Գործ ԵԱՔԴ/0051/01/13
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն

14 օգոստոսի 2013թ. ք.Երևան

Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարանը
/այսուհետª Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Մ.ՌԵՀԱՆՅԱՆ
Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԵԼՔՈՆՅԱՆԻ

Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով (երկու դրվագ) Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2013 թվականի հունիսի 17-ի դատավճռի դեմ բերված ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքը

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.

2013 թվականի հունվարի 15-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Քանաքեռ-Զեյթուն քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266 հոդվածի 1-ին մասով և 268 հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 09101313 քրեական գործը:
2013 թվականի հունվարի 15-ին կասկածյալ Արթուր Վալյուշայի Գևորգյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
2013 թվականի հունվարի 15-ին Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանը ձերբակալվել է:
2013 թվականի հունվարի 18-ին նախաքննության մարմնի որոշմամբ Արթուր Վալյուշայի Գևորգյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268 հոդվածի 1-ին մասով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
2013 թվականի հունվարի 18-ին նախաքննության մարմնի որոշմամբ Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266 հոդվածի 1-ին մասով: Դատարանի որոշմամբ նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը:
2013 թվականի մարտի 27-ին Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանին առաջադրված մեղադրանքը լրացվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել 2012 թվականի նոյեմբեր-դեկտեմբեր ամսին Արթուր Գևորգյանին ՙմարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց ապօրինի իրացնելու դրվագով ևս:
2013 թվականի ապրիլի 2-ին թիվ 09101313 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը 2013 թվականի հունիսի 17-ի դատավճռով ամբաստանյալ Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266 հոդվածի 1-ին մասով (երկու դրվագ) նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266 հոդվածի 1-ին մասով (2012 թվականի նոյեմբեր-դեկտեմբեր ամիսներին, Արթուր Գևորգյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով) Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանին դատապարտել է ազատազրկման 3 (երեք) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266 հոդվածի 1-ին մասով 2013 թվականի հունվարի 15-ին, Արթուր Գևորգյանին թմրամիջոց իրացնելու դրվագով) Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանին դատապարտել է ազատազրկման 3 ( երեք ) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66 հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն, հանցանքների համակցությամբ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակել ազատազրկում 3 (երեք ) տարի 6 (վեց ) ամիս ժամկետով:
Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանի նկատմամբ նշանակված պատժի սկիզբը հաշվվել է 2013 թվականի հունվարի 15-ից: Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Վճռվել է նաև` դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց հանդիսացող և քրեական գործին կցված 1.65 գրամ հաստատուն քաշով չորացված ՙմարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոցը ոչնչացնել:
Այլ ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված 08.02.2013թ. ՙԱրմենՏել՚ ՓԲԸ-ից ստացված հեռախոսային խոսակցությունների վերծանումները պահել քրեական գործի հետ միասին:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2013 թվականի հունիսի 17-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալ Ռ.Ղազարյանը, որը Վերաքննիչ քրեական դատարանի 24.07.2013թ. որոշմամբ ընդունվել է վարույթ:
Դատավարության մյուս մասնակիցների կողմից այլ վերաքննիչ բողոքներ և գրավոր պատասխաններ չեն ներկայացվել:
Քրեական գործը ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանում ստացվել է 19.07.2013թվականին:


2.Գործի փաստական հանգամանքները.

Նախնական քննության մարմինը Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266 հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել այն արարքների կատարման համար, որ նա 2012 թվականի նոյեմբեր-դեկտեմբեր ամսին, քննությամբ չպարզված օրը, ցերեկը, Երևան քաղաքի Լեփսիուսի 6 փողոցի 3 շենքի մոտ Արթուր Գևորգյանին հյուրասիրման եղանակով ապօրինի իրացրել է ՙՄարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, որը վերջինս ծխելու եղանակով օգտագործել է:
Բացի այդ Ռուբեն Ղազարյանը 2012 թվականի հոկտեմբեր ամսին Քանաքեռի գերեզմանատան մոտ աճած կանեփի թփերը հավաքելով, չորացնելու և մանրացնելու եղանակով պատրաստել է ՙմարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, պահել և 2013 թվականի հունվարի 15-ին, ժամը 0920-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Լեփսիուսի 6 փողոցի 3 շենքի մոտ Արթուր Գևորգյանին ապօրինի իրացրել է զգալի չափի` 1.65 գրամ հաստատուն քաշով չորացված ՙմարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, որը նույն օրը ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնում կատարված անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է նրա մոտից:



3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.

Ամբաստանյալը իր վերաքննիչ բողոքում նշել է, որ սույն քրեական գործով իրեն մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քր. օր.-ի 266-րդ հոդվածի առաջին մասով (2 դրվագ), այսինքն իբրև 2013թ. հունվարի 15-ին Արթուր Գևորգյանին իրացրել է 1,65 գրամ հաստատուն քաշով ՙմարիխուանա՚ տեսակի թմրամիջոց, որը ինքը նախաքննության ընթացքում ընդունել է, իսկ մյուս դրվագը, ինչպես մեղադրական եզրակացությամբ ու դատավճռով երևում է, իբր 2012 թվականի նոյեմբեր կամ դեկտեմբեր ամսին նույն անձին իրացրել է նույն թմրամիջոցից։
Դրա համար հիմք է ընդունվել սոսկ միայն Արթուր Գևորգյանի ցուցմունքը, որը միանշանակ կատարվել ու կազմակերպվել է ՆԳ բաժնի աշխատակիցների, այդ թվում և քննիչի կողմից, նախաքննության ընթացքում։
Ամբաստանյալը նշել է, որ երբ իրեն 18.01.2013թ. մեղադրանք առաջադրվեց մեկ դրվագով, խոսք անգամ չեղավ 2012թ. նոյեմբեր–դեկտեմբեր ամիսների դրվագի մասին։ Հետագայում միայն 2013թ. մարտի 27-ին առաջադրված մեղադրանքը լրացվեց 2012 թ. նոյեմբեր– դեկտեմբեր ամիսներին իրենց կողմից շինծու մեղադրանքը լրացվեց ևս մեկ դրվագով։ Այսինքն նախաքննությունից երկու ամսից ավել պահանջվեց, որպեսզի նախաքննության մարմիները շինծու ցուցմունք կորզեն, կամ իրենց գործակալ Արթուր Գևորգյանի հետ համատեղ ևս մեկ դրվագով ավելացնեն իր մեղքը։
Հետագայում միայն հասկացա, որ իրենց ցուցանիշների բարձրացման նպատակով ստեղծեցին վերոհիշյալ կեղծ դրվագը։
Բացի այդ, եթե ինքը իրոք իրացնող էր, ինչում է կայացել իր շահագրգռվածությունը, երբ ինքը Ա.Գևորգյանից ոչ մի դրամական շահ չի ստացել, այլ այդ մեկ էպիզոդով իր կողմից եղել է հյուրասիրություն։
Ինքը հիմա էլ անկեղծորեն զղջում է 15.01.2013թ. էպիզոդով, ընդունել և ընդունում է իր մեղքը, սակայն չի ընդունում կեղծ դրվագն ու մեղադրանքը:
Ամբաստանյալը նշել է, որ նախկինում դատապարված չի եղել և առաջին անգամ է նման հանցաք կատարել, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրվել, բնութագրվում է դրական, եղել է ընտանիքին նվիրված և օրինավոր հայր, ունի մշտական բնակության վայր, ամուսնացած է և խնամքին են գտնվում կինն ու երկու անչափահաս երեխաները։
Ամբաստանյալը նշել է, որ դատավճիռը կայացվել է առանց վերը նշված հանգամանքները հաշվի առնելու, քր. գործի դատաքննության անցկացման օրինականությունը, օբեկտիվությունն ու լրիվությունը ապահովելու, որն էլ հանգեցրել է օրենքով նախատեսված պատիժը ավելի խիստ նշանակելուն։
Ամբաստանյալը մատնանշելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը` նշել է, որ մակերեսային դատաքննություն է կատարվել և կոպիտ կերպով խախտվել է իր իրավունքները։
Ամբաստանյալը գտնում է, որ սույն վերաքննիչ բողոքը ենթակա է ընդունման վարույթ, քանի, որ ստորադաս դատարանը կատարել է խիստ մակերեսային դատաքննություն, որն էլ էականորեն ազդել է գործի օբեկտիվ ելքի վրա ու կայացվել է օրենքով նախատեսված պատժից ավելի խիստ պատիժ։
Ելնելով վերգրյալներից ամբաստանյալը խնդրել է սույն վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ, իր նկատմամբ նշանակված պատժին վերաբերվող մասով բեկանել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն ընդհանուր իրավասության դատարանի 17.06.2013թ. -ին քր. գործով կայացված դատավճիռը, կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ և իր նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օրի 64 և 70 հոդվածների կարգով պայմանակորեն չկիրառել, սահմանելով փորձաշրջան։



4.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.

Վերաքննիչ բողոքում նշված հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, լսելով ամբաստանյալի կողմից իր վերաքննիչ բողոքի հիմնավորումները, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Քրեական պատասխանատվության հիմքը ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսդրության հիմնարար սկզբունք հանդիսացող ՀՀ քր. օր.-ի 3-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:
Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 18-րդ հոդ.-ի 3-րդ մասի համաձայն` հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
Ապացույցների ազատ գնահատման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 25-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 124-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` ապացուցումը գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 126-րդ հոդ.-ի համաձայն` գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 127-րդ հոդ.-ի համաձայն` յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 107-րդ հոդ.-ի համաձայն` միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1/ դեպքը և հանգամանքները/կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն/.
2/ կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3/ հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4/ անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5/ քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6/ այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով:
Ապացուցման ենթակա հանգամանքների և քրեադատավարական ապացուցման տարրեր հանդիսացող ապացույցների ստուգման և գնահատման` ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության վերը նշված հիմնարար իրավադրույթների համատեքստում քննության առնելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների համակցությունը, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի պատճառաբանություններն անհիմն են, նպատակ է հետապնդում ազատվել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից, Ռուբեն Ղազարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266 հոդվածի 1-ին մասով (երկու դրվագ) հանցանքներ կատարելը և նրա մեղքը հաստատված են, իսկ պատճառաբանությունները հերքված են քրեական գործով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ձեռք բերված և ընդհանուր իրավասության դատարանում հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Ռուբեն Ղազարյանն իրեն մեղավոր ճանաչեց լիովին և հրաժարվեց ցուցմունք տալ, պնդեց նախաքննության ժամանակ տված իր ցուցմունքը:
Նախաքննության ընթացքում Ռուբեն Ղազարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ երբեմն օգտագործում է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որը ձեռք է բերում Արարատի և Արմավիրի մարզերում` ճամփեզրին աճած կանեփի թփերը հավաքելու, չորացնելու և մարնրացնելու եղանակով: Ճանաչում է Արթուր Գևորգյանին, որպես հարևան, նրա հետ գտնվում է բարիդրացիական փոխհարաբերությունների մեջ: 2012 թվականի նոյեմբեր-դեկտեմբեր ամիսներին պատահմամբ հանդիպել է Արթուր Գևորգյանին, ով իրենից մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց է խնդրել: Մինչ այդ ինքը Զեյթունի գերեզմանատնից հավաքելով կանեփի թփերը, դրանք չորացնելու և մանրացնելու եղանակով պատրաստել և իր մոտ պահել է մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որից երբեմն օգտագործել է: Իր մոտ ունենալով ծխախոտի գլանակի մեջ լցված թմրամիջոց, ինքն այն հյուրասիրել է Արթուր Գևորգյանին, ով իր ներկայությամբ ծխելու եղանակով օգտագործել է այն: 2013 թվականի հունվարի 15-ին, ժամը 0817-ի սահմաններում իր (091)60-79-66 հեռախոսահամարին է զանգահարել Արթուր Գևորգյանն ու կրկին մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց է խնդրել: Իր մոտ ունենալով թմրամիջոց, չի մերժել և իր վարած տաքսի ավտոմեքենայով գնալով Արթուր Գևորգյանի բնակության վայրի` Երևան քաղաքի Լեփսիուսի 6 փողոցի 3 շենքի մոտ, զանգահարել է վերջինիս (098)28-21-09 հեռախոսահամարին և ասել, որ դուրս գա և վերցնի թմրամիջոցը: Քիչ անց նա մոտեցել է, նստել ավտոմեքենան, ինքը Արթուր Գևորգյանին է տվել թղթի մեջ լցված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցն ու հեռացել: Զղջում է իր կատարած հանցանքի համար:
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Արթուր Գևորգյանն իրեն մեղավոր ճանաչեց լիովին և հրաժարվեց ցուցմունք տալ, պնդեց նախաքննության ժամանակ տված ցուցմունքը:
Նախաքննության ընթացքում Արթուր Գևորգյանը խոստովանական ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ճանաչում է Ռուբեն Ղազարյանին, որպես հարևան, նրա հետ գտնվում է բարիդրացիական փոխհարաբերությունների մեջ: 2012 թվականի նոյեմբեր-դեկտեմբեր ամիսներին իրենց բակում` Երևան քաղաքի Լեփսիուսի 6 փողոցի 3 շենքի դիմաց պատահական հանդիպել է Ռուբեն Ղազարյանին և իմանալով, որ նա երբեմն մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց է օգտագործում, խնդրել է իրեն թմրամիջոց հյուրասիրել: Ռուբեն Ղազարյանը իր մոտ ունենալով ծխախոտի գլանակի մեջ լցրած թմրամիջոց, այն հյուրասիրել է իրեն, որն ինքը Ռուբեն Ղազարյանի ներկայությամբ ծխելու եղանակով օգտագործել է:
2013 թվականի հունվարի 15-ին, ժամը 0817-ի սահմաններում իր (098)28-21-09 հեռախոսահամարով զանգահարել է Ռուբեն Ղազարյանի (091)60-79-66 հեռախոսահամարին ու կրկին մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց է խնդրել: Վերջինս չի մերժել: Քիչ անց Ռ.Ղազարյանը զանգահարել է իր վերոհիշյալ հեռախոսահամարին և ասել, որ դուրս գա և վերցնի թմրամիջոցը: Իջնելով Երևան քաղաքի Լեփսիուսի 6 փողոցի 3 շենքի բակ, նստել է Ռուբեն Ղազարյանի ավտոմեքենայի մեջ, վերջինիցս վերցրել է թղթի մեջ փաթաթված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցն ու հեռացել: Երբ գտնվել է Մ.Ավետիսյան 4 փողոցի 4Ա շենքի մոտ, իրեն են մոտեցել ոստիկանության աշխատակիցներ, տարել ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժին, որտեղ ընթերակաների մասնակցությամբ կատարված անձնական խուզարկությամբ իր մոտից հայտնաբերվել է թմրամիջոցը:
Ամբաստանյալին մեղսագրված հանցանքները հիմնավորվել են նաև հետևյալ ապացույցներով.
Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 7 Ք եզրակացութամբ այն մասին, որ փորձաքննությանը ներկայացված բուսական ծագմամբ 1,65 գրամ հաստատուն քաշով նյութը հանդիսանամ է չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց: Մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը պատրաստվում է տնայնագործական եղանակով` կանեփի բույսից:
Տոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 0016 եզրակացությամբ, այն մասին, որ 15.01.2013թ. Արթուր Վալյուշայի Գևորգյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվել են կանաբիսնոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդներ:
Տոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 0017 եզրակացությամբ, այն մասին, որ 15.01.2013թ. Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանի մեզի փորձանմուշում հայտնաբերվել են կանաբիսնոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդներ:
Արթուր Գևորգյանին անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին 15.01.2013թ. արձանագրությամբ այն մասին, որ նրա տաբատի աջ գրպանից հայտնաբերվել է մոտ 1.6 գրամ քաշով դեղնականաչավուն զանգված, որը փաթեթավորվել և կնիքվել է: Հայտնաբերված զանգվածի վերաբերյալ Արթուր Գևորգյանը հայտարարել է, որ այն մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց է, որն ինքը ձեռք է բերել տաքսի ավտոմեքենայի վարորդ Ռուբենից:
Փաստաթուղթն այլ ապացույց ճանաչելու մասին 27.03.2013թ. որոշմամբ այն մասին, որ ՙԱրմենտել՚ ՓԲԸ-ից ստացված 08.02.2013թ. (091)60-79-66 հեռախոսահամարի խոսակցությունների վերծանումների ուսումնասիրությամբ պարզվել է, որ 2013թ. հունվարի 15-ին, ժամը 0817-ին Արթուր Գևորգյանի կողմից օգտագործած (098)28-21-09 հեռախոսահամարից հեռախոսազանգ է կատարվել Ռուբեն Ղազարյանի (091)60-79-66 հեռախոսահամարին, իսկ ժամը 0922-ին Ռուբեն Ղազարյանի նույն հեռախոսահամարից հեռախոսազանգ է կատարվել Արթուր Գևորգյանի (098)28-21-09 հեռախոսահամարին:
27.03.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված 1.65 գրամ հաստատուն քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար, ինչ պատիժ պետք է նշանակվի նրա նկատմամբ, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Նշված հարցերի լուծման ընթացքում դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք հոդվածներով: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններումª հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
ՀՀ քր. օր.-ի 64-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` հանցանքի շարժառիթների ու նպատակների, հանցավորի դերի, հանցանքը կատարելիս ու դրանից հետո նրա վարքագծի և այլ հանգամանքների հետ կապված բացառիկ հանգամանքների առկայության դեպքում, որոնք էականորեն նվազեցնում են հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև խմբակային հանցագործության մասնակցի կողմից խմբի կատարած հանցանքը բացահայտելուն ակտիվորեն աջակցելու դեպքում կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով նախատեսված պատժի նվազագույն չափից ավելի ցածր պատիժ կամ ավելի մեղմ պատժատեսակ, քան նախատեսված է այդ հոդվածով, կամ չկիրառել որպես պարտադիր նախատեսված լրացուցիչ պատիժ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` բացառիկ կարող են ճանաչվել ինչպես առանձին մեղմացնող հանգամանքները, այնպես էլ այդ հանգամանքների համակցությունը:
ՀՀ քր. օր.-ի 64-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի բովանդակային վերլուծությունից հետևում է, որ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու համար պարտադիր է հետևյալ երկու պայմաններից գոնե մեկի առկայությունը.
1.Հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը էականորեն նվազեցնող, հանցանքի շարժառիթների ու նպատակների, հանցավորի դերի, հանցանքը կատարելիս ու դրանից հետո նրա վարքագծի և այլ հանգամանքների հետ կապված բացառիկ հանգամանքների առկայություն.
2.Խմբակային հանցագործության մասնակցի կողմից խմբի կատարած հանցանքը բացահայտելուն ակտիվորեն աջակցելը:
Որպես ՙբացառիկ՚ հաշվի առնվող հանգամանքների կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել Հ.Հաբեշյանի և Հ.Հովհաննիսյանի վերաբերյալ որոշումներում։
Համաձայն Հ.Հաբեշյանի վերաբերյալ որոշման` «(…) բացառիկ հանգամանքները կապված են հանցանքի շարժառիթների ու նպատակների, հանցավորի դերի, հանցանքը կատարելիս ու դրանից հետո նրա վարքագծի հետ։ Այդպիսիք կարող են լինել նաև այլ հանգամանքներ, որոնք էականորեն նվազեցնում են հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը։ Ընդ որում, կարևորը ոչ թե պատիժը մեղմացնող տվյալների քանակն է, այլ այն, թե ինչքանով են դրանք էականորեն ազդել հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի նվազեցման վրա՚ (տե՛ս Հարություն Հաբեշյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի օգոստոսի 30-ի ՎԲ-145/07 որոշումը)։
Համաձայն Հ.Հովհաննիսյանի վերաբերյալ որոշման` ՙՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածում օգտագործված ՙբացառիկ՚ բառը ենթադրում է, որ տվյալ փաստական հանգամանքը կամ դրանց համակցությունը դուրս են գալիս սովորականի շրջանակներից։ Այլ կերպ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառման համար հիմք հանդիսացած մեղմացնող հանգամանքը կամ մեղմացնող հանգամանքների համակցությունը պետք է այն աստիճան առանձնահատուկ լինեն, որ վերածվեն բացառության՚ (տե՛ս Հակոբ Հովհաննիսյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2008թ. փետրվարի 29-ի ՎԲ-13/08 որոշման 19-րդ կետը)։
ՀՀ Քրեական օրենսդրության վերը նշված պահանջների համատեքստում քննության առնելով ամբաստանյալ` Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանի կատարած արարքի բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, հանցանքի կատարման շարժառիթները, Վերաքննիչ քրեական դատարանը հանգում է այն հետևության, որ քրեական գործում առկա չեն այնպիսի բացառիկ հանգամանքներ, որոնք իրենց համակցության մեջ դիտարկելիս բավարար լինեն ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսված պատժից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ մասերի համաձայն` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Օրենքի նշված դրույթից հետևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը օրենսդիրը կախման մեջ չի դնում ոչ կատարված հանցանքի բնույթից և հասարակական վտանգավորության աստիճանից, ոչ այն կատարող անձից, կարևորը այն է, որ իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում, բազմակողմանի գնահատելով հանցանքի կատարման հանգամանքները, վերլուծելով այն կատարող անձին բնութագրող տվյալները, հանգի այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու:
Ընդ որում, պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված որևէ հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել:
Այսինքն` օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կրելու:
Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ընդհանուր իրավասության դատարանը, իրավացիորեն հաշվի է առել ինչպես ամբաստանյալի կատարած հանցագործության բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները` այն, որ նա հանցանքն ընդունել և զղջում է կատարածի համար, նախկինում դատված չի եղել, նրա խնամքին են գտնվում երկու անչափահաս երեխաները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նշանակել է համաչափ պատիժ` պահպանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածների պահանջները:
Քննության առնելով վերը նշված բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2013 թվականի հունիսի 17-ի դատավճիռը` Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով, օրինական է, հիմնավորված և պատճառաբանված, հետևաբար ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքի փաստարկները չեն կարող բավարար հիմք հանդիսանալ Երևան Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 17.06.2013 թվականի դատավճիռը բեկանելու կամ փոփոխելու համար:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը


Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2013 թվականի հունիսի 17-ի դատավճիռը` Ռուբեն Հարությունի Ղազարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266 հոդվածի 1-ին մասով (երկու դրվագ), թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ`ª ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ