Գործ No ԵԱՔԴ/0032/01/14

ԴԱՏԱՎՃԻՌ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

11 ապրիլի 2014թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը

նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Օ.Կիրակոսյանի
Հ.Արտաշեսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.Ամիրյանի
պաշտպաններ Ս.Մարտիրոսյանի
Հ.Իսրայելյանի

Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, արագացված դատաքննության կարգով քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Տարոն Արշակի Սիմոնյանի /ծնված` 13.06.1995թ. գ.Վարդենիկ, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, ծառայում է ՊՆ 24923 զորամասում` որպես 3-րդ ՀՆՋ-ի ՆՏԱ դասակի ավտոմոբիլային ջոկի վարորդ, կոչումով շարքային, նախկինում չդատված, բնակվող Գեղարքունիքի մարզ, գ.Վարդենիկ/:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին և 363-րդ հոդվածի 1-ին մասերով:

Սարիբեկ Մարտունի Հակոբյանի /ծնված` 03.12.1994թ. ք.Իջևան, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, ծառայում է ՊՆ 24923 զորամասում որպես 3-րդ ՀՆՋ-ի ՆՏԱ դասակի ավտոմոբիլային ջոկի վարորդ, կոչումով շարքային, նախկինում չդատված, բնակվող Տավուշի մարզ, գ.Գանձաքար/:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը
23.12.2013թ. հարուցվել է թիվ 90218413 քրեական գործը:
25.01.2014թ. Տարոն Արշակի Սիմոնյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 363-րդ հոդվածի 1-ին մասով, իսկ Սարիբեկ Մարտունի Հակոբյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
21.01.2014թ. Տարոն Սիմոնյանի և Սարիբեկ Հակոբյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել հրամանատարության հսկողության հանձնելը:
2014թ. մարտի 4-ին թիվ 90218413 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:

Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Տարոն Սիմոնյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 363-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել այն արարքի համար, որ ՙնա, հանդիսանալով ՀՀ ՊՆ 24923 3-րդ հատուկ նշանակության ջոկատի նյութատեխնիկական ապահովման դասակի ժամկետային զինծառայող, կոչումով շարքային, ստորադասության /ենթակայության/ հարաբերությունների բացակայության դեպքում, խախտել է ՀՀ ԶՈՒ ներքին ծառայության կանոնագրքի 13-րդ և 16-րդ հոդվածներով նախատեսված զինծառայողների փոխհարաբերությունների կանոնագրքային կանոնները, այն է` պարտավոր լինելով բարձր պահել զինվորական ընկերասիրությունը, հարգել նրանցից յուրաքանչյուրի պատիվն ու արժանապատվությունը, իր և ուրիշ զինծառայողների նկատմամբ թույլ չտալ կոպտություն և ծաղրուծանակ, նրանց հեռու պահել անարժան քայլերից, հարգանք տածել զինծառայողների նկատմամբ, 2013թ. դեկտեմբերի 11-ին` ժամը 15:00-ի սահմաններում, զորամասի ավտոհավաքակայանում համածառայակից Սարիբեկ Հակոբյանի կողմից բջջային հեռախոսով խոսելու ընթացքում անհասցե հայհոյանք է հնչեցրել, ինչի կապակցությամբ առաջացած վիճաբանության ընթացքում վերջինիս կողմից իրեն ապտակելու համար բռնություն է գործադրել Ս.Հակոբյանի նկատմամբ` ոտքով մեկ անգամ հարվածելով նրա ոտքին` վերջինիս առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածք:
Բացի այդ, Տարոն Սիմոնյանը, հանդիսանալով 24923 3-րդ հատուկ նշանակության ջոկատի նյութատեխնիկական ապահովման դասակի ժամկետային զինծառայող, կոչումով շարքային, 2013թ. դեկտեմբերի 11-ին ժամը 17:30-ի սահմաններում, գտնվելով ՀՀ ՊՆ 24923 զորամասի ավտոհավաքակայանի հետնամասում, կատարել է անդամախեղում, այն է ապակու կտորով ձախ նախաբազկի շրջանին կտրվածքներ հասցնելու միջոցով իր առողջությանը պատճառել է վնաս, որը հանգեցրել է զինվորական ծառայության պարտականությունների կատարումը ժամանակավորապես դադարեցնելուն՚:

Ամբաստանյալ Սարիբեկ Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն արարքի համար, որ ՙնա հանդիսանալով ՀՀ ՊՆ 24923 զորամասի 3-րդ հատուկ նշանակության ջոկատի նյութատեխնիկական ապահովման դասակի ժամկետային զինծառայող, կոչումով շարքային, խախտելով ՀՀ ԶՈՒ ներքին ծառայության կանոնագրքի 13-րդ հոդվածով նախատեսված կանոնները, այն է` պարտավոր լինելով բարձր պահել զինվորական ընկերասիրությունը, հարգել նրանցից յուաքանչյուրի պատիվն ու արժանապատվությունը, իր և ուրիշ զինծառայողների նկատմամբ թույլ չտալ կոպտություն և ծաղրուծանակ, նրանց հեռու պահել անարժան քայլերից, հարգանք տածել զինծառայողների նկատմամբ, 2013թ. դեկտեմբերի 11-ին` ժամը 15:00-ի սահմաններում, նույն զորամասի ավտոհավաքակայանում իր կողմից բջջային հեռախոսով տան անդամների հետ խոսելու ընթացքում համածառայող Տարոն Արշակի Սիմոնյանի կողմից անհասցե հայհոյանք հնչեցնելու կապակցությամբ առաջացած վիճաբանության ընթացքում ձեռքի բաց ափով մեկ անգամ ապտակել է համածառայող, շարքային Տ.Սիմոնյանին`անպարկեշտ ձևով ստորացնելով վերջինիս պատվին ու արժանապատվությունը՚:

Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալներ Տարոն Սիմոնյանը և Սարիբեկ Հակոբյանը միջնորդել են դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ մեղադրանքը պարզ է, համաձայն են առաջադրված մեղադրանքին, գիտակցում են արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր` պաշտպանների հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել են նաև ամբաստանյալների պաշտպաններ Սամվել Մարտիրոսյանը և Հայկ Իսրայելյանը:
Մեղադրող Ա.Ամիրյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության, վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Տարոն Արշակի Սիմոնյանի մեղավորությունը` իր առողջությանը վնաս պատճառելու (անդամախեղելու), որը հանգեցրել է զինվորական ծառայության պարտականությունների կատարումը ժամանակավորապես դադարեցնելուն, ինչպես նաև` ստորադասության հարաբերությունների բացակայության դեպքում զինծառայողների փոխհարաբերությունների կանոնագրքային կանոնները խախտելու մեջ, որը զուգորդվել է բռնի գործողություններ կատարելով` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 363-րդ հոդվածի 1-ին և 359-րդ հոդվածի 1-ին մասերով, ապացուցված է:
Սարիբեկ Մարտունի Հակոբյանի մեղավորությունը` զինվորական ծառայության պարտականությունները կատարելու կապակցությամբ զինծառայողի պատիվն ու արժանապատվությունն անպարկեշտ ձևով ստորացնելով զինծառայողին վիրավորանք հասցնելու մեջ, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքների կատարման համար ամբաստանյալները ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նրանք պետք է կրեն:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` դատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...):
Ամբաստանյալ Տարոն Սիմոնյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա նախկինում դատված չէ, լիովին ընդունել է մեղքը, անկեղծորեն զղջացել է կատարած արարքի համար, զորամասի հրամանատարության կողմից բնութագրվում է դրական, ծառայում է մարտական հերթապահություն կրող զորամասում, դեպքի կապակցությամբ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ:
Ամբաստանյալ Սարիբեկ Հակոբյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա նախկինում դատված չէ, լիովին ընդունել է մեղքը, անկեղծորեն զղջացել է կատարած արարքի համար, զորամասի հրամանատարության կողմից բնութագրվում է դրական, ծառայում է մարտական հերթապահություն կրող զորամասում, դեպքի կապակցությամբ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ:
Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է որ Ս.Հակոբյանը և Տ.Սիմոնյանը հաշտվել են, միմյանց նկատմամբ որևէ բողոք կամ պահանջ չեն ներկայացրել:
Ամբաստանյալներ Տ.Սիմոնյանի և Ս.Հակոբյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայնª
ՙ1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիu դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները (...)՚:
Անձի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված հարցերին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է ՎԲ-192/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-124/07, ԱՎԴ2/0059/01/08 և այլ որոշումներում, վերահաստատել է իրավական դիրքորոշում այն մասին, որ չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, այնուհանդերձ, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը:
Դատարանը վերուծելով և գնահատելով գործի վերոհիշյալ փաստական հանգամանքները, հաշվի առնելով Տ.Սիմոնյանին և Ս.Հակոբյանին վերագրվող արարքների հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրանց անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների համակցությունը, ինչպես նաև` պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, գտնում է, որ վերը թվարկված հանգամանքերն էականորեն նվազեցնում են նրանց մեղսագրվող արարքների հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու իրենց համակցությամբ հնարավորություն են տալիս հանգելու հետևության, որ վերջիններիս ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու:
Ամբաստանյալներ Տ.Սիմոնյանի և Ս.Հակոբյանի նկատմամբ կալանքի և կարգապահական գումարտակում պահելով ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով, դատարանը գտնում է, տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին, սոցիալական արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձանց ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Տվյալ դեպքում դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 369-373-րդ, 3751-րդ և 3752-րդ, 379-րդ, հոդվածներով, դատարանը`

ՎՃՌԵՑ

Տարոն Արշակի Սիմոնյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին և 363-րդ հոդվածի 1-ին մասերով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին մասով նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել կարգապահական գումարտակում պահելը 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 363-րդ հոդվածի 1-ին մասով` պատիժ նշանակել կալանք 3 /երեք/ ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ և 68-րդ հոդվածների կանոններով, պատիժները լրիվ գումարելու միջոցով Տարոն Սիմոնյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել կարգապահական գումարտակում պահելը 9 /ինը/ ամիս ժամկետով:
Կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Տ.Սիմոնյանի նկատմամբ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:

Սարիբեկ Մարտունի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասով նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել կալանք 2 /երկու/ ամիս ժամկետով:
Կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը և Սարիբեկ Հակոբյանի նկատմամբ կալանքի ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:
Տարոն Սիմոնյանի և Սարիբեկ Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` հրամանատարության հսկողությանը հանձնելը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տարոն Արշակի Սիմոնյանի և Սարիբեկ Մարտունի Հակոբյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դնել զինծառայությունը շարունակելու զորամասի հրամանատարության վրա, իսկ զորացրվելու դեպքում` բնակության վայրի այլընտրանքային պատիժների կատարման բաժնի համապատասխան բաժանմունքի վրա:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:





ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ