Գործ No ԵԱՔԴ/0004/01/14

ԴԱՏԱՎՃԻՌ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՙ08՚ հունիսի 2015թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը

նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Օֆելյա Կիրակոսյանի
Շուշան Վանոյանի
Հասմիկ Արտաշեսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Արթուր Երիցյանի
պաշտպաններ Ռուբեն Սահակյանի
Արա Զոհրաբյանի
Լուսինե Սահակյանի
Երվանդ Վարոսյանի
Նիկոլայ Բաղդասարյանի
Լիպարիտ Սիմոնյանի
Կարեն Մեժլումյանի
Մելանյա Առուստամյանի
տուժող Վահան Վրթանեսյանի

Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արգիշտի Գեորգիի Կիվիրյանի /ծնված 1977թ. ապրիլի 26-ինª Աբխազիայի Հանրապետությունում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, դատվածություն չունեցող, աշխատում է ՙԱրմենիա-թուդեյ՚ լրատվական վերլուծական գործակալության համակարգող, բնակվում էª ք.Երևան, Նալբանդյան փողոց 9-րդ շենք, 6-րդ բնակարանում/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը
2013 թվականի օգոստոսի 24-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Արաբկիրի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 14142513 քրեական գործը:
2013 թվականի նոյեմբերի 6-ին Արգիշտի Գեորգիի Կիվիրյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով:
2013 թվականի նոյեմբերի 7-ին Արգիշտի Կիվիրյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել ստորագրությունª չհեռանալու մասին:
2013 թվականի դեկտեմբերի 3-ին Արգիշտի Կիվիրյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը վերացվել է:
2013 թվականի դեկտեմբերի 27-ին Արգիշտի Կիվիրյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքը վերացվել է, մեղադրանքը փոփոխվել, և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2014 թվականի հունվարի 20-ին թիվ 14142513 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:

Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Արգիշտի Գեորգիի Կիվիրյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա 2013թ. օգոստոսի 24-ին մասնակցելով Երևան քաղաքի Կոմիտաս-5 հասցեում կառուցվող բազմահարկի շինարարության դեմ կազմակերպված բողոքի ակցիային, ժամը 16-ի սահմաններում, բողոքի ակցիայի մյուս մասնակիցների հետ կազմելով շղթաª փակել է Կոմիտասի փողոցը, արգելափակել հասարակական և մասնավոր տրանսպորտի երթևեկությունը, դրանով իսկ խախտել հասարակական կարգն ու ոտնահարել բազմաթիվ քաղաքացիների իրավունքները£ Այնուհետև, Արգիշտի Կիվիրյանը չի ենթարկվել փողոցի երթևեկելի մասից դուրս գալու և բողոքի ակցիան փողոցի մայթերում շարունակելու վերաբերյալ տվյալ վայրում ծառայություն իրականացնող ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի ոստիկանների օրինական պահանջին, այլ հրմշտելու, քաշքշելու և հրելու եղանակով դիմադրել է վերջիններիս և այդ կերպ խոչընդոտել հասարակական կարգի ապահովմանն ուղղված նրանց օրինական գործողություններին, որի պատճառով էլ ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 3-րդ հատուկ գումարտակի 2-րդ վաշտի 2-րդ դասակի հրամանատար Վահան Վրթանեսյանի կողմից բերման է ենթարկվել ոստիկանության բաժին£ Ավտոմեքենայով ոստիկանության Արաբկիրի բաժին տանելու ճանապարհինª Արգիշտի Կիվիրյանը շարունակել է իր ապօրինի վարքագիծը. դիմադրել և առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն է գործադրել իրեն բերման ենթարկողª իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող Վահան Վրթանեսյանի նկատմամբª բռունցքով հարվածել է նրա թևին, ապաª կծել այն նախաբազկի շրջանում, պատճառելով առողջությունը չքայքայող մարմնական վնասվածքներ՚:

Ապացույցների հետազոտում
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Արգիշտի Կիվիրյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում, օգտվելով իր դատավարական իրավունքից, հրաժարվել է ցուցմունք տալուց և նշել, որ իր նկատմամբ քաղաքական հետապնդում է իրականացվում:

Ամբաստանյալ Արգիշտի Կիվիրյանին վերագրվող արարքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.

Տուժող Վահան Վրթանեսյանն ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքները և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ծառայում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդում, աշխատում է ՊՊԾ գնդի 3-րդ հատուկ գումարտակի 2-րդ վաշտի 1-ին դասակի հրամանատարի պաշտոնում£ 2013թ. օգոստոսի 24-ինª ժամը 08:30-ից ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կոմիտասի 5 հասցեում: Նշված հասցեի բնակիչները բողոքի ակցիա էին կազմակերպելª այդտեղ իրականացվող շինարարության դեմ: Մոտավորապես ժամը 11:00-ի սահմաններում բողոքի մասնակիցներն ավելացել են: Իսկ ժամը 14:00-ից 14:30-ի սահմաններում նրանք դուրս են եկել Կոմիտասի պողոտա և իրար ձեռք-ձեռքի բռնած ու նույնիսկ գետնին պառկած, փակել են երթևեկելի մասը և խոչըդոտել երթևեկությանը: Կոմիտասի պողոտայում տրանսպորտի խցանում էր առաջացել և երթեկությունն արգելափակվել էր:
Այդ պահին ոստիկանների առաջադրանքն էրª ակցիայի մասնակիցներին փողոցից դուրս բերել: Իրենք քաղաքացիներին խնդրել են բացել ճանապարհի երթևեկելի հատվածը, սակայն ոչ ոք իրենց հորդորներին կարևորություն չի տվել և շարունակել են ակցիան: Դրանից հետո իրենք ստիպված որոշել են ֆիզիկական ուժի կիրառմամբ փողոցն ազատել և մասնակիցներին, գրկելու միջոցով, փորձել են ճանապարհի երթևեկելի մասից դուրս բերել դեպի մայթեր: Տուժողը նշեց, որ քաղաքացիների նկատմամբ ֆիզիկական ուժ են կիրառել ու գրկած նրանց հանել ճանապարհի երթևեկելի մասից, քանի որ վերջիններս չեն ենթարկվել իրենց օրինական պահանջներին:
Այդ ընթացքում առավել ակտիվ վարքագիծ է դրսևորել Արգիշտի Կիվիրյանը, ով անընդհատ միջամտել և խանգարել է ոստիկանների գործողություններին, բղավել, կոչեր է արել չենթարկվել ոստիկանների պահանջներին£ Անձամբ Ա.Կիվիրյանին զգուշացրել է, որ խանգարում է երթևեկությանը և պահանջել, որ դուրս գա ճանապարհից: Սակայն ինչպես ակցիայի մասնակիցները, այնպես էլ Ա.Կիվիրյանը հայհոյել են, իրենց օրինական պահանջներին չեն ենթարկվել, ոստիկաններին վարկաբեկող խոսքեր են ասել: Ա.Կիվիրյանը սկզբում նստել է, այնուհետև պառկել գետնին, ու քաղաքացիներին հորդորել չազատել ճանապարհը:
Ոստիկանության աշխատակիցներն առավել ակտիվ ցուցարարներին, ովքեր չեն ենթարկվել ոստիկանների պահանջներին, նստեցրել են ավտոմեքենաներն ու բերման ենթարկել£ Նրանց թվում է եղել նաև Արգիշտի Կիվիրյանը, ում բերման ենթարկելու նախաձեռնողն ինքը չի եղել:
Ճանապարհի երթևեկելի հատվածն ազատելուց հետո ինքը տեսել է, որ իր գործընկերները մի քաղաքացու գրկածª ձեռքերից և ոտքերից բռնած, տարել են դեպի Գյուլբենկյան խաչմերուկª ճանապարհային ոստիկանության մեքենայի մոտ: Ինքը նույնպես միացել է այդ ոստիկաններին և իմացել, որ քաղաքացին Արգիշտի Կիվիրյանն է: Վերջինիս ցանկացել են նստեցնել ոստիկանության ՙՏոյոտա Կորոլլա՚ մակնիշի մեքենան, սակայն նա հրաժարվել է նստել և դիմադրել է, ուստի իրենք մի կերպ նստեցրել են մեքենանª կիսապառկած վիճակով, և տեղափոխել ոստիկանության Արաբկիրի բաժին: Տեղափոխելու ընթացքում Ա.Կիվիրյանը փորձել է դուրս գալ մեքենայից, ոտքերով հարվածել է վարորդի կողքի առջևի նստատեղին և դռանը, իրենց սպառնացել է ու ասել, որ չգիտեն, թե ում հետ գործ ունեն, իրենց համար վատ է լինելու: Այդ ժամանակ մեքենայի պատուհանը իջեցված էր, ինքը ձախ ձեռքով բռնել է պատուհանից և սեղմել Ա.Կիվիրյանի կրծքավանդակինª փորձելով հանդարտեցնել նրան, քանի որ անկանոն շարժումներ է արել: Ճանապարհին, անհասկանալի պատճառով, Ա.Կիվիրյանը գլխով հարվածել է մեքենայի ետևի ձախ դռան բռնակին և վնասել քիթը, որից հետո իրեն ասել է, որ բաժնում կասի, որ իրեն ոստիկանները ծեծել են մեքենայի մեջ և որ իրենք կդատվեն: Դրանից հետո ինքը երկու ձեռքով բռնել է նրան, որպեսզի այլևս ինքնավնասում չանի, սակայն Ա.Կիվիրյանը փորձել է հարվածել, հետո կծել է իր ձեռքը: Այդ ընթացքում վարորդի կողքի նստած ոստիկանըª Արմենը թեքվել էր դեպի հետ և նույպես փորձում էր հանգստացնել Կիվիրյանին, նա նույնպես նկատել է վերջինիս անկանոն շարժումները:
Տուժողը նշեց նաև, որ Արգիշտի Կիվիրյանին բերման ենթարկելու ընթացքում վերջինիս նկատմամբ բռնություն չի կիրառվել, նրան ոչ ոք ծեծի չի ենթարկել, իսկ նրա մարմնի վնասվածքներից դեմքի և կրծքավանդակի վնասվածքները կարող էին առաջանալ ավտոմեքենայում վերջինիսª դիմադրելու, դռանը հարվածելու, անկանոն շարժումների և իր կողմից ձեռքի արմունկով սեղմելու հետևանքով£ Բացի այդ, երբ Արգիշտի Կիվիրյանին մի քանի ոստիկան գրկած տարել են ՃՈ ավտոմեքենայի մոտ, վերջինս դիմադրել է, ձեռքերով, ոտքերով ու մարմնով անկանոն շարժումներ է կատարել, որպեսզի ձերբազատվի, որի պայմաններում ստիպված են եղել բռնել նրա մարմնի տարբեր մասերից, ինչը նույնպես չի բացառում Ա.Կիվիրյանի մարմնական վնասվածքների առաջացումը£

Վկա Սարգիս Սարգսյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ծառայում է ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանության 1-ին գումարտակի սպայական 5-րդ դասակի տեսուչ£ 2013թ. օգոստոսի 24-ին ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիայի տարածքում: Ճանապարհային ոստիկանության հերթապահ մասից ռադիոկապի միջոցով հրահանգ են ստացելª Կոմիտասի պողոտա գնալու համար: Հասնելով նշված վայրª տեսել են, որ մի խումբ քաղաքացիներ փակել են Կոմիտասի պողոտայի երթևեկելի հատվածը, որի հետևանքով մեծ խցանում է առաջացել£ Այնուհետև ուղևորվել են դեպի Կոմիտաս-Գյուլբենկյան փողոցների խաչմերուկ, որտեղ երթևեկությունը դեռ չէր կարգավորվել, և այդտեղ կանգնել£ Այդ պահին իրենց են մոտեցել ոստիկանության աշխատակիցներ և հայտնել, որ կարգազանց քաղաքացի կա և անհրաժեշտ է նրան տեղափոխել ոստիկանության Արաբկիրի բաժին: Քաղաքացուն դժվարությամբ նստեցրել են մեքենանª կիսապառկած վիճակով: Քաղաքացին, որն ինչպես հետագայում իմացել է, որ Արգիշտի Կիվիրյանն է, մյուսներին կոչ էր անումª չենթարկվել ոստիկանության աշխատակիցներին: Ոստիկանության աշխատակիցներից Վահան Վրթանեսյանը նստել էր Ա.Կիվիրյանի կողքին և ձեռքով բռնելով պատուհանիցª պահել էր Ա.Կիվիրյանին, քանի որ վերջինս իրեն ագրեսիվ էր պահում և անկանոն շարժումներ կատարելովª անընդհատ փորձում էր դուրս գալ մեքենայիցª ոտքերով հարվածում էր իր նստատեղի թիկնակին, ցանկանում էր բացել մեքենայի դուռը և դուրս գալ: Այդ ընթացքում նա գլխով հարվածել է դռանը, դեմքը վնասել ու արյունոտվել: Այդ պահին Վ.Վրթանեսյանը երկու ձեռքով բռնել է Ա.Կիվիրյանին, որպեսզի վերջինս այլևս ինքնավնասում չկատարի: Այդ ընթացքում Ա.Կիվիրյանը սպառնալիքներ և հայհոյանքներ է հնչեցրել Վ.Վրթանեսյանի և ոստիկանության աշխատակիցների հասցեին, դրանից հետո ինքը լսել է, որ Վ.Վրթանեսյանն ասել է ՙմի խփի՚, և երբ շրջվել էª տեսել է, որ Ա.Կիվիրյանը կծում է Վ.Վրթանեսյանի թևը: Այդ պահին հասել են ոստիկանության Արաբկիրի բաժին, և Արգիշտի Կիվիրյանն ու Վահան Վրթանեսյանն իջել են ավտոմեքենայից£

Վկա Արմեն Քոչինյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ծառայում է ՀՀ ոստիկանության Ճանապարհային ոստիկանության 1-ին սպայական գումարտակի 5-րդ դասակի ավագ տեսուչ£ 2013թ. օգոստոսի 24-ին ծառայություն է իրականացրել Մալաթիայի տարածքում, երբ ոստիկանության հերթապահ մասից ռադիոկապով հրահանգ են ստացել, որ մոտենան Կոմիտաս-Գյուլբենկյան խաչմերուկ: Ժամը 16:00-ի սահմաններում, երբ գնացել են այնտեղª վերադասը հրահանգավորել է, որպեսզի գնան Կոմիտաս-Վաղարշյան խաչմերուկª երթևեկությունը կարգավորելու համար: Տեսել են, որ Կոմիտասի պողոտայի վրա մարդիկ պառկել են ճանապարհի երթևեկելի մասում և փակել ճանապարհը: Դրանից հետո գնացել են դեպի Գյուլբենկյան խաչմերուկ ու կանգնել: Այդ ժամանակ ոստիկանության աշխատակիցները բացել են ավտոմեքենայի ետևի դուռը և ասել, որ կա օրինախախտ քաղաքացի և պետք է նրան տեղափոխել ոստիկանության Արաբկիրի բաժին: Քաղաքացուն, որը հետագայում իմացել է, որ Արգիշտի Կիվիրյանն է, կիսապառկած վիճակում նստեցրել են մեքենանª գլուխը դեպի վարորդի նստատեղի կողմը: Մինչև մեքենան նստեցնելը ոստիկանները բռնել էին Ա.Կիվիրյանի թևերից, քանի որ վերջինս դիմադրում էր և չէր ցանկանում նստել մեքենան: Նրա հետ նստել է նաև ոստիկանության աշխատակից Վահանը: Երբ Ա.Կիվիրյանին նստեցրել են մեքենան, նա իրեն ագրեսիվ է պահել, չի ենթարկվել և մեքենայից ժողովրդին կոչ էր անումª չենթարկվել ոստիկաններին:
Ինքը մեքենան վարել է դեպի ոստիկանության Արաբկիրի բաժին: Ճանապարհին Ա.Կիվիրյանը հայհոյանքներ է տվել ինչպես ուղեկցող ոստիկանին, այնպես էլª ոստիկանության համակարգին, սպառնացել է իրեն վնասել և մեղքը գցել ոստիկանների վրա: Մեքենայի մեջ Ա.Կիվիրյանը կիսապառկած վիճակում է եղել, անընդհատ դիմադրել է ու անկանոն շարժումներ արել: Վկան նշել է, որ հայելու մեջ տեսել է, որ Ա.Կիվիրյանի քթից արյուն է եկել, սակայն հարվածելու պահը չի տեսել, դրանից հետո ուղեկցող ոստիկանը երկու ձեռքով գրկել է Ա.Կիվիրյանին, որպեսզի նա այլևս ինքն իրեն չվնասի: Այդ ժամանակ ինքը լսել է ուղեկցող ոստիկանի ձայնը, որն ասել է ՙմի խփի, մի կծի՚, և հայելու մեջ նայելով տեսել է, որ ոստիկանը ցանկացել է թևն ազատել, քանի որ Կիվիրյանը կծում էր: Այդ ժամանակ հասել են ոստիկանության Արաբկիրի բաժին, որտեղ բակում բաժնի աշխատակիցները Կիվիրյանին հրավիրել են մեքենայից դուրս, իսկ իրենք հեռացել են: Արմեն Քոչինյանը միաժամանակ նշել է, որ բերման ենթարկելու ընթացքում Արգիշտի Կիվիրյանին ոչ ոք չի հարվածել, նրա հասցեին վիրավորական արտահայտություններ չի արել, վերջինս է ինքն իրեն դեմքով հարվածել դռանն ու հետո հարվածել և կծել ուղեկցող ոստիկանը թևը£

Վկա Վահրամ Մնացականյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2013թ. կոնկրետ օրը չի հիշում, Կոմիտասի պողոտայում տաքսի է վարել և հաճախորդ է տեղափոխել Գյուլբենկյան փողոց: Կոմիտասի պողոտայի կողմից աղմուկի ձայներ լսելով և մարդկանց բազմություն նկատելով, ականատես է եղել, թե ինչպես մարդիկ ակցիա էին կազմակերպել շենքի շինարարության դեմ: Ակցիայի մասնակիցները շղթա էին կազմել և փակել Կոմիտասի պողոտան: Ոստիկանները փորձել են ազատել ճանապարհը, սակայն ակցիայի մասնակիցները դիմադրել են ու հայհոյել: Ակցիայի մասնակիցներից առավել աչքի է ընկել Արգիշտի Կիվիրյանը, և ընթացքում ինքը նկատել է, որ ոստիկաններն Արգիշտի Կիվիրյանին գրկած նստեցրել են ոստիկանության մեքենան և տարել, քանի որ վերջինս միջամտել է ոստիկանների աշխատանքին, դիմադրել է և չի ցանկացել ենթարկվել:

Վկա Հմայակ Փաշյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, որ բնակվում է Երևան քաղաքի Սունդուկյանի անվան փողոցում: 2013թ. կոնկրետ օրը չի հիշում, շան հետ զբոսնել է Գյուլբենկյան փողոցով, երբ իրարանցում է նկատել Կոմիտասի պողոտայի սկզբնամասում ու հետաքրքրության համար քայլել այնտեղ£ Հասնելով Կոմիտաս-Գյուլբենկյան փողոցների խաչմերուկª վերև է բարձրացել և տեսել, որ մարդիկ փակել են Կոմիտասի պողոտան, նրանցից ոմանք գետնին պառկելով, մյուսներն իրար ձեռքերից բռնածª շղթա կազմելով£ Չիմանալով, թե ինչ է կատարվում, հավաքվածներից է հետաքրքրվել ու տեղեկացել, որ Կոմիտաս-5 հասցեում կատարվող շինարարության դեմ բողոքի ակցիա է£ Հետաքրքրությունից դրդված դիտել է, թե ինչպես են բողոքի ակցիայի մասնակիցներն ամբողջությամբ փակել փողոցն ու խցանում առաջացրել£ Ոստիկանների հորդորներինª երթևեկելի մասն ազատել և փողոցը բացել, ակցիայի մասնակիցները պատասխանել են անվայել բառերով և չեն ենթարկվել£ Այնուհետև ոստիկանները սկսել են շղթա կազմած քաղաքացիներին հրելով տեղափոխել դեպի մայթերը, իսկ վերջիններս չեն ենթարկվել, դիմադրել են նրանց, դիտավորյալ պառկել գետնին, ինչը զուգորդվել է անվայել արտահայտություններով և հայհոյանքներով£ Այդ ընթացքում նկատել է առավել աչքի ընկնող տղամարդու, հետաքրքրվել և իմացել է, որ նա Արգիշտի Կիվիրյանն է, ով շատ ագրեսիվ պահվածք է դրսևորել, ոստիկանների պահանջներին չի ենթարկվել և կոչեր է արել, որպեսզի մյուսներն էլ չենթարկվեն£ Երբ ոստիկանները ցանկացել են նրան տեղափոխել, նրանց հրել և մի քանի անգամ պառկել է փողոցի բանուկ հատվածում, որպեսզի չկարողանան տանել£ Դրանից հետո մի քանի ոստիկան Արգիշտի Կիվիրյանին շրջապատել և տարել են քիչ հեռու կայանած ճանապարհային ոստիկանության ավտոմեքենայի մոտ£ Քանի որ վերջինս շարունակել է դիմադրել, նրան ոստիկանության աշխատակիցները մեծ դժվարությամբ գրկել, տարել և մտցրել են ավտոմեքենայի սրահըª կիսապառկած դիրքով£ Այդ պահին ինքը գտնվել է ընդամենը 3-4 մետր հեռավորության վրա և պարզ տեսել է, որ ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին Արգիշտի Կիվիրյանին տեղավորելու ընթացքում ոստիկաններից ոչ ոք նրան չի հարվածել և չի անպատվել, իսկ նրա կողքին նստել է մի ոստիկան ու ավտոմեքենան շարժվել է£

Վկա Վիտուշ Նիկոլյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ աշխատում է Կասյան փողոցում գտնվող ՙՆեպտուն՚ խանութումª որպես վաճառող: 2013թ. օգոստոսի 24-ին գտնվելով աշխատավայրումª Կոմիտասի պողոտայի կողմից աղմուկի ձայներ լսելովª քայլելով բարձրացել է Կոմիտաս-Գյուլբենկյան փողոցների խաչմերուկի ուղղությամբ£ Այնտեղ տեսել է տրանսպորտի խցանում և հետաքրքրվելով պատճառի մասինª տեղեկացել, որ բնակիչները բողոքի ակցիա են անցկացնում ինչ-որ շենքի շինարարության դեմ£ Տեսել է, ինչպես են հավաքվածները շղթա կազմել, ոմանք պառկել գետնին, և թույլ չեն տվել, որ ավտոմեքենաներն անցնեն£ Ոստիկանները, որոնց մի մասը կարմիր բերետներով է եղել, փորձել են մարդկանց փողոցից հեռացնել, սակայն վերջիններս չեն ենթարկվել, որի պատճառով քաշքշուկ են առաջացել£ Բողոքի մասնակիցներից աչքի է ընկել Արգիշտի Կիվիրյանը նրանով, որ անընդհատ քաշքշուկների մեջ է մտել ոստիկանների հետ, հրել նրանց, իսկ երբ ոստիկանները մի քանի անգամ ցանկացել են նրան դեպի մայթ տեղաշարժելª չի ենթարկվել, դիտավորյալ պառկել է գետնին որպեսզի չկարողանան տանել: Շուրջ 15-20 րոպե դիտելու ընթացքում տեսել է, ինչպես ոստիկանները մի քանի հոգու նստեցրել են ավտոմեքենաներն ու տարել, սակայն Արգիշտի Կիվիրյանին տանելուց չի տեսել:

Վկա Հովհաննես Եսայանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ծառայել է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 3-րդ հատուկ գումարտակում: Դեպքի օրը գումարտակի մյուս ծառայողների հետ ծառայություն է իրականացրել Երևանի Կոմիտաս 5 հասցեում, որտեղ մի խումբ քաղաքացիներª մոտ 50-60 հոգի բողոքի ակցիա են անցկացրել նորակառույց շինարարության դեմ£ Ակցիայի մասնակիցները խոչընդոտել են երթևեկությանը, նստել են ճանապարհի երթևեկելի հատվածում և առաջացրել խցանումներ: Փողոցի երթևեկությունը արգելափակելիս բողոքի ակցիայի մասնակիցները կազմել են շղթա, ոմանք պառկել են գետնին, իսկ երբ նրանցից մի քանիսին գրկած գետնից բարձրացրել ու փորձել են տանել դեպի մայթերը, չեն ենթարկվել, դիմադրել և նույնիսկ բռնություն են գործադրել, իրենց հասցեին տվել անվայել արտահայտություններ£ Նրանց թվում է եղել նաև Արգիշտի Կիվիրյանը, ում որոշվել է բերման ենթարկել փողոցն ազատելու վերաբերյալ ոստիկանների պահանջը չկատարելու, անընդհատ կոնֆլիկտների մեջ մտնելու և ոստիկանների հասցեին անպատիվ բառեր ասելու համար, ընդ որում, երբ նրան առաջարկվել է կամավոր անցնել ու նստել ճանապարհային ոստիկանության ավտոմեքենանª չի ենթարկվել, չի ենթարկվել ոստիկանների օրինական պահանջներին, դիմադրություն է ցուցաբերել ու հայհոյանքներ է հնչեցրել: Ստիպված Վահան Վրթանեսյանի և մի քանի ոստիկանների հետ միասին նրան գրկել են և կիսապառկած դիրքով տեղավորել ՃՈ ավտոմեքենայում£
Արգիշտի Կիվիրյանին ավտոմեքենայի մոտ տեղափոխելու ընթացքում վերջինս անկանոն շարժումներ է կատարել, փորձել է ձերբազատվել իրենցից, և այդ ժամանակ նրա թևերին քերծվածքներ է նկատել, քանի որ մինչ այդª բողոքի ակցիայի ընթացքում ականատես է եղել, թե ինչպես է Արգիշտի Կիվիրյանը պարբերաբար ընկել գետնին, և անընդհատ քաշքշուկների մեջ մտել ոստիկանների հետ£ Այնուհետևª փողոցի երթևեկությունը բացվել է և հասարակական կարգը վերականգնվել£

Վկա Արման Դանիելյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ծառայում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 3-րդ հատուկ գումարտակում£ 2013թ. օգոստոսի 24-ի առավոտյան, գումարտակի մյուս ծառայողների հետ գտնվել է Երևանի Կոմիտասի 5 հասցեում, որտեղ մի խումբ քաղաքացիներ բողոքի ակցիա են անցկացրել նորակառույց շինարարության դեմ£ Բողոքի սկզբնական շրջանում քաղաքացիներն իրենց պահել են համեմատաբար հանգիստ, սակայն հետո ակցիայի մասնակիցները անկարգություններ են արել, չեն ենթարկվել ոստիկանների օրինական պահանջներին, կազմել են կենդանի շղթա և փակել Կոմիտասի պողոտայի երթևեկելի մասը, բայց ոստիկաններին հաջողվել է խնդրելու, ինչպես նաև քաղաքացիներին գրկելու միջոցով նրանց տեղափոխել դեպի մայթ և երթևեությունը վերականգնել£
Դրա հետևանքով ակտիվիստներից մի քանիսը, այդ թվում և Արգիշտի Կիվիրյանը, մնացել են տեղում և շարունակել կոչեր անելª ոստիկաններին չենթարկվելու և փողոցը փակ պահելու համար£ Ժամը 16:00-ի սահմաններում օգնության հասած լրացուցիչ ուժերի աջակցությամբ հաջողվել է բացել Կոմիտասի պողոտան և վերականգնել երթևեկությունը: Անձամբ ինքը չի մասնակցել, բայց տեսել է Արգիշտի Կիվիրյանին բերման ենթարկելը, մասնավորապեսª ինչպես են իր ծառայակիցներն Արգիշտի Կիվիրյանին գրկած տարել ոստիկանության ավտոմեքենայի մոտ, որտեղ վերջինս դարձյալ դիմադրել է, փորձել ձերբազատվել ոստիկաններից£

Վկա Արարատ Հարությունյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ծառայում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 2-րդ վաշտում: 2013թ. օգոստոսի 24-ին ծառայության մեջ է գտնվել Երևանի Նոր Նորքի և Ավանի վարչական տարածքում, երբ ժամը 15:30-ի սահմաններում Երևանի Կոմիտասի 5 հասցե մեկնելու հրահանգ է ստացել£ Ծառայողական ավտոմեքենայով ուղևորվել են նշված հասցեով, սակայն Կոմիտասի պողոտայում առաջացած խցանման պատճառով ավտոմեքենան թողել են և քայլելով իջել Կոմիտաս-Գյուլբենկյան փողոցների խաչմերուկի ուղղությամբ£ Այդտեղ տեսել են, ինչպես մի խումբ քաղաքացիներ գետնին պառկելով, միմյանց ձեռքերից բռնած շղթա են կազմել և ամբողջությամբ փակել Կոմիտասի պողոտայի երթևեկությունը£ Մասնավորապես Արգիշտի Կիվիրյանը կոչ է արել քաղաքացիներինª փակել ճանապարհը: Վերջիններս իրենց մոտեցած ոստիկանների հորդորներին և օրինական պահանջներին չեն ենթարկվել: Իրենք միացել են մյուս ոստիկանների ձեռնարկած գործողություններինª մի քանի հոգով գետնին գտնվող քաղաքացիներին գրկելª տեղափոխել են մայթեր, որի ընթացքում պարբերաբար քաշքշուկներ են առաջացել, քանի որ վերջիններս դիմադրել են, անպատիվ խոսքեր և հայհոյանքներ են հնչեցրել ոստիկանների հասցեին և ամեն կերպ փորձել մնալ փողոցի բանուկ մասում£ Ընդհանուր ուժերով հաջողվել է բողոքի ակցիայի գրեթե բոլոր մասնակիցներին տեղաշարժել դեպի մայթերը£ Դրանից հետո ցանկացել են Արգիշտի Կիվիրյանին հեռացնել փողոցի երթևեկելի մասից, սակայն վերջինս պառկել էր գետնին և ոստիկանության երկու-երեք աշխատակից չեն կարողացել նրան հանել այդտեղից: Իրենք մոտեցել են, նրան թևերից և ոտքերից բռնել են ու տարել դեպի ճանապարհային ոստիկանության ավտոմեքենան: Վերջինս դիմադրել է, չի ցանկացել նստել մեքենան և մի պահ, նույնիսկ, քաշքշուկ է առաջացել իրենց ու Ա.Կիվիրյանի միջև: Դժվարությամբ Ա.Կիվիրյանին նստեցրել են մեքենան:

Վկա Վարազդատ Ալեքսանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքերը և նշել, որ ծառայում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 2-րդ վաշտում: 2013թ. օգոստոսի 24-ին ծառայություն են իրականացրել Նոր Նորքի վարչական տարածքում: Ժամը 15:30-ի սահմաններում հրահանգ են ստացել մեկնել Կոմիտասի 5 հասցե£ Ծառայողական ավտոմեքենայով ուղևորվել են նշված վայրը, սակայն առաջացած խցանման պատճառով ավտոմեքենան թողել են և քայլելով գնացել Կոմիտաս-Գյուլբենկյան փողոցների խաչմերուկի ուղղությամբ£ Այդտեղ տեսել են, ինչպես մի խումբ քաղաքացիներ գետնին պառկելով, միմյանց ձեռքերից բռնած շղթա են կազմել և փակել Կոմիտասի պողոտայի երթևեկությունը£ Իրենք խնդրել են քաղաքացիներին դուրս գալ ճանապարհի երթևեկելի մասից, սակայն վերջիններս ոստիկանների օրինական պահանջներին չեն ենթարկվել, ուստի ստիպված, իրենք մի քանի հոգով, գետնին գտնվող քաղաքացիներին գրկել և տեղափոխել են մայթեր, նրանք դիմադրել են և ամեն կերպ փորձել մնալ փողոցի բանուկ մասում£ Կոնկրետ Արգիշտի Կիվիրյանը կոչ էր անում փակել ճանապարհը և չէր ենթարկվում ոստիկանների օրինական պահանջներին: Այդ պատճառով իրենք վերջինիս գրկած տարել և նստեցրել են ճանապարհային ոստիկանության մեքենանª կիսապառկած վիճակով:

Վկա Լիլիթ Թադևոսյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ աշխատում է ՙNewsline.am՚ կայքումª որպես լրագրող: 2013թ. օգոստոսի 24-ին լուսաբանել է Կոմիտասի 5 հասցեի շրջակայքում տեղի ունեցող իրադարձությունները, որի ընթացքում մարդիկ իրենց բողոքն են արտահայտել Կոմիտաս պողոտայի 5 հասցեում գտնվող շինարարության դեմ: Ինքն այնտեղ է գտնվել այն պահին, երբ քաղաքացիները մայթերին էին, իսկ ոստիկանները պատ են կազմել նրանց առաջ: Տեսանկարահանել է, թե ինչպես են ոստիկաննեը բերման ենթարկել Արգիշտի Կիվիրյանին: Մի քանի ոստիկան նրան գրկած բերել և նստեցրել են ոստիկանության մեքենան: Ա.Կիվիրյանը սկզբում պառկած էր մեքենայի մեջ, որից հետո ինքը նկատել է, թե ինչպես է ոստիկանը հրել կամ ձեռքը տարել դեպի Ա.Կիվիրյանը և ենթադրել է, որ հարվածել է նրա դեմքին, և հեռախոսով նկարահանել է այդ պահըª ավտոմեքենայի առջևի դռան կողմից: Բերման ենթարկող ոստիկանը բղավել է և իր ծառայակիցներին հորդորել արագ ավտոմեքենայով հեռանալ այդտեղից, իսկ Արգիշտի Կիվիրյանը որևէ գործողություն չի կատարել, չի հայհոյել:

Որպես ապացույց ճանաչված, լրագրող Լ.Թադևոսյանի կողմից ներկայացված և դատաքննությամբ հետազոտված տեսաձայնագրությունից երևում է ճանապարհային ոստիկանության ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին տուժող Վահան Վրթանեսյանի աջ ձեռքի շարժումը Ա.Կիվիրյանի ուղղությամբ, որը միանշանակորեն չի ընկալվում որպես հարված, քանի որ տեսաձայնագրությունն ընդհատվում է հենց ձեռքի շարժման ընթացքում:

Դեպքի վայրի զննում կատարելու մասին 24.08.2013թ. արձանագրության և կցված լուսանկարների համաձայնª զննման ենթարկված ՃՈ թիվ 1251 կողային համարովª 719 ՈՍ 01 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի հետևի ձախակողմյան նստատեղի և հետևի ձախ դռան վրա հայտնաբերվել են արնանման հետքեր, որոնցից բամբակե խծուծներով վերցվել են նմուշներ£
Գ.թ. 6-8

Դատակենսաբանական փորձաքննության թիվ 308 եզրակացության համաձայնª ՃՈ ավտոմեքենայի հետևի նստատեղի և հետևի ձախ դռան վրայից բամբակե խծուծներով վերցված հետքերում հաստատվել է արյան առկայությունը, իսկ նստատեղի վրայից վերցված արյան հետքերն իրենց խմբային պատկանելիությամբ կարող էին առաջանալ Արգիշտի Կիվիրյանից£
Գ.թ. 171-173

Ավտոմեքենայի լրացուցիչ զննում կատարելու մասին 07.10.2013թ. արձանագրության և կցված լուսանկարների համաձայնª ՃՈ ՙՏոյոտա-Կորոլա՚ մակնիշի թիվ 1251 կողային համարովª 719 ՈՍ 01 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի հետևի ձախ դուռը ներսային կողմում ունի 5 սմ դեպի ներս արտացցված կորաձև բռնակ, իսկ դրանից ներքևª 6 սմ դեպի ներս արտացցված ևս մի բռնակ£
Գ.թ. 176-180

Քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 03.10.2013թ. արձանագրության և փորձարարության ընթացքում կատարված տեսաձայնագրության համաձայնª գործով տուժող Վահան Վրթանեսյանը, Արգիշտի Կիվիրյանին բերման ենթարկելու ՃՈ նույն ավտոմեքենայում և ստատիստի օգնությամբ, ցուցադրել է 2013թ. օգոստոսի 24-ին այդ ավտոմեքենայում տեղի ունեցած դեպքը ու դրանց հերթականությունը, մասնավորապեսª ավտոմեքենայի սրահում Արգիշտի Կիվիրյանի դիրքը, նրան պահելու ձևը, վերջինիս կողմից դեմքով դռանը հարվածելու մեխանիզմը, այնուհետևª իր թևին հարվածելու և կծելու մեխանիզմն ու այլ հանգամանքներ£
Գ.թ. 169-170

Դատաբժշկական հանձնաժողովային փորձաքննության թիվ 189/հձ եզրակացության համաձայնª Արգիշտի Կիվիրյանի մոտ առկա գլխի ձախից ճակատային և քթի շրջանների սպիները, ձախից վերին կոպի շրջանի արյունազեղումը հնարավոր է առաջանային ավտոմեքենայի հետևի ձախ դռան բռնակի հատվածին համահարվածելու հետևանքով, իսկ աջ բազուկի շրջանի քերծվածքները, աջից ուսագոտու առաջային, բազուկների և ձախ նախաբազկի շրջանների արյունազեղումները հնարավոր է առաջանային քաշքշուկների մեջ մտնելու, ոստիկաններին դիմադրելու, բերման ենթարկելու ժամանակ նրա նկատմամբ ֆիզիկական ուժ գործադրելու հետևանքով£ Արգիշտի Կիվիրյանի մոտ առկա կրծքավանդակի աջ կեսի առաջային մակերեսի շրջանի արյունազեղումը հնարավոր է առաջանար ոստիկանի կողմից նրան պահելու ընթացքում ձախ ձեռքի արմունկով տվյալ շրջանին սեղմելու հետևանքով£
Գ.թ.194-197

Դատաբժշկական հանձնաժողովային փորձաքննության թիվ 13-2847 եզրակացության համաձայնª Վահան Վրթանեսյանի մարմնական վնասվածքներըª աջ նախաբազկի միջին երրորդի առաջա-դրսային մակերեսի անկանոն օվալաձև արյունազեղման և փոքր չափսերի անկանոն ուղղանկյունաձև երկու քերծվածքների տեղամասերի ձևով, հնարավոր է պատճառված լինեն մարդու ատամների ներգործության (կծելու) հետևանքով£
Գ.թ. 165-167

Արգիշտի Կիվիրյանի ցուցմունքում վկայակոչածª համացանցում տեղադրված տեսանյութի զննման մասին 20.09.2013թ. արձանագրության մեջ քննիչը դեպքի իրադրությունը և հանգամանքներն արձանագրել է հետևյալ կերպ. ՙնշված տեսանյութում պատկերված են մի խումբ քաղաքացիների կողմից անցկացվող բողոքի ակցիայից հատվածներ, մասնավորապեսª երևում են քաղաքացիներ, ոստիկաններ, որոնք բղավում, միմյանց քաշքշում և հրում են£ Տեսանյութի առանձին հատվածներում երևում է, թե ինչպես են ոստիկանության ծառայողները փորձում փողոցի երթևեկելի մասում գետնին պառկած քաղաքացիներին գրկելու միջոցով տեղափոխել դեպի մայթեր£ Առանձին կադրերում նկատվում է Արգիշտի Կիվիրյանը, ով միջամտում է ոստիկանների գործողություններին, լեզվակռվի բռնվում նրանց հետ, չի ենթարկվում ճանապարհը ազատելու վերաբերյալ ոստիկանների պահանջին£ Երևում է, թե ինչպես ոստիկանության մի քանի ծառայող, բռնելով Ա.Կիվիրյանի ձեռքերից և մարմնի տարբեր մասերից, փորձում են նրան այլ վայր տեղափոխել, սակայն վերջինս դիմադրում է նրանց և մարմինը թափ տալուց հետո հայտնվում գետնին, ապաª որոշ ժամանակ մնում է գետնին նստած£ Հաջորդ կադրերում պատկերված է հասարակական տրանսպորտի և ավտոմեքենաների խցանումը, որի առջևում կանգնած և ճանապարհը փակած մեծ քանակությամբ քաղաքացիներ վանկարկում են և թույլ չեն տալիս, որպեսզի երթևեկությունը վերականգնվի£ Նրանց շարքերի արանքներում նկատվում են տարբեր համազգեստներով ոստիկանության աշխատակիցներ, որոնք քաղաքացիներին հորդորում են ճանապարհը բացել£ Այնուհետև, երևում է կարմիր բերետով վրդովված Վ.Վրթանեսյանը, ով դիմելով բողոքի ակցիայի մասնակիցներից մեկինª բորբոքված պահանջում է ՙիր մորը չկպնել՚, այդ անձին անվանելով տականք£ Մյուս ոստիկանների կողմից Վահան Վրթանեսյանը կողքի է տարվում և դրանով միջադեպն ավարտվում է£ Հաջորդ հատվածում երևում է, թե ինչպես են մի քանի ոստիկաններ Արգիշտի Կիվիրյանի ուսերից և թիկունքից քաշելով նրան տեղաշարժում դեպի փողոցի մայթ, որի ընթացքում վերջինս դիմադրություն է ցույց տալիս և չի ենթարկվում£ Մյուս հատվածում պատկերված է ոստիկանության 719 ՈՍ 01 պետհամարանիշներով ՃՈ ավտոմեքենան, որի աջ և ձախ հետևի բաց դռների մոտ ոստիկաններ են կանգնած, իսկ ավտոմեքենայի հետևի նստատեղինª գլխով դեպի ձախ դուռը, կիսապառկած դիրքով գտնվում է Արգիշտի Կիվիրյանըª կզակը ձախ ձեռքին հենած վիճակում£ Նույն պահին կադրի հետևում լսվում է ինչ-որ տղամարդու ձայն. ՙՄի խփի, նկարահանումա՚, թեև ակնհայտ է, որ թե° այդ պահին, թե° դրանից առաջ ոչ ոք ոչ մեկի չի հարվածում, որից հետո մեքենայի դուռը փակվում է՚£
Գ.թ. 152-153

29.01.2015թ. փորձարարություն կատարելու մասին արձանագրության համաձայնª ավտոմեքենայի սրահի հետին տեսանելիության հայելին տարբեր դիրքերով շարժելու, ինչպես նաև նստատեղի և իր դիրքը փոփոխելու դիրքում ՃՈ աշխատակից Վ.Էվինյանը հայտարարել է, որ մի դեպքում երևացել է բազկի շրջանի բաց մասըª սկսած դաստակիցª մոտ 10-12 սմ /արմնկահոդը չի երևացել/, երևացել է Ա.Կիվիրյանի միայն գլխի ճակատային հատվածը: Երբ Ա.Կիվիրյանին առաջարկվել է դեմքը մոտեցնել ենթադրյալ տուժողի բազկին, նշված դիրքում Վ.Էվինյանը հայտարարել է, որ Ա.Կիվիրյանի բերանի հատվածը չի երևում:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը, գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Արգիշտի Կիվիրյանի մեղավորությունը` իշխանության ներկայացուցչի նկատմամբ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելու մեջª կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվաի 1-ին մասով, ապացուցված է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª
ՙԻշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելը կամ բռնություն գործադրելու սպառնալիքըª կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետª պատժվում է տուգանքովª նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրապատիկից հինգհարյուրապատիկի չափով կամ կալանքովª առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբª առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով՚:
Դատարանն արձանագրում է, որ դեպքի օրը ոստիկանության աշխատակիցների գործողությունները եղել են օրինական և չեն խախտվել անձանց իրավունքները:
Քրեական գործի փաստական տվյալներով հաստատվել է, որ ոստիկանության աշխատակիցների գործողությունները հետապնդել են հասարակական կարգը և հասարակության անվտանգությունն ապահովելու նպատակ, իսկ նրանց միջամտությունը բողոքի ակցիային եղել է ոչ թե հավաքի ընթացքին, այլ միայն ցույցի մասնակիցների կողմից Կոմիտասի պողոտայի երթևեկելի մասը փակելուց հետո:
ՀՀ Սահմանադրության 29-րդ հոդվածի համաձայնª ՙյուրաքանչյուր ոք ունի խաղաղ, առանց զենքի հավաքներ անցկացնելու իրավունք:
Զինված ուժերում, ոստիկանությունում, ազգային անվտանգության, դատախազության մարմիններում ծառայողների, ինչպես նաև դատավորների և սահմանադրական դատարանի անդամների կողմից այդ իրավունքների իրականացման սահմանափակումներ կարող են նախատեսվել միայն օրենքով՚:
Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին կոնվենցիայի 11-րդ հոդվածի համաձայնª
ՙ1. Յուրաքանչյուր ոք ունի խաղաղ հավաքների ազատության և այլոց հետ միավորվելու ազատության իրավունք` ներառյալ իր շահերի պաշտպանության համար արհմիություններ ստեղծելու և դրանց անդամակցելու իրավունքը։
2. Այս իրավունքների իրականացումը ենթակա չէ որևէ սահմանափակման, բացի նրանցից, որոնք նախատեսված են օրենքով և անհրաժեշտ են ժողովրդավարական հասարակությունումª ի շահ պետական անվտանգության կամ հասարակության անվտանգության, անկարգությունները կամ հանցագործությունները կանխելու, առողջությունը կամ բարոյականությունը կամ այլ անձանց իրավունքներն ու ազատությունները պաշտպանելու նպատակով: Սույն հոդվածը չի խոչընդոտում օրինական սահմանափակումներ նախատեսել զինված ուժերի, ոստիկանության և պետական վարչակազմի մեջ մտնող անձանց կողմից այդ իրավունքների իրականացման նկատմամբ՚:
Հավաքների ազատության մասին ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
ՙՈստիկանությունը կարող է դադարեցնել հավաքը միայն այն դեպքում, եթե այլ կերպ հնարավոր չէ կանխել այլ անձանց սահմանադրական իրավունքների կամ հանրության շահերի անհամաչափ սահմանափակումը՚:
Ոստիկանության մասին օրենքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙՈստիկանությունը պարտավոր է ապահովել հասարակական կարգի պահպանությունը փողոցներում, հրապարակներում,զբոսայգիներում, երկաթուղային կայարաններում, օդանավակայաններում, ընտրականտեղամասերում, այլ հասարակական վայրերում, դատական նիստերի ընթացքում (դատարանների միջնորդությամբ)՚:
Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ ոստիկանության աշխատակիցների, այդ թվում նաևª տուժող Վ.Վրթանեսյանի գործողությունները եղել են իրավաչափ, և թելադրված են եղել հասարակական կարգի պահպանման անհրաժեշտությամբ:
Ինչ վերաբերում է Արգիշտի Կիվիրյանին բերման ենթարկելու ընթացքում նրա նկատմամբ ոստիկանության աշխատակիցների կողմից ֆիզիկական հարկադրանք կիրառելու հանգամանքին, ապա դատարանն արձանագրում է, որ դրա վերաբերյալ նախաքննության մարմինը 06.11.2013թ. կայացրել է քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշում և գտել է, որ. ՙքննությամբ ձեռք բերված ապացույցներիով ՀՀ ոստիկանության ծառայողների, այդ թվում Վահան Վրթանեսյանի, ինչպես նաև ՀՀ ոստիկանության ՙՃանապարհային ոստիկանություն՚ ծառայության 1-ին գումարտակի 5-րդ դասակի տեսուչներ Սարգիս Սարգսյանի և Արմեն Քոչինյանի, կողմից պետական ծառայության դեմ ուղղված որևէ հանցավոր արարք, մասնավորապեսª բռնության գործադրմամբ զուգորդված պաշտոնեական լիազորությունների անցում կատարելու հանգամանքը չի հաստատվել, այլ հիմնավորվել է, որ ոստիկանության ծառայողների գործողություններն եղել են իրավաչափ և ոստիկանությանը օրենքով վերապահված լիազորությունների շրջանակում՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպª ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմաններըª ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսվածª պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում մեղսագրվող արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Ամբաստանյալ Արգիշտի Կիվիրյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ամուսնացած է, խնամքին ունի մանկահասակ երեխաներ, բնութագրվում է դրական:
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել:
Դատարանը վերուծելով և գնահատելով գործի վերոհիշյալ փաստական հանգամանքները, հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արգիշտի Կիվիրյանին վերագրվող արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրա անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև` պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանգում է հետևության, որ Արգիշտի Կիվիրյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելու միջոցով սույն գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին: Տվյալ դեպքում` դրանով կապահովվեն նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:

Համաներումն իրենից ներկայացնում է ինքնուրույն գործող իրավական ինստիտուտ, որի կիրառելիության հիմքում դրված են մի կողմից` ՀՀ քրեական և քրեական դատավարության օրենսգրքերի համապատասխան հոդվածները, իսկ մյուս կողմից` օրենսդիր իշխանության բարձրագույն մարմնի կողմից ընդունվող մարդասիրական բնույթ ունեցող պետաիրավական նորմատիվ ակտը, որով հանցանք կատարած անձինք կարող են ազատվել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից, կամ կարող է մեղմացվել պատիժը կամ վերացվել դատվածությունը:
Այսպես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 82-րդ հոդվածը սահմանում է. ՙՀանցանք կատարած անձն օրենսդիր մարմնի կողմից ընդունվող համաներման ակտով կարող է ազատվել քրեական պատասխանատվությունից, իսկ դատապարտյալը կարող է լրիվ կամ մասնակիորեն ազատվել ինչպես հիմնական, այնպես էլ լրացուցիչ պատժից, կամ պատժի չկրած մասը կարող է փոխարինվել ավելի մեղմ պատժատեսակով, կամ կարող է վերացվել դատվածությունը՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածը համաներման ակտի ընդունումը դիտում է որպես քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք: Նշված հոդվածի 1-ին մասի 13-րդ կետի համաձայն` քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե ընդունվել է համաներման ակտ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայնª
ՙՍույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով՚:
Դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Արգիշտի Կիվիրյանի նկատմամբ կիրառելի է ՀՀ Ազգային Ժողովի ՙՀայաստանի հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարելիցի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին՚ 03.10.2013թ. որոշման 2-րդ կետի 4-րդ ենթակետը, որը սահմանում է. ՙՊատժից ազատել այն անձանց, բացառությամբ սույն որոշման 8-րդ կետի 4-6-րդ ենթակետերով և 9-րդ կետով նախատեսված դեպքերի, որոնց նկատմամբ առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով ազատազրկում է նշանակվելª /.../ սույն որոշումն ուժի մեջ մտնելու օրվա դրությամբ /.../ մինչև երեք տարեկան երեխա ունեցող անձանց /.../՚:
07.07.2011թ. ծննդյան վերաբերյալ թիվ 145 ակտի գրանցման համաձայնª Արնի Արգիշտիի Կիվիրյանը ծնվել է 2011թ. մայիսի 11-ին, այսինքնª վերոհիշյալ համաներման որոշումն ուժի մեջ մտնելու օրվա դրությամբ Արգիշտի Կիվիրյանն ունեցել է մինչև երեք տարեկան երեխա:
Արգիշտի Կիվիրյանի նկատմամբ ՀՀ Ազգային Ժողովի ՙՀայաստանի հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարելիցի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին՚ 2013 թվականի հոկտեմբերի 3-ի որոշման 8-րդ կետի 4-6-րդ ենթակետերով և 9-րդ կետով նշված սահմանափակումները բացակայում են:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 365-366-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`

ՎՃՌԵՑ

Արգիշտի Գեորգիի Կիվիրյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանքª նվազագույն աշխատավարձի չորսհարյուրապատիկիª 400.000 /չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Կիրառել ՀՀ Ազգային Ժողովի ՙՀայաստանի հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարելիցի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին՚ 2013 թվականի հոկտեմբերի 3-ի որոշման 2-րդ կետի 4-րդ ենթակետը և Արգիշտի Կիվիրյանին ազատել պատժից:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ