, չի գնահատել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալը հանցանքի կատարման մեջ ունեցել է պասիվ դերակատարում, վատառողջ է։ Բացի այդ, Աղասի Ամոլիկյանի խնամքին են գտնվում ծեր ծնողները և վատառողջ կինը: Աղասի Ամոլիկյանը ինչպես բնակության վայրից, այնպես էլ աշխատավայրից բնութագրվում է բացառապես դրական կողմերով, մասնավորապես՝ որպես կարգապահ, պարտաճանաչ, բարեխիղճ անձնավորություն, հանցանքի կատարման մեջ ունեցել է պասիվ դերակատարում, վատառողջ է։ Դատական ակտը արդարացի չէ, չի համապատասխանում Աղասի Ամոլիկյանի կատարած հանցանքի ծանրությանը և հանցավորի անձնավորությանը։ Թեև դատարանը կայացված դատական ակտում նշել Է, որ որպես ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, սակայն դրանց թվարկումը կրել է ձևական բնույթ, դատարանը չի ղեկավարվել վերը նշված սկզբունք-նորմերի պահանջներով և իրականում հաշվի չի առել նշված հանգամանքները` արդյունքում կայացնելով անարդարացի դատական ակտ։ Ընդհանուր իրավասության դատարանը չի կիրառել կիրառման ենթակա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը: Ելնելով վերոգրյալից` պաշտպանը միջնորդել է բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.11.2014թ. դատավճիռը` Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի նկատմամբ ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նշանակված պատիժը՝ ազատազրկում 6/վեց/ամիս ժամկետով, պայմանականորեն չկիրառել՝ նշանակելով փորձաշրջան օրենքով սահմանված որոշակի ժամկետով։ Մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պառտասխան է ներկայացրել ամբաստանյալ Է.Մանուչարյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը` միջնորդելով մերժել մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը: 3/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները Վերաքննիչ դատարանը, ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով մեղադրողի, պաշտպանի և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի հիմնավորումները բողոքների կապակցությամբ և կողմերի պատասխանները դրանց դեմ, ներկայացված բողոքների հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից: Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար, որի պայմաններում հնարավոր է սոցիալական արդարության վերականգնումը: Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները: Նույն հոդվածի երկրորդ մասի համաձայն պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով, իսկ 3-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները: Զարգացնելով Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի գործով որոշմամբ ձևավորված իրավական դիրքորոշումը` Վճռաբեկ դատարանն 08.05.2013թ. թիվ ՇԴ/0126/01/12 նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է, որ <</…/ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և համապատասխան վերլուծության ու գնահատման ենթարկել գործի քննության և լուծման, այդ թվում` անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու և այդ պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելու համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները: Հետևաբար, անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պարտավոր է բարեխիղճ գնահատման ենթարկել նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատող ապացույցները>>: Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են` ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը: Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/>> /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/: Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև թիվ ՎԲ-124/07, ՎԲ-192/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09 և այլ որոշումներում: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն, եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: Փաստորեն, պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ նշանակելու, դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ, գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ Քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի բովանդակային վերլուծությունից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները երկուսն են. 1/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածների սանկցիաներով նախատեսված կալանք, ազատազրկում կամ կարգապահական գումարտակում պահելը պատիժների առկայությունը: 2/ Դատարանի համոզված լինելը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը ռեալ /իրական/ կրելու: Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերվում են ինչպես հանցագործության, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ բնութագրում է միաժամանակ և հանցագորոծությունը, և հանցավորի անձնավորությունը: Այդ իսկ պատճառով պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցագործության կազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերվում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա: ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերոգրյալ դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հագամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը: Սույն գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման արդյունքում վերաքննիչ դատարանը պարզեց, որ գործում առկա են ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի անձը բնութագրող և պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, մասնավորապես, Էլզա Մանուչարյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, տարիքային կենսաթոշակառու է, ֆիզիկապես վատառողջ է: Ամբաստանյալ Արևիկ Շուշանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցանք, ֆիզիկապես վատառողջ է, խնամքին է գտնվում 2008թ. ծնված մանկահասակ դուստրը: Ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքներ չեն արձանագրվել: Նման պայմաններում, դատարանը իրավացիորեն հանգել է ճիշտ հետևության, որ ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժները ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Այն բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից: Վերոգրյալի պայմաններում, մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը, որով վերջինս ըստ էության վիճարկում է արարքների բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը և գտնում, որ դատարանն ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ նշանակել է ակնհայտ մեղմ պատիժներ` կիրառելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը, պետք է մերժել` նկատի ունենալով, որ վերաքննիչ բողոքի փաստարկները բավարար չեն ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը վերացնելու համար: Բացի այդ, Էլզա Մանուչարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` երկու դրվագով և Արևիկ Շուշանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղավոր ճանաչելով և համապատասխանաբար` 6 /վեց/ տարի և 6/վեց/ ամիս ժամկետով ազատազրկման դատապարտելով, ապա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ փորձաշրջան սահմանելով` դատարանն ամբաստանյալներին չի ազատում քրեական պատասխանատվությունից: Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքին` ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն ևս ենթակա է մերժման` հետևյալ պատճառաբանությամբ. Սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ու վերլուծությունից ակնհայտ է դառնում, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրվող ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, արդեն իսկ հաշվի է առել և դատավճռի հիմքում դրել է պաշտպանի կողմից վերաքննիչ բողոքով ներկայացված պահանջները և բավարար չափով ստուգման ու պատշաճ գնահատության է ենթարկել նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, մասնավորապես այն, որ նա ընդունել է մեղքը և անկեղծորեն զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում դատված չէ, բնութագրվում է դրական և պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքների ծանրությանը, դրանք կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար և կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին: Այսպիսով, վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները, ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հաշվի առնելով վերաջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող դատարանի կողմից մատնանշված վերոգրյալ բոլոր հանգամանքները, ինչպես նաև գործի կոնկրետ տվյալները, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Աղասի Ամոլիկյանի ուղղվելը և վերադաստիարակվելը հնարավոր չէ առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու, հետևաբար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան: Ելնելով վերոգրյալից` ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը գալիս է հետևության, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.11.2014թ. կայացված դատավճիռը բեկանելու, ամբաստանյալներ Է.Մանուչարյանի և Ա.Շուշանյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը վերացնելու, ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի նկատմմաբ Հհ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ հոդվածներով` ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Մեղադրողի և ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել` օրինական ուժի մեջ թողնելով Էլզա Սողոմոնի Մանուչարյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով` երկու դրվագով, Արևիկ Ժորայի Շուշանյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի նկատմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճիռը: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ Իսկականի հետ ճիշտ է` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ. ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 27-01-2015 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 03-03-2015 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 291, 116, 94 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 03-03-2015 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 291, 116, 94 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-3794/15 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 10-03-2015 |
|---|
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0134/01/14
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 02-03-2015 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Մերի |
| Ազգանուն | Ալավերդյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ամբաստանյալ` Աղասի Վանիկի Ամոլիկյան |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
Գործը ստացվել է վճռաբեկ դատարան
| Գործի առաքման ամսաթիվը | 03-03-2015 |
|---|---|
| Գրության համարը | Ե-3794 |
| Գործի ստացման ամսաթիվը | 10-03-2015 |
| Քրեական գործի հատորներ /փաստաթղթեր/ | 3 հատոր |
| Գործի համարը | ԵԱՔԴ/0134/01/14 |
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Պատասխանատվության ենթարկվածների թիվը | 1 |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 10-03-2015 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Սամվել |
| Ազգանուն | Օհանյան |
Վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվել է
| Ամսաթիվ | 09-06-2015 |
|---|---|
| Որոշման բովանդակություն | ԵԱՔԴ/0134/01/14 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 9 հունիսի 2015 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ քննարկելով Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2015 թվականի հունվարի 27-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մերի Ալավերդյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան) 2014 թվականի նոյեմբերի 20-ի դատավճռով Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-34-268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 6 ամիս ժամկետով։ Վերոհիշյալ դատական ակտի դեմ ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանի վերաքննիչ բողոքը ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) 2015 թվականի հունվարի 27-ի որոշմամբ մերժվել է, իսկ բողոքարկված դատական ակտը` թողնվել օրինական ուժի մեջ։ Վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մ.Ալավերդյանը` խնդրելով պատժի մասով բեկանել և փոփոխել Վերաքննիչ դատարանի 2015 թվականի հունվարի 27-ի որոշումը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` որոշում կայացնել նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին։ Բողոքաբերը նշել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար և առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա։ Բողոք բերած անձը գտել է, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, քանի որ առկա է հակասություն Վերաքննիչ դատարանի 2015 թվականի հունվարի 27-ի որոշման և Վճռաբեկ դատարանի՝ թիվ ՀՅՔՐԴ3/0109/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԱՐԱԴ/0050/01/08 որոշումների միջև, ինչպես նաև թույլ են տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներ։ Բողոքաբերի փաստարկների և բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության արդյունքում Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքի հեղինակի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքարկվող դատական ակտում որևէ նորմի մեկնաբանությունը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի` թիվ ՀՅՔՐԴ3/0109/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԱՐԱԴ/0050/01/08 որոշումների մեջ տվյալ նորմին տրված մեկնաբանությանը, ինչպես նաև չի հիմնավորվել այնպիսի դատական սխալ առերևույթ թույլ տրված լինելու հանգամանքը, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա։ Հետևաբար, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հիմքերը սույն գործով առկա չեն։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման։ Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ Սահմանադրության 92-րդ հոդվածով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Աղասի Վանիկի Ամոլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2015 թվականի հունվարի 27-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Ամոլիկյանի պաշտպան Մերի Ալավերդյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել։ Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։ Նախագահող՝ Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Դատավորներ` Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ |
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին
| Ամսաթիվ | 11-06-2015 |
|---|
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 17-06-2015 |
|---|---|
| Դատարան | Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն |
| Այլ նշումներ | 3 հատոր` 291, 116, 120 թերթ: |