Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0024/01/14
Վիճակագրական տողի համար :
1.6
Պատասխանող
Արայիկ Ավետիսյան
Արայիկ Ավետիսյան Գուրգենի
Արայիկ Ավետիսյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Հենրիկ Տեր-Ադամյան
Գրիշա Մելիք-Սարգսյան
Կարինե Ղազարյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արմեն Խաչատրյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Սամվել Օհանյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Հենրիկ Տեր-Ադամյան
Գրիշա Մելիք-Սարգսյան
Կարինե Ղազարյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արմեն Խաչատրյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Սամվել Օհանյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2014-10-10 | 14:00 | 1 | Կայացվել է | ||
| Քրեական վերաքննիչ | 2014-09-22 | 15:00 | 1 | Չի կայացվել | ||
| Քրեական վերաքննիչ | 2014-09-11 | 11:00 | 1 | Կայացվել է | ||
| Քրեական վերաքննիչ | 2014-08-29 | 11:00 | 1 | Չի կայացվել | ||
| Քրեական վերաքննիչ | 2014-07-25 | 11:00 | 1 | Կայացվել է | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2014-06-06 | 14:00 | 1 | Կայացվել է | ||
| Վճռաբեկ | 2014-06-05 | 16:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-06-03 | 14:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-05-27 | 14:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-05-16 | 10:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-05-06 | 10:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-04-22 | 10:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-04-10 | 14:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-04-04 | 10:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2014-03-21 | 10:30 | 1 | Կայացվել է |
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԵԱՔԴ/0024/01/14
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
10 հոկտեմբերի 2014 թվական ք.Երևան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
նախագահող դատավոր` Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
դատավորներ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Գ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
պաշտպան` Ռ.ՍԻՐԵԿԱՆՅԱՆԻ
ամբաստանյալ` Ա.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանի և Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանի վերաքննիչ բողոքները` Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճռի դեմ
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
2013 թվականի նոյեմբերի 6-ին Երևան քաղաքի դատախազի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 63202613 քրեական գործը:
2013 թվականի նոյեմբերի 13-ին թիվ 63202613 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2013 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Երևան քաղաքի դատախազությունը նախաքննության կատարումը շարունակելու համար թիվ 63202613 քրեական գործն ուղարկել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչություն:
2013 թվականի դեկտեմբերի 18-ին թիվ 63202613 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2014 թվականի հունվարի 21-ին Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ ՙնա 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ. ծնված Վաչագան Գերասիմի Մանուչարյանի հետ, որի ընթացքում քաշքշել և հրել է նրան, ինչի արդյունքում Վաչագան Գերասիմի Մանուչարյանը վայր է ընկել և գլուխը հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին` ստանալով գանգուղեղային փակ վնասվածք:
Հաջորդ օրը, <<Գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարում>> ախտորոշմամբ, Վաչագան Գերասիմի Մանուչարյանը տեղափոխվել է <<Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ բժշկական կենտրոն>> փակ բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ գիտակցության չգալով` 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է:
2014 թվականի փետրվարի 24-ին թիվ 63202613 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճռով Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և դատապարտվել է ազատաազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Արայիկ Ավետիսյանի պատժի սկիզբը պետք է հաշվվել դատավճիռն ի կատար ածելու օրվանից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի կողմից ներկայացված քաղ.հայցը բավարարել` Արայիկ Ավետիսյանից հօգուտ Ռոբերտ Մանուչարյանի բռնագանձել 900.000 /ինը հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանը և Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանը, որոնք Վերաքննիչ դատարանի 14.07.2014 թվականի որոշմամբ ընդունվել են վարույթ:
Պաշտպան` Ռ.Սիրեկանյանի վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան է ներկայացրել տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանը:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2014 թվականի հուլիսի 10-ին:
Վերոնշյալ քրեական գործի քննությունը նշանակվել է Վերաքննիչ քրեական դատարանի դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության 2014 թվականի հուլիսի 25-ին, ժամը` 11.00-ին, Երևան քաղաքում:
2.Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջները.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
ա/ Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանը, վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն ու հիմնավորումները, խնդրել է բեկանել և փոփոխել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 06.06.2014թ. դատավճիռը, իր պաշտպանյալի նկատմամբ նշանակել ավելի մեղմ պատիժ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` նշանակելով փորձաշրջան:
Ի հիմնավորումն վերաքննիչ բողոքի` պաշտպանը մասնավորապես նշել է հետևյալը.
Պաշտպանը գտնում է, որ դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում իր պաշտպանյալի կողմից կատարված արարքի ծանրությանը ու նրա անձին։
Դատարանը չնայած, որ անդրադարձել է իր պաշտպանյալի անձը բնութագորղ հանգամանքներին, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներին, այնուամենայնիվ խիստ պատիժ է նշանակել, դատապւսրտելով 6 ամիս ժամկետով ազատազրկման :
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առել ինչպես կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները՝ այն, որ ամբաստանյալը 1989-1994թթ. ՀԱԲ-ի <<Արաբո>> կամավորականների ջոկատի, Հատուկ գնդի և 5-րդ բրիգադի կազմում մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտական գործողություններին, 1989թ. մասնակցել է Կոռնիձորի և Խնձորեսկի պաշտպանությանը, 1990–1992թթ. մասնակցել է Շահումյանի, Նոյեմբերյանի, Իջևանի և Արծվաշենի պաշտպանությանը, 1993թ. մասնակցել է Մարտակերտի շրջանի Աարսանգի ջրամբարի տարածքներում իրականացվող մարտերին ու Ֆիզուլիի ազատագրմանը, 1994թ. մասնակցել է Մարտակերտի տարածաշրջանի մարտական գործողություններին մասնակցող ազատամարտիկներին զենք և զինամթերք ապահովելով, Ռուսաստանի Դաշնության ներքին գործերի նախարարության կողմից 28.01.2009թ. պարգևատրվել է << За верность долгу>> մեդալով, ՀՀ ՆԳՆ միլիցիայի հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատարական խորհրդի նախագահ Գ.Սարգսյանի կողմից 21.09.2008թ. պարգևատրվել է <<ՄՀՆՋ>> 10-ամյա հոբելյանական մեդալով, Արայիկ Ավետիսյանին շնորհվել է ՀՀ ՆԳՆ <<ԴԵԼՏԱ>> հատուկ նշանակության ջոկատի վետերանի պատվավոր կոչում և պարգևատրվել է կրծքանշանով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 517 հրամանով 04.05.2007թ. պարգևատրվել է <<Վազգեն Սարգսյան>> մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 44 հրամանով 20.01.2009թ. պարգևատրվել է <<Մարշալ Հ. Ք. Բաղրամյանի անվան>> մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 1192 հրամանով 10.10.2011թ. պարգևատրվել է << Ծովակալ Հ.Ա.Իսակով>> մեդալով, <<Փառապանծ մարտիկ>> հայրենասիրական միությու հասարակական կազմակերպության կողմից պարգևատրվել է <<Փառապանծ մարտիկ>> մեդալով, <<Արաբո>> հայրենասիրական հասարակական կազմակերպության կողմից 21.09.2007թ. պարգևատրվել է <<Արաբո>> Հանուն Հայրենիքի>> հուշամեդալով, ԱՎՄ Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արագածոտնի մարզի նախագահի կողմից 28.01.2007թ. <<Ազատամարտի Վետերանների միություն>> Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արագածոտնի մարզի վարչության 07.01.2007թ. թիվ 02 որոշման համաձայն՝ Հայոց բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ պարգևատրվել է <<ԱՎՄ>> կրծքանշանով, <<Ազատագրում>> հայրենասիրական ՀԿ-ի կողմից 21.09.2007թ. պարգևատրվել է <<Ազատագրում>> մեդալով, 5-րդ բրիգադի ազատամարտիկների խորհրդի նախագահի կողմից 27.01.2011թ. պարգևատրվել է հուշամեդալով, <<Անմար կրակներ>> ռազմահայրենասիրական բարեգործական հասարակական կազմակերպության կողմից 26.07.2007թ. պարգևատրվել է <<Հայոց արծիվ>> մեդալով, <<Ազատամարտիկ>> ՌԲՀԿ նախագահի կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար պարգևատրվել է մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախագահի թիվ 45 հրամանով 28.11.2012թ. պարգևատրվել է <<5-րդ ԲՐԻԳԱԴ 20 ՏԱՐԻ>> հոբելյանական մեդալով, Վահանի ուղեկալի հաղթանակի 15 ամյակի առթիվ Վահանի կազմ, կոմիտեի կողմից պարգևատրվել է հուշանվեր-հուշամեդալով, ԵԿՄ Կոտայք գումարտակի կողմից պարգևատրվել է <<ԵԿՄ Կոտայք գումարտակ>> հուշանվերով, Հայ-կազակների միջազգային միության կողմից 28.01.2009թ. Սարդարապատի հերոսամարտի 90–ամյակի առթիվ պարգևատրվել է մեդալով, ՀՀ <<1-ին գունդ>> ՀԿ նախագահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայության համար պարգևատրվել է <<1-ին գունդ>> մեդալով, ԼՂՀ <<Մայրություն>> ՀԿ նախագահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայությունների համար պարգևատրվել է <<Մայրական երախտագիտություն>> մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախագահի կողմից 20.09.2011թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, <<Փառապանծ մարտիկներ>> հայրենասիրական միություն հասարակական կազմակերպության կողմից 1990–1994թթ. մարտական գործողություններին ակտիվ մասնակցելու համար 08.05.2009թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից Շուշիի ազատագրման 16-ամյակի և արցախյան ազատամարտում տարած հաղթանակի 14-րդ տարեդարձի կապակցությամբ 09.05.2008թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Հայ կազակների միջազգային միության կողմից ՀՀ սահմանների պաշտպանության ցուցաբերած մասնակցության, ինչպես նաև բանակի կազմավորման 17-րդ տարեդարձի առթիվ պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայության և ԱՎՄ աշխատանքային գործունեությանը ակտիվ մասնակցություն ցուցաբերելու համար 19.03.2005թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Երևանի <<Արաբկիր>> թաղային համայնքի կողմից հայոց ազգային բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ 2007թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ անկախության 15-ամյակի, ԱՎՄ գործունեության ցուցաբերած ակտիվ մասնակցության համար 21.09.2006թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Հայոց ազգային բանակ /ՀԱԲ/ գլխավոր հրամանատար Ռ.Վասիլյանի կողմից Հայոց ազգային բանակի /ՀԱԲ/ կայացման, արցախյան ազատամարտում ցուցաբերած հմտության, խիզախության և ՀԱԲ-ի հիմնադրման 15-ամյակի կապակցությամբ պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ ազգային բանակի 15 ամյակի կապակցությամբ Արաբկիր համայնքի ազատամարտիկների և նրանց ընտանիքների անդամների նկատմամբ ամենօրյա ուշադրություն և աջակցություն ցուցաբերելու համար 28.01.2007թ. արժանացել է շնորհակալագրի, ՄՀՆՋ վետերանների միության անդամ, Դարաբաղյան պատերազմի վետերանների միության անդամ, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախագահ Մ.Գրիգորյանի, ՀՀ ազատամարտի վետերանների միության Արաբկիրի մասնաճյուղի նախագահ Ատեփանյանի, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրականորեն /հաևանների կողմից տրված բնութագիրը հաստատվել է Արաբկիր վարչական շրջանի <<Քնար>> համատիրության նախագահ Ա.Գևորգյանի կողմից>>։
Ըստ պաշտպանի` որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը դիտել է այն, որ ամբաստանյալը տուժողի հուղարկավորության ծախսերը հարթելուն ուղղված գործողություններ է կատարել` մասնավորապես տուժողի իրավահաջորդին է փոխանցել 400.000 ՀՀ դրամ գումար։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել։
Պաշտպանը գտնում է, որ նման պայմաններում իր պաշտպանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց ազատազրկման ձևով պատիժը կրելու:
Գտնում է, որ նրա նկատմամբ դատարանը կարող էր նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել, նշանակելով փորձաշրջան :
Պաշտպանը` մատնանշելով ՀՀ քր. օր-ի 10-րդ, 48-րդ, 61-63-րդ հոդվածները, նշել է, որ իր պաշտպանյալը իրեն առաջադրված մեղադրանքը ընդունել և զղջացել է կատարածի համար, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, որով էլ աջակցել է նախաքննական մարմնին, թե նախաքննության, և թե դատաքննության ընթացքում դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ: Իր պաշտպանյալն ամուսնացած է, ունի բազմանադամ ընտանիք։ Արայիկ Ավետիսյանը հարևանների և մարտական ընկերների կողմից բնութագրվում է դրականորեն։
Ըստ պաշտպանի` իր պաշտպանյալը 1989–1994թթ. ՀԱԲ-ի <<Արամո>> կամավորականների ջոկատի, հատուկ գնդի և 5-րդ բրիգադի կազմում մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտական գործողություններին, երկու անգամ վիրավորվել է թշնամու գնդակից, սակայն կազդուրվելուց հետո շարունակել է մասնակցել մարտական գործողություններին։ Մարտադաշտում Արայիկ Ավետիսյանն իրեն դրսևորել է որպես հայրենասեր, բարեխիղճ, օրինակելի, քաջ ու համարձակ զինակից ընկեր։ Այս կերպ են բնութագրում նրա զինակից ընկերները։ Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար Արայիկ Ավետիսյանը պարգևատրվել է ՀՀ ՊՆ <<Վազգեն Սարգսյան>>, ՀՀ ՊՆ <<Մարշալ Բաղրամյան>>, ՀՀ ՊՆ <<Ադմիրալ Իսակով>>, <<Հայսատանի Երկրապահ>> և <<Հայաստան 5-րդ բրիգադ>> հուշամեդալներով, ԼՂՀ <<Մայրական Երախտագիտություն>> մեդալով և այլ պարգևատրումներով, շնորհակալագրերով։ 2014թ. պարգևատրվել է <<Տիգրան Մեծ>> հուշամեդալով և <<ՀԱԲ>> հուշամեդալով :
Պաշտպանը խնդրել է հաշվի առնել նան Ղարաբաղյան պատերազմի վետերանների միության կողմից իր պաշտպանյալին դրական բնութագրելը, ինչպես նաև նրանց դիմումը ուղղված դատարանին, որով խնդրել են Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ մեղմ պատիժ նշանակել։
Հաշվի առնելով գործի կոնկրետ հանգամանքները, պատասխանատվություն և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, պաշտպանը գտնում է, որ իր պաշտպանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քր. օր.-ի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին ՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։
բ/ Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանը, վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն ու հիմնավորումները, խնդրել է մասնակի, նշանակված պատժի մասով բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 06.06.2014թ. դատավճիռը, Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակել մեղսագրված հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանին և բնույթին համաչափ, առավել խիստ պատիժ` ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Ի հիմնավորումն վերաքննիչ բողոքի` դատախազը մասնավորապես նշել է հետևյալը.
Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա, ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը, չեն պահպանվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածներով սահմանված պահանջները, խախտվել են կատարած արարքի և նշանակված պատժի համաչափության վերաբերյալ նյութական իրավունքի նորմերը, ինչպես նաև խաթարվել է պատժի նպատակները, խախտվել սահմանադրությամբ պաշտպանվող շահերի անհրաժեշտ հավասարակշռությունը, որպիսի պայմաններում դատական ակտը ենթակա է բեկանման։
Առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը հետազոտելով գործի փաստական տվյալները և հանգամանքները ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտել տուժողի իրավահաջորդի կողմից ներկայացված 1.300.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով քաղաքացիական հայցից 400.000 ՀՀ դրամ գումարը վերականգնելու հանգամանքը, իսկ որպես անձը բնութագրող հանգամանքներ պատերազմական գործողություններին մասնակցելը և տարբեր պարգևներ ստանալը, ինչն էլ հաշվի է առել ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս։ Պատիժ նշանակելիս գնահատելով դրանք դատարանը, անտեսելով ամբաստանյալի կողմից կատարած արարքի հասարակական իրական վտանգավորության աստիճանը, բնույթը, այդ հանցանքի համար օրենքով նախատեսված պատժաչափի սահմանները, ինչպես նաև անհիմն է համարել հիշյալ հանգամանքը պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող դիտելը։
Ըստ դատախազի` առաջին ատյանի դատարանը ի թիվ այլ հանգամաքների հիմնավորված է համարել, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևանի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանում ինքը, իր հարևաններ Սերգեյ Դավթյանը և Վաչագան Մանուչարյանը, և 16-րդ շենքի բնակիչ Կորյուն Ազոյանը թղթախաղ խաղալու ընթացքում սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է Վաչագան Մանուչարյանի հետ, որը վերածվել է քաշքշուկի։ Այդ ժամանակ Վաչագան Մանուչարյանը շարունակել է քաշել իր հագուստներից, և նրա ձեռքերից ազատվելու նպատակով աջ ձեռքով հրել է Վաչագան Մանուչարյանի կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և գլխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին։
Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը նյութերի նախապատրաստման և նախա֊քննության սկզբնական փուլում հերքել է իր կողմից Վաչագան Մանուչարյանին հրելու հանգամանքը, սակայն հետագայում գիտակցել է, որ պատասխանատվությունը անխուսափելի է, ընդունել է, որ հրել է Վաչագան Մանուչարյանի կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և հավանաբար գլխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին։
Պատահական չէ, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը օգտագործել է հավանաբար բառը։ Առաջին հայացքից տարօրինակ ոչինչ չկա, սակայն երբ վերհիշենք վերջինիս վարքագիծը, դեռևս նյութերի նախապատրաստման ժամանակահատվածից սկսած, ակնհայտ է, որ իրեն բնորոշ ձևով կրկին փորձել է խուսափել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից կամ ինչ-որ կերպ արդարացնել իր արարքը։ Իսկ մեղքն ընդունելու և կատարածի համար զղջալու նրա հայտարարությունները միայն իր կատարած արարքի համար նախատեսված պատժից որոշակի մեղմ պատիժ նշանակելու նպատակ է եղել, և նման կերպով զղջալը անկեղծ գործոն չի կարող գնահատվել, ինչպես նաև առաջադրված մեղադրանքի հետ համաձայնելը պայմանավորված է զուտ մեղմ պատժի անհրաժեշտ նախադրյալների ապահովման հետ։
Ամբաստանյալի կողմից իր կատարած արարքի համար զղջալու, առաջադրված մեղադրանքի հետ համաձայնելու և վնասը փոխհատուցելու առարկայական և օբյեկտիվ արտահայտում կլիներ և կարող էր գնահատվել որպես մեղմացնող հանգամանք, երբ իր կատարած արարքից տուժած անձի նկատմամբ դրսևորվեր որևէ մարդասիրական վերաբերմունք, այն է` վնասվածք պատճառելուց հետո տուժողին անհրաժեշտ օգնություն ցուցաբերելը, հետագայում հիվանդանոց նրան այցելելը, հուղարկավորությանը մասնակցելը, ընտանիքի անդամներին ցավակցելը և պատճառած վնասի հետևանքով տուժողի իրավահաջորդի կրած նյութական ծախսերը փոխհատուցելու ուղղությամբ որևէ գործողություն կատարելը, այնինչ՝ ամբաստանյալը որևէ քայլ այդ ուղղությամբ չի ձեռնարկել և միայն մոտ 9-ը ամիս անց, դատարանում՝ դատական վիճաբանաթյանների փուլում, փոխհատուցել է 400.000 ՀՀ դրամ գումար։ Սա ակնհայտորեն վկայում է այն մասին, որ Արայիկ Ավետիսյանի կողմից իր կատարած արարքի համար զղջալը և առաջադրված մեղադրանքի հետ համաձայնելը, հուղարկավորության ծախսերը որոշակի չափով փոխհատուցելը զուտ ձևական բնույթ է կրել՝ իր նկատմամբ նշանակվող պատժի մեղմությունն ապահովելու համար։ ՈԻստի վերը նշված պատճառաբանությամբ դատախազը գտնում է, որ դատարանը սխալ է գնահատել ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքը՝ ինչն էլ որևէ ձևով չի կարող դիտվել և գնահատվել որպես պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող, ավելին՝ դրվել դատավճռով նախատեսված պատժի հիմքում։
Ըստ մեղադրողի` ՀՀ քրեական օրենսգրքում 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով չթույլատրված արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին։ Չնայած նրան, որ հիշյալ արարքը ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն է, սակայն հանրային վտանգավորության աստիճանից ելնելով, պատահական չէ, որ օրենսդիրը նախատեսել է բացառապես ազատազրկման ձևով պատիժ՝ առավելագույնը 3 տարի ժամկետով։
Նման պատիժ սահմանելը ինքնանպատակ չէ, քանի որ այդ արարքի հետևանքով վնաս է պատճառվում մարդու, թերևս, ամենաարժեքավոր բարիքներից մեկին՝ կյանքին, ինչը նաև իր բացասական հետքն է թողնում տուժողի հարազատների ամբողջ հետագա կյանքի վրա, ինչպես նաև հասարակության մոտ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
Մեղադրողը նշել է, որ դատարանը պետք է բացահայտի կատարած կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա։ Դատարանը հանրության համար վտանգավորության աստիճանը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև քրեական օրենքով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին, ինչը Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ դատավճիռ կայացնելիս առաջին ատյանի դատարանը չի պահպանել։
Ըստ մեղադրողի` ընդհանուր իրավասության դատարանն ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս բավարար չափով հաշվի չի առել նրա կողմից կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, ճիշտ չի գնահատել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքը և նշանակելով 6 ամիս ժամկետով ազատազրկում չի եկել ճիշտ եզրահանգման՝ նշանակելով ոչ արդարացի և կատարած արարքին ոչ համաչափ պատիժ, ուստի այն անհարժեշտ է խստացման առումով փոփոխել՝ պատժի ենթարկված անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար։ Այսինքն, աոաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա։
3.Պաշտպան` Ռ.Սիրեկանյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ բերված տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի գրավոր պատասխանը.
Տուժողի իրավահաջորդ Ռ.Մանուչարյանը պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի դեմ բերված գրավոր պատասխանում պատճառաբանելով, որ ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանը չի ընդունել իր մեղքն այնքան ժամանակ, մինչև ի հայտ չեն եկել նրա մեղավորության վերաբերյալ զգալի փաստեր, որ դեպքից հետո ներողություն չի խնդրել, ոչ մի բարոյական և ֆինանսական աջակցություն չի ցուցաբերել մինչ իր կողմից հոր հուղարկավորության ծախսերի վերաբերյալ 1.300.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով քաղաքացիական հայց ներկայացնելը, խնդրել է պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները.
Վերաքննիչ դատարանը, ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական նորմերի պահպանումը, լսելով պաշտպանի և մեղադրողի հիմնավորումները բողոքների կապակցությամբ, ամբաստանյալին, ուսումնասիրելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի դեմ բերված տուժողի իրավահաջորդ Ռ.Մանուչարյանի գրավոր պատասխանը, ներկայացված բողոքների հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել, իսկ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի` վերը նշանակված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված ու փոխհամաձայնեցված են, /մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները, և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին/: Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի և արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում:
Այսինքն, դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա /հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության աստիճանը և այլն/:
Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը:
Պատասխանատվությունը և պատիժը անհատականացման հիմք են ոչ միայն արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այլև հանցավորի անձը բնութագրող բոլոր հատկանիշները` ընտանեկան դրությունը, առողջական վիճակը, դատվածությունը, դրսևորած վարքագիծը աշխատանքում, շրջապատում և կենցաղում, տարիքը և այլն, և պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ կհասնի պատժի նպատակներին:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը:
Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերվում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ բնութագրում է միաժամանակ և հանցագործությունը, և հանցավորի անձնավորությունը:
Այդ իսկ պատճառով պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցագործության կազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերվում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հագամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև հանցագործության կատարումից հետո անձի դրսևորած վարքագծի գնահատումը:
Կոնկրետ դեպքում դատարանը պետք է գնահատեր այն հանգամանքը, թե հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանն արդյոք անհրաժեշտ օգնություն է ցուցաբերել տուժողին, թե թողնելով դեպքի վայրը, դիմել է փախուստի:
Հետագա վարքագծի գնահատման համար դատարանը պետք է ուշադրության արժանացներ նաև այն, թե քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալն արդյոք դեպքի վերաբերյալ տվել է ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, արդյոք որոշակի քայլեր է ձեռնարկել տուժողի կամ նրա հարազատների հետ հաշտվելու ուղղությամբ կամ ինքնակամ հատուցել է հանցագործության արդյունքում տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության ծախսերը:
Գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ նյութերի նախապատրաստման և նախաքննության սկզբնական փուլում ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանը հերքել է իր կողմից Վաչագան Մանուչարյանին հրելու հանգամանքը: Հետագայում գիտակցելով, որ կատարածի համար պատասխանատվությունն անխուսափելի է, ընդունել է, որ հրել է Վաչագան Մանուչարյանին կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և հավանաբար գլխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին:
Գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզվեց նաև այն, որ ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանը տուժող Վ.Մանուչարյանին հրել, վայր գցելուց հետո վերջինիս անհրաժեշտ օգնություն չի ցուցաբերել, հետագայում հիվանդանոց նրան չի այցելել, հուղարկավորությանը չի մասնակցել, ընտանիքի անդամներին չի ցավակցել և պատճառած վնասի հետևանքով տուժողի իրավահաջորդի կրած նյութական ծախսերը փոխհատուցելու ուղղությամբ որևէ գործողություն չի կատարել: Ամբաստանյալը դեպքից միայն մոտ ինը ամիս անց, դատարանում` դատական վիճաբանությունների փուլում, փոխհատուցել է 400.000 ՀՀ դրամ գումար, ինչն էլ ակնհայտորեն վկայում է այն մասին, որ Ա.Ավետիսյանի կողմից իր կատարած արարքի համար զղջալը, հուղարկավորության ծախսերը որոշակի չափով փոխհատուցելը զուտ ձևական բնույթ է կրել:
Հիմք ընդունելով վերոշարադրյալը` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանը սույն գործով բազմակողմանի ստուգման և օբյեկտիվ գնահատության չի արժանացրել Ս.Սահակյանի արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները և գործի կոնկրետ տվյալները, որի արդյունքում ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է մեղմ պատիժ, ինչը չի բխում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության ու պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից և որի պայմաններում ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի ուղղվելը հնարավոր չէ նրա նկատմամբ 6 ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, հետևաբար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրվող ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժաչափը պետք է խստացնել, որը նա պետք է կրի ազատազրկման ձևով, որի պայմաններում է հնարավոր սույն գործով հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը:
Վերոգրյալի հիման վրա Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանի կողմից թույլ են տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք ազդել են ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժի կապակցությամբ գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ, 399-րդ հոդվածների հիման վրա դատավճիռը պատժի խստացման առումով փոփոխելու և բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու հիմք է հանդիսանում:
Քննության առնելով ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հարցը, միևնույն ժամանակ համաձայնվելով առաջին ատյանի դատարանի իրավական վերլուծությունների և եզրահանգումների հետ, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ պատիժը կրելու անհրաժեշտության մասին առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները համապատասխանում են գործի փաստական հանգամանքներին, արդարության և պատասխանատվության անհատականացման քրեաիրավական սկզբունքներին:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները` Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հաշվի առնելով վերջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները, հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի ուղղվելը և վերադաստիարակվելը հնարավոր չէ առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու, հետևաբար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, հետևաբար պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերած փաստարկներն անհիմն են և ենթակա են մերժման:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ, 399-րդ և 402-րդ հոդվածներով, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը,
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճիռն` ըստ մեղադրանքի Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, փոփոխել պատժի մասով:
Ամբաստանյալ Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել ազատազրկման 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով, որպիսի պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան ՔԿՀ-ում:
Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի պատժի սկիզբը հաշվել նրան փաստացի կալանքի վերցնելու օրվանից:
Ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, պահպանել մինչև որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԵԱՔԴ/0024/01/14
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
10 հոկտեմբերի 2014 թվական ք.Երևան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
նախագահող դատավոր` Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
դատավորներ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Գ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ
պաշտպան` Ռ.ՍԻՐԵԿԱՆՅԱՆԻ
ամբաստանյալ` Ա.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանի և Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանի վերաքննիչ բողոքները` Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճռի դեմ
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
2013 թվականի նոյեմբերի 6-ին Երևան քաղաքի դատախազի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 63202613 քրեական գործը:
2013 թվականի նոյեմբերի 13-ին թիվ 63202613 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2013 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Երևան քաղաքի դատախազությունը նախաքննության կատարումը շարունակելու համար թիվ 63202613 քրեական գործն ուղարկել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչություն:
2013 թվականի դեկտեմբերի 18-ին թիվ 63202613 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2014 թվականի հունվարի 21-ին Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ ՙնա 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ. ծնված Վաչագան Գերասիմի Մանուչարյանի հետ, որի ընթացքում քաշքշել և հրել է նրան, ինչի արդյունքում Վաչագան Գերասիմի Մանուչարյանը վայր է ընկել և գլուխը հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին` ստանալով գանգուղեղային փակ վնասվածք:
Հաջորդ օրը, <<Գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարում>> ախտորոշմամբ, Վաչագան Գերասիմի Մանուչարյանը տեղափոխվել է <<Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ բժշկական կենտրոն>> փակ բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ գիտակցության չգալով` 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է:
2014 թվականի փետրվարի 24-ին թիվ 63202613 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճռով Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և դատապարտվել է ազատաազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Արայիկ Ավետիսյանի պատժի սկիզբը պետք է հաշվվել դատավճիռն ի կատար ածելու օրվանից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի կողմից ներկայացված քաղ.հայցը բավարարել` Արայիկ Ավետիսյանից հօգուտ Ռոբերտ Մանուչարյանի բռնագանձել 900.000 /ինը հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանը և Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանը, որոնք Վերաքննիչ դատարանի 14.07.2014 թվականի որոշմամբ ընդունվել են վարույթ:
Պաշտպան` Ռ.Սիրեկանյանի վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան է ներկայացրել տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանը:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2014 թվականի հուլիսի 10-ին:
Վերոնշյալ քրեական գործի քննությունը նշանակվել է Վերաքննիչ քրեական դատարանի դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության 2014 թվականի հուլիսի 25-ին, ժամը` 11.00-ին, Երևան քաղաքում:
2.Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջները.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
ա/ Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանը, վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն ու հիմնավորումները, խնդրել է բեկանել և փոփոխել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 06.06.2014թ. դատավճիռը, իր պաշտպանյալի նկատմամբ նշանակել ավելի մեղմ պատիժ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` նշանակելով փորձաշրջան:
Ի հիմնավորումն վերաքննիչ բողոքի` պաշտպանը մասնավորապես նշել է հետևյալը.
Պաշտպանը գտնում է, որ դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում իր պաշտպանյալի կողմից կատարված արարքի ծանրությանը ու նրա անձին։
Դատարանը չնայած, որ անդրադարձել է իր պաշտպանյալի անձը բնութագորղ հանգամանքներին, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներին, այնուամենայնիվ խիստ պատիժ է նշանակել, դատապւսրտելով 6 ամիս ժամկետով ազատազրկման :
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առել ինչպես կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները՝ այն, որ ամբաստանյալը 1989-1994թթ. ՀԱԲ-ի <<Արաբո>> կամավորականների ջոկատի, Հատուկ գնդի և 5-րդ բրիգադի կազմում մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտական գործողություններին, 1989թ. մասնակցել է Կոռնիձորի և Խնձորեսկի պաշտպանությանը, 1990–1992թթ. մասնակցել է Շահումյանի, Նոյեմբերյանի, Իջևանի և Արծվաշենի պաշտպանությանը, 1993թ. մասնակցել է Մարտակերտի շրջանի Աարսանգի ջրամբարի տարածքներում իրականացվող մարտերին ու Ֆիզուլիի ազատագրմանը, 1994թ. մասնակցել է Մարտակերտի տարածաշրջանի մարտական գործողություններին մասնակցող ազատամարտիկներին զենք և զինամթերք ապահովելով, Ռուսաստանի Դաշնության ներքին գործերի նախարարության կողմից 28.01.2009թ. պարգևատրվել է << За верность долгу>> մեդալով, ՀՀ ՆԳՆ միլիցիայի հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատարական խորհրդի նախագահ Գ.Սարգսյանի կողմից 21.09.2008թ. պարգևատրվել է <<ՄՀՆՋ>> 10-ամյա հոբելյանական մեդալով, Արայիկ Ավետիսյանին շնորհվել է ՀՀ ՆԳՆ <<ԴԵԼՏԱ>> հատուկ նշանակության ջոկատի վետերանի պատվավոր կոչում և պարգևատրվել է կրծքանշանով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 517 հրամանով 04.05.2007թ. պարգևատրվել է <<Վազգեն Սարգսյան>> մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 44 հրամանով 20.01.2009թ. պարգևատրվել է <<Մարշալ Հ. Ք. Բաղրամյանի անվան>> մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 1192 հրամանով 10.10.2011թ. պարգևատրվել է << Ծովակալ Հ.Ա.Իսակով>> մեդալով, <<Փառապանծ մարտիկ>> հայրենասիրական միությու հասարակական կազմակերպության կողմից պարգևատրվել է <<Փառապանծ մարտիկ>> մեդալով, <<Արաբո>> հայրենասիրական հասարակական կազմակերպության կողմից 21.09.2007թ. պարգևատրվել է <<Արաբո>> Հանուն Հայրենիքի>> հուշամեդալով, ԱՎՄ Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արագածոտնի մարզի նախագահի կողմից 28.01.2007թ. <<Ազատամարտի Վետերանների միություն>> Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արագածոտնի մարզի վարչության 07.01.2007թ. թիվ 02 որոշման համաձայն՝ Հայոց բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ պարգևատրվել է <<ԱՎՄ>> կրծքանշանով, <<Ազատագրում>> հայրենասիրական ՀԿ-ի կողմից 21.09.2007թ. պարգևատրվել է <<Ազատագրում>> մեդալով, 5-րդ բրիգադի ազատամարտիկների խորհրդի նախագահի կողմից 27.01.2011թ. պարգևատրվել է հուշամեդալով, <<Անմար կրակներ>> ռազմահայրենասիրական բարեգործական հասարակական կազմակերպության կողմից 26.07.2007թ. պարգևատրվել է <<Հայոց արծիվ>> մեդալով, <<Ազատամարտիկ>> ՌԲՀԿ նախագահի կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար պարգևատրվել է մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախագահի թիվ 45 հրամանով 28.11.2012թ. պարգևատրվել է <<5-րդ ԲՐԻԳԱԴ 20 ՏԱՐԻ>> հոբելյանական մեդալով, Վահանի ուղեկալի հաղթանակի 15 ամյակի առթիվ Վահանի կազմ, կոմիտեի կողմից պարգևատրվել է հուշանվեր-հուշամեդալով, ԵԿՄ Կոտայք գումարտակի կողմից պարգևատրվել է <<ԵԿՄ Կոտայք գումարտակ>> հուշանվերով, Հայ-կազակների միջազգային միության կողմից 28.01.2009թ. Սարդարապատի հերոսամարտի 90–ամյակի առթիվ պարգևատրվել է մեդալով, ՀՀ <<1-ին գունդ>> ՀԿ նախագահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայության համար պարգևատրվել է <<1-ին գունդ>> մեդալով, ԼՂՀ <<Մայրություն>> ՀԿ նախագահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայությունների համար պարգևատրվել է <<Մայրական երախտագիտություն>> մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախագահի կողմից 20.09.2011թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, <<Փառապանծ մարտիկներ>> հայրենասիրական միություն հասարակական կազմակերպության կողմից 1990–1994թթ. մարտական գործողություններին ակտիվ մասնակցելու համար 08.05.2009թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից Շուշիի ազատագրման 16-ամյակի և արցախյան ազատամարտում տարած հաղթանակի 14-րդ տարեդարձի կապակցությամբ 09.05.2008թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Հայ կազակների միջազգային միության կողմից ՀՀ սահմանների պաշտպանության ցուցաբերած մասնակցության, ինչպես նաև բանակի կազմավորման 17-րդ տարեդարձի առթիվ պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայության և ԱՎՄ աշխատանքային գործունեությանը ակտիվ մասնակցություն ցուցաբերելու համար 19.03.2005թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Երևանի <<Արաբկիր>> թաղային համայնքի կողմից հայոց ազգային բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ 2007թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ անկախության 15-ամյակի, ԱՎՄ գործունեության ցուցաբերած ակտիվ մասնակցության համար 21.09.2006թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Հայոց ազգային բանակ /ՀԱԲ/ գլխավոր հրամանատար Ռ.Վասիլյանի կողմից Հայոց ազգային բանակի /ՀԱԲ/ կայացման, արցախյան ազատամարտում ցուցաբերած հմտության, խիզախության և ՀԱԲ-ի հիմնադրման 15-ամյակի կապակցությամբ պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ ազգային բանակի 15 ամյակի կապակցությամբ Արաբկիր համայնքի ազատամարտիկների և նրանց ընտանիքների անդամների նկատմամբ ամենօրյա ուշադրություն և աջակցություն ցուցաբերելու համար 28.01.2007թ. արժանացել է շնորհակալագրի, ՄՀՆՋ վետերանների միության անդամ, Դարաբաղյան պատերազմի վետերանների միության անդամ, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախագահ Մ.Գրիգորյանի, ՀՀ ազատամարտի վետերանների միության Արաբկիրի մասնաճյուղի նախագահ Ատեփանյանի, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրականորեն /հաևանների կողմից տրված բնութագիրը հաստատվել է Արաբկիր վարչական շրջանի <<Քնար>> համատիրության նախագահ Ա.Գևորգյանի կողմից>>։
Ըստ պաշտպանի` որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը դիտել է այն, որ ամբաստանյալը տուժողի հուղարկավորության ծախսերը հարթելուն ուղղված գործողություններ է կատարել` մասնավորապես տուժողի իրավահաջորդին է փոխանցել 400.000 ՀՀ դրամ գումար։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել։
Պաշտպանը գտնում է, որ նման պայմաններում իր պաշտպանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց ազատազրկման ձևով պատիժը կրելու:
Գտնում է, որ նրա նկատմամբ դատարանը կարող էր նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել, նշանակելով փորձաշրջան :
Պաշտպանը` մատնանշելով ՀՀ քր. օր-ի 10-րդ, 48-րդ, 61-63-րդ հոդվածները, նշել է, որ իր պաշտպանյալը իրեն առաջադրված մեղադրանքը ընդունել և զղջացել է կատարածի համար, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, որով էլ աջակցել է նախաքննական մարմնին, թե նախաքննության, և թե դատաքննության ընթացքում դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ: Իր պաշտպանյալն ամուսնացած է, ունի բազմանադամ ընտանիք։ Արայիկ Ավետիսյանը հարևանների և մարտական ընկերների կողմից բնութագրվում է դրականորեն։
Ըստ պաշտպանի` իր պաշտպանյալը 1989–1994թթ. ՀԱԲ-ի <<Արամո>> կամավորականների ջոկատի, հատուկ գնդի և 5-րդ բրիգադի կազմում մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտական գործողություններին, երկու անգամ վիրավորվել է թշնամու գնդակից, սակայն կազդուրվելուց հետո շարունակել է մասնակցել մարտական գործողություններին։ Մարտադաշտում Արայիկ Ավետիսյանն իրեն դրսևորել է որպես հայրենասեր, բարեխիղճ, օրինակելի, քաջ ու համարձակ զինակից ընկեր։ Այս կերպ են բնութագրում նրա զինակից ընկերները։ Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար Արայիկ Ավետիսյանը պարգևատրվել է ՀՀ ՊՆ <<Վազգեն Սարգսյան>>, ՀՀ ՊՆ <<Մարշալ Բաղրամյան>>, ՀՀ ՊՆ <<Ադմիրալ Իսակով>>, <<Հայսատանի Երկրապահ>> և <<Հայաստան 5-րդ բրիգադ>> հուշամեդալներով, ԼՂՀ <<Մայրական Երախտագիտություն>> մեդալով և այլ պարգևատրումներով, շնորհակալագրերով։ 2014թ. պարգևատրվել է <<Տիգրան Մեծ>> հուշամեդալով և <<ՀԱԲ>> հուշամեդալով :
Պաշտպանը խնդրել է հաշվի առնել նան Ղարաբաղյան պատերազմի վետերանների միության կողմից իր պաշտպանյալին դրական բնութագրելը, ինչպես նաև նրանց դիմումը ուղղված դատարանին, որով խնդրել են Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ մեղմ պատիժ նշանակել։
Հաշվի առնելով գործի կոնկրետ հանգամանքները, պատասխանատվություն և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, պաշտպանը գտնում է, որ իր պաշտպանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քր. օր.-ի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին ՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։
բ/ Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանը, վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն ու հիմնավորումները, խնդրել է մասնակի, նշանակված պատժի մասով բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 06.06.2014թ. դատավճիռը, Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակել մեղսագրված հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանին և բնույթին համաչափ, առավել խիստ պատիժ` ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Ի հիմնավորումն վերաքննիչ բողոքի` դատախազը մասնավորապես նշել է հետևյալը.
Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա, ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը, չեն պահպանվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածներով սահմանված պահանջները, խախտվել են կատարած արարքի և նշանակված պատժի համաչափության վերաբերյալ նյութական իրավունքի նորմերը, ինչպես նաև խաթարվել է պատժի նպատակները, խախտվել սահմանադրությամբ պաշտպանվող շահերի անհրաժեշտ հավասարակշռությունը, որպիսի պայմաններում դատական ակտը ենթակա է բեկանման։
Առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը հետազոտելով գործի փաստական տվյալները և հանգամանքները ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտել տուժողի իրավահաջորդի կողմից ներկայացված 1.300.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով քաղաքացիական հայցից 400.000 ՀՀ դրամ գումարը վերականգնելու հանգամանքը, իսկ որպես անձը բնութագրող հանգամանքներ պատերազմական գործողություններին մասնակցելը և տարբեր պարգևներ ստանալը, ինչն էլ հաշվի է առել ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս։ Պատիժ նշանակելիս գնահատելով դրանք դատարանը, անտեսելով ամբաստանյալի կողմից կատարած արարքի հասարակական իրական վտանգավորության աստիճանը, բնույթը, այդ հանցանքի համար օրենքով նախատեսված պատժաչափի սահմանները, ինչպես նաև անհիմն է համարել հիշյալ հանգամանքը պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող դիտելը։
Ըստ դատախազի` առաջին ատյանի դատարանը ի թիվ այլ հանգամաքների հիմնավորված է համարել, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևանի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանում ինքը, իր հարևաններ Սերգեյ Դավթյանը և Վաչագան Մանուչարյանը, և 16-րդ շենքի բնակիչ Կորյուն Ազոյանը թղթախաղ խաղալու ընթացքում սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է Վաչագան Մանուչարյանի հետ, որը վերածվել է քաշքշուկի։ Այդ ժամանակ Վաչագան Մանուչարյանը շարունակել է քաշել իր հագուստներից, և նրա ձեռքերից ազատվելու նպատակով աջ ձեռքով հրել է Վաչագան Մանուչարյանի կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և գլխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին։
Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը նյութերի նախապատրաստման և նախա֊քննության սկզբնական փուլում հերքել է իր կողմից Վաչագան Մանուչարյանին հրելու հանգամանքը, սակայն հետագայում գիտակցել է, որ պատասխանատվությունը անխուսափելի է, ընդունել է, որ հրել է Վաչագան Մանուչարյանի կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և հավանաբար գլխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին։
Պատահական չէ, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը օգտագործել է հավանաբար բառը։ Առաջին հայացքից տարօրինակ ոչինչ չկա, սակայն երբ վերհիշենք վերջինիս վարքագիծը, դեռևս նյութերի նախապատրաստման ժամանակահատվածից սկսած, ակնհայտ է, որ իրեն բնորոշ ձևով կրկին փորձել է խուսափել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից կամ ինչ-որ կերպ արդարացնել իր արարքը։ Իսկ մեղքն ընդունելու և կատարածի համար զղջալու նրա հայտարարությունները միայն իր կատարած արարքի համար նախատեսված պատժից որոշակի մեղմ պատիժ նշանակելու նպատակ է եղել, և նման կերպով զղջալը անկեղծ գործոն չի կարող գնահատվել, ինչպես նաև առաջադրված մեղադրանքի հետ համաձայնելը պայմանավորված է զուտ մեղմ պատժի անհրաժեշտ նախադրյալների ապահովման հետ։
Ամբաստանյալի կողմից իր կատարած արարքի համար զղջալու, առաջադրված մեղադրանքի հետ համաձայնելու և վնասը փոխհատուցելու առարկայական և օբյեկտիվ արտահայտում կլիներ և կարող էր գնահատվել որպես մեղմացնող հանգամանք, երբ իր կատարած արարքից տուժած անձի նկատմամբ դրսևորվեր որևէ մարդասիրական վերաբերմունք, այն է` վնասվածք պատճառելուց հետո տուժողին անհրաժեշտ օգնություն ցուցաբերելը, հետագայում հիվանդանոց նրան այցելելը, հուղարկավորությանը մասնակցելը, ընտանիքի անդամներին ցավակցելը և պատճառած վնասի հետևանքով տուժողի իրավահաջորդի կրած նյութական ծախսերը փոխհատուցելու ուղղությամբ որևէ գործողություն կատարելը, այնինչ՝ ամբաստանյալը որևէ քայլ այդ ուղղությամբ չի ձեռնարկել և միայն մոտ 9-ը ամիս անց, դատարանում՝ դատական վիճաբանաթյանների փուլում, փոխհատուցել է 400.000 ՀՀ դրամ գումար։ Սա ակնհայտորեն վկայում է այն մասին, որ Արայիկ Ավետիսյանի կողմից իր կատարած արարքի համար զղջալը և առաջադրված մեղադրանքի հետ համաձայնելը, հուղարկավորության ծախսերը որոշակի չափով փոխհատուցելը զուտ ձևական բնույթ է կրել՝ իր նկատմամբ նշանակվող պատժի մեղմությունն ապահովելու համար։ ՈԻստի վերը նշված պատճառաբանությամբ դատախազը գտնում է, որ դատարանը սխալ է գնահատել ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքը՝ ինչն էլ որևէ ձևով չի կարող դիտվել և գնահատվել որպես պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող, ավելին՝ դրվել դատավճռով նախատեսված պատժի հիմքում։
Ըստ մեղադրողի` ՀՀ քրեական օրենսգրքում 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով չթույլատրված արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին։ Չնայած նրան, որ հիշյալ արարքը ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն է, սակայն հանրային վտանգավորության աստիճանից ելնելով, պատահական չէ, որ օրենսդիրը նախատեսել է բացառապես ազատազրկման ձևով պատիժ՝ առավելագույնը 3 տարի ժամկետով։
Նման պատիժ սահմանելը ինքնանպատակ չէ, քանի որ այդ արարքի հետևանքով վնաս է պատճառվում մարդու, թերևս, ամենաարժեքավոր բարիքներից մեկին՝ կյանքին, ինչը նաև իր բացասական հետքն է թողնում տուժողի հարազատների ամբողջ հետագա կյանքի վրա, ինչպես նաև հասարակության մոտ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
Մեղադրողը նշել է, որ դատարանը պետք է բացահայտի կատարած կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա։ Դատարանը հանրության համար վտանգավորության աստիճանը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև քրեական օրենքով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին, ինչը Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ դատավճիռ կայացնելիս առաջին ատյանի դատարանը չի պահպանել։
Ըստ մեղադրողի` ընդհանուր իրավասության դատարանն ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս բավարար չափով հաշվի չի առել նրա կողմից կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, ճիշտ չի գնահատել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքը և նշանակելով 6 ամիս ժամկետով ազատազրկում չի եկել ճիշտ եզրահանգման՝ նշանակելով ոչ արդարացի և կատարած արարքին ոչ համաչափ պատիժ, ուստի այն անհարժեշտ է խստացման առումով փոփոխել՝ պատժի ենթարկված անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար։ Այսինքն, աոաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա։
3.Պաշտպան` Ռ.Սիրեկանյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ բերված տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի գրավոր պատասխանը.
Տուժողի իրավահաջորդ Ռ.Մանուչարյանը պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի դեմ բերված գրավոր պատասխանում պատճառաբանելով, որ ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանը չի ընդունել իր մեղքն այնքան ժամանակ, մինչև ի հայտ չեն եկել նրա մեղավորության վերաբերյալ զգալի փաստեր, որ դեպքից հետո ներողություն չի խնդրել, ոչ մի բարոյական և ֆինանսական աջակցություն չի ցուցաբերել մինչ իր կողմից հոր հուղարկավորության ծախսերի վերաբերյալ 1.300.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով քաղաքացիական հայց ներկայացնելը, խնդրել է պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները.
Վերաքննիչ դատարանը, ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական նորմերի պահպանումը, լսելով պաշտպանի և մեղադրողի հիմնավորումները բողոքների կապակցությամբ, ամբաստանյալին, ուսումնասիրելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի դեմ բերված տուժողի իրավահաջորդ Ռ.Մանուչարյանի գրավոր պատասխանը, ներկայացված բողոքների հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել, իսկ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի` վերը նշանակված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված ու փոխհամաձայնեցված են, /մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները, և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին/: Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի և արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում:
Այսինքն, դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա /հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության աստիճանը և այլն/:
Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը:
Պատասխանատվությունը և պատիժը անհատականացման հիմք են ոչ միայն արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այլև հանցավորի անձը բնութագրող բոլոր հատկանիշները` ընտանեկան դրությունը, առողջական վիճակը, դատվածությունը, դրսևորած վարքագիծը աշխատանքում, շրջապատում և կենցաղում, տարիքը և այլն, և պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ կհասնի պատժի նպատակներին:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը:
Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերվում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ բնութագրում է միաժամանակ և հանցագործությունը, և հանցավորի անձնավորությունը:
Այդ իսկ պատճառով պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցագործության կազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերվում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հագամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև հանցագործության կատարումից հետո անձի դրսևորած վարքագծի գնահատումը:
Կոնկրետ դեպքում դատարանը պետք է գնահատեր այն հանգամանքը, թե հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանն արդյոք անհրաժեշտ օգնություն է ցուցաբերել տուժողին, թե թողնելով դեպքի վայրը, դիմել է փախուստի:
Հետագա վարքագծի գնահատման համար դատարանը պետք է ուշադրության արժանացներ նաև այն, թե քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալն արդյոք դեպքի վերաբերյալ տվել է ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, արդյոք որոշակի քայլեր է ձեռնարկել տուժողի կամ նրա հարազատների հետ հաշտվելու ուղղությամբ կամ ինքնակամ հատուցել է հանցագործության արդյունքում տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության ծախսերը:
Գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ նյութերի նախապատրաստման և նախաքննության սկզբնական փուլում ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանը հերքել է իր կողմից Վաչագան Մանուչարյանին հրելու հանգամանքը: Հետագայում գիտակցելով, որ կատարածի համար պատասխանատվությունն անխուսափելի է, ընդունել է, որ հրել է Վաչագան Մանուչարյանին կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և հավանաբար գլխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին:
Գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզվեց նաև այն, որ ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանը տուժող Վ.Մանուչարյանին հրել, վայր գցելուց հետո վերջինիս անհրաժեշտ օգնություն չի ցուցաբերել, հետագայում հիվանդանոց նրան չի այցելել, հուղարկավորությանը չի մասնակցել, ընտանիքի անդամներին չի ցավակցել և պատճառած վնասի հետևանքով տուժողի իրավահաջորդի կրած նյութական ծախսերը փոխհատուցելու ուղղությամբ որևէ գործողություն չի կատարել: Ամբաստանյալը դեպքից միայն մոտ ինը ամիս անց, դատարանում` դատական վիճաբանությունների փուլում, փոխհատուցել է 400.000 ՀՀ դրամ գումար, ինչն էլ ակնհայտորեն վկայում է այն մասին, որ Ա.Ավետիսյանի կողմից իր կատարած արարքի համար զղջալը, հուղարկավորության ծախսերը որոշակի չափով փոխհատուցելը զուտ ձևական բնույթ է կրել:
Հիմք ընդունելով վերոշարադրյալը` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանը սույն գործով բազմակողմանի ստուգման և օբյեկտիվ գնահատության չի արժանացրել Ս.Սահակյանի արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները և գործի կոնկրետ տվյալները, որի արդյունքում ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է մեղմ պատիժ, ինչը չի բխում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության ու պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից և որի պայմաններում ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի ուղղվելը հնարավոր չէ նրա նկատմամբ 6 ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, հետևաբար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրվող ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժաչափը պետք է խստացնել, որը նա պետք է կրի ազատազրկման ձևով, որի պայմաններում է հնարավոր սույն գործով հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը:
Վերոգրյալի հիման վրա Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանի կողմից թույլ են տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք ազդել են ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժի կապակցությամբ գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ, 399-րդ հոդվածների հիման վրա դատավճիռը պատժի խստացման առումով փոփոխելու և բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու հիմք է հանդիսանում:
Քննության առնելով ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հարցը, միևնույն ժամանակ համաձայնվելով առաջին ատյանի դատարանի իրավական վերլուծությունների և եզրահանգումների հետ, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ պատիժը կրելու անհրաժեշտության մասին առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները համապատասխանում են գործի փաստական հանգամանքներին, արդարության և պատասխանատվության անհատականացման քրեաիրավական սկզբունքներին:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները` Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հաշվի առնելով վերջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները, հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի ուղղվելը և վերադաստիարակվելը հնարավոր չէ առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու, հետևաբար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, հետևաբար պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերած փաստարկներն անհիմն են և ենթակա են մերժման:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ, 399-րդ և 402-րդ հոդվածներով, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը,
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճիռն` ըստ մեղադրանքի Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, փոփոխել պատժի մասով:
Ամբաստանյալ Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել ազատազրկման 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով, որպիսի պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան ՔԿՀ-ում:
Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի պատժի սկիզբը հաշվել նրան փաստացի կալանքի վերցնելու օրվանից:
Ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, պահպանել մինչև որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
ԵԱՔԴ/0024/01/14
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
06.06.2014թ. ք. Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության դատարանըª
նախա•ահությամբ դատավոր` Արմեն Խաչատրյանի,
քարտուղարությամբ` Մա•դա Գրի•որյանի,
մասնակցությամբ մեղադրողներ` Ազատ Մար•արյանի,
Գա•իկ Մար•արյանի,
պաշտպան` Ռուզաննա Սիրեկանյանի,
տուժողի իրավահաջորդ` Ռոբերտ Մանուչարյանի,
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի`
Արայիկ Գուր•ենի Ավետիսյանի` ծնված 07.08.1963թ.-ին, Երևան քաղաքում, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակար• կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, 1989-1994թթ. մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատա•րական մարտական •ործողություններին, դատվածություն չունեցող, հաշվառված և բնակվում է ք. Երևան, Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ շենք, 19 բնակարան հասցեում, մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու համար, որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորա•րությունը:
2013 թվականի նոյեմբերի 6-ին Երևան քաղաքի դատախազի կողմից ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 63202613 քրեական •ործը:
2013 թվականի նոյեմբերի 13-ին թիվ 63202613 քրեական •ործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2013 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Երևան քաղաքի դատախազությունը նախաքննության կատարումը շարունակելու համար թիվ 63202613 քրեական •ործն ուղարկել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչություն:
2013 թվականի դեկտեմբերի 18-ին թիվ 63202613 քրեական •ործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2014 թվականի հունվարի 21-ին Արայիկ Գուր•ենի Ավետիսյանը որպես մեղադրյալ է ներ•րավվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ ՙնա 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ. ծնված Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանի հետ, որի ընթացքում քաշքշել և հրել է նրան, ինչի արդյունքում Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանը վայր է ընկել և •լուխը հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին` ստանալով •ան•ուղեղային փակ վնասվածք:
Հաջորդ օրը, ՙԳլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խան•արում՚ ախտորոշմամբ, Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանը տեղափոխվել է ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ բժշկական կենտրոն՚ փակ բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ •իտակցության չ•ալով` 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է՚:
2014 թվականի փետրվարի 24-ին թիվ 63202613 քրեական •ործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար:
Դատաքննությամբ և •ործով ձեռք բերված ապացույցներով դատարանը պարզեց հետևյալը.
Արայիկ Ավետիսյանը 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի ոչ ճիշտ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ. ծնված Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: Վերջիններիս միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում Ա. Ավետիսյանը հրել է Վ. Մանուչարյանին, ինչի արդյունքում վերջինս վայր է ընկել ու •լուխով հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին, որի հետևանքով Վ. Մանուչարյանը ստացել •ան•ուղեղային փակ վնասվածք: Վերջինս իրենց բակ ժամանած ՙշտապ օ•նության՚ ավտոմեքենայով հրաժարվել է հիվանդանոց տեղափոխվելուց ու •նացել է տուն: Հաջորդ օրը` 2013թ. սեպտեմբերի 15-ին, ՙԳլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խան•արում՚ ախտորոշմամբ, Վ. Մանուչարյանը տեղափոխվել է ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ բժշկական կենտրոն՚ փակ բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է:
Այսպես.
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանն իրեն մեղավոր ճանաչեց և հրաժարվեց ցուցմունք տալուց: Նախաքննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքում Արայիկ Ավետիսյանը նույնպես իրեն մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ճանաչել և բարիդրացիական հարաբերությունների մեջ է •տնվել հարևանությամբ բնակվող Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում իջել է բակ և մոտեցել Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանում նստած` իր հարևաններ Սեր•եյը և Վաչա•անը: Իրենց են միացել նաև 16-րդ շենքի բնակիչ Վարդանը և 9-րդ շենքի բնակիչ Կորյունը, որից հետո սկսել են թղթախաղով զբաղվել: Ինքը նստել է թիվ 16-րդ շենքին մեջքով, Վաչա•ան Մանուչարյանն իր աջ կողքին, Կորյունն ու Սեր•եյը իրենց դիմաց, իսկ Վարդանը` Կորյունի աջ կողմում: Վաչա•ան Մանուչարյանի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է նրա հետ, այնուհետև կան•նած վիճակում սկսել են քաշքշել միմյանց: Իրավիճակը հանդարտեցնելու նպատակով Սեր•եյն ամոթանք է տվել Վաչա•անին և կան•նելով իրենց մեջտեղը փորձել է բաժանել: Այդ ժամանակ Վաչա•ան Մանուչարյանը շարունակել է քաշել իր հա•ուստներից, և նրա ձեռքերից ազատվելու նպատակով աջ ձեռքով հրել է Վաչա•ան Մանուչարյանի կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և հավանաբար •լխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին: Դրանից անմիջապես հետո •նացել է տուն, քանի որ իրեն լավ չի զ•ացել: Երեկոյան իմացել է, որ Վաչա•անի համար շտապօ•նություն են կանչել, սակայն վերջինս հրաժարվել է •նալ հիվանդանոց: Հաջորդ օրն առավոտյան բակի ընդհանուր խոսակցություններից տեղեկացել է, որ Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց և վիրահատել •լուխը, սակայն մի քանի օր անց վերջինս հիվանդանոցում մահացել է: Բակի ընդհանուր խոսակցություններից տեղեկացել է նաև, որ Վաչա•անը մահացել է •լխի ՙարնազեղումից՚: Դրանից հետո հասկացել է, որ Վաչա•անը մահացել է իր հրելու և վերջինիս վայր ընկնելու, այնուհետև •լխով զրուցարանի երկաթյա հատվածին հարվածելու հետևանքով: Չի պատկերացրել, որ իր հրելու հետևանքով Վաչա•անը կարող էր ընկնել և որի հետևանքով մի քանի օր անց մահանար: Վաչա•անը իր հրելուց հետո •ետնին չի ընկել, ընկել է միայն զրուցարանի նստարանի վրա: Ինքը Վաչա•անին չի ցանկացել որևէ վնաս պատճառել:
Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարումը, բացի ամբաստանյալի նախաքննության ընթացքում տված խոստովանական ցուցմունքներից, հիմնավորվել է նաև հետևյալ ապացույցներով.
Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2013թ. սեպտեմբերի 15-ին ժամը 11:00-ի սահմաններում տեղեկացել է, որ հորը` Վաչա•ան Մանուչարյանին տեղափոխել են ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոն: Հիվանդանոցում տեղեկացել է, որ հոր մոտ առկա է •ան•ի վնասվածք և անհրաժեշտ է իր համաձայնությունը վերջինիս վիրահատելու համար: Ինքը տվել է իր համաձայնությունը և հորը վիրահատել են, որից մոտ մեկ շաբաթ անց, •իտակցության չ•ալով, հայրը մահացել է: Իրեն հասած խոսակցություններից պարզել է, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին հոր բնակության շենքի բակի զրուցարանում թղթախաղ խաղալու ժամանակ տեղի է ունեցել վիճաբանություն իր հոր և Արայիկ Ավետիսյանի միջև: Հոր վիրահատությունից հետո •նացել է Արայիկի բնակարան և հարցրել, թե արդյոք նրանց միջև վիճաբանություն տեղի ունեցել է, թե` ոչ, ինչին Արայիկը պատասխանել է, որ վիճաբանություն տեղի ունեցել է, սակայն ինքն իր հորը մատով չի դիպչել: Դեպքի մասին հիմնականում տեղեկացել է Սեդա Լալայանից` իր խորթ մորից: Վերջինս ասել է, որ դեպքի օրը Սեր•եյ Դավթյանի հարսը` Սոնան, զան•ահարել է ու ասել, որ Արայիկն է իր հորը հրել: Իր իմացած տեղեկություններով թղթախաղ խաղալու ժամանակ իր հոր և Արայիկի միջև ծա•ած վիճաբանության ընթացքում վերջիններս միմյանց հրել են ու իր հայրը, կորցնելով հավասարակշռությունը, ընկել է և •լուխը հարվածել մետաղաձողին: Այդ ժամանակ ներկա են եղել նաև Կորյունը և Վարդանը: Դեպքի օրը կանչել են շտապ օ•նություն, սակայն իր հայրն անձամբ իր ձեռքով ստորա•րել է, որ հրաժարվում է •նալ հիվանդանոց: Դրանից հետո, •իշերը հայրը քնել է, իսկ արդեն սեպտեմբերի 15-ին, առավոտյան Սեդա Լալայանը տեսել է, որ վերջինս քնից չի արթնանում, զան•ահարել է շտապ օ•նություն և հորը տեղափոխել են հիվանդանոց: Հոր հիվնադանոցում •տնվելու ընթացքում և նրա մահվանից հետո ամբաստանյալը կամ նրա հարազատները ոչ մի նյութական կամ բարոյական աջակցություն չեն ցուցաբերել, ան•ամ չեն այցելել իր հորը հիվանդանոցում:
Վկա Կորյուն Ազոյանի ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչել և բարիդրացիական հարաբերությունների մեջ է •տնվել հարևանությամբ բնակվող Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում իջել է բակ և տեսնել է զրուցարանում նստած Վաչա•ան Մանուչարյանին, ում բակում ՙՌուբո՚ անունով են դիմում, մոտեցել է նրան և առաջարկել թղթախաղ խաղալ, որին վերջինս համաձայնվել է: Այդ ընթացքում իրենց են մոտեցել նաև հարևանությամբ բնակվող Սեր•եյը, ՙՆաբի՚ մականունով Արայիկ Ավետիսյանը և Վարդանը: Զրուցարանում Վաչա•անը նստել է 16-րդ շենքին մեջքով, Արայիկը` նրա ձախ կողքին, Սեր•եյը նստել է Վաչա•անի դիմաց, իսկ ինքը նստած է եղել Սեր•եյի աջ կողքին` Արայիկի դիմաց, իր աջ կողքին նստած է եղել Վարդանը: 4-ով սկսել են խաղալ թղթախաղ և խաղի ընթացքում Վաչա•անի սխալ խաղալու պատճառով Արայիկը նրան դիտողություն է արել, սակայն Վաչա•անը չի ընդունել սխալ խաղալու հան•ամանքը: Այնուհետև Վաչա•անը տեղից վեր է կացել ու ձեռքերը դեպի Արայիկը պարզած սկսել է նրան ամոթանք տալ, ան•ամ հայհոյել է, որից հետո Արայիկը նույնպես տեղից վեր է կացել, բռնել Վաչա•անի հա•ուստից և նրանք սկսել են միմյանց քաշքշել: Դրանից հետո Սեր•եյը նույնպես վեր է կացել, կան•նել նրանց մեջտեղում ու փորձել է նրանց բաժանել: Այդ ընթացքում ինքը տեսել է, թե ինչպես է Արայիկը հրել Վաչա•անի կրծքավանդակի ձախ հատվածից, որից հետո Վաչա•անը հավասարակշռությունը կորցրել է ու աջ կողքի վրա ընկել է և •լխի աջ հատվածով հավանաբար հարվածել զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին, սակայն Վաչա•անը •ետնին չի ընկել, այդ ընթացքում ասել է. ՙՎախ-վախ, լավ չեմ՚: Դրանից հետո Արայիկը հեռացել է իրենց տուն: Վաչա•անը դուրս է եկել զրուցարանից, նրա հետևից •նացել է նաև Սեր•եյը ու քիչ անց 16-րդ շենքի կողքի հատվածից Սեր•եյը կանչել է իրեն ու ջուր խնդրել: Ինքը ջուր է տարել 16-րդ շենքի կողային հատված, որտեղ տեսել է Վաչա•անին նստած աստիճաններին, որի կողքին նստած է եղել Սեր•եյը: Վերջինս ջրով լվացրել է Վաչա•անին, որից հետո նրան ուղեկցել է զրուցարան: Մոտեցել է նաև Վաչա•անի կինը, ում անունը իրեն հայտնի չէ: Այնուհետև ինչ-որ մեկը զան•ահարել է շտապ օ•նություն, որի ժամանելուց հետո ինքը •նացել է տուն: Մի քանի օր անց շենքի բնակիչներից տեղեկացել է, որ Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց, որտեղ էլ վերջինս մահացել է:
Անչափահաս վկա Վարդան Գրի•որյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ 2013թ. սեպտեմբեր ամսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, կեսօրից հետո իջել է բակ և տեսել, որ 9-րդ և 16-րդ շենքերի արանքում •տնվող զրուցարանում թղթախաղ են խաղում իրենց հարևաններ Սեր•եյը, Արայիկը, Կորյունը և Վաչա•անը, ում ՙՌուբո՚ են կոչում: Ինքը մոտեցել է նրանց և նստել Կորյունի կողքին: Սխալ խաղի պատճառով Վաչա•անի և Արայիկի միջև վիճաբանություն է սկսվել, որի ընթացքում նրանք կան•նել են և սկսել քաշքշել միմյանց: Սեր•եյի հետ փորձել են բաժանել նրանց: Այդ ընթացքում Արայիկը հրել է Վաչա•անին, և ինքը վերջինիս մեջքով կան•նած լինելու պատճառով չի տեսել նրա ընկնելու պահը, սակայն լսել է, որ Վաչա•անն ասել է. ՙՎախ •լուխս՚: Դրանից հետո Արայիկը հեռացել է զրուցարանից: Մինչ շտապ օ•նության •ալը Վաչա•անի զարկերակային ճնշումը ստու•ել է Սեր•եյի որդու կինը` Սոնան, որից հետո ինքը հեռացել է զրուցարանից: Դրանից հետո լսել է, որ Վաչա•անի կինը նրան ուղեկցել է տուն: Մի քանի օր անց բակի բնակիչների ընդհանուր խոսակցություններից լսել է, որ Վաչա•անը հիվանդանոցում մահացել է:
Վկա Սեր•եյ Դավթյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ ընկերական հարաբերությունների մեջ է •տնվել Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 18:00-ի սահմաններում, իրենց բակում •տնվող զրուցարանում Արայիկ Ավետիսյանի, Կորյուն Ազոյանի և Վաչա•ան Մանուչարյան հետ միասին թղթախաղ են խաղացել: Ներկա է •տնվել նաև հարևանությամբ բնակվող Վարդան Գրի•որյանը: Վաչա•ան Մանուչարյանի սխալ խաղալու պատճառով Արայիկ Ավետիսյանի և Վաչա•ան Մանուչարյանի միջև վիճաբանություն է սկսվել, որը վերածվել է փոխադարձ քաշքշուկի, որի ընթացքում Արայիկն աջ ձեռքով հրել է Վաչա•անին, ինչի արդյունքում վերջինս կորցրել է հավասարակշռությունը և աջ կողքի վրա ընկել է, նստել իր տեղը ու դեմքի շրջանով հարվածել զրուցարանի մետաղյա սեղանին: Դրանից հետո ինքն ասել է Արայիկին, որ հեռանա: Այդ ժամանակ Վաչա•անը դուրս է եկել զրուցարանից ու թեթևակի օրորվելով •նացել դեպի 16 շենքի կողային հատվածը: Հասկանալով, որ վերջինս իրեն վատ է զ•ում` •նացել է նրա հետևից: Տեսել է, որ Վաչա•անը նստած է աստիճաններին, վերջինս իրենից ջուր է խնդրել: Կորյունին խնդրել է ջուր բերել և այդ ջրով լվացրել է Վաչա•անին, այնուհետև կրկին նրան բերել է զրուցարան: Խնդրել է որդու կնոջը` Սոնային ստու•ել Վաչա•անի զարկերակային ճնշումը, ապա ժամանել են շտապ օ•նության աշխատակիցները և Վաչա•անին ցուցաբերել առաջին բժշկական օ•նություն, սակայն Վաչա•անը հրաժարվել է հիվանդանոց •նալուց և կնոջ օ•նությամբ •նացել է տուն: Հաջորդ օրն առավոտյան Վաչա•անին ՙՇտապ օ•նության՚ ավտոմեքենայով հիվանդանոց տանելիս, որտեղ մի քանի օր անց վերջինս մահացել է: Վաչա•անի դեմքով հարվածելուց հետո ինքը նրա վերին շրթունքի վրա նկատել է աննշան արյուն և այտուց, որն ինքը ջրով մաքրել է:
Վկա Սեր•եյ Դավթյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին իրենց բակում •տնվող զրուցարանում Արայիկի, ում ՙՆաբի՚ են կոչում, Վաչա•անի, ում ՙՌուբո՚ են կոչում, և Կորյունի հետ թղթախաղ են խաղացել, որի ժամանակ որպես դիտորդ ներկա է •տնվել նաև հարևանությամբ բնակվող Վարդանը: Խաղից առաջ ինքը Վաչա•անին խնդրել է սխալ, ՙհարամ՚ չխաղալ, սկայն խաղի ընթացքում Վաչա•անը սկսել է սխալ խաղալ, որի համար ինքը նկատողություն է արել վերջինիս: Դրանից հետո Վաչա•անը շարունակել է նույն կերպ խաղալ, որից հետո Արայիկը ևս նկատողություն է արել ու վեճն ավելի է թեժացել: Վաչա•անը ոտքի է կան•նել ու քիչ է մնացել հարվածի իրեն ու Արայիկին: Վաչա•անն ան•ամ մատերը •րեթե մտցրել է Արայիկի աչքերը, սակայն վերջինս անընդհատ ետ-ետ է քաշվել` մոտ 2-3 քայլ, որպեսզի Վաչա•անն իրեն չմոտենա: Արայիկն ան•ամ ասել է Վաչա•անին, որ հեռու մնա իրենից, սակայն Վաչա•անը կրկին մոտ է •նացել նրան: Վաչա•անի մոտենալու ընթացքում Արայիկը թեթևակի հրել է նրան ու վերջինս մոտ 2 քայլ ետ է •նացել ու Վաչա•անի •լուխը դիպել է սեղանի եզրին, մի փոքր արյուն է եկել, որից հետո այտուցվել է: Այդ ժամանակ ինքն Արայիկին մի քանի քայլ ճանապարհել է ու խնդրել, որ վերջինս •նա տուն: Դրանից հետո Վաչա•անը վեր է կացել և օրորվելով •նացել է դեպի շենքի անկյունը: Կարծելել է, որ Վաչա•անը •նացել է տուն և 1 ու կես րոպե անց ինքը •նացել է նրա ետևից ու տեսել, որ վերջինս նստել է աստիճաններին: Հարցրել է Վաչա•անին, թե ինչպես է, վերջինս պատասխանել է, որ վատ է իրեն զ•ում և ասել է, որ հնարավոր է ճնշումն է բարձրացել: Ինքը խնդրել է հարսին` Սոնային, ճնշման ապարատ բերել ու չափել նրա ճնշումը, նաև ջուր է խնդրել ու այդ ջրով անձամբ լվացրել է Վաչա•անի •լուխը, դեմքը և ոտքերը, որից հետո նրան կրկին բերել է զրուցարան: Վաչա•անը խնդրել է զան•ահարել շտապ օ•նություն, ինքը զան•ելու համար խնդրել է բակում •տնվող երեխաներին և նրանցից ինչ-որ մեկը, ստույ• չ•իտի, թե ով, զան•ել է շտապ օ•նություն: Շտապ օ•նության աշխատակիցների ժամանելուց ինքը ներկա չի •տնվել: Վաչա•անի կինը նրան ուղեկցել է տուն, որից հետո զան•ահարել է Վաչա•անենց տուն` պարզելու համար, թե ինչպես է վերջինս իրեն զ•ում: Առաջին ան•ամ իր զան•ին ոչ ոք չի պատասխանել, իսկ դրանից մի քանի րոպե անց կրկին զան•ահարել է` կարծելով, որ Վաչա•անը կպատասխանի հեռախոսին, սակայն լսափողը վերցրել է նրա կինը` Սեդան: Ինքը հացրել է, թե ինչպես է Վաչա•անը, իսկ Սեդան սկսել է կոպտել, որից հետո ինքը հեռախոսն անջատել է: Պնդում է, որ Վաչա•անը չի ընկել, իսկ նրա •լխացավը բարձրացած ճնշումից է եղել: Արայիկն ու Վաչա•անը •տնվել են շատ լավ հարաբերությունների մեջ:
Դատարանը, հաշվի առնելով վկա Սեր•եյ Դավթյանի նախաքննության և դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքների հակասությունները, •նահատելով այն մյուս ապացույցների հետ համակցության մեջ, հավաստի է համարում վերջինիս նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքները, իսկ դատաքննության ընթացքում վկա Սեր•եյ Դավթյանի տված ցուցմունքները հավաստի չեն, քանի որ դրանով վերջինս փորձում է պաշտպանության տակ վերցնել ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանին:
Վկա Սեդա Լալայանի ցուցմունքով այն մասին, որ 1993թ. փաստական ամուսնական հարաբերության մեջ է •տնվել Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ, ում կոչում են նաև ՙՌուբիկ՚: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 15:00-ի սահմաններում, աշխատանքից վերդարձել է տուն և բակում զբոսնող ամուսնու հետ միասին բարձրացել տուն: Ամուսինը լո•անք է ընդունել, ճաշել, որից հետո, ժամը 17:00-ի սահմաններում իջել է բակ: Որոշ ժամանակ, մոտավորապես 30-40 րոպե անց, հարևան Ջուլիետա Խաչատուրովան դրսից ձայն է տվել իրեն ու ասել, որ Վաչա•անն իրեն լավ չի զ•ում: Անմիջապես իջել է բակ, մինչև իրենց շենքի բակում •տնվող զրուցարանին մոտենալը տեսել է, որ Արայիկ Ավետիսյանն արա• քայլերով մտել է շենքի մուտք: Ինքը մոտեցել է զրուցարանին և տեսել, որ ամուսինը նստած է զրուցարանի նստարանին, իսկ նրա շուրջը հավաքված են մարդիկ: Այդ ընթացքում, միաժամանակ եկել են նաև շտապ օ•նության աշխատակիցները: Առաջին բժշկական օ•նությունը ցուցաբերելուց հետո նրանք առաջարկել են ամուսնուն տեղափոխել հիվանդանոց, սակայն վերջինս հրաժարվել է հիվանդանոց •նալուց, որից հետո շտապ օ•նության աշխատակիցները խորհուրդ են տվել իրեն տանը սառը թրջոց դնել այտուցների վրա և հեռացել են: Դրանից հետո ամուսնուն օ•նել է բարձրանալ տուն, որտեղ տեսել է ամուսնու •լխի աջ հետևի •ա•աթային հատվածում այտուց, որի վրա սառույց է դրել: Այնուհետև, ժամը մոտ 18:00-ի սահմաններում, իր բնակարանի 23-42-75 հեռախոսահամարին է զան•ահարել Սեր•եյ Դավթյանի որդու կինը` Սոնան և հայտնել, որ Վաչա•անին հարվածել է ՙՆաբի՚ մականունով Արայիկ Ավետիսյանը: Սոնան խնդրել իր անունը չտալ: Դրանից հետո ինքն իջել է բակ ու Արայիկ Ավետիսյանի հասցեին արել է անպատիվ արտահայտություններ: Վաչա•անից անընդհատ փորձել է պարզել, թե ինչ է տեղի ունեցել բակում, և միայն հարևանների` տանից •նալուց հետո Վաչա•անը հայտնել է իրեն, որ թղթախաղի ընթացքում վիճաբանել է Արայիկի հետ, որի ընթացքում Արայիկը հրել է իրեն և ինքը վայր է ընկել, ինչպես նաև ասել է, որ ՙՆաբին իր հալը կտեսնի առավոտյան՚: Առավոտյան զ•ացել է, որ Վաչա•անն իրեն լավ չի զ•ում, անմիջապես շտապ օ•նության մեքենայով տեղափոխել են նրան ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոն, որտեղ պարզվել է, որ Վաչա•անն ունի •լխի վնասվածք և •լխի մեջ արյուն է կաթում, այնուհետև Վաչա•անին վիրահատել են, սակայն 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին վերջինս մահացել է: Իրեն հասած տեղեկությունների համաձայն իր ամուսնուն Արայիկը •լխով հարվածել է, այնուհետև հարվածել է բռունցքով, որից հետո ամուսինն ընկել է: Իրեն ասել են, որ ամուսինն ուշա•նաց է եղել: Դեպքից հետո Արայիկը խուսափել է իր հետ հանդիպումից, բացի այդ վերջինս կամ նրա հարազատները ամուսնու հիվնադանոցում •տնվելու ընթացքում և նրա մահվանից հետո ոչ մի նյութական կամ բարոյական աջակցություն չեն ցուցաբերել, ան•ամ չեն այցելել իր ամուսնուն հիվանդանոցում:
Վկա Սոնա Սար•սյանի ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է իրենց կողքի շենքում բնակվող Վաչա•անին, ում ինքը ճանաչել է որպես ՙՌուբիկ՚, և նրա կնոջը` Սեդային, որի հետ ինքը որևէ շփում չի ունեցել, ան•ամ հանդիպելիս չի բարևել: Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի ընտանիքի հետ իրենք ընտանիքով շուրջ 5 տարի է ինչ շփում չունեն` ՙխռովել են՚: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին ամուսնու հայրը` Սեր•եյը խնդրել է իրեն ջուր ու ճնշման ապարատ բերել, քանի որ Վաչա•անն իրեն վատ է զ•ում: Ինքը ջուր է տարել իրենց շենքի բակում •տնվող զրուցարան և տվել Վաչա•անին, որ խմի, ջուր է լցրել նրա դեմքին և լվացրել այն, այնուհետև չափել է ճնշումը, որը եղել է շատ բարձր, մերսել է նրա ձեռքերը: Վաչա•անին հարցրել է, թե կինը որտեղ է, վերջինս պատասխանել է, որ աշխատանիք է, ինքը հարցրել է, թե կնոջն ինչպես կարելի է տեղյակ պահել իր վատ լինելու մասին, ունի արդյոք հեռախոսահամար, ինչին Վաչա•անը պատասխանել է, որ հեռախոսահամար չ•իտի: Դրանից քիչ անց հայտնվել է Վաչա•անի կինը` Սեդան և շատ ա•րեսիվ պահվածքով, վիրավորելով իրենց, կա•ադրել է իրենց մի կողմ քաշվել, այնուհետև սկսել է ամուսնուն քաշքշել: Սր•եյն ասել է, որ պետք չէ քաշքշել, քանի որ Վաչա•անն իրեն վատ է զ•ում: Իր իմանալով Սեդային իրենց շենքից տարեց մի կին է հայտնել, որ ամուսինը վատ է: Սեդայի ա•րեսիվ և վիրավորական պահվածքից վիրավորված ինքը հեռացել է ու նստել քիչ հեռու •տնվող նստարանին: Կանչել է նաև Սեր•եյին, սակայն վերջինս մնացել է Վաչա•անի մոտ կան•նած: Վաչա•անը խնդրել է իրենց զան•ահարել շտապ օ•նություն, որն իրենք արել են և որոշ ժամանակ անց շտապ օ•նությունը ժամանել է բակ: Երբ Սեդան մոտեցել է, սկսել է բարկանալ ամուսնու վրա, ու երբ ինքն ասել է, որ վերջինիս ամուսնու ճնշումը ինքը չափել է ու պարզել, որ այն բարձր է, Սեդան բարկացել է նաև իր վրա նրա համար, թե ինչու է ինքը չափել իր ամուսնու ճնշումը: Շտապ օ•նության աշխատակիցներն առաջարկել են Վաչա•անին տեղափոխել հիվանդանոց, սական վերջինս հրաժարվել է հոսպիտալացումից և դրա համար ստորա•րել է ինչ-որ փաստաթուղթ, որից հետո Վաչա•անը կնոջ ուղեկցությամբ •նացել է տուն: Դրանից հետո ինքը Սեդային չի զան•ահարել և նրա հետ չի խոսել: Նրանց տուն զան•ահարել է Սեր•եյը, ով տեսնելով, որ Վաչա•անն իր ոտքով բարձրացել է տուն և չմտածելով, որ հեռախոսին կարող է Սեդան պատասխանել, զան•ահարել է, որպեսզի ճշտի, թե Վաչա•անն ինչպես է իրեն զ•ում: Հաջորդ օրը Սեր•եյից տեղեկացել է, որ Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց, իսկ դրանից մի քանի օր անց վերջինս հիվանդանոցում մահացել է: Վաչա•անի մահվան պատճառի մասին իրեն ոչինչ հայտնի չէ, քանի որ դա իրեն չի հետաքրքրել: Իրեն միայն հայտնի է, որ թղթախաղ խաղալու ժամանակ Արայիկի և Վաչա•անի միջև լեզվակռիվ է սկսվել, որից հետո Վաչա•անը վատացել է:
Վկա Նունե Վարդանյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է իր հարևանությամբ` նույն հարթակում բնակվող Սեդա Լալայանին և նրա ամուսնուն` Վաչա•ան Մանուչարյանին, ում բոլորը դիմում են ՙՌուբիկ՚ անունով: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` օրվա երկրորդ կեսին •տնվել է տանը և լսել, թե դրսից հարևանուհի Ջուլիետան ինչպես է ձայն տալիս Սեդային` ասելով, որ Վաչա•անը վատացել է: Մի քանի րոպե անց Սեդան Վաչա•անին բարձրացրել է տուն, որից հետո •նացել է վերջինիս տեսակցելու և հարցրել, թե ինչ է պատահել, Վաչա•անը պատասխանել է, որ •լուխն ուժ•ին ցավում է, իսկ Սեդան նրա •լխին սառն է դրել: Սեդան ցանկացել է բակ իջնել և այդ ժամանակ նրանց տան հեռախոսին զան• է եկել, վերջինս խնդրել է իրեն պատասխանել զան•ին ու դուրս է եկել: Ինքը Սեդայի թույլտվությամբ պատասխանել է հեռախոսազան•ին և ձայնից հասկացել է, որ զան•ահարողը կին է, վերջինս հարցրել է Սեդային: Երբ այդ կինն իմացել է, որ իր հետ խոսողը Սեդան չէ, ասել է, որ հետո կզան•ի ու անջատել է հեռախոսը: Դրանից քիչ չանցած Սեդայի վերադառնալուց հետո կրկին զան•ահարել է նույն կինը և զրուցել Սեդայի հետ, որից հետո Սեդայից տեղեկացել է, որ զան•ահարողը իրենց դիմացի շենքի բնակից Սեր•եյի որդու կինը` Սոնան է եղել: Հաջորդ օրն առավոտյան Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց, որտեղ նրան վիրահատել են, սակայն 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին վերջինս հիվանդանոցում մահացել է: Բակի ընդհանուր խոսակցություններից լսել է, որ բակում տեղադրված զրուցարանում ՙՆաբի՚ մականունով Արայիկը և Վաչա•անը թղթախաղի ընթացքում վիճաբանել են, որի ընթացքում Արայիկը հրել է Վաչա•անին և վերջինս վայր է ընկել:
Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 850 փորձա•ետի եզրակացությամբ, համաձայն որի` հիմնվելով դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալների, Վ. Մանուչարյանի անունով լրացված հիվանդության պատմա•րի տվյալների վրա և առաջանորդվելով որոշմամբ առաջադրված հարցերով, •ալիս եմ հետևությունների` Վ. Մանուչարյանի մահը վրա է հասել •լխուղեղի կենսականորեն կարևորա•ույն ֆունկցիաների սուր խան•արումից, •ան•ուղեղային փակ վնասվածք ստանալու հետևանքով, որն էլ •տնվում է ուղղակի պատճառական կապի մեջ` մահվան անմիջական պատճառի հետ: Սույն հետևությունը հիմնավորվում է դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերված` տարածուն արյունազեղում •լխի մաշկի տակ` սուբարախնոիդալ, միջհալարային և հարուղեղիկային արյունազեղումներ ու արյունահավաք` կետավոր արյունազեղումների ուղեղանյութում, •լխուղեղի և ուղեղի փափուկ թաղանթների արտահայտված այտուցի, որոնք, բոլորն էլ պատճառվել են` կենդանության օրոք, կոշտ առարկաներով, կենդանի անձանց մոտ, սովորաբար համարվում են` առողջությանը ծանր վնաս առաջացնող, կյանքին վտան• սպառնացող մարմնական վնասվածքներ, իսկ տվյալ` կոնկրետ դեպքում հան•եցրել են մահվան: Դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերվել է նաև •լխի աջ քունքա-•ա•աթային շրջանի` կարված, աջ և ձախ արմնկափոսերի, զույ• դաստակների շրջանների` ծակված, կետային վերքերը, որոնք բժշկական միջամտությունների հետևանք են: Համաձայն Վ. Մանուչարյանի անունով լրացված բժշկական փաստաթղթերի տվյալների վերջինիս մահը վրա է հասել 20.09.2013թ. ժամը 15:30-ին, որը չի հակասում փորձաքննության տվյալներին: Վ. Մանուչարյան դիակից վերցված արյունը պատկանում է 1 /առաջին/ խմբին: Ինչ վերաբերվում է այն հարցին, թե վերը նշված վնասվածքները կարող էին առաջանալ վայր ընկնելու հետևանքով, թե ոչ, ապա այն հնարավոր կլինի պարզաբանել դեպքի վայրի զննությունն ուսումնասիրելուց հետո: Քանի որ փորձաքննվողը շուրջ 5 օրից ավել •տնվել է ստացիոնար բուժման մեջ և նրան բազմիցս ներարկվել են տարբեր տեսակի դեղամիջոցներ և ի սկզբանե չկա որևիցե •րառում ալկոհոլ ընդունելու մասին, ուստի կարիք չի եղել որոշելու թմրանյութերի և սպիրտերի առկայությունները:
Ի լրումն դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 850 փորձա•ետի եզրակացության` ելնելով դեպքի վայրի զննության արձանա•րության տվյալներից հան•ում ենք հետևյալ հետևություններին, որ Վ. Մանուչարյանի` աջ ճակատաքունքա•ա•աթային շրջանի վնասվածքը հնարավոր է առաջանալ հրելու, վայր ընկնելու և •լխով զրուցարանի նստարանին կամ ցանկապատին հարվածելու հետևանքով, այլ ոչ թե նստած վիճակում դեմքի շրջանով զրուցարանի մետաղյա սեղանին հարվածելու հետևանքով: Ինչ վերաբերվում է այն հարցին, թե Վ. Մանուչարյանի մոտ վերին շրթունքի շրջանում վնասվածքը եղել է, թե ոչ, ապա ինչպես փորձաքննության պահին, այնպես էլ ներկայացված բժշկական փաստաթղթերում վնասվածներ չեն հայտնաբերվել, իսկ ՙայտուցը՚ վնասվածք չի համարվում:
Դեպքի վայրի լրացուցիչ զննության մասին 19.12.2013թ. կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Սեր•եյ Դավթյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանը և հայտարարել, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 18:00-ի սահմաններում Արայիկ Ավետիսյանի, Վաչա•ան Մանուչարյանի և Կորյուն Ազոյանի հետ միասին թղթախաղ են խաղացել: Այնտեղ ներկա է •տնվել նաև Վարդան Գրի•որյանը:
Դեպքի վայրի լրացուցիչ զննության մասին 24.12.2013թ. կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Կորյուն Ազոյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանի այն հատվածը, որտեղ Արայիկ Ավետիսյանը քաշքշուկի ընթացքում հրել է Վաչա•ան Մանուչարյանին, ով աջ կողքի վրա ընկել է մետաղյա նստարանին:
Զննություն կատարելու մասին 24.12.2013թ. արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Սեր•եյ Դավթյանի բնակարանի 23-63-72 հեռախոսահամարից կատարված ելքային զան•երի զննությամբ պարզվել է, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 18:10-ին և 18:16-ին առկա են ելքային զան•եր Սեդա Լալայանի բնակարանի 23-42-75 հեռախոսահամարին` համապատասխանաբար 15 վայրկյան և 2 րոպե 8 վայրկյան տևողությամբ:
Կրիմինալ դեպքերի մատյանը զննելու մասին 15.09.2013թ. կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոնի կրիմինալ դեպերի մատյանի զննությամբ պարզվել է, որ 2013թ. սեպտեմբերի 15-ին, ժամը 12:00-ին նշված բժշկական կենտրոն է տեղափոխվել Քանաքեռ ՀԷԿ Բանավան 16-30 հասցեի բնակիչ Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանը` ան•իտակից վիճակում:
Վերլուծելով և •նահատելով դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ, դատարանը ձեռք բերված ապացույցները բավարար է •տնում և •ործի փաստական հան•ամանքներով հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը կատարել է հանցավոր արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին, որով էլ նա ենթակա է քրեական պատասխանատվության:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես կատարած հանցա•ործության բնույթն ու հանրության համար վտան•ավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները` այն, որ ամբաստանյալը 1989-1994թթ. ՀԱԲ-ի ՙԱրաբո՚ կամավորականների ջոկատի, Հատուկ •նդի և 5-րդ բրի•ադի կազմում մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատա•րական մարտական •ործողություններին, 1989թ. մասնակցել է Կոռնիձորի և Խնձորեսկի պաշտպանությանը, 1990-1992թթ. մասնակցել է Շահումյանի, Նոյեմբերյանի, Իջևանի և Արծվաշենի պաշտպանությանը, 1993թ. մասնակցել է Մարտակերտի շրջանի Սարսան•ի ջրամբարի տարածքներում իրականացվող մարտերին ու Ֆիզուլիի ազատա•րմանը, 1994թ. մասնակցել է Մարտակերտի տարածաշրջանի մարտական •ործողություններին մասնակցող ազատամարտիկներին զենք և զինամթերք ապահովելով, Ռուսաստանի Դաշնության ներքին •ործերի նախարարության կողմից 28.01.2009թ. պար•ևատրվել է ՙЗа верность долгу՚ մեդալով, ՀՀ ՆԳՆ միլիցիայի հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատարական խորհրդի նախա•ահ Գ. Սար•սյանի կողմից 21.09.2008թ. պար•ևատրվել է ՙՄՀՆՋ՚ 10-ամյա հոբելյանական մեդալով, Արայիկ Ավետիսյանին շնորհվել է ՀՀ ՆԳՆ ՙԴԵԼՏԱ՚ հատուկ նշանակության ջոկատի վետերանի պատվավոր կոչում և պար•ևատրվել է կրծքանշանով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 517 հրամանով 04.05.2007թ. պար•ևատրվել է ՙՎազ•են Սար•սյան՚ մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 44 հրամանով 20.01.2009թ. պար•ևատրվել է ՙՄարշալ Հ. Ք. Բաղրամյանի անվան՚ մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 1192 հրամանով 10.10.2011թ. պար•ևատրվել է ՙԾովակալ Հ. Ս. Իսակով՚ մեդալով, ՙՓառապանծ մարտիկ՚ հայրենասիրական միություն հասարակական կազմակերպության կողմից պար•ևատրվել է ՙՓառապանծ մարտիկ՚ մեդալով, ՙԱրաբո՚ հայրենասիրական հասարակական կազմակերպության կողմից 21.09.2007թ. պար•ևատրվել է ՙՙԱրաբո՚ Հանուն Հայրենիքի՚ հուշամեդալով, ԱՎՄ Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արա•ածոտնի մարզի նախա•ահի կողմից 28.01.2007թ. ՙԱզատամարտի Վետերանների միություն՚ Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արա•ածոտնի մարզի վարչությաբ 07.01.2007թ. թիվ 02 որոշման համաձայն` Հայոց բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ պար•ևատրվել է ՙԱՎՄ՚ կրծքանշանով, ՙԱզատա•րում՚ հայրենասիրական ՀԿ-ի կողմից 21.09.2007թ. պար•ևատրվել է ՙԱզատա•րում՚ մեդալով, 5-րդ բրի•ադի ազատամարտիկների խորհրդի նախա•ահի կողմից 27.01.2011թ. պար•ևատրվել է հուշամեդալով, ՙԱնմար կրակներ՚ ռազմահայրենասիրական բարե•ործական հասարակական կազմակերպության կողմից 26.07.2007թ. պար•ևատրվել է ՙՀայոց արծիվ՚ մեդալով, ՙԱզատամարտիկ՚ ՌԲՀԿ նախա•ահի կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար պար•ևատրվել է մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախա•ահի թիվ 45 հրամանով 28.11.2012թ. պար•ևատրվել է ՙ5-րդ ԲՐԻԳԱԴ 20 ՏԱՐԻ՚ հոբելյանական մեդալով, Վահանի ուղեկալի հաղթանակի 15 ամյակի առթիվ Վահանի կազմ. կոմիտեի կողմից պար•ևատրվել է հուշանվեր-հուշամեդալով, ԵԿՄ Կոտայք •ումարտակի կողմից պար•ևատրվել է ՙԵԿՄ Կոտայք •ումարտակ՚ հուշանվերով, Հայ-կազակների միջազ•ային միության կողմից 28.01.2009թ. Սարդարապատի հերոսամարտի 90-ամյակի առթիվ պար•ևատրվել է մեդալով, ՀՀ ՙ1-ին •ունդ՚ ՀԿ նախա•ահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայության համար պար•ևատրվել է ՙ1-ին •ունդ՚ մեդալով, ԼՂՀ ՙՄայրություն՚ ՀԿ նախա•ահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայությունների համար պար•ևատրվել է ՙՄայրական երախտա•իտություն՚ մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախա•ահի կողմից 20.09.2011թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, ՙՓառապանծ մարտիկներ՚ հայրենասիրական միություն հասարակական կազմակերպության կողմից 1990-1994թթ. մարտական •ործողություններին ակտիվ մասնակցելու համար 08.05.2009թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից Շուշիի ազատա•րման 16-ամյակի և արցախյան ազատամարտում տարած հաղթանակի 14-րդ տարեդարձի կապակցությամբ 09.05.2008թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Հայ կազակների միջազ•ային միության կողմից ՀՀ սահմանների պաշտպանության ցուցաբերած մասնակցության, ինչպես նաև բանակի կազմավորման 17-րդ տարեդարձի առթիվ պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայության և ԱՎՄ աշխատանքային •ործունեությանը ակտիվ մասնակցություն ցուցաբերելու համար 19.03.2005թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Երևանի ՙԱրաբկիր՚ թաղային համայնքի կողմից հայոց ազ•ային բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ 2007թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ անկախության 15-ամյակի, ԱՎՄ •ործունեության ցուցաբերած ակտիվ մասնակցության համար 21.09.2006թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Հայոց ազ•ային բանակ /ՀԱԲ/ •լխավոր հրամանատար Ռ. Վասիլյանի կողմից Հայոց ազ•ային բանակի /ՀԱԲ/ կայացման, արցախյան ազատամարտում ցուցաբերած հմտության, խիզախության և ՀԱԲ-ի հիմնադրման 15-ամյակի կապակցությամբ պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ ազ•ային բանակի 15 ամյակի կապակցությամբ Արաբկիր համայնքի ազատամարտիկների և նրանց ընտանիքների անդամների նկատմամբ ամենօրյա ուշադրություն և աջակցություն ցուցաբերելու համար 28.01.2007թ. արժանացել է շնորհակալա•րի, ՄՀՆՋ վետերանների միության անդամ, Ղարաբաղյան պատերազմի վետերանների միության անդամ, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախա•ահ Մ. Գրի•որյանի, ՀՀ ազատամարտի վետերանների միության Արաբկիրի մասնաճյուղի նախա•ահ Ստեփանյանի, հարևանների կողմից բնութա•րվում է դրականորեն /հաևանների կողմից տրված բնութա•իրը հաստատվել է Արաբկիր վարչական շրջանի ՙՔնար՚ համատիրության նախա•ահ Ա. Գևոր•յանի կողմից՚:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանք դատարանը դիտում է այն, որ տուժողի հուղարկավորության ծախսերը հարթելուն ուղղված •ործողություններ է կատարել` մասնավորապես տուժողի իրավահաջորդին է փոխանցել 400.000 ՀՀ դրամ •ումար:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել:
Դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանն իր կատարած հանցանքի համար ենթակա է պատժի, որը պետք է կրի, իսկ նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորա•րությունը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Անդրադառնալով տուժողի իրավահաջորդի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցին` դատարանը •տնում է, որ այն ենթակա է բավարարման հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի կողմից ներկայացվել է քաղաքացիական հայց, ըստ որի վերջինս դատարանին խնդրել է Արայիկ Ավետիսյանից հօ•ուտ իրեն բռնա•անձել 900.000 ՀՀ դրամ •ումար, որպես հորª Վաչա•ան Մանուչարյանի հուղարկավորության համար կատարված ծախս:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 154-րդ հոդվածի համաձայնª քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է սույն օրենս•րքի դրույթներով սահմանված կանոններով: Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենս•րքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն սույն օրենս•րքով: Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան:
Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնասը, որի հարուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա •ործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցա•ործությամբ պատճառված լինի:
Գործի նյութերով հիմնավորվել է, որ 2013 թվականի սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 17:30-ի սահմաններում ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը քաշքշել և հրել է Վաչա•ան Մանուչարյանին, ինչի արդյունքում վերջինս վայր է ընկել և •լուխով հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին և ստացել •ան•ուղեղային փակ վնասվածք, որից հետո Վաչա•ան Մանուչարյանը ստացած վնասվածքներից հիվանդանոցում 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է:
ՀՀ քաղաքացիական օրենս•րքի 1087-րդ հոդվածը, որը վերաբերում է հուղարկավորության ծախսերի հատուցմանը, սահմանում է, որ տուժողի մահվան հետ կապված վնասի համար պատասխանատու անձինք պարտավոր են հատուցել հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերն այն անձին, ով այդ ծախսերը կատարել է: Սույն հոդվածը կար•ավորում է այն դեպքերը, երբ անձի մահը վրա է հասել վնաս պատճառելու հետևանքով: Հուղարկավորության ծախսերի հատուցումը պետք է լինի այն չափով, ինչ չափով ապացուցված է, որ այդ ծախսերն արվել են փաստացի և անհրաժեշտաբար ու ողջամիտ են իրենց ծավալով:
ՙՀուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասին՚ ՀՀ օրենքի 16-րդ հոդվածը ՀՀ քաղաքացիական օրենս•րքի 1087-րդ հոդվածում նշված հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերի շարքն է դասում անհրաժեշտ փաստաթղթերի ձևակերպումը, դիահերձումը, դա•աղի հատկացումը, մահացածի մարմնի (աճյունի) տեղափոխումը •երեզմանատուն, հուղարկավորումը, մետաղե ցուցատախտակի տեղադրումը: Հուղարկավորության հետ կապված ծախսերը պետք է լինեն ողջամիտ ըստ արժեքի և անհրաժեշտ ըստ նպատակահարմարության. դա•աղի արժեքը, դիահերձարանի ծառայությունները, դա•աղը •երեզման հասցնելը, •երեզման փորելը, թաղման ծիսակար•ի ծախսերը (հուղարկավորման կար•ը, արարողությունը եկեղեցում, հո•եհացը):
Տվյալ դեպքում տուժողի իրավահաջորդի կողմից հոր` Վաչա•ան Մանուչարյանի հուղարկավորության հետ կապված կատարվել են ընդհանուր 1.300.000 ՀՀ դրամի ծախսեր, դրանք արվել են փաստացի, անհրաժեշտաբար ու ողջամիտ են իրենց ծավալով, ամբաստանյալի կողմից վերջինիս մասնակիորեն փոխհատուցվել է 400.000 ՀՀ դրամ •ումար: Ամբաստանյալն ամբողջությամբ ընդունել է ներկայացված քաղաքացիական հայցը: Այսպիսով, դատարանը •տնում է, որ տուժողի իրավահաջորդի կողմից ներկայացված 900.000 ՀՀ դրամի չափով քաղաքացիական հայցը ենթակա է բավարարման և այդ •ումարը ենթակա է բռնա•անձման ամբաստանյալից հօ•ուտ տուժողի իրավահաջորդ Ռ. Մանուչարյանի:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 163-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 367-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Արայիկ Գուր•ենի Ավետիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ և նրան դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Արայիկ Ավետիսյանի պատժի սկիզբը հաշվել դատավճիռն ի կատար ածելու օրվանից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորա•րությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարել` Արայիկ Ավետիսյանից հօ•ուտ Ռոբերտ Մանուչարյանի բռնա•անձել 900.000 /ինը հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:
դատավոր` ստորա•րություն
Բնա•րի հետ ճիշտ է`
դատավոր` Ա. Խաչատրյան
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
06.06.2014թ. ք. Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության դատարանըª
նախա•ահությամբ դատավոր` Արմեն Խաչատրյանի,
քարտուղարությամբ` Մա•դա Գրի•որյանի,
մասնակցությամբ մեղադրողներ` Ազատ Մար•արյանի,
Գա•իկ Մար•արյանի,
պաշտպան` Ռուզաննա Սիրեկանյանի,
տուժողի իրավահաջորդ` Ռոբերտ Մանուչարյանի,
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի`
Արայիկ Գուր•ենի Ավետիսյանի` ծնված 07.08.1963թ.-ին, Երևան քաղաքում, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակար• կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, 1989-1994թթ. մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատա•րական մարտական •ործողություններին, դատվածություն չունեցող, հաշվառված և բնակվում է ք. Երևան, Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ շենք, 19 բնակարան հասցեում, մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու համար, որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորա•րությունը:
2013 թվականի նոյեմբերի 6-ին Երևան քաղաքի դատախազի կողմից ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 63202613 քրեական •ործը:
2013 թվականի նոյեմբերի 13-ին թիվ 63202613 քրեական •ործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2013 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Երևան քաղաքի դատախազությունը նախաքննության կատարումը շարունակելու համար թիվ 63202613 քրեական •ործն ուղարկել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչություն:
2013 թվականի դեկտեմբերի 18-ին թիվ 63202613 քրեական •ործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2014 թվականի հունվարի 21-ին Արայիկ Գուր•ենի Ավետիսյանը որպես մեղադրյալ է ներ•րավվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ ՙնա 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ. ծնված Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանի հետ, որի ընթացքում քաշքշել և հրել է նրան, ինչի արդյունքում Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանը վայր է ընկել և •լուխը հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին` ստանալով •ան•ուղեղային փակ վնասվածք:
Հաջորդ օրը, ՙԳլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խան•արում՚ ախտորոշմամբ, Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանը տեղափոխվել է ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ բժշկական կենտրոն՚ փակ բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ •իտակցության չ•ալով` 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է՚:
2014 թվականի փետրվարի 24-ին թիվ 63202613 քրեական •ործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար:
Դատաքննությամբ և •ործով ձեռք բերված ապացույցներով դատարանը պարզեց հետևյալը.
Արայիկ Ավետիսյանը 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի ոչ ճիշտ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ. ծնված Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: Վերջիններիս միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում Ա. Ավետիսյանը հրել է Վ. Մանուչարյանին, ինչի արդյունքում վերջինս վայր է ընկել ու •լուխով հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին, որի հետևանքով Վ. Մանուչարյանը ստացել •ան•ուղեղային փակ վնասվածք: Վերջինս իրենց բակ ժամանած ՙշտապ օ•նության՚ ավտոմեքենայով հրաժարվել է հիվանդանոց տեղափոխվելուց ու •նացել է տուն: Հաջորդ օրը` 2013թ. սեպտեմբերի 15-ին, ՙԳլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խան•արում՚ ախտորոշմամբ, Վ. Մանուչարյանը տեղափոխվել է ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ բժշկական կենտրոն՚ փակ բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է:
Այսպես.
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանն իրեն մեղավոր ճանաչեց և հրաժարվեց ցուցմունք տալուց: Նախաքննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքում Արայիկ Ավետիսյանը նույնպես իրեն մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ճանաչել և բարիդրացիական հարաբերությունների մեջ է •տնվել հարևանությամբ բնակվող Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում իջել է բակ և մոտեցել Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանում նստած` իր հարևաններ Սեր•եյը և Վաչա•անը: Իրենց են միացել նաև 16-րդ շենքի բնակիչ Վարդանը և 9-րդ շենքի բնակիչ Կորյունը, որից հետո սկսել են թղթախաղով զբաղվել: Ինքը նստել է թիվ 16-րդ շենքին մեջքով, Վաչա•ան Մանուչարյանն իր աջ կողքին, Կորյունն ու Սեր•եյը իրենց դիմաց, իսկ Վարդանը` Կորյունի աջ կողմում: Վաչա•ան Մանուչարյանի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է նրա հետ, այնուհետև կան•նած վիճակում սկսել են քաշքշել միմյանց: Իրավիճակը հանդարտեցնելու նպատակով Սեր•եյն ամոթանք է տվել Վաչա•անին և կան•նելով իրենց մեջտեղը փորձել է բաժանել: Այդ ժամանակ Վաչա•ան Մանուչարյանը շարունակել է քաշել իր հա•ուստներից, և նրա ձեռքերից ազատվելու նպատակով աջ ձեռքով հրել է Վաչա•ան Մանուչարյանի կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և հավանաբար •լխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին: Դրանից անմիջապես հետո •նացել է տուն, քանի որ իրեն լավ չի զ•ացել: Երեկոյան իմացել է, որ Վաչա•անի համար շտապօ•նություն են կանչել, սակայն վերջինս հրաժարվել է •նալ հիվանդանոց: Հաջորդ օրն առավոտյան բակի ընդհանուր խոսակցություններից տեղեկացել է, որ Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց և վիրահատել •լուխը, սակայն մի քանի օր անց վերջինս հիվանդանոցում մահացել է: Բակի ընդհանուր խոսակցություններից տեղեկացել է նաև, որ Վաչա•անը մահացել է •լխի ՙարնազեղումից՚: Դրանից հետո հասկացել է, որ Վաչա•անը մահացել է իր հրելու և վերջինիս վայր ընկնելու, այնուհետև •լխով զրուցարանի երկաթյա հատվածին հարվածելու հետևանքով: Չի պատկերացրել, որ իր հրելու հետևանքով Վաչա•անը կարող էր ընկնել և որի հետևանքով մի քանի օր անց մահանար: Վաչա•անը իր հրելուց հետո •ետնին չի ընկել, ընկել է միայն զրուցարանի նստարանի վրա: Ինքը Վաչա•անին չի ցանկացել որևէ վնաս պատճառել:
Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարումը, բացի ամբաստանյալի նախաքննության ընթացքում տված խոստովանական ցուցմունքներից, հիմնավորվել է նաև հետևյալ ապացույցներով.
Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2013թ. սեպտեմբերի 15-ին ժամը 11:00-ի սահմաններում տեղեկացել է, որ հորը` Վաչա•ան Մանուչարյանին տեղափոխել են ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոն: Հիվանդանոցում տեղեկացել է, որ հոր մոտ առկա է •ան•ի վնասվածք և անհրաժեշտ է իր համաձայնությունը վերջինիս վիրահատելու համար: Ինքը տվել է իր համաձայնությունը և հորը վիրահատել են, որից մոտ մեկ շաբաթ անց, •իտակցության չ•ալով, հայրը մահացել է: Իրեն հասած խոսակցություններից պարզել է, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին հոր բնակության շենքի բակի զրուցարանում թղթախաղ խաղալու ժամանակ տեղի է ունեցել վիճաբանություն իր հոր և Արայիկ Ավետիսյանի միջև: Հոր վիրահատությունից հետո •նացել է Արայիկի բնակարան և հարցրել, թե արդյոք նրանց միջև վիճաբանություն տեղի ունեցել է, թե` ոչ, ինչին Արայիկը պատասխանել է, որ վիճաբանություն տեղի ունեցել է, սակայն ինքն իր հորը մատով չի դիպչել: Դեպքի մասին հիմնականում տեղեկացել է Սեդա Լալայանից` իր խորթ մորից: Վերջինս ասել է, որ դեպքի օրը Սեր•եյ Դավթյանի հարսը` Սոնան, զան•ահարել է ու ասել, որ Արայիկն է իր հորը հրել: Իր իմացած տեղեկություններով թղթախաղ խաղալու ժամանակ իր հոր և Արայիկի միջև ծա•ած վիճաբանության ընթացքում վերջիններս միմյանց հրել են ու իր հայրը, կորցնելով հավասարակշռությունը, ընկել է և •լուխը հարվածել մետաղաձողին: Այդ ժամանակ ներկա են եղել նաև Կորյունը և Վարդանը: Դեպքի օրը կանչել են շտապ օ•նություն, սակայն իր հայրն անձամբ իր ձեռքով ստորա•րել է, որ հրաժարվում է •նալ հիվանդանոց: Դրանից հետո, •իշերը հայրը քնել է, իսկ արդեն սեպտեմբերի 15-ին, առավոտյան Սեդա Լալայանը տեսել է, որ վերջինս քնից չի արթնանում, զան•ահարել է շտապ օ•նություն և հորը տեղափոխել են հիվանդանոց: Հոր հիվնադանոցում •տնվելու ընթացքում և նրա մահվանից հետո ամբաստանյալը կամ նրա հարազատները ոչ մի նյութական կամ բարոյական աջակցություն չեն ցուցաբերել, ան•ամ չեն այցելել իր հորը հիվանդանոցում:
Վկա Կորյուն Ազոյանի ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչել և բարիդրացիական հարաբերությունների մեջ է •տնվել հարևանությամբ բնակվող Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում իջել է բակ և տեսնել է զրուցարանում նստած Վաչա•ան Մանուչարյանին, ում բակում ՙՌուբո՚ անունով են դիմում, մոտեցել է նրան և առաջարկել թղթախաղ խաղալ, որին վերջինս համաձայնվել է: Այդ ընթացքում իրենց են մոտեցել նաև հարևանությամբ բնակվող Սեր•եյը, ՙՆաբի՚ մականունով Արայիկ Ավետիսյանը և Վարդանը: Զրուցարանում Վաչա•անը նստել է 16-րդ շենքին մեջքով, Արայիկը` նրա ձախ կողքին, Սեր•եյը նստել է Վաչա•անի դիմաց, իսկ ինքը նստած է եղել Սեր•եյի աջ կողքին` Արայիկի դիմաց, իր աջ կողքին նստած է եղել Վարդանը: 4-ով սկսել են խաղալ թղթախաղ և խաղի ընթացքում Վաչա•անի սխալ խաղալու պատճառով Արայիկը նրան դիտողություն է արել, սակայն Վաչա•անը չի ընդունել սխալ խաղալու հան•ամանքը: Այնուհետև Վաչա•անը տեղից վեր է կացել ու ձեռքերը դեպի Արայիկը պարզած սկսել է նրան ամոթանք տալ, ան•ամ հայհոյել է, որից հետո Արայիկը նույնպես տեղից վեր է կացել, բռնել Վաչա•անի հա•ուստից և նրանք սկսել են միմյանց քաշքշել: Դրանից հետո Սեր•եյը նույնպես վեր է կացել, կան•նել նրանց մեջտեղում ու փորձել է նրանց բաժանել: Այդ ընթացքում ինքը տեսել է, թե ինչպես է Արայիկը հրել Վաչա•անի կրծքավանդակի ձախ հատվածից, որից հետո Վաչա•անը հավասարակշռությունը կորցրել է ու աջ կողքի վրա ընկել է և •լխի աջ հատվածով հավանաբար հարվածել զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին, սակայն Վաչա•անը •ետնին չի ընկել, այդ ընթացքում ասել է. ՙՎախ-վախ, լավ չեմ՚: Դրանից հետո Արայիկը հեռացել է իրենց տուն: Վաչա•անը դուրս է եկել զրուցարանից, նրա հետևից •նացել է նաև Սեր•եյը ու քիչ անց 16-րդ շենքի կողքի հատվածից Սեր•եյը կանչել է իրեն ու ջուր խնդրել: Ինքը ջուր է տարել 16-րդ շենքի կողային հատված, որտեղ տեսել է Վաչա•անին նստած աստիճաններին, որի կողքին նստած է եղել Սեր•եյը: Վերջինս ջրով լվացրել է Վաչա•անին, որից հետո նրան ուղեկցել է զրուցարան: Մոտեցել է նաև Վաչա•անի կինը, ում անունը իրեն հայտնի չէ: Այնուհետև ինչ-որ մեկը զան•ահարել է շտապ օ•նություն, որի ժամանելուց հետո ինքը •նացել է տուն: Մի քանի օր անց շենքի բնակիչներից տեղեկացել է, որ Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց, որտեղ էլ վերջինս մահացել է:
Անչափահաս վկա Վարդան Գրի•որյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ 2013թ. սեպտեմբեր ամսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, կեսօրից հետո իջել է բակ և տեսել, որ 9-րդ և 16-րդ շենքերի արանքում •տնվող զրուցարանում թղթախաղ են խաղում իրենց հարևաններ Սեր•եյը, Արայիկը, Կորյունը և Վաչա•անը, ում ՙՌուբո՚ են կոչում: Ինքը մոտեցել է նրանց և նստել Կորյունի կողքին: Սխալ խաղի պատճառով Վաչա•անի և Արայիկի միջև վիճաբանություն է սկսվել, որի ընթացքում նրանք կան•նել են և սկսել քաշքշել միմյանց: Սեր•եյի հետ փորձել են բաժանել նրանց: Այդ ընթացքում Արայիկը հրել է Վաչա•անին, և ինքը վերջինիս մեջքով կան•նած լինելու պատճառով չի տեսել նրա ընկնելու պահը, սակայն լսել է, որ Վաչա•անն ասել է. ՙՎախ •լուխս՚: Դրանից հետո Արայիկը հեռացել է զրուցարանից: Մինչ շտապ օ•նության •ալը Վաչա•անի զարկերակային ճնշումը ստու•ել է Սեր•եյի որդու կինը` Սոնան, որից հետո ինքը հեռացել է զրուցարանից: Դրանից հետո լսել է, որ Վաչա•անի կինը նրան ուղեկցել է տուն: Մի քանի օր անց բակի բնակիչների ընդհանուր խոսակցություններից լսել է, որ Վաչա•անը հիվանդանոցում մահացել է:
Վկա Սեր•եյ Դավթյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ ընկերական հարաբերությունների մեջ է •տնվել Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 18:00-ի սահմաններում, իրենց բակում •տնվող զրուցարանում Արայիկ Ավետիսյանի, Կորյուն Ազոյանի և Վաչա•ան Մանուչարյան հետ միասին թղթախաղ են խաղացել: Ներկա է •տնվել նաև հարևանությամբ բնակվող Վարդան Գրի•որյանը: Վաչա•ան Մանուչարյանի սխալ խաղալու պատճառով Արայիկ Ավետիսյանի և Վաչա•ան Մանուչարյանի միջև վիճաբանություն է սկսվել, որը վերածվել է փոխադարձ քաշքշուկի, որի ընթացքում Արայիկն աջ ձեռքով հրել է Վաչա•անին, ինչի արդյունքում վերջինս կորցրել է հավասարակշռությունը և աջ կողքի վրա ընկել է, նստել իր տեղը ու դեմքի շրջանով հարվածել զրուցարանի մետաղյա սեղանին: Դրանից հետո ինքն ասել է Արայիկին, որ հեռանա: Այդ ժամանակ Վաչա•անը դուրս է եկել զրուցարանից ու թեթևակի օրորվելով •նացել դեպի 16 շենքի կողային հատվածը: Հասկանալով, որ վերջինս իրեն վատ է զ•ում` •նացել է նրա հետևից: Տեսել է, որ Վաչա•անը նստած է աստիճաններին, վերջինս իրենից ջուր է խնդրել: Կորյունին խնդրել է ջուր բերել և այդ ջրով լվացրել է Վաչա•անին, այնուհետև կրկին նրան բերել է զրուցարան: Խնդրել է որդու կնոջը` Սոնային ստու•ել Վաչա•անի զարկերակային ճնշումը, ապա ժամանել են շտապ օ•նության աշխատակիցները և Վաչա•անին ցուցաբերել առաջին բժշկական օ•նություն, սակայն Վաչա•անը հրաժարվել է հիվանդանոց •նալուց և կնոջ օ•նությամբ •նացել է տուն: Հաջորդ օրն առավոտյան Վաչա•անին ՙՇտապ օ•նության՚ ավտոմեքենայով հիվանդանոց տանելիս, որտեղ մի քանի օր անց վերջինս մահացել է: Վաչա•անի դեմքով հարվածելուց հետո ինքը նրա վերին շրթունքի վրա նկատել է աննշան արյուն և այտուց, որն ինքը ջրով մաքրել է:
Վկա Սեր•եյ Դավթյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին իրենց բակում •տնվող զրուցարանում Արայիկի, ում ՙՆաբի՚ են կոչում, Վաչա•անի, ում ՙՌուբո՚ են կոչում, և Կորյունի հետ թղթախաղ են խաղացել, որի ժամանակ որպես դիտորդ ներկա է •տնվել նաև հարևանությամբ բնակվող Վարդանը: Խաղից առաջ ինքը Վաչա•անին խնդրել է սխալ, ՙհարամ՚ չխաղալ, սկայն խաղի ընթացքում Վաչա•անը սկսել է սխալ խաղալ, որի համար ինքը նկատողություն է արել վերջինիս: Դրանից հետո Վաչա•անը շարունակել է նույն կերպ խաղալ, որից հետո Արայիկը ևս նկատողություն է արել ու վեճն ավելի է թեժացել: Վաչա•անը ոտքի է կան•նել ու քիչ է մնացել հարվածի իրեն ու Արայիկին: Վաչա•անն ան•ամ մատերը •րեթե մտցրել է Արայիկի աչքերը, սակայն վերջինս անընդհատ ետ-ետ է քաշվել` մոտ 2-3 քայլ, որպեսզի Վաչա•անն իրեն չմոտենա: Արայիկն ան•ամ ասել է Վաչա•անին, որ հեռու մնա իրենից, սակայն Վաչա•անը կրկին մոտ է •նացել նրան: Վաչա•անի մոտենալու ընթացքում Արայիկը թեթևակի հրել է նրան ու վերջինս մոտ 2 քայլ ետ է •նացել ու Վաչա•անի •լուխը դիպել է սեղանի եզրին, մի փոքր արյուն է եկել, որից հետո այտուցվել է: Այդ ժամանակ ինքն Արայիկին մի քանի քայլ ճանապարհել է ու խնդրել, որ վերջինս •նա տուն: Դրանից հետո Վաչա•անը վեր է կացել և օրորվելով •նացել է դեպի շենքի անկյունը: Կարծելել է, որ Վաչա•անը •նացել է տուն և 1 ու կես րոպե անց ինքը •նացել է նրա ետևից ու տեսել, որ վերջինս նստել է աստիճաններին: Հարցրել է Վաչա•անին, թե ինչպես է, վերջինս պատասխանել է, որ վատ է իրեն զ•ում և ասել է, որ հնարավոր է ճնշումն է բարձրացել: Ինքը խնդրել է հարսին` Սոնային, ճնշման ապարատ բերել ու չափել նրա ճնշումը, նաև ջուր է խնդրել ու այդ ջրով անձամբ լվացրել է Վաչա•անի •լուխը, դեմքը և ոտքերը, որից հետո նրան կրկին բերել է զրուցարան: Վաչա•անը խնդրել է զան•ահարել շտապ օ•նություն, ինքը զան•ելու համար խնդրել է բակում •տնվող երեխաներին և նրանցից ինչ-որ մեկը, ստույ• չ•իտի, թե ով, զան•ել է շտապ օ•նություն: Շտապ օ•նության աշխատակիցների ժամանելուց ինքը ներկա չի •տնվել: Վաչա•անի կինը նրան ուղեկցել է տուն, որից հետո զան•ահարել է Վաչա•անենց տուն` պարզելու համար, թե ինչպես է վերջինս իրեն զ•ում: Առաջին ան•ամ իր զան•ին ոչ ոք չի պատասխանել, իսկ դրանից մի քանի րոպե անց կրկին զան•ահարել է` կարծելով, որ Վաչա•անը կպատասխանի հեռախոսին, սակայն լսափողը վերցրել է նրա կինը` Սեդան: Ինքը հացրել է, թե ինչպես է Վաչա•անը, իսկ Սեդան սկսել է կոպտել, որից հետո ինքը հեռախոսն անջատել է: Պնդում է, որ Վաչա•անը չի ընկել, իսկ նրա •լխացավը բարձրացած ճնշումից է եղել: Արայիկն ու Վաչա•անը •տնվել են շատ լավ հարաբերությունների մեջ:
Դատարանը, հաշվի առնելով վկա Սեր•եյ Դավթյանի նախաքննության և դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքների հակասությունները, •նահատելով այն մյուս ապացույցների հետ համակցության մեջ, հավաստի է համարում վերջինիս նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքները, իսկ դատաքննության ընթացքում վկա Սեր•եյ Դավթյանի տված ցուցմունքները հավաստի չեն, քանի որ դրանով վերջինս փորձում է պաշտպանության տակ վերցնել ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանին:
Վկա Սեդա Լալայանի ցուցմունքով այն մասին, որ 1993թ. փաստական ամուսնական հարաբերության մեջ է •տնվել Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ, ում կոչում են նաև ՙՌուբիկ՚: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 15:00-ի սահմաններում, աշխատանքից վերդարձել է տուն և բակում զբոսնող ամուսնու հետ միասին բարձրացել տուն: Ամուսինը լո•անք է ընդունել, ճաշել, որից հետո, ժամը 17:00-ի սահմաններում իջել է բակ: Որոշ ժամանակ, մոտավորապես 30-40 րոպե անց, հարևան Ջուլիետա Խաչատուրովան դրսից ձայն է տվել իրեն ու ասել, որ Վաչա•անն իրեն լավ չի զ•ում: Անմիջապես իջել է բակ, մինչև իրենց շենքի բակում •տնվող զրուցարանին մոտենալը տեսել է, որ Արայիկ Ավետիսյանն արա• քայլերով մտել է շենքի մուտք: Ինքը մոտեցել է զրուցարանին և տեսել, որ ամուսինը նստած է զրուցարանի նստարանին, իսկ նրա շուրջը հավաքված են մարդիկ: Այդ ընթացքում, միաժամանակ եկել են նաև շտապ օ•նության աշխատակիցները: Առաջին բժշկական օ•նությունը ցուցաբերելուց հետո նրանք առաջարկել են ամուսնուն տեղափոխել հիվանդանոց, սակայն վերջինս հրաժարվել է հիվանդանոց •նալուց, որից հետո շտապ օ•նության աշխատակիցները խորհուրդ են տվել իրեն տանը սառը թրջոց դնել այտուցների վրա և հեռացել են: Դրանից հետո ամուսնուն օ•նել է բարձրանալ տուն, որտեղ տեսել է ամուսնու •լխի աջ հետևի •ա•աթային հատվածում այտուց, որի վրա սառույց է դրել: Այնուհետև, ժամը մոտ 18:00-ի սահմաններում, իր բնակարանի 23-42-75 հեռախոսահամարին է զան•ահարել Սեր•եյ Դավթյանի որդու կինը` Սոնան և հայտնել, որ Վաչա•անին հարվածել է ՙՆաբի՚ մականունով Արայիկ Ավետիսյանը: Սոնան խնդրել իր անունը չտալ: Դրանից հետո ինքն իջել է բակ ու Արայիկ Ավետիսյանի հասցեին արել է անպատիվ արտահայտություններ: Վաչա•անից անընդհատ փորձել է պարզել, թե ինչ է տեղի ունեցել բակում, և միայն հարևանների` տանից •նալուց հետո Վաչա•անը հայտնել է իրեն, որ թղթախաղի ընթացքում վիճաբանել է Արայիկի հետ, որի ընթացքում Արայիկը հրել է իրեն և ինքը վայր է ընկել, ինչպես նաև ասել է, որ ՙՆաբին իր հալը կտեսնի առավոտյան՚: Առավոտյան զ•ացել է, որ Վաչա•անն իրեն լավ չի զ•ում, անմիջապես շտապ օ•նության մեքենայով տեղափոխել են նրան ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոն, որտեղ պարզվել է, որ Վաչա•անն ունի •լխի վնասվածք և •լխի մեջ արյուն է կաթում, այնուհետև Վաչա•անին վիրահատել են, սակայն 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին վերջինս մահացել է: Իրեն հասած տեղեկությունների համաձայն իր ամուսնուն Արայիկը •լխով հարվածել է, այնուհետև հարվածել է բռունցքով, որից հետո ամուսինն ընկել է: Իրեն ասել են, որ ամուսինն ուշա•նաց է եղել: Դեպքից հետո Արայիկը խուսափել է իր հետ հանդիպումից, բացի այդ վերջինս կամ նրա հարազատները ամուսնու հիվնադանոցում •տնվելու ընթացքում և նրա մահվանից հետո ոչ մի նյութական կամ բարոյական աջակցություն չեն ցուցաբերել, ան•ամ չեն այցելել իր ամուսնուն հիվանդանոցում:
Վկա Սոնա Սար•սյանի ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է իրենց կողքի շենքում բնակվող Վաչա•անին, ում ինքը ճանաչել է որպես ՙՌուբիկ՚, և նրա կնոջը` Սեդային, որի հետ ինքը որևէ շփում չի ունեցել, ան•ամ հանդիպելիս չի բարևել: Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի ընտանիքի հետ իրենք ընտանիքով շուրջ 5 տարի է ինչ շփում չունեն` ՙխռովել են՚: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին ամուսնու հայրը` Սեր•եյը խնդրել է իրեն ջուր ու ճնշման ապարատ բերել, քանի որ Վաչա•անն իրեն վատ է զ•ում: Ինքը ջուր է տարել իրենց շենքի բակում •տնվող զրուցարան և տվել Վաչա•անին, որ խմի, ջուր է լցրել նրա դեմքին և լվացրել այն, այնուհետև չափել է ճնշումը, որը եղել է շատ բարձր, մերսել է նրա ձեռքերը: Վաչա•անին հարցրել է, թե կինը որտեղ է, վերջինս պատասխանել է, որ աշխատանիք է, ինքը հարցրել է, թե կնոջն ինչպես կարելի է տեղյակ պահել իր վատ լինելու մասին, ունի արդյոք հեռախոսահամար, ինչին Վաչա•անը պատասխանել է, որ հեռախոսահամար չ•իտի: Դրանից քիչ անց հայտնվել է Վաչա•անի կինը` Սեդան և շատ ա•րեսիվ պահվածքով, վիրավորելով իրենց, կա•ադրել է իրենց մի կողմ քաշվել, այնուհետև սկսել է ամուսնուն քաշքշել: Սր•եյն ասել է, որ պետք չէ քաշքշել, քանի որ Վաչա•անն իրեն վատ է զ•ում: Իր իմանալով Սեդային իրենց շենքից տարեց մի կին է հայտնել, որ ամուսինը վատ է: Սեդայի ա•րեսիվ և վիրավորական պահվածքից վիրավորված ինքը հեռացել է ու նստել քիչ հեռու •տնվող նստարանին: Կանչել է նաև Սեր•եյին, սակայն վերջինս մնացել է Վաչա•անի մոտ կան•նած: Վաչա•անը խնդրել է իրենց զան•ահարել շտապ օ•նություն, որն իրենք արել են և որոշ ժամանակ անց շտապ օ•նությունը ժամանել է բակ: Երբ Սեդան մոտեցել է, սկսել է բարկանալ ամուսնու վրա, ու երբ ինքն ասել է, որ վերջինիս ամուսնու ճնշումը ինքը չափել է ու պարզել, որ այն բարձր է, Սեդան բարկացել է նաև իր վրա նրա համար, թե ինչու է ինքը չափել իր ամուսնու ճնշումը: Շտապ օ•նության աշխատակիցներն առաջարկել են Վաչա•անին տեղափոխել հիվանդանոց, սական վերջինս հրաժարվել է հոսպիտալացումից և դրա համար ստորա•րել է ինչ-որ փաստաթուղթ, որից հետո Վաչա•անը կնոջ ուղեկցությամբ •նացել է տուն: Դրանից հետո ինքը Սեդային չի զան•ահարել և նրա հետ չի խոսել: Նրանց տուն զան•ահարել է Սեր•եյը, ով տեսնելով, որ Վաչա•անն իր ոտքով բարձրացել է տուն և չմտածելով, որ հեռախոսին կարող է Սեդան պատասխանել, զան•ահարել է, որպեսզի ճշտի, թե Վաչա•անն ինչպես է իրեն զ•ում: Հաջորդ օրը Սեր•եյից տեղեկացել է, որ Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց, իսկ դրանից մի քանի օր անց վերջինս հիվանդանոցում մահացել է: Վաչա•անի մահվան պատճառի մասին իրեն ոչինչ հայտնի չէ, քանի որ դա իրեն չի հետաքրքրել: Իրեն միայն հայտնի է, որ թղթախաղ խաղալու ժամանակ Արայիկի և Վաչա•անի միջև լեզվակռիվ է սկսվել, որից հետո Վաչա•անը վատացել է:
Վկա Նունե Վարդանյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է իր հարևանությամբ` նույն հարթակում բնակվող Սեդա Լալայանին և նրա ամուսնուն` Վաչա•ան Մանուչարյանին, ում բոլորը դիմում են ՙՌուբիկ՚ անունով: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` օրվա երկրորդ կեսին •տնվել է տանը և լսել, թե դրսից հարևանուհի Ջուլիետան ինչպես է ձայն տալիս Սեդային` ասելով, որ Վաչա•անը վատացել է: Մի քանի րոպե անց Սեդան Վաչա•անին բարձրացրել է տուն, որից հետո •նացել է վերջինիս տեսակցելու և հարցրել, թե ինչ է պատահել, Վաչա•անը պատասխանել է, որ •լուխն ուժ•ին ցավում է, իսկ Սեդան նրա •լխին սառն է դրել: Սեդան ցանկացել է բակ իջնել և այդ ժամանակ նրանց տան հեռախոսին զան• է եկել, վերջինս խնդրել է իրեն պատասխանել զան•ին ու դուրս է եկել: Ինքը Սեդայի թույլտվությամբ պատասխանել է հեռախոսազան•ին և ձայնից հասկացել է, որ զան•ահարողը կին է, վերջինս հարցրել է Սեդային: Երբ այդ կինն իմացել է, որ իր հետ խոսողը Սեդան չէ, ասել է, որ հետո կզան•ի ու անջատել է հեռախոսը: Դրանից քիչ չանցած Սեդայի վերադառնալուց հետո կրկին զան•ահարել է նույն կինը և զրուցել Սեդայի հետ, որից հետո Սեդայից տեղեկացել է, որ զան•ահարողը իրենց դիմացի շենքի բնակից Սեր•եյի որդու կինը` Սոնան է եղել: Հաջորդ օրն առավոտյան Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց, որտեղ նրան վիրահատել են, սակայն 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին վերջինս հիվանդանոցում մահացել է: Բակի ընդհանուր խոսակցություններից լսել է, որ բակում տեղադրված զրուցարանում ՙՆաբի՚ մականունով Արայիկը և Վաչա•անը թղթախաղի ընթացքում վիճաբանել են, որի ընթացքում Արայիկը հրել է Վաչա•անին և վերջինս վայր է ընկել:
Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 850 փորձա•ետի եզրակացությամբ, համաձայն որի` հիմնվելով դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալների, Վ. Մանուչարյանի անունով լրացված հիվանդության պատմա•րի տվյալների վրա և առաջանորդվելով որոշմամբ առաջադրված հարցերով, •ալիս եմ հետևությունների` Վ. Մանուչարյանի մահը վրա է հասել •լխուղեղի կենսականորեն կարևորա•ույն ֆունկցիաների սուր խան•արումից, •ան•ուղեղային փակ վնասվածք ստանալու հետևանքով, որն էլ •տնվում է ուղղակի պատճառական կապի մեջ` մահվան անմիջական պատճառի հետ: Սույն հետևությունը հիմնավորվում է դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերված` տարածուն արյունազեղում •լխի մաշկի տակ` սուբարախնոիդալ, միջհալարային և հարուղեղիկային արյունազեղումներ ու արյունահավաք` կետավոր արյունազեղումների ուղեղանյութում, •լխուղեղի և ուղեղի փափուկ թաղանթների արտահայտված այտուցի, որոնք, բոլորն էլ պատճառվել են` կենդանության օրոք, կոշտ առարկաներով, կենդանի անձանց մոտ, սովորաբար համարվում են` առողջությանը ծանր վնաս առաջացնող, կյանքին վտան• սպառնացող մարմնական վնասվածքներ, իսկ տվյալ` կոնկրետ դեպքում հան•եցրել են մահվան: Դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերվել է նաև •լխի աջ քունքա-•ա•աթային շրջանի` կարված, աջ և ձախ արմնկափոսերի, զույ• դաստակների շրջանների` ծակված, կետային վերքերը, որոնք բժշկական միջամտությունների հետևանք են: Համաձայն Վ. Մանուչարյանի անունով լրացված բժշկական փաստաթղթերի տվյալների վերջինիս մահը վրա է հասել 20.09.2013թ. ժամը 15:30-ին, որը չի հակասում փորձաքննության տվյալներին: Վ. Մանուչարյան դիակից վերցված արյունը պատկանում է 1 /առաջին/ խմբին: Ինչ վերաբերվում է այն հարցին, թե վերը նշված վնասվածքները կարող էին առաջանալ վայր ընկնելու հետևանքով, թե ոչ, ապա այն հնարավոր կլինի պարզաբանել դեպքի վայրի զննությունն ուսումնասիրելուց հետո: Քանի որ փորձաքննվողը շուրջ 5 օրից ավել •տնվել է ստացիոնար բուժման մեջ և նրան բազմիցս ներարկվել են տարբեր տեսակի դեղամիջոցներ և ի սկզբանե չկա որևիցե •րառում ալկոհոլ ընդունելու մասին, ուստի կարիք չի եղել որոշելու թմրանյութերի և սպիրտերի առկայությունները:
Ի լրումն դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 850 փորձա•ետի եզրակացության` ելնելով դեպքի վայրի զննության արձանա•րության տվյալներից հան•ում ենք հետևյալ հետևություններին, որ Վ. Մանուչարյանի` աջ ճակատաքունքա•ա•աթային շրջանի վնասվածքը հնարավոր է առաջանալ հրելու, վայր ընկնելու և •լխով զրուցարանի նստարանին կամ ցանկապատին հարվածելու հետևանքով, այլ ոչ թե նստած վիճակում դեմքի շրջանով զրուցարանի մետաղյա սեղանին հարվածելու հետևանքով: Ինչ վերաբերվում է այն հարցին, թե Վ. Մանուչարյանի մոտ վերին շրթունքի շրջանում վնասվածքը եղել է, թե ոչ, ապա ինչպես փորձաքննության պահին, այնպես էլ ներկայացված բժշկական փաստաթղթերում վնասվածներ չեն հայտնաբերվել, իսկ ՙայտուցը՚ վնասվածք չի համարվում:
Դեպքի վայրի լրացուցիչ զննության մասին 19.12.2013թ. կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Սեր•եյ Դավթյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանը և հայտարարել, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 18:00-ի սահմաններում Արայիկ Ավետիսյանի, Վաչա•ան Մանուչարյանի և Կորյուն Ազոյանի հետ միասին թղթախաղ են խաղացել: Այնտեղ ներկա է •տնվել նաև Վարդան Գրի•որյանը:
Դեպքի վայրի լրացուցիչ զննության մասին 24.12.2013թ. կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Կորյուն Ազոյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանի այն հատվածը, որտեղ Արայիկ Ավետիսյանը քաշքշուկի ընթացքում հրել է Վաչա•ան Մանուչարյանին, ով աջ կողքի վրա ընկել է մետաղյա նստարանին:
Զննություն կատարելու մասին 24.12.2013թ. արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Սեր•եյ Դավթյանի բնակարանի 23-63-72 հեռախոսահամարից կատարված ելքային զան•երի զննությամբ պարզվել է, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 18:10-ին և 18:16-ին առկա են ելքային զան•եր Սեդա Լալայանի բնակարանի 23-42-75 հեռախոսահամարին` համապատասխանաբար 15 վայրկյան և 2 րոպե 8 վայրկյան տևողությամբ:
Կրիմինալ դեպքերի մատյանը զննելու մասին 15.09.2013թ. կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոնի կրիմինալ դեպերի մատյանի զննությամբ պարզվել է, որ 2013թ. սեպտեմբերի 15-ին, ժամը 12:00-ին նշված բժշկական կենտրոն է տեղափոխվել Քանաքեռ ՀԷԿ Բանավան 16-30 հասցեի բնակիչ Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանը` ան•իտակից վիճակում:
Վերլուծելով և •նահատելով դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ, դատարանը ձեռք բերված ապացույցները բավարար է •տնում և •ործի փաստական հան•ամանքներով հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը կատարել է հանցավոր արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին, որով էլ նա ենթակա է քրեական պատասխանատվության:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես կատարած հանցա•ործության բնույթն ու հանրության համար վտան•ավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները` այն, որ ամբաստանյալը 1989-1994թթ. ՀԱԲ-ի ՙԱրաբո՚ կամավորականների ջոկատի, Հատուկ •նդի և 5-րդ բրի•ադի կազմում մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատա•րական մարտական •ործողություններին, 1989թ. մասնակցել է Կոռնիձորի և Խնձորեսկի պաշտպանությանը, 1990-1992թթ. մասնակցել է Շահումյանի, Նոյեմբերյանի, Իջևանի և Արծվաշենի պաշտպանությանը, 1993թ. մասնակցել է Մարտակերտի շրջանի Սարսան•ի ջրամբարի տարածքներում իրականացվող մարտերին ու Ֆիզուլիի ազատա•րմանը, 1994թ. մասնակցել է Մարտակերտի տարածաշրջանի մարտական •ործողություններին մասնակցող ազատամարտիկներին զենք և զինամթերք ապահովելով, Ռուսաստանի Դաշնության ներքին •ործերի նախարարության կողմից 28.01.2009թ. պար•ևատրվել է ՙЗа верность долгу՚ մեդալով, ՀՀ ՆԳՆ միլիցիայի հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատարական խորհրդի նախա•ահ Գ. Սար•սյանի կողմից 21.09.2008թ. պար•ևատրվել է ՙՄՀՆՋ՚ 10-ամյա հոբելյանական մեդալով, Արայիկ Ավետիսյանին շնորհվել է ՀՀ ՆԳՆ ՙԴԵԼՏԱ՚ հատուկ նշանակության ջոկատի վետերանի պատվավոր կոչում և պար•ևատրվել է կրծքանշանով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 517 հրամանով 04.05.2007թ. պար•ևատրվել է ՙՎազ•են Սար•սյան՚ մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 44 հրամանով 20.01.2009թ. պար•ևատրվել է ՙՄարշալ Հ. Ք. Բաղրամյանի անվան՚ մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 1192 հրամանով 10.10.2011թ. պար•ևատրվել է ՙԾովակալ Հ. Ս. Իսակով՚ մեդալով, ՙՓառապանծ մարտիկ՚ հայրենասիրական միություն հասարակական կազմակերպության կողմից պար•ևատրվել է ՙՓառապանծ մարտիկ՚ մեդալով, ՙԱրաբո՚ հայրենասիրական հասարակական կազմակերպության կողմից 21.09.2007թ. պար•ևատրվել է ՙՙԱրաբո՚ Հանուն Հայրենիքի՚ հուշամեդալով, ԱՎՄ Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արա•ածոտնի մարզի նախա•ահի կողմից 28.01.2007թ. ՙԱզատամարտի Վետերանների միություն՚ Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արա•ածոտնի մարզի վարչությաբ 07.01.2007թ. թիվ 02 որոշման համաձայն` Հայոց բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ պար•ևատրվել է ՙԱՎՄ՚ կրծքանշանով, ՙԱզատա•րում՚ հայրենասիրական ՀԿ-ի կողմից 21.09.2007թ. պար•ևատրվել է ՙԱզատա•րում՚ մեդալով, 5-րդ բրի•ադի ազատամարտիկների խորհրդի նախա•ահի կողմից 27.01.2011թ. պար•ևատրվել է հուշամեդալով, ՙԱնմար կրակներ՚ ռազմահայրենասիրական բարե•ործական հասարակական կազմակերպության կողմից 26.07.2007թ. պար•ևատրվել է ՙՀայոց արծիվ՚ մեդալով, ՙԱզատամարտիկ՚ ՌԲՀԿ նախա•ահի կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար պար•ևատրվել է մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախա•ահի թիվ 45 հրամանով 28.11.2012թ. պար•ևատրվել է ՙ5-րդ ԲՐԻԳԱԴ 20 ՏԱՐԻ՚ հոբելյանական մեդալով, Վահանի ուղեկալի հաղթանակի 15 ամյակի առթիվ Վահանի կազմ. կոմիտեի կողմից պար•ևատրվել է հուշանվեր-հուշամեդալով, ԵԿՄ Կոտայք •ումարտակի կողմից պար•ևատրվել է ՙԵԿՄ Կոտայք •ումարտակ՚ հուշանվերով, Հայ-կազակների միջազ•ային միության կողմից 28.01.2009թ. Սարդարապատի հերոսամարտի 90-ամյակի առթիվ պար•ևատրվել է մեդալով, ՀՀ ՙ1-ին •ունդ՚ ՀԿ նախա•ահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայության համար պար•ևատրվել է ՙ1-ին •ունդ՚ մեդալով, ԼՂՀ ՙՄայրություն՚ ՀԿ նախա•ահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայությունների համար պար•ևատրվել է ՙՄայրական երախտա•իտություն՚ մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախա•ահի կողմից 20.09.2011թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, ՙՓառապանծ մարտիկներ՚ հայրենասիրական միություն հասարակական կազմակերպության կողմից 1990-1994թթ. մարտական •ործողություններին ակտիվ մասնակցելու համար 08.05.2009թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից Շուշիի ազատա•րման 16-ամյակի և արցախյան ազատամարտում տարած հաղթանակի 14-րդ տարեդարձի կապակցությամբ 09.05.2008թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Հայ կազակների միջազ•ային միության կողմից ՀՀ սահմանների պաշտպանության ցուցաբերած մասնակցության, ինչպես նաև բանակի կազմավորման 17-րդ տարեդարձի առթիվ պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայության և ԱՎՄ աշխատանքային •ործունեությանը ակտիվ մասնակցություն ցուցաբերելու համար 19.03.2005թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Երևանի ՙԱրաբկիր՚ թաղային համայնքի կողմից հայոց ազ•ային բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ 2007թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ անկախության 15-ամյակի, ԱՎՄ •ործունեության ցուցաբերած ակտիվ մասնակցության համար 21.09.2006թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Հայոց ազ•ային բանակ /ՀԱԲ/ •լխավոր հրամանատար Ռ. Վասիլյանի կողմից Հայոց ազ•ային բանակի /ՀԱԲ/ կայացման, արցախյան ազատամարտում ցուցաբերած հմտության, խիզախության և ՀԱԲ-ի հիմնադրման 15-ամյակի կապակցությամբ պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ ազ•ային բանակի 15 ամյակի կապակցությամբ Արաբկիր համայնքի ազատամարտիկների և նրանց ընտանիքների անդամների նկատմամբ ամենօրյա ուշադրություն և աջակցություն ցուցաբերելու համար 28.01.2007թ. արժանացել է շնորհակալա•րի, ՄՀՆՋ վետերանների միության անդամ, Ղարաբաղյան պատերազմի վետերանների միության անդամ, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախա•ահ Մ. Գրի•որյանի, ՀՀ ազատամարտի վետերանների միության Արաբկիրի մասնաճյուղի նախա•ահ Ստեփանյանի, հարևանների կողմից բնութա•րվում է դրականորեն /հաևանների կողմից տրված բնութա•իրը հաստատվել է Արաբկիր վարչական շրջանի ՙՔնար՚ համատիրության նախա•ահ Ա. Գևոր•յանի կողմից՚:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանք դատարանը դիտում է այն, որ տուժողի հուղարկավորության ծախսերը հարթելուն ուղղված •ործողություններ է կատարել` մասնավորապես տուժողի իրավահաջորդին է փոխանցել 400.000 ՀՀ դրամ •ումար:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել:
Դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանն իր կատարած հանցանքի համար ենթակա է պատժի, որը պետք է կրի, իսկ նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորա•րությունը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Անդրադառնալով տուժողի իրավահաջորդի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցին` դատարանը •տնում է, որ այն ենթակա է բավարարման հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի կողմից ներկայացվել է քաղաքացիական հայց, ըստ որի վերջինս դատարանին խնդրել է Արայիկ Ավետիսյանից հօ•ուտ իրեն բռնա•անձել 900.000 ՀՀ դրամ •ումար, որպես հորª Վաչա•ան Մանուչարյանի հուղարկավորության համար կատարված ծախս:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 154-րդ հոդվածի համաձայնª քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է սույն օրենս•րքի դրույթներով սահմանված կանոններով: Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենս•րքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն սույն օրենս•րքով: Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան:
Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնասը, որի հարուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա •ործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցա•ործությամբ պատճառված լինի:
Գործի նյութերով հիմնավորվել է, որ 2013 թվականի սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 17:30-ի սահմաններում ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը քաշքշել և հրել է Վաչա•ան Մանուչարյանին, ինչի արդյունքում վերջինս վայր է ընկել և •լուխով հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին և ստացել •ան•ուղեղային փակ վնասվածք, որից հետո Վաչա•ան Մանուչարյանը ստացած վնասվածքներից հիվանդանոցում 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է:
ՀՀ քաղաքացիական օրենս•րքի 1087-րդ հոդվածը, որը վերաբերում է հուղարկավորության ծախսերի հատուցմանը, սահմանում է, որ տուժողի մահվան հետ կապված վնասի համար պատասխանատու անձինք պարտավոր են հատուցել հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերն այն անձին, ով այդ ծախսերը կատարել է: Սույն հոդվածը կար•ավորում է այն դեպքերը, երբ անձի մահը վրա է հասել վնաս պատճառելու հետևանքով: Հուղարկավորության ծախսերի հատուցումը պետք է լինի այն չափով, ինչ չափով ապացուցված է, որ այդ ծախսերն արվել են փաստացի և անհրաժեշտաբար ու ողջամիտ են իրենց ծավալով:
ՙՀուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասին՚ ՀՀ օրենքի 16-րդ հոդվածը ՀՀ քաղաքացիական օրենս•րքի 1087-րդ հոդվածում նշված հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերի շարքն է դասում անհրաժեշտ փաստաթղթերի ձևակերպումը, դիահերձումը, դա•աղի հատկացումը, մահացածի մարմնի (աճյունի) տեղափոխումը •երեզմանատուն, հուղարկավորումը, մետաղե ցուցատախտակի տեղադրումը: Հուղարկավորության հետ կապված ծախսերը պետք է լինեն ողջամիտ ըստ արժեքի և անհրաժեշտ ըստ նպատակահարմարության. դա•աղի արժեքը, դիահերձարանի ծառայությունները, դա•աղը •երեզման հասցնելը, •երեզման փորելը, թաղման ծիսակար•ի ծախսերը (հուղարկավորման կար•ը, արարողությունը եկեղեցում, հո•եհացը):
Տվյալ դեպքում տուժողի իրավահաջորդի կողմից հոր` Վաչա•ան Մանուչարյանի հուղարկավորության հետ կապված կատարվել են ընդհանուր 1.300.000 ՀՀ դրամի ծախսեր, դրանք արվել են փաստացի, անհրաժեշտաբար ու ողջամիտ են իրենց ծավալով, ամբաստանյալի կողմից վերջինիս մասնակիորեն փոխհատուցվել է 400.000 ՀՀ դրամ •ումար: Ամբաստանյալն ամբողջությամբ ընդունել է ներկայացված քաղաքացիական հայցը: Այսպիսով, դատարանը •տնում է, որ տուժողի իրավահաջորդի կողմից ներկայացված 900.000 ՀՀ դրամի չափով քաղաքացիական հայցը ենթակա է բավարարման և այդ •ումարը ենթակա է բռնա•անձման ամբաստանյալից հօ•ուտ տուժողի իրավահաջորդ Ռ. Մանուչարյանի:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 163-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 367-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Արայիկ Գուր•ենի Ավետիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ և նրան դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Արայիկ Ավետիսյանի պատժի սկիզբը հաշվել դատավճիռն ի կատար ածելու օրվանից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորա•րությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարել` Արայիկ Ավետիսյանից հօ•ուտ Ռոբերտ Մանուչարյանի բռնա•անձել 900.000 /ինը հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:
դատավոր` ստորա•րություն
Բնա•րի հետ ճիշտ է`
դատավոր` Ա. Խաչատրյան
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0024/01/14
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 28-02-2014 |
|---|---|
| Քրեական գործի համարը | ԵԱՔԴ/0024/01/14 |
| Դատախազություն | Երևան քաղաքի դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 63202613 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Արայիկ Ավետիսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ.-ին ծնված Վաչագան Մանուչարյանի հետ, որի ընթացքում քաշքշել և հրել է նրան, ինչի արդյունքում Վ.Մանուչարյանը վայր է ընկել և գլուխը հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին՝ ստանալով գանգուղեղային փակ վնասվածք և գիտակցության չգալով՝ մահացել է: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արայիկ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հայրանուն | Գուրգենի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 1.6 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 28-02-2014 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Խաչատրյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 28-02-2014 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 04-03-2014 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 21-03-2014 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Տուժողի իրավահաջորդ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արայիկ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ռուբիկ |
| Ազգանուն | Մանուչարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ազատ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-04-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 10-04-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-04-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-05-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 16-05-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-05-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 03-06-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 14:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-06-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-06-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 06-06-2014 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արայիկ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 06-06-2014 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԱՔԴ/0024/01/14 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 06.06.2014թ. ք. Երևան Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանըª նախա•ահությամբ դատավոր` Արմեն Խաչատրյանի, քարտուղարությամբ` Մա•դա Գրի•որյանի, մասնակցությամբ մեղադրողներ` Ազատ Մար•արյանի, Գա•իկ Մար•արյանի, պաշտպան` Ռուզաննա Սիրեկանյանի, տուժողի իրավահաջորդ` Ռոբերտ Մանուչարյանի, դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի` Արայիկ Գուր•ենի Ավետիսյանի` ծնված 07.08.1963թ.-ին, Երևան քաղաքում, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակար• կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, 1989-1994թթ. մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատա•րական մարտական •ործողություններին, դատվածություն չունեցող, հաշվառված և բնակվում է ք. Երևան, Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ շենք, 19 բնակարան հասցեում, մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու համար, որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորա•րությունը: 2013 թվականի նոյեմբերի 6-ին Երևան քաղաքի դատախազի կողմից ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 63202613 քրեական •ործը: 2013 թվականի նոյեմբերի 13-ին թիվ 63202613 քրեական •ործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն: 2013 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Երևան քաղաքի դատախազությունը նախաքննության կատարումը շարունակելու համար թիվ 63202613 քրեական •ործն ուղարկել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչություն: 2013 թվականի դեկտեմբերի 18-ին թիվ 63202613 քրեական •ործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն: 2014 թվականի հունվարի 21-ին Արայիկ Գուր•ենի Ավետիսյանը որպես մեղադրյալ է ներ•րավվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ ՙնա 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ. ծնված Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանի հետ, որի ընթացքում քաշքշել և հրել է նրան, ինչի արդյունքում Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանը վայր է ընկել և •լուխը հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին` ստանալով •ան•ուղեղային փակ վնասվածք: Հաջորդ օրը, ՙԳլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խան•արում՚ ախտորոշմամբ, Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանը տեղափոխվել է ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ բժշկական կենտրոն՚ փակ բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ •իտակցության չ•ալով` 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է՚: 2014 թվականի փետրվարի 24-ին թիվ 63202613 քրեական •ործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար: Դատաքննությամբ և •ործով ձեռք բերված ապացույցներով դատարանը պարզեց հետևյալը. Արայիկ Ավետիսյանը 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի ոչ ճիշտ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ. ծնված Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: Վերջիններիս միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում Ա. Ավետիսյանը հրել է Վ. Մանուչարյանին, ինչի արդյունքում վերջինս վայր է ընկել ու •լուխով հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին, որի հետևանքով Վ. Մանուչարյանը ստացել •ան•ուղեղային փակ վնասվածք: Վերջինս իրենց բակ ժամանած ՙշտապ օ•նության՚ ավտոմեքենայով հրաժարվել է հիվանդանոց տեղափոխվելուց ու •նացել է տուն: Հաջորդ օրը` 2013թ. սեպտեմբերի 15-ին, ՙԳլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խան•արում՚ ախտորոշմամբ, Վ. Մանուչարյանը տեղափոխվել է ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ բժշկական կենտրոն՚ փակ բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է: Այսպես. Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանն իրեն մեղավոր ճանաչեց և հրաժարվեց ցուցմունք տալուց: Նախաքննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքում Արայիկ Ավետիսյանը նույնպես իրեն մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ճանաչել և բարիդրացիական հարաբերությունների մեջ է •տնվել հարևանությամբ բնակվող Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում իջել է բակ և մոտեցել Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանում նստած` իր հարևաններ Սեր•եյը և Վաչա•անը: Իրենց են միացել նաև 16-րդ շենքի բնակիչ Վարդանը և 9-րդ շենքի բնակիչ Կորյունը, որից հետո սկսել են թղթախաղով զբաղվել: Ինքը նստել է թիվ 16-րդ շենքին մեջքով, Վաչա•ան Մանուչարյանն իր աջ կողքին, Կորյունն ու Սեր•եյը իրենց դիմաց, իսկ Վարդանը` Կորյունի աջ կողմում: Վաչա•ան Մանուչարյանի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է նրա հետ, այնուհետև կան•նած վիճակում սկսել են քաշքշել միմյանց: Իրավիճակը հանդարտեցնելու նպատակով Սեր•եյն ամոթանք է տվել Վաչա•անին և կան•նելով իրենց մեջտեղը փորձել է բաժանել: Այդ ժամանակ Վաչա•ան Մանուչարյանը շարունակել է քաշել իր հա•ուստներից, և նրա ձեռքերից ազատվելու նպատակով աջ ձեռքով հրել է Վաչա•ան Մանուչարյանի կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և հավանաբար •լխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին: Դրանից անմիջապես հետո •նացել է տուն, քանի որ իրեն լավ չի զ•ացել: Երեկոյան իմացել է, որ Վաչա•անի համար շտապօ•նություն են կանչել, սակայն վերջինս հրաժարվել է •նալ հիվանդանոց: Հաջորդ օրն առավոտյան բակի ընդհանուր խոսակցություններից տեղեկացել է, որ Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց և վիրահատել •լուխը, սակայն մի քանի օր անց վերջինս հիվանդանոցում մահացել է: Բակի ընդհանուր խոսակցություններից տեղեկացել է նաև, որ Վաչա•անը մահացել է •լխի ՙարնազեղումից՚: Դրանից հետո հասկացել է, որ Վաչա•անը մահացել է իր հրելու և վերջինիս վայր ընկնելու, այնուհետև •լխով զրուցարանի երկաթյա հատվածին հարվածելու հետևանքով: Չի պատկերացրել, որ իր հրելու հետևանքով Վաչա•անը կարող էր ընկնել և որի հետևանքով մի քանի օր անց մահանար: Վաչա•անը իր հրելուց հետո •ետնին չի ընկել, ընկել է միայն զրուցարանի նստարանի վրա: Ինքը Վաչա•անին չի ցանկացել որևէ վնաս պատճառել: Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարումը, բացի ամբաստանյալի նախաքննության ընթացքում տված խոստովանական ցուցմունքներից, հիմնավորվել է նաև հետևյալ ապացույցներով. Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2013թ. սեպտեմբերի 15-ին ժամը 11:00-ի սահմաններում տեղեկացել է, որ հորը` Վաչա•ան Մանուչարյանին տեղափոխել են ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոն: Հիվանդանոցում տեղեկացել է, որ հոր մոտ առկա է •ան•ի վնասվածք և անհրաժեշտ է իր համաձայնությունը վերջինիս վիրահատելու համար: Ինքը տվել է իր համաձայնությունը և հորը վիրահատել են, որից մոտ մեկ շաբաթ անց, •իտակցության չ•ալով, հայրը մահացել է: Իրեն հասած խոսակցություններից պարզել է, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին հոր բնակության շենքի բակի զրուցարանում թղթախաղ խաղալու ժամանակ տեղի է ունեցել վիճաբանություն իր հոր և Արայիկ Ավետիսյանի միջև: Հոր վիրահատությունից հետո •նացել է Արայիկի բնակարան և հարցրել, թե արդյոք նրանց միջև վիճաբանություն տեղի ունեցել է, թե` ոչ, ինչին Արայիկը պատասխանել է, որ վիճաբանություն տեղի ունեցել է, սակայն ինքն իր հորը մատով չի դիպչել: Դեպքի մասին հիմնականում տեղեկացել է Սեդա Լալայանից` իր խորթ մորից: Վերջինս ասել է, որ դեպքի օրը Սեր•եյ Դավթյանի հարսը` Սոնան, զան•ահարել է ու ասել, որ Արայիկն է իր հորը հրել: Իր իմացած տեղեկություններով թղթախաղ խաղալու ժամանակ իր հոր և Արայիկի միջև ծա•ած վիճաբանության ընթացքում վերջիններս միմյանց հրել են ու իր հայրը, կորցնելով հավասարակշռությունը, ընկել է և •լուխը հարվածել մետաղաձողին: Այդ ժամանակ ներկա են եղել նաև Կորյունը և Վարդանը: Դեպքի օրը կանչել են շտապ օ•նություն, սակայն իր հայրն անձամբ իր ձեռքով ստորա•րել է, որ հրաժարվում է •նալ հիվանդանոց: Դրանից հետո, •իշերը հայրը քնել է, իսկ արդեն սեպտեմբերի 15-ին, առավոտյան Սեդա Լալայանը տեսել է, որ վերջինս քնից չի արթնանում, զան•ահարել է շտապ օ•նություն և հորը տեղափոխել են հիվանդանոց: Հոր հիվնադանոցում •տնվելու ընթացքում և նրա մահվանից հետո ամբաստանյալը կամ նրա հարազատները ոչ մի նյութական կամ բարոյական աջակցություն չեն ցուցաբերել, ան•ամ չեն այցելել իր հորը հիվանդանոցում: Վկա Կորյուն Ազոյանի ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչել և բարիդրացիական հարաբերությունների մեջ է •տնվել հարևանությամբ բնակվող Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում իջել է բակ և տեսնել է զրուցարանում նստած Վաչա•ան Մանուչարյանին, ում բակում ՙՌուբո՚ անունով են դիմում, մոտեցել է նրան և առաջարկել թղթախաղ խաղալ, որին վերջինս համաձայնվել է: Այդ ընթացքում իրենց են մոտեցել նաև հարևանությամբ բնակվող Սեր•եյը, ՙՆաբի՚ մականունով Արայիկ Ավետիսյանը և Վարդանը: Զրուցարանում Վաչա•անը նստել է 16-րդ շենքին մեջքով, Արայիկը` նրա ձախ կողքին, Սեր•եյը նստել է Վաչա•անի դիմաց, իսկ ինքը նստած է եղել Սեր•եյի աջ կողքին` Արայիկի դիմաց, իր աջ կողքին նստած է եղել Վարդանը: 4-ով սկսել են խաղալ թղթախաղ և խաղի ընթացքում Վաչա•անի սխալ խաղալու պատճառով Արայիկը նրան դիտողություն է արել, սակայն Վաչա•անը չի ընդունել սխալ խաղալու հան•ամանքը: Այնուհետև Վաչա•անը տեղից վեր է կացել ու ձեռքերը դեպի Արայիկը պարզած սկսել է նրան ամոթանք տալ, ան•ամ հայհոյել է, որից հետո Արայիկը նույնպես տեղից վեր է կացել, բռնել Վաչա•անի հա•ուստից և նրանք սկսել են միմյանց քաշքշել: Դրանից հետո Սեր•եյը նույնպես վեր է կացել, կան•նել նրանց մեջտեղում ու փորձել է նրանց բաժանել: Այդ ընթացքում ինքը տեսել է, թե ինչպես է Արայիկը հրել Վաչա•անի կրծքավանդակի ձախ հատվածից, որից հետո Վաչա•անը հավասարակշռությունը կորցրել է ու աջ կողքի վրա ընկել է և •լխի աջ հատվածով հավանաբար հարվածել զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին, սակայն Վաչա•անը •ետնին չի ընկել, այդ ընթացքում ասել է. ՙՎախ-վախ, լավ չեմ՚: Դրանից հետո Արայիկը հեռացել է իրենց տուն: Վաչա•անը դուրս է եկել զրուցարանից, նրա հետևից •նացել է նաև Սեր•եյը ու քիչ անց 16-րդ շենքի կողքի հատվածից Սեր•եյը կանչել է իրեն ու ջուր խնդրել: Ինքը ջուր է տարել 16-րդ շենքի կողային հատված, որտեղ տեսել է Վաչա•անին նստած աստիճաններին, որի կողքին նստած է եղել Սեր•եյը: Վերջինս ջրով լվացրել է Վաչա•անին, որից հետո նրան ուղեկցել է զրուցարան: Մոտեցել է նաև Վաչա•անի կինը, ում անունը իրեն հայտնի չէ: Այնուհետև ինչ-որ մեկը զան•ահարել է շտապ օ•նություն, որի ժամանելուց հետո ինքը •նացել է տուն: Մի քանի օր անց շենքի բնակիչներից տեղեկացել է, որ Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց, որտեղ էլ վերջինս մահացել է: Անչափահաս վկա Վարդան Գրի•որյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ 2013թ. սեպտեմբեր ամսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, կեսօրից հետո իջել է բակ և տեսել, որ 9-րդ և 16-րդ շենքերի արանքում •տնվող զրուցարանում թղթախաղ են խաղում իրենց հարևաններ Սեր•եյը, Արայիկը, Կորյունը և Վաչա•անը, ում ՙՌուբո՚ են կոչում: Ինքը մոտեցել է նրանց և նստել Կորյունի կողքին: Սխալ խաղի պատճառով Վաչա•անի և Արայիկի միջև վիճաբանություն է սկսվել, որի ընթացքում նրանք կան•նել են և սկսել քաշքշել միմյանց: Սեր•եյի հետ փորձել են բաժանել նրանց: Այդ ընթացքում Արայիկը հրել է Վաչա•անին, և ինքը վերջինիս մեջքով կան•նած լինելու պատճառով չի տեսել նրա ընկնելու պահը, սակայն լսել է, որ Վաչա•անն ասել է. ՙՎախ •լուխս՚: Դրանից հետո Արայիկը հեռացել է զրուցարանից: Մինչ շտապ օ•նության •ալը Վաչա•անի զարկերակային ճնշումը ստու•ել է Սեր•եյի որդու կինը` Սոնան, որից հետո ինքը հեռացել է զրուցարանից: Դրանից հետո լսել է, որ Վաչա•անի կինը նրան ուղեկցել է տուն: Մի քանի օր անց բակի բնակիչների ընդհանուր խոսակցություններից լսել է, որ Վաչա•անը հիվանդանոցում մահացել է: Վկա Սեր•եյ Դավթյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ ընկերական հարաբերությունների մեջ է •տնվել Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 18:00-ի սահմաններում, իրենց բակում •տնվող զրուցարանում Արայիկ Ավետիսյանի, Կորյուն Ազոյանի և Վաչա•ան Մանուչարյան հետ միասին թղթախաղ են խաղացել: Ներկա է •տնվել նաև հարևանությամբ բնակվող Վարդան Գրի•որյանը: Վաչա•ան Մանուչարյանի սխալ խաղալու պատճառով Արայիկ Ավետիսյանի և Վաչա•ան Մանուչարյանի միջև վիճաբանություն է սկսվել, որը վերածվել է փոխադարձ քաշքշուկի, որի ընթացքում Արայիկն աջ ձեռքով հրել է Վաչա•անին, ինչի արդյունքում վերջինս կորցրել է հավասարակշռությունը և աջ կողքի վրա ընկել է, նստել իր տեղը ու դեմքի շրջանով հարվածել զրուցարանի մետաղյա սեղանին: Դրանից հետո ինքն ասել է Արայիկին, որ հեռանա: Այդ ժամանակ Վաչա•անը դուրս է եկել զրուցարանից ու թեթևակի օրորվելով •նացել դեպի 16 շենքի կողային հատվածը: Հասկանալով, որ վերջինս իրեն վատ է զ•ում` •նացել է նրա հետևից: Տեսել է, որ Վաչա•անը նստած է աստիճաններին, վերջինս իրենից ջուր է խնդրել: Կորյունին խնդրել է ջուր բերել և այդ ջրով լվացրել է Վաչա•անին, այնուհետև կրկին նրան բերել է զրուցարան: Խնդրել է որդու կնոջը` Սոնային ստու•ել Վաչա•անի զարկերակային ճնշումը, ապա ժամանել են շտապ օ•նության աշխատակիցները և Վաչա•անին ցուցաբերել առաջին բժշկական օ•նություն, սակայն Վաչա•անը հրաժարվել է հիվանդանոց •նալուց և կնոջ օ•նությամբ •նացել է տուն: Հաջորդ օրն առավոտյան Վաչա•անին ՙՇտապ օ•նության՚ ավտոմեքենայով հիվանդանոց տանելիս, որտեղ մի քանի օր անց վերջինս մահացել է: Վաչա•անի դեմքով հարվածելուց հետո ինքը նրա վերին շրթունքի վրա նկատել է աննշան արյուն և այտուց, որն ինքը ջրով մաքրել է: Վկա Սեր•եյ Դավթյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին իրենց բակում •տնվող զրուցարանում Արայիկի, ում ՙՆաբի՚ են կոչում, Վաչա•անի, ում ՙՌուբո՚ են կոչում, և Կորյունի հետ թղթախաղ են խաղացել, որի ժամանակ որպես դիտորդ ներկա է •տնվել նաև հարևանությամբ բնակվող Վարդանը: Խաղից առաջ ինքը Վաչա•անին խնդրել է սխալ, ՙհարամ՚ չխաղալ, սկայն խաղի ընթացքում Վաչա•անը սկսել է սխալ խաղալ, որի համար ինքը նկատողություն է արել վերջինիս: Դրանից հետո Վաչա•անը շարունակել է նույն կերպ խաղալ, որից հետո Արայիկը ևս նկատողություն է արել ու վեճն ավելի է թեժացել: Վաչա•անը ոտքի է կան•նել ու քիչ է մնացել հարվածի իրեն ու Արայիկին: Վաչա•անն ան•ամ մատերը •րեթե մտցրել է Արայիկի աչքերը, սակայն վերջինս անընդհատ ետ-ետ է քաշվել` մոտ 2-3 քայլ, որպեսզի Վաչա•անն իրեն չմոտենա: Արայիկն ան•ամ ասել է Վաչա•անին, որ հեռու մնա իրենից, սակայն Վաչա•անը կրկին մոտ է •նացել նրան: Վաչա•անի մոտենալու ընթացքում Արայիկը թեթևակի հրել է նրան ու վերջինս մոտ 2 քայլ ետ է •նացել ու Վաչա•անի •լուխը դիպել է սեղանի եզրին, մի փոքր արյուն է եկել, որից հետո այտուցվել է: Այդ ժամանակ ինքն Արայիկին մի քանի քայլ ճանապարհել է ու խնդրել, որ վերջինս •նա տուն: Դրանից հետո Վաչա•անը վեր է կացել և օրորվելով •նացել է դեպի շենքի անկյունը: Կարծելել է, որ Վաչա•անը •նացել է տուն և 1 ու կես րոպե անց ինքը •նացել է նրա ետևից ու տեսել, որ վերջինս նստել է աստիճաններին: Հարցրել է Վաչա•անին, թե ինչպես է, վերջինս պատասխանել է, որ վատ է իրեն զ•ում և ասել է, որ հնարավոր է ճնշումն է բարձրացել: Ինքը խնդրել է հարսին` Սոնային, ճնշման ապարատ բերել ու չափել նրա ճնշումը, նաև ջուր է խնդրել ու այդ ջրով անձամբ լվացրել է Վաչա•անի •լուխը, դեմքը և ոտքերը, որից հետո նրան կրկին բերել է զրուցարան: Վաչա•անը խնդրել է զան•ահարել շտապ օ•նություն, ինքը զան•ելու համար խնդրել է բակում •տնվող երեխաներին և նրանցից ինչ-որ մեկը, ստույ• չ•իտի, թե ով, զան•ել է շտապ օ•նություն: Շտապ օ•նության աշխատակիցների ժամանելուց ինքը ներկա չի •տնվել: Վաչա•անի կինը նրան ուղեկցել է տուն, որից հետո զան•ահարել է Վաչա•անենց տուն` պարզելու համար, թե ինչպես է վերջինս իրեն զ•ում: Առաջին ան•ամ իր զան•ին ոչ ոք չի պատասխանել, իսկ դրանից մի քանի րոպե անց կրկին զան•ահարել է` կարծելով, որ Վաչա•անը կպատասխանի հեռախոսին, սակայն լսափողը վերցրել է նրա կինը` Սեդան: Ինքը հացրել է, թե ինչպես է Վաչա•անը, իսկ Սեդան սկսել է կոպտել, որից հետո ինքը հեռախոսն անջատել է: Պնդում է, որ Վաչա•անը չի ընկել, իսկ նրա •լխացավը բարձրացած ճնշումից է եղել: Արայիկն ու Վաչա•անը •տնվել են շատ լավ հարաբերությունների մեջ: Դատարանը, հաշվի առնելով վկա Սեր•եյ Դավթյանի նախաքննության և դատաքննության ընթացքում տված ցուցմունքների հակասությունները, •նահատելով այն մյուս ապացույցների հետ համակցության մեջ, հավաստի է համարում վերջինիս նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքները, իսկ դատաքննության ընթացքում վկա Սեր•եյ Դավթյանի տված ցուցմունքները հավաստի չեն, քանի որ դրանով վերջինս փորձում է պաշտպանության տակ վերցնել ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանին: Վկա Սեդա Լալայանի ցուցմունքով այն մասին, որ 1993թ. փաստական ամուսնական հարաբերության մեջ է •տնվել Վաչա•ան Մանուչարյանի հետ, ում կոչում են նաև ՙՌուբիկ՚: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 15:00-ի սահմաններում, աշխատանքից վերդարձել է տուն և բակում զբոսնող ամուսնու հետ միասին բարձրացել տուն: Ամուսինը լո•անք է ընդունել, ճաշել, որից հետո, ժամը 17:00-ի սահմաններում իջել է բակ: Որոշ ժամանակ, մոտավորապես 30-40 րոպե անց, հարևան Ջուլիետա Խաչատուրովան դրսից ձայն է տվել իրեն ու ասել, որ Վաչա•անն իրեն լավ չի զ•ում: Անմիջապես իջել է բակ, մինչև իրենց շենքի բակում •տնվող զրուցարանին մոտենալը տեսել է, որ Արայիկ Ավետիսյանն արա• քայլերով մտել է շենքի մուտք: Ինքը մոտեցել է զրուցարանին և տեսել, որ ամուսինը նստած է զրուցարանի նստարանին, իսկ նրա շուրջը հավաքված են մարդիկ: Այդ ընթացքում, միաժամանակ եկել են նաև շտապ օ•նության աշխատակիցները: Առաջին բժշկական օ•նությունը ցուցաբերելուց հետո նրանք առաջարկել են ամուսնուն տեղափոխել հիվանդանոց, սակայն վերջինս հրաժարվել է հիվանդանոց •նալուց, որից հետո շտապ օ•նության աշխատակիցները խորհուրդ են տվել իրեն տանը սառը թրջոց դնել այտուցների վրա և հեռացել են: Դրանից հետո ամուսնուն օ•նել է բարձրանալ տուն, որտեղ տեսել է ամուսնու •լխի աջ հետևի •ա•աթային հատվածում այտուց, որի վրա սառույց է դրել: Այնուհետև, ժամը մոտ 18:00-ի սահմաններում, իր բնակարանի 23-42-75 հեռախոսահամարին է զան•ահարել Սեր•եյ Դավթյանի որդու կինը` Սոնան և հայտնել, որ Վաչա•անին հարվածել է ՙՆաբի՚ մականունով Արայիկ Ավետիսյանը: Սոնան խնդրել իր անունը չտալ: Դրանից հետո ինքն իջել է բակ ու Արայիկ Ավետիսյանի հասցեին արել է անպատիվ արտահայտություններ: Վաչա•անից անընդհատ փորձել է պարզել, թե ինչ է տեղի ունեցել բակում, և միայն հարևանների` տանից •նալուց հետո Վաչա•անը հայտնել է իրեն, որ թղթախաղի ընթացքում վիճաբանել է Արայիկի հետ, որի ընթացքում Արայիկը հրել է իրեն և ինքը վայր է ընկել, ինչպես նաև ասել է, որ ՙՆաբին իր հալը կտեսնի առավոտյան՚: Առավոտյան զ•ացել է, որ Վաչա•անն իրեն լավ չի զ•ում, անմիջապես շտապ օ•նության մեքենայով տեղափոխել են նրան ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոն, որտեղ պարզվել է, որ Վաչա•անն ունի •լխի վնասվածք և •լխի մեջ արյուն է կաթում, այնուհետև Վաչա•անին վիրահատել են, սակայն 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին վերջինս մահացել է: Իրեն հասած տեղեկությունների համաձայն իր ամուսնուն Արայիկը •լխով հարվածել է, այնուհետև հարվածել է բռունցքով, որից հետո ամուսինն ընկել է: Իրեն ասել են, որ ամուսինն ուշա•նաց է եղել: Դեպքից հետո Արայիկը խուսափել է իր հետ հանդիպումից, բացի այդ վերջինս կամ նրա հարազատները ամուսնու հիվնադանոցում •տնվելու ընթացքում և նրա մահվանից հետո ոչ մի նյութական կամ բարոյական աջակցություն չեն ցուցաբերել, ան•ամ չեն այցելել իր ամուսնուն հիվանդանոցում: Վկա Սոնա Սար•սյանի ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է իրենց կողքի շենքում բնակվող Վաչա•անին, ում ինքը ճանաչել է որպես ՙՌուբիկ՚, և նրա կնոջը` Սեդային, որի հետ ինքը որևէ շփում չի ունեցել, ան•ամ հանդիպելիս չի բարևել: Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի ընտանիքի հետ իրենք ընտանիքով շուրջ 5 տարի է ինչ շփում չունեն` ՙխռովել են՚: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին ամուսնու հայրը` Սեր•եյը խնդրել է իրեն ջուր ու ճնշման ապարատ բերել, քանի որ Վաչա•անն իրեն վատ է զ•ում: Ինքը ջուր է տարել իրենց շենքի բակում •տնվող զրուցարան և տվել Վաչա•անին, որ խմի, ջուր է լցրել նրա դեմքին և լվացրել այն, այնուհետև չափել է ճնշումը, որը եղել է շատ բարձր, մերսել է նրա ձեռքերը: Վաչա•անին հարցրել է, թե կինը որտեղ է, վերջինս պատասխանել է, որ աշխատանիք է, ինքը հարցրել է, թե կնոջն ինչպես կարելի է տեղյակ պահել իր վատ լինելու մասին, ունի արդյոք հեռախոսահամար, ինչին Վաչա•անը պատասխանել է, որ հեռախոսահամար չ•իտի: Դրանից քիչ անց հայտնվել է Վաչա•անի կինը` Սեդան և շատ ա•րեսիվ պահվածքով, վիրավորելով իրենց, կա•ադրել է իրենց մի կողմ քաշվել, այնուհետև սկսել է ամուսնուն քաշքշել: Սր•եյն ասել է, որ պետք չէ քաշքշել, քանի որ Վաչա•անն իրեն վատ է զ•ում: Իր իմանալով Սեդային իրենց շենքից տարեց մի կին է հայտնել, որ ամուսինը վատ է: Սեդայի ա•րեսիվ և վիրավորական պահվածքից վիրավորված ինքը հեռացել է ու նստել քիչ հեռու •տնվող նստարանին: Կանչել է նաև Սեր•եյին, սակայն վերջինս մնացել է Վաչա•անի մոտ կան•նած: Վաչա•անը խնդրել է իրենց զան•ահարել շտապ օ•նություն, որն իրենք արել են և որոշ ժամանակ անց շտապ օ•նությունը ժամանել է բակ: Երբ Սեդան մոտեցել է, սկսել է բարկանալ ամուսնու վրա, ու երբ ինքն ասել է, որ վերջինիս ամուսնու ճնշումը ինքը չափել է ու պարզել, որ այն բարձր է, Սեդան բարկացել է նաև իր վրա նրա համար, թե ինչու է ինքը չափել իր ամուսնու ճնշումը: Շտապ օ•նության աշխատակիցներն առաջարկել են Վաչա•անին տեղափոխել հիվանդանոց, սական վերջինս հրաժարվել է հոսպիտալացումից և դրա համար ստորա•րել է ինչ-որ փաստաթուղթ, որից հետո Վաչա•անը կնոջ ուղեկցությամբ •նացել է տուն: Դրանից հետո ինքը Սեդային չի զան•ահարել և նրա հետ չի խոսել: Նրանց տուն զան•ահարել է Սեր•եյը, ով տեսնելով, որ Վաչա•անն իր ոտքով բարձրացել է տուն և չմտածելով, որ հեռախոսին կարող է Սեդան պատասխանել, զան•ահարել է, որպեսզի ճշտի, թե Վաչա•անն ինչպես է իրեն զ•ում: Հաջորդ օրը Սեր•եյից տեղեկացել է, որ Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց, իսկ դրանից մի քանի օր անց վերջինս հիվանդանոցում մահացել է: Վաչա•անի մահվան պատճառի մասին իրեն ոչինչ հայտնի չէ, քանի որ դա իրեն չի հետաքրքրել: Իրեն միայն հայտնի է, որ թղթախաղ խաղալու ժամանակ Արայիկի և Վաչա•անի միջև լեզվակռիվ է սկսվել, որից հետո Վաչա•անը վատացել է: Վկա Նունե Վարդանյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքով այն մասին, որ ճանաչում է իր հարևանությամբ` նույն հարթակում բնակվող Սեդա Լալայանին և նրա ամուսնուն` Վաչա•ան Մանուչարյանին, ում բոլորը դիմում են ՙՌուբիկ՚ անունով: 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` օրվա երկրորդ կեսին •տնվել է տանը և լսել, թե դրսից հարևանուհի Ջուլիետան ինչպես է ձայն տալիս Սեդային` ասելով, որ Վաչա•անը վատացել է: Մի քանի րոպե անց Սեդան Վաչա•անին բարձրացրել է տուն, որից հետո •նացել է վերջինիս տեսակցելու և հարցրել, թե ինչ է պատահել, Վաչա•անը պատասխանել է, որ •լուխն ուժ•ին ցավում է, իսկ Սեդան նրա •լխին սառն է դրել: Սեդան ցանկացել է բակ իջնել և այդ ժամանակ նրանց տան հեռախոսին զան• է եկել, վերջինս խնդրել է իրեն պատասխանել զան•ին ու դուրս է եկել: Ինքը Սեդայի թույլտվությամբ պատասխանել է հեռախոսազան•ին և ձայնից հասկացել է, որ զան•ահարողը կին է, վերջինս հարցրել է Սեդային: Երբ այդ կինն իմացել է, որ իր հետ խոսողը Սեդան չէ, ասել է, որ հետո կզան•ի ու անջատել է հեռախոսը: Դրանից քիչ չանցած Սեդայի վերադառնալուց հետո կրկին զան•ահարել է նույն կինը և զրուցել Սեդայի հետ, որից հետո Սեդայից տեղեկացել է, որ զան•ահարողը իրենց դիմացի շենքի բնակից Սեր•եյի որդու կինը` Սոնան է եղել: Հաջորդ օրն առավոտյան Վաչա•անին տեղափոխել են հիվանդանոց, որտեղ նրան վիրահատել են, սակայն 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին վերջինս հիվանդանոցում մահացել է: Բակի ընդհանուր խոսակցություններից լսել է, որ բակում տեղադրված զրուցարանում ՙՆաբի՚ մականունով Արայիկը և Վաչա•անը թղթախաղի ընթացքում վիճաբանել են, որի ընթացքում Արայիկը հրել է Վաչա•անին և վերջինս վայր է ընկել: Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 850 փորձա•ետի եզրակացությամբ, համաձայն որի` հիմնվելով դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալների, Վ. Մանուչարյանի անունով լրացված հիվանդության պատմա•րի տվյալների վրա և առաջանորդվելով որոշմամբ առաջադրված հարցերով, •ալիս եմ հետևությունների` Վ. Մանուչարյանի մահը վրա է հասել •լխուղեղի կենսականորեն կարևորա•ույն ֆունկցիաների սուր խան•արումից, •ան•ուղեղային փակ վնասվածք ստանալու հետևանքով, որն էլ •տնվում է ուղղակի պատճառական կապի մեջ` մահվան անմիջական պատճառի հետ: Սույն հետևությունը հիմնավորվում է դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերված` տարածուն արյունազեղում •լխի մաշկի տակ` սուբարախնոիդալ, միջհալարային և հարուղեղիկային արյունազեղումներ ու արյունահավաք` կետավոր արյունազեղումների ուղեղանյութում, •լխուղեղի և ուղեղի փափուկ թաղանթների արտահայտված այտուցի, որոնք, բոլորն էլ պատճառվել են` կենդանության օրոք, կոշտ առարկաներով, կենդանի անձանց մոտ, սովորաբար համարվում են` առողջությանը ծանր վնաս առաջացնող, կյանքին վտան• սպառնացող մարմնական վնասվածքներ, իսկ տվյալ` կոնկրետ դեպքում հան•եցրել են մահվան: Դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերվել է նաև •լխի աջ քունքա-•ա•աթային շրջանի` կարված, աջ և ձախ արմնկափոսերի, զույ• դաստակների շրջանների` ծակված, կետային վերքերը, որոնք բժշկական միջամտությունների հետևանք են: Համաձայն Վ. Մանուչարյանի անունով լրացված բժշկական փաստաթղթերի տվյալների վերջինիս մահը վրա է հասել 20.09.2013թ. ժամը 15:30-ին, որը չի հակասում փորձաքննության տվյալներին: Վ. Մանուչարյան դիակից վերցված արյունը պատկանում է 1 /առաջին/ խմբին: Ինչ վերաբերվում է այն հարցին, թե վերը նշված վնասվածքները կարող էին առաջանալ վայր ընկնելու հետևանքով, թե ոչ, ապա այն հնարավոր կլինի պարզաբանել դեպքի վայրի զննությունն ուսումնասիրելուց հետո: Քանի որ փորձաքննվողը շուրջ 5 օրից ավել •տնվել է ստացիոնար բուժման մեջ և նրան բազմիցս ներարկվել են տարբեր տեսակի դեղամիջոցներ և ի սկզբանե չկա որևիցե •րառում ալկոհոլ ընդունելու մասին, ուստի կարիք չի եղել որոշելու թմրանյութերի և սպիրտերի առկայությունները: Ի լրումն դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 850 փորձա•ետի եզրակացության` ելնելով դեպքի վայրի զննության արձանա•րության տվյալներից հան•ում ենք հետևյալ հետևություններին, որ Վ. Մանուչարյանի` աջ ճակատաքունքա•ա•աթային շրջանի վնասվածքը հնարավոր է առաջանալ հրելու, վայր ընկնելու և •լխով զրուցարանի նստարանին կամ ցանկապատին հարվածելու հետևանքով, այլ ոչ թե նստած վիճակում դեմքի շրջանով զրուցարանի մետաղյա սեղանին հարվածելու հետևանքով: Ինչ վերաբերվում է այն հարցին, թե Վ. Մանուչարյանի մոտ վերին շրթունքի շրջանում վնասվածքը եղել է, թե ոչ, ապա ինչպես փորձաքննության պահին, այնպես էլ ներկայացված բժշկական փաստաթղթերում վնասվածներ չեն հայտնաբերվել, իսկ ՙայտուցը՚ վնասվածք չի համարվում: Դեպքի վայրի լրացուցիչ զննության մասին 19.12.2013թ. կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Սեր•եյ Դավթյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանը և հայտարարել, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 18:00-ի սահմաններում Արայիկ Ավետիսյանի, Վաչա•ան Մանուչարյանի և Կորյուն Ազոյանի հետ միասին թղթախաղ են խաղացել: Այնտեղ ներկա է •տնվել նաև Վարդան Գրի•որյանը: Դեպքի վայրի լրացուցիչ զննության մասին 24.12.2013թ. կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Կորյուն Ազոյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանի այն հատվածը, որտեղ Արայիկ Ավետիսյանը քաշքշուկի ընթացքում հրել է Վաչա•ան Մանուչարյանին, ով աջ կողքի վրա ընկել է մետաղյա նստարանին: Զննություն կատարելու մասին 24.12.2013թ. արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Սեր•եյ Դավթյանի բնակարանի 23-63-72 հեռախոսահամարից կատարված ելքային զան•երի զննությամբ պարզվել է, որ 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 18:10-ին և 18:16-ին առկա են ելքային զան•եր Սեդա Լալայանի բնակարանի 23-42-75 հեռախոսահամարին` համապատասխանաբար 15 վայրկյան և 2 րոպե 8 վայրկյան տևողությամբ: Կրիմինալ դեպքերի մատյանը զննելու մասին 15.09.2013թ. կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` ՙՍուրբ Գրի•որ Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոնի կրիմինալ դեպերի մատյանի զննությամբ պարզվել է, որ 2013թ. սեպտեմբերի 15-ին, ժամը 12:00-ին նշված բժշկական կենտրոն է տեղափոխվել Քանաքեռ ՀԷԿ Բանավան 16-30 հասցեի բնակիչ Վաչա•ան Գերասիմի Մանուչարյանը` ան•իտակից վիճակում: Վերլուծելով և •նահատելով դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ, դատարանը ձեռք բերված ապացույցները բավարար է •տնում և •ործի փաստական հան•ամանքներով հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը կատարել է հանցավոր արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին, որով էլ նա ենթակա է քրեական պատասխանատվության: Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես կատարած հանցա•ործության բնույթն ու հանրության համար վտան•ավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութա•րող տվյալները` այն, որ ամբաստանյալը 1989-1994թթ. ՀԱԲ-ի ՙԱրաբո՚ կամավորականների ջոկատի, Հատուկ •նդի և 5-րդ բրի•ադի կազմում մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատա•րական մարտական •ործողություններին, 1989թ. մասնակցել է Կոռնիձորի և Խնձորեսկի պաշտպանությանը, 1990-1992թթ. մասնակցել է Շահումյանի, Նոյեմբերյանի, Իջևանի և Արծվաշենի պաշտպանությանը, 1993թ. մասնակցել է Մարտակերտի շրջանի Սարսան•ի ջրամբարի տարածքներում իրականացվող մարտերին ու Ֆիզուլիի ազատա•րմանը, 1994թ. մասնակցել է Մարտակերտի տարածաշրջանի մարտական •ործողություններին մասնակցող ազատամարտիկներին զենք և զինամթերք ապահովելով, Ռուսաստանի Դաշնության ներքին •ործերի նախարարության կողմից 28.01.2009թ. պար•ևատրվել է ՙЗа верность долгу՚ մեդալով, ՀՀ ՆԳՆ միլիցիայի հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատարական խորհրդի նախա•ահ Գ. Սար•սյանի կողմից 21.09.2008թ. պար•ևատրվել է ՙՄՀՆՋ՚ 10-ամյա հոբելյանական մեդալով, Արայիկ Ավետիսյանին շնորհվել է ՀՀ ՆԳՆ ՙԴԵԼՏԱ՚ հատուկ նշանակության ջոկատի վետերանի պատվավոր կոչում և պար•ևատրվել է կրծքանշանով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 517 հրամանով 04.05.2007թ. պար•ևատրվել է ՙՎազ•են Սար•սյան՚ մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 44 հրամանով 20.01.2009թ. պար•ևատրվել է ՙՄարշալ Հ. Ք. Բաղրամյանի անվան՚ մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 1192 հրամանով 10.10.2011թ. պար•ևատրվել է ՙԾովակալ Հ. Ս. Իսակով՚ մեդալով, ՙՓառապանծ մարտիկ՚ հայրենասիրական միություն հասարակական կազմակերպության կողմից պար•ևատրվել է ՙՓառապանծ մարտիկ՚ մեդալով, ՙԱրաբո՚ հայրենասիրական հասարակական կազմակերպության կողմից 21.09.2007թ. պար•ևատրվել է ՙՙԱրաբո՚ Հանուն Հայրենիքի՚ հուշամեդալով, ԱՎՄ Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արա•ածոտնի մարզի նախա•ահի կողմից 28.01.2007թ. ՙԱզատամարտի Վետերանների միություն՚ Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արա•ածոտնի մարզի վարչությաբ 07.01.2007թ. թիվ 02 որոշման համաձայն` Հայոց բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ պար•ևատրվել է ՙԱՎՄ՚ կրծքանշանով, ՙԱզատա•րում՚ հայրենասիրական ՀԿ-ի կողմից 21.09.2007թ. պար•ևատրվել է ՙԱզատա•րում՚ մեդալով, 5-րդ բրի•ադի ազատամարտիկների խորհրդի նախա•ահի կողմից 27.01.2011թ. պար•ևատրվել է հուշամեդալով, ՙԱնմար կրակներ՚ ռազմահայրենասիրական բարե•ործական հասարակական կազմակերպության կողմից 26.07.2007թ. պար•ևատրվել է ՙՀայոց արծիվ՚ մեդալով, ՙԱզատամարտիկ՚ ՌԲՀԿ նախա•ահի կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար պար•ևատրվել է մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախա•ահի թիվ 45 հրամանով 28.11.2012թ. պար•ևատրվել է ՙ5-րդ ԲՐԻԳԱԴ 20 ՏԱՐԻ՚ հոբելյանական մեդալով, Վահանի ուղեկալի հաղթանակի 15 ամյակի առթիվ Վահանի կազմ. կոմիտեի կողմից պար•ևատրվել է հուշանվեր-հուշամեդալով, ԵԿՄ Կոտայք •ումարտակի կողմից պար•ևատրվել է ՙԵԿՄ Կոտայք •ումարտակ՚ հուշանվերով, Հայ-կազակների միջազ•ային միության կողմից 28.01.2009թ. Սարդարապատի հերոսամարտի 90-ամյակի առթիվ պար•ևատրվել է մեդալով, ՀՀ ՙ1-ին •ունդ՚ ՀԿ նախա•ահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայության համար պար•ևատրվել է ՙ1-ին •ունդ՚ մեդալով, ԼՂՀ ՙՄայրություն՚ ՀԿ նախա•ահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայությունների համար պար•ևատրվել է ՙՄայրական երախտա•իտություն՚ մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախա•ահի կողմից 20.09.2011թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, ՙՓառապանծ մարտիկներ՚ հայրենասիրական միություն հասարակական կազմակերպության կողմից 1990-1994թթ. մարտական •ործողություններին ակտիվ մասնակցելու համար 08.05.2009թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից Շուշիի ազատա•րման 16-ամյակի և արցախյան ազատամարտում տարած հաղթանակի 14-րդ տարեդարձի կապակցությամբ 09.05.2008թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Հայ կազակների միջազ•ային միության կողմից ՀՀ սահմանների պաշտպանության ցուցաբերած մասնակցության, ինչպես նաև բանակի կազմավորման 17-րդ տարեդարձի առթիվ պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայության և ԱՎՄ աշխատանքային •ործունեությանը ակտիվ մասնակցություն ցուցաբերելու համար 19.03.2005թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Երևանի ՙԱրաբկիր՚ թաղային համայնքի կողմից հայոց ազ•ային բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ 2007թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ անկախության 15-ամյակի, ԱՎՄ •ործունեության ցուցաբերած ակտիվ մասնակցության համար 21.09.2006թ. պար•ևատրվել է պատվո•րով, Հայոց ազ•ային բանակ /ՀԱԲ/ •լխավոր հրամանատար Ռ. Վասիլյանի կողմից Հայոց ազ•ային բանակի /ՀԱԲ/ կայացման, արցախյան ազատամարտում ցուցաբերած հմտության, խիզախության և ՀԱԲ-ի հիմնադրման 15-ամյակի կապակցությամբ պար•ևատրվել է պատվո•րով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ ազ•ային բանակի 15 ամյակի կապակցությամբ Արաբկիր համայնքի ազատամարտիկների և նրանց ընտանիքների անդամների նկատմամբ ամենօրյա ուշադրություն և աջակցություն ցուցաբերելու համար 28.01.2007թ. արժանացել է շնորհակալա•րի, ՄՀՆՋ վետերանների միության անդամ, Ղարաբաղյան պատերազմի վետերանների միության անդամ, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախա•ահ Մ. Գրի•որյանի, ՀՀ ազատամարտի վետերանների միության Արաբկիրի մասնաճյուղի նախա•ահ Ստեփանյանի, հարևանների կողմից բնութա•րվում է դրականորեն /հաևանների կողմից տրված բնութա•իրը հաստատվել է Արաբկիր վարչական շրջանի ՙՔնար՚ համատիրության նախա•ահ Ա. Գևոր•յանի կողմից՚: Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանք դատարանը դիտում է այն, որ տուժողի հուղարկավորության ծախսերը հարթելուն ուղղված •ործողություններ է կատարել` մասնավորապես տուժողի իրավահաջորդին է փոխանցել 400.000 ՀՀ դրամ •ումար: Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել: Դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանն իր կատարած հանցանքի համար ենթակա է պատժի, որը պետք է կրի, իսկ նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորա•րությունը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Անդրադառնալով տուժողի իրավահաջորդի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցին` դատարանը •տնում է, որ այն ենթակա է բավարարման հետևյալ պատճառաբանությամբ. Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի կողմից ներկայացվել է քաղաքացիական հայց, ըստ որի վերջինս դատարանին խնդրել է Արայիկ Ավետիսյանից հօ•ուտ իրեն բռնա•անձել 900.000 ՀՀ դրամ •ումար, որպես հորª Վաչա•ան Մանուչարյանի հուղարկավորության համար կատարված ծախս: ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 154-րդ հոդվածի համաձայնª քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է սույն օրենս•րքի դրույթներով սահմանված կանոններով: Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենս•րքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն սույն օրենս•րքով: Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան: Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցա•ործությամբ անմիջականորեն պատճառված •ույքային վնասը, որի հարուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա •ործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցա•ործությամբ պատճառված լինի: Գործի նյութերով հիմնավորվել է, որ 2013 թվականի սեպտեմբերի 14-ին, ժամը 17:30-ի սահմաններում ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը քաշքշել և հրել է Վաչա•ան Մանուչարյանին, ինչի արդյունքում վերջինս վայր է ընկել և •լուխով հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին և ստացել •ան•ուղեղային փակ վնասվածք, որից հետո Վաչա•ան Մանուչարյանը ստացած վնասվածքներից հիվանդանոցում 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է: ՀՀ քաղաքացիական օրենս•րքի 1087-րդ հոդվածը, որը վերաբերում է հուղարկավորության ծախսերի հատուցմանը, սահմանում է, որ տուժողի մահվան հետ կապված վնասի համար պատասխանատու անձինք պարտավոր են հատուցել հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերն այն անձին, ով այդ ծախսերը կատարել է: Սույն հոդվածը կար•ավորում է այն դեպքերը, երբ անձի մահը վրա է հասել վնաս պատճառելու հետևանքով: Հուղարկավորության ծախսերի հատուցումը պետք է լինի այն չափով, ինչ չափով ապացուցված է, որ այդ ծախսերն արվել են փաստացի և անհրաժեշտաբար ու ողջամիտ են իրենց ծավալով: ՙՀուղարկավորությունների կազմակերպման և •երեզմանատների ու դիակիզարանների շահա•ործման մասին՚ ՀՀ օրենքի 16-րդ հոդվածը ՀՀ քաղաքացիական օրենս•րքի 1087-րդ հոդվածում նշված հուղարկավորության հետ կապված անհրաժեշտ ծախսերի շարքն է դասում անհրաժեշտ փաստաթղթերի ձևակերպումը, դիահերձումը, դա•աղի հատկացումը, մահացածի մարմնի (աճյունի) տեղափոխումը •երեզմանատուն, հուղարկավորումը, մետաղե ցուցատախտակի տեղադրումը: Հուղարկավորության հետ կապված ծախսերը պետք է լինեն ողջամիտ ըստ արժեքի և անհրաժեշտ ըստ նպատակահարմարության. դա•աղի արժեքը, դիահերձարանի ծառայությունները, դա•աղը •երեզման հասցնելը, •երեզման փորելը, թաղման ծիսակար•ի ծախսերը (հուղարկավորման կար•ը, արարողությունը եկեղեցում, հո•եհացը): Տվյալ դեպքում տուժողի իրավահաջորդի կողմից հոր` Վաչա•ան Մանուչարյանի հուղարկավորության հետ կապված կատարվել են ընդհանուր 1.300.000 ՀՀ դրամի ծախսեր, դրանք արվել են փաստացի, անհրաժեշտաբար ու ողջամիտ են իրենց ծավալով, ամբաստանյալի կողմից վերջինիս մասնակիորեն փոխհատուցվել է 400.000 ՀՀ դրամ •ումար: Ամբաստանյալն ամբողջությամբ ընդունել է ներկայացված քաղաքացիական հայցը: Այսպիսով, դատարանը •տնում է, որ տուժողի իրավահաջորդի կողմից ներկայացված 900.000 ՀՀ դրամի չափով քաղաքացիական հայցը ենթակա է բավարարման և այդ •ումարը ենթակա է բռնա•անձման ամբաստանյալից հօ•ուտ տուժողի իրավահաջորդ Ռ. Մանուչարյանի: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 163-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 367-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Ամբաստանյալ Արայիկ Գուր•ենի Ավետիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ և նրան դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով: Արայիկ Ավետիսյանի պատժի սկիզբը հաշվել դատավճիռն ի կատար ածելու օրվանից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված չհեռանալու մասին ստորա•րությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարել` Արայիկ Ավետիսյանից հօ•ուտ Ռոբերտ Մանուչարյանի բռնա•անձել 900.000 /ինը հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում: դատավոր` ստորա•րություն Բնա•րի հետ ճիշտ է` դատավոր` Ա. Խաչատրյան |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 06-06-2014 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 08-07-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 287 |
| Էջերի քանակ | 130 |
| Էջերի քանակ | 101 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 08-07-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 287,130,101 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 08-07-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 287,130,101 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-15500/14 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 10-07-2014 |
|---|
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 27-03-2015 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 30-03-2015 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 31-03-2015 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 287 |
| Էջերի քանակ | 130 |
| Էջերի քանակ | 288 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 01-04-2015 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 286,130,288 |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0024/01/14
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 23-06-2014 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 23-06-2014 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Մեղադրող |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Ռուզաննա |
| Ազգանուն | Սիրեկանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Գ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Արայիկ Ավետիսյան Բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի /ՀՀ քր.օր. 109 հոդ. 1-ին մասով - ազատազրկում 6 ամիս ժամկետով / վերաբերյալ 06.06.2014թ-ի դատավճիռը` իր պաշտպանյալլի նկատմամբ նշանակել իրեն վերագրվող արարքի համար նախատեսված պատժի մեղմ պատիժ և ՀՀ քր. օր-ի 70 հոդվածի կարգով պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` նշանակելով փորձաշրջան : Արայիկ Ավետիսյան Սույն վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել մասնակի Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի /ՀՀ քր.օր. 109 հոդ. 1-ին մասով - ազատազրկում 6 ամիս ժամկետով / վերաբերյալ 06.06.2014թ-ի դատավճիռը նշանակված պատժի մասով , Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակել մեղսագրված հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանին և բնույթին համաչափ , առավել խիստ պատիժ` ազատազրկում 2 տարի ժամկետով : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 24-06-2014 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Հենրիկ |
| Ազգանուն | Տեր-Ադամյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Գրիշա |
| Ազգանուն | Մելիք-Սարգսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
Քրեական գործի մուտքագրում
| Ամսաթիվ | 10-07-2014 |
|---|---|
| Կից փաստաթղթեր և իրեղեն ապացույց | Չկա |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 14-07-2014 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 25-07-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 29-08-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 11-09-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 22-09-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 10-10-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է մասնակի
| Ամսաթիվ | 10-10-2014 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 10-10-2014 |
| Ստորադաս դատարանի ակտը բեկանվել է մասնակի | Մասնակի փոփոխվել է ստորադաս դատարանի դատական ակտը և պատիժը մասով խստացվել է |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արայիկ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ԵԱՔԴ/0024/01/14 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 10 հոկտեմբերի 2014 թվական ք.Երևան ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ` նախագահող դատավոր` Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ դատավորներ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ քարտուղարությամբ` Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ մասնակցությամբ` մեղադրող` Գ.ՄԱՐԳԱՐՅԱՆԻ պաշտպան` Ռ.ՍԻՐԵԿԱՆՅԱՆԻ ամբաստանյալ` Ա.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանի և Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանի վերաքննիչ բողոքները` Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճռի դեմ Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները. 2013 թվականի նոյեմբերի 6-ին Երևան քաղաքի դատախազի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 63202613 քրեական գործը: 2013 թվականի նոյեմբերի 13-ին թիվ 63202613 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն: 2013 թվականի դեկտեմբերի 17-ին Երևան քաղաքի դատախազությունը նախաքննության կատարումը շարունակելու համար թիվ 63202613 քրեական գործն ուղարկել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչություն: 2013 թվականի դեկտեմբերի 18-ին թիվ 63202613 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչությունում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն: 2014 թվականի հունվարի 21-ին Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված այն արարքի կատարման համար, որ ՙնա 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին` ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի բակում տեղադրված զրուցարանում թղթախաղի սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է 1936թ. ծնված Վաչագան Գերասիմի Մանուչարյանի հետ, որի ընթացքում քաշքշել և հրել է նրան, ինչի արդյունքում Վաչագան Գերասիմի Մանուչարյանը վայր է ընկել և գլուխը հարվածել զրուցարանի մետաղական կառուցվածքներին` ստանալով գանգուղեղային փակ վնասվածք: Հաջորդ օրը, <<Գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարում>> ախտորոշմամբ, Վաչագան Գերասիմի Մանուչարյանը տեղափոխվել է <<Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ բժշկական կենտրոն>> փակ բաժնետիրական ընկերություն, որտեղ գիտակցության չգալով` 2013թ. սեպտեմբերի 20-ին` ժամը 15:30-ին մահացել է: 2014 թվականի փետրվարի 24-ին թիվ 63202613 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար: Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճռով Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և դատապարտվել է ազատաազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով: Արայիկ Ավետիսյանի պատժի սկիզբը պետք է հաշվվել դատավճիռն ի կատար ածելու օրվանից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի կողմից ներկայացված քաղ.հայցը բավարարել` Արայիկ Ավետիսյանից հօգուտ Ռոբերտ Մանուչարյանի բռնագանձել 900.000 /ինը հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ: Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանը և Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանը, որոնք Վերաքննիչ դատարանի 14.07.2014 թվականի որոշմամբ ընդունվել են վարույթ: Պաշտպան` Ռ.Սիրեկանյանի վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան է ներկայացրել տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանը: Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2014 թվականի հուլիսի 10-ին: Վերոնշյալ քրեական գործի քննությունը նշանակվել է Վերաքննիչ քրեական դատարանի դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության 2014 թվականի հուլիսի 25-ին, ժամը` 11.00-ին, Երևան քաղաքում: 2.Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջները. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով. ա/ Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանը, վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն ու հիմնավորումները, խնդրել է բեկանել և փոփոխել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 06.06.2014թ. դատավճիռը, իր պաշտպանյալի նկատմամբ նշանակել ավելի մեղմ պատիժ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` նշանակելով փորձաշրջան: Ի հիմնավորումն վերաքննիչ բողոքի` պաշտպանը մասնավորապես նշել է հետևյալը. Պաշտպանը գտնում է, որ դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում իր պաշտպանյալի կողմից կատարված արարքի ծանրությանը ու նրա անձին։ Դատարանը չնայած, որ անդրադարձել է իր պաշտպանյալի անձը բնութագորղ հանգամանքներին, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներին, այնուամենայնիվ խիստ պատիժ է նշանակել, դատապւսրտելով 6 ամիս ժամկետով ազատազրկման : Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առել ինչպես կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները՝ այն, որ ամբաստանյալը 1989-1994թթ. ՀԱԲ-ի <<Արաբո>> կամավորականների ջոկատի, Հատուկ գնդի և 5-րդ բրիգադի կազմում մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտական գործողություններին, 1989թ. մասնակցել է Կոռնիձորի և Խնձորեսկի պաշտպանությանը, 1990–1992թթ. մասնակցել է Շահումյանի, Նոյեմբերյանի, Իջևանի և Արծվաշենի պաշտպանությանը, 1993թ. մասնակցել է Մարտակերտի շրջանի Աարսանգի ջրամբարի տարածքներում իրականացվող մարտերին ու Ֆիզուլիի ազատագրմանը, 1994թ. մասնակցել է Մարտակերտի տարածաշրջանի մարտական գործողություններին մասնակցող ազատամարտիկներին զենք և զինամթերք ապահովելով, Ռուսաստանի Դաշնության ներքին գործերի նախարարության կողմից 28.01.2009թ. պարգևատրվել է << За верность долгу>> մեդալով, ՀՀ ՆԳՆ միլիցիայի հատուկ նշանակության ջոկատի հրամանատարական խորհրդի նախագահ Գ.Սարգսյանի կողմից 21.09.2008թ. պարգևատրվել է <<ՄՀՆՋ>> 10-ամյա հոբելյանական մեդալով, Արայիկ Ավետիսյանին շնորհվել է ՀՀ ՆԳՆ <<ԴԵԼՏԱ>> հատուկ նշանակության ջոկատի վետերանի պատվավոր կոչում և պարգևատրվել է կրծքանշանով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 517 հրամանով 04.05.2007թ. պարգևատրվել է <<Վազգեն Սարգսյան>> մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 44 հրամանով 20.01.2009թ. պարգևատրվել է <<Մարշալ Հ. Ք. Բաղրամյանի անվան>> մեդալով, ՀՀ պաշտպանության նախարարի թիվ 1192 հրամանով 10.10.2011թ. պարգևատրվել է << Ծովակալ Հ.Ա.Իսակով>> մեդալով, <<Փառապանծ մարտիկ>> հայրենասիրական միությու հասարակական կազմակերպության կողմից պարգևատրվել է <<Փառապանծ մարտիկ>> մեդալով, <<Արաբո>> հայրենասիրական հասարակական կազմակերպության կողմից 21.09.2007թ. պարգևատրվել է <<Արաբո>> Հանուն Հայրենիքի>> հուշամեդալով, ԱՎՄ Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արագածոտնի մարզի նախագահի կողմից 28.01.2007թ. <<Ազատամարտի Վետերանների միություն>> Քանաքեռ-Զեյթուն մասնաճյուղի և Արագածոտնի մարզի վարչության 07.01.2007թ. թիվ 02 որոշման համաձայն՝ Հայոց բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ պարգևատրվել է <<ԱՎՄ>> կրծքանշանով, <<Ազատագրում>> հայրենասիրական ՀԿ-ի կողմից 21.09.2007թ. պարգևատրվել է <<Ազատագրում>> մեդալով, 5-րդ բրիգադի ազատամարտիկների խորհրդի նախագահի կողմից 27.01.2011թ. պարգևատրվել է հուշամեդալով, <<Անմար կրակներ>> ռազմահայրենասիրական բարեգործական հասարակական կազմակերպության կողմից 26.07.2007թ. պարգևատրվել է <<Հայոց արծիվ>> մեդալով, <<Ազատամարտիկ>> ՌԲՀԿ նախագահի կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար պարգևատրվել է մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախագահի թիվ 45 հրամանով 28.11.2012թ. պարգևատրվել է <<5-րդ ԲՐԻԳԱԴ 20 ՏԱՐԻ>> հոբելյանական մեդալով, Վահանի ուղեկալի հաղթանակի 15 ամյակի առթիվ Վահանի կազմ, կոմիտեի կողմից պարգևատրվել է հուշանվեր-հուշամեդալով, ԵԿՄ Կոտայք գումարտակի կողմից պարգևատրվել է <<ԵԿՄ Կոտայք գումարտակ>> հուշանվերով, Հայ-կազակների միջազգային միության կողմից 28.01.2009թ. Սարդարապատի հերոսամարտի 90–ամյակի առթիվ պարգևատրվել է մեդալով, ՀՀ <<1-ին գունդ>> ՀԿ նախագահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայության համար պարգևատրվել է <<1-ին գունդ>> մեդալով, ԼՂՀ <<Մայրություն>> ՀԿ նախագահի կողմից Արցախի ազատության պայքարում կատարած հատուկ ծառայությունների համար պարգևատրվել է <<Մայրական երախտագիտություն>> մեդալով, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախագահի կողմից 20.09.2011թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, <<Փառապանծ մարտիկներ>> հայրենասիրական միություն հասարակական կազմակերպության կողմից 1990–1994թթ. մարտական գործողություններին ակտիվ մասնակցելու համար 08.05.2009թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից Շուշիի ազատագրման 16-ամյակի և արցախյան ազատամարտում տարած հաղթանակի 14-րդ տարեդարձի կապակցությամբ 09.05.2008թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Հայ կազակների միջազգային միության կողմից ՀՀ սահմանների պաշտպանության ցուցաբերած մասնակցության, ինչպես նաև բանակի կազմավորման 17-րդ տարեդարձի առթիվ պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից հայրենիքին մատուցած ծառայության և ԱՎՄ աշխատանքային գործունեությանը ակտիվ մասնակցություն ցուցաբերելու համար 19.03.2005թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Երևանի <<Արաբկիր>> թաղային համայնքի կողմից հայոց ազգային բանակի 15-ամյակի կապակցությամբ 2007թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ անկախության 15-ամյակի, ԱՎՄ գործունեության ցուցաբերած ակտիվ մասնակցության համար 21.09.2006թ. պարգևատրվել է պատվոգրով, Հայոց ազգային բանակ /ՀԱԲ/ գլխավոր հրամանատար Ռ.Վասիլյանի կողմից Հայոց ազգային բանակի /ՀԱԲ/ կայացման, արցախյան ազատամարտում ցուցաբերած հմտության, խիզախության և ՀԱԲ-ի հիմնադրման 15-ամյակի կապակցությամբ պարգևատրվել է պատվոգրով, Ազատամարտի վետերանների միության կողմից ՀՀ ազգային բանակի 15 ամյակի կապակցությամբ Արաբկիր համայնքի ազատամարտիկների և նրանց ընտանիքների անդամների նկատմամբ ամենօրյա ուշադրություն և աջակցություն ցուցաբերելու համար 28.01.2007թ. արժանացել է շնորհակալագրի, ՄՀՆՋ վետերանների միության անդամ, Դարաբաղյան պատերազմի վետերանների միության անդամ, ՀՀ երկրապահ կամավորականների միության վարչության նախագահ Մ.Գրիգորյանի, ՀՀ ազատամարտի վետերանների միության Արաբկիրի մասնաճյուղի նախագահ Ատեփանյանի, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրականորեն /հաևանների կողմից տրված բնութագիրը հաստատվել է Արաբկիր վարչական շրջանի <<Քնար>> համատիրության նախագահ Ա.Գևորգյանի կողմից>>։ Ըստ պաշտպանի` որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը դիտել է այն, որ ամբաստանյալը տուժողի հուղարկավորության ծախսերը հարթելուն ուղղված գործողություններ է կատարել` մասնավորապես տուժողի իրավահաջորդին է փոխանցել 400.000 ՀՀ դրամ գումար։ Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել։ Պաշտպանը գտնում է, որ նման պայմաններում իր պաշտպանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց ազատազրկման ձևով պատիժը կրելու: Գտնում է, որ նրա նկատմամբ դատարանը կարող էր նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել, նշանակելով փորձաշրջան : Պաշտպանը` մատնանշելով ՀՀ քր. օր-ի 10-րդ, 48-րդ, 61-63-րդ հոդվածները, նշել է, որ իր պաշտպանյալը իրեն առաջադրված մեղադրանքը ընդունել և զղջացել է կատարածի համար, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, որով էլ աջակցել է նախաքննական մարմնին, թե նախաքննության, և թե դատաքննության ընթացքում դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ: Իր պաշտպանյալն ամուսնացած է, ունի բազմանադամ ընտանիք։ Արայիկ Ավետիսյանը հարևանների և մարտական ընկերների կողմից բնութագրվում է դրականորեն։ Ըստ պաշտպանի` իր պաշտպանյալը 1989–1994թթ. ՀԱԲ-ի <<Արամո>> կամավորականների ջոկատի, հատուկ գնդի և 5-րդ բրիգադի կազմում մասնակցել է ՀՀ և Արցախի սահմանների պաշտպանության համար մղված ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտական գործողություններին, երկու անգամ վիրավորվել է թշնամու գնդակից, սակայն կազդուրվելուց հետո շարունակել է մասնակցել մարտական գործողություններին։ Մարտադաշտում Արայիկ Ավետիսյանն իրեն դրսևորել է որպես հայրենասեր, բարեխիղճ, օրինակելի, քաջ ու համարձակ զինակից ընկեր։ Այս կերպ են բնութագրում նրա զինակից ընկերները։ Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար Արայիկ Ավետիսյանը պարգևատրվել է ՀՀ ՊՆ <<Վազգեն Սարգսյան>>, ՀՀ ՊՆ <<Մարշալ Բաղրամյան>>, ՀՀ ՊՆ <<Ադմիրալ Իսակով>>, <<Հայսատանի Երկրապահ>> և <<Հայաստան 5-րդ բրիգադ>> հուշամեդալներով, ԼՂՀ <<Մայրական Երախտագիտություն>> մեդալով և այլ պարգևատրումներով, շնորհակալագրերով։ 2014թ. պարգևատրվել է <<Տիգրան Մեծ>> հուշամեդալով և <<ՀԱԲ>> հուշամեդալով : Պաշտպանը խնդրել է հաշվի առնել նան Ղարաբաղյան պատերազմի վետերանների միության կողմից իր պաշտպանյալին դրական բնութագրելը, ինչպես նաև նրանց դիմումը ուղղված դատարանին, որով խնդրել են Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ մեղմ պատիժ նշանակել։ Հաշվի առնելով գործի կոնկրետ հանգամանքները, պատասխանատվություն և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, պաշտպանը գտնում է, որ իր պաշտպանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քր. օր.-ի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին ՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։ բ/ Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանը, վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն ու հիմնավորումները, խնդրել է մասնակի, նշանակված պատժի մասով բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 06.06.2014թ. դատավճիռը, Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակել մեղսագրված հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանին և բնույթին համաչափ, առավել խիստ պատիժ` ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով: Ի հիմնավորումն վերաքննիչ բողոքի` դատախազը մասնավորապես նշել է հետևյալը. Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա, ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը, չեն պահպանվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածներով սահմանված պահանջները, խախտվել են կատարած արարքի և նշանակված պատժի համաչափության վերաբերյալ նյութական իրավունքի նորմերը, ինչպես նաև խաթարվել է պատժի նպատակները, խախտվել սահմանադրությամբ պաշտպանվող շահերի անհրաժեշտ հավասարակշռությունը, որպիսի պայմաններում դատական ակտը ենթակա է բեկանման։ Առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը հետազոտելով գործի փաստական տվյալները և հանգամանքները ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտել տուժողի իրավահաջորդի կողմից ներկայացված 1.300.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով քաղաքացիական հայցից 400.000 ՀՀ դրամ գումարը վերականգնելու հանգամանքը, իսկ որպես անձը բնութագրող հանգամանքներ պատերազմական գործողություններին մասնակցելը և տարբեր պարգևներ ստանալը, ինչն էլ հաշվի է առել ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս։ Պատիժ նշանակելիս գնահատելով դրանք դատարանը, անտեսելով ամբաստանյալի կողմից կատարած արարքի հասարակական իրական վտանգավորության աստիճանը, բնույթը, այդ հանցանքի համար օրենքով նախատեսված պատժաչափի սահմանները, ինչպես նաև անհիմն է համարել հիշյալ հանգամանքը պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող դիտելը։ Ըստ դատախազի` առաջին ատյանի դատարանը ի թիվ այլ հանգամաքների հիմնավորված է համարել, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը 2013թ. սեպտեմբերի 14-ին՝ ժամը 17:30-ի սահմաններում, Երևանի Քանաքեռ ՀԷԿ 9-րդ և 16-րդ շենքերի միջնամասում տեղադրված մետաղյա զրուցարանում ինքը, իր հարևաններ Սերգեյ Դավթյանը և Վաչագան Մանուչարյանը, և 16-րդ շենքի բնակիչ Կորյուն Ազոյանը թղթախաղ խաղալու ընթացքում սխալ խաղալու պատճառով վիճաբանել է Վաչագան Մանուչարյանի հետ, որը վերածվել է քաշքշուկի։ Այդ ժամանակ Վաչագան Մանուչարյանը շարունակել է քաշել իր հագուստներից, և նրա ձեռքերից ազատվելու նպատակով աջ ձեռքով հրել է Վաչագան Մանուչարյանի կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և գլխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին։ Ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը նյութերի նախապատրաստման և նախա֊քննության սկզբնական փուլում հերքել է իր կողմից Վաչագան Մանուչարյանին հրելու հանգամանքը, սակայն հետագայում գիտակցել է, որ պատասխանատվությունը անխուսափելի է, ընդունել է, որ հրել է Վաչագան Մանուչարյանի կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և հավանաբար գլխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին։ Պատահական չէ, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանը օգտագործել է հավանաբար բառը։ Առաջին հայացքից տարօրինակ ոչինչ չկա, սակայն երբ վերհիշենք վերջինիս վարքագիծը, դեռևս նյութերի նախապատրաստման ժամանակահատվածից սկսած, ակնհայտ է, որ իրեն բնորոշ ձևով կրկին փորձել է խուսափել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից կամ ինչ-որ կերպ արդարացնել իր արարքը։ Իսկ մեղքն ընդունելու և կատարածի համար զղջալու նրա հայտարարությունները միայն իր կատարած արարքի համար նախատեսված պատժից որոշակի մեղմ պատիժ նշանակելու նպատակ է եղել, և նման կերպով զղջալը անկեղծ գործոն չի կարող գնահատվել, ինչպես նաև առաջադրված մեղադրանքի հետ համաձայնելը պայմանավորված է զուտ մեղմ պատժի անհրաժեշտ նախադրյալների ապահովման հետ։ Ամբաստանյալի կողմից իր կատարած արարքի համար զղջալու, առաջադրված մեղադրանքի հետ համաձայնելու և վնասը փոխհատուցելու առարկայական և օբյեկտիվ արտահայտում կլիներ և կարող էր գնահատվել որպես մեղմացնող հանգամանք, երբ իր կատարած արարքից տուժած անձի նկատմամբ դրսևորվեր որևէ մարդասիրական վերաբերմունք, այն է` վնասվածք պատճառելուց հետո տուժողին անհրաժեշտ օգնություն ցուցաբերելը, հետագայում հիվանդանոց նրան այցելելը, հուղարկավորությանը մասնակցելը, ընտանիքի անդամներին ցավակցելը և պատճառած վնասի հետևանքով տուժողի իրավահաջորդի կրած նյութական ծախսերը փոխհատուցելու ուղղությամբ որևէ գործողություն կատարելը, այնինչ՝ ամբաստանյալը որևէ քայլ այդ ուղղությամբ չի ձեռնարկել և միայն մոտ 9-ը ամիս անց, դատարանում՝ դատական վիճաբանաթյանների փուլում, փոխհատուցել է 400.000 ՀՀ դրամ գումար։ Սա ակնհայտորեն վկայում է այն մասին, որ Արայիկ Ավետիսյանի կողմից իր կատարած արարքի համար զղջալը և առաջադրված մեղադրանքի հետ համաձայնելը, հուղարկավորության ծախսերը որոշակի չափով փոխհատուցելը զուտ ձևական բնույթ է կրել՝ իր նկատմամբ նշանակվող պատժի մեղմությունն ապահովելու համար։ ՈԻստի վերը նշված պատճառաբանությամբ դատախազը գտնում է, որ դատարանը սխալ է գնահատել ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքը՝ ինչն էլ որևէ ձևով չի կարող դիտվել և գնահատվել որպես պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող, ավելին՝ դրվել դատավճռով նախատեսված պատժի հիմքում։ Ըստ մեղադրողի` ՀՀ քրեական օրենսգրքում 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով չթույլատրված արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին։ Չնայած նրան, որ հիշյալ արարքը ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն է, սակայն հանրային վտանգավորության աստիճանից ելնելով, պատահական չէ, որ օրենսդիրը նախատեսել է բացառապես ազատազրկման ձևով պատիժ՝ առավելագույնը 3 տարի ժամկետով։ Նման պատիժ սահմանելը ինքնանպատակ չէ, քանի որ այդ արարքի հետևանքով վնաս է պատճառվում մարդու, թերևս, ամենաարժեքավոր բարիքներից մեկին՝ կյանքին, ինչը նաև իր բացասական հետքն է թողնում տուժողի հարազատների ամբողջ հետագա կյանքի վրա, ինչպես նաև հասարակության մոտ։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Մեղադրողը նշել է, որ դատարանը պետք է բացահայտի կատարած կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա։ Դատարանը հանրության համար վտանգավորության աստիճանը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև քրեական օրենքով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին, ինչը Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ դատավճիռ կայացնելիս առաջին ատյանի դատարանը չի պահպանել։ Ըստ մեղադրողի` ընդհանուր իրավասության դատարանն ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս բավարար չափով հաշվի չի առել նրա կողմից կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, ճիշտ չի գնահատել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքը և նշանակելով 6 ամիս ժամկետով ազատազրկում չի եկել ճիշտ եզրահանգման՝ նշանակելով ոչ արդարացի և կատարած արարքին ոչ համաչափ պատիժ, ուստի այն անհարժեշտ է խստացման առումով փոփոխել՝ պատժի ենթարկված անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար։ Այսինքն, աոաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա։ 3.Պաշտպան` Ռ.Սիրեկանյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ բերված տուժողի իրավահաջորդ Ռոբերտ Մանուչարյանի գրավոր պատասխանը. Տուժողի իրավահաջորդ Ռ.Մանուչարյանը պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի դեմ բերված գրավոր պատասխանում պատճառաբանելով, որ ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանը չի ընդունել իր մեղքն այնքան ժամանակ, մինչև ի հայտ չեն եկել նրա մեղավորության վերաբերյալ զգալի փաստեր, որ դեպքից հետո ներողություն չի խնդրել, ոչ մի բարոյական և ֆինանսական աջակցություն չի ցուցաբերել մինչ իր կողմից հոր հուղարկավորության ծախսերի վերաբերյալ 1.300.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով քաղաքացիական հայց ներկայացնելը, խնդրել է պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել: 4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները. Վերաքննիչ դատարանը, ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական նորմերի պահպանումը, լսելով պաշտպանի և մեղադրողի հիմնավորումները բողոքների կապակցությամբ, ամբաստանյալին, ուսումնասիրելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի դեմ բերված տուժողի իրավահաջորդ Ռ.Մանուչարյանի գրավոր պատասխանը, ներկայացված բողոքների հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել, իսկ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները: Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի` վերը նշանակված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված ու փոխհամաձայնեցված են, /մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները, և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին/: Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի և արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում: Այսինքն, դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա /հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության աստիճանը և այլն/: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը: Պատասխանատվությունը և պատիժը անհատականացման հիմք են ոչ միայն արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այլև հանցավորի անձը բնութագրող բոլոր հատկանիշները` ընտանեկան դրությունը, առողջական վիճակը, դատվածությունը, դրսևորած վարքագիծը աշխատանքում, շրջապատում և կենցաղում, տարիքը և այլն, և պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ կհասնի պատժի նպատակներին: Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերվում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ բնութագրում է միաժամանակ և հանցագործությունը, և հանցավորի անձնավորությունը: Այդ իսկ պատճառով պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցագործության կազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերվում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա: ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հագամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև հանցագործության կատարումից հետո անձի դրսևորած վարքագծի գնահատումը: Կոնկրետ դեպքում դատարանը պետք է գնահատեր այն հանգամանքը, թե հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանն արդյոք անհրաժեշտ օգնություն է ցուցաբերել տուժողին, թե թողնելով դեպքի վայրը, դիմել է փախուստի: Հետագա վարքագծի գնահատման համար դատարանը պետք է ուշադրության արժանացներ նաև այն, թե քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալն արդյոք դեպքի վերաբերյալ տվել է ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, արդյոք որոշակի քայլեր է ձեռնարկել տուժողի կամ նրա հարազատների հետ հաշտվելու ուղղությամբ կամ ինքնակամ հատուցել է հանցագործության արդյունքում տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության ծախսերը: Գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ նյութերի նախապատրաստման և նախաքննության սկզբնական փուլում ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանը հերքել է իր կողմից Վաչագան Մանուչարյանին հրելու հանգամանքը: Հետագայում գիտակցելով, որ կատարածի համար պատասխանատվությունն անխուսափելի է, ընդունել է, որ հրել է Վաչագան Մանուչարյանին կրծքավանդակի շրջանից, ով հավասարակշռությունը կորցնելով աջ կողքի վրա ընկել է զրուցարանի մետաղյա նստարանին և հավանաբար գլխով հարվածել է մետաղյա նստարանին կամ զրուցարանի մետաղյա ցանկապատին: Գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզվեց նաև այն, որ ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանը տուժող Վ.Մանուչարյանին հրել, վայր գցելուց հետո վերջինիս անհրաժեշտ օգնություն չի ցուցաբերել, հետագայում հիվանդանոց նրան չի այցելել, հուղարկավորությանը չի մասնակցել, ընտանիքի անդամներին չի ցավակցել և պատճառած վնասի հետևանքով տուժողի իրավահաջորդի կրած նյութական ծախսերը փոխհատուցելու ուղղությամբ որևէ գործողություն չի կատարել: Ամբաստանյալը դեպքից միայն մոտ ինը ամիս անց, դատարանում` դատական վիճաբանությունների փուլում, փոխհատուցել է 400.000 ՀՀ դրամ գումար, ինչն էլ ակնհայտորեն վկայում է այն մասին, որ Ա.Ավետիսյանի կողմից իր կատարած արարքի համար զղջալը, հուղարկավորության ծախսերը որոշակի չափով փոխհատուցելը զուտ ձևական բնույթ է կրել: Հիմք ընդունելով վերոշարադրյալը` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանը սույն գործով բազմակողմանի ստուգման և օբյեկտիվ գնահատության չի արժանացրել Ս.Սահակյանի արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները և գործի կոնկրետ տվյալները, որի արդյունքում ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է մեղմ պատիժ, ինչը չի բխում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության ու պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից և որի պայմաններում ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի ուղղվելը հնարավոր չէ նրա նկատմամբ 6 ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, հետևաբար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրվող ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժաչափը պետք է խստացնել, որը նա պետք է կրի ազատազրկման ձևով, որի պայմաններում է հնարավոր սույն գործով հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Վերոգրյալի հիման վրա Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանի կողմից թույլ են տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք ազդել են ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժի կապակցությամբ գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ, 399-րդ հոդվածների հիման վրա դատավճիռը պատժի խստացման առումով փոփոխելու և բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու հիմք է հանդիսանում: Քննության առնելով ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հարցը, միևնույն ժամանակ համաձայնվելով առաջին ատյանի դատարանի իրավական վերլուծությունների և եզրահանգումների հետ, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ պատիժը կրելու անհրաժեշտության մասին առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները համապատասխանում են գործի փաստական հանգամանքներին, արդարության և պատասխանատվության անհատականացման քրեաիրավական սկզբունքներին: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները` Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հաշվի առնելով վերջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները, հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի ուղղվելը և վերադաստիարակվելը հնարավոր չէ առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու, հետևաբար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, հետևաբար պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերած փաստարկներն անհիմն են և ենթակա են մերժման: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ, 399-րդ և 402-րդ հոդվածներով, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը, Ո Ր Ո Շ Ե Ց Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը բավարարել: Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 06-ի դատավճիռն` ըստ մեղադրանքի Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, փոփոխել պատժի մասով: Ամբաստանյալ Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել ազատազրկման 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով, որպիսի պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան ՔԿՀ-ում: Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի պատժի սկիզբը հաշվել նրան փաստացի կալանքի վերցնելու օրվանից: Ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, պահպանել մինչև որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ Իսկականի հետ ճիշտ է` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 10-10-2014 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 18-11-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 3 /երեք/ հատոր, 1-ին հատորը`287 թերթ, 2-րդ հատորը`130 թերթ, 3-րդ հատորը` 226 թերթ: |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 18-11-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 287, 130, 226 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-21151/14 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 03-12-2014 |
|---|
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0024/01/14
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 10-11-2014 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Սեդա |
| Ազգանուն | Սաֆարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ամբաստանյալ` Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյան |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
Գործը ստացվել է վճռաբեկ դատարան
| Գործի առաքման ամսաթիվը | 18-11-2014 |
|---|---|
| Գրության համարը | Ե-21151 |
| Գործի ստացման ամսաթիվը | 03-12-2014 |
| Քրեական գործի հատորներ /փաստաթղթեր/ | 3 հատոր |
| Գործի համարը | ԵԱՔԴ/0024/01/14 |
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Պատասխանատվության ենթարկվածների թիվը | 1 |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 03-12-2014 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Սամվել |
| Ազգանուն | Օհանյան |
Վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվել է
| Ամսաթիվ | 03-03-2015 |
|---|---|
| Որոշման բովանդակություն | ԵԱՔԴ/0024/01/14 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 3 մարտի 2015 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ քննարկելով Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 10-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան) 2014 թվականի հունիսի 6-ի դատավճռով ամբաստանյալ Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 6 ամիս ժամկետով։ Վերոհիշյալ դատական ակտի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի պաշտպան Ռ.Սիրեկանյանը և Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Գ.Մարգարյանը։ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) 2014 թվականի հոկտեմբերի 10-ի որոշմամբ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժվել է, իսկ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը` բավարարվել։ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 6-ի դատավճիռը պատժի մասով փոփոխվել է, ամբաստանյալ Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտվել ազատազրկման՝ 1 տարի 6 ամիս ժամկետով։ Վճռաբեկ բողոք է բերել ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի պաշտպան Ս.Սաֆարյանը` խնդրելով բեկանել Վերաքննիչ դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 10-ի որոշումը և գործն ուղարկել ստորադաս դատարան` նոր քննության կամ բեկանել դատական ակտը և օրինական ուժ տալ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռին, կամ բեկանել դատական ակտը և կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը։ Բողոքաբերը նշել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար և ստորադաս դատարանի կողմից թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա։ Բողոք բերած անձի պնդմամբ՝ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, քանի որ առկա է հակասություն Վերաքննիչ դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 10-ի որոշման և Վճռաբեկ դատարանի՝ թիվ ԵԷԴ/0201/01/11, ՀՅՔՐԴ3/0109/01/08, ՍԴ/0109/01/12, ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումների միջև։ Մասնավորապես, բողոք բերած անձը նշել է, որ Վերաքննիչ դատարանը սխալ է մեկնաբանել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ, 62-րդ հոդվածները, չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումների պահանջները, թույլ է տվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 30-րդ և 109-րդ հոդվածների պահանջների խախտում, որը հանգեցրել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ հոդվածի խախտման։ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ Վերաքննիչ դատարանն իր դատական ակտում նշել է. «(…) առաջին ատյանի դատարանը սույն գործով բազմակողմանի ստուգման և օբյեկտիվ գնահատության չի արժանացրել Ա.Ավետիսյանի արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները և գործի կոնկրետ տվյալները, որի արդյունքում ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է մեղմ պատիժ, ինչը չի բխում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության ու պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից և որի պայմաններում ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի ուղղվելը հնարավոր չէ նրա նկատմամբ 6 ամիս ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, հետևաբար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրվող ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժաչափը պետք է խստացնել, որը նա պետք է կրի ազատազրկման ձևով, որի պայմաններում է հնարավոր սույն գործով հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։ (…) Քննության առնելով ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հարցը, միևնույն ժամանակ համաձայնվելով առաջին ատյանի դատարանի իրավական վերլուծությունների և եզրահանգումների հետ, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ պատիժը կրելու անհրաժեշտության մասին առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները համապատասխանում են գործի փաստական հանգամանքներին, արդարության և պատասխանատվության անհատականացման քրեաիրավական սկզբունքներին։ Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները` Ա.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հաշվի առնելով վերջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները, հանցանքը կատարելուց հետո դրսևորած վարքագիծը, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Արայիկ Ավետիսյանի ուղղվելը և վերադաստիարակվելը հնարավոր չէ առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու, հետևաբար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, հետևաբար պաշտպանի վերաքննիչ բողոքում բերած փաստարկներն անհիմն են և ենթակա են մերժման(…)»։ Բողոքաբերի փաստարկների և բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության արդյունքում Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքարկվող դատական ակտում որևէ նորմի մեկնաբանությունը հակասում է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի թիվ ԵԷԴ/0201/01/11, ՀՅՔՐԴ3/0109/01/08, ՍԴ/0109/01/12, ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումների մեջ տվյալ նորմին տրված մեկնաբանությանը, ինչպես նաև չի հիմնավորվել այնպիսի դատական սխալ առերևույթ թույլ տրված լինելու հանգամանքը, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա։ Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հիմքերը սույն գործով առկա չեն։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման։ Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ Սահմանադրության 92-րդ հոդվածով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Արայիկ Գուրգենի Ավետիսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 10-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Ավետիսյանի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել։ Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։ Նախագահող՝ Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Դատավորներ` Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ |
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին
| Ամսաթիվ | 18-03-2015 |
|---|
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 24-03-2015 |
|---|---|
| Դատարան | Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն |
| Այլ նշումներ | 3 հատոր` 287, 130, 275 թերթ: |