Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0117/01/12
Վիճակագրական տողի համար :
1.1
Պատասխանող
Սիփան Գրիգորյան
Սիփան Գրիգորյան Վրեժի
Սիփան Գրիգորյան Վրեժի
Սիփան Գրիգորյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Լիլիթ Թադևոսյան
Արմեն Դանիելյան
Արշակ Խաչատրյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արմեն Խաչատրյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Լիլիթ Թադևոսյան
Արմեն Դանիելյան
Արշակ Խաչատրյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արմեն Խաչատրյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2014-02-11 | 14:00 | 3 | Կայացվել է | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-11-18 | 14:00 | 1 | Կայացել է | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-11-15 | 16:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-11-12 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-11-05 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-10-31 | 14:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-10-25 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-10-18 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-10-09 | 12:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-10-03 | 15:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-09-26 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-09-20 | 12:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-09-13 | 12:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-06-06 | 12:30 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-05-22 | 16:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-03-26 | 15:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-03-18 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-02-28 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-02-11 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-01-23 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2013-01-09 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2012-12-14 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2012-11-22 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2012-10-03 | 12:00 | 1 | Չի կայացել |
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ԳՈՐԾ ԵԱՔԴ/0117/01/12
ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ (այսուհետ նաև`
Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
նախագահող դատավոր` Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
դատավորներ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
դատախազ` Դ.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ
պաշտպան` Գ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ
ամբաստանյալ` Ս.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ
2014 թվականի փետրվարի 11-ին Երևան քաղաքում
դռնբաց դատական նիստում, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանի և ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանի վերաքննիչ բողոքների հիման վրա, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, (նախկինում դատված` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.12.2010թ.-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով դատապարտվել է 2 տարի ժամկետով ազատազրկման, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և նշանակվել է 1 տարի ժամկետով փորձաշրջան, ՀՀ Ազգային ժողովի 26.05.2011թ.-ի «ՀՀ անկախության հռչակաման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» որոշմամբ 12.07.2011թ.-ին ազատվել է նշանակված պատժից, դատվածություն չունեցող)
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. հ.16134711 քրեական գործը հարուցվել է 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին` ՀՀ ոստիկանության Մալաթիայի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Սահակյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով:
2. 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Սիփան Վրեժի Գրիգորյանը ձերբակալվել է:
3. 2011 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշմամբ Ս.Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի նույն օրվա որոշմամբ նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
4. 2011 թվականի նոյեմբերի 01-ին հ.16134711 քրեական գործը Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության միջոցով ուղարկվել է ըստ տարածքային ենթակայության` ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժին:
5. 2012 թվականի օգոստոսի 18-ի որոշմամբ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և լրացվել է ու նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով:
6. 2012 թվականի սեպտեմբերի 04-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան):
7. Քրեական գործի դատաքննության ընթացքում Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանի 2013 թվականի նոյեմբերի 05-ի որոշմամբ Ս.Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով:
8. Առաջին ատյանի դատարանի 2013թ. նոյեմբերի 18-ի դատավճռով`
Ամբաստանյալ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու մեջ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով Սիփան Գրիգորյանը դատապարտվել է ազատազրկման 3 (երեք) տարի ժամկետով, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով` ազատազրկման 3 (երեք) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի համաձայն, հանցանքների համակցությամբ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 5 (հինգ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով` պատժի սկիզբը հաշվելով 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ից:
Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատական ակտն օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Նույն դատական ակտով վճռվել է նաև, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացինը և Ս.Գրիգորյանի եղունգների նմուշները` ոչնչացնել, իսկ բարձի պարկը, մեկ զույգ հողաթափերը, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշը` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին, Վրեժ Գրիգորյանի վարորդական իրավունքի թիվ MD002638 վկայականը և Հայաստանի ավտոմոբիլային ֆեդերացիայի թիվ FA-076 անդամակցության քարտը, հեռախոսահամարների նշումներով թղթի կտորները, հեռախոսագրքույկները, խառը գրառումներով մի շարք թղթերը, այցեքարտերը, Երևանի մետրոպոլիտենի երթևեկության քարտը, բանալին, ծածկոցը, «ՎԱԶ 2105» մակնիշի կիսաայրված մեքենան` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին, բամբակյա խծուծները, կպչուն ժապավենը ոչնչացնել, իսկ «Սիմենս» և «Նոկիա» տեսակի բջջային հեռախոսները, դեպքի օրը Ս.Գրիգորյանի հագին եղած հագուստները` վերադարձնել Սիփան Գրիգորյանին, ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնի իրեղեն ապացույցների սենյակում պահվող հանգուցյալ Վրեժ Գրիգորյանի հագուստները և վերջինիս դիակը փաթաթած իրերը ոչնչացնել:
9. Առաջին ատյանի դատարանի 2013թ. նոյեմբերի 18-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են ներկայացրել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանը և ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանն ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանը:
10. Վերաքննիչ դատարանի 2013 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ, մեղադրողի, ամբաստանյալի ու վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքներն ընդունվել են վարույթ և նշանակվել քննության` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում` 2014թ. հունվարի 16-ին:
2. Գործի փաստական հանգամանքները
11. Նախաքննության մարմնի կողմից Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով այն բանի համար, որ նա, 2011թ. հոկտեմբերի 27-ին, ժամը 15.00-ի սահմաններում հոր` Վրեժ Գրիգորյանի հետ գտնվելով իրենց` Խնկո Ապոր 10 տանը, վիճաբանել են միմյանց հետ` իր և Տաթևիկ Ղարիբյանի ամուսնության հարցի շուրջ, որի ընթացքում հայրը կացինով սպառնացել է իրեն և հարվածել աջ հոնքի հատվածին: Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել վերջինիս գլխին, որի հետևանքով Վ.Գրիգորյանին գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջաններում պատճառել է 7 հատ սրակոտոր և 7 հատ սալջարդ վնասվածքներ` գանգուղեղային ոսկրերի բազմաբեկորային ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքների, ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամկանի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումների, վերկարծրենային արյունահավաքի, գլխուղեղի մասնակի ջնջխման ձևով, որոնք էլ հանգեցրել են գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարման և հանդիսացել մահվան պատճառ:
Դրանից հետո Վ.Գրիգորյանի դիակը և սպանության փաստը թաքցնելու նպատակով հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում, իսկ հոկտեմբերի 27-ի լույս 28-ի գիշերը ժամը 01.00-ի սահմաններում դիակը տեղափոխելով Վ.Գրիգորյանի «Վազ 2105» մակնիշի 61ՍԼ780 համարանիշի ավտոմոբիլի մեջ, տարել է Երևան քաղաքի «Հաղթանակ» կամրջի տակ` աջակողմյան հատված, որտեղ նախապես իր հետ վերցրած բենզինը լցնելով ավտոմեքենայի սրահի մեջ, դիտավորությամբ հրկիզել է ավտոմոբիլը և հոր դին` արդյունքում հրկիզման եղանակով դիտավորությամբ ոչնչացնելով ավտոմեքենայի խոշոր չափերի` 520.000 ՀՀ դրամ արժողության մի շարք դետալներ:
12. Առաջին ատյանի դատարանն իր դատական ակտի «Դատարանի իրավական վերլուծությունը» բաժնում նշել է հետևյալը.
«(…) Վերլուծելով և գնահատելով դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ` դատարանը ձեռք բերված ապացույցները բավարար է գտնում և գործի փաստական հանգամանքներով հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանը կատարել է հանցավոր արարքներ, որոնք համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է քրեական պատասխանատվության:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես կատարած հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները` այն, որ ամբաստանյալը երիտասարդ է, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրականորեն, զբաղվել է պաուերլիֆտինգ սպորտաձևով, տրվել է դիպլոմ ՀՀ պաուերլիֆտինգի ֆեդերացիայի հիմնադրման 20-ամյա հոբելյանին և ՀՀ վաստակավոր մարզիչ` Ռազմիկ Այվազյանի գավաթի առաջնության ժամանակ 3-րդ տեղը գրավելու համար, ՀՀ բանակ զորակոչվելու համար 25.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է «հետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա` վարքային փոփոխություններով» և ցուցում է տրվել հոգեբույժի կոնսուլտացիա, 18.04.2011թ. ախտորոշվել է օրգանական ասթենիկ խանգարում, իսկ 28.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է «բարդ միոպիկ աստիգմատիզմ 1.0D, կարճատեսություն 2.0D», 30.05.2011թ.-ից հաշվառված է ՀՀ ԱՆ «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» ՓԲԸ-ի Ավանի հոգեբուժական կլինիկայում «օրգանական ասթենիկ խանգարում» ախտորոշմամբ, «Երևանի օր» տոնակատարության շրջանակներում կազմակերպված «Մենք և մեր քաղաքը» խորագրով, լուսանկարչական ոլորտում ստեղծագործող մինչև 18 տարեկան երեխաների լուսանկարների մրցույթին մասնակցության համար 10.10.2006թ. Երևանի քաղաքապետ Ե.Զախարյանի կողմից արժանացել է առաջին կարգի մրցանակի, 2002թ. ավարտել է Հայաստանի պետական պարարվեստի «Բարեկամություն» համույթին կից ստուդիան և ստացել է պարողի որակավորում, 2011թ. ավարտել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտը և նրան շնորհվել է արվեստագիտության բակալավրի աստիճան «կինոօպերատորություն» մասնագիտությամբ:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը դիտում է այն, որ Ս. Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար: (…)»:
3. Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջները.
Վերաքննիչ բողոքները քննվում են հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով:
13. Բողոք բերած անձը` մեղադրող Դ.Կարապետյանը, գտել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ ճիշտ չի կիրառել քրեական օրենքը, խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածների պահանջները և Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակել է անարդարացի, ակնհայտ մեղմ պատիժ, որը չի համապատասխանում կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին, բնույթին և բավարար չէ պատժի նպատակներն ապահովելու համար։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը, 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, 61-րդ հոդվածը, բողոքի հեղինակը փաստել է, որ վերը նշված հոդվածների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել ՎԲ-192/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵՇԴ/0029/01/08 և այլ որոշումներում։
Բողոքաբերը նշել է, որ հիշյալ որոշումներում շարադրված իրավադրույթների վերլուծությունից երևում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատել գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով՝ նշանակել է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման։
Բողոքի հեղինակը փաստել է, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 22.12.2011թ. որոշման մեջ դիրքորոշում է արտահայտել պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների վերաբերյալ՝ նշելով, որ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս։ Այդ սկզբունքներն են օրինականությունը, արդարությունը, պատժի անհատականացումը, մարդասիրությունը։
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս։ Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը՝ որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս։ Սկզբունքների ինքնուրույնությունը, սակայն, չի նշանակում, որ դրանք մեկուսացված են մեկը մյուսից, քանի որ միայն համակցության մեջ այդ սկզբունքները կարող են ապահովել օրինական, արդար, անհատականացված և մարդասիրական պատժի նշանակումը։
Մեղադրողը փաստել է նաև, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել Կ.Հարությունյանի վերաբերյալ 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-201/07, Դ.Հովհաննիպանի վերաբերյալ 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, Գ.Ավետիսյանի և Ա.Հովակիմյանի վերաբերյալ 2010 թվականի նոյեմբերի 5-ի թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 և մի շարք այլ որոշումներում։ Նարեկ Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ, զարգացնելով վերոնշյալ որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձագանքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։
Բողոքաբերը նշել է, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է նաև, որ արդարության՝ որպես պատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ, ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, առավել ևս, որ դրանք ձևավորվում են այն նույն հանգամանքների հիման վրա, որոնք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելիս (հանցագործության հանրորեն վտանգավորությունը, հանցավորի անձը և այլն)։ Այս կապակցությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքը դատարանը պետք է կիրառի պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում։
Պատժի անհատականացման հետ կապված ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ գործով արձանագրել է, որ քրեական օրենսգիրքը դատարանին տալիս է պատժի անհատականացման ընդհանուր չափանիշներ, որոնց հիման վրա դատարանը կարող է նշանակել արդարության պահանջներին համապատասխանող պատիժ։ Նշված չափանիշներն են՝
ա) հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ընդհանրապես, կոնկրետ հանցագործության կատարման հանգամանքների տեսանկյունից մասնավորապես,
բ) հանցավորի անձը,
գ) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Բողոքի հեղինակը փաստել է, որ պատժի անհատականացման չափանիշներից առաջինին՝ հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և վկայակոչելով նշված որոշմամբ արտահայտած իրավական դիրքորոշումը, նշել է, որ քրեական օրենսգրքի վերոհիշյալ իրավադրույթների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշումների վերլուծությունից հետևում է, որ դատարանը արդարացի պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվի պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, որոնց մեջ կարևոր նշանակություն ունեն պատժի օրինականության, արդարության, մարդասիրության և անհատականացման սկզբունքները։
Բողոքաբերը փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռում նշվել է, որ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առել նրա կատարած հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը։ Ս.Գրիգորյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ չի հայտնաբերել, իսկ որպես պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտել է, որ Ս.Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար։ Միաժամանակ, որպես Ս.Գրիգորյանի անձը բնութագրող հանգամանք հաշվի է առել, որ ամբաստանյալը երիտասարդ է, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրական, զբաղվել է պաուերլիֆտինգ սպորտաձևով և այլն։
Բողոքի հեղինակը գտել է, որ դատավճռում Ս.Գրիգորյանի արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի մասին նշումն իր արտացոլումը չի գտել դատարանի նշանակած պատժատեսակում և պատժաչափում։ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժներ նշանակելիս դատարանը հաշվի չի առել Ս.Գրիգորյանի կողմից կատարված հանցանքների հանրային վտանգավորության աստիճանը, բացի այդ, որպես Ս.Գրիգորյանի անձը բնութագրող հանգամանք հաշվի չի առել Ս.Գրիգորյանի նախկինում դատված լինելու փաստը։ Իսկ ինչ վերաբերում է դատական ակտում նկարագրված այն տվյալներին, որոնք Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի է առել որպես Ս.Գրիգորյանի անձի դրական բնութագիր, ապա, բողոքաբերը գտել է, որ թեև այդ հանգամանքները վերաբերելի են Ս.Գրիգորյանի անձին, բայց միայն վերաբերելիությունը չի կարող հանդիսանալ որպես անձի դրական բնութագիր, այդ հանգամանքները այլ ապացույցների հետ համակցության մեջ պետք է այնպիսին լինեն, որ ապացուցեն անձի դրական բնութագիրը, այսինքն օբյեկտիվ ընկալողի մոտ կարծիք ստեղծեն անձի դրական կերպարի մասին։
Բողոքի հեղինակը նշել է, որ սույն գործով հաստատված է հետևյալը՝ Ս.Գրիգորյանը կացնի մեկ տասնյակից ավել հարվածներ է հասցրել հոր գլխին, դրանից հետո մաքրել է տանը եղած արյան հետքերը և փորձել է հրկիզել հոր դին՝ հանցագործության հետքերը թաքցնելու նպատակով, ընդ որում ավտոմոբիլը և դիակը հրկիզելիս աֆեկտի վիճակում չի գտնվել և լիովին ընկալել և գիտակցել է իր գործողությունների բնույթը և բովանդակությունը։
Ըստ բողոքաբերի, նկարագրված գործողությունները և հանցագործությունների կատարման եղանակները արդեն իսկ խոսուն փաստեր են հանցագործության մեջ մեղադրվողի անձի բնութագրի վերաբերյալ և նկարագրվածի պայմաններում օբյեկտիվ ընկալողի մոտ Ս.Գրիգորյանի անձի մասին դրական կարծիք ստեղծվել չի կարող և այս փաստերի համատեքստում դատական ակտում նկարագրված հանգամանքները որպես անձի դրական բնութագիր հաշվի առնելը հիմնավորված չէ։
Բողոք բերած անձը նշել է նաև, որ Առաջին ատյանի դատարանը որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալ հաշվի է առել Ս.Գրիգորյանի մոտ ախտորոշված «օրգանական ասթենիկ խանգարում» հիվանդությունը, մինչդեռ դատաքննության ընթացքում նշանակված դատահոգեբանական փորձաքննությունների եզրակացությունների համաձայն Ս.Գրիգորյանը սպանությունը կատարել է կոմուլյատիվ աֆեկտի վիճակում և որպես այդ հոգեվիճակի առաջացման գործոն ի թիվս այլոց նշվել է նաև Ս.Գրիգորյանի մոտ վերոհիշյալ հիվանդության առկայությունը։ Սպանությունը կատարելու պահին աֆեկտի վիճակում գտնվելու հանգամանքը հաշվի առնելով Ս.Գրիգորյանի կողմից հորը սպանելու արարքը հասարակ սպանությունից վերաորակվել է արտոնյալ հանցակազմով սպանության, այսինքն` այդ հիվանդությամբ տառապելու և մի շարք այլ պատճառներով առաջացած հուզական վիճակը արդեն իսկ ընդգրկված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի պարտադիր հատկանիշների մեջ և նկարագրված փաստը ենթակա չէ գնահատման որպես անձը բնութագրող հանգամանք։
Ըստ բողոքի հեղինակի, Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատժաչափը ակնհայտ մեղմ է, ինչը գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի բեկանման հիմք է:
14. Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը verbatim (բառացիորեն) խնդրել է հետևյալը.
«Բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 18.11.2013թ. ԵԱՔԴ/0117/01/12 դատական ակտը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ՝ ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակելով խիստ պատիժ»:
15. Նույն դատական ակտի դեմ վերաքննիչ բողոք են ներկայացրել նաև ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանն ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանը, որոնք գտել են, որ Առաջին ատյանի դատարանի 18.11.2013թ. դատավճռով Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակվել է ակնհայտ խիստ պատիժ, ինչպես նաև չի քննարկվել նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությունը։ Այսինքն պատիժ նշանակելիս թույլ է տրվել նյութական և դատավարական նորմերի խախտումներ, որոնք հանգեցրել են դատական սխալի.
Բողոքի հեղինակները գտել են, որ Առաջին ատյանի դատարանը չի կիրառել կիրառման ենթակա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջը։
Ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել Սիփան Գրիգորյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, մասնավորապես՝ կատարած արարքի համար անկեղծորեն զղջալը, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալը և վարույթն իրականացնող մարմնին ակտիվորեն օժանդակելը, դրականորեն բնութագրվելը, հոգեպես վատառողջ լինելու հանգամանքը, ինչպես նաև տուժողի վարքագիծը, որն էլ հանգեցրել է վերագրվող արարքի կատարմանը, որպիսի պարագայում Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակել է անհամաչափ խիստ պատիժ և անգամ այդ փաստերը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու տեսանկյունից չի դիտարկել։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, բողոքաբերները նշել են, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և Սիփան Գրիգորյանի ուղղվելու մասին է վկայում այն, որ նա ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատական քննության ժամանակ տվել է ինքնախոստովանական ճիշտ ցուցմունքներ, դրանով իսկ օգնելով նախաքննության մարմնին և դատարանին՝ ճիշտ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննություն կատարելուն, անկեղծորեն զղջացել ու զղջում է կատարածի համար, նախաքննության և դատական քննության ընթացքում դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, երբևէ չի խոչընդոտել գործի քննությանը։
Բողոքաբերները փաստել են, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով վերագրվող արարքը դասվում է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքին։ Քրեական օրենսդրության այդ գլխի խնդիրներն է պահպանել ու ապահովել անձանց և կազմակերպությունների գույքային իրավունքները և շահերը։ Այսինքն մասնավոր անձի, տվյալ պարագայում տուժողի իրավահաջորդի դիրքորոշումը այդ արարքը կատարողի նկատմամբ քրեաիրավական միջոցներ կիրառելու առումով, պետք է լինի կարևոր և առաջնային։ Սույն գործով հաստատված փաստ է, որ տուժողի իրավահաջորդը հաշտվել է ամբաստանյալի հետ, նրա նկատմամբ բողոք և գույքային պահանջ չի ներկայացրել, որպիսի հանգամանքն, ըստ բողոքի հեղինակների, ինքին հանդիսանում է բավարար պայման ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով վերագրվող արարքով Սիփան Գրխտրյանի նկատմամբ նշանակել ոչ թե առավելագույնին մոտ խիստ պատիժ, այլ նշանակել մեղմ պատիժ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակելիս դատարանը որպես մեղմացնող հանգամանք հաշվի չի առել այն կարևոր փաստը, որ տվյալ արարքը պայմանավորված է եղել տուժողի հակաօրինական և հակաբարոյական վարքագծով, որն էլ Սիփան Գրիգորյանին դրդել է ծայրահեղ քայլի։
Բողոքաբերները փաստել են, որ դատավճիռ կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել, մինչդեռ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին 7-րդ կետի համաձայն պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է հանդիսանում տուժողի վարքագծի հակաօրինականությունը կամ հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորված է հանցագործությունը։
Գործի քննությամբ անժխտելիորեն հաստատված փաստ է, որ Սիփան Գրիգորյանի արարքը ուղղակիորեն պայմանավորված է Վրեժ Գրիգորյանի հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծով։ Մասնավորապես մեղադրող դատախազը մեղադրանքը փոփոխելիս և նոր մեղադրանք ստաջադրելիս, իսկ դատարանն էլ փաստական հանգամանքները հաստատված համարելիս, փաստել են հետևյալը. «Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը՝ Սիփան Գրիգորյանը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել Վ.Գրիգորյանին...»:
Այսինքն, ըստ բողոք բերած անձանց, Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված փաստ համարելով տուժողի վերը նշված վարքագիծը, խախտելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 7-րդ կետի պահանջը, որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք չի դիտարկել տուժողի վարքագծի առանձնահատկությունները և որ ամենակարևորն է, հաշվի չի առել Սիփան Գրիգորյանի կողմից վերագրվող արաքը այդ վարքագծով պայմանավորված լինելու հանգամանքը և նշանակել է ակնհայտ խիստ պատիժ։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետը, բողոքաբերները նշել են, որ Առաջին ատյանի դատարանը Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելով, առանց պատճառաբանության, անհիմն կերպով հանգել է հետևության, որ վերջինս պետք է կրի ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը, որպիսի հետևությունը հիմնավորված պատճառաբանված չէ և չի բխում գործի տվյալներից։
Ըստ բողոքի հեղինակների, նման հետևության հանգելով Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներ. մասնավորապես, ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը անտեսել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ և 70-րդ հոդվածների պահանջները, ինչպես նաև թույլ է տվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 4-րդ մասի պահանջի խախտում, համաձայն որի` դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված։ Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները։ Ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը որևէ ձևով չի պատճառաբանել, թե ինչից ելնելով է հանգել հետևության, որ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ պետք է նշանակվի ազատազրկման ձևով միջինից բարձր, խիստ պատիժ և նա ռեալ պետք է կրի նշանակված պատիժը։
Բողոքի հեղինակները գտել են, որ Առաջին ատյանի դատարանը պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս հաշվի չի առել նաև Սիփան Գրիգորյանի առողջական վիճակը, մասնավորապես այն, որ նա տառապում է հոգեկան հիվանդություններով, մասնավորապես, ըստ բժշկական փաստաթղթերի, նրա մոտ ախտորոշվել է «հետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա՝ վարքային փոփոխություններով», «օրգանական ասթենիկ խանգարում», «բարդ միոպիկ աստիգմատիզմ 1.0 D, կարճատեսություն 2.0 D»։ Նշված հոգեկան հիվանդությունների կապակցությամբ 30.05.2011թ.-ից Սիփան Գրիգորյանը հաշվառված է ՀՀ ԱՆ «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» ՓԲԸ-ի Ավանի հոգեբուժական կլինիկայում «օրգանական ասթենիկ խանգարում» ախտորոշմամբ։
Բողոքի հեղինակները նշել են նաև, որ թեև նշված հիվանդությունները Սիփան Գրիգորյանին չեն ազատում պատժից և պատասխանատվությունից, սակայն, հաշվի առնելով վերագրվող արարքի բնույթը, այդ հանգմանքը էական նշանակություն պետք է ունենար վերջինիս նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս, քանի որ Սիփան Գրիգորյանի հոգեկան առողջության վիճակը որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանի կողմից չգնահատվելով, նրա նկատմամբ նշանակվել է անհամաչափ խիստ պատիժ։
Բողոքաբերները գտել են, որ պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել նաև այն հանգամանքը, որ Սիփան Գրիգորյանը շուրջ 2 տարի է գտնվում է անազատության մեջ և դա արդեն իսկ բավարար էր պատժի նպատակներին հասնելու համար և սույն գործով հաստատված մի շարք բնութագրող և մեղմացնող հանգամանքների համակցությունը վկայում են այն մասին, որ Սիփան Գրիգորյանը ուղղվելու համար կարիք չունի ազատազրկման ձևով նման խիստ պատիժ կրելու։
Ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը նշված տեսանկյունից հարցը քննարկելիս, պետք է հաշվի առներ, որ ազատազրկման ձևով ակնհայտ խիստ պատիժ նշանակելով և այն ռեալ կրելով կխաթարվի սոցիալական արդարության բուն էությունը և դրանով ոչ թե կկանխվեն հանցագործությունները և կվերականգնվի սոցիալական արդարությունը, այլ, մի երիտասարդի, որը տուժողի հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի արդյունքում առաջացած հոգեճնշող իրավիճակում, հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմունքի ազդեցության տակ, թույլ է տվել քրեական օրենսգրքով արգելված արարքի կատարում, նրա կործանման պատճառ կհանդիսանա և նման խիստ պատժի ենթարկվելով և այն քրեակատարողական հիմնարկում կրելով նրա հոգեկան առողջության վիճակը էլ ավելի կվատանա և ըստ էության ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակները չեն ծառայի իրենց նպատակին և արդյունքում կստացվի այնպես, որ մի ընտանիքը փաստացի երկու կորուստ կունենա։
Բողոքաբերները փաստել են, որ պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը պետք է հաշվի առներ նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` միաժամանակ փաստելով, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը։
Բողոք բերած անձինք գտել են, որ նշված պայմաններում, Առաջին ատյանի դատարանը պարտավոր լինելով քննարկել նշանակված պատիժը ռեալ կրելու նպատակահարմարության հարցը, որևէ կերպ այդ հարցին չի անդրադարձել և ակնհայտ անհամաչափ խիստ պատիժ նշանակելով հանդերձ, որևէ կերպ չի պատճառաբանել, թե ինչու հնարավոր չէ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը, բողոքի հեղինակները նշել են, որ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ դատարանը հանգի հիմնավոր եզրահանգման, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։
Ըստ բողոքաբերների, գործում առկա հանգամանքների բազմակողմանի և օբյեկտիվ վերլուծության պարագայում, Առաջին ատյանի դատարանը կհանգեր հետևության, որ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով և վերջինիս նկատմամբ որոշակի ժամկետով փորձաշրջան նշանակելով, լիարժեքորեն կիրականանան ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակները։
Նշված նկատառումներից ելնելով, բողդոքի հեղինակները գտել են, որ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ չի կայացվել օրինական, հիմնավորված ու պատճառաբանված դատական ակտ:
16. Վերոգրյալի հիման վրա` բողոք բերած անձինք verbatim (բառացիորեն) խնդրել են հետևյալը.
«Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2013թ. նոյեմբերի 18-ի ԵԱՔԴ/0117/01/12 դատավճիռը նշանակված պատժի մասով բեկանել և փոփոխել, Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ վերագրվող արարքներով նշանակել ազատազրկման ձևով մեղմ պատիժ և նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել»։
17. Վերաքննիչ դատարանում դատախազ Դ.Կարապետյանը պնդեց իր վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով բավարարել այն և միաժամանակ առարկելով ամբաստանյալի և պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի դեմ, խնդրեց այն մերժել:
Ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանը և պաշտպան Գ.Հակոբյանն ամբողջությամբ պնդեցին իրենց կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը, խնդրեցին բավարարել այն ու միաժամանակ հստակեցնելով վերաքննիչ բողոքի պահանջը, խնդրեցին ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել ազատազրկման ձևով մեղմ պատիժ կամ նշանակված պատիժը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել:
18. 2014 թվականի հունվարի 29-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ Հակոբ Մելիքջանյանի դիմումը, որով վերջինս խնդրել է մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ ամբաստանյալի ու պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքները` բողոքների հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ստուգելով քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի պահանջների պահպանումը, լսելով վերաքննիչ բողոքների կապակցությամբ մեղադրողի և պաշտպանության կողմի հիմնավորումներն ու կողմերի պատասխանները, ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության այն մասին, որ մեղադրողի, ամբաստանյալի ու պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`(…)
(…)
6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը(…)»:
«Վերը նշված իրավադրույթից հետևում է, որ կոնկրետ պատժաչափով կոնկրետ պատժատեսակի նշանակումը և արդեն իսկ նշանակված պատիժը կրելու անհրաժեշտության հարցի լուծումն իրենցից ներկայացնում են պատժի հարցերի դատական լուծման գործընթացի ինքնուրույն և հաջորդական փուլեր: Այսինքն` դատարանը նախ և առաջ որոշում է ամբաստանյալի պատժի ենթակա լինելու հարցը, այնուհետև` դրա տեսակը և չափը, որից հետո որոշում, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե ոչ` հաշվի առնելով նշանակված պատիժն առանց փաստացի կրելու պատժի նպատակներին հասնելու հնարավորության հանգամանքը (տե'ս Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2008թ. փետրվարի 1-ի ՎԲ-01/08 որոշումը):
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի.
«Բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոփոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է`(…)
4) դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Գտնելով, որ դատավճռում նշանակված պատիժն անարդարացի է ակնհայտ խիստ կամ ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում հանցագործության ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին, վերաքննիչ դատարանը մեղմացնում կամ խստացնում է պատիժը` ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով»:
19. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
« 1. Տուժողի գործադրած բռնության, ծաղրուծանակի, ծանր վիրավորանքի կամ այլ հակաիրավական կամ հակաբարոյական գործողությունների (անգործության), ինչպես նաև տուժողի` պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական կամ հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում կատարած սպանությունը`պատժվում է ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը չորս տարի ժամկետով»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի համաձայն.
«1. Ուրիշի գույքը դիտավորությամբ ոչնչացնելը կամ վնասելը, որը զգալի չափերի վնաս է պատճառել՝
(…)
2. Նույն գործողությունը, որը՝
1) կատարվել է հրկիզման, պայթյունի կամ հանրավտանգ այլ եղանակով,
2) խոշոր չափերի վնաս է պատճառել,
(…)
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը չորս տարի ժամկետով:
(…)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի.
«Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ»:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Վերոհիշյալ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները»:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
«Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով»:
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն.
«Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին»:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
«Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները»:
Քննարկվող իրավանորմի կիրառման առնչությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Սարգիս Մարգարյանի վերաբերյալ գործով 2008թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշմամբ ձևավորել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(...) [Պ]ատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ (իրական) պատիժ նշանակելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին»:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր իրավական դիրքորոշումը վերահաստատել է Հասմիկ Պետրոսյանի վերաբերյալ գործով 2009թ. հունիսի 29-ի ԱՐԱԴ/0050/01/08 որոշմամբ, համաձայն որի, օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կրելու:
Բացի այդ, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները» (տե´ս Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2008թ. փետրվարի 1-ի ՎԲ-01/08 որոշումը, Սարգիս Մարգարյանի վերաբերյալ գործով 2008թ. հոկտեմբերի 31-ի ԵԿԴ/0034/01/08 որոշումը):
«Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներին համապատասխան, նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը (տե´ս Արթուր Անտոնյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010թ. մարտի 26-ի ՍԴ/0226/01/09 որոշումը):
«Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով` դրանք բնութագրում են ինչպես կատարած հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս» (տե՛ս Հովհաննես Սահակյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի` 2009թ. հունիսի 2-ի ԵՔՐԴ/0571/01/08 որոշումը):
20. Մի շարք որոշումներով անդրադառնալով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված հարցերին, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը հայտնել, իսկ այնուհետև վերահաստատել է իր իրավական դիրքորոշումն այն մասին, որ «չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, այնուհանդերձ, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին» (տե´ս Խաչիկ Ղազարյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010թ. հուլիսի 23-ի ԵԷԴ/0138/01/09 որոշումը):
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու այն որոշելու չափանիշների վերաբերյալ իր իրավական մոտեցումը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ գործով որոշման մեջ` մասնավորապես նշելով, որ «արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
(…)
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը» (տե´ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ և 15-րդ կետերը):
Նույն որոշմամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ «պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը» (տե´ս նույն որոշման 15-րդ կետը):
21. Վերը շարադրված իրավադրույթների բովանդակային վերլուծությունից, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումներից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ելնելով, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության այն մասին, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, Առաջին ատյանի դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով ամրագրված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի է առել ամբաստանյալին վերագրվող արարքների բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը և արդեն իսկ ըստ էության բազմակողմանի ստուգման ու օբյեկտիվ գնահատման է ենթարկել ինչպես մեղադրողի, այնպես էլ ամբաստանյալի ու վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքներում վկայակոչված հանգամանքներն ու փաստարկները և այդպիսիք հաշվի է առել ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հետևաբար բավարար հիմքեր չկան ինչպես մեղադրողի, այնպես էլ պաշտպանության կողմի վերաքննիչ բողոքները բավարարելու և դատական ակտը ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանելու կամ փոփոխելու համար:
22. Վերը նշված իրավական դիրքորոշումների համատեքստում քննության առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման նպատակահարմարության և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցերը, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը, դատական ակտ կայացնելիս, հաշվի առնելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված` ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքը` այն, որ Ս.Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար, նրա նկատմամբ նշանակել է վերջնական արդարացի ու համաչափ պատիժ, որը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքների ծանրությանը, այդպիսիք կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար և կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործումը, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով, Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, հնարավոր չէ հասնել պատժի նպատակների իրագործմանը, հետևաբար այս առումով ևս բավարար հիմքեր չկան ամբաստանյալի ու վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և դատական ակտը ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանելու կամ փոփոխելու համար:
23. Անդրադառնալով ամբաստանյալի ու պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությանն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակելիս որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի չի առել այն, որ տվյալ արարքը պայմանավորված է եղել տուժողի հակաօրինական և հակաբարոյական վարքագծով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի պարտադիր հատկանիշներից է նշված արարքը տուժողի հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքագծով պայմանավորված հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում կատարելը, ուստի նշված հանգամանքը չի կարող վերստին հաշվի առնվել` ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս իբրև նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք:
24. Վերոշարադրյալը հիմք է տալիս վերջնական եզրահանգման գալու այն մասին, որ ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Առաջին ատյանի դատարանը քրեական օրենքը ճիշտ է կիրառել` արդյունքում կայացնելով օրինական, հիմնավորված ու պատճառաբանված դատական ակտ, ուստի այն պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ մեղադրողի, ամբաստանյալի և վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները` սույն որոշման պատճառաբանական մասում շարադրված հիմնավորումներով` մերժել:
25. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
1. Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2013 թվականի նոյեմբերի 18-ի դատավճիռը` քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանի, ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանի վերաքննիչ բողոքները` մերժել:
2. Ամբաստանյալ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
3. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Լ. ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
Ա. ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ԳՈՐԾ ԵԱՔԴ/0117/01/12
ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ (այսուհետ նաև`
Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
նախագահող դատավոր` Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
դատավորներ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
դատախազ` Դ.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ
պաշտպան` Գ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ
ամբաստանյալ` Ս.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ
2014 թվականի փետրվարի 11-ին Երևան քաղաքում
դռնբաց դատական նիստում, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանի և ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանի վերաքննիչ բողոքների հիման վրա, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, (նախկինում դատված` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.12.2010թ.-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով դատապարտվել է 2 տարի ժամկետով ազատազրկման, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և նշանակվել է 1 տարի ժամկետով փորձաշրջան, ՀՀ Ազգային ժողովի 26.05.2011թ.-ի «ՀՀ անկախության հռչակաման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» որոշմամբ 12.07.2011թ.-ին ազատվել է նշանակված պատժից, դատվածություն չունեցող)
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. հ.16134711 քրեական գործը հարուցվել է 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին` ՀՀ ոստիկանության Մալաթիայի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Սահակյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով:
2. 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Սիփան Վրեժի Գրիգորյանը ձերբակալվել է:
3. 2011 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշմամբ Ս.Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի նույն օրվա որոշմամբ նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
4. 2011 թվականի նոյեմբերի 01-ին հ.16134711 քրեական գործը Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության միջոցով ուղարկվել է ըստ տարածքային ենթակայության` ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժին:
5. 2012 թվականի օգոստոսի 18-ի որոշմամբ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և լրացվել է ու նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով:
6. 2012 թվականի սեպտեմբերի 04-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան):
7. Քրեական գործի դատաքննության ընթացքում Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանի 2013 թվականի նոյեմբերի 05-ի որոշմամբ Ս.Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով:
8. Առաջին ատյանի դատարանի 2013թ. նոյեմբերի 18-ի դատավճռով`
Ամբաստանյալ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու մեջ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով Սիփան Գրիգորյանը դատապարտվել է ազատազրկման 3 (երեք) տարի ժամկետով, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով` ազատազրկման 3 (երեք) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի համաձայն, հանցանքների համակցությամբ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 5 (հինգ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով` պատժի սկիզբը հաշվելով 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ից:
Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատական ակտն օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Նույն դատական ակտով վճռվել է նաև, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացինը և Ս.Գրիգորյանի եղունգների նմուշները` ոչնչացնել, իսկ բարձի պարկը, մեկ զույգ հողաթափերը, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշը` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին, Վրեժ Գրիգորյանի վարորդական իրավունքի թիվ MD002638 վկայականը և Հայաստանի ավտոմոբիլային ֆեդերացիայի թիվ FA-076 անդամակցության քարտը, հեռախոսահամարների նշումներով թղթի կտորները, հեռախոսագրքույկները, խառը գրառումներով մի շարք թղթերը, այցեքարտերը, Երևանի մետրոպոլիտենի երթևեկության քարտը, բանալին, ծածկոցը, «ՎԱԶ 2105» մակնիշի կիսաայրված մեքենան` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին, բամբակյա խծուծները, կպչուն ժապավենը ոչնչացնել, իսկ «Սիմենս» և «Նոկիա» տեսակի բջջային հեռախոսները, դեպքի օրը Ս.Գրիգորյանի հագին եղած հագուստները` վերադարձնել Սիփան Գրիգորյանին, ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնի իրեղեն ապացույցների սենյակում պահվող հանգուցյալ Վրեժ Գրիգորյանի հագուստները և վերջինիս դիակը փաթաթած իրերը ոչնչացնել:
9. Առաջին ատյանի դատարանի 2013թ. նոյեմբերի 18-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են ներկայացրել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանը և ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանն ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանը:
10. Վերաքննիչ դատարանի 2013 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ, մեղադրողի, ամբաստանյալի ու վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքներն ընդունվել են վարույթ և նշանակվել քննության` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում` 2014թ. հունվարի 16-ին:
2. Գործի փաստական հանգամանքները
11. Նախաքննության մարմնի կողմից Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով այն բանի համար, որ նա, 2011թ. հոկտեմբերի 27-ին, ժամը 15.00-ի սահմաններում հոր` Վրեժ Գրիգորյանի հետ գտնվելով իրենց` Խնկո Ապոր 10 տանը, վիճաբանել են միմյանց հետ` իր և Տաթևիկ Ղարիբյանի ամուսնության հարցի շուրջ, որի ընթացքում հայրը կացինով սպառնացել է իրեն և հարվածել աջ հոնքի հատվածին: Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել վերջինիս գլխին, որի հետևանքով Վ.Գրիգորյանին գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջաններում պատճառել է 7 հատ սրակոտոր և 7 հատ սալջարդ վնասվածքներ` գանգուղեղային ոսկրերի բազմաբեկորային ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքների, ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամկանի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումների, վերկարծրենային արյունահավաքի, գլխուղեղի մասնակի ջնջխման ձևով, որոնք էլ հանգեցրել են գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարման և հանդիսացել մահվան պատճառ:
Դրանից հետո Վ.Գրիգորյանի դիակը և սպանության փաստը թաքցնելու նպատակով հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում, իսկ հոկտեմբերի 27-ի լույս 28-ի գիշերը ժամը 01.00-ի սահմաններում դիակը տեղափոխելով Վ.Գրիգորյանի «Վազ 2105» մակնիշի 61ՍԼ780 համարանիշի ավտոմոբիլի մեջ, տարել է Երևան քաղաքի «Հաղթանակ» կամրջի տակ` աջակողմյան հատված, որտեղ նախապես իր հետ վերցրած բենզինը լցնելով ավտոմեքենայի սրահի մեջ, դիտավորությամբ հրկիզել է ավտոմոբիլը և հոր դին` արդյունքում հրկիզման եղանակով դիտավորությամբ ոչնչացնելով ավտոմեքենայի խոշոր չափերի` 520.000 ՀՀ դրամ արժողության մի շարք դետալներ:
12. Առաջին ատյանի դատարանն իր դատական ակտի «Դատարանի իրավական վերլուծությունը» բաժնում նշել է հետևյալը.
«(…) Վերլուծելով և գնահատելով դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ` դատարանը ձեռք բերված ապացույցները բավարար է գտնում և գործի փաստական հանգամանքներով հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանը կատարել է հանցավոր արարքներ, որոնք համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է քրեական պատասխանատվության:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես կատարած հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները` այն, որ ամբաստանյալը երիտասարդ է, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրականորեն, զբաղվել է պաուերլիֆտինգ սպորտաձևով, տրվել է դիպլոմ ՀՀ պաուերլիֆտինգի ֆեդերացիայի հիմնադրման 20-ամյա հոբելյանին և ՀՀ վաստակավոր մարզիչ` Ռազմիկ Այվազյանի գավաթի առաջնության ժամանակ 3-րդ տեղը գրավելու համար, ՀՀ բանակ զորակոչվելու համար 25.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է «հետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա` վարքային փոփոխություններով» և ցուցում է տրվել հոգեբույժի կոնսուլտացիա, 18.04.2011թ. ախտորոշվել է օրգանական ասթենիկ խանգարում, իսկ 28.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է «բարդ միոպիկ աստիգմատիզմ 1.0D, կարճատեսություն 2.0D», 30.05.2011թ.-ից հաշվառված է ՀՀ ԱՆ «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» ՓԲԸ-ի Ավանի հոգեբուժական կլինիկայում «օրգանական ասթենիկ խանգարում» ախտորոշմամբ, «Երևանի օր» տոնակատարության շրջանակներում կազմակերպված «Մենք և մեր քաղաքը» խորագրով, լուսանկարչական ոլորտում ստեղծագործող մինչև 18 տարեկան երեխաների լուսանկարների մրցույթին մասնակցության համար 10.10.2006թ. Երևանի քաղաքապետ Ե.Զախարյանի կողմից արժանացել է առաջին կարգի մրցանակի, 2002թ. ավարտել է Հայաստանի պետական պարարվեստի «Բարեկամություն» համույթին կից ստուդիան և ստացել է պարողի որակավորում, 2011թ. ավարտել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտը և նրան շնորհվել է արվեստագիտության բակալավրի աստիճան «կինոօպերատորություն» մասնագիտությամբ:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը դիտում է այն, որ Ս. Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար: (…)»:
3. Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջները.
Վերաքննիչ բողոքները քննվում են հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով:
13. Բողոք բերած անձը` մեղադրող Դ.Կարապետյանը, գտել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ ճիշտ չի կիրառել քրեական օրենքը, խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածների պահանջները և Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակել է անարդարացի, ակնհայտ մեղմ պատիժ, որը չի համապատասխանում կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին, բնույթին և բավարար չէ պատժի նպատակներն ապահովելու համար։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը, 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, 61-րդ հոդվածը, բողոքի հեղինակը փաստել է, որ վերը նշված հոդվածների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել ՎԲ-192/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵՇԴ/0029/01/08 և այլ որոշումներում։
Բողոքաբերը նշել է, որ հիշյալ որոշումներում շարադրված իրավադրույթների վերլուծությունից երևում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատել գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով՝ նշանակել է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման։
Բողոքի հեղինակը փաստել է, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 22.12.2011թ. որոշման մեջ դիրքորոշում է արտահայտել պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների վերաբերյալ՝ նշելով, որ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս։ Այդ սկզբունքներն են օրինականությունը, արդարությունը, պատժի անհատականացումը, մարդասիրությունը։
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս։ Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը՝ որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս։ Սկզբունքների ինքնուրույնությունը, սակայն, չի նշանակում, որ դրանք մեկուսացված են մեկը մյուսից, քանի որ միայն համակցության մեջ այդ սկզբունքները կարող են ապահովել օրինական, արդար, անհատականացված և մարդասիրական պատժի նշանակումը։
Մեղադրողը փաստել է նաև, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել Կ.Հարությունյանի վերաբերյալ 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-201/07, Դ.Հովհաննիպանի վերաբերյալ 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, Գ.Ավետիսյանի և Ա.Հովակիմյանի վերաբերյալ 2010 թվականի նոյեմբերի 5-ի թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 և մի շարք այլ որոշումներում։ Նարեկ Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ, զարգացնելով վերոնշյալ որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձագանքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։
Բողոքաբերը նշել է, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է նաև, որ արդարության՝ որպես պատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ, ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, առավել ևս, որ դրանք ձևավորվում են այն նույն հանգամանքների հիման վրա, որոնք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելիս (հանցագործության հանրորեն վտանգավորությունը, հանցավորի անձը և այլն)։ Այս կապակցությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքը դատարանը պետք է կիրառի պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում։
Պատժի անհատականացման հետ կապված ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ գործով արձանագրել է, որ քրեական օրենսգիրքը դատարանին տալիս է պատժի անհատականացման ընդհանուր չափանիշներ, որոնց հիման վրա դատարանը կարող է նշանակել արդարության պահանջներին համապատասխանող պատիժ։ Նշված չափանիշներն են՝
ա) հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ընդհանրապես, կոնկրետ հանցագործության կատարման հանգամանքների տեսանկյունից մասնավորապես,
բ) հանցավորի անձը,
գ) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Բողոքի հեղինակը փաստել է, որ պատժի անհատականացման չափանիշներից առաջինին՝ հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և վկայակոչելով նշված որոշմամբ արտահայտած իրավական դիրքորոշումը, նշել է, որ քրեական օրենսգրքի վերոհիշյալ իրավադրույթների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշումների վերլուծությունից հետևում է, որ դատարանը արդարացի պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվի պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, որոնց մեջ կարևոր նշանակություն ունեն պատժի օրինականության, արդարության, մարդասիրության և անհատականացման սկզբունքները։
Բողոքաբերը փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռում նշվել է, որ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առել նրա կատարած հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը։ Ս.Գրիգորյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ չի հայտնաբերել, իսկ որպես պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտել է, որ Ս.Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար։ Միաժամանակ, որպես Ս.Գրիգորյանի անձը բնութագրող հանգամանք հաշվի է առել, որ ամբաստանյալը երիտասարդ է, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրական, զբաղվել է պաուերլիֆտինգ սպորտաձևով և այլն։
Բողոքի հեղինակը գտել է, որ դատավճռում Ս.Գրիգորյանի արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի մասին նշումն իր արտացոլումը չի գտել դատարանի նշանակած պատժատեսակում և պատժաչափում։ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժներ նշանակելիս դատարանը հաշվի չի առել Ս.Գրիգորյանի կողմից կատարված հանցանքների հանրային վտանգավորության աստիճանը, բացի այդ, որպես Ս.Գրիգորյանի անձը բնութագրող հանգամանք հաշվի չի առել Ս.Գրիգորյանի նախկինում դատված լինելու փաստը։ Իսկ ինչ վերաբերում է դատական ակտում նկարագրված այն տվյալներին, որոնք Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի է առել որպես Ս.Գրիգորյանի անձի դրական բնութագիր, ապա, բողոքաբերը գտել է, որ թեև այդ հանգամանքները վերաբերելի են Ս.Գրիգորյանի անձին, բայց միայն վերաբերելիությունը չի կարող հանդիսանալ որպես անձի դրական բնութագիր, այդ հանգամանքները այլ ապացույցների հետ համակցության մեջ պետք է այնպիսին լինեն, որ ապացուցեն անձի դրական բնութագիրը, այսինքն օբյեկտիվ ընկալողի մոտ կարծիք ստեղծեն անձի դրական կերպարի մասին։
Բողոքի հեղինակը նշել է, որ սույն գործով հաստատված է հետևյալը՝ Ս.Գրիգորյանը կացնի մեկ տասնյակից ավել հարվածներ է հասցրել հոր գլխին, դրանից հետո մաքրել է տանը եղած արյան հետքերը և փորձել է հրկիզել հոր դին՝ հանցագործության հետքերը թաքցնելու նպատակով, ընդ որում ավտոմոբիլը և դիակը հրկիզելիս աֆեկտի վիճակում չի գտնվել և լիովին ընկալել և գիտակցել է իր գործողությունների բնույթը և բովանդակությունը։
Ըստ բողոքաբերի, նկարագրված գործողությունները և հանցագործությունների կատարման եղանակները արդեն իսկ խոսուն փաստեր են հանցագործության մեջ մեղադրվողի անձի բնութագրի վերաբերյալ և նկարագրվածի պայմաններում օբյեկտիվ ընկալողի մոտ Ս.Գրիգորյանի անձի մասին դրական կարծիք ստեղծվել չի կարող և այս փաստերի համատեքստում դատական ակտում նկարագրված հանգամանքները որպես անձի դրական բնութագիր հաշվի առնելը հիմնավորված չէ։
Բողոք բերած անձը նշել է նաև, որ Առաջին ատյանի դատարանը որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալ հաշվի է առել Ս.Գրիգորյանի մոտ ախտորոշված «օրգանական ասթենիկ խանգարում» հիվանդությունը, մինչդեռ դատաքննության ընթացքում նշանակված դատահոգեբանական փորձաքննությունների եզրակացությունների համաձայն Ս.Գրիգորյանը սպանությունը կատարել է կոմուլյատիվ աֆեկտի վիճակում և որպես այդ հոգեվիճակի առաջացման գործոն ի թիվս այլոց նշվել է նաև Ս.Գրիգորյանի մոտ վերոհիշյալ հիվանդության առկայությունը։ Սպանությունը կատարելու պահին աֆեկտի վիճակում գտնվելու հանգամանքը հաշվի առնելով Ս.Գրիգորյանի կողմից հորը սպանելու արարքը հասարակ սպանությունից վերաորակվել է արտոնյալ հանցակազմով սպանության, այսինքն` այդ հիվանդությամբ տառապելու և մի շարք այլ պատճառներով առաջացած հուզական վիճակը արդեն իսկ ընդգրկված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի պարտադիր հատկանիշների մեջ և նկարագրված փաստը ենթակա չէ գնահատման որպես անձը բնութագրող հանգամանք։
Ըստ բողոքի հեղինակի, Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատժաչափը ակնհայտ մեղմ է, ինչը գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի բեկանման հիմք է:
14. Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը verbatim (բառացիորեն) խնդրել է հետևյալը.
«Բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 18.11.2013թ. ԵԱՔԴ/0117/01/12 դատական ակտը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ՝ ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակելով խիստ պատիժ»:
15. Նույն դատական ակտի դեմ վերաքննիչ բողոք են ներկայացրել նաև ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանն ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանը, որոնք գտել են, որ Առաջին ատյանի դատարանի 18.11.2013թ. դատավճռով Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակվել է ակնհայտ խիստ պատիժ, ինչպես նաև չի քննարկվել նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությունը։ Այսինքն պատիժ նշանակելիս թույլ է տրվել նյութական և դատավարական նորմերի խախտումներ, որոնք հանգեցրել են դատական սխալի.
Բողոքի հեղինակները գտել են, որ Առաջին ատյանի դատարանը չի կիրառել կիրառման ենթակա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջը։
Ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել Սիփան Գրիգորյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, մասնավորապես՝ կատարած արարքի համար անկեղծորեն զղջալը, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալը և վարույթն իրականացնող մարմնին ակտիվորեն օժանդակելը, դրականորեն բնութագրվելը, հոգեպես վատառողջ լինելու հանգամանքը, ինչպես նաև տուժողի վարքագիծը, որն էլ հանգեցրել է վերագրվող արարքի կատարմանը, որպիսի պարագայում Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակել է անհամաչափ խիստ պատիժ և անգամ այդ փաստերը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու տեսանկյունից չի դիտարկել։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, բողոքաբերները նշել են, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և Սիփան Գրիգորյանի ուղղվելու մասին է վկայում այն, որ նա ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատական քննության ժամանակ տվել է ինքնախոստովանական ճիշտ ցուցմունքներ, դրանով իսկ օգնելով նախաքննության մարմնին և դատարանին՝ ճիշտ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննություն կատարելուն, անկեղծորեն զղջացել ու զղջում է կատարածի համար, նախաքննության և դատական քննության ընթացքում դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, երբևէ չի խոչընդոտել գործի քննությանը։
Բողոքաբերները փաստել են, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով վերագրվող արարքը դասվում է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքին։ Քրեական օրենսդրության այդ գլխի խնդիրներն է պահպանել ու ապահովել անձանց և կազմակերպությունների գույքային իրավունքները և շահերը։ Այսինքն մասնավոր անձի, տվյալ պարագայում տուժողի իրավահաջորդի դիրքորոշումը այդ արարքը կատարողի նկատմամբ քրեաիրավական միջոցներ կիրառելու առումով, պետք է լինի կարևոր և առաջնային։ Սույն գործով հաստատված փաստ է, որ տուժողի իրավահաջորդը հաշտվել է ամբաստանյալի հետ, նրա նկատմամբ բողոք և գույքային պահանջ չի ներկայացրել, որպիսի հանգամանքն, ըստ բողոքի հեղինակների, ինքին հանդիսանում է բավարար պայման ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով վերագրվող արարքով Սիփան Գրխտրյանի նկատմամբ նշանակել ոչ թե առավելագույնին մոտ խիստ պատիժ, այլ նշանակել մեղմ պատիժ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակելիս դատարանը որպես մեղմացնող հանգամանք հաշվի չի առել այն կարևոր փաստը, որ տվյալ արարքը պայմանավորված է եղել տուժողի հակաօրինական և հակաբարոյական վարքագծով, որն էլ Սիփան Գրիգորյանին դրդել է ծայրահեղ քայլի։
Բողոքաբերները փաստել են, որ դատավճիռ կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել, մինչդեռ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին 7-րդ կետի համաձայն պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է հանդիսանում տուժողի վարքագծի հակաօրինականությունը կամ հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորված է հանցագործությունը։
Գործի քննությամբ անժխտելիորեն հաստատված փաստ է, որ Սիփան Գրիգորյանի արարքը ուղղակիորեն պայմանավորված է Վրեժ Գրիգորյանի հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծով։ Մասնավորապես մեղադրող դատախազը մեղադրանքը փոփոխելիս և նոր մեղադրանք ստաջադրելիս, իսկ դատարանն էլ փաստական հանգամանքները հաստատված համարելիս, փաստել են հետևյալը. «Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը՝ Սիփան Գրիգորյանը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել Վ.Գրիգորյանին...»:
Այսինքն, ըստ բողոք բերած անձանց, Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված փաստ համարելով տուժողի վերը նշված վարքագիծը, խախտելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 7-րդ կետի պահանջը, որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք չի դիտարկել տուժողի վարքագծի առանձնահատկությունները և որ ամենակարևորն է, հաշվի չի առել Սիփան Գրիգորյանի կողմից վերագրվող արաքը այդ վարքագծով պայմանավորված լինելու հանգամանքը և նշանակել է ակնհայտ խիստ պատիժ։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետը, բողոքաբերները նշել են, որ Առաջին ատյանի դատարանը Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելով, առանց պատճառաբանության, անհիմն կերպով հանգել է հետևության, որ վերջինս պետք է կրի ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը, որպիսի հետևությունը հիմնավորված պատճառաբանված չէ և չի բխում գործի տվյալներից։
Ըստ բողոքի հեղինակների, նման հետևության հանգելով Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներ. մասնավորապես, ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը անտեսել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ և 70-րդ հոդվածների պահանջները, ինչպես նաև թույլ է տվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 4-րդ մասի պահանջի խախտում, համաձայն որի` դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված։ Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները։ Ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը որևէ ձևով չի պատճառաբանել, թե ինչից ելնելով է հանգել հետևության, որ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ պետք է նշանակվի ազատազրկման ձևով միջինից բարձր, խիստ պատիժ և նա ռեալ պետք է կրի նշանակված պատիժը։
Բողոքի հեղինակները գտել են, որ Առաջին ատյանի դատարանը պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս հաշվի չի առել նաև Սիփան Գրիգորյանի առողջական վիճակը, մասնավորապես այն, որ նա տառապում է հոգեկան հիվանդություններով, մասնավորապես, ըստ բժշկական փաստաթղթերի, նրա մոտ ախտորոշվել է «հետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա՝ վարքային փոփոխություններով», «օրգանական ասթենիկ խանգարում», «բարդ միոպիկ աստիգմատիզմ 1.0 D, կարճատեսություն 2.0 D»։ Նշված հոգեկան հիվանդությունների կապակցությամբ 30.05.2011թ.-ից Սիփան Գրիգորյանը հաշվառված է ՀՀ ԱՆ «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» ՓԲԸ-ի Ավանի հոգեբուժական կլինիկայում «օրգանական ասթենիկ խանգարում» ախտորոշմամբ։
Բողոքի հեղինակները նշել են նաև, որ թեև նշված հիվանդությունները Սիփան Գրիգորյանին չեն ազատում պատժից և պատասխանատվությունից, սակայն, հաշվի առնելով վերագրվող արարքի բնույթը, այդ հանգմանքը էական նշանակություն պետք է ունենար վերջինիս նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս, քանի որ Սիփան Գրիգորյանի հոգեկան առողջության վիճակը որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանի կողմից չգնահատվելով, նրա նկատմամբ նշանակվել է անհամաչափ խիստ պատիժ։
Բողոքաբերները գտել են, որ պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել նաև այն հանգամանքը, որ Սիփան Գրիգորյանը շուրջ 2 տարի է գտնվում է անազատության մեջ և դա արդեն իսկ բավարար էր պատժի նպատակներին հասնելու համար և սույն գործով հաստատված մի շարք բնութագրող և մեղմացնող հանգամանքների համակցությունը վկայում են այն մասին, որ Սիփան Գրիգորյանը ուղղվելու համար կարիք չունի ազատազրկման ձևով նման խիստ պատիժ կրելու։
Ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը նշված տեսանկյունից հարցը քննարկելիս, պետք է հաշվի առներ, որ ազատազրկման ձևով ակնհայտ խիստ պատիժ նշանակելով և այն ռեալ կրելով կխաթարվի սոցիալական արդարության բուն էությունը և դրանով ոչ թե կկանխվեն հանցագործությունները և կվերականգնվի սոցիալական արդարությունը, այլ, մի երիտասարդի, որը տուժողի հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի արդյունքում առաջացած հոգեճնշող իրավիճակում, հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմունքի ազդեցության տակ, թույլ է տվել քրեական օրենսգրքով արգելված արարքի կատարում, նրա կործանման պատճառ կհանդիսանա և նման խիստ պատժի ենթարկվելով և այն քրեակատարողական հիմնարկում կրելով նրա հոգեկան առողջության վիճակը էլ ավելի կվատանա և ըստ էության ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակները չեն ծառայի իրենց նպատակին և արդյունքում կստացվի այնպես, որ մի ընտանիքը փաստացի երկու կորուստ կունենա։
Բողոքաբերները փաստել են, որ պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը պետք է հաշվի առներ նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` միաժամանակ փաստելով, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը։
Բողոք բերած անձինք գտել են, որ նշված պայմաններում, Առաջին ատյանի դատարանը պարտավոր լինելով քննարկել նշանակված պատիժը ռեալ կրելու նպատակահարմարության հարցը, որևէ կերպ այդ հարցին չի անդրադարձել և ակնհայտ անհամաչափ խիստ պատիժ նշանակելով հանդերձ, որևէ կերպ չի պատճառաբանել, թե ինչու հնարավոր չէ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը, բողոքի հեղինակները նշել են, որ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ դատարանը հանգի հիմնավոր եզրահանգման, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։
Ըստ բողոքաբերների, գործում առկա հանգամանքների բազմակողմանի և օբյեկտիվ վերլուծության պարագայում, Առաջին ատյանի դատարանը կհանգեր հետևության, որ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով և վերջինիս նկատմամբ որոշակի ժամկետով փորձաշրջան նշանակելով, լիարժեքորեն կիրականանան ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակները։
Նշված նկատառումներից ելնելով, բողդոքի հեղինակները գտել են, որ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ չի կայացվել օրինական, հիմնավորված ու պատճառաբանված դատական ակտ:
16. Վերոգրյալի հիման վրա` բողոք բերած անձինք verbatim (բառացիորեն) խնդրել են հետևյալը.
«Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2013թ. նոյեմբերի 18-ի ԵԱՔԴ/0117/01/12 դատավճիռը նշանակված պատժի մասով բեկանել և փոփոխել, Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ վերագրվող արարքներով նշանակել ազատազրկման ձևով մեղմ պատիժ և նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել»։
17. Վերաքննիչ դատարանում դատախազ Դ.Կարապետյանը պնդեց իր վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով բավարարել այն և միաժամանակ առարկելով ամբաստանյալի և պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի դեմ, խնդրեց այն մերժել:
Ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանը և պաշտպան Գ.Հակոբյանն ամբողջությամբ պնդեցին իրենց կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը, խնդրեցին բավարարել այն ու միաժամանակ հստակեցնելով վերաքննիչ բողոքի պահանջը, խնդրեցին ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել ազատազրկման ձևով մեղմ պատիժ կամ նշանակված պատիժը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել:
18. 2014 թվականի հունվարի 29-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ Հակոբ Մելիքջանյանի դիմումը, որով վերջինս խնդրել է մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ ամբաստանյալի ու պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքները` բողոքների հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ստուգելով քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի պահանջների պահպանումը, լսելով վերաքննիչ բողոքների կապակցությամբ մեղադրողի և պաշտպանության կողմի հիմնավորումներն ու կողմերի պատասխանները, ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության այն մասին, որ մեղադրողի, ամբաստանյալի ու պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`(…)
(…)
6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը(…)»:
«Վերը նշված իրավադրույթից հետևում է, որ կոնկրետ պատժաչափով կոնկրետ պատժատեսակի նշանակումը և արդեն իսկ նշանակված պատիժը կրելու անհրաժեշտության հարցի լուծումն իրենցից ներկայացնում են պատժի հարցերի դատական լուծման գործընթացի ինքնուրույն և հաջորդական փուլեր: Այսինքն` դատարանը նախ և առաջ որոշում է ամբաստանյալի պատժի ենթակա լինելու հարցը, այնուհետև` դրա տեսակը և չափը, որից հետո որոշում, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե ոչ` հաշվի առնելով նշանակված պատիժն առանց փաստացի կրելու պատժի նպատակներին հասնելու հնարավորության հանգամանքը (տե'ս Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2008թ. փետրվարի 1-ի ՎԲ-01/08 որոշումը):
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի.
«Բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոփոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է`(…)
4) դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Գտնելով, որ դատավճռում նշանակված պատիժն անարդարացի է ակնհայտ խիստ կամ ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում հանցագործության ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին, վերաքննիչ դատարանը մեղմացնում կամ խստացնում է պատիժը` ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով»:
19. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
« 1. Տուժողի գործադրած բռնության, ծաղրուծանակի, ծանր վիրավորանքի կամ այլ հակաիրավական կամ հակաբարոյական գործողությունների (անգործության), ինչպես նաև տուժողի` պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական կամ հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում կատարած սպանությունը`պատժվում է ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը չորս տարի ժամկետով»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի համաձայն.
«1. Ուրիշի գույքը դիտավորությամբ ոչնչացնելը կամ վնասելը, որը զգալի չափերի վնաս է պատճառել՝
(…)
2. Նույն գործողությունը, որը՝
1) կատարվել է հրկիզման, պայթյունի կամ հանրավտանգ այլ եղանակով,
2) խոշոր չափերի վնաս է պատճառել,
(…)
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը չորս տարի ժամկետով:
(…)»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի.
«Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ»:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Վերոհիշյալ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները»:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
«Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով»:
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն.
«Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին»:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.
«Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները»:
Քննարկվող իրավանորմի կիրառման առնչությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Սարգիս Մարգարյանի վերաբերյալ գործով 2008թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշմամբ ձևավորել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(...) [Պ]ատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ (իրական) պատիժ նշանակելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին»:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր իրավական դիրքորոշումը վերահաստատել է Հասմիկ Պետրոսյանի վերաբերյալ գործով 2009թ. հունիսի 29-ի ԱՐԱԴ/0050/01/08 որոշմամբ, համաձայն որի, օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կրելու:
Բացի այդ, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները» (տե´ս Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2008թ. փետրվարի 1-ի ՎԲ-01/08 որոշումը, Սարգիս Մարգարյանի վերաբերյալ գործով 2008թ. հոկտեմբերի 31-ի ԵԿԴ/0034/01/08 որոշումը):
«Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներին համապատասխան, նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը (տե´ս Արթուր Անտոնյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010թ. մարտի 26-ի ՍԴ/0226/01/09 որոշումը):
«Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով` դրանք բնութագրում են ինչպես կատարած հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս» (տե՛ս Հովհաննես Սահակյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի` 2009թ. հունիսի 2-ի ԵՔՐԴ/0571/01/08 որոշումը):
20. Մի շարք որոշումներով անդրադառնալով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված հարցերին, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը հայտնել, իսկ այնուհետև վերահաստատել է իր իրավական դիրքորոշումն այն մասին, որ «չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, այնուհանդերձ, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին» (տե´ս Խաչիկ Ղազարյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010թ. հուլիսի 23-ի ԵԷԴ/0138/01/09 որոշումը):
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու այն որոշելու չափանիշների վերաբերյալ իր իրավական մոտեցումը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ գործով որոշման մեջ` մասնավորապես նշելով, որ «արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
(…)
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը» (տե´ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ և 15-րդ կետերը):
Նույն որոշմամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ «պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը» (տե´ս նույն որոշման 15-րդ կետը):
21. Վերը շարադրված իրավադրույթների բովանդակային վերլուծությունից, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումներից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ելնելով, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության այն մասին, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, Առաջին ատյանի դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով ամրագրված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի է առել ամբաստանյալին վերագրվող արարքների բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը և արդեն իսկ ըստ էության բազմակողմանի ստուգման ու օբյեկտիվ գնահատման է ենթարկել ինչպես մեղադրողի, այնպես էլ ամբաստանյալի ու վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքներում վկայակոչված հանգամանքներն ու փաստարկները և այդպիսիք հաշվի է առել ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հետևաբար բավարար հիմքեր չկան ինչպես մեղադրողի, այնպես էլ պաշտպանության կողմի վերաքննիչ բողոքները բավարարելու և դատական ակտը ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանելու կամ փոփոխելու համար:
22. Վերը նշված իրավական դիրքորոշումների համատեքստում քննության առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման նպատակահարմարության և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցերը, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը, դատական ակտ կայացնելիս, հաշվի առնելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված` ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքը` այն, որ Ս.Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար, նրա նկատմամբ նշանակել է վերջնական արդարացի ու համաչափ պատիժ, որը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքների ծանրությանը, այդպիսիք կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար և կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործումը, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով, Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, հնարավոր չէ հասնել պատժի նպատակների իրագործմանը, հետևաբար այս առումով ևս բավարար հիմքեր չկան ամբաստանյալի ու վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և դատական ակտը ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանելու կամ փոփոխելու համար:
23. Անդրադառնալով ամբաստանյալի ու պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությանն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակելիս որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի չի առել այն, որ տվյալ արարքը պայմանավորված է եղել տուժողի հակաօրինական և հակաբարոյական վարքագծով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի պարտադիր հատկանիշներից է նշված արարքը տուժողի հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքագծով պայմանավորված հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում կատարելը, ուստի նշված հանգամանքը չի կարող վերստին հաշվի առնվել` ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս իբրև նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք:
24. Վերոշարադրյալը հիմք է տալիս վերջնական եզրահանգման գալու այն մասին, որ ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Առաջին ատյանի դատարանը քրեական օրենքը ճիշտ է կիրառել` արդյունքում կայացնելով օրինական, հիմնավորված ու պատճառաբանված դատական ակտ, ուստի այն պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ մեղադրողի, ամբաստանյալի և վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները` սույն որոշման պատճառաբանական մասում շարադրված հիմնավորումներով` մերժել:
25. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
1. Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2013 թվականի նոյեմբերի 18-ի դատավճիռը` քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանի, ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանի վերաքննիչ բողոքները` մերժել:
2. Ամբաստանյալ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
3. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Լ. ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
Ա. ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
ԵԱՔԴ/0117/01/12
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
18.11.2013թ. ք. Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության դատարանըª
նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Խաչատրյանի,
քարտուղարությամբ` Մագդա Գրիգորյանի,
մասնակցությամբ մեղադրող` Դավիթ Կարապետյանի,
պաշտպան` Վարդան Մելքոնյանի,
տուժողի իրավահաջորդ` Արտաշես Մելիքսեթյանի,
տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ` Հակոբ Մելիքջանյանի,
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի` ծնված 26.10.1988թ.-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, աշխատել է ՙԱզգային կինոկենտրոնում՚, որպես օպերատորի օգնական, չամուսնացած, խնամքին ոչ ոք, նախկինում դատված` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.12.2010թ.-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով դատապարտվել է 2 տարի ժամկետով ազատազրկման, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և նշանակվել է 1 տարի ժամկետով փորձաշրջան, ՀՀ Ազգային ժողովի 26.05.2011թ.-ի ՙՀՀ անկախության հռչակաման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին՚ որոշմամբ 12.07.2011թ.-ին ազատվել է նշանակված պատժից, դատվածություն չունեցող, հաշվառված և բնակվել է ք. Երևան, Խնկո-Ապոր 10 տուն հասցեում, մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու համար, դատական քննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու համար, կալանքի տակ է 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ից:
2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 16134711 քրեական գործը:
2011 թվականի նոյեմբերի 1-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնում որոշում է կայացվել թիվ 16134711 քրեական գործն ըստ տարածքային ենթակայության ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժին ուղարկելու վերաբերյալ:
2011 թվականի նոյեմբերի 9-ին թիվ 16134711 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2012 թվականի օգոստոսի 20-ին Սիփան Վրեժի Գրիգորյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով:
2012 թվականի սեպտեմբերի 5-ին թիվ 16134711 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար:
Դատական քննության ընթացքում գործով մեղադրողը պարզելով, որ ձեռք բերված ապացույցներով հաստատվել է, որ Սիփան Գրիգորյանը սպանությունը կատարելիս գտնվել է հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում, որը հետևանք է ինչպես տուժող Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս Ս. Գրիգորյանի մանկության տարիներից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3091-րդ հոդվածի կարգով որոշում է կայացրել Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և նոր մեղադրանք առաջադրելու մասին: Սիփան Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված այն արարքների կատարման համար, որ ՙնա 2011թ. հոկտեմբերի 27-ին ժամը 15.00-ի սահմաններում հոր` Վրեժ Գրիգորյանի հետ գտնվելով իրենց` Խնկո Ապոր 10 տանը, վիճաբանել են միմյանց հետ` իր և Տաթևիկ Ղարիբյանի ամուսնության հարցի շուրջ, որի ընթացքում հայրը կացինով սպառնացել է իրեն և հարվածել աջ հոնքի հատվածին: Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը
բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել վերջինիս գլխին, որի հետևանքով Վ. Գրիգորյանին գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջաններում պատճառել է 7 հատ սրակոտոր և 7 հատ սալջարդ վնասվածքներ` գանգուղեղային ոսկրերի բազմաբեկորային ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքների, ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամկանի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումների, վերկարծրենային արյունահավաքի, գլխուղեղի մասնակի ջնջխման ձևով, որոնք էլ հանգեցրել են գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարման և հանդիսացել մահվան պատճառ: Դրանից հետո Վ. Գրիգորյանի դիակը և սպանության փաստը թաքցնելու նպատակով հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում, իսկ հոկտեմբերի 27-ի լույս 28-ի գիշերը ժամը 01.00-ի սահմաններում դիակը տեղափոխելով Վ. Գրիգորյանի ՙՎազ 2105՚ մակնիշի 61ՍԼ780 համարանիշի ավտոմոբիլի մեջ, տարել է Երևան քաղաքի ՙՀաղթանակ՚ կամրջի տակ` աջակողմյան հատված, որտեղ նախապես իր հետ վերցրած բենզինը լցնելով ավտոմեքենայի սրահի մեջ, դիտավորությամբ հրկիզել է ավտոմոբիլը և հոր դին` արդյունքում հրկիզման եղանակով դիտավորությամբ ոչնչացնելով ավտոմեքենայի խոշոր չափերի` 520.000 ՀՀ դրամ արժողության մի շարք դետալներ՚:
Դատաքննությամբ և գործով ձեռք բերված ապացույցներով դատարանը հաստատված համարեց հետևյալը.
Սիփան Գրիգորյանը 2011թ. հոկտեմբերի 27-ին ժամը 15.00-ի սահմաններում հոր` Վրեժ Գրիգորյանի հետ գտնվել է վերջինիս Երևան քաղաքի Խնկո Ապոր 10 տանը: Ս. Գրիգորյանի և նրա ընկերուհու` Տաթևիկ Ղարիբյանի ամուսնության հարցի շուրջ նրանց միջև վիճաբանություն է սկսվել, որի ընթացքում հայրը կացինով սպառնացել է Ս. Գրիգորյանին և հարվածել է նրա աջ հոնքի հատվածին: Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը` Ս. Գրիգորյանը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել Վ. Գրիգորյանին, որի հետևանքով վերջինս գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջաններում պատճառել է 7 հատ սրակոտոր և 7 հատ սալջարդ վնասվածքներ` գանգուղեղային ոսկրերի բազմաբեկորային ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքների, ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամկանի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումների, վերկարծրենային արյունահավաքի, գլխուղեղի մասնակի ջնջխման ձևով, որոնք էլ հանգեցրել են գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարման և հանդիսացել մահվան պատճառ: Ս. Գրիգորյանը սպանության հանգամանքները թաքցնելու նպատակով հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում: Հոկտեմբերի 27-ի լույս 28-ի գիշերը ժամը 01.00-ի սահմաններում դիակը տեղափոխելով Վ. Գրիգորյանի ՙՎազ 2105՚ մակնիշի 61ՍԼ780 համարանիշի ավտոմոբիլի մեջ, տեղափոխել է Երևան քաղաքի ՙՀաղթանակ՚ կամրջի տակ` աջակողմյան հատված: Նախապես իր հետ վերցրած բենզինը լցնելով ավտոմեքենայի սրահի մեջ, դիտավորությամբ հրկիզել է ավտոմոբիլը և հոր դին` արդյունքում ոչնչացրել է ավտոմեքենայի 520.000 ՀՀ դրամ արժողության մի շարք դետալներ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանն իրեն մասնակի մեղավոր ճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ հայրը` Վրեժ Գրիգորյանը և մայրը` Ռուզաննա Մելիքսեթյանն ամուսնալուծված են եղել: Ինքն ու եղբայրը բնակվել են մոր հետ առանձին, սակայն վերջին 2 տարին ինքը բնակվել է հոր հետ միասին: Հայրը հաճախակի է իր և եղբոր ներկայությամբ մորը վիրավորել, հայհոյել: Իմանալով հոր բնավորությունը` ճիշտ է ինքը բնակվել է վերջինիս հետ, սակայն իրենք օրվա ընթացքում իրար գրեթե չեն հանդիպել և իրար հետ չեն շփվել: Հիմնականում խուսափել է հոր հետ ծանոթացնել իր ընկերուհի Տաթևիկին, մտածելով, որ հնարավոր է հայրն այնպիսի բան անի, որն իրեն դուր չգա: Տաթևիկը եղել է իր առաջին ընկերուհին և նրա հետ պատրաստվել է ամուսնանալ: Տաթևիկին հոր հետ ծանոթացրել է դեպքից մոտ 20-25 օր առաջ, իրենց տանը: Տանը իրենք նստած զրուցելիս են եղել, երբ նախատեսվածից շուտ տուն է եկել հայրը: Ու քանի որ այդ օրը հայրը շուտ էր տուն եկել, ստիպված ծանոթացրել է նրան Տաթևիկի հետ, սակայն հայրը շատ սառն է իրեն պահել: Այդ օրվանից սկսած հայրն անընդհատ մոր հետ վիճել է Տաթևիկի առումով: Դեպքի նախորդ օրը եղել է իր ծննդյան տարեդարձը, որի արարողությանը ինքը հորը չի հրավիրել: Հորը չհրավիրելու պատճառը եղել է այն, որ վերջինս Տաթևիկին դեմ է եղել: Ծննդյան արարողությունն ինքը կազմակերպել էր հիմնականում նրա համար, որ իր և Տաթևիկի մայրերը միմյանց հետ ծանոթանան: Չի ցանկացել, որպեսզի հայրը ներկա գտնվեր, լավ իմանալով, որ հնարավոր է վերջինս իր ծննդյան օրն իրեն բոլորի ներկայությամբ վիրավորեր, այդ մարդկանց առաջ իրեն ստորացուցիչ ձևով ներկայացներ: Բացի այդ ծնողների ամուսնալուծությունից հետո հիմնականում այդպիսի միջոցառուների ժամանակ իր հայրը ներկա չի գտնվել: Դեպքի օրն արթնանալով զբաղվել է տան գործերով, մասնավորապես լվածք, արդուկ անելով: Արդուկ անելու ժամանակ, ցերեկը, կոնկրետ ժամը չի հիշում, հայրը մոտեցել է իրեն և խոսակցության ընթացքում սկսել է վիճել այն հարցի շուրջ, թե ինչու ինքը հորը չի հրավիրել ծննդյան արարողությանը, միաժամանակ սկսել է հայհոյել: Իմանալով հոր կռվարար բնավորությունը` փորձել է ուշադրություն չդարձնել և շարունակել է իր գործը: Իր բնավորության համաձայն միշտ խուսափել է վեճերից ու լեզվակռիվներից: Հայրը սկսել է իրեն վիրավորել, այնուհետև վիրավորել է մորը, Տաթևիկին, նրանց հասցեին սեռական բնույթի հայհոյանքներ է տվել, Տաթևիկին անվանել է անբարոյական: Այդպես շարունակվել է մոտ 10-20 րոպե: Հետո արդեն հայրը ձեռքերով իրեն հրմշտել է, իսկ իր նյարդերը տեղի են տվել ու ինքը հրել է հորը, որի արդյունքում վերջինս ընկել է: Սովորաբար այդպիսի պահերին ինքը տանից դուրս է գալիս, մի քիչ ցրվելու և հանգստանալու, սակայն այդ օրը, քանի որ գործերը ամբողջովին չէր ավարտել, անցել է կողքի սենյակ հեռուստացույց դիտելու: Քիչ անց նկատել է, որ հայրը կողքի սենյակից գալիս է կացինը ձեռքին, միաժամանակ ասելով, որ ՙես քեզ կդաստիարակեմ, ես քեզ տղամարդ եմ սարքելու՚: Ինքը փորձել է չկարևորել դա: Երբ ետ է շրջվել, իսկ այդ ընթացքում հայրը կացինը թափահարելիս է եղել, և կացնով հարվածել է իրեն: Հաստատ չի կարող ասել, թե կացնի շեղբն է իրեն ուղղված եղել, թե` կացնի տափակ հատվածը: Հոր կացնով հասցրած հարվածից ունքի հատվածում ստացել է քերծվածք, կտրվածք: Հայրը փորձել է կրկին հարվածել իրեն: Դրանից հետո իր ներսում ամեն ինչ տակնուվրա է եղել, ՙդանակը ոսկորին էր հասել՚, ինքը հարձակվել է հոր վրա, որպեսզի կացինը խլի, մտածելով, որ կարող է վերջինս կրկին հարվածել: Քաշքշել է և ձեռքից խլել կացինը ու դրանից հետո կատարված գործողությունները դժվարանում է բացատրել կամ մեկնաբանել: Այդ պահին ինքը կարծես թե անգիտակից վիճակում լիներ, դրանից մի քանի րոպե անց գնացել է խոհանոց, ինչ-որ տարօրինակ բաներ է արել, նստած, այնուհետև գետնին պառկած է եղել, վեր է կացել, լվացվել ու հասկացել է, որ կամաց-կամաց ուշքի է գալիս, այսինքն գիտակցությունն է տեղը գալիս: Դրանից հետո, երբ անցել է կողքի սենյակ ու տեսել, որ հայրն անշնչացած գետնին պառկած է, այդ պահին կարծես կրկին սթրեսային վիճակում է հայտնվել և չի պատկերացրել, թե ինչ պետք է անի, անգամ մտածել է ինքնասպանություն գործել: Չի իմացել ում դիմի և հայտնի, որ ինքն այդպիսի բան է արել, ու ով իրեն կհասկանա, ով իրեն կների ու իր դրության մեջ կմտնի: Առաջինը մտքով անցել է այն, որ Տաթևիկին կարող է կորցնել, վերջինս իրենից կարող է երես թեքել իր արարքի համար: Մտածել է թաքցնել հետքերը, որպեսզի այդպիսով ավարտվի այդ ամենը: Առանց հասկանալու ձեռքի տակ եղածով փաթաթել է հոր դին: Դեպքից մոտ 20 րոպե անց կացինը դրել է տեղը` խոհանոցի կողքի փոքր միջանցքում գտնվող պահարանի ներքևի գործիքներով դարակում, քանի որ ինքն իր ողջ կյանքի ընթացքում եղել է այդ տանը, իմացել է, որ գործիքները պահվում են այդ դարակում, ինքը միշտ գործիքները հավաք է պահել, դրել է տեղը, որպեսզի ցաքուցրիվ չլինեն: Չի կարող ասել, թե կացինը դրել է դարակը, հետո նոր է դիակը փաթաթել, թե` հակառակը: Հոր դիակը փաթաթելուց հետո թողել է նրան սենյակում, այնուհետև գնացել է եղբոր մոտ: Այդ օրվա կատարվածի հերթականությունը չի հիշում, չի հիշում Տաթևիկի մոտ երբ է գնացել, հիշում է, որ եղբոր մոտ` տուն է գնացել իմանալով, որ վերջինս տանը միայնակ գործ է անում: Եղբոր ասելով հաց է կերել, սակայն ինքը չի հիշում: Ներկայումս հիշում է, որ գնացել է եղբորը պատմելու, սակայն իր մեջ այդքան ուժ չի գտնել պատմելու համար: Եղբոր տանը մնացել է մոտ 30 րոպե, որտեղից դուրս գալուց հետո զանգահարել է Տաթևիկին, ընդորում հստակ չի հիշում տանից է զանգահարել նրան, թե տանից դուրս գալուց հետո: Իմանալով, որ Տաթևիկը ընտանիքի անդամների հետ պետք է գնար Հանրապետական հիվանդանոց տատիկին տեսակցության, գնացել է հիվանդանոցի տարած և միասին գնացել են Տաթևիկի տատիկին տեսնելու: Որոշ ժամանակ մնալուց հետո, երբ արդեն մթնշաղ էր, գնացել է Տաթևիկենց տուն, այնուհետև նրան դուրս է հրավիրել և զբոսնելու ընթացքում պատմել: Սակայն Տաթևիկին պատմել է կցկտուր, երկու բառով, որ հորը սպանել է, վերջինս հարցեր չի տվել իրեն, աշխատել է չհետաքրքրվել այդ դեպքով, ինքը լաց է եղել: Սկզբում Տաթևիկը չի հավատացել իրեն, սակայն իր վիճակը տեսնելով հավատացել է: Ինքը Տաթևիկին ասել է, որ վիճվել են հոր հետ ու հանկարծակի սպանել է նրան, իսկ թե ինչով չի ասել: Տաթևիկին ասել է, որ պետք է ամեն ինչ անի, որ այս ամեն ինչը վերջացնի, որպեսզի մարդիկ չիմանան: Տաթևիկին պատմելուց հետո, ուշ երեկոյան վերադարձել է տուն, դին միայնակ իջեցրել ու դրել է ավտոմեքենայի մեջ, չի կարող բացատրել, թե ինչու է այդպես արել. ՙդա նման է վատ երազի՚: Մեքենայով դուրս է եկել ու անգամ չի կարող բացատրել, թե ինչու է ընտրել հենց այդ տարածքը, ուղղակի կանգնել է այդտեղ ու այրել է: Դին այրել է տանից վերցրած բենզինով: Մեքենայի պետհամարանիշները հանել և նետել է տարածքում, մի փոքր հեռավորության վրա: Դիակն այրելու միտքը եղել է իրենը: Այրելուց հետո միանգամից հեռացել ու գնացել է Տաթևիկի մոտ, պատմել է նրան, թե ինչ է արել, սակայն վերջինս չի հավատացել իրեն, անգամ ծիծաղել է վրան, ասելով, որ դու ընդունակ չես նման բան անելու: Մեքենայի այրվելու պահին չի կարող ասել ինքը վնասվածք ստացել է, թե` ոչ: Իսկ ճակատին ստացած վերքի համար Տաթևիկին խաբել և ասել է, որ վերքը ստացել է դին այրելիս առաջացած բոցից: Տաթևիկին չի ասել, որ այն ստացել է հոր կողմից կացնով հասցված վնասվածքի արդյունքում, քանի որ չի ցանկացել, որ վերջինս ավելի անհանգստանա: Եվ ընդհանրապես Տաթևիկին ամենայն մանրամասնությամբ չի պատմել կատարվածի մասին, հորը սպանելու պատճառի մասին ևս չինչ չի հայտնել: Տաթևիկն իր ճակատի վերքը մշակել է բամբակով և ՙՍանտավիկ՚ կպցրել, իր հիշելով դա եղել է առաջին անգամ նրա մոտ գնալիս, սակայն հաստատ չի կարող ասել, քանի որ իրադարձությունների հերթականությունը հստակ չի հիշում: Դրանից հետո գիշերը մոտ ժամը 01-02-ի սահմաններում վերադարձել է մոր տուն, իսկ առավոտյան ժամը 06-07-ին ոստիկանները եկել են ու իրեն որպես վկա հրավիրել ոստիկանություն: Այնտեղ էլ ինքը խոստովանել է ամեն ինչ: Ինքը դիտավորություն և նպատակ չի ունեցել հորը սպանելու, դա տեղի է ունեցել անկախ իր կամքից, զղջում է կատարվածի համար և ամեն ինչ կաներ ուղղելու իր սխալը:
Փոփոխված և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքի շուրջ Ս. Գրիգորյանը հրաժարվեց ցուցմունք տալուց:
Ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանի կողմից տված ըստ էության խոստովանական ցուցմունքներից բացի, նրան մեղսագրված արարքը հիմնավորվել է նաև հետևյալ ապացույցներով.
Տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանի ցուցմունքով այն մասին, որ տուժող Վրեժ Գրիգորյանն իր հայրն է, իսկ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանը` իր հարազատ եղբայրը: Ծնողներն ամուսնալուծվել են 1993թ.-ին և այդ ժամանակվանից ինքն ու եղբայրը բնակվել են մոր հետ, մոր հորական տանը: Այդ ընթացքում իրենք պահպանել են հարաբերություններն իրենց հոր հետ: Մայրը և հայրը իրենց հետ կապված հարցերի շուրջ շփվել են միայն հեռախոսով և նրանց հարաբերությունները եղել են նորմալ: Եղել են դեպքեր, երբ հայրը կանչել է իրենց իր հետ ապրելու, սակայն իմանալով հոր բնավորությունը տեղյակ է, որ վերջինս ինչ-որ ժամանակի ընթացքում իրենցից հոգնում էր: 2009թ.-2010թ. իրենց բնակարանի փոքր լինելու պատճառով իր եղբայրը տեղափոխվել է հոր հետ ապրելու: Ե’վ հայրը, և’ եղբայրը մի քիչ ծանր բնավորություն ունեն, հաշտ և համերաշխ չեն եղել իրար հետ, բայց կռիվներ նրանց միջև չեն եղել, նրանք իրար հետ ՙդիստանցիայով՚ են եղել և շատ ջերմ հարաբերություններ չեն ունեցել: Հայրն ունեցել է ծանր բնավորություն, հաճախակի է փոքր բաներից Սիփանի վրա խոսել ու դրա պատճառով վերջիններս վիճվել են: Փոքր տարիքում հայրն իրենց նկատմամբ հաճախակի է բռնություն կիրառել, սակայն երբ մեծացել են և ֆիզիկապես ուժեղացել, չի կարողացել բռնույթուն գործադրել, քանի որ իրենք կարողացել են իրենց պաշտպանել: Հայրը ժամանակին մոր նկատմամբ ևս բռություն է կիրառել, վիրավորել ու հայհոյել նրան, սովորաբար այդ վեճերից հետո հայրն իրենց ևս ծեծի է ենթարկել, անգամ եղել է, որ հարվածել է որևէ առարկայով: Ստիպել է իրենց կատարել ծանր ֆիզիկական աշխատանքներ: Եղբայրն ընդհանուր առմամբ շատ հանգիստ բնավորություն ունի և նրան հունից հանելը դժվար է, նա մի քիչ դանդաղ մտածող, դանդաղ գործողություններ անող, հանգիստ մարդ է միշտ եղել, իսկ հայրը բռնկվող, բարկացող բնավորություն ուներ, կարող էր փոքր բանի վրա խիստ ջղայնանալ: Հայրը սիրել է պարբերապար օգտագործել ոգելից խմիչք: Վերջինս, երբ բարկանում էր, գոռգոռում էր, կռիվ էր անում և եթե այդ պահին լռում և չէիր խորացնում կռիվը, ապա հիմնականում այն անցնում էր, իսկ որոշ դեպքում կռիվը վերջինս շարունակում էր նաև հաջորդ օրը: Եղբայրն աշնան մոտ իրեն ու մորը հայտնել է, որ ցանկանում է Տաթևիկի հետ ամուսնանալ, վերջիններս մոտ կես տարի ընկերություն են արել, Տաթևիկը եղել է իր եղբոր առաջին ընկերուհին: Աշնան կեսերին Սիփանը ծանոթացրել է Տաթևիկին իրենց հետ, ինքը և մայրը շատ են հավանել Տաթևիկին, վերջինս իրենց վրա լավ, խելացի աղջկա տպավորություն է թողել: Մայրը Տաթևիկի մասին հայտնել է իրենց հորը, սակայն վերջինս առանց տեսնելու դեմ է եղել այդ աղջկան: Մեկ անգամ Խնկո Ապոր 10 տանը հայրը տեսել է Տաթևիկին, բայց դրանից ևս չի փոխվել նրա տրամադրվածությունը և ամեն անգամ նշել է, որ այդ աղջիկն իր դուրը չի գալիս: Իր տրամադրվածությունը բացատրում էր նրանով, որ Տաթևիկի ընտանիքը լավը չի, իր դուրը չի գալիս, վերջինիս հայրն աշխատանք չունի, իսկ մայրն աշխատում է տոնավաճառում, որպես վաճառողուհի և ինքը չի ցանկանում նրանց հետ շփվել: Հայրն անգամ ասել է, որ եթե Սիփանը չհրաժարվի այդ աղջկա հետ ամուսնանալու մտադրությունից, ապա նրան տանից դուրս կանի, ընդորում նման արտահայտություններ հայրն արել է նաև տարբեր այլ առիթներով: Ինքը կարծել է, որ ժամանակի ընթացքում հոր կարծիքը կփոխվի և վերջինս կհամոզվի, որ Տաթևիկը վատ աղջիկ չէ: Դեպքի նախորդ օրը` հոկտեմբերի 26-ին իր եղբոր ծնունդն են նշել, որի ժամանակ իր մայրը ծանոթացել է Տաթիկի մոր հետ: Ծննդյան արարողությանը հայրը ներկա չի գտնվել, քանի որ իրենք միշտ այդպիսի առիթները նշել են առանց հոր: Դրա հաջորդ օրն ինքը գտնվել է տանը և զբաղվել է բնակարանի վերանորոգման աշխատանքներով: Ցերեկը ժամը մոտավորապես 12-14-ի սահմաններում հեռախոսով խոսել է հոր հետ վերջինիս կողմից տեխնիկայի հետ կապված կատարած գյուտի շուրջ, դրանից բացի այլ թեմայով, մասնավորապես Սիփանի հետ կապված հոր հետ խոսակցություն չեն ունեցել: Այդ օրը, ժամը մոտ 17:00-ից 18:00-ի սահմաններում իրենց բնակարան է եկել Սիփանը, բայց ինքը խոհանոցում վերանորոգման աշխատանքով զբաղված լինելու և այդտեղից դուրս գալու հնարավորություն չունենալու պատճառով նրան չի տեսել, միայն ձայնից է իմացել, որ վերջինս եկել է և առանց տեսնելու իրենք ընդամենը բարևել են միամյանց: Վերջինս երկար չի մնացել իրենց բնակարանում, տեղյակ է, որ հաց է կերել ու հեռացել: Դրանից հետո, գիշերը ժամը մոտ 05-06-ի սահմաններում, երբ ոստիկանության աշխատակիցներն իրենց բերման են ենթարկել ոստիկանություն, այնտեղ իմացել է հոր սպանության, այն կատարողի և սպանության հանգամանքների մասին, բայց ինքը երբևէ եղբորը դրա հետ կապված ոչ մի հարց չի տվել:
Վկա Ռուզաննա Մելիքսեթյանի ցուցմունքով այն մասին, որ ամբաստանյալը հանդիսանում է իր որդին: Տուժողի հետ հարաբերություններն ամուսնալուծության սկզբնական շրջանում գտնվել են լարված վիճակում, սակայն հետագայում, տարիների ընթացքում հարաբերությունները կարգավորվել են և դարձել են ընկերական: Յուրաքանչյուր երեկո Վրեժ Գրիգորյանը զանգահարել է իմանալու համար, թե ինչպես են երեխաները, ինչպես են անցկացրել առօրյան: Վրեժն իր հետ հաճախակի է կիսվել, պատմել իր կյանքից, այդ իսկ պատճառով ինքը տեղյակ է եղել վերջինիս կյանքում տեղի ունեցող ամեն ինչից: Սակայն դրա հետ մեկտեղ Վրեժը բավականին բարդ անձնավորություն է եղել, ՙնևրաստենիկ՚, իրենց համատեղ կյանքի ընթացքում իր նկատմամբ հաճախակի ֆիզիկական բռնություններ է կիրառել, շատ է ծեծի ենթարկել, անգամ քիթը կոտրել է, դեմքին 7 կար են դրել: Վրեժի կողմից իրեն, իր մորը և քրոջը ծեծի ենթարկելու համար քրեական գործ է հարուցված եղել, սակայն որպեսզի իր երեխաների համար չասեին, որ հայրը դատապարտված է, քրեական գործը կարճել են: Հարևանները ևս դիմել են դատարան նրա համար, որ Վրեժը բնակարանը սարքել էր ՙբարդակ՚, սակայն քանի որ ինքը չէր բողոքել, քրեական գործ չէր հարուցվել: Իր սկեսուրն իրեն ասել է, որ երբ քեզ ծեծում է, ապա կա հատուկ դեղ, մանրացրու և լցրու այն ճաշի մեջ, Վրեժն ուտելով կթմրի և քեզ չի ծեծի: Չնայած նրան, որ Վրեժն իրեն ՙխելագարի պես՚ սիրել է, սակայն կարող էր մի փոքր բանից բռնկվել և առանց հաշիվ տալու իրեն ծեծի ենթարկել, այնուհետև նստել ու լացել: Ծեծելիս երբ արյուն էր տեսնում, դադարեցնում էր ծեծը, սակայն ժամանակի ընթացքում դա արդեն չէր ազդում: Ծեծելուց հետո զղջում էր և մի երեք օր իր հանդեպ շատ ուշադիր էր լինում: Վրեժը զիճող է եղել, իսկ Սիփանը` ոչ, վերջինս պատասխանել է հորը: Իմանալով երկուսին իրեն հասկանալի է, թե ինչպես է այդ ամենը կատարվել: Վրեժը սիրում էր ուժ գործադրել և իր ուզածին հասնելու համար անպայման ուժ էր գործադրել: Տանը ունեցել է 4 կացին, իսկ աշխանքի վայրում`3-ը: Մեքենան միշտ թեք է կանգնեցրել, իր այն հարցին, թե ինչու է թեք կանգնեցնում, պատասխանում էր, որ փախնել հնարավոր լինի: Մեքենայի մեջ հոսանք էր անցկացրել և եթե ինքն իրեն վատ էր պահում հոսանքը միացնում էր: Իր հարցին, թե ինչու է այդպես անում, պատասխանել է, որ դա նրա համար է, որ եթե իր կողքին նստի այնպիսի մեկը, որին ինքը չի հավանում, ապա կմիացնի հոսանքը և այդ մարդը դուրս կփախնի: Վրեժնը եղել է բավականին բարդ անձնավորություն, սակայն ժամանակի ընթացքում ինքը գտել էր նրա հետ շփման ընդհանուր եզրեր: Ինքը վկա Արմինեի դատարանում տված ցուցմունքը ճիշտ է չի լսել, սակայն որոշ բաներ նրա ասածներից կարդացել է թերթում և այդ ամբողջը սուտ է: Արմինեի և Վրեժի միջև եղել է որոշակի հարաբերություն, Արմինեն երկար տարիներ ապրում էր Խնկո Ապոր իրենց տանը: Վրեժի մահից հետո և’ տան, և’ հիմնարկի բանալիները գտնվել են Արմինեի մոտ: Երբ վերցրել է բանալիները Արմինեի մոտից, ոչ բնակարանում, ոչ հիմնարկում ոչ գումար, ոչ ոսկեղեն և ոչ մի փաստաթուղթ չի եղել, չեն եղել նաև հիմնարկի փաստաթղթերը և Վրեժի անձնագիրը: Հետագայում զանգահարել են բրոկերները և ասել, որ Արմինեն և Վրեժը դիմել են հիմնարկը վաճառելու համար: Դատարանում սույն գործով դատական նիստերից մեկից առաջ Արմինեն դիմել է իրեն և ասել, որ եթե ՙդոսաֆի՚ վաճառքից առաջացած գումարի կեսը իրեն տա, ապա դատարանում կպատմի այն մասին, թե ինչպես է իր և աշխատողներից Հերսիլիասի վրա Վրեժը ձեռք բարձրացրել: Մատանու համար ևս Արմինեն ստել է, քանի որ իրենց ամուսնալուծությունից հետո Վրեժի մոտ էր մնացել իր 4 կտոր ոսկեղենը: Սակայն երբ Վրեժը հիվանդացել է ու ինքը երեխաների հետ խնամել է նրան, Վրեժը որպես երախտիք վերադարձրել է իր ականջօղերը և նրա մոտ մնացել է 3 կտոր ոսկեղեն: Վրեժը դեմ է եղել Սիփանի ամուսնությանը, ասել է, որ աղջիկը չի համապատասխանում Սիփանին, հայրը ՙբոմժ՚ է, մայրը` շուկայում վաճառողուհի է,աղջիկը` վատն է: Ինքը աղջկան հավանել է և նարն միշտ գովել է: Վրեժն ասել է, որ ինքը գումար չունի, սակայն ինքն ասել է, որ գումար հարկավոր չէ, բավական է, որ վերջինս իր թողած ոսկեղենից մի կտոր տա աղջկան: Սակայն խնդիրը եղել է ոչ թե ոսկեղենը, այլ այն, որ վերջինս պարզապես դեմ է եղել այդ ամուսնությանը, քանի որ Վրեժը ցանկանում էր, որ Սիփանը ամուսնանա իր ընտրած աղջկա հետ: Սակայն ինքը համոզել է, որ դեմ չգնա, քանի որ դա Սիփանի առաջին սերն է ու հնարավոր է նշանվելուց հետո նրանք չամուսնանան: Եթե ունենար ժամանակ կարող էր վերջնականապես համոզել նրան, քանի որ Արտաշեսի ՙՊոլիտեխնիկ՚ ընդունվելու համար մեկ շաբաթ համոզել է Վրեժին, իսկ Սիփանի թատերական ինստիտուտ ընդունվելիս` 6 ամիս է համոզել: Վրեժը ճիշտ է ունեցել է շատ ծանր բնավորություն, իր ասածի տերն է եղել, սակայն ինքը կարողացել է ճիշտ մոտենալ և համոզել նրան: Դեպքի նախորդ օրը Սիփանի ծնունդն է եղել, գնացել են ռեստորան, Տաթևիկի մոր հետ ծանոթանալու, դրանից հետո ինքը Արտաշեսի հետ գնացել է իրենց տուն, Տաթևիկի մայրն իր որդու հետ գնացել է իրենց տուն, իսկ Սիփանը և Տաթևիկը միասին գնացել են իրենց ուրախությունը շարունակելու: Երբ իրենք գնացել են տուն, իրեն զանգահարել է Վրեժը ու երբ ինքն ասել է, որ երիտասարդները գնացել են իրենց ուրախությունը շարունակելու, վերջինս բարկացել է: Սիփանը իր տուն է վերադարձել առավոտյան, ժամը 06:00-ին: Առավոտյան ժամը 12:00-ին ինքը զանգահարել է Սիփանին և ասել, որ գնա իր տան համար ՙլինոլյում՚ գնի: Դեպքի օրը ժողովի պատճառով ինքը երկար է մնացել աշխատանքի վայրում: Այդ օրը Արտաշեսը խոհանոցի վերանորոգմամբ էր զբաղվում և խոհանոցի վերանորգման համար Սիփանը պետք է ՙլինոլյում՚ գներ: Երբ ուշ եկել է տուն Արտաշեսն ասել է, որ Սիփանը եկել է, ՙլինոլյումը՚ բերել ու գնացել է: Գիշերը զանգահարել է Սիփանը և ասել, որ դուռը բացի: Դուռը բացել է ու քանի որ ինքը քնաթաթախ է եղել և անգամ աչքերը փակ են եղել, չի տեսել, թե ինչ տեսքով ու տրամադրությամբ է եղել Սիփանը: Ճիշտ է մասնագիտության բերումով վառված և խանձված հոտերի հանդեպ շատ դյուրազգաց է, սակայն քնաթաթախ լինելու պատճառով վառվածի հոտ չի զգացել: Դրանից քիչ անց, երբ պառկած է եղել իրենց բնակարան են եկել ոստիկանները և հարցրել Արմինեին, այդ ժամանակ ճիշտ է ևս ուշադիր չի եղել Սիփանին, սակայն զգացել է, որ վերջինս տարօրինակ է իրեն պահում: Հետագայում, երբ գնացել են Վրեժի տուն Սիփանի հայացքից ու տան վիճակից շատ բան հասկացել է, իսկ արդեն ոստիկանությունում իրեն տրված հարցերից հասկացել է, որ վերջիններս կասկածում են Սիփանին: Որոշ ժամանակ անց իրեն ասել են, որ Սիփանը ցանկանում է խոսել, սակայն ՙգժություններ՚ է անում: Ինքն ասել է, որ քանի որ Սիփանը ՙտրավմա՚ ունի, ապա երբ ընկնում է ցնցումների մեջ շատ տարօրինակ տպավորություն է թողնում: Հանգստացնող դեղ է տվել Սիփանին, վերջինս հանգստանալով մի փոքր քնել է իր գրկում, որից հետո կարողացել է խոսել: Սիփանը կապտած է եղել, բերանի մեջ լեզուն ուռած է եղել ու ցնցումների պատճառով իր պատմածը ոչ մեկ չի հասկացել: Երբ նրանից պահանջել են ասել կացինի գտնվելու վայրը, Սիփանն ասել է, որ չի հիշում, միայն հիշում է, որ Խնկո Ապորից մինչև Մ. Բաղրամյան գնալու ճանապարհին իր ձեռքին այն չի եղել: Այդ ժամանակ մտածել են, որ կացինը երևի թողել է դեպքի վայրում և գնացել են Վրեժի տուն: Երբ գնացել են այտեղ, բացել են դարակը ու տեսել, որ առանց լվանալու այն դրված է դարակում: Այդ կացինը Վրեժը իր վրա էլ է բարձրացրել ժամանակին: Մյուս արարքի մասին քննիչներին պատմելու ընթացքում ինքը ներկա չի գտնվել: Հաջորդ օրը Սիփանը եղել է շատ դանդաղկոտ, թե շարժումներում, թե խոսքում: Իրեն ասել են, որ Սիփանին հանգստացնող են ներարկել, քանի որ վերջինս գիշերը փորձել է ինքնասպանություն գործել: Դեպքի օրն, առավոտյան Սիփանը գնացել է զուգարան և երբ հետ է վերադարձել Վրեժն ասել է, թե ՙէդ գնացել էիք ուտել խմելու՚, սկսել են վիճաբանել, այդ ընթացքում հարցրել է, թե ով է ռեստորանի հաշիվը փակել, Սիփանը պատասխանել է, որ ինքն է այն փակել: Վրեժն սկսել է վիրավորել Սիփանին, իսկ Սիփանը դրանից վատ զգալով, ճանաչելով որդուն, համոզված է, որ վերջինս սկսել է պատասխանել: Վիճաբանության ընթացքում Սիփանը Վրեժին հրել է ու Վրեժն ընկել է: Սիփանը Վրեժին թողել է այդտեղ և գնացել է հյուրասենյակի դռանը հենվել ու հեռուստացույց է դիտել: Այդ ընթացքում Վրեժը գնացել է և կացինը վերցնելով եկել է ու ասել ՙկսպանեմ քեզ՚ ու երբ Սիփանը հետ է շրջվել Վրեժը հարվածել է: Վրեժը շատ լավ է իմացել, որ որդու էպիկրիզի համաձայն վերջինիս վիճաբանությունից հետո երկար ժամանակ էր անհրաժեշտ, որպեսզի հանգստանա: Սակայն այդ ընթացքում հեռուստացույց դիտելիս չի հասցրել Սիփանը հանգստանալ: Սիփանը հիշում է, որ ինքը գետնին պառկած է եղել, վեր է կացել ու տեսել է, որ Վրեժն արյան մեջ է, փսխել է ու դրա մեջ պառկած է եղել: Ինքը տեսել է, որ Սիփանի հոնքը սկոճով կապած է եղել, աչքը փակված է եղել, իսկ աչքի տակը` ուռած: Վրեժը հարվածել է, սակայն Սիփանը չի պատասխանել, քանի որ եթե նա պատասխաներ, ապա նրա հարվածի ուժից Վրեժը կարող էր մահանալ, ինքը պարզապես հրել ու հեռացել է: Սիփանն իրեն ասել է, որ զգացել է, թե ինչ-որ սառը բան կպել է գլխին ու ցավեցրել, դրանից հետո ոչինչ չի հիշում: Իր մոտ բժիշկները Սիփանին հետազոտելիս ասել են, որ նրա ստացած վնասվածքը բութ ծանր առարկայով ստացված վնասվածք է, հնարավոր է այդ առարկան լինի կացինը: Ամուսինը կացնի նկատմամբ ունեցել է սեր, ու անընդհատ ու բոլորին ասում էր ՙկտապոռեմ՚, իր էությամբ եղել է վախկոտ անձնավորություն: Որևէ մեկին կացինելու համար չի դատապարտվել, իր դեմ նույնպես օգտագործել է կացինը:
Վկա Տաթևիկ Ղարիբյանի ցուցմունքով այն մասին, որ Սիփանի հետ ծանոթացել է 2011թ. ամռանը:Օգոստոս կամ սեպտեմբեր ամիսներին ծանոթացել է Սիփանի մոր և եղբոր հետ: Սիփանի հոր հետ ծանոթացել է հոկտեմբեր ամսին, երբ գտնվել է Սիփանենց տանը, ընդորում դա միակ դեպքն է եղել, երբ ինքը տեսել է Սիփանի հորը: Երբ եկել է Սիփանի հայրը Սիփանն իրեն ներկայացրել է որպես իր ընկերուհի, իսկ հայրը հարցրել է, թե ինքն ինչով է զբաղվում, ծնողներն ինչով են զբաղվում և նմանատիպ այլ հարցեր: Ինքն էլ պատասխանել է, որ սովորում է Բրյուսովի անվան լեզվաբանական համալսարանում, հայրը չի աշխատում, իսկ մայրը անհատ ձեռներեց է: Սիփանի հոր կողմից ոչ մի առանձնահատուկ վերաբերմունք չի եղել, ամեն ինչ նորմալ է եղել: Իրենց խոսակցությունը տևել է մոտ 10-15 րոպե, որից հետո ինքն ու Սիփանը դուրս են եկել: Հետագայում Սիփանի խոսքերից լսել է, որ հայրը դեմ է ամուսնությանը, քանի որ գումար չունի հարսանիք կազմակերպելու համար: Այդ մասին Սիփանն իրեն ասել է մի քանի անգամ, դեպքից առաջ: Սիփանից չի լսել, թե հայրը դեմ է իրեն, նման բան Սիփանն ասել է դեպքի օրը, թե վիճաբանության ժամանակ հայրն իրեն դեմ է արտահայտվել: Իրենք մտադիր են եղել հունվարի 19-ին իր 20-ամյակին նշանադրվել: Դեպքի օրը` հոկտեմբերի 27-ին երեկոյան ժամը 18-19-ի սահմաններում Մարգարյան և Ֆուչիկ փողոցների խաչմերուկում հանդիպել է Սիփանի հետ և միասին գնացել են հիվանդանոց իր տատիկին տեսակցելու: Հետո հիվանդանոցում իրենց են միացել մայրը, եղբայրը, այնտեղ է եղել նաև իր մյուս տատիկը: Հիվանդանոցում մնացել են մոտ մեկ ժամ: Թե’ հանդիպման ժամանակ և թե’ հիվանդանոցում ինքը Սիփանի մոտ ոչ մի արտառոց բան չի նկատել: Հիվանդանոցում Սիփանը ևս եղել է կեպիով, որն իջեցրած է եղել աչքերին: Հիվանդանոցից Սիփանի, մոր և եղբոր հետ վերադարձել են տուն և տանը մնացել են մինչև 22:00-ից մինչև 23:00-ն: Այնուհետև Սիփանն առաջարկել է իրեն դուրս գալ մաքուր օդի, զբոսնելու: Զբոսնելու ընթացքում Սիփանն իրեն հարցրել է, թե արդյոք ինչ էլ պատահի միասին կլինեն, իրենից երես չի թեքի, ինքն էլ չպատկերացնելով թե խոսքն ինչի մասին է, դրական է պատասխանել: Հետո մեծ դժվարությամբ Սիփանը հայտնել է իրեն, որ նախորդ օրն իր ծննդյան արարողությանը հոր հրավիրված չլինելու թեմայով վիճաբանություն է եղել իր և հոր միջև, վերջինս վրդովվել է, թե ինչու իրեն չի հրավիրել, անպարկեշտ արտահայտություններ է արել իր` Տաթևիկի և իր մոր հասցեին, դեմ է արտահայտվել իրեն, արդյունքում քաշքշուկ է եղել, իրար հրել են, խփել են, ինքը հորը սպանել է, ինչը պատահաբար է ստացվել: Այդ ամբողջը հայտնելու ժամանակ Սիփանը ցնցումների մեջ է ընկել, շատ դժվարությամբ է խոսել, խոսել է կցկտուր բառերով, կիսատ վանկերով, լաց է եղել, հեկեկացել է, ջղաձգված է եղել, դեմքի և ձեռքերի մկանները ձգված են եղել: Ինքը մոտավորապես է հասկացել, թե վերջինս ինչ է ասում: Սիփանը ընկած է եղել գետնին, իսկ ինքն ավելի շատ կենտրոնացած է եղել Սիփանի վիճակի վրա և նրան այդ վիճակից դուրս հանելու վրա: Այդ իսկ պատճառով ամբողջությամբ չի ընկալել ինֆորմացիան: Երկար ժամանակ ինքը չի կարողացել պատկերացնել, թե իրականում ինչ է պատահել և չի պատկերացրել, թե Սիփանն ինչպես է սպանել հորը: Քանի որ Սիփանն իրեն վատ է զգացել, ինքը ցանկացել է ՙնրան նորմալ վիճակի բերել՚: Դրանից հետո միասին գնացել են իրենց տուն և մոտ 23:30-ի սահմաններում Սիփանը գնացել է: Գնալուց իրեն ասել է, որ դրա մասին ոչ մեկ չպետք է իմանա, հետքերը պետք է վերացնել: Ինքը հստակ չի հիշում Սիփանն ասել է, թե ինչ եղանակով է հետքերը վերացնելու: Դրանից հետո արդեն ժամը գիշերվա 01:00-ի կամ 01:30-ի սահմաններում զանգահարել է Սիփանն ու հայտնել, որ ցանկանում է իրեն տեսնել: Այդպես երբ եկել է իրենց տուն, ինքը Սիփանի դեմքին նկատել է վնասվածքներ և’ այրվածքի, և‘ քերծվածքի տեսքով, որոնց վերաբերյալ ինքը հարցեր չի տվել Սիփանին, միայն ենթադրել է, որ հնարավոր է դրանք ստացել է վիճաբանության ընթացքում: Վնասվածքը եղել է աչքի վերևում, հոնքի հատվածքում: Սիփանը հայտնել է, որ հոր դին Հաղթանակի կամրջի տակ այրել է և վերադարձել է իր մոտ: Սիփանը մնացել է մոտ 10 րոպե և գնացել է: Հաջորդ օրը ոստիկանությունում իմացել է, որ Սիփանը հորը կացնով է սպանել: Ինքը Սիփանին ճանաչել է որպես հանգիստ, բարի, հոգատար անձնավորություն, ումից երբևէ ոչ մի բռնություն չի տեսել, հայհոյանքներ չի լսել: Տեղյակ է, որ Սիփանի և նրա հոր հարաբերույթունները լարված են եղել, նրանց միջև առանձնապես շփում չի եղել, վերջիններս տարբեր գրաֆիկներով են աշխատել և գրեթե չեն հանդիպել: Տեղյակ է նաև, որ Սիփանն իր հեռախոսահամարը փոխել էր, իսկ հայրն այն չգիտեր: Սիփանն իրեն ասել էր, որ 23 տարիների ընթացքում հայրն իր ծնունդներին չի մասնակցել:
Վկա Արմենուհի Սահակյանի ցուցմունքով այն մասին, որ Վրեժ Գրիգորյանի հետ աշխատել է ՙԴոսաֆում՚ և նրա հետ գտնվել է աշխատանքային հարաբերությունների մեջ: Վերջինիս առաջարկել էր դառնալ իր կնքահայրը, որից հետո իրենց հարաբերությունները դարձել են բարեկամական: Իր կնունքի արարողությունը պետք է տեղի ունենար 2011թ. հոկտեմբերի 31-ին, որի ժամանակ Վրեժի որդին` Սիփանը պետք է կատարեր նկարահանումներ, սակայն կատարվածի պատճառով այն այդպես էլ տեղի չի ունեցել: ՙԴոսաֆի՚ լուծարումից` սեպտեմբերի 23-ից հետո ինքն ու Վրեժը շարունակել են կապ պաշտպանել: Ինքը հաճախակի է այցելել Վրեժի բնակարան և տեղյակ է, որ վերջինս իր երկու որդիներին նվիրված հայր է եղել: Վրեժի որդիները հաճախ են եղել ՙԴոսաֆում՚, օգնել են հորը: Վրեժը միշտ ֆինանսապես օգնել է իր որդիներին, վճարել է նրանց ուսման վարձը: Վրեժը որդիներին երբևէ չի հարվածել, նրանց միջև եղել են վիճաբանություններ, սակայն լուրջ կռիվ չի եղել, վերջինս փորձել է դաստիարակել իր որդիներին: Այդ վիճաբանություններից որդիները բարկանում և հեռանում էին, իսկ Վրեժը լաց էր լինում: Վրեժը շատ մարդասեր մարդ է եղել, ինքը ուժեղ բարկանալու դեպքում չէր հարվածում, այլ լաց էր լինում: Վրեժն իր իմանալով աթեիստ չի եղել, այլ եղել է հավատացիալ և այցելել է Ավետարանչական եկեղեցի: Տեղյակ է, որ Սիփանը մոտ 3 տարի առաջ տեղափոխվել է հոր մոտ ու սկսել է նրա հետ ապրել: Վրեժն իրեն ասել է, որ Սիփանն իր ծննդյան արարողությանն իրեն չի հրավիրել, քանի որ հավաքվել են երիտասարդներով: Վրեժն իրեն հայտնել է, որ Ռուզաննա Մելիքսեթյանից իմացել է, որ Սիփանը ընկերուհի ունի և իրենց հարաբերությունները լուրջ են, իսկ դրանից 2 օր հետո հայտնել է, որ իրենց տանը ծանոթացել է այդ աղջկա հետ: Երբևէ չի լսել, որ Վրեժը դեմ լինի այդ աղջկան:Դեպքից մեկ ամիս առաջ Վրեժն իրեն խնդրել է իր հետ գնալ ոսկեղեն գնելու, քանի որ պատրաստվում էր Սիփանին ՙնշանել՚, սակայն իրեն հարմար չլինելու պատճառով այդպես էլ չեն գնացել: Վրեժը ցանկացել է իր տան դիմաց գտնվող հողատարածքը վաճառել և այդ գումարով լուծել հարսանիքի ծախսերը: Դեպքի օրը, ժամը 14:18-ին ինքը հեռախոսով խոսել է Վրեժի հետ, վերջինս եղել է հոգնած, քանի որ նախորդ ամբողջ օրն անցկացրել է ՙօվիրում՚` հերթ կանգնելով: Դեպքի օրը գիշերային հերթափոխով որպես հեռախոսավարուհի աշխատել է ՙՀրազդան էքսպո բեռնափոխադրումներում՚, երբ եկել են ոստիկանության աշխատակիցները և ասել իրեն, որ ՙԴոսաֆից՚ գողություն է կատարվել ու իրեն տարել են ոստիկանություն, սակայն այնտեղ իմացել է, որ Սիփանը սպանել է հորը, այնուհետև այրել է հոր դին:
Դատաբժշկական փորձաքննության փորձագետի թիվ 986 եզրակացությամբ, ըստ որի` ելնելով Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալներից և պատասխանելով առաջադրված հարցերին հանգում եմ հետևությունների` 1. Վ. Գրիգորյանի մահը հետևանք է գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարմանը, որն էլ պայմանավորված է եղել կոմբինացված գանգուղեղային բաց վնասվածքներով: Ելնելով Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ հայտնաբերված վաղ դիակային երևույթների զարգացվածության աստիճանից, նրա մահը վրա է հասել դիակի դատաբժշկական փորձաքննությունից մոտ 20-24-ժամ առաջ: 2. Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ հայտնաբերվել են գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջանների թվով յոթ հատ սրակոտոր թիվ, թիվ` 1,3,4,6,61,9,11 և թվով յոթ հատ սալջարդ վերքեր` թիվ, թիվ 2,5,51,7,8,81 և 10, գանգաթաղի ոսկրերի բազմաբեկորանի ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքներ; ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամականի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումներ, վերկարծրենային արյունահավաք, գլխուղեղ մասնակի ջնջխում, ձախից այտային շրջանի քերծվածք, որոնք պատճառվել են կենդանության օրոք, սրակոտոր վերքերը, ապոնևրոզի, աջ քունքամկանի և գանգաթաղի և հիմի ոսկրերի մի մասի կոտրվածքները պատճառվել է կոտորող գործիքի ազդեցությամբ, իսկ մնացած վնասվածքները սահմանափակ մակերես ունեցող բութ առարկայի /ների/ ազդեցությամբ և նման վնասվածքը կենդանի անձանց մոտ ունեն կյանքին վտանգ սպառնացող առողջության ծանր վնասի հատկանիշներ և անմիջական պատճառական կապի մեջ է գտնվում նրա մահվան հետ, միաժամանակ Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ հայտնաբերվել են նաև` կրծքավանդակի աջ կեսի հետին մակերեսի քերծվածքներ, առպատային թոքամզի արյունազեղում և թիակային գծով 8-րդ կողոսկրի կոտրվածք, որոնք պատճառվել են բութ առարկայի ազդեցությամբ և կենդանի անձանց մոտ ունեն առողջությանը միջին ծանրության վնասի պատճառման հատկանիշներ և նրա մահվան հետ պատճառական կապի մեջ չի գտնվում, հայտնաբերվել են նաև ոտնաթաթերի շրջանների մաշկածածկույթների 30 –ի այրվածքներ, ինչպես նաև արմնակահոդերի և աջ դաստակի շրջանների վերնամաշկից զուրկ հատվածներ, որոնք հետմահու են և հետևանք են տաք գործոնի` բոցի ազդեցությանը: 3. Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ նրա ներքին օրգաններում հիվանդագին փոփոխություններ չեն հայտնաբերվել: 4. Վ. Գրիգորյանի դիակի արյունը պատկանում է երրորդ խմբին: 5. Դատաքիմիական ուսումնասիրությամբ Վ. Գրիգորյանի դիակից վերցրած արյան և մեզի մեջ ալկոհոլ; արյան և մեզի մեջ, ներքին օրգանների կտորներում թմրանյութեր և հոգեմետ նյութեր չեն հայտնաբերվել:
Դատաբժշկական փորձաքննության փորձագետի թիվ 460 եզրակացությամբ, ըստ որի`
1. Տուժող Վ. Լ. Գրիգորյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է B խմբին:
2.Կասկածյալ Ս. Գրիգորյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է A խմբին:
3.Փորձաքննությանը ներկայացված երեք պլաստմասե ձողիկների ծայրերից մեկին փաթաթված բամբակյա խծուծների վրա, բարձի պարկի, մեկ զույգ հողաթափերի, գորգի վրա տեղակայված կասկածելի հետքերում և կացնի վրայից` /կոթից և հարվածային մասից/ նախապես ստուգված մարլյայի կտորներով վերցված քսվածքներում հաստատվել է արյան առկայություն, որը պատկանում է մարդու և ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է B խմբի արյուն ունեցող անձից, այդ թվում նաև կարող էր առաջանալ տուժող /հանգուցյալ/ Վ. Լ. Գրիգորյանից:
Հրդեհատեխնիկական և ապրանքագիտական փորձաքննության փորձագետի թիվ Հմ` 41411104 եզրակացությամբ, ըստ որի`
1. Փորձաքննությանը տրմադրված ՙВАЗ-2105՚ մակնիշի, առանց հ/հ-ի ավտոմոբիլում տեղի ունեցած հրդեհի օջախը գտնվել է ավտոմոբիլի սրահի կենտրոնական հատվածում:
Հրդեհի առաջացման պատճառ հանդիսացել են բաց կրակի ¥այրվող լուցկի, կրակայրիչ և այլն¤ աղբյուրները:
2. Փորձաքննությանը տրմադրված ՙVAZ-2105՚ մակնիշի 61 UL 780 հ/հ ¥ըստ որոշման¤ ավտոմեքենայի վնասվածքների հետևանքով, այդ ավտոմեքենայի ¥գույքի¤ վնասի չափն արժեքային արտահայտությամբ, 2011թ. հոկտեմբերի 28-ի դրությամբ գործող շուկայական գներով կարող էր կազմել 520.000 ¥հինգ հարյուր քսան հազար¤ դրամ:
Քիմիական փորձաքննության փորձագետի թիվ Հմ` 46111104 եզրակացությամբ, ըստ որի` 1.Փորձաքննությանը ներկայացված Ս. Գրիգորյանի և Վ. Գրիգորյանի եղունգների կտրվածքների վրա հայտնաբերվեցին սև գույնի, ամենայն հավանականությամբ, ածխածնի ¥մրի¤ միկրոմասնիկներ: Փորձաքննությանը ներկայացված Ս. Գրիգորյանի և Վ. Գրիգորյանի եղունգների կտրվածքների վրա նավթամթերքներին կամ այլ դյուրավառ նյութերին բնորոշ հետքեր չկան:
Կրկնակի դատահոգեբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, համաձայն որի` այսպիսով, փորձագետի պարզաբանման համար առաջադրված հարցերին պատասխանում եմ.
գ Սիփան Գրիգորյանն իրեն մեղսագրված արարքները կատարելու պահին գտնվե±լ է
արդյոք աֆեկտի վիճակում, թե` ոչ:
ա/ Սիփան Գրիգորյանն իրեն մեղսագրված արարքներից մեկի` հորը սպանելու պահին գտնվել է /ժամանակի ընթացքում կուտակված/ կոմուլյատիվ աֆեկտի ազդեցության տակ:
բ/ Սպանությանը հաջորդող արարքների` այն է թաքցնելու գործողությունները, հետագայում տեղափոխելը և հետո այրելը բոլոր նշված պահերին Սիփան Գրիգորյանը աֆեկտի մեջ չի գտնվել:
գ Սիփան Գրիգորյանի ո±ր անհատական հոգեբանական առանձնահատկությունները կարող էին էապես ազդել տվյալ իրավիճակում նրա վարքի վրա:
Վերը նկարագրված անհատական-հոգեբանական առանձնահատկությունները, հատկապես Ս. Գրիգորյանի հուզական խառնվածքի երեք բնորոշ տիպերը. դիսֆորիկ, ցիկլոիդ և դյուրագրգիռ, որոնք նշանակում են, որ չի սիրում մեծ փոփոխություններ, սովորաբար զիջող է, ինքնամեղադրող է և խոցելի, շփման դժվարություններով, փոփոխվող տրամադրությամբ, ըստ իրավիճակի շփվող և մեկուսացած, էությամբ դժգոհ և դյուրաբորբոք, բարկության պահին կարող է շպրտել, ջարդել, նույնիսկ հարվածել էականորեն ազդել են փորձարկվող Սիփան Գրիգորյանի թե’ վարքի և թե’ գիտակցության և կոգնիտիվ /ճանաչողական/ ֆունկցիաների վրա:
Դեպքի վայրի զննության 28.10.2011թ. արձանագրությամբ այն մասին, որ Երևան քաղաքի Հաղթանակ կամրջին հարակից` Թաիրով փողոցի աջակողմյան հատվածում հայտնաբերվել է կարմիր գույնի առանց պետհամարանիշերի ՎԱԶ 2105 մակնիշի ավտոմեքենան` մասամբ այրված վիճակում: Ավտոմեքենայի սրահում հայտնաբերվել է տարբեր գույնի կտորներով փաթաթված տղամարդու դիակ` գլխի և դեմքի շրջաններում բռնության հետքերով, ինչպես նաև մասամբ այրված վիճակում:
Դեպքի վայրի զննության 28.10.2011թ. արձանագրությամբ այն մասին, որ Երևան քաղաքի Խնկո Ապոր 10 տան զննությամբ հայտնաբերված և առգրավված հողաթափերի, բարձր պարկի, գորգի վրա հայտնաբերվել են արնանման հետքեր:
Կացնի տեղը մատնացույց անելու և առգրավելու մասին 28.10.2011թ.-ի արձանագրությամբ, ըստ որի Սիփան Գրիգորյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Խնկո Ապոր 10 տան խոհանոցի և սանհանգույցի միջև ընկած միջանցքի դիմացի հատվածի փայտյա պահարանի ներքևի դարակն ու հայտարարել, որ հանցագործության գործիք կացինը պահել է այդ դարակում, որտեղից էլ կացինը հայտնաբերվել և առգրավվել է:
Իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացնի, բարձի պարկի, մեկ զույգ հողաթափերի, գորգի, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշի, Ս. Գրիգորյանի եղունգների նմուշների առկայությամբ:
Վերլուծելով և գնահատելով դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ` դատարանը ձեռք բերված ապացույցները բավարար է գտնում և գործի փաստական հանգամանքներով հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանը կատարել է հանցավոր արարքներ, որոնք համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է քրեական պատասխանատվության:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես կատարած հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները` այն, որ ամբաստանյալը երիտասարդ է, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրականորեն, զբաղվել է պաուերլիֆտինգ սպորտաձևով, տրվել է դիպլոմ ՀՀ պաուերլիֆտինգի ֆեդերացիայի հիմնադրման 20-ամյա հոբելյանին և ՀՀ վաստակավոր մարզիչ` Ռազմիկ Այվազյանի գավաթի առաջնության ժամանակ 3-րդ տեղը գրավելու համար, ՀՀ բանակ զորակոչվելու համար 25.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է ՙհետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա` վարքային փոփոխություններով՚ և ցուցում է տրվել հոգեբույժի կոնսուլտացիա, 18.04.2011թ. ախտորոշվել է օրգանական ասթենիկ խանգարում, իսկ 28.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է ՙբարդ միոպիկ աստիգմատիզմ 1.0D, կարճատեսություն 2.0D՚, 30.05.2011թ.-ից հաշվառված է ՀՀ ԱՆ ՙՀոգեբուժական բժշկական կենտրոն՚ ՓԲԸ-ի Ավանի հոգեբուժական կլինիկայում ՙօրգանական ասթենիկ խանգարում՚ ախտորոշմամբ, ՙԵրևանի օր՚ տոնակատարության շրջանակներում կազմակերպված ՙՄենք և մեր քաղաքը՚ խորագրով, լուսանկարչական ոլորտում ստեղծագործող մինչև 18 տարեկան երեխաների լուսանկարների մրցույթին մասնակցության համար 10.10.2006թ. Երևանի քաղաքապետ Ե. Զախարյանի կողմից արժանացել է առաջին կարգի մրցանակի, 2002թ. ավարտել է Հայաստանի պետական պարարվեստի ՙԲարեկամություն՚ համույթին կից ստուդիան և ստացել է պարողի որակավորում, 2011թ. ավարտել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտը և նրան շնորհվել է արվեստագիտության բակալավրի աստիճան ՙկինոօպերատորություն՚ մասնագիտությամբ:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը դիտում է այն, որ Ս. Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար:
Նման պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանն իր կատարած հանցանքների համար ենթակա է պատժի, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, իսկ նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացուցների հարցին` դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացինը և Ս. Գրիգորյանի եղունգների նմուշները պետք է ոչնչացնել, իսկ բարձի պարկը, մեկ զույգ հողաթափերը, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշը պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին:
Միաժամանակ դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Վրեժ Գրիգորյանի վարորդական իրավունքի թիվ MD002638 վկայականը և Հայաստանի ավտոմոբիլային ֆեդերացիայի թիվ FA-076 անդամակցության քարտը, հեռախոսահամարների նշումներով թղթի կտորները, հեռախոսագրքույկները, խառը գրառումներով մի շարք թղթերը, այցեքարտերը, Երևանի մետրոպոլիտենի երթևեկության քարտը, բանալին, ծածկոցը, ՙՎԱԶ 2105՚ մակնիշի կիսաայրված մեքենան պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո բամբակյա խծուծները, կպչուն ժապավենը պետք է ոչնչացնել, իսկ ՙՍիմենս՚ և ՙՆոկիա՚ տեսակի բջջային հեռախոսները, դեպքի օրը Ս. Գրիգորյանի հագին եղած հագուստները պետք է վերադարձնել Սիփան Գրիգորյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնի իրեղեն ապացույցների սենյակում պահվող հանգուցյալ Վրեժ Գրիգորյանի հագուստները և վերջինիս դիակը փաթաթած իրերը պետք է ոչնչացնել:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու մեջ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով Սիփան Գրիգորյանին դատապարտել ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով Սիփան Գրիգորյանին դատապարտել ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի համաձայն հանցանքների համակցությամբ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 5 /հինգ/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Սիփան Գրիգորյանի պատժի սկիզբը հաշվել 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացինը և Ս. Գրիգորյանի եղունգների նմուշները` ոչնչացնել, իսկ բարձի պարկը, մեկ զույգ հողաթափերը, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշը` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Վրեժ Գրիգորյանի վարորդական իրավունքի թիվ MD002638 վկայականը և Հայաստանի ավտոմոբիլային ֆեդերացիայի թիվ FA-076 անդամակցության քարտը, հեռախոսահամարների նշումներով թղթի կտորները, հեռախոսագրքույկները, խառը գրառումներով մի շարք թղթերը, այցեքարտերը, Երևանի մետրոպոլիտենի երթևեկության քարտը, բանալին, ծածկոցը, ՙՎԱԶ 2105՚ մակնիշի կիսաայրված մեքենան` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո բամբակյա խծուծները, կպչուն ժապավենը ոչնչացնել, իսկ ՙՍիմենս՚ և ՙՆոկիա՚ տեսակի բջջային հեռախոսները, դեպքի օրը Ս. Գրիգորյանի հագին եղած հագուստները` վերադարձնել Սիփան Գրիգորյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնի իրեղեն ապացույցների սենյակում պահվող հանգուցյալ Վրեժ Գրիգորյանի հագուստները և վերջինիս դիակը փաթաթած իրերը ոչնչացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:
դատավոր` ստորագրություն
Բնագրի հետ ճիշտ է`
դատավոր` Ա. Խաչատրյան
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
18.11.2013թ. ք. Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության դատարանըª
նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Խաչատրյանի,
քարտուղարությամբ` Մագդա Գրիգորյանի,
մասնակցությամբ մեղադրող` Դավիթ Կարապետյանի,
պաշտպան` Վարդան Մելքոնյանի,
տուժողի իրավահաջորդ` Արտաշես Մելիքսեթյանի,
տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ` Հակոբ Մելիքջանյանի,
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի` ծնված 26.10.1988թ.-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, աշխատել է ՙԱզգային կինոկենտրոնում՚, որպես օպերատորի օգնական, չամուսնացած, խնամքին ոչ ոք, նախկինում դատված` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.12.2010թ.-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով դատապարտվել է 2 տարի ժամկետով ազատազրկման, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և նշանակվել է 1 տարի ժամկետով փորձաշրջան, ՀՀ Ազգային ժողովի 26.05.2011թ.-ի ՙՀՀ անկախության հռչակաման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին՚ որոշմամբ 12.07.2011թ.-ին ազատվել է նշանակված պատժից, դատվածություն չունեցող, հաշվառված և բնակվել է ք. Երևան, Խնկո-Ապոր 10 տուն հասցեում, մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու համար, դատական քննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու համար, կալանքի տակ է 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ից:
2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 16134711 քրեական գործը:
2011 թվականի նոյեմբերի 1-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնում որոշում է կայացվել թիվ 16134711 քրեական գործն ըստ տարածքային ենթակայության ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժին ուղարկելու վերաբերյալ:
2011 թվականի նոյեմբերի 9-ին թիվ 16134711 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն:
2012 թվականի օգոստոսի 20-ին Սիփան Վրեժի Գրիգորյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով:
2012 թվականի սեպտեմբերի 5-ին թիվ 16134711 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար:
Դատական քննության ընթացքում գործով մեղադրողը պարզելով, որ ձեռք բերված ապացույցներով հաստատվել է, որ Սիփան Գրիգորյանը սպանությունը կատարելիս գտնվել է հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում, որը հետևանք է ինչպես տուժող Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս Ս. Գրիգորյանի մանկության տարիներից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3091-րդ հոդվածի կարգով որոշում է կայացրել Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և նոր մեղադրանք առաջադրելու մասին: Սիփան Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված այն արարքների կատարման համար, որ ՙնա 2011թ. հոկտեմբերի 27-ին ժամը 15.00-ի սահմաններում հոր` Վրեժ Գրիգորյանի հետ գտնվելով իրենց` Խնկո Ապոր 10 տանը, վիճաբանել են միմյանց հետ` իր և Տաթևիկ Ղարիբյանի ամուսնության հարցի շուրջ, որի ընթացքում հայրը կացինով սպառնացել է իրեն և հարվածել աջ հոնքի հատվածին: Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը
բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել վերջինիս գլխին, որի հետևանքով Վ. Գրիգորյանին գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջաններում պատճառել է 7 հատ սրակոտոր և 7 հատ սալջարդ վնասվածքներ` գանգուղեղային ոսկրերի բազմաբեկորային ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքների, ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամկանի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումների, վերկարծրենային արյունահավաքի, գլխուղեղի մասնակի ջնջխման ձևով, որոնք էլ հանգեցրել են գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարման և հանդիսացել մահվան պատճառ: Դրանից հետո Վ. Գրիգորյանի դիակը և սպանության փաստը թաքցնելու նպատակով հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում, իսկ հոկտեմբերի 27-ի լույս 28-ի գիշերը ժամը 01.00-ի սահմաններում դիակը տեղափոխելով Վ. Գրիգորյանի ՙՎազ 2105՚ մակնիշի 61ՍԼ780 համարանիշի ավտոմոբիլի մեջ, տարել է Երևան քաղաքի ՙՀաղթանակ՚ կամրջի տակ` աջակողմյան հատված, որտեղ նախապես իր հետ վերցրած բենզինը լցնելով ավտոմեքենայի սրահի մեջ, դիտավորությամբ հրկիզել է ավտոմոբիլը և հոր դին` արդյունքում հրկիզման եղանակով դիտավորությամբ ոչնչացնելով ավտոմեքենայի խոշոր չափերի` 520.000 ՀՀ դրամ արժողության մի շարք դետալներ՚:
Դատաքննությամբ և գործով ձեռք բերված ապացույցներով դատարանը հաստատված համարեց հետևյալը.
Սիփան Գրիգորյանը 2011թ. հոկտեմբերի 27-ին ժամը 15.00-ի սահմաններում հոր` Վրեժ Գրիգորյանի հետ գտնվել է վերջինիս Երևան քաղաքի Խնկո Ապոր 10 տանը: Ս. Գրիգորյանի և նրա ընկերուհու` Տաթևիկ Ղարիբյանի ամուսնության հարցի շուրջ նրանց միջև վիճաբանություն է սկսվել, որի ընթացքում հայրը կացինով սպառնացել է Ս. Գրիգորյանին և հարվածել է նրա աջ հոնքի հատվածին: Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը` Ս. Գրիգորյանը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել Վ. Գրիգորյանին, որի հետևանքով վերջինս գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջաններում պատճառել է 7 հատ սրակոտոր և 7 հատ սալջարդ վնասվածքներ` գանգուղեղային ոսկրերի բազմաբեկորային ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքների, ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամկանի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումների, վերկարծրենային արյունահավաքի, գլխուղեղի մասնակի ջնջխման ձևով, որոնք էլ հանգեցրել են գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարման և հանդիսացել մահվան պատճառ: Ս. Գրիգորյանը սպանության հանգամանքները թաքցնելու նպատակով հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում: Հոկտեմբերի 27-ի լույս 28-ի գիշերը ժամը 01.00-ի սահմաններում դիակը տեղափոխելով Վ. Գրիգորյանի ՙՎազ 2105՚ մակնիշի 61ՍԼ780 համարանիշի ավտոմոբիլի մեջ, տեղափոխել է Երևան քաղաքի ՙՀաղթանակ՚ կամրջի տակ` աջակողմյան հատված: Նախապես իր հետ վերցրած բենզինը լցնելով ավտոմեքենայի սրահի մեջ, դիտավորությամբ հրկիզել է ավտոմոբիլը և հոր դին` արդյունքում ոչնչացրել է ավտոմեքենայի 520.000 ՀՀ դրամ արժողության մի շարք դետալներ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանն իրեն մասնակի մեղավոր ճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ հայրը` Վրեժ Գրիգորյանը և մայրը` Ռուզաննա Մելիքսեթյանն ամուսնալուծված են եղել: Ինքն ու եղբայրը բնակվել են մոր հետ առանձին, սակայն վերջին 2 տարին ինքը բնակվել է հոր հետ միասին: Հայրը հաճախակի է իր և եղբոր ներկայությամբ մորը վիրավորել, հայհոյել: Իմանալով հոր բնավորությունը` ճիշտ է ինքը բնակվել է վերջինիս հետ, սակայն իրենք օրվա ընթացքում իրար գրեթե չեն հանդիպել և իրար հետ չեն շփվել: Հիմնականում խուսափել է հոր հետ ծանոթացնել իր ընկերուհի Տաթևիկին, մտածելով, որ հնարավոր է հայրն այնպիսի բան անի, որն իրեն դուր չգա: Տաթևիկը եղել է իր առաջին ընկերուհին և նրա հետ պատրաստվել է ամուսնանալ: Տաթևիկին հոր հետ ծանոթացրել է դեպքից մոտ 20-25 օր առաջ, իրենց տանը: Տանը իրենք նստած զրուցելիս են եղել, երբ նախատեսվածից շուտ տուն է եկել հայրը: Ու քանի որ այդ օրը հայրը շուտ էր տուն եկել, ստիպված ծանոթացրել է նրան Տաթևիկի հետ, սակայն հայրը շատ սառն է իրեն պահել: Այդ օրվանից սկսած հայրն անընդհատ մոր հետ վիճել է Տաթևիկի առումով: Դեպքի նախորդ օրը եղել է իր ծննդյան տարեդարձը, որի արարողությանը ինքը հորը չի հրավիրել: Հորը չհրավիրելու պատճառը եղել է այն, որ վերջինս Տաթևիկին դեմ է եղել: Ծննդյան արարողությունն ինքը կազմակերպել էր հիմնականում նրա համար, որ իր և Տաթևիկի մայրերը միմյանց հետ ծանոթանան: Չի ցանկացել, որպեսզի հայրը ներկա գտնվեր, լավ իմանալով, որ հնարավոր է վերջինս իր ծննդյան օրն իրեն բոլորի ներկայությամբ վիրավորեր, այդ մարդկանց առաջ իրեն ստորացուցիչ ձևով ներկայացներ: Բացի այդ ծնողների ամուսնալուծությունից հետո հիմնականում այդպիսի միջոցառուների ժամանակ իր հայրը ներկա չի գտնվել: Դեպքի օրն արթնանալով զբաղվել է տան գործերով, մասնավորապես լվածք, արդուկ անելով: Արդուկ անելու ժամանակ, ցերեկը, կոնկրետ ժամը չի հիշում, հայրը մոտեցել է իրեն և խոսակցության ընթացքում սկսել է վիճել այն հարցի շուրջ, թե ինչու ինքը հորը չի հրավիրել ծննդյան արարողությանը, միաժամանակ սկսել է հայհոյել: Իմանալով հոր կռվարար բնավորությունը` փորձել է ուշադրություն չդարձնել և շարունակել է իր գործը: Իր բնավորության համաձայն միշտ խուսափել է վեճերից ու լեզվակռիվներից: Հայրը սկսել է իրեն վիրավորել, այնուհետև վիրավորել է մորը, Տաթևիկին, նրանց հասցեին սեռական բնույթի հայհոյանքներ է տվել, Տաթևիկին անվանել է անբարոյական: Այդպես շարունակվել է մոտ 10-20 րոպե: Հետո արդեն հայրը ձեռքերով իրեն հրմշտել է, իսկ իր նյարդերը տեղի են տվել ու ինքը հրել է հորը, որի արդյունքում վերջինս ընկել է: Սովորաբար այդպիսի պահերին ինքը տանից դուրս է գալիս, մի քիչ ցրվելու և հանգստանալու, սակայն այդ օրը, քանի որ գործերը ամբողջովին չէր ավարտել, անցել է կողքի սենյակ հեռուստացույց դիտելու: Քիչ անց նկատել է, որ հայրը կողքի սենյակից գալիս է կացինը ձեռքին, միաժամանակ ասելով, որ ՙես քեզ կդաստիարակեմ, ես քեզ տղամարդ եմ սարքելու՚: Ինքը փորձել է չկարևորել դա: Երբ ետ է շրջվել, իսկ այդ ընթացքում հայրը կացինը թափահարելիս է եղել, և կացնով հարվածել է իրեն: Հաստատ չի կարող ասել, թե կացնի շեղբն է իրեն ուղղված եղել, թե` կացնի տափակ հատվածը: Հոր կացնով հասցրած հարվածից ունքի հատվածում ստացել է քերծվածք, կտրվածք: Հայրը փորձել է կրկին հարվածել իրեն: Դրանից հետո իր ներսում ամեն ինչ տակնուվրա է եղել, ՙդանակը ոսկորին էր հասել՚, ինքը հարձակվել է հոր վրա, որպեսզի կացինը խլի, մտածելով, որ կարող է վերջինս կրկին հարվածել: Քաշքշել է և ձեռքից խլել կացինը ու դրանից հետո կատարված գործողությունները դժվարանում է բացատրել կամ մեկնաբանել: Այդ պահին ինքը կարծես թե անգիտակից վիճակում լիներ, դրանից մի քանի րոպե անց գնացել է խոհանոց, ինչ-որ տարօրինակ բաներ է արել, նստած, այնուհետև գետնին պառկած է եղել, վեր է կացել, լվացվել ու հասկացել է, որ կամաց-կամաց ուշքի է գալիս, այսինքն գիտակցությունն է տեղը գալիս: Դրանից հետո, երբ անցել է կողքի սենյակ ու տեսել, որ հայրն անշնչացած գետնին պառկած է, այդ պահին կարծես կրկին սթրեսային վիճակում է հայտնվել և չի պատկերացրել, թե ինչ պետք է անի, անգամ մտածել է ինքնասպանություն գործել: Չի իմացել ում դիմի և հայտնի, որ ինքն այդպիսի բան է արել, ու ով իրեն կհասկանա, ով իրեն կների ու իր դրության մեջ կմտնի: Առաջինը մտքով անցել է այն, որ Տաթևիկին կարող է կորցնել, վերջինս իրենից կարող է երես թեքել իր արարքի համար: Մտածել է թաքցնել հետքերը, որպեսզի այդպիսով ավարտվի այդ ամենը: Առանց հասկանալու ձեռքի տակ եղածով փաթաթել է հոր դին: Դեպքից մոտ 20 րոպե անց կացինը դրել է տեղը` խոհանոցի կողքի փոքր միջանցքում գտնվող պահարանի ներքևի գործիքներով դարակում, քանի որ ինքն իր ողջ կյանքի ընթացքում եղել է այդ տանը, իմացել է, որ գործիքները պահվում են այդ դարակում, ինքը միշտ գործիքները հավաք է պահել, դրել է տեղը, որպեսզի ցաքուցրիվ չլինեն: Չի կարող ասել, թե կացինը դրել է դարակը, հետո նոր է դիակը փաթաթել, թե` հակառակը: Հոր դիակը փաթաթելուց հետո թողել է նրան սենյակում, այնուհետև գնացել է եղբոր մոտ: Այդ օրվա կատարվածի հերթականությունը չի հիշում, չի հիշում Տաթևիկի մոտ երբ է գնացել, հիշում է, որ եղբոր մոտ` տուն է գնացել իմանալով, որ վերջինս տանը միայնակ գործ է անում: Եղբոր ասելով հաց է կերել, սակայն ինքը չի հիշում: Ներկայումս հիշում է, որ գնացել է եղբորը պատմելու, սակայն իր մեջ այդքան ուժ չի գտնել պատմելու համար: Եղբոր տանը մնացել է մոտ 30 րոպե, որտեղից դուրս գալուց հետո զանգահարել է Տաթևիկին, ընդորում հստակ չի հիշում տանից է զանգահարել նրան, թե տանից դուրս գալուց հետո: Իմանալով, որ Տաթևիկը ընտանիքի անդամների հետ պետք է գնար Հանրապետական հիվանդանոց տատիկին տեսակցության, գնացել է հիվանդանոցի տարած և միասին գնացել են Տաթևիկի տատիկին տեսնելու: Որոշ ժամանակ մնալուց հետո, երբ արդեն մթնշաղ էր, գնացել է Տաթևիկենց տուն, այնուհետև նրան դուրս է հրավիրել և զբոսնելու ընթացքում պատմել: Սակայն Տաթևիկին պատմել է կցկտուր, երկու բառով, որ հորը սպանել է, վերջինս հարցեր չի տվել իրեն, աշխատել է չհետաքրքրվել այդ դեպքով, ինքը լաց է եղել: Սկզբում Տաթևիկը չի հավատացել իրեն, սակայն իր վիճակը տեսնելով հավատացել է: Ինքը Տաթևիկին ասել է, որ վիճվել են հոր հետ ու հանկարծակի սպանել է նրան, իսկ թե ինչով չի ասել: Տաթևիկին ասել է, որ պետք է ամեն ինչ անի, որ այս ամեն ինչը վերջացնի, որպեսզի մարդիկ չիմանան: Տաթևիկին պատմելուց հետո, ուշ երեկոյան վերադարձել է տուն, դին միայնակ իջեցրել ու դրել է ավտոմեքենայի մեջ, չի կարող բացատրել, թե ինչու է այդպես արել. ՙդա նման է վատ երազի՚: Մեքենայով դուրս է եկել ու անգամ չի կարող բացատրել, թե ինչու է ընտրել հենց այդ տարածքը, ուղղակի կանգնել է այդտեղ ու այրել է: Դին այրել է տանից վերցրած բենզինով: Մեքենայի պետհամարանիշները հանել և նետել է տարածքում, մի փոքր հեռավորության վրա: Դիակն այրելու միտքը եղել է իրենը: Այրելուց հետո միանգամից հեռացել ու գնացել է Տաթևիկի մոտ, պատմել է նրան, թե ինչ է արել, սակայն վերջինս չի հավատացել իրեն, անգամ ծիծաղել է վրան, ասելով, որ դու ընդունակ չես նման բան անելու: Մեքենայի այրվելու պահին չի կարող ասել ինքը վնասվածք ստացել է, թե` ոչ: Իսկ ճակատին ստացած վերքի համար Տաթևիկին խաբել և ասել է, որ վերքը ստացել է դին այրելիս առաջացած բոցից: Տաթևիկին չի ասել, որ այն ստացել է հոր կողմից կացնով հասցված վնասվածքի արդյունքում, քանի որ չի ցանկացել, որ վերջինս ավելի անհանգստանա: Եվ ընդհանրապես Տաթևիկին ամենայն մանրամասնությամբ չի պատմել կատարվածի մասին, հորը սպանելու պատճառի մասին ևս չինչ չի հայտնել: Տաթևիկն իր ճակատի վերքը մշակել է բամբակով և ՙՍանտավիկ՚ կպցրել, իր հիշելով դա եղել է առաջին անգամ նրա մոտ գնալիս, սակայն հաստատ չի կարող ասել, քանի որ իրադարձությունների հերթականությունը հստակ չի հիշում: Դրանից հետո գիշերը մոտ ժամը 01-02-ի սահմաններում վերադարձել է մոր տուն, իսկ առավոտյան ժամը 06-07-ին ոստիկանները եկել են ու իրեն որպես վկա հրավիրել ոստիկանություն: Այնտեղ էլ ինքը խոստովանել է ամեն ինչ: Ինքը դիտավորություն և նպատակ չի ունեցել հորը սպանելու, դա տեղի է ունեցել անկախ իր կամքից, զղջում է կատարվածի համար և ամեն ինչ կաներ ուղղելու իր սխալը:
Փոփոխված և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքի շուրջ Ս. Գրիգորյանը հրաժարվեց ցուցմունք տալուց:
Ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանի կողմից տված ըստ էության խոստովանական ցուցմունքներից բացի, նրան մեղսագրված արարքը հիմնավորվել է նաև հետևյալ ապացույցներով.
Տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանի ցուցմունքով այն մասին, որ տուժող Վրեժ Գրիգորյանն իր հայրն է, իսկ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանը` իր հարազատ եղբայրը: Ծնողներն ամուսնալուծվել են 1993թ.-ին և այդ ժամանակվանից ինքն ու եղբայրը բնակվել են մոր հետ, մոր հորական տանը: Այդ ընթացքում իրենք պահպանել են հարաբերություններն իրենց հոր հետ: Մայրը և հայրը իրենց հետ կապված հարցերի շուրջ շփվել են միայն հեռախոսով և նրանց հարաբերությունները եղել են նորմալ: Եղել են դեպքեր, երբ հայրը կանչել է իրենց իր հետ ապրելու, սակայն իմանալով հոր բնավորությունը տեղյակ է, որ վերջինս ինչ-որ ժամանակի ընթացքում իրենցից հոգնում էր: 2009թ.-2010թ. իրենց բնակարանի փոքր լինելու պատճառով իր եղբայրը տեղափոխվել է հոր հետ ապրելու: Ե’վ հայրը, և’ եղբայրը մի քիչ ծանր բնավորություն ունեն, հաշտ և համերաշխ չեն եղել իրար հետ, բայց կռիվներ նրանց միջև չեն եղել, նրանք իրար հետ ՙդիստանցիայով՚ են եղել և շատ ջերմ հարաբերություններ չեն ունեցել: Հայրն ունեցել է ծանր բնավորություն, հաճախակի է փոքր բաներից Սիփանի վրա խոսել ու դրա պատճառով վերջիններս վիճվել են: Փոքր տարիքում հայրն իրենց նկատմամբ հաճախակի է բռնություն կիրառել, սակայն երբ մեծացել են և ֆիզիկապես ուժեղացել, չի կարողացել բռնույթուն գործադրել, քանի որ իրենք կարողացել են իրենց պաշտպանել: Հայրը ժամանակին մոր նկատմամբ ևս բռություն է կիրառել, վիրավորել ու հայհոյել նրան, սովորաբար այդ վեճերից հետո հայրն իրենց ևս ծեծի է ենթարկել, անգամ եղել է, որ հարվածել է որևէ առարկայով: Ստիպել է իրենց կատարել ծանր ֆիզիկական աշխատանքներ: Եղբայրն ընդհանուր առմամբ շատ հանգիստ բնավորություն ունի և նրան հունից հանելը դժվար է, նա մի քիչ դանդաղ մտածող, դանդաղ գործողություններ անող, հանգիստ մարդ է միշտ եղել, իսկ հայրը բռնկվող, բարկացող բնավորություն ուներ, կարող էր փոքր բանի վրա խիստ ջղայնանալ: Հայրը սիրել է պարբերապար օգտագործել ոգելից խմիչք: Վերջինս, երբ բարկանում էր, գոռգոռում էր, կռիվ էր անում և եթե այդ պահին լռում և չէիր խորացնում կռիվը, ապա հիմնականում այն անցնում էր, իսկ որոշ դեպքում կռիվը վերջինս շարունակում էր նաև հաջորդ օրը: Եղբայրն աշնան մոտ իրեն ու մորը հայտնել է, որ ցանկանում է Տաթևիկի հետ ամուսնանալ, վերջիններս մոտ կես տարի ընկերություն են արել, Տաթևիկը եղել է իր եղբոր առաջին ընկերուհին: Աշնան կեսերին Սիփանը ծանոթացրել է Տաթևիկին իրենց հետ, ինքը և մայրը շատ են հավանել Տաթևիկին, վերջինս իրենց վրա լավ, խելացի աղջկա տպավորություն է թողել: Մայրը Տաթևիկի մասին հայտնել է իրենց հորը, սակայն վերջինս առանց տեսնելու դեմ է եղել այդ աղջկան: Մեկ անգամ Խնկո Ապոր 10 տանը հայրը տեսել է Տաթևիկին, բայց դրանից ևս չի փոխվել նրա տրամադրվածությունը և ամեն անգամ նշել է, որ այդ աղջիկն իր դուրը չի գալիս: Իր տրամադրվածությունը բացատրում էր նրանով, որ Տաթևիկի ընտանիքը լավը չի, իր դուրը չի գալիս, վերջինիս հայրն աշխատանք չունի, իսկ մայրն աշխատում է տոնավաճառում, որպես վաճառողուհի և ինքը չի ցանկանում նրանց հետ շփվել: Հայրն անգամ ասել է, որ եթե Սիփանը չհրաժարվի այդ աղջկա հետ ամուսնանալու մտադրությունից, ապա նրան տանից դուրս կանի, ընդորում նման արտահայտություններ հայրն արել է նաև տարբեր այլ առիթներով: Ինքը կարծել է, որ ժամանակի ընթացքում հոր կարծիքը կփոխվի և վերջինս կհամոզվի, որ Տաթևիկը վատ աղջիկ չէ: Դեպքի նախորդ օրը` հոկտեմբերի 26-ին իր եղբոր ծնունդն են նշել, որի ժամանակ իր մայրը ծանոթացել է Տաթիկի մոր հետ: Ծննդյան արարողությանը հայրը ներկա չի գտնվել, քանի որ իրենք միշտ այդպիսի առիթները նշել են առանց հոր: Դրա հաջորդ օրն ինքը գտնվել է տանը և զբաղվել է բնակարանի վերանորոգման աշխատանքներով: Ցերեկը ժամը մոտավորապես 12-14-ի սահմաններում հեռախոսով խոսել է հոր հետ վերջինիս կողմից տեխնիկայի հետ կապված կատարած գյուտի շուրջ, դրանից բացի այլ թեմայով, մասնավորապես Սիփանի հետ կապված հոր հետ խոսակցություն չեն ունեցել: Այդ օրը, ժամը մոտ 17:00-ից 18:00-ի սահմաններում իրենց բնակարան է եկել Սիփանը, բայց ինքը խոհանոցում վերանորոգման աշխատանքով զբաղված լինելու և այդտեղից դուրս գալու հնարավորություն չունենալու պատճառով նրան չի տեսել, միայն ձայնից է իմացել, որ վերջինս եկել է և առանց տեսնելու իրենք ընդամենը բարևել են միամյանց: Վերջինս երկար չի մնացել իրենց բնակարանում, տեղյակ է, որ հաց է կերել ու հեռացել: Դրանից հետո, գիշերը ժամը մոտ 05-06-ի սահմաններում, երբ ոստիկանության աշխատակիցներն իրենց բերման են ենթարկել ոստիկանություն, այնտեղ իմացել է հոր սպանության, այն կատարողի և սպանության հանգամանքների մասին, բայց ինքը երբևէ եղբորը դրա հետ կապված ոչ մի հարց չի տվել:
Վկա Ռուզաննա Մելիքսեթյանի ցուցմունքով այն մասին, որ ամբաստանյալը հանդիսանում է իր որդին: Տուժողի հետ հարաբերություններն ամուսնալուծության սկզբնական շրջանում գտնվել են լարված վիճակում, սակայն հետագայում, տարիների ընթացքում հարաբերությունները կարգավորվել են և դարձել են ընկերական: Յուրաքանչյուր երեկո Վրեժ Գրիգորյանը զանգահարել է իմանալու համար, թե ինչպես են երեխաները, ինչպես են անցկացրել առօրյան: Վրեժն իր հետ հաճախակի է կիսվել, պատմել իր կյանքից, այդ իսկ պատճառով ինքը տեղյակ է եղել վերջինիս կյանքում տեղի ունեցող ամեն ինչից: Սակայն դրա հետ մեկտեղ Վրեժը բավականին բարդ անձնավորություն է եղել, ՙնևրաստենիկ՚, իրենց համատեղ կյանքի ընթացքում իր նկատմամբ հաճախակի ֆիզիկական բռնություններ է կիրառել, շատ է ծեծի ենթարկել, անգամ քիթը կոտրել է, դեմքին 7 կար են դրել: Վրեժի կողմից իրեն, իր մորը և քրոջը ծեծի ենթարկելու համար քրեական գործ է հարուցված եղել, սակայն որպեսզի իր երեխաների համար չասեին, որ հայրը դատապարտված է, քրեական գործը կարճել են: Հարևանները ևս դիմել են դատարան նրա համար, որ Վրեժը բնակարանը սարքել էր ՙբարդակ՚, սակայն քանի որ ինքը չէր բողոքել, քրեական գործ չէր հարուցվել: Իր սկեսուրն իրեն ասել է, որ երբ քեզ ծեծում է, ապա կա հատուկ դեղ, մանրացրու և լցրու այն ճաշի մեջ, Վրեժն ուտելով կթմրի և քեզ չի ծեծի: Չնայած նրան, որ Վրեժն իրեն ՙխելագարի պես՚ սիրել է, սակայն կարող էր մի փոքր բանից բռնկվել և առանց հաշիվ տալու իրեն ծեծի ենթարկել, այնուհետև նստել ու լացել: Ծեծելիս երբ արյուն էր տեսնում, դադարեցնում էր ծեծը, սակայն ժամանակի ընթացքում դա արդեն չէր ազդում: Ծեծելուց հետո զղջում էր և մի երեք օր իր հանդեպ շատ ուշադիր էր լինում: Վրեժը զիճող է եղել, իսկ Սիփանը` ոչ, վերջինս պատասխանել է հորը: Իմանալով երկուսին իրեն հասկանալի է, թե ինչպես է այդ ամենը կատարվել: Վրեժը սիրում էր ուժ գործադրել և իր ուզածին հասնելու համար անպայման ուժ էր գործադրել: Տանը ունեցել է 4 կացին, իսկ աշխանքի վայրում`3-ը: Մեքենան միշտ թեք է կանգնեցրել, իր այն հարցին, թե ինչու է թեք կանգնեցնում, պատասխանում էր, որ փախնել հնարավոր լինի: Մեքենայի մեջ հոսանք էր անցկացրել և եթե ինքն իրեն վատ էր պահում հոսանքը միացնում էր: Իր հարցին, թե ինչու է այդպես անում, պատասխանել է, որ դա նրա համար է, որ եթե իր կողքին նստի այնպիսի մեկը, որին ինքը չի հավանում, ապա կմիացնի հոսանքը և այդ մարդը դուրս կփախնի: Վրեժնը եղել է բավականին բարդ անձնավորություն, սակայն ժամանակի ընթացքում ինքը գտել էր նրա հետ շփման ընդհանուր եզրեր: Ինքը վկա Արմինեի դատարանում տված ցուցմունքը ճիշտ է չի լսել, սակայն որոշ բաներ նրա ասածներից կարդացել է թերթում և այդ ամբողջը սուտ է: Արմինեի և Վրեժի միջև եղել է որոշակի հարաբերություն, Արմինեն երկար տարիներ ապրում էր Խնկո Ապոր իրենց տանը: Վրեժի մահից հետո և’ տան, և’ հիմնարկի բանալիները գտնվել են Արմինեի մոտ: Երբ վերցրել է բանալիները Արմինեի մոտից, ոչ բնակարանում, ոչ հիմնարկում ոչ գումար, ոչ ոսկեղեն և ոչ մի փաստաթուղթ չի եղել, չեն եղել նաև հիմնարկի փաստաթղթերը և Վրեժի անձնագիրը: Հետագայում զանգահարել են բրոկերները և ասել, որ Արմինեն և Վրեժը դիմել են հիմնարկը վաճառելու համար: Դատարանում սույն գործով դատական նիստերից մեկից առաջ Արմինեն դիմել է իրեն և ասել, որ եթե ՙդոսաֆի՚ վաճառքից առաջացած գումարի կեսը իրեն տա, ապա դատարանում կպատմի այն մասին, թե ինչպես է իր և աշխատողներից Հերսիլիասի վրա Վրեժը ձեռք բարձրացրել: Մատանու համար ևս Արմինեն ստել է, քանի որ իրենց ամուսնալուծությունից հետո Վրեժի մոտ էր մնացել իր 4 կտոր ոսկեղենը: Սակայն երբ Վրեժը հիվանդացել է ու ինքը երեխաների հետ խնամել է նրան, Վրեժը որպես երախտիք վերադարձրել է իր ականջօղերը և նրա մոտ մնացել է 3 կտոր ոսկեղեն: Վրեժը դեմ է եղել Սիփանի ամուսնությանը, ասել է, որ աղջիկը չի համապատասխանում Սիփանին, հայրը ՙբոմժ՚ է, մայրը` շուկայում վաճառողուհի է,աղջիկը` վատն է: Ինքը աղջկան հավանել է և նարն միշտ գովել է: Վրեժն ասել է, որ ինքը գումար չունի, սակայն ինքն ասել է, որ գումար հարկավոր չէ, բավական է, որ վերջինս իր թողած ոսկեղենից մի կտոր տա աղջկան: Սակայն խնդիրը եղել է ոչ թե ոսկեղենը, այլ այն, որ վերջինս պարզապես դեմ է եղել այդ ամուսնությանը, քանի որ Վրեժը ցանկանում էր, որ Սիփանը ամուսնանա իր ընտրած աղջկա հետ: Սակայն ինքը համոզել է, որ դեմ չգնա, քանի որ դա Սիփանի առաջին սերն է ու հնարավոր է նշանվելուց հետո նրանք չամուսնանան: Եթե ունենար ժամանակ կարող էր վերջնականապես համոզել նրան, քանի որ Արտաշեսի ՙՊոլիտեխնիկ՚ ընդունվելու համար մեկ շաբաթ համոզել է Վրեժին, իսկ Սիփանի թատերական ինստիտուտ ընդունվելիս` 6 ամիս է համոզել: Վրեժը ճիշտ է ունեցել է շատ ծանր բնավորություն, իր ասածի տերն է եղել, սակայն ինքը կարողացել է ճիշտ մոտենալ և համոզել նրան: Դեպքի նախորդ օրը Սիփանի ծնունդն է եղել, գնացել են ռեստորան, Տաթևիկի մոր հետ ծանոթանալու, դրանից հետո ինքը Արտաշեսի հետ գնացել է իրենց տուն, Տաթևիկի մայրն իր որդու հետ գնացել է իրենց տուն, իսկ Սիփանը և Տաթևիկը միասին գնացել են իրենց ուրախությունը շարունակելու: Երբ իրենք գնացել են տուն, իրեն զանգահարել է Վրեժը ու երբ ինքն ասել է, որ երիտասարդները գնացել են իրենց ուրախությունը շարունակելու, վերջինս բարկացել է: Սիփանը իր տուն է վերադարձել առավոտյան, ժամը 06:00-ին: Առավոտյան ժամը 12:00-ին ինքը զանգահարել է Սիփանին և ասել, որ գնա իր տան համար ՙլինոլյում՚ գնի: Դեպքի օրը ժողովի պատճառով ինքը երկար է մնացել աշխատանքի վայրում: Այդ օրը Արտաշեսը խոհանոցի վերանորոգմամբ էր զբաղվում և խոհանոցի վերանորգման համար Սիփանը պետք է ՙլինոլյում՚ գներ: Երբ ուշ եկել է տուն Արտաշեսն ասել է, որ Սիփանը եկել է, ՙլինոլյումը՚ բերել ու գնացել է: Գիշերը զանգահարել է Սիփանը և ասել, որ դուռը բացի: Դուռը բացել է ու քանի որ ինքը քնաթաթախ է եղել և անգամ աչքերը փակ են եղել, չի տեսել, թե ինչ տեսքով ու տրամադրությամբ է եղել Սիփանը: Ճիշտ է մասնագիտության բերումով վառված և խանձված հոտերի հանդեպ շատ դյուրազգաց է, սակայն քնաթաթախ լինելու պատճառով վառվածի հոտ չի զգացել: Դրանից քիչ անց, երբ պառկած է եղել իրենց բնակարան են եկել ոստիկանները և հարցրել Արմինեին, այդ ժամանակ ճիշտ է ևս ուշադիր չի եղել Սիփանին, սակայն զգացել է, որ վերջինս տարօրինակ է իրեն պահում: Հետագայում, երբ գնացել են Վրեժի տուն Սիփանի հայացքից ու տան վիճակից շատ բան հասկացել է, իսկ արդեն ոստիկանությունում իրեն տրված հարցերից հասկացել է, որ վերջիններս կասկածում են Սիփանին: Որոշ ժամանակ անց իրեն ասել են, որ Սիփանը ցանկանում է խոսել, սակայն ՙգժություններ՚ է անում: Ինքն ասել է, որ քանի որ Սիփանը ՙտրավմա՚ ունի, ապա երբ ընկնում է ցնցումների մեջ շատ տարօրինակ տպավորություն է թողնում: Հանգստացնող դեղ է տվել Սիփանին, վերջինս հանգստանալով մի փոքր քնել է իր գրկում, որից հետո կարողացել է խոսել: Սիփանը կապտած է եղել, բերանի մեջ լեզուն ուռած է եղել ու ցնցումների պատճառով իր պատմածը ոչ մեկ չի հասկացել: Երբ նրանից պահանջել են ասել կացինի գտնվելու վայրը, Սիփանն ասել է, որ չի հիշում, միայն հիշում է, որ Խնկո Ապորից մինչև Մ. Բաղրամյան գնալու ճանապարհին իր ձեռքին այն չի եղել: Այդ ժամանակ մտածել են, որ կացինը երևի թողել է դեպքի վայրում և գնացել են Վրեժի տուն: Երբ գնացել են այտեղ, բացել են դարակը ու տեսել, որ առանց լվանալու այն դրված է դարակում: Այդ կացինը Վրեժը իր վրա էլ է բարձրացրել ժամանակին: Մյուս արարքի մասին քննիչներին պատմելու ընթացքում ինքը ներկա չի գտնվել: Հաջորդ օրը Սիփանը եղել է շատ դանդաղկոտ, թե շարժումներում, թե խոսքում: Իրեն ասել են, որ Սիփանին հանգստացնող են ներարկել, քանի որ վերջինս գիշերը փորձել է ինքնասպանություն գործել: Դեպքի օրն, առավոտյան Սիփանը գնացել է զուգարան և երբ հետ է վերադարձել Վրեժն ասել է, թե ՙէդ գնացել էիք ուտել խմելու՚, սկսել են վիճաբանել, այդ ընթացքում հարցրել է, թե ով է ռեստորանի հաշիվը փակել, Սիփանը պատասխանել է, որ ինքն է այն փակել: Վրեժն սկսել է վիրավորել Սիփանին, իսկ Սիփանը դրանից վատ զգալով, ճանաչելով որդուն, համոզված է, որ վերջինս սկսել է պատասխանել: Վիճաբանության ընթացքում Սիփանը Վրեժին հրել է ու Վրեժն ընկել է: Սիփանը Վրեժին թողել է այդտեղ և գնացել է հյուրասենյակի դռանը հենվել ու հեռուստացույց է դիտել: Այդ ընթացքում Վրեժը գնացել է և կացինը վերցնելով եկել է ու ասել ՙկսպանեմ քեզ՚ ու երբ Սիփանը հետ է շրջվել Վրեժը հարվածել է: Վրեժը շատ լավ է իմացել, որ որդու էպիկրիզի համաձայն վերջինիս վիճաբանությունից հետո երկար ժամանակ էր անհրաժեշտ, որպեսզի հանգստանա: Սակայն այդ ընթացքում հեռուստացույց դիտելիս չի հասցրել Սիփանը հանգստանալ: Սիփանը հիշում է, որ ինքը գետնին պառկած է եղել, վեր է կացել ու տեսել է, որ Վրեժն արյան մեջ է, փսխել է ու դրա մեջ պառկած է եղել: Ինքը տեսել է, որ Սիփանի հոնքը սկոճով կապած է եղել, աչքը փակված է եղել, իսկ աչքի տակը` ուռած: Վրեժը հարվածել է, սակայն Սիփանը չի պատասխանել, քանի որ եթե նա պատասխաներ, ապա նրա հարվածի ուժից Վրեժը կարող էր մահանալ, ինքը պարզապես հրել ու հեռացել է: Սիփանն իրեն ասել է, որ զգացել է, թե ինչ-որ սառը բան կպել է գլխին ու ցավեցրել, դրանից հետո ոչինչ չի հիշում: Իր մոտ բժիշկները Սիփանին հետազոտելիս ասել են, որ նրա ստացած վնասվածքը բութ ծանր առարկայով ստացված վնասվածք է, հնարավոր է այդ առարկան լինի կացինը: Ամուսինը կացնի նկատմամբ ունեցել է սեր, ու անընդհատ ու բոլորին ասում էր ՙկտապոռեմ՚, իր էությամբ եղել է վախկոտ անձնավորություն: Որևէ մեկին կացինելու համար չի դատապարտվել, իր դեմ նույնպես օգտագործել է կացինը:
Վկա Տաթևիկ Ղարիբյանի ցուցմունքով այն մասին, որ Սիփանի հետ ծանոթացել է 2011թ. ամռանը:Օգոստոս կամ սեպտեմբեր ամիսներին ծանոթացել է Սիփանի մոր և եղբոր հետ: Սիփանի հոր հետ ծանոթացել է հոկտեմբեր ամսին, երբ գտնվել է Սիփանենց տանը, ընդորում դա միակ դեպքն է եղել, երբ ինքը տեսել է Սիփանի հորը: Երբ եկել է Սիփանի հայրը Սիփանն իրեն ներկայացրել է որպես իր ընկերուհի, իսկ հայրը հարցրել է, թե ինքն ինչով է զբաղվում, ծնողներն ինչով են զբաղվում և նմանատիպ այլ հարցեր: Ինքն էլ պատասխանել է, որ սովորում է Բրյուսովի անվան լեզվաբանական համալսարանում, հայրը չի աշխատում, իսկ մայրը անհատ ձեռներեց է: Սիփանի հոր կողմից ոչ մի առանձնահատուկ վերաբերմունք չի եղել, ամեն ինչ նորմալ է եղել: Իրենց խոսակցությունը տևել է մոտ 10-15 րոպե, որից հետո ինքն ու Սիփանը դուրս են եկել: Հետագայում Սիփանի խոսքերից լսել է, որ հայրը դեմ է ամուսնությանը, քանի որ գումար չունի հարսանիք կազմակերպելու համար: Այդ մասին Սիփանն իրեն ասել է մի քանի անգամ, դեպքից առաջ: Սիփանից չի լսել, թե հայրը դեմ է իրեն, նման բան Սիփանն ասել է դեպքի օրը, թե վիճաբանության ժամանակ հայրն իրեն դեմ է արտահայտվել: Իրենք մտադիր են եղել հունվարի 19-ին իր 20-ամյակին նշանադրվել: Դեպքի օրը` հոկտեմբերի 27-ին երեկոյան ժամը 18-19-ի սահմաններում Մարգարյան և Ֆուչիկ փողոցների խաչմերուկում հանդիպել է Սիփանի հետ և միասին գնացել են հիվանդանոց իր տատիկին տեսակցելու: Հետո հիվանդանոցում իրենց են միացել մայրը, եղբայրը, այնտեղ է եղել նաև իր մյուս տատիկը: Հիվանդանոցում մնացել են մոտ մեկ ժամ: Թե’ հանդիպման ժամանակ և թե’ հիվանդանոցում ինքը Սիփանի մոտ ոչ մի արտառոց բան չի նկատել: Հիվանդանոցում Սիփանը ևս եղել է կեպիով, որն իջեցրած է եղել աչքերին: Հիվանդանոցից Սիփանի, մոր և եղբոր հետ վերադարձել են տուն և տանը մնացել են մինչև 22:00-ից մինչև 23:00-ն: Այնուհետև Սիփանն առաջարկել է իրեն դուրս գալ մաքուր օդի, զբոսնելու: Զբոսնելու ընթացքում Սիփանն իրեն հարցրել է, թե արդյոք ինչ էլ պատահի միասին կլինեն, իրենից երես չի թեքի, ինքն էլ չպատկերացնելով թե խոսքն ինչի մասին է, դրական է պատասխանել: Հետո մեծ դժվարությամբ Սիփանը հայտնել է իրեն, որ նախորդ օրն իր ծննդյան արարողությանը հոր հրավիրված չլինելու թեմայով վիճաբանություն է եղել իր և հոր միջև, վերջինս վրդովվել է, թե ինչու իրեն չի հրավիրել, անպարկեշտ արտահայտություններ է արել իր` Տաթևիկի և իր մոր հասցեին, դեմ է արտահայտվել իրեն, արդյունքում քաշքշուկ է եղել, իրար հրել են, խփել են, ինքը հորը սպանել է, ինչը պատահաբար է ստացվել: Այդ ամբողջը հայտնելու ժամանակ Սիփանը ցնցումների մեջ է ընկել, շատ դժվարությամբ է խոսել, խոսել է կցկտուր բառերով, կիսատ վանկերով, լաց է եղել, հեկեկացել է, ջղաձգված է եղել, դեմքի և ձեռքերի մկանները ձգված են եղել: Ինքը մոտավորապես է հասկացել, թե վերջինս ինչ է ասում: Սիփանը ընկած է եղել գետնին, իսկ ինքն ավելի շատ կենտրոնացած է եղել Սիփանի վիճակի վրա և նրան այդ վիճակից դուրս հանելու վրա: Այդ իսկ պատճառով ամբողջությամբ չի ընկալել ինֆորմացիան: Երկար ժամանակ ինքը չի կարողացել պատկերացնել, թե իրականում ինչ է պատահել և չի պատկերացրել, թե Սիփանն ինչպես է սպանել հորը: Քանի որ Սիփանն իրեն վատ է զգացել, ինքը ցանկացել է ՙնրան նորմալ վիճակի բերել՚: Դրանից հետո միասին գնացել են իրենց տուն և մոտ 23:30-ի սահմաններում Սիփանը գնացել է: Գնալուց իրեն ասել է, որ դրա մասին ոչ մեկ չպետք է իմանա, հետքերը պետք է վերացնել: Ինքը հստակ չի հիշում Սիփանն ասել է, թե ինչ եղանակով է հետքերը վերացնելու: Դրանից հետո արդեն ժամը գիշերվա 01:00-ի կամ 01:30-ի սահմաններում զանգահարել է Սիփանն ու հայտնել, որ ցանկանում է իրեն տեսնել: Այդպես երբ եկել է իրենց տուն, ինքը Սիփանի դեմքին նկատել է վնասվածքներ և’ այրվածքի, և‘ քերծվածքի տեսքով, որոնց վերաբերյալ ինքը հարցեր չի տվել Սիփանին, միայն ենթադրել է, որ հնարավոր է դրանք ստացել է վիճաբանության ընթացքում: Վնասվածքը եղել է աչքի վերևում, հոնքի հատվածքում: Սիփանը հայտնել է, որ հոր դին Հաղթանակի կամրջի տակ այրել է և վերադարձել է իր մոտ: Սիփանը մնացել է մոտ 10 րոպե և գնացել է: Հաջորդ օրը ոստիկանությունում իմացել է, որ Սիփանը հորը կացնով է սպանել: Ինքը Սիփանին ճանաչել է որպես հանգիստ, բարի, հոգատար անձնավորություն, ումից երբևէ ոչ մի բռնություն չի տեսել, հայհոյանքներ չի լսել: Տեղյակ է, որ Սիփանի և նրա հոր հարաբերույթունները լարված են եղել, նրանց միջև առանձնապես շփում չի եղել, վերջիններս տարբեր գրաֆիկներով են աշխատել և գրեթե չեն հանդիպել: Տեղյակ է նաև, որ Սիփանն իր հեռախոսահամարը փոխել էր, իսկ հայրն այն չգիտեր: Սիփանն իրեն ասել էր, որ 23 տարիների ընթացքում հայրն իր ծնունդներին չի մասնակցել:
Վկա Արմենուհի Սահակյանի ցուցմունքով այն մասին, որ Վրեժ Գրիգորյանի հետ աշխատել է ՙԴոսաֆում՚ և նրա հետ գտնվել է աշխատանքային հարաբերությունների մեջ: Վերջինիս առաջարկել էր դառնալ իր կնքահայրը, որից հետո իրենց հարաբերությունները դարձել են բարեկամական: Իր կնունքի արարողությունը պետք է տեղի ունենար 2011թ. հոկտեմբերի 31-ին, որի ժամանակ Վրեժի որդին` Սիփանը պետք է կատարեր նկարահանումներ, սակայն կատարվածի պատճառով այն այդպես էլ տեղի չի ունեցել: ՙԴոսաֆի՚ լուծարումից` սեպտեմբերի 23-ից հետո ինքն ու Վրեժը շարունակել են կապ պաշտպանել: Ինքը հաճախակի է այցելել Վրեժի բնակարան և տեղյակ է, որ վերջինս իր երկու որդիներին նվիրված հայր է եղել: Վրեժի որդիները հաճախ են եղել ՙԴոսաֆում՚, օգնել են հորը: Վրեժը միշտ ֆինանսապես օգնել է իր որդիներին, վճարել է նրանց ուսման վարձը: Վրեժը որդիներին երբևէ չի հարվածել, նրանց միջև եղել են վիճաբանություններ, սակայն լուրջ կռիվ չի եղել, վերջինս փորձել է դաստիարակել իր որդիներին: Այդ վիճաբանություններից որդիները բարկանում և հեռանում էին, իսկ Վրեժը լաց էր լինում: Վրեժը շատ մարդասեր մարդ է եղել, ինքը ուժեղ բարկանալու դեպքում չէր հարվածում, այլ լաց էր լինում: Վրեժն իր իմանալով աթեիստ չի եղել, այլ եղել է հավատացիալ և այցելել է Ավետարանչական եկեղեցի: Տեղյակ է, որ Սիփանը մոտ 3 տարի առաջ տեղափոխվել է հոր մոտ ու սկսել է նրա հետ ապրել: Վրեժն իրեն ասել է, որ Սիփանն իր ծննդյան արարողությանն իրեն չի հրավիրել, քանի որ հավաքվել են երիտասարդներով: Վրեժն իրեն հայտնել է, որ Ռուզաննա Մելիքսեթյանից իմացել է, որ Սիփանը ընկերուհի ունի և իրենց հարաբերությունները լուրջ են, իսկ դրանից 2 օր հետո հայտնել է, որ իրենց տանը ծանոթացել է այդ աղջկա հետ: Երբևէ չի լսել, որ Վրեժը դեմ լինի այդ աղջկան:Դեպքից մեկ ամիս առաջ Վրեժն իրեն խնդրել է իր հետ գնալ ոսկեղեն գնելու, քանի որ պատրաստվում էր Սիփանին ՙնշանել՚, սակայն իրեն հարմար չլինելու պատճառով այդպես էլ չեն գնացել: Վրեժը ցանկացել է իր տան դիմաց գտնվող հողատարածքը վաճառել և այդ գումարով լուծել հարսանիքի ծախսերը: Դեպքի օրը, ժամը 14:18-ին ինքը հեռախոսով խոսել է Վրեժի հետ, վերջինս եղել է հոգնած, քանի որ նախորդ ամբողջ օրն անցկացրել է ՙօվիրում՚` հերթ կանգնելով: Դեպքի օրը գիշերային հերթափոխով որպես հեռախոսավարուհի աշխատել է ՙՀրազդան էքսպո բեռնափոխադրումներում՚, երբ եկել են ոստիկանության աշխատակիցները և ասել իրեն, որ ՙԴոսաֆից՚ գողություն է կատարվել ու իրեն տարել են ոստիկանություն, սակայն այնտեղ իմացել է, որ Սիփանը սպանել է հորը, այնուհետև այրել է հոր դին:
Դատաբժշկական փորձաքննության փորձագետի թիվ 986 եզրակացությամբ, ըստ որի` ելնելով Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալներից և պատասխանելով առաջադրված հարցերին հանգում եմ հետևությունների` 1. Վ. Գրիգորյանի մահը հետևանք է գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարմանը, որն էլ պայմանավորված է եղել կոմբինացված գանգուղեղային բաց վնասվածքներով: Ելնելով Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ հայտնաբերված վաղ դիակային երևույթների զարգացվածության աստիճանից, նրա մահը վրա է հասել դիակի դատաբժշկական փորձաքննությունից մոտ 20-24-ժամ առաջ: 2. Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ հայտնաբերվել են գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջանների թվով յոթ հատ սրակոտոր թիվ, թիվ` 1,3,4,6,61,9,11 և թվով յոթ հատ սալջարդ վերքեր` թիվ, թիվ 2,5,51,7,8,81 և 10, գանգաթաղի ոսկրերի բազմաբեկորանի ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքներ; ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամականի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումներ, վերկարծրենային արյունահավաք, գլխուղեղ մասնակի ջնջխում, ձախից այտային շրջանի քերծվածք, որոնք պատճառվել են կենդանության օրոք, սրակոտոր վերքերը, ապոնևրոզի, աջ քունքամկանի և գանգաթաղի և հիմի ոսկրերի մի մասի կոտրվածքները պատճառվել է կոտորող գործիքի ազդեցությամբ, իսկ մնացած վնասվածքները սահմանափակ մակերես ունեցող բութ առարկայի /ների/ ազդեցությամբ և նման վնասվածքը կենդանի անձանց մոտ ունեն կյանքին վտանգ սպառնացող առողջության ծանր վնասի հատկանիշներ և անմիջական պատճառական կապի մեջ է գտնվում նրա մահվան հետ, միաժամանակ Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ հայտնաբերվել են նաև` կրծքավանդակի աջ կեսի հետին մակերեսի քերծվածքներ, առպատային թոքամզի արյունազեղում և թիակային գծով 8-րդ կողոսկրի կոտրվածք, որոնք պատճառվել են բութ առարկայի ազդեցությամբ և կենդանի անձանց մոտ ունեն առողջությանը միջին ծանրության վնասի պատճառման հատկանիշներ և նրա մահվան հետ պատճառական կապի մեջ չի գտնվում, հայտնաբերվել են նաև ոտնաթաթերի շրջանների մաշկածածկույթների 30 –ի այրվածքներ, ինչպես նաև արմնակահոդերի և աջ դաստակի շրջանների վերնամաշկից զուրկ հատվածներ, որոնք հետմահու են և հետևանք են տաք գործոնի` բոցի ազդեցությանը: 3. Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ նրա ներքին օրգաններում հիվանդագին փոփոխություններ չեն հայտնաբերվել: 4. Վ. Գրիգորյանի դիակի արյունը պատկանում է երրորդ խմբին: 5. Դատաքիմիական ուսումնասիրությամբ Վ. Գրիգորյանի դիակից վերցրած արյան և մեզի մեջ ալկոհոլ; արյան և մեզի մեջ, ներքին օրգանների կտորներում թմրանյութեր և հոգեմետ նյութեր չեն հայտնաբերվել:
Դատաբժշկական փորձաքննության փորձագետի թիվ 460 եզրակացությամբ, ըստ որի`
1. Տուժող Վ. Լ. Գրիգորյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է B խմբին:
2.Կասկածյալ Ս. Գրիգորյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է A խմբին:
3.Փորձաքննությանը ներկայացված երեք պլաստմասե ձողիկների ծայրերից մեկին փաթաթված բամբակյա խծուծների վրա, բարձի պարկի, մեկ զույգ հողաթափերի, գորգի վրա տեղակայված կասկածելի հետքերում և կացնի վրայից` /կոթից և հարվածային մասից/ նախապես ստուգված մարլյայի կտորներով վերցված քսվածքներում հաստատվել է արյան առկայություն, որը պատկանում է մարդու և ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է B խմբի արյուն ունեցող անձից, այդ թվում նաև կարող էր առաջանալ տուժող /հանգուցյալ/ Վ. Լ. Գրիգորյանից:
Հրդեհատեխնիկական և ապրանքագիտական փորձաքննության փորձագետի թիվ Հմ` 41411104 եզրակացությամբ, ըստ որի`
1. Փորձաքննությանը տրմադրված ՙВАЗ-2105՚ մակնիշի, առանց հ/հ-ի ավտոմոբիլում տեղի ունեցած հրդեհի օջախը գտնվել է ավտոմոբիլի սրահի կենտրոնական հատվածում:
Հրդեհի առաջացման պատճառ հանդիսացել են բաց կրակի ¥այրվող լուցկի, կրակայրիչ և այլն¤ աղբյուրները:
2. Փորձաքննությանը տրմադրված ՙVAZ-2105՚ մակնիշի 61 UL 780 հ/հ ¥ըստ որոշման¤ ավտոմեքենայի վնասվածքների հետևանքով, այդ ավտոմեքենայի ¥գույքի¤ վնասի չափն արժեքային արտահայտությամբ, 2011թ. հոկտեմբերի 28-ի դրությամբ գործող շուկայական գներով կարող էր կազմել 520.000 ¥հինգ հարյուր քսան հազար¤ դրամ:
Քիմիական փորձաքննության փորձագետի թիվ Հմ` 46111104 եզրակացությամբ, ըստ որի` 1.Փորձաքննությանը ներկայացված Ս. Գրիգորյանի և Վ. Գրիգորյանի եղունգների կտրվածքների վրա հայտնաբերվեցին սև գույնի, ամենայն հավանականությամբ, ածխածնի ¥մրի¤ միկրոմասնիկներ: Փորձաքննությանը ներկայացված Ս. Գրիգորյանի և Վ. Գրիգորյանի եղունգների կտրվածքների վրա նավթամթերքներին կամ այլ դյուրավառ նյութերին բնորոշ հետքեր չկան:
Կրկնակի դատահոգեբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, համաձայն որի` այսպիսով, փորձագետի պարզաբանման համար առաջադրված հարցերին պատասխանում եմ.
գ Սիփան Գրիգորյանն իրեն մեղսագրված արարքները կատարելու պահին գտնվե±լ է
արդյոք աֆեկտի վիճակում, թե` ոչ:
ա/ Սիփան Գրիգորյանն իրեն մեղսագրված արարքներից մեկի` հորը սպանելու պահին գտնվել է /ժամանակի ընթացքում կուտակված/ կոմուլյատիվ աֆեկտի ազդեցության տակ:
բ/ Սպանությանը հաջորդող արարքների` այն է թաքցնելու գործողությունները, հետագայում տեղափոխելը և հետո այրելը բոլոր նշված պահերին Սիփան Գրիգորյանը աֆեկտի մեջ չի գտնվել:
գ Սիփան Գրիգորյանի ո±ր անհատական հոգեբանական առանձնահատկությունները կարող էին էապես ազդել տվյալ իրավիճակում նրա վարքի վրա:
Վերը նկարագրված անհատական-հոգեբանական առանձնահատկությունները, հատկապես Ս. Գրիգորյանի հուզական խառնվածքի երեք բնորոշ տիպերը. դիսֆորիկ, ցիկլոիդ և դյուրագրգիռ, որոնք նշանակում են, որ չի սիրում մեծ փոփոխություններ, սովորաբար զիջող է, ինքնամեղադրող է և խոցելի, շփման դժվարություններով, փոփոխվող տրամադրությամբ, ըստ իրավիճակի շփվող և մեկուսացած, էությամբ դժգոհ և դյուրաբորբոք, բարկության պահին կարող է շպրտել, ջարդել, նույնիսկ հարվածել էականորեն ազդել են փորձարկվող Սիփան Գրիգորյանի թե’ վարքի և թե’ գիտակցության և կոգնիտիվ /ճանաչողական/ ֆունկցիաների վրա:
Դեպքի վայրի զննության 28.10.2011թ. արձանագրությամբ այն մասին, որ Երևան քաղաքի Հաղթանակ կամրջին հարակից` Թաիրով փողոցի աջակողմյան հատվածում հայտնաբերվել է կարմիր գույնի առանց պետհամարանիշերի ՎԱԶ 2105 մակնիշի ավտոմեքենան` մասամբ այրված վիճակում: Ավտոմեքենայի սրահում հայտնաբերվել է տարբեր գույնի կտորներով փաթաթված տղամարդու դիակ` գլխի և դեմքի շրջաններում բռնության հետքերով, ինչպես նաև մասամբ այրված վիճակում:
Դեպքի վայրի զննության 28.10.2011թ. արձանագրությամբ այն մասին, որ Երևան քաղաքի Խնկո Ապոր 10 տան զննությամբ հայտնաբերված և առգրավված հողաթափերի, բարձր պարկի, գորգի վրա հայտնաբերվել են արնանման հետքեր:
Կացնի տեղը մատնացույց անելու և առգրավելու մասին 28.10.2011թ.-ի արձանագրությամբ, ըստ որի Սիփան Գրիգորյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Խնկո Ապոր 10 տան խոհանոցի և սանհանգույցի միջև ընկած միջանցքի դիմացի հատվածի փայտյա պահարանի ներքևի դարակն ու հայտարարել, որ հանցագործության գործիք կացինը պահել է այդ դարակում, որտեղից էլ կացինը հայտնաբերվել և առգրավվել է:
Իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացնի, բարձի պարկի, մեկ զույգ հողաթափերի, գորգի, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշի, Ս. Գրիգորյանի եղունգների նմուշների առկայությամբ:
Վերլուծելով և գնահատելով դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ` դատարանը ձեռք բերված ապացույցները բավարար է գտնում և գործի փաստական հանգամանքներով հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանը կատարել է հանցավոր արարքներ, որոնք համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է քրեական պատասխանատվության:
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես կատարած հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները` այն, որ ամբաստանյալը երիտասարդ է, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրականորեն, զբաղվել է պաուերլիֆտինգ սպորտաձևով, տրվել է դիպլոմ ՀՀ պաուերլիֆտինգի ֆեդերացիայի հիմնադրման 20-ամյա հոբելյանին և ՀՀ վաստակավոր մարզիչ` Ռազմիկ Այվազյանի գավաթի առաջնության ժամանակ 3-րդ տեղը գրավելու համար, ՀՀ բանակ զորակոչվելու համար 25.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է ՙհետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա` վարքային փոփոխություններով՚ և ցուցում է տրվել հոգեբույժի կոնսուլտացիա, 18.04.2011թ. ախտորոշվել է օրգանական ասթենիկ խանգարում, իսկ 28.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է ՙբարդ միոպիկ աստիգմատիզմ 1.0D, կարճատեսություն 2.0D՚, 30.05.2011թ.-ից հաշվառված է ՀՀ ԱՆ ՙՀոգեբուժական բժշկական կենտրոն՚ ՓԲԸ-ի Ավանի հոգեբուժական կլինիկայում ՙօրգանական ասթենիկ խանգարում՚ ախտորոշմամբ, ՙԵրևանի օր՚ տոնակատարության շրջանակներում կազմակերպված ՙՄենք և մեր քաղաքը՚ խորագրով, լուսանկարչական ոլորտում ստեղծագործող մինչև 18 տարեկան երեխաների լուսանկարների մրցույթին մասնակցության համար 10.10.2006թ. Երևանի քաղաքապետ Ե. Զախարյանի կողմից արժանացել է առաջին կարգի մրցանակի, 2002թ. ավարտել է Հայաստանի պետական պարարվեստի ՙԲարեկամություն՚ համույթին կից ստուդիան և ստացել է պարողի որակավորում, 2011թ. ավարտել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտը և նրան շնորհվել է արվեստագիտության բակալավրի աստիճան ՙկինոօպերատորություն՚ մասնագիտությամբ:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել:
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը դիտում է այն, որ Ս. Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար:
Նման պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանն իր կատարած հանցանքների համար ենթակա է պատժի, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, իսկ նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացուցների հարցին` դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացինը և Ս. Գրիգորյանի եղունգների նմուշները պետք է ոչնչացնել, իսկ բարձի պարկը, մեկ զույգ հողաթափերը, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշը պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին:
Միաժամանակ դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Վրեժ Գրիգորյանի վարորդական իրավունքի թիվ MD002638 վկայականը և Հայաստանի ավտոմոբիլային ֆեդերացիայի թիվ FA-076 անդամակցության քարտը, հեռախոսահամարների նշումներով թղթի կտորները, հեռախոսագրքույկները, խառը գրառումներով մի շարք թղթերը, այցեքարտերը, Երևանի մետրոպոլիտենի երթևեկության քարտը, բանալին, ծածկոցը, ՙՎԱԶ 2105՚ մակնիշի կիսաայրված մեքենան պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո բամբակյա խծուծները, կպչուն ժապավենը պետք է ոչնչացնել, իսկ ՙՍիմենս՚ և ՙՆոկիա՚ տեսակի բջջային հեռախոսները, դեպքի օրը Ս. Գրիգորյանի հագին եղած հագուստները պետք է վերադարձնել Սիփան Գրիգորյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնի իրեղեն ապացույցների սենյակում պահվող հանգուցյալ Վրեժ Գրիգորյանի հագուստները և վերջինիս դիակը փաթաթած իրերը պետք է ոչնչացնել:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու մեջ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով Սիփան Գրիգորյանին դատապարտել ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով Սիփան Գրիգորյանին դատապարտել ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի համաձայն հանցանքների համակցությամբ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 5 /հինգ/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Սիփան Գրիգորյանի պատժի սկիզբը հաշվել 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացինը և Ս. Գրիգորյանի եղունգների նմուշները` ոչնչացնել, իսկ բարձի պարկը, մեկ զույգ հողաթափերը, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշը` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Վրեժ Գրիգորյանի վարորդական իրավունքի թիվ MD002638 վկայականը և Հայաստանի ավտոմոբիլային ֆեդերացիայի թիվ FA-076 անդամակցության քարտը, հեռախոսահամարների նշումներով թղթի կտորները, հեռախոսագրքույկները, խառը գրառումներով մի շարք թղթերը, այցեքարտերը, Երևանի մետրոպոլիտենի երթևեկության քարտը, բանալին, ծածկոցը, ՙՎԱԶ 2105՚ մակնիշի կիսաայրված մեքենան` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո բամբակյա խծուծները, կպչուն ժապավենը ոչնչացնել, իսկ ՙՍիմենս՚ և ՙՆոկիա՚ տեսակի բջջային հեռախոսները, դեպքի օրը Ս. Գրիգորյանի հագին եղած հագուստները` վերադարձնել Սիփան Գրիգորյանին:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնի իրեղեն ապացույցների սենյակում պահվող հանգուցյալ Վրեժ Գրիգորյանի հագուստները և վերջինիս դիակը փաթաթած իրերը ոչնչացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում:
դատավոր` ստորագրություն
Բնագրի հետ ճիշտ է`
դատավոր` Ա. Խաչատրյան
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0117/01/12
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 06-09-2012 |
|---|---|
| Քրեական գործի համարը | 0117/01/12 |
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 16134711 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Սիփան Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա իր հոր՝ Վ.Գրիգորյանի հետ վիճաբանելով ամուսնության հարցի շուրջ, որի ընթացքում ապօրինաբար վերջինիս կյանքից զրկելու վիտավորությամբ , տանը գտնվող իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացնով դիտավորությամբ բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել հոր գլխին, որտ հետևանքով Վ.Գրիգորյանը մահացել է։ Վ.Գրիգորյանի դիակը և սպանության փաստը թաքցնելու նպատակով Ս.Գրիգորյանը հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում, իսկ հաջորդ գիշերը դիակը տեղավորելով Վ.Գրիգորյանին պատկանած ՎԱԶ 2105 մակնիշի 61 ՍԼ 780 համարանիշի ավտոմեքենայում, դիտաորությամբ հրկիզել է ավտոմեքենան և հոր դին՝ արդյունքում հրկիզման եղանակով դիտավորությամ ոչնչացնելով ավտոմեքենայի խոշոր չափերի՝ 520.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողության մի շարք դետալներ։ |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Սիփան |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
| Հայրանուն | Վրեժի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 1.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 06-09-2012 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Խաչատրյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 06-09-2012 |
|---|---|
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 07-09-2012 |
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 07-09-2012 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 03-10-2012 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Տուժողի իրավահաջորդ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Սիփան |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Վարդան |
| Ազգանուն | Մելքոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արտաշես |
| Ազգանուն | Մելիքսեթյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Կարապետյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Դատավոր Ա. Խաչատրյանի վատառողջ լինելու հետևանքով աշխատանքի չներկայանալու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-11-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 14-12-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 09-01-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 23-01-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-02-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Դատավոր Ա. Խաչատրյանի վատառողջ լինելու հետևանքով աշխատանքի չներկայանալու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 28-02-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 18-03-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-03-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է փորձաքննություն
| Երբ | 26-03-2013 |
|---|---|
| Քրեական դատավարության օրենսգրքի հոդված | |
| Մեղադրյալ/Տուժող | |
| Անձ | |
| Անուն | Սիփան |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
| Հայրանուն | Վրեժի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Պաշտպան | |
| Անուն | Վարդան |
| Ազգանուն | Մելքոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Այլ նշումներ | Փորձաքննության կատարումը հանձնարարվել է ՀՀ ԱՆ ՙՀոգեբուժական բժշկական կենտրոն՚ ՓԲԸ-ի Նուբարաշենի կլինիկային, որին ուղարկվել է թիվ ԵԱՔԴ/0117/01/12 /նախաքննական համարը 16134711/ քրեական գործը 3 հատորից. 1-ին հատորը` ՙ250 ՚ թերթից, 2-րդ հատորը` ՙ346՚ թերթից, 3-րդ հատորը` ՙ141՚ թերթից: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-05-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
| Չկայացման պատճառը | <Երբ> և <Ժամը> տողերում 22-05-2013, 16:00-ի փոխարեն կարդալ 01-06-2013, 14:00: |
| Այլ նշումներ | Գործը փորձաքննությունից ստացվել է 17.05.2013թ.-ին: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-06-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է փորձաքննություն
| Երբ | 06-06-2013 |
|---|---|
| Քրեական դատավարության օրենսգրքի հոդված | |
| Մեղադրյալ/Տուժող | |
| Անձ | |
| Անուն | Սիփան |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
| Հայրանուն | Վրեժի |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Պաշտպան | |
| Անուն | Վարդան |
| Ազգանուն | Մելքոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Այլ նշումներ | Փորձաքննության ուղարկվել է թիվ ԵԱՔԴ/0117/01/12 /նախաքննական համարը 16134711/ քրեական գործը 3 հատորից. 1-ին հատորը` ՙ250 ՚ թերթից, 2-րդ հատորը` ՙ346՚ թերթից, 3-րդ հատորը` ՙ141՚ թերթից, 4-րդ հատորը` ՙ51՚ թերթից: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 13-09-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 20-09-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-09-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 03-10-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 09-10-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Դատավոր Ա. Խաչատրյանի արձակուրդում գտնվելու պատճառով դատական նիստը չի կայացել: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 18-10-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 25-10-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 31-10-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-11-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-11-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 15-11-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 18-11-2013 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 18-11-2013 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Սիփան |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ՀՀ ԱՆ <Նուբարաշեն> քրեակատարողական հիմնարկ |
| Ամսաթիվ | 18-11-2013 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԱՔԴ/0117/01/12 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 18.11.2013թ. ք. Երևան Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանըª նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Խաչատրյանի, քարտուղարությամբ` Մագդա Գրիգորյանի, մասնակցությամբ մեղադրող` Դավիթ Կարապետյանի, պաշտպան` Վարդան Մելքոնյանի, տուժողի իրավահաջորդ` Արտաշես Մելիքսեթյանի, տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ` Հակոբ Մելիքջանյանի, դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի` ծնված 26.10.1988թ.-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, աշխատել է ՙԱզգային կինոկենտրոնում՚, որպես օպերատորի օգնական, չամուսնացած, խնամքին ոչ ոք, նախկինում դատված` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.12.2010թ.-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով դատապարտվել է 2 տարի ժամկետով ազատազրկման, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և նշանակվել է 1 տարի ժամկետով փորձաշրջան, ՀՀ Ազգային ժողովի 26.05.2011թ.-ի ՙՀՀ անկախության հռչակաման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին՚ որոշմամբ 12.07.2011թ.-ին ազատվել է նշանակված պատժից, դատվածություն չունեցող, հաշվառված և բնակվել է ք. Երևան, Խնկո-Ապոր 10 տուն հասցեում, մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու համար, դատական քննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու համար, կալանքի տակ է 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ից: 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 16134711 քրեական գործը: 2011 թվականի նոյեմբերի 1-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնում որոշում է կայացվել թիվ 16134711 քրեական գործն ըստ տարածքային ենթակայության ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժին ուղարկելու վերաբերյալ: 2011 թվականի նոյեմբերի 9-ին թիվ 16134711 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ընդունվել է վարույթ և կատարվել է նախաքննություն: 2012 թվականի օգոստոսի 20-ին Սիփան Վրեժի Գրիգորյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով: 2012 թվականի սեպտեմբերի 5-ին թիվ 16134711 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար: Դատական քննության ընթացքում գործով մեղադրողը պարզելով, որ ձեռք բերված ապացույցներով հաստատվել է, որ Սիփան Գրիգորյանը սպանությունը կատարելիս գտնվել է հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում, որը հետևանք է ինչպես տուժող Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս Ս. Գրիգորյանի մանկության տարիներից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3091-րդ հոդվածի կարգով որոշում է կայացրել Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և նոր մեղադրանք առաջադրելու մասին: Սիփան Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված այն արարքների կատարման համար, որ ՙնա 2011թ. հոկտեմբերի 27-ին ժամը 15.00-ի սահմաններում հոր` Վրեժ Գրիգորյանի հետ գտնվելով իրենց` Խնկո Ապոր 10 տանը, վիճաբանել են միմյանց հետ` իր և Տաթևիկ Ղարիբյանի ամուսնության հարցի շուրջ, որի ընթացքում հայրը կացինով սպառնացել է իրեն և հարվածել աջ հոնքի հատվածին: Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել վերջինիս գլխին, որի հետևանքով Վ. Գրիգորյանին գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջաններում պատճառել է 7 հատ սրակոտոր և 7 հատ սալջարդ վնասվածքներ` գանգուղեղային ոսկրերի բազմաբեկորային ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքների, ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամկանի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումների, վերկարծրենային արյունահավաքի, գլխուղեղի մասնակի ջնջխման ձևով, որոնք էլ հանգեցրել են գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարման և հանդիսացել մահվան պատճառ: Դրանից հետո Վ. Գրիգորյանի դիակը և սպանության փաստը թաքցնելու նպատակով հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում, իսկ հոկտեմբերի 27-ի լույս 28-ի գիշերը ժամը 01.00-ի սահմաններում դիակը տեղափոխելով Վ. Գրիգորյանի ՙՎազ 2105՚ մակնիշի 61ՍԼ780 համարանիշի ավտոմոբիլի մեջ, տարել է Երևան քաղաքի ՙՀաղթանակ՚ կամրջի տակ` աջակողմյան հատված, որտեղ նախապես իր հետ վերցրած բենզինը լցնելով ավտոմեքենայի սրահի մեջ, դիտավորությամբ հրկիզել է ավտոմոբիլը և հոր դին` արդյունքում հրկիզման եղանակով դիտավորությամբ ոչնչացնելով ավտոմեքենայի խոշոր չափերի` 520.000 ՀՀ դրամ արժողության մի շարք դետալներ՚: Դատաքննությամբ և գործով ձեռք բերված ապացույցներով դատարանը հաստատված համարեց հետևյալը. Սիփան Գրիգորյանը 2011թ. հոկտեմբերի 27-ին ժամը 15.00-ի սահմաններում հոր` Վրեժ Գրիգորյանի հետ գտնվել է վերջինիս Երևան քաղաքի Խնկո Ապոր 10 տանը: Ս. Գրիգորյանի և նրա ընկերուհու` Տաթևիկ Ղարիբյանի ամուսնության հարցի շուրջ նրանց միջև վիճաբանություն է սկսվել, որի ընթացքում հայրը կացինով սպառնացել է Ս. Գրիգորյանին և հարվածել է նրա աջ հոնքի հատվածին: Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը` Ս. Գրիգորյանը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել Վ. Գրիգորյանին, որի հետևանքով վերջինս գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջաններում պատճառել է 7 հատ սրակոտոր և 7 հատ սալջարդ վնասվածքներ` գանգուղեղային ոսկրերի բազմաբեկորային ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքների, ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամկանի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումների, վերկարծրենային արյունահավաքի, գլխուղեղի մասնակի ջնջխման ձևով, որոնք էլ հանգեցրել են գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարման և հանդիսացել մահվան պատճառ: Ս. Գրիգորյանը սպանության հանգամանքները թաքցնելու նպատակով հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում: Հոկտեմբերի 27-ի լույս 28-ի գիշերը ժամը 01.00-ի սահմաններում դիակը տեղափոխելով Վ. Գրիգորյանի ՙՎազ 2105՚ մակնիշի 61ՍԼ780 համարանիշի ավտոմոբիլի մեջ, տեղափոխել է Երևան քաղաքի ՙՀաղթանակ՚ կամրջի տակ` աջակողմյան հատված: Նախապես իր հետ վերցրած բենզինը լցնելով ավտոմեքենայի սրահի մեջ, դիտավորությամբ հրկիզել է ավտոմոբիլը և հոր դին` արդյունքում ոչնչացրել է ավտոմեքենայի 520.000 ՀՀ դրամ արժողության մի շարք դետալներ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանն իրեն մասնակի մեղավոր ճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ հայրը` Վրեժ Գրիգորյանը և մայրը` Ռուզաննա Մելիքսեթյանն ամուսնալուծված են եղել: Ինքն ու եղբայրը բնակվել են մոր հետ առանձին, սակայն վերջին 2 տարին ինքը բնակվել է հոր հետ միասին: Հայրը հաճախակի է իր և եղբոր ներկայությամբ մորը վիրավորել, հայհոյել: Իմանալով հոր բնավորությունը` ճիշտ է ինքը բնակվել է վերջինիս հետ, սակայն իրենք օրվա ընթացքում իրար գրեթե չեն հանդիպել և իրար հետ չեն շփվել: Հիմնականում խուսափել է հոր հետ ծանոթացնել իր ընկերուհի Տաթևիկին, մտածելով, որ հնարավոր է հայրն այնպիսի բան անի, որն իրեն դուր չգա: Տաթևիկը եղել է իր առաջին ընկերուհին և նրա հետ պատրաստվել է ամուսնանալ: Տաթևիկին հոր հետ ծանոթացրել է դեպքից մոտ 20-25 օր առաջ, իրենց տանը: Տանը իրենք նստած զրուցելիս են եղել, երբ նախատեսվածից շուտ տուն է եկել հայրը: Ու քանի որ այդ օրը հայրը շուտ էր տուն եկել, ստիպված ծանոթացրել է նրան Տաթևիկի հետ, սակայն հայրը շատ սառն է իրեն պահել: Այդ օրվանից սկսած հայրն անընդհատ մոր հետ վիճել է Տաթևիկի առումով: Դեպքի նախորդ օրը եղել է իր ծննդյան տարեդարձը, որի արարողությանը ինքը հորը չի հրավիրել: Հորը չհրավիրելու պատճառը եղել է այն, որ վերջինս Տաթևիկին դեմ է եղել: Ծննդյան արարողությունն ինքը կազմակերպել էր հիմնականում նրա համար, որ իր և Տաթևիկի մայրերը միմյանց հետ ծանոթանան: Չի ցանկացել, որպեսզի հայրը ներկա գտնվեր, լավ իմանալով, որ հնարավոր է վերջինս իր ծննդյան օրն իրեն բոլորի ներկայությամբ վիրավորեր, այդ մարդկանց առաջ իրեն ստորացուցիչ ձևով ներկայացներ: Բացի այդ ծնողների ամուսնալուծությունից հետո հիմնականում այդպիսի միջոցառուների ժամանակ իր հայրը ներկա չի գտնվել: Դեպքի օրն արթնանալով զբաղվել է տան գործերով, մասնավորապես լվածք, արդուկ անելով: Արդուկ անելու ժամանակ, ցերեկը, կոնկրետ ժամը չի հիշում, հայրը մոտեցել է իրեն և խոսակցության ընթացքում սկսել է վիճել այն հարցի շուրջ, թե ինչու ինքը հորը չի հրավիրել ծննդյան արարողությանը, միաժամանակ սկսել է հայհոյել: Իմանալով հոր կռվարար բնավորությունը` փորձել է ուշադրություն չդարձնել և շարունակել է իր գործը: Իր բնավորության համաձայն միշտ խուսափել է վեճերից ու լեզվակռիվներից: Հայրը սկսել է իրեն վիրավորել, այնուհետև վիրավորել է մորը, Տաթևիկին, նրանց հասցեին սեռական բնույթի հայհոյանքներ է տվել, Տաթևիկին անվանել է անբարոյական: Այդպես շարունակվել է մոտ 10-20 րոպե: Հետո արդեն հայրը ձեռքերով իրեն հրմշտել է, իսկ իր նյարդերը տեղի են տվել ու ինքը հրել է հորը, որի արդյունքում վերջինս ընկել է: Սովորաբար այդպիսի պահերին ինքը տանից դուրս է գալիս, մի քիչ ցրվելու և հանգստանալու, սակայն այդ օրը, քանի որ գործերը ամբողջովին չէր ավարտել, անցել է կողքի սենյակ հեռուստացույց դիտելու: Քիչ անց նկատել է, որ հայրը կողքի սենյակից գալիս է կացինը ձեռքին, միաժամանակ ասելով, որ ՙես քեզ կդաստիարակեմ, ես քեզ տղամարդ եմ սարքելու՚: Ինքը փորձել է չկարևորել դա: Երբ ետ է շրջվել, իսկ այդ ընթացքում հայրը կացինը թափահարելիս է եղել, և կացնով հարվածել է իրեն: Հաստատ չի կարող ասել, թե կացնի շեղբն է իրեն ուղղված եղել, թե` կացնի տափակ հատվածը: Հոր կացնով հասցրած հարվածից ունքի հատվածում ստացել է քերծվածք, կտրվածք: Հայրը փորձել է կրկին հարվածել իրեն: Դրանից հետո իր ներսում ամեն ինչ տակնուվրա է եղել, ՙդանակը ոսկորին էր հասել՚, ինքը հարձակվել է հոր վրա, որպեսզի կացինը խլի, մտածելով, որ կարող է վերջինս կրկին հարվածել: Քաշքշել է և ձեռքից խլել կացինը ու դրանից հետո կատարված գործողությունները դժվարանում է բացատրել կամ մեկնաբանել: Այդ պահին ինքը կարծես թե անգիտակից վիճակում լիներ, դրանից մի քանի րոպե անց գնացել է խոհանոց, ինչ-որ տարօրինակ բաներ է արել, նստած, այնուհետև գետնին պառկած է եղել, վեր է կացել, լվացվել ու հասկացել է, որ կամաց-կամաց ուշքի է գալիս, այսինքն գիտակցությունն է տեղը գալիս: Դրանից հետո, երբ անցել է կողքի սենյակ ու տեսել, որ հայրն անշնչացած գետնին պառկած է, այդ պահին կարծես կրկին սթրեսային վիճակում է հայտնվել և չի պատկերացրել, թե ինչ պետք է անի, անգամ մտածել է ինքնասպանություն գործել: Չի իմացել ում դիմի և հայտնի, որ ինքն այդպիսի բան է արել, ու ով իրեն կհասկանա, ով իրեն կների ու իր դրության մեջ կմտնի: Առաջինը մտքով անցել է այն, որ Տաթևիկին կարող է կորցնել, վերջինս իրենից կարող է երես թեքել իր արարքի համար: Մտածել է թաքցնել հետքերը, որպեսզի այդպիսով ավարտվի այդ ամենը: Առանց հասկանալու ձեռքի տակ եղածով փաթաթել է հոր դին: Դեպքից մոտ 20 րոպե անց կացինը դրել է տեղը` խոհանոցի կողքի փոքր միջանցքում գտնվող պահարանի ներքևի գործիքներով դարակում, քանի որ ինքն իր ողջ կյանքի ընթացքում եղել է այդ տանը, իմացել է, որ գործիքները պահվում են այդ դարակում, ինքը միշտ գործիքները հավաք է պահել, դրել է տեղը, որպեսզի ցաքուցրիվ չլինեն: Չի կարող ասել, թե կացինը դրել է դարակը, հետո նոր է դիակը փաթաթել, թե` հակառակը: Հոր դիակը փաթաթելուց հետո թողել է նրան սենյակում, այնուհետև գնացել է եղբոր մոտ: Այդ օրվա կատարվածի հերթականությունը չի հիշում, չի հիշում Տաթևիկի մոտ երբ է գնացել, հիշում է, որ եղբոր մոտ` տուն է գնացել իմանալով, որ վերջինս տանը միայնակ գործ է անում: Եղբոր ասելով հաց է կերել, սակայն ինքը չի հիշում: Ներկայումս հիշում է, որ գնացել է եղբորը պատմելու, սակայն իր մեջ այդքան ուժ չի գտնել պատմելու համար: Եղբոր տանը մնացել է մոտ 30 րոպե, որտեղից դուրս գալուց հետո զանգահարել է Տաթևիկին, ընդորում հստակ չի հիշում տանից է զանգահարել նրան, թե տանից դուրս գալուց հետո: Իմանալով, որ Տաթևիկը ընտանիքի անդամների հետ պետք է գնար Հանրապետական հիվանդանոց տատիկին տեսակցության, գնացել է հիվանդանոցի տարած և միասին գնացել են Տաթևիկի տատիկին տեսնելու: Որոշ ժամանակ մնալուց հետո, երբ արդեն մթնշաղ էր, գնացել է Տաթևիկենց տուն, այնուհետև նրան դուրս է հրավիրել և զբոսնելու ընթացքում պատմել: Սակայն Տաթևիկին պատմել է կցկտուր, երկու բառով, որ հորը սպանել է, վերջինս հարցեր չի տվել իրեն, աշխատել է չհետաքրքրվել այդ դեպքով, ինքը լաց է եղել: Սկզբում Տաթևիկը չի հավատացել իրեն, սակայն իր վիճակը տեսնելով հավատացել է: Ինքը Տաթևիկին ասել է, որ վիճվել են հոր հետ ու հանկարծակի սպանել է նրան, իսկ թե ինչով չի ասել: Տաթևիկին ասել է, որ պետք է ամեն ինչ անի, որ այս ամեն ինչը վերջացնի, որպեսզի մարդիկ չիմանան: Տաթևիկին պատմելուց հետո, ուշ երեկոյան վերադարձել է տուն, դին միայնակ իջեցրել ու դրել է ավտոմեքենայի մեջ, չի կարող բացատրել, թե ինչու է այդպես արել. ՙդա նման է վատ երազի՚: Մեքենայով դուրս է եկել ու անգամ չի կարող բացատրել, թե ինչու է ընտրել հենց այդ տարածքը, ուղղակի կանգնել է այդտեղ ու այրել է: Դին այրել է տանից վերցրած բենզինով: Մեքենայի պետհամարանիշները հանել և նետել է տարածքում, մի փոքր հեռավորության վրա: Դիակն այրելու միտքը եղել է իրենը: Այրելուց հետո միանգամից հեռացել ու գնացել է Տաթևիկի մոտ, պատմել է նրան, թե ինչ է արել, սակայն վերջինս չի հավատացել իրեն, անգամ ծիծաղել է վրան, ասելով, որ դու ընդունակ չես նման բան անելու: Մեքենայի այրվելու պահին չի կարող ասել ինքը վնասվածք ստացել է, թե` ոչ: Իսկ ճակատին ստացած վերքի համար Տաթևիկին խաբել և ասել է, որ վերքը ստացել է դին այրելիս առաջացած բոցից: Տաթևիկին չի ասել, որ այն ստացել է հոր կողմից կացնով հասցված վնասվածքի արդյունքում, քանի որ չի ցանկացել, որ վերջինս ավելի անհանգստանա: Եվ ընդհանրապես Տաթևիկին ամենայն մանրամասնությամբ չի պատմել կատարվածի մասին, հորը սպանելու պատճառի մասին ևս չինչ չի հայտնել: Տաթևիկն իր ճակատի վերքը մշակել է բամբակով և ՙՍանտավիկ՚ կպցրել, իր հիշելով դա եղել է առաջին անգամ նրա մոտ գնալիս, սակայն հաստատ չի կարող ասել, քանի որ իրադարձությունների հերթականությունը հստակ չի հիշում: Դրանից հետո գիշերը մոտ ժամը 01-02-ի սահմաններում վերադարձել է մոր տուն, իսկ առավոտյան ժամը 06-07-ին ոստիկանները եկել են ու իրեն որպես վկա հրավիրել ոստիկանություն: Այնտեղ էլ ինքը խոստովանել է ամեն ինչ: Ինքը դիտավորություն և նպատակ չի ունեցել հորը սպանելու, դա տեղի է ունեցել անկախ իր կամքից, զղջում է կատարվածի համար և ամեն ինչ կաներ ուղղելու իր սխալը: Փոփոխված և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքի շուրջ Ս. Գրիգորյանը հրաժարվեց ցուցմունք տալուց: Ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանի կողմից տված ըստ էության խոստովանական ցուցմունքներից բացի, նրան մեղսագրված արարքը հիմնավորվել է նաև հետևյալ ապացույցներով. Տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանի ցուցմունքով այն մասին, որ տուժող Վրեժ Գրիգորյանն իր հայրն է, իսկ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանը` իր հարազատ եղբայրը: Ծնողներն ամուսնալուծվել են 1993թ.-ին և այդ ժամանակվանից ինքն ու եղբայրը բնակվել են մոր հետ, մոր հորական տանը: Այդ ընթացքում իրենք պահպանել են հարաբերություններն իրենց հոր հետ: Մայրը և հայրը իրենց հետ կապված հարցերի շուրջ շփվել են միայն հեռախոսով և նրանց հարաբերությունները եղել են նորմալ: Եղել են դեպքեր, երբ հայրը կանչել է իրենց իր հետ ապրելու, սակայն իմանալով հոր բնավորությունը տեղյակ է, որ վերջինս ինչ-որ ժամանակի ընթացքում իրենցից հոգնում էր: 2009թ.-2010թ. իրենց բնակարանի փոքր լինելու պատճառով իր եղբայրը տեղափոխվել է հոր հետ ապրելու: Ե’վ հայրը, և’ եղբայրը մի քիչ ծանր բնավորություն ունեն, հաշտ և համերաշխ չեն եղել իրար հետ, բայց կռիվներ նրանց միջև չեն եղել, նրանք իրար հետ ՙդիստանցիայով՚ են եղել և շատ ջերմ հարաբերություններ չեն ունեցել: Հայրն ունեցել է ծանր բնավորություն, հաճախակի է փոքր բաներից Սիփանի վրա խոսել ու դրա պատճառով վերջիններս վիճվել են: Փոքր տարիքում հայրն իրենց նկատմամբ հաճախակի է բռնություն կիրառել, սակայն երբ մեծացել են և ֆիզիկապես ուժեղացել, չի կարողացել բռնույթուն գործադրել, քանի որ իրենք կարողացել են իրենց պաշտպանել: Հայրը ժամանակին մոր նկատմամբ ևս բռություն է կիրառել, վիրավորել ու հայհոյել նրան, սովորաբար այդ վեճերից հետո հայրն իրենց ևս ծեծի է ենթարկել, անգամ եղել է, որ հարվածել է որևէ առարկայով: Ստիպել է իրենց կատարել ծանր ֆիզիկական աշխատանքներ: Եղբայրն ընդհանուր առմամբ շատ հանգիստ բնավորություն ունի և նրան հունից հանելը դժվար է, նա մի քիչ դանդաղ մտածող, դանդաղ գործողություններ անող, հանգիստ մարդ է միշտ եղել, իսկ հայրը բռնկվող, բարկացող բնավորություն ուներ, կարող էր փոքր բանի վրա խիստ ջղայնանալ: Հայրը սիրել է պարբերապար օգտագործել ոգելից խմիչք: Վերջինս, երբ բարկանում էր, գոռգոռում էր, կռիվ էր անում և եթե այդ պահին լռում և չէիր խորացնում կռիվը, ապա հիմնականում այն անցնում էր, իսկ որոշ դեպքում կռիվը վերջինս շարունակում էր նաև հաջորդ օրը: Եղբայրն աշնան մոտ իրեն ու մորը հայտնել է, որ ցանկանում է Տաթևիկի հետ ամուսնանալ, վերջիններս մոտ կես տարի ընկերություն են արել, Տաթևիկը եղել է իր եղբոր առաջին ընկերուհին: Աշնան կեսերին Սիփանը ծանոթացրել է Տաթևիկին իրենց հետ, ինքը և մայրը շատ են հավանել Տաթևիկին, վերջինս իրենց վրա լավ, խելացի աղջկա տպավորություն է թողել: Մայրը Տաթևիկի մասին հայտնել է իրենց հորը, սակայն վերջինս առանց տեսնելու դեմ է եղել այդ աղջկան: Մեկ անգամ Խնկո Ապոր 10 տանը հայրը տեսել է Տաթևիկին, բայց դրանից ևս չի փոխվել նրա տրամադրվածությունը և ամեն անգամ նշել է, որ այդ աղջիկն իր դուրը չի գալիս: Իր տրամադրվածությունը բացատրում էր նրանով, որ Տաթևիկի ընտանիքը լավը չի, իր դուրը չի գալիս, վերջինիս հայրն աշխատանք չունի, իսկ մայրն աշխատում է տոնավաճառում, որպես վաճառողուհի և ինքը չի ցանկանում նրանց հետ շփվել: Հայրն անգամ ասել է, որ եթե Սիփանը չհրաժարվի այդ աղջկա հետ ամուսնանալու մտադրությունից, ապա նրան տանից դուրս կանի, ընդորում նման արտահայտություններ հայրն արել է նաև տարբեր այլ առիթներով: Ինքը կարծել է, որ ժամանակի ընթացքում հոր կարծիքը կփոխվի և վերջինս կհամոզվի, որ Տաթևիկը վատ աղջիկ չէ: Դեպքի նախորդ օրը` հոկտեմբերի 26-ին իր եղբոր ծնունդն են նշել, որի ժամանակ իր մայրը ծանոթացել է Տաթիկի մոր հետ: Ծննդյան արարողությանը հայրը ներկա չի գտնվել, քանի որ իրենք միշտ այդպիսի առիթները նշել են առանց հոր: Դրա հաջորդ օրն ինքը գտնվել է տանը և զբաղվել է բնակարանի վերանորոգման աշխատանքներով: Ցերեկը ժամը մոտավորապես 12-14-ի սահմաններում հեռախոսով խոսել է հոր հետ վերջինիս կողմից տեխնիկայի հետ կապված կատարած գյուտի շուրջ, դրանից բացի այլ թեմայով, մասնավորապես Սիփանի հետ կապված հոր հետ խոսակցություն չեն ունեցել: Այդ օրը, ժամը մոտ 17:00-ից 18:00-ի սահմաններում իրենց բնակարան է եկել Սիփանը, բայց ինքը խոհանոցում վերանորոգման աշխատանքով զբաղված լինելու և այդտեղից դուրս գալու հնարավորություն չունենալու պատճառով նրան չի տեսել, միայն ձայնից է իմացել, որ վերջինս եկել է և առանց տեսնելու իրենք ընդամենը բարևել են միամյանց: Վերջինս երկար չի մնացել իրենց բնակարանում, տեղյակ է, որ հաց է կերել ու հեռացել: Դրանից հետո, գիշերը ժամը մոտ 05-06-ի սահմաններում, երբ ոստիկանության աշխատակիցներն իրենց բերման են ենթարկել ոստիկանություն, այնտեղ իմացել է հոր սպանության, այն կատարողի և սպանության հանգամանքների մասին, բայց ինքը երբևէ եղբորը դրա հետ կապված ոչ մի հարց չի տվել: Վկա Ռուզաննա Մելիքսեթյանի ցուցմունքով այն մասին, որ ամբաստանյալը հանդիսանում է իր որդին: Տուժողի հետ հարաբերություններն ամուսնալուծության սկզբնական շրջանում գտնվել են լարված վիճակում, սակայն հետագայում, տարիների ընթացքում հարաբերությունները կարգավորվել են և դարձել են ընկերական: Յուրաքանչյուր երեկո Վրեժ Գրիգորյանը զանգահարել է իմանալու համար, թե ինչպես են երեխաները, ինչպես են անցկացրել առօրյան: Վրեժն իր հետ հաճախակի է կիսվել, պատմել իր կյանքից, այդ իսկ պատճառով ինքը տեղյակ է եղել վերջինիս կյանքում տեղի ունեցող ամեն ինչից: Սակայն դրա հետ մեկտեղ Վրեժը բավականին բարդ անձնավորություն է եղել, ՙնևրաստենիկ՚, իրենց համատեղ կյանքի ընթացքում իր նկատմամբ հաճախակի ֆիզիկական բռնություններ է կիրառել, շատ է ծեծի ենթարկել, անգամ քիթը կոտրել է, դեմքին 7 կար են դրել: Վրեժի կողմից իրեն, իր մորը և քրոջը ծեծի ենթարկելու համար քրեական գործ է հարուցված եղել, սակայն որպեսզի իր երեխաների համար չասեին, որ հայրը դատապարտված է, քրեական գործը կարճել են: Հարևանները ևս դիմել են դատարան նրա համար, որ Վրեժը բնակարանը սարքել էր ՙբարդակ՚, սակայն քանի որ ինքը չէր բողոքել, քրեական գործ չէր հարուցվել: Իր սկեսուրն իրեն ասել է, որ երբ քեզ ծեծում է, ապա կա հատուկ դեղ, մանրացրու և լցրու այն ճաշի մեջ, Վրեժն ուտելով կթմրի և քեզ չի ծեծի: Չնայած նրան, որ Վրեժն իրեն ՙխելագարի պես՚ սիրել է, սակայն կարող էր մի փոքր բանից բռնկվել և առանց հաշիվ տալու իրեն ծեծի ենթարկել, այնուհետև նստել ու լացել: Ծեծելիս երբ արյուն էր տեսնում, դադարեցնում էր ծեծը, սակայն ժամանակի ընթացքում դա արդեն չէր ազդում: Ծեծելուց հետո զղջում էր և մի երեք օր իր հանդեպ շատ ուշադիր էր լինում: Վրեժը զիճող է եղել, իսկ Սիփանը` ոչ, վերջինս պատասխանել է հորը: Իմանալով երկուսին իրեն հասկանալի է, թե ինչպես է այդ ամենը կատարվել: Վրեժը սիրում էր ուժ գործադրել և իր ուզածին հասնելու համար անպայման ուժ էր գործադրել: Տանը ունեցել է 4 կացին, իսկ աշխանքի վայրում`3-ը: Մեքենան միշտ թեք է կանգնեցրել, իր այն հարցին, թե ինչու է թեք կանգնեցնում, պատասխանում էր, որ փախնել հնարավոր լինի: Մեքենայի մեջ հոսանք էր անցկացրել և եթե ինքն իրեն վատ էր պահում հոսանքը միացնում էր: Իր հարցին, թե ինչու է այդպես անում, պատասխանել է, որ դա նրա համար է, որ եթե իր կողքին նստի այնպիսի մեկը, որին ինքը չի հավանում, ապա կմիացնի հոսանքը և այդ մարդը դուրս կփախնի: Վրեժնը եղել է բավականին բարդ անձնավորություն, սակայն ժամանակի ընթացքում ինքը գտել էր նրա հետ շփման ընդհանուր եզրեր: Ինքը վկա Արմինեի դատարանում տված ցուցմունքը ճիշտ է չի լսել, սակայն որոշ բաներ նրա ասածներից կարդացել է թերթում և այդ ամբողջը սուտ է: Արմինեի և Վրեժի միջև եղել է որոշակի հարաբերություն, Արմինեն երկար տարիներ ապրում էր Խնկո Ապոր իրենց տանը: Վրեժի մահից հետո և’ տան, և’ հիմնարկի բանալիները գտնվել են Արմինեի մոտ: Երբ վերցրել է բանալիները Արմինեի մոտից, ոչ բնակարանում, ոչ հիմնարկում ոչ գումար, ոչ ոսկեղեն և ոչ մի փաստաթուղթ չի եղել, չեն եղել նաև հիմնարկի փաստաթղթերը և Վրեժի անձնագիրը: Հետագայում զանգահարել են բրոկերները և ասել, որ Արմինեն և Վրեժը դիմել են հիմնարկը վաճառելու համար: Դատարանում սույն գործով դատական նիստերից մեկից առաջ Արմինեն դիմել է իրեն և ասել, որ եթե ՙդոսաֆի՚ վաճառքից առաջացած գումարի կեսը իրեն տա, ապա դատարանում կպատմի այն մասին, թե ինչպես է իր և աշխատողներից Հերսիլիասի վրա Վրեժը ձեռք բարձրացրել: Մատանու համար ևս Արմինեն ստել է, քանի որ իրենց ամուսնալուծությունից հետո Վրեժի մոտ էր մնացել իր 4 կտոր ոսկեղենը: Սակայն երբ Վրեժը հիվանդացել է ու ինքը երեխաների հետ խնամել է նրան, Վրեժը որպես երախտիք վերադարձրել է իր ականջօղերը և նրա մոտ մնացել է 3 կտոր ոսկեղեն: Վրեժը դեմ է եղել Սիփանի ամուսնությանը, ասել է, որ աղջիկը չի համապատասխանում Սիփանին, հայրը ՙբոմժ՚ է, մայրը` շուկայում վաճառողուհի է,աղջիկը` վատն է: Ինքը աղջկան հավանել է և նարն միշտ գովել է: Վրեժն ասել է, որ ինքը գումար չունի, սակայն ինքն ասել է, որ գումար հարկավոր չէ, բավական է, որ վերջինս իր թողած ոսկեղենից մի կտոր տա աղջկան: Սակայն խնդիրը եղել է ոչ թե ոսկեղենը, այլ այն, որ վերջինս պարզապես դեմ է եղել այդ ամուսնությանը, քանի որ Վրեժը ցանկանում էր, որ Սիփանը ամուսնանա իր ընտրած աղջկա հետ: Սակայն ինքը համոզել է, որ դեմ չգնա, քանի որ դա Սիփանի առաջին սերն է ու հնարավոր է նշանվելուց հետո նրանք չամուսնանան: Եթե ունենար ժամանակ կարող էր վերջնականապես համոզել նրան, քանի որ Արտաշեսի ՙՊոլիտեխնիկ՚ ընդունվելու համար մեկ շաբաթ համոզել է Վրեժին, իսկ Սիփանի թատերական ինստիտուտ ընդունվելիս` 6 ամիս է համոզել: Վրեժը ճիշտ է ունեցել է շատ ծանր բնավորություն, իր ասածի տերն է եղել, սակայն ինքը կարողացել է ճիշտ մոտենալ և համոզել նրան: Դեպքի նախորդ օրը Սիփանի ծնունդն է եղել, գնացել են ռեստորան, Տաթևիկի մոր հետ ծանոթանալու, դրանից հետո ինքը Արտաշեսի հետ գնացել է իրենց տուն, Տաթևիկի մայրն իր որդու հետ գնացել է իրենց տուն, իսկ Սիփանը և Տաթևիկը միասին գնացել են իրենց ուրախությունը շարունակելու: Երբ իրենք գնացել են տուն, իրեն զանգահարել է Վրեժը ու երբ ինքն ասել է, որ երիտասարդները գնացել են իրենց ուրախությունը շարունակելու, վերջինս բարկացել է: Սիփանը իր տուն է վերադարձել առավոտյան, ժամը 06:00-ին: Առավոտյան ժամը 12:00-ին ինքը զանգահարել է Սիփանին և ասել, որ գնա իր տան համար ՙլինոլյում՚ գնի: Դեպքի օրը ժողովի պատճառով ինքը երկար է մնացել աշխատանքի վայրում: Այդ օրը Արտաշեսը խոհանոցի վերանորոգմամբ էր զբաղվում և խոհանոցի վերանորգման համար Սիփանը պետք է ՙլինոլյում՚ գներ: Երբ ուշ եկել է տուն Արտաշեսն ասել է, որ Սիփանը եկել է, ՙլինոլյումը՚ բերել ու գնացել է: Գիշերը զանգահարել է Սիփանը և ասել, որ դուռը բացի: Դուռը բացել է ու քանի որ ինքը քնաթաթախ է եղել և անգամ աչքերը փակ են եղել, չի տեսել, թե ինչ տեսքով ու տրամադրությամբ է եղել Սիփանը: Ճիշտ է մասնագիտության բերումով վառված և խանձված հոտերի հանդեպ շատ դյուրազգաց է, սակայն քնաթաթախ լինելու պատճառով վառվածի հոտ չի զգացել: Դրանից քիչ անց, երբ պառկած է եղել իրենց բնակարան են եկել ոստիկանները և հարցրել Արմինեին, այդ ժամանակ ճիշտ է ևս ուշադիր չի եղել Սիփանին, սակայն զգացել է, որ վերջինս տարօրինակ է իրեն պահում: Հետագայում, երբ գնացել են Վրեժի տուն Սիփանի հայացքից ու տան վիճակից շատ բան հասկացել է, իսկ արդեն ոստիկանությունում իրեն տրված հարցերից հասկացել է, որ վերջիններս կասկածում են Սիփանին: Որոշ ժամանակ անց իրեն ասել են, որ Սիփանը ցանկանում է խոսել, սակայն ՙգժություններ՚ է անում: Ինքն ասել է, որ քանի որ Սիփանը ՙտրավմա՚ ունի, ապա երբ ընկնում է ցնցումների մեջ շատ տարօրինակ տպավորություն է թողնում: Հանգստացնող դեղ է տվել Սիփանին, վերջինս հանգստանալով մի փոքր քնել է իր գրկում, որից հետո կարողացել է խոսել: Սիփանը կապտած է եղել, բերանի մեջ լեզուն ուռած է եղել ու ցնցումների պատճառով իր պատմածը ոչ մեկ չի հասկացել: Երբ նրանից պահանջել են ասել կացինի գտնվելու վայրը, Սիփանն ասել է, որ չի հիշում, միայն հիշում է, որ Խնկո Ապորից մինչև Մ. Բաղրամյան գնալու ճանապարհին իր ձեռքին այն չի եղել: Այդ ժամանակ մտածել են, որ կացինը երևի թողել է դեպքի վայրում և գնացել են Վրեժի տուն: Երբ գնացել են այտեղ, բացել են դարակը ու տեսել, որ առանց լվանալու այն դրված է դարակում: Այդ կացինը Վրեժը իր վրա էլ է բարձրացրել ժամանակին: Մյուս արարքի մասին քննիչներին պատմելու ընթացքում ինքը ներկա չի գտնվել: Հաջորդ օրը Սիփանը եղել է շատ դանդաղկոտ, թե շարժումներում, թե խոսքում: Իրեն ասել են, որ Սիփանին հանգստացնող են ներարկել, քանի որ վերջինս գիշերը փորձել է ինքնասպանություն գործել: Դեպքի օրն, առավոտյան Սիփանը գնացել է զուգարան և երբ հետ է վերադարձել Վրեժն ասել է, թե ՙէդ գնացել էիք ուտել խմելու՚, սկսել են վիճաբանել, այդ ընթացքում հարցրել է, թե ով է ռեստորանի հաշիվը փակել, Սիփանը պատասխանել է, որ ինքն է այն փակել: Վրեժն սկսել է վիրավորել Սիփանին, իսկ Սիփանը դրանից վատ զգալով, ճանաչելով որդուն, համոզված է, որ վերջինս սկսել է պատասխանել: Վիճաբանության ընթացքում Սիփանը Վրեժին հրել է ու Վրեժն ընկել է: Սիփանը Վրեժին թողել է այդտեղ և գնացել է հյուրասենյակի դռանը հենվել ու հեռուստացույց է դիտել: Այդ ընթացքում Վրեժը գնացել է և կացինը վերցնելով եկել է ու ասել ՙկսպանեմ քեզ՚ ու երբ Սիփանը հետ է շրջվել Վրեժը հարվածել է: Վրեժը շատ լավ է իմացել, որ որդու էպիկրիզի համաձայն վերջինիս վիճաբանությունից հետո երկար ժամանակ էր անհրաժեշտ, որպեսզի հանգստանա: Սակայն այդ ընթացքում հեռուստացույց դիտելիս չի հասցրել Սիփանը հանգստանալ: Սիփանը հիշում է, որ ինքը գետնին պառկած է եղել, վեր է կացել ու տեսել է, որ Վրեժն արյան մեջ է, փսխել է ու դրա մեջ պառկած է եղել: Ինքը տեսել է, որ Սիփանի հոնքը սկոճով կապած է եղել, աչքը փակված է եղել, իսկ աչքի տակը` ուռած: Վրեժը հարվածել է, սակայն Սիփանը չի պատասխանել, քանի որ եթե նա պատասխաներ, ապա նրա հարվածի ուժից Վրեժը կարող էր մահանալ, ինքը պարզապես հրել ու հեռացել է: Սիփանն իրեն ասել է, որ զգացել է, թե ինչ-որ սառը բան կպել է գլխին ու ցավեցրել, դրանից հետո ոչինչ չի հիշում: Իր մոտ բժիշկները Սիփանին հետազոտելիս ասել են, որ նրա ստացած վնասվածքը բութ ծանր առարկայով ստացված վնասվածք է, հնարավոր է այդ առարկան լինի կացինը: Ամուսինը կացնի նկատմամբ ունեցել է սեր, ու անընդհատ ու բոլորին ասում էր ՙկտապոռեմ՚, իր էությամբ եղել է վախկոտ անձնավորություն: Որևէ մեկին կացինելու համար չի դատապարտվել, իր դեմ նույնպես օգտագործել է կացինը: Վկա Տաթևիկ Ղարիբյանի ցուցմունքով այն մասին, որ Սիփանի հետ ծանոթացել է 2011թ. ամռանը:Օգոստոս կամ սեպտեմբեր ամիսներին ծանոթացել է Սիփանի մոր և եղբոր հետ: Սիփանի հոր հետ ծանոթացել է հոկտեմբեր ամսին, երբ գտնվել է Սիփանենց տանը, ընդորում դա միակ դեպքն է եղել, երբ ինքը տեսել է Սիփանի հորը: Երբ եկել է Սիփանի հայրը Սիփանն իրեն ներկայացրել է որպես իր ընկերուհի, իսկ հայրը հարցրել է, թե ինքն ինչով է զբաղվում, ծնողներն ինչով են զբաղվում և նմանատիպ այլ հարցեր: Ինքն էլ պատասխանել է, որ սովորում է Բրյուսովի անվան լեզվաբանական համալսարանում, հայրը չի աշխատում, իսկ մայրը անհատ ձեռներեց է: Սիփանի հոր կողմից ոչ մի առանձնահատուկ վերաբերմունք չի եղել, ամեն ինչ նորմալ է եղել: Իրենց խոսակցությունը տևել է մոտ 10-15 րոպե, որից հետո ինքն ու Սիփանը դուրս են եկել: Հետագայում Սիփանի խոսքերից լսել է, որ հայրը դեմ է ամուսնությանը, քանի որ գումար չունի հարսանիք կազմակերպելու համար: Այդ մասին Սիփանն իրեն ասել է մի քանի անգամ, դեպքից առաջ: Սիփանից չի լսել, թե հայրը դեմ է իրեն, նման բան Սիփանն ասել է դեպքի օրը, թե վիճաբանության ժամանակ հայրն իրեն դեմ է արտահայտվել: Իրենք մտադիր են եղել հունվարի 19-ին իր 20-ամյակին նշանադրվել: Դեպքի օրը` հոկտեմբերի 27-ին երեկոյան ժամը 18-19-ի սահմաններում Մարգարյան և Ֆուչիկ փողոցների խաչմերուկում հանդիպել է Սիփանի հետ և միասին գնացել են հիվանդանոց իր տատիկին տեսակցելու: Հետո հիվանդանոցում իրենց են միացել մայրը, եղբայրը, այնտեղ է եղել նաև իր մյուս տատիկը: Հիվանդանոցում մնացել են մոտ մեկ ժամ: Թե’ հանդիպման ժամանակ և թե’ հիվանդանոցում ինքը Սիփանի մոտ ոչ մի արտառոց բան չի նկատել: Հիվանդանոցում Սիփանը ևս եղել է կեպիով, որն իջեցրած է եղել աչքերին: Հիվանդանոցից Սիփանի, մոր և եղբոր հետ վերադարձել են տուն և տանը մնացել են մինչև 22:00-ից մինչև 23:00-ն: Այնուհետև Սիփանն առաջարկել է իրեն դուրս գալ մաքուր օդի, զբոսնելու: Զբոսնելու ընթացքում Սիփանն իրեն հարցրել է, թե արդյոք ինչ էլ պատահի միասին կլինեն, իրենից երես չի թեքի, ինքն էլ չպատկերացնելով թե խոսքն ինչի մասին է, դրական է պատասխանել: Հետո մեծ դժվարությամբ Սիփանը հայտնել է իրեն, որ նախորդ օրն իր ծննդյան արարողությանը հոր հրավիրված չլինելու թեմայով վիճաբանություն է եղել իր և հոր միջև, վերջինս վրդովվել է, թե ինչու իրեն չի հրավիրել, անպարկեշտ արտահայտություններ է արել իր` Տաթևիկի և իր մոր հասցեին, դեմ է արտահայտվել իրեն, արդյունքում քաշքշուկ է եղել, իրար հրել են, խփել են, ինքը հորը սպանել է, ինչը պատահաբար է ստացվել: Այդ ամբողջը հայտնելու ժամանակ Սիփանը ցնցումների մեջ է ընկել, շատ դժվարությամբ է խոսել, խոսել է կցկտուր բառերով, կիսատ վանկերով, լաց է եղել, հեկեկացել է, ջղաձգված է եղել, դեմքի և ձեռքերի մկանները ձգված են եղել: Ինքը մոտավորապես է հասկացել, թե վերջինս ինչ է ասում: Սիփանը ընկած է եղել գետնին, իսկ ինքն ավելի շատ կենտրոնացած է եղել Սիփանի վիճակի վրա և նրան այդ վիճակից դուրս հանելու վրա: Այդ իսկ պատճառով ամբողջությամբ չի ընկալել ինֆորմացիան: Երկար ժամանակ ինքը չի կարողացել պատկերացնել, թե իրականում ինչ է պատահել և չի պատկերացրել, թե Սիփանն ինչպես է սպանել հորը: Քանի որ Սիփանն իրեն վատ է զգացել, ինքը ցանկացել է ՙնրան նորմալ վիճակի բերել՚: Դրանից հետո միասին գնացել են իրենց տուն և մոտ 23:30-ի սահմաններում Սիփանը գնացել է: Գնալուց իրեն ասել է, որ դրա մասին ոչ մեկ չպետք է իմանա, հետքերը պետք է վերացնել: Ինքը հստակ չի հիշում Սիփանն ասել է, թե ինչ եղանակով է հետքերը վերացնելու: Դրանից հետո արդեն ժամը գիշերվա 01:00-ի կամ 01:30-ի սահմաններում զանգահարել է Սիփանն ու հայտնել, որ ցանկանում է իրեն տեսնել: Այդպես երբ եկել է իրենց տուն, ինքը Սիփանի դեմքին նկատել է վնասվածքներ և’ այրվածքի, և‘ քերծվածքի տեսքով, որոնց վերաբերյալ ինքը հարցեր չի տվել Սիփանին, միայն ենթադրել է, որ հնարավոր է դրանք ստացել է վիճաբանության ընթացքում: Վնասվածքը եղել է աչքի վերևում, հոնքի հատվածքում: Սիփանը հայտնել է, որ հոր դին Հաղթանակի կամրջի տակ այրել է և վերադարձել է իր մոտ: Սիփանը մնացել է մոտ 10 րոպե և գնացել է: Հաջորդ օրը ոստիկանությունում իմացել է, որ Սիփանը հորը կացնով է սպանել: Ինքը Սիփանին ճանաչել է որպես հանգիստ, բարի, հոգատար անձնավորություն, ումից երբևէ ոչ մի բռնություն չի տեսել, հայհոյանքներ չի լսել: Տեղյակ է, որ Սիփանի և նրա հոր հարաբերույթունները լարված են եղել, նրանց միջև առանձնապես շփում չի եղել, վերջիններս տարբեր գրաֆիկներով են աշխատել և գրեթե չեն հանդիպել: Տեղյակ է նաև, որ Սիփանն իր հեռախոսահամարը փոխել էր, իսկ հայրն այն չգիտեր: Սիփանն իրեն ասել էր, որ 23 տարիների ընթացքում հայրն իր ծնունդներին չի մասնակցել: Վկա Արմենուհի Սահակյանի ցուցմունքով այն մասին, որ Վրեժ Գրիգորյանի հետ աշխատել է ՙԴոսաֆում՚ և նրա հետ գտնվել է աշխատանքային հարաբերությունների մեջ: Վերջինիս առաջարկել էր դառնալ իր կնքահայրը, որից հետո իրենց հարաբերությունները դարձել են բարեկամական: Իր կնունքի արարողությունը պետք է տեղի ունենար 2011թ. հոկտեմբերի 31-ին, որի ժամանակ Վրեժի որդին` Սիփանը պետք է կատարեր նկարահանումներ, սակայն կատարվածի պատճառով այն այդպես էլ տեղի չի ունեցել: ՙԴոսաֆի՚ լուծարումից` սեպտեմբերի 23-ից հետո ինքն ու Վրեժը շարունակել են կապ պաշտպանել: Ինքը հաճախակի է այցելել Վրեժի բնակարան և տեղյակ է, որ վերջինս իր երկու որդիներին նվիրված հայր է եղել: Վրեժի որդիները հաճախ են եղել ՙԴոսաֆում՚, օգնել են հորը: Վրեժը միշտ ֆինանսապես օգնել է իր որդիներին, վճարել է նրանց ուսման վարձը: Վրեժը որդիներին երբևէ չի հարվածել, նրանց միջև եղել են վիճաբանություններ, սակայն լուրջ կռիվ չի եղել, վերջինս փորձել է դաստիարակել իր որդիներին: Այդ վիճաբանություններից որդիները բարկանում և հեռանում էին, իսկ Վրեժը լաց էր լինում: Վրեժը շատ մարդասեր մարդ է եղել, ինքը ուժեղ բարկանալու դեպքում չէր հարվածում, այլ լաց էր լինում: Վրեժն իր իմանալով աթեիստ չի եղել, այլ եղել է հավատացիալ և այցելել է Ավետարանչական եկեղեցի: Տեղյակ է, որ Սիփանը մոտ 3 տարի առաջ տեղափոխվել է հոր մոտ ու սկսել է նրա հետ ապրել: Վրեժն իրեն ասել է, որ Սիփանն իր ծննդյան արարողությանն իրեն չի հրավիրել, քանի որ հավաքվել են երիտասարդներով: Վրեժն իրեն հայտնել է, որ Ռուզաննա Մելիքսեթյանից իմացել է, որ Սիփանը ընկերուհի ունի և իրենց հարաբերությունները լուրջ են, իսկ դրանից 2 օր հետո հայտնել է, որ իրենց տանը ծանոթացել է այդ աղջկա հետ: Երբևէ չի լսել, որ Վրեժը դեմ լինի այդ աղջկան:Դեպքից մեկ ամիս առաջ Վրեժն իրեն խնդրել է իր հետ գնալ ոսկեղեն գնելու, քանի որ պատրաստվում էր Սիփանին ՙնշանել՚, սակայն իրեն հարմար չլինելու պատճառով այդպես էլ չեն գնացել: Վրեժը ցանկացել է իր տան դիմաց գտնվող հողատարածքը վաճառել և այդ գումարով լուծել հարսանիքի ծախսերը: Դեպքի օրը, ժամը 14:18-ին ինքը հեռախոսով խոսել է Վրեժի հետ, վերջինս եղել է հոգնած, քանի որ նախորդ ամբողջ օրն անցկացրել է ՙօվիրում՚` հերթ կանգնելով: Դեպքի օրը գիշերային հերթափոխով որպես հեռախոսավարուհի աշխատել է ՙՀրազդան էքսպո բեռնափոխադրումներում՚, երբ եկել են ոստիկանության աշխատակիցները և ասել իրեն, որ ՙԴոսաֆից՚ գողություն է կատարվել ու իրեն տարել են ոստիկանություն, սակայն այնտեղ իմացել է, որ Սիփանը սպանել է հորը, այնուհետև այրել է հոր դին: Դատաբժշկական փորձաքննության փորձագետի թիվ 986 եզրակացությամբ, ըստ որի` ելնելով Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալներից և պատասխանելով առաջադրված հարցերին հանգում եմ հետևությունների` 1. Վ. Գրիգորյանի մահը հետևանք է գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարմանը, որն էլ պայմանավորված է եղել կոմբինացված գանգուղեղային բաց վնասվածքներով: Ելնելով Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ հայտնաբերված վաղ դիակային երևույթների զարգացվածության աստիճանից, նրա մահը վրա է հասել դիակի դատաբժշկական փորձաքննությունից մոտ 20-24-ժամ առաջ: 2. Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ հայտնաբերվել են գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջանների թվով յոթ հատ սրակոտոր թիվ, թիվ` 1,3,4,6,61,9,11 և թվով յոթ հատ սալջարդ վերքեր` թիվ, թիվ 2,5,51,7,8,81 և 10, գանգաթաղի ոսկրերի բազմաբեկորանի ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքներ; ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամականի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումներ, վերկարծրենային արյունահավաք, գլխուղեղ մասնակի ջնջխում, ձախից այտային շրջանի քերծվածք, որոնք պատճառվել են կենդանության օրոք, սրակոտոր վերքերը, ապոնևրոզի, աջ քունքամկանի և գանգաթաղի և հիմի ոսկրերի մի մասի կոտրվածքները պատճառվել է կոտորող գործիքի ազդեցությամբ, իսկ մնացած վնասվածքները սահմանափակ մակերես ունեցող բութ առարկայի /ների/ ազդեցությամբ և նման վնասվածքը կենդանի անձանց մոտ ունեն կյանքին վտանգ սպառնացող առողջության ծանր վնասի հատկանիշներ և անմիջական պատճառական կապի մեջ է գտնվում նրա մահվան հետ, միաժամանակ Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ հայտնաբերվել են նաև` կրծքավանդակի աջ կեսի հետին մակերեսի քերծվածքներ, առպատային թոքամզի արյունազեղում և թիակային գծով 8-րդ կողոսկրի կոտրվածք, որոնք պատճառվել են բութ առարկայի ազդեցությամբ և կենդանի անձանց մոտ ունեն առողջությանը միջին ծանրության վնասի պատճառման հատկանիշներ և նրա մահվան հետ պատճառական կապի մեջ չի գտնվում, հայտնաբերվել են նաև ոտնաթաթերի շրջանների մաշկածածկույթների 30 –ի այրվածքներ, ինչպես նաև արմնակահոդերի և աջ դաստակի շրջանների վերնամաշկից զուրկ հատվածներ, որոնք հետմահու են և հետևանք են տաք գործոնի` բոցի ազդեցությանը: 3. Վ. Գրիգորյանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննության ժամանակ նրա ներքին օրգաններում հիվանդագին փոփոխություններ չեն հայտնաբերվել: 4. Վ. Գրիգորյանի դիակի արյունը պատկանում է երրորդ խմբին: 5. Դատաքիմիական ուսումնասիրությամբ Վ. Գրիգորյանի դիակից վերցրած արյան և մեզի մեջ ալկոհոլ; արյան և մեզի մեջ, ներքին օրգանների կտորներում թմրանյութեր և հոգեմետ նյութեր չեն հայտնաբերվել: Դատաբժշկական փորձաքննության փորձագետի թիվ 460 եզրակացությամբ, ըստ որի` 1. Տուժող Վ. Լ. Գրիգորյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է B խմբին: 2.Կասկածյալ Ս. Գրիգորյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է A խմբին: 3.Փորձաքննությանը ներկայացված երեք պլաստմասե ձողիկների ծայրերից մեկին փաթաթված բամբակյա խծուծների վրա, բարձի պարկի, մեկ զույգ հողաթափերի, գորգի վրա տեղակայված կասկածելի հետքերում և կացնի վրայից` /կոթից և հարվածային մասից/ նախապես ստուգված մարլյայի կտորներով վերցված քսվածքներում հաստատվել է արյան առկայություն, որը պատկանում է մարդու և ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է B խմբի արյուն ունեցող անձից, այդ թվում նաև կարող էր առաջանալ տուժող /հանգուցյալ/ Վ. Լ. Գրիգորյանից: Հրդեհատեխնիկական և ապրանքագիտական փորձաքննության փորձագետի թիվ Հմ` 41411104 եզրակացությամբ, ըստ որի` 1. Փորձաքննությանը տրմադրված ՙВАЗ-2105՚ մակնիշի, առանց հ/հ-ի ավտոմոբիլում տեղի ունեցած հրդեհի օջախը գտնվել է ավտոմոբիլի սրահի կենտրոնական հատվածում: Հրդեհի առաջացման պատճառ հանդիսացել են բաց կրակի ¥այրվող լուցկի, կրակայրիչ և այլն¤ աղբյուրները: 2. Փորձաքննությանը տրմադրված ՙVAZ-2105՚ մակնիշի 61 UL 780 հ/հ ¥ըստ որոշման¤ ավտոմեքենայի վնասվածքների հետևանքով, այդ ավտոմեքենայի ¥գույքի¤ վնասի չափն արժեքային արտահայտությամբ, 2011թ. հոկտեմբերի 28-ի դրությամբ գործող շուկայական գներով կարող էր կազմել 520.000 ¥հինգ հարյուր քսան հազար¤ դրամ: Քիմիական փորձաքննության փորձագետի թիվ Հմ` 46111104 եզրակացությամբ, ըստ որի` 1.Փորձաքննությանը ներկայացված Ս. Գրիգորյանի և Վ. Գրիգորյանի եղունգների կտրվածքների վրա հայտնաբերվեցին սև գույնի, ամենայն հավանականությամբ, ածխածնի ¥մրի¤ միկրոմասնիկներ: Փորձաքննությանը ներկայացված Ս. Գրիգորյանի և Վ. Գրիգորյանի եղունգների կտրվածքների վրա նավթամթերքներին կամ այլ դյուրավառ նյութերին բնորոշ հետքեր չկան: Կրկնակի դատահոգեբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, համաձայն որի` այսպիսով, փորձագետի պարզաբանման համար առաջադրված հարցերին պատասխանում եմ. գ Սիփան Գրիգորյանն իրեն մեղսագրված արարքները կատարելու պահին գտնվե±լ է արդյոք աֆեկտի վիճակում, թե` ոչ: ա/ Սիփան Գրիգորյանն իրեն մեղսագրված արարքներից մեկի` հորը սպանելու պահին գտնվել է /ժամանակի ընթացքում կուտակված/ կոմուլյատիվ աֆեկտի ազդեցության տակ: բ/ Սպանությանը հաջորդող արարքների` այն է թաքցնելու գործողությունները, հետագայում տեղափոխելը և հետո այրելը բոլոր նշված պահերին Սիփան Գրիգորյանը աֆեկտի մեջ չի գտնվել: գ Սիփան Գրիգորյանի ո±ր անհատական հոգեբանական առանձնահատկությունները կարող էին էապես ազդել տվյալ իրավիճակում նրա վարքի վրա: Վերը նկարագրված անհատական-հոգեբանական առանձնահատկությունները, հատկապես Ս. Գրիգորյանի հուզական խառնվածքի երեք բնորոշ տիպերը. դիսֆորիկ, ցիկլոիդ և դյուրագրգիռ, որոնք նշանակում են, որ չի սիրում մեծ փոփոխություններ, սովորաբար զիջող է, ինքնամեղադրող է և խոցելի, շփման դժվարություններով, փոփոխվող տրամադրությամբ, ըստ իրավիճակի շփվող և մեկուսացած, էությամբ դժգոհ և դյուրաբորբոք, բարկության պահին կարող է շպրտել, ջարդել, նույնիսկ հարվածել էականորեն ազդել են փորձարկվող Սիփան Գրիգորյանի թե’ վարքի և թե’ գիտակցության և կոգնիտիվ /ճանաչողական/ ֆունկցիաների վրա: Դեպքի վայրի զննության 28.10.2011թ. արձանագրությամբ այն մասին, որ Երևան քաղաքի Հաղթանակ կամրջին հարակից` Թաիրով փողոցի աջակողմյան հատվածում հայտնաբերվել է կարմիր գույնի առանց պետհամարանիշերի ՎԱԶ 2105 մակնիշի ավտոմեքենան` մասամբ այրված վիճակում: Ավտոմեքենայի սրահում հայտնաբերվել է տարբեր գույնի կտորներով փաթաթված տղամարդու դիակ` գլխի և դեմքի շրջաններում բռնության հետքերով, ինչպես նաև մասամբ այրված վիճակում: Դեպքի վայրի զննության 28.10.2011թ. արձանագրությամբ այն մասին, որ Երևան քաղաքի Խնկո Ապոր 10 տան զննությամբ հայտնաբերված և առգրավված հողաթափերի, բարձր պարկի, գորգի վրա հայտնաբերվել են արնանման հետքեր: Կացնի տեղը մատնացույց անելու և առգրավելու մասին 28.10.2011թ.-ի արձանագրությամբ, ըստ որի Սիփան Գրիգորյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Խնկո Ապոր 10 տան խոհանոցի և սանհանգույցի միջև ընկած միջանցքի դիմացի հատվածի փայտյա պահարանի ներքևի դարակն ու հայտարարել, որ հանցագործության գործիք կացինը պահել է այդ դարակում, որտեղից էլ կացինը հայտնաբերվել և առգրավվել է: Իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացնի, բարձի պարկի, մեկ զույգ հողաթափերի, գորգի, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշի, Ս. Գրիգորյանի եղունգների նմուշների առկայությամբ: Վերլուծելով և գնահատելով դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ` դատարանը ձեռք բերված ապացույցները բավարար է գտնում և գործի փաստական հանգամանքներով հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանը կատարել է հանցավոր արարքներ, որոնք համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է քրեական պատասխանատվության: Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես կատարած հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները` այն, որ ամբաստանյալը երիտասարդ է, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրականորեն, զբաղվել է պաուերլիֆտինգ սպորտաձևով, տրվել է դիպլոմ ՀՀ պաուերլիֆտինգի ֆեդերացիայի հիմնադրման 20-ամյա հոբելյանին և ՀՀ վաստակավոր մարզիչ` Ռազմիկ Այվազյանի գավաթի առաջնության ժամանակ 3-րդ տեղը գրավելու համար, ՀՀ բանակ զորակոչվելու համար 25.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է ՙհետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա` վարքային փոփոխություններով՚ և ցուցում է տրվել հոգեբույժի կոնսուլտացիա, 18.04.2011թ. ախտորոշվել է օրգանական ասթենիկ խանգարում, իսկ 28.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է ՙբարդ միոպիկ աստիգմատիզմ 1.0D, կարճատեսություն 2.0D՚, 30.05.2011թ.-ից հաշվառված է ՀՀ ԱՆ ՙՀոգեբուժական բժշկական կենտրոն՚ ՓԲԸ-ի Ավանի հոգեբուժական կլինիկայում ՙօրգանական ասթենիկ խանգարում՚ ախտորոշմամբ, ՙԵրևանի օր՚ տոնակատարության շրջանակներում կազմակերպված ՙՄենք և մեր քաղաքը՚ խորագրով, լուսանկարչական ոլորտում ստեղծագործող մինչև 18 տարեկան երեխաների լուսանկարների մրցույթին մասնակցության համար 10.10.2006թ. Երևանի քաղաքապետ Ե. Զախարյանի կողմից արժանացել է առաջին կարգի մրցանակի, 2002թ. ավարտել է Հայաստանի պետական պարարվեստի ՙԲարեկամություն՚ համույթին կից ստուդիան և ստացել է պարողի որակավորում, 2011թ. ավարտել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտը և նրան շնորհվել է արվեստագիտության բակալավրի աստիճան ՙկինոօպերատորություն՚ մասնագիտությամբ: Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել: Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը դիտում է այն, որ Ս. Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար: Նման պայմաններում դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանն իր կատարած հանցանքների համար ենթակա է պատժի, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, իսկ նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Անդրադառնալով իրեղեն ապացուցների հարցին` դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացինը և Ս. Գրիգորյանի եղունգների նմուշները պետք է ոչնչացնել, իսկ բարձի պարկը, մեկ զույգ հողաթափերը, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշը պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին: Միաժամանակ դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Վրեժ Գրիգորյանի վարորդական իրավունքի թիվ MD002638 վկայականը և Հայաստանի ավտոմոբիլային ֆեդերացիայի թիվ FA-076 անդամակցության քարտը, հեռախոսահամարների նշումներով թղթի կտորները, հեռախոսագրքույկները, խառը գրառումներով մի շարք թղթերը, այցեքարտերը, Երևանի մետրոպոլիտենի երթևեկության քարտը, բանալին, ծածկոցը, ՙՎԱԶ 2105՚ մակնիշի կիսաայրված մեքենան պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո բամբակյա խծուծները, կպչուն ժապավենը պետք է ոչնչացնել, իսկ ՙՍիմենս՚ և ՙՆոկիա՚ տեսակի բջջային հեռախոսները, դեպքի օրը Ս. Գրիգորյանի հագին եղած հագուստները պետք է վերադարձնել Սիփան Գրիգորյանին: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնի իրեղեն ապացույցների սենյակում պահվող հանգուցյալ Վրեժ Գրիգորյանի հագուստները և վերջինիս դիակը փաթաթած իրերը պետք է ոչնչացնել: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Ամբաստանյալ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու մեջ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով Սիփան Գրիգորյանին դատապարտել ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով Սիփան Գրիգորյանին դատապարտել ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի համաձայն հանցանքների համակցությամբ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 5 /հինգ/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով: Սիփան Գրիգորյանի պատժի սկիզբը հաշվել 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ից, որը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացինը և Ս. Գրիգորյանի եղունգների նմուշները` ոչնչացնել, իսկ բարձի պարկը, մեկ զույգ հողաթափերը, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշը` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Վրեժ Գրիգորյանի վարորդական իրավունքի թիվ MD002638 վկայականը և Հայաստանի ավտոմոբիլային ֆեդերացիայի թիվ FA-076 անդամակցության քարտը, հեռախոսահամարների նշումներով թղթի կտորները, հեռախոսագրքույկները, խառը գրառումներով մի շարք թղթերը, այցեքարտերը, Երևանի մետրոպոլիտենի երթևեկության քարտը, բանալին, ծածկոցը, ՙՎԱԶ 2105՚ մակնիշի կիսաայրված մեքենան` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո բամբակյա խծուծները, կպչուն ժապավենը ոչնչացնել, իսկ ՙՍիմենս՚ և ՙՆոկիա՚ տեսակի բջջային հեռախոսները, դեպքի օրը Ս. Գրիգորյանի հագին եղած հագուստները` վերադարձնել Սիփան Գրիգորյանին: Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնի իրեղեն ապացույցների սենյակում պահվող հանգուցյալ Վրեժ Գրիգորյանի հագուստները և վերջինիս դիակը փաթաթած իրերը ոչնչացնել: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում: դատավոր` ստորագրություն Բնագրի հետ ճիշտ է` դատավոր` Ա. Խաչատրյան |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 18-11-2013 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 20-12-2013 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 250 |
| Էջերի քանակ | 346 |
| Էջերի քանակ | 141 |
| Էջերի քանակ | 189 |
| Գործին կից նյութերը | Իրեղեն ապացույց ճանաչված իրերը փաթեթավորված 2 փաթեթով: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 20-12-2013 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 4 հատոր` 250, 346, 141, 189 թերթից |
| Գործին կից նյութերը | Իրեղեն ապացույց ճանաչված իրերը փաթեթավորված 2 փաթեթով: |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 20-12-2013 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 4 հատոր` 250, 346, 141, 189 թերթից |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-23171/13 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 24-12-2013 |
|---|
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 28-03-2014 |
|---|---|
| Այլ նշումներ | Մ-3696/14 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 31-03-2014 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 15-04-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 250 |
| Էջերի քանակ | 346 |
| Էջերի քանակ | 141 |
| Էջերի քանակ | 189 |
| Էջերի քանակ | 163 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 15-04-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 250,346,141,189,163 |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0117/01/12
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 09-12-2013 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 05-12-2013 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Մեղադրող |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Դ |
| Ազգանուն | Կարապետյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Սիփան Գրիգորյան Բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի /ՀՀ քր.օր. 105 հոդ. 1-ին մասով և 185 հոդ. 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով , ՀՀ քր.օր. 66 հոդ. կարգով վերջնական պատիժ - ազատազրկում 5 տարի 6 ամիս ժամկետով / վերաբերյալ 18.11.2013թ. դատավճիռը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ` ամբաստանյալ Ս. Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակելով խիստ պատիժ : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 11-12-2013 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Լիլիթ |
| Ազգանուն | Թադևոսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դանիելյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արշակ |
| Ազգանուն | Խաչատրյան |
Քրեական գործի մուտքագրում
| Ամսաթիվ | 24-12-2013 |
|---|---|
| Կից փաստաթղթեր և իրեղեն ապացույց | Չկա |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 25-12-2013 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 16-01-2014 |
|---|---|
| Ուղարկվել է ծանուցագիր | 25-12-2013 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 30-01-2014 |
|---|---|
| Ուղարկվել է ծանուցագիր | 16-01-2014 |
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 11-02-2014 |
|---|---|
| Ուղարկվել է ծանուցագիր | 30-01-2014 |
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 11-02-2014 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Սիփան |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԳՈՐԾ ԵԱՔԴ/0117/01/12 ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ` նախագահող դատավոր` Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ դատավորներ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ քարտուղարությամբ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ` դատախազ` Դ.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ պաշտպան` Գ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ ամբաստանյալ` Ս.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ 2014 թվականի փետրվարի 11-ին Երևան քաղաքում դռնբաց դատական նիստում, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանի և ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանի վերաքննիչ բողոքների հիման վրա, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, (նախկինում դատված` Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.12.2010թ.-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով դատապարտվել է 2 տարի ժամկետով ազատազրկման, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և նշանակվել է 1 տարի ժամկետով փորձաշրջան, ՀՀ Ազգային ժողովի 26.05.2011թ.-ի «ՀՀ անկախության հռչակաման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» որոշմամբ 12.07.2011թ.-ին ազատվել է նշանակված պատժից, դատվածություն չունեցող) Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. հ.16134711 քրեական գործը հարուցվել է 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին` ՀՀ ոստիկանության Մալաթիայի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Սահակյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով: 2. 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Սիփան Վրեժի Գրիգորյանը ձերբակալվել է: 3. 2011 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշմամբ Ս.Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի նույն օրվա որոշմամբ նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը: 4. 2011 թվականի նոյեմբերի 01-ին հ.16134711 քրեական գործը Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի դատախազության միջոցով ուղարկվել է ըստ տարածքային ենթակայության` ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժին: 5. 2012 թվականի օգոստոսի 18-ի որոշմամբ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և լրացվել է ու նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով: 6. 2012 թվականի սեպտեմբերի 04-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան): 7. Քրեական գործի դատաքննության ընթացքում Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանի 2013 թվականի նոյեմբերի 05-ի որոշմամբ Ս.Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով: 8. Առաջին ատյանի դատարանի 2013թ. նոյեմբերի 18-ի դատավճռով` Ամբաստանյալ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելու մեջ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով Սիփան Գրիգորյանը դատապարտվել է ազատազրկման 3 (երեք) տարի ժամկետով, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով` ազատազրկման 3 (երեք) տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի համաձայն, հանցանքների համակցությամբ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 5 (հինգ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով` պատժի սկիզբը հաշվելով 2011 թվականի հոկտեմբերի 28-ից: Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատական ակտն օրինական ուժի մեջ մտնելը: Նույն դատական ակտով վճռվել է նաև, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց հանդիսացող կացինը և Ս.Գրիգորյանի եղունգների նմուշները` ոչնչացնել, իսկ բարձի պարկը, մեկ զույգ հողաթափերը, ավտոմեքենայի 61 ՍԼ 780 համարանիշը` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին, Վրեժ Գրիգորյանի վարորդական իրավունքի թիվ MD002638 վկայականը և Հայաստանի ավտոմոբիլային ֆեդերացիայի թիվ FA-076 անդամակցության քարտը, հեռախոսահամարների նշումներով թղթի կտորները, հեռախոսագրքույկները, խառը գրառումներով մի շարք թղթերը, այցեքարտերը, Երևանի մետրոպոլիտենի երթևեկության քարտը, բանալին, ծածկոցը, «ՎԱԶ 2105» մակնիշի կիսաայրված մեքենան` վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Արտաշես Մելիքսեթյանին, բամբակյա խծուծները, կպչուն ժապավենը ոչնչացնել, իսկ «Սիմենս» և «Նոկիա» տեսակի բջջային հեռախոսները, դեպքի օրը Ս.Գրիգորյանի հագին եղած հագուստները` վերադարձնել Սիփան Գրիգորյանին, ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնի իրեղեն ապացույցների սենյակում պահվող հանգուցյալ Վրեժ Գրիգորյանի հագուստները և վերջինիս դիակը փաթաթած իրերը ոչնչացնել: 9. Առաջին ատյանի դատարանի 2013թ. նոյեմբերի 18-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են ներկայացրել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանը և ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանն ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանը: 10. Վերաքննիչ դատարանի 2013 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ, մեղադրողի, ամբաստանյալի ու վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքներն ընդունվել են վարույթ և նշանակվել քննության` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում` 2014թ. հունվարի 16-ին: 2. Գործի փաստական հանգամանքները 11. Նախաքննության մարմնի կողմից Սիփան Վրեժի Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով այն բանի համար, որ նա, 2011թ. հոկտեմբերի 27-ին, ժամը 15.00-ի սահմաններում հոր` Վրեժ Գրիգորյանի հետ գտնվելով իրենց` Խնկո Ապոր 10 տանը, վիճաբանել են միմյանց հետ` իր և Տաթևիկ Ղարիբյանի ամուսնության հարցի շուրջ, որի ընթացքում հայրը կացինով սպառնացել է իրեն և հարվածել աջ հոնքի հատվածին: Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել վերջինիս գլխին, որի հետևանքով Վ.Գրիգորյանին գլխի, դեմքի աջ կեսի` ականջախեցու շրջաններում պատճառել է 7 հատ սրակոտոր և 7 հատ սալջարդ վնասվածքներ` գանգուղեղային ոսկրերի բազմաբեկորային ներհրված, աջից առաջային, միջին և հետին գանգափոսերում գանգի հիմի ոսկրերի և աջից ստորին ծնոտի հոդային գլխիկի բաց կոտրվածքների, ձախից ճակատաքունքային, այտային, քթի թամբի, աջից վերին և ստորին շրթունքների, գլխի առավելապես աջ կեսի մազածածկ հատվածի ներսային մակերեսի, աջ քունքամկանի, կարծրենու, գլխուղեղի և ուղեղիկի փափուկ թաղանթների, գլխուղեղի և գլխուղեղի փորոքային համակարգի արյունազեղումների, վերկարծրենային արյունահավաքի, գլխուղեղի մասնակի ջնջխման ձևով, որոնք էլ հանգեցրել են գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների սուր խանգարման և հանդիսացել մահվան պատճառ: Դրանից հետո Վ.Գրիգորյանի դիակը և սպանության փաստը թաքցնելու նպատակով հոր դին փաթաթել է պոլիէթիլենային տոպրակներով, ծածկոցներով, փաթաթել կպչուն ժապավենով և թաքցրել տան ննջասենյակում, իսկ հոկտեմբերի 27-ի լույս 28-ի գիշերը ժամը 01.00-ի սահմաններում դիակը տեղափոխելով Վ.Գրիգորյանի «Վազ 2105» մակնիշի 61ՍԼ780 համարանիշի ավտոմոբիլի մեջ, տարել է Երևան քաղաքի «Հաղթանակ» կամրջի տակ` աջակողմյան հատված, որտեղ նախապես իր հետ վերցրած բենզինը լցնելով ավտոմեքենայի սրահի մեջ, դիտավորությամբ հրկիզել է ավտոմոբիլը և հոր դին` արդյունքում հրկիզման եղանակով դիտավորությամբ ոչնչացնելով ավտոմեքենայի խոշոր չափերի` 520.000 ՀՀ դրամ արժողության մի շարք դետալներ: 12. Առաջին ատյանի դատարանն իր դատական ակտի «Դատարանի իրավական վերլուծությունը» բաժնում նշել է հետևյալը. «(…) Վերլուծելով և գնահատելով դատական քննության ժամանակ հետազոտված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ` դատարանը ձեռք բերված ապացույցները բավարար է գտնում և գործի փաստական հանգամանքներով հաստատված է համարում, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանը կատարել է հանցավոր արարքներ, որոնք համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հատկանիշներին, որոնցով էլ նա ենթակա է քրեական պատասխանատվության: Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես կատարած հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները` այն, որ ամբաստանյալը երիտասարդ է, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրականորեն, զբաղվել է պաուերլիֆտինգ սպորտաձևով, տրվել է դիպլոմ ՀՀ պաուերլիֆտինգի ֆեդերացիայի հիմնադրման 20-ամյա հոբելյանին և ՀՀ վաստակավոր մարզիչ` Ռազմիկ Այվազյանի գավաթի առաջնության ժամանակ 3-րդ տեղը գրավելու համար, ՀՀ բանակ զորակոչվելու համար 25.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է «հետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա` վարքային փոփոխություններով» և ցուցում է տրվել հոգեբույժի կոնսուլտացիա, 18.04.2011թ. ախտորոշվել է օրգանական ասթենիկ խանգարում, իսկ 28.03.2011թ. անցկացված հետազոտության ժամանակ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է «բարդ միոպիկ աստիգմատիզմ 1.0D, կարճատեսություն 2.0D», 30.05.2011թ.-ից հաշվառված է ՀՀ ԱՆ «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» ՓԲԸ-ի Ավանի հոգեբուժական կլինիկայում «օրգանական ասթենիկ խանգարում» ախտորոշմամբ, «Երևանի օր» տոնակատարության շրջանակներում կազմակերպված «Մենք և մեր քաղաքը» խորագրով, լուսանկարչական ոլորտում ստեղծագործող մինչև 18 տարեկան երեխաների լուսանկարների մրցույթին մասնակցության համար 10.10.2006թ. Երևանի քաղաքապետ Ե.Զախարյանի կողմից արժանացել է առաջին կարգի մրցանակի, 2002թ. ավարտել է Հայաստանի պետական պարարվեստի «Բարեկամություն» համույթին կից ստուդիան և ստացել է պարողի որակավորում, 2011թ. ավարտել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտը և նրան շնորհվել է արվեստագիտության բակալավրի աստիճան «կինոօպերատորություն» մասնագիտությամբ: Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել: Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը դիտում է այն, որ Ս. Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար: (…)»: 3. Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջները. Վերաքննիչ բողոքները քննվում են հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով: 13. Բողոք բերած անձը` մեղադրող Դ.Կարապետյանը, գտել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ ճիշտ չի կիրառել քրեական օրենքը, խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածների պահանջները և Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակել է անարդարացի, ակնհայտ մեղմ պատիժ, որը չի համապատասխանում կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին, բնույթին և բավարար չէ պատժի նպատակներն ապահովելու համար։ Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը, 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, 61-րդ հոդվածը, բողոքի հեղինակը փաստել է, որ վերը նշված հոդվածների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել ՎԲ-192/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵՇԴ/0029/01/08 և այլ որոշումներում։ Բողոքաբերը նշել է, որ հիշյալ որոշումներում շարադրված իրավադրույթների վերլուծությունից երևում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատել գործի բոլոր հանգամանքները, հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով՝ նշանակել է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ Հետևաբար, ակնհայտ մեղմ կամ ակնհայտ խիստ լինելու պատճառով անարդարացի կլինի այնպիսի պատիժը, որը նշանակվել է առանց պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանման։ Բողոքի հեղինակը փաստել է, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ 22.12.2011թ. որոշման մեջ դիրքորոշում է արտահայտել պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների վերաբերյալ՝ նշելով, որ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս։ Այդ սկզբունքներն են օրինականությունը, արդարությունը, պատժի անհատականացումը, մարդասիրությունը։ Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս։ Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը՝ որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս։ Սկզբունքների ինքնուրույնությունը, սակայն, չի նշանակում, որ դրանք մեկուսացված են մեկը մյուսից, քանի որ միայն համակցության մեջ այդ սկզբունքները կարող են ապահովել օրինական, արդար, անհատականացված և մարդասիրական պատժի նշանակումը։ Մեղադրողը փաստել է նաև, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել Կ.Հարությունյանի վերաբերյալ 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-201/07, Դ.Հովհաննիպանի վերաբերյալ 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09, Գ.Ավետիսյանի և Ա.Հովակիմյանի վերաբերյալ 2010 թվականի նոյեմբերի 5-ի թիվ ԵԱՔԴ/0164/01/09 և մի շարք այլ որոշումներում։ Նարեկ Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ, զարգացնելով վերոնշյալ որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործությանը քրեաիրավական միջոցներով արձագանքելու պարտադիրությամբ, ինչպես նաև հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Բողոքաբերը նշել է, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է նաև, որ արդարության՝ որպես պատիժ նշանակելու սկզբունքի բովանդակությունն ընդգրկում է դատապարտյալի, տուժողի և հասարակության վերաբերմունքը նշանակված պատժի նկատմամբ, ուստի, պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին վերոնշյալ սուբյեկտների կարծիքը, առավել ևս, որ դրանք ձևավորվում են այն նույն հանգամանքների հիման վրա, որոնք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելիս (հանցագործության հանրորեն վտանգավորությունը, հանցավորի անձը և այլն)։ Այս կապակցությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքը դատարանը պետք է կիրառի պատժի նշանակման մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում։ Պատժի անհատականացման հետ կապված ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Նարեկ Սարգսյանի վերաբերյալ գործով արձանագրել է, որ քրեական օրենսգիրքը դատարանին տալիս է պատժի անհատականացման ընդհանուր չափանիշներ, որոնց հիման վրա դատարանը կարող է նշանակել արդարության պահանջներին համապատասխանող պատիժ։ Նշված չափանիշներն են՝ ա) հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ընդհանրապես, կոնկրետ հանցագործության կատարման հանգամանքների տեսանկյունից մասնավորապես, բ) հանցավորի անձը, գ) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Բողոքի հեղինակը փաստել է, որ պատժի անհատականացման չափանիշներից առաջինին՝ հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և վկայակոչելով նշված որոշմամբ արտահայտած իրավական դիրքորոշումը, նշել է, որ քրեական օրենսգրքի վերոհիշյալ իրավադրույթների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշումների վերլուծությունից հետևում է, որ դատարանը արդարացի պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվի պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, որոնց մեջ կարևոր նշանակություն ունեն պատժի օրինականության, արդարության, մարդասիրության և անհատականացման սկզբունքները։ Բողոքաբերը փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռում նշվել է, որ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առել նրա կատարած հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը։ Ս.Գրիգորյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ չի հայտնաբերել, իսկ որպես պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտել է, որ Ս.Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար։ Միաժամանակ, որպես Ս.Գրիգորյանի անձը բնութագրող հանգամանք հաշվի է առել, որ ամբաստանյալը երիտասարդ է, հարևանների կողմից բնութագրվում է դրական, զբաղվել է պաուերլիֆտինգ սպորտաձևով և այլն։ Բողոքի հեղինակը գտել է, որ դատավճռում Ս.Գրիգորյանի արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի մասին նշումն իր արտացոլումը չի գտել դատարանի նշանակած պատժատեսակում և պատժաչափում։ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժներ նշանակելիս դատարանը հաշվի չի առել Ս.Գրիգորյանի կողմից կատարված հանցանքների հանրային վտանգավորության աստիճանը, բացի այդ, որպես Ս.Գրիգորյանի անձը բնութագրող հանգամանք հաշվի չի առել Ս.Գրիգորյանի նախկինում դատված լինելու փաստը։ Իսկ ինչ վերաբերում է դատական ակտում նկարագրված այն տվյալներին, որոնք Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի է առել որպես Ս.Գրիգորյանի անձի դրական բնութագիր, ապա, բողոքաբերը գտել է, որ թեև այդ հանգամանքները վերաբերելի են Ս.Գրիգորյանի անձին, բայց միայն վերաբերելիությունը չի կարող հանդիսանալ որպես անձի դրական բնութագիր, այդ հանգամանքները այլ ապացույցների հետ համակցության մեջ պետք է այնպիսին լինեն, որ ապացուցեն անձի դրական բնութագիրը, այսինքն օբյեկտիվ ընկալողի մոտ կարծիք ստեղծեն անձի դրական կերպարի մասին։ Բողոքի հեղինակը նշել է, որ սույն գործով հաստատված է հետևյալը՝ Ս.Գրիգորյանը կացնի մեկ տասնյակից ավել հարվածներ է հասցրել հոր գլխին, դրանից հետո մաքրել է տանը եղած արյան հետքերը և փորձել է հրկիզել հոր դին՝ հանցագործության հետքերը թաքցնելու նպատակով, ընդ որում ավտոմոբիլը և դիակը հրկիզելիս աֆեկտի վիճակում չի գտնվել և լիովին ընկալել և գիտակցել է իր գործողությունների բնույթը և բովանդակությունը։ Ըստ բողոքաբերի, նկարագրված գործողությունները և հանցագործությունների կատարման եղանակները արդեն իսկ խոսուն փաստեր են հանցագործության մեջ մեղադրվողի անձի բնութագրի վերաբերյալ և նկարագրվածի պայմաններում օբյեկտիվ ընկալողի մոտ Ս.Գրիգորյանի անձի մասին դրական կարծիք ստեղծվել չի կարող և այս փաստերի համատեքստում դատական ակտում նկարագրված հանգամանքները որպես անձի դրական բնութագիր հաշվի առնելը հիմնավորված չէ։ Բողոք բերած անձը նշել է նաև, որ Առաջին ատյանի դատարանը որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալ հաշվի է առել Ս.Գրիգորյանի մոտ ախտորոշված «օրգանական ասթենիկ խանգարում» հիվանդությունը, մինչդեռ դատաքննության ընթացքում նշանակված դատահոգեբանական փորձաքննությունների եզրակացությունների համաձայն Ս.Գրիգորյանը սպանությունը կատարել է կոմուլյատիվ աֆեկտի վիճակում և որպես այդ հոգեվիճակի առաջացման գործոն ի թիվս այլոց նշվել է նաև Ս.Գրիգորյանի մոտ վերոհիշյալ հիվանդության առկայությունը։ Սպանությունը կատարելու պահին աֆեկտի վիճակում գտնվելու հանգամանքը հաշվի առնելով Ս.Գրիգորյանի կողմից հորը սպանելու արարքը հասարակ սպանությունից վերաորակվել է արտոնյալ հանցակազմով սպանության, այսինքն` այդ հիվանդությամբ տառապելու և մի շարք այլ պատճառներով առաջացած հուզական վիճակը արդեն իսկ ընդգրկված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի պարտադիր հատկանիշների մեջ և նկարագրված փաստը ենթակա չէ գնահատման որպես անձը բնութագրող հանգամանք։ Ըստ բողոքի հեղինակի, Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատժաչափը ակնհայտ մեղմ է, ինչը գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի բեկանման հիմք է: 14. Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը verbatim (բառացիորեն) խնդրել է հետևյալը. «Բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 18.11.2013թ. ԵԱՔԴ/0117/01/12 դատական ակտը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ՝ ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակելով խիստ պատիժ»: 15. Նույն դատական ակտի դեմ վերաքննիչ բողոք են ներկայացրել նաև ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանն ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանը, որոնք գտել են, որ Առաջին ատյանի դատարանի 18.11.2013թ. դատավճռով Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակվել է ակնհայտ խիստ պատիժ, ինչպես նաև չի քննարկվել նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությունը։ Այսինքն պատիժ նշանակելիս թույլ է տրվել նյութական և դատավարական նորմերի խախտումներ, որոնք հանգեցրել են դատական սխալի. Բողոքի հեղինակները գտել են, որ Առաջին ատյանի դատարանը չի կիրառել կիրառման ենթակա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջը։ Ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել Սիփան Գրիգորյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, մասնավորապես՝ կատարած արարքի համար անկեղծորեն զղջալը, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալը և վարույթն իրականացնող մարմնին ակտիվորեն օժանդակելը, դրականորեն բնութագրվելը, հոգեպես վատառողջ լինելու հանգամանքը, ինչպես նաև տուժողի վարքագիծը, որն էլ հանգեցրել է վերագրվող արարքի կատարմանը, որպիսի պարագայում Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակել է անհամաչափ խիստ պատիժ և անգամ այդ փաստերը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու տեսանկյունից չի դիտարկել։ Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, բողոքաբերները նշել են, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և Սիփան Գրիգորյանի ուղղվելու մասին է վկայում այն, որ նա ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատական քննության ժամանակ տվել է ինքնախոստովանական ճիշտ ցուցմունքներ, դրանով իսկ օգնելով նախաքննության մարմնին և դատարանին՝ ճիշտ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննություն կատարելուն, անկեղծորեն զղջացել ու զղջում է կատարածի համար, նախաքննության և դատական քննության ընթացքում դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, երբևէ չի խոչընդոտել գործի քննությանը։ Բողոքաբերները փաստել են, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով վերագրվող արարքը դասվում է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքին։ Քրեական օրենսդրության այդ գլխի խնդիրներն է պահպանել ու ապահովել անձանց և կազմակերպությունների գույքային իրավունքները և շահերը։ Այսինքն մասնավոր անձի, տվյալ պարագայում տուժողի իրավահաջորդի դիրքորոշումը այդ արարքը կատարողի նկատմամբ քրեաիրավական միջոցներ կիրառելու առումով, պետք է լինի կարևոր և առաջնային։ Սույն գործով հաստատված փաստ է, որ տուժողի իրավահաջորդը հաշտվել է ամբաստանյալի հետ, նրա նկատմամբ բողոք և գույքային պահանջ չի ներկայացրել, որպիսի հանգամանքն, ըստ բողոքի հեղինակների, ինքին հանդիսանում է բավարար պայման ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով վերագրվող արարքով Սիփան Գրխտրյանի նկատմամբ նշանակել ոչ թե առավելագույնին մոտ խիստ պատիժ, այլ նշանակել մեղմ պատիժ։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակելիս դատարանը որպես մեղմացնող հանգամանք հաշվի չի առել այն կարևոր փաստը, որ տվյալ արարքը պայմանավորված է եղել տուժողի հակաօրինական և հակաբարոյական վարքագծով, որն էլ Սիփան Գրիգորյանին դրդել է ծայրահեղ քայլի։ Բողոքաբերները փաստել են, որ դատավճիռ կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի հայտնաբերել, մինչդեռ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին 7-րդ կետի համաձայն պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է հանդիսանում տուժողի վարքագծի հակաօրինականությունը կամ հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորված է հանցագործությունը։ Գործի քննությամբ անժխտելիորեն հաստատված փաստ է, որ Սիփան Գրիգորյանի արարքը ուղղակիորեն պայմանավորված է Վրեժ Գրիգորյանի հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծով։ Մասնավորապես մեղադրող դատախազը մեղադրանքը փոփոխելիս և նոր մեղադրանք ստաջադրելիս, իսկ դատարանն էլ փաստական հանգամանքները հաստատված համարելիս, փաստել են հետևյալը. «Վրեժ Գրիգորյանի կողմից դեպքի պահին գործադրած բռնության, այնպես էլ դեռևս իր մանկության տարիներից հոր կողմից պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմուքի վիճակում հոր ձեռքից խլելով կացինը՝ Սիփան Գրիգորյանը բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել Վ.Գրիգորյանին...»: Այսինքն, ըստ բողոք բերած անձանց, Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված փաստ համարելով տուժողի վերը նշված վարքագիծը, խախտելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 7-րդ կետի պահանջը, որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք չի դիտարկել տուժողի վարքագծի առանձնահատկությունները և որ ամենակարևորն է, հաշվի չի առել Սիփան Գրիգորյանի կողմից վերագրվող արաքը այդ վարքագծով պայմանավորված լինելու հանգամանքը և նշանակել է ակնհայտ խիստ պատիժ։ Վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետը, բողոքաբերները նշել են, որ Առաջին ատյանի դատարանը Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելով, առանց պատճառաբանության, անհիմն կերպով հանգել է հետևության, որ վերջինս պետք է կրի ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը, որպիսի հետևությունը հիմնավորված պատճառաբանված չէ և չի բխում գործի տվյալներից։ Ըստ բողոքի հեղինակների, նման հետևության հանգելով Առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներ. մասնավորապես, ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը անտեսել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ և 70-րդ հոդվածների պահանջները, ինչպես նաև թույլ է տվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 4-րդ մասի պահանջի խախտում, համաձայն որի` դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված։ Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները։ Ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը որևէ ձևով չի պատճառաբանել, թե ինչից ելնելով է հանգել հետևության, որ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ պետք է նշանակվի ազատազրկման ձևով միջինից բարձր, խիստ պատիժ և նա ռեալ պետք է կրի նշանակված պատիժը։ Բողոքի հեղինակները գտել են, որ Առաջին ատյանի դատարանը պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս հաշվի չի առել նաև Սիփան Գրիգորյանի առողջական վիճակը, մասնավորապես այն, որ նա տառապում է հոգեկան հիվանդություններով, մասնավորապես, ըստ բժշկական փաստաթղթերի, նրա մոտ ախտորոշվել է «հետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա՝ վարքային փոփոխություններով», «օրգանական ասթենիկ խանգարում», «բարդ միոպիկ աստիգմատիզմ 1.0 D, կարճատեսություն 2.0 D»։ Նշված հոգեկան հիվանդությունների կապակցությամբ 30.05.2011թ.-ից Սիփան Գրիգորյանը հաշվառված է ՀՀ ԱՆ «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» ՓԲԸ-ի Ավանի հոգեբուժական կլինիկայում «օրգանական ասթենիկ խանգարում» ախտորոշմամբ։ Բողոքի հեղինակները նշել են նաև, որ թեև նշված հիվանդությունները Սիփան Գրիգորյանին չեն ազատում պատժից և պատասխանատվությունից, սակայն, հաշվի առնելով վերագրվող արարքի բնույթը, այդ հանգմանքը էական նշանակություն պետք է ունենար վերջինիս նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս, քանի որ Սիփան Գրիգորյանի հոգեկան առողջության վիճակը որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանի կողմից չգնահատվելով, նրա նկատմամբ նշանակվել է անհամաչափ խիստ պատիժ։ Բողոքաբերները գտել են, որ պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել նաև այն հանգամանքը, որ Սիփան Գրիգորյանը շուրջ 2 տարի է գտնվում է անազատության մեջ և դա արդեն իսկ բավարար էր պատժի նպատակներին հասնելու համար և սույն գործով հաստատված մի շարք բնութագրող և մեղմացնող հանգամանքների համակցությունը վկայում են այն մասին, որ Սիփան Գրիգորյանը ուղղվելու համար կարիք չունի ազատազրկման ձևով նման խիստ պատիժ կրելու։ Ըստ բողոքաբերների, Առաջին ատյանի դատարանը նշված տեսանկյունից հարցը քննարկելիս, պետք է հաշվի առներ, որ ազատազրկման ձևով ակնհայտ խիստ պատիժ նշանակելով և այն ռեալ կրելով կխաթարվի սոցիալական արդարության բուն էությունը և դրանով ոչ թե կկանխվեն հանցագործությունները և կվերականգնվի սոցիալական արդարությունը, այլ, մի երիտասարդի, որը տուժողի հակաիրավական և հակաբարոյական վարքագծի արդյունքում առաջացած հոգեճնշող իրավիճակում, հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմունքի ազդեցության տակ, թույլ է տվել քրեական օրենսգրքով արգելված արարքի կատարում, նրա կործանման պատճառ կհանդիսանա և նման խիստ պատժի ենթարկվելով և այն քրեակատարողական հիմնարկում կրելով նրա հոգեկան առողջության վիճակը էլ ավելի կվատանա և ըստ էության ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակները չեն ծառայի իրենց նպատակին և արդյունքում կստացվի այնպես, որ մի ընտանիքը փաստացի երկու կորուստ կունենա։ Բողոքաբերները փաստել են, որ պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը պետք է հաշվի առներ նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` միաժամանակ փաստելով, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը։ Բողոք բերած անձինք գտել են, որ նշված պայմաններում, Առաջին ատյանի դատարանը պարտավոր լինելով քննարկել նշանակված պատիժը ռեալ կրելու նպատակահարմարության հարցը, որևէ կերպ այդ հարցին չի անդրադարձել և ակնհայտ անհամաչափ խիստ պատիժ նշանակելով հանդերձ, որևէ կերպ չի պատճառաբանել, թե ինչու հնարավոր չէ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել։ Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը, բողոքի հեղինակները նշել են, որ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ դատարանը հանգի հիմնավոր եզրահանգման, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։ Ըստ բողոքաբերների, գործում առկա հանգամանքների բազմակողմանի և օբյեկտիվ վերլուծության պարագայում, Առաջին ատյանի դատարանը կհանգեր հետևության, որ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով և վերջինիս նկատմամբ որոշակի ժամկետով փորձաշրջան նշանակելով, լիարժեքորեն կիրականանան ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված պատժի նպատակները։ Նշված նկատառումներից ելնելով, բողդոքի հեղինակները գտել են, որ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ չի կայացվել օրինական, հիմնավորված ու պատճառաբանված դատական ակտ: 16. Վերոգրյալի հիման վրա` բողոք բերած անձինք verbatim (բառացիորեն) խնդրել են հետևյալը. «Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2013թ. նոյեմբերի 18-ի ԵԱՔԴ/0117/01/12 դատավճիռը նշանակված պատժի մասով բեկանել և փոփոխել, Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ վերագրվող արարքներով նշանակել ազատազրկման ձևով մեղմ պատիժ և նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել»։ 17. Վերաքննիչ դատարանում դատախազ Դ.Կարապետյանը պնդեց իր վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով բավարարել այն և միաժամանակ առարկելով ամբաստանյալի և պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի դեմ, խնդրեց այն մերժել: Ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանը և պաշտպան Գ.Հակոբյանն ամբողջությամբ պնդեցին իրենց կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը, խնդրեցին բավարարել այն ու միաժամանակ հստակեցնելով վերաքննիչ բողոքի պահանջը, խնդրեցին ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել ազատազրկման ձևով մեղմ պատիժ կամ նշանակված պատիժը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել: 18. 2014 թվականի հունվարի 29-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ Հակոբ Մելիքջանյանի դիմումը, որով վերջինս խնդրել է մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ ամբաստանյալի ու պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել: 4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքները` բողոքների հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ստուգելով քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի պահանջների պահպանումը, լսելով վերաքննիչ բողոքների կապակցությամբ մեղադրողի և պաշտպանության կողմի հիմնավորումներն ու կողմերի պատասխանները, ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության այն մասին, որ մեղադրողի, ամբաստանյալի ու պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. «Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`(…) (…) 6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար. 7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ. 8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը(…)»: «Վերը նշված իրավադրույթից հետևում է, որ կոնկրետ պատժաչափով կոնկրետ պատժատեսակի նշանակումը և արդեն իսկ նշանակված պատիժը կրելու անհրաժեշտության հարցի լուծումն իրենցից ներկայացնում են պատժի հարցերի դատական լուծման գործընթացի ինքնուրույն և հաջորդական փուլեր: Այսինքն` դատարանը նախ և առաջ որոշում է ամբաստանյալի պատժի ենթակա լինելու հարցը, այնուհետև` դրա տեսակը և չափը, որից հետո որոշում, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե ոչ` հաշվի առնելով նշանակված պատիժն առանց փաստացի կրելու պատժի նպատակներին հասնելու հնարավորության հանգամանքը (տե'ս Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2008թ. փետրվարի 1-ի ՎԲ-01/08 որոշումը): Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի. «Բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոփոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է`(…) 4) դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին (…)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. «Գտնելով, որ դատավճռում նշանակված պատիժն անարդարացի է ակնհայտ խիստ կամ ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում հանցագործության ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին, վերաքննիչ դատարանը մեղմացնում կամ խստացնում է պատիժը` ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով»: 19. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. « 1. Տուժողի գործադրած բռնության, ծաղրուծանակի, ծանր վիրավորանքի կամ այլ հակաիրավական կամ հակաբարոյական գործողությունների (անգործության), ինչպես նաև տուժողի` պարբերաբար դրսևորած հակաիրավական կամ հակաբարոյական վարքագծի կապակցությամբ առաջ եկած երկարատև հոգեճնշող իրավիճակի հետևանքով հանկարծակի առաջացած հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում կատարած սպանությունը`պատժվում է ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը չորս տարի ժամկետով»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի համաձայն. «1. Ուրիշի գույքը դիտավորությամբ ոչնչացնելը կամ վնասելը, որը զգալի չափերի վնաս է պատճառել՝ (…) 2. Նույն գործողությունը, որը՝ 1) կատարվել է հրկիզման, պայթյունի կամ հանրավտանգ այլ եղանակով, 2) խոշոր չափերի վնաս է պատճառել, (…) պատժվում է ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը չորս տարի ժամկետով: (…)»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»: Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի. «Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ»: Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն. «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները: Վերոհիշյալ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. «Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները»: Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն. «Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով»: Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն. «Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. «Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին»: Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն. «Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները»: Քննարկվող իրավանորմի կիրառման առնչությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Սարգիս Մարգարյանի վերաբերյալ գործով 2008թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշմամբ ձևավորել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(...) [Պ]ատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ (իրական) պատիժ նշանակելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին»: ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր իրավական դիրքորոշումը վերահաստատել է Հասմիկ Պետրոսյանի վերաբերյալ գործով 2009թ. հունիսի 29-ի ԱՐԱԴ/0050/01/08 որոշմամբ, համաձայն որի, օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կրելու: Բացի այդ, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները» (տե´ս Գուրգեն Մարտիրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2008թ. փետրվարի 1-ի ՎԲ-01/08 որոշումը, Սարգիս Մարգարյանի վերաբերյալ գործով 2008թ. հոկտեմբերի 31-ի ԵԿԴ/0034/01/08 որոշումը): «Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ օրինականության, արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և մարդասիրության սկզբունքներին համապատասխան, նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը (տե´ս Արթուր Անտոնյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010թ. մարտի 26-ի ՍԴ/0226/01/09 որոշումը): «Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով` դրանք բնութագրում են ինչպես կատարած հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս» (տե՛ս Հովհաննես Սահակյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի` 2009թ. հունիսի 2-ի ԵՔՐԴ/0571/01/08 որոշումը): 20. Մի շարք որոշումներով անդրադառնալով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված հարցերին, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը հայտնել, իսկ այնուհետև վերահաստատել է իր իրավական դիրքորոշումն այն մասին, որ «չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, այնուհանդերձ, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին» (տե´ս Խաչիկ Ղազարյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010թ. հուլիսի 23-ի ԵԷԴ/0138/01/09 որոշումը): Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու այն որոշելու չափանիշների վերաբերյալ իր իրավական մոտեցումը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ գործով որոշման մեջ` մասնավորապես նշելով, որ «արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ: (…) Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը» (տե´ս Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ և 15-րդ կետերը): Նույն որոշմամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ «պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը» (տե´ս նույն որոշման 15-րդ կետը): 21. Վերը շարադրված իրավադրույթների բովանդակային վերլուծությունից, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումներից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ելնելով, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության այն մասին, որ ամբաստանյալ Սիփան Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, Առաջին ատյանի դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով ամրագրված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի է առել ամբաստանյալին վերագրվող արարքների բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը և արդեն իսկ ըստ էության բազմակողմանի ստուգման ու օբյեկտիվ գնահատման է ենթարկել ինչպես մեղադրողի, այնպես էլ ամբաստանյալի ու վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքներում վկայակոչված հանգամանքներն ու փաստարկները և այդպիսիք հաշվի է առել ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հետևաբար բավարար հիմքեր չկան ինչպես մեղադրողի, այնպես էլ պաշտպանության կողմի վերաքննիչ բողոքները բավարարելու և դատական ակտը ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանելու կամ փոփոխելու համար: 22. Վերը նշված իրավական դիրքորոշումների համատեքստում քննության առնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման նպատակահարմարության և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցերը, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը, դատական ակտ կայացնելիս, հաշվի առնելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված` ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի անձը բնութագրող տվյալները, ինչպես նաև ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքը` այն, որ Ս.Գրիգորյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը թաքցնելու համար, նրա նկատմամբ նշանակել է վերջնական արդարացի ու համաչափ պատիժ, որը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքների ծանրությանը, այդպիսիք կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար և կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործումը, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով, Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, հնարավոր չէ հասնել պատժի նպատակների իրագործմանը, հետևաբար այս առումով ևս բավարար հիմքեր չկան ամբաստանյալի ու վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և դատական ակտը ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանելու կամ փոփոխելու համար: 23. Անդրադառնալով ամբաստանյալի ու պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությանն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակելիս որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք հաշվի չի առել այն, որ տվյալ արարքը պայմանավորված է եղել տուժողի հակաօրինական և հակաբարոյական վարքագծով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի պարտադիր հատկանիշներից է նշված արարքը տուժողի հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքագծով պայմանավորված հոգեկան խիստ հուզմունքի վիճակում կատարելը, ուստի նշված հանգամանքը չի կարող վերստին հաշվի առնվել` ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս իբրև նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք: 24. Վերոշարադրյալը հիմք է տալիս վերջնական եզրահանգման գալու այն մասին, որ ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Առաջին ատյանի դատարանը քրեական օրենքը ճիշտ է կիրառել` արդյունքում կայացնելով օրինական, հիմնավորված ու պատճառաբանված դատական ակտ, ուստի այն պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ մեղադրողի, ամբաստանյալի և վերջինիս պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները` սույն որոշման պատճառաբանական մասում շարադրված հիմնավորումներով` մերժել: 25. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց 1. Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2013 թվականի նոյեմբերի 18-ի դատավճիռը` քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` գործով մեղադրող Դ.Կարապետյանի, ամբաստանյալ Ս.Գրիգորյանի ու վերջինիս պաշտպան Գ.Հակոբյանի վերաքննիչ բողոքները` մերժել: 2. Ամբաստանյալ Սիփան Վրեժի Գրիգորյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը: 3. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Լ. ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ Ա. ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 11-02-2014 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 17-03-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 250, 346, 141, 189, 133 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 17-03-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 250, 346, 141, 189, 133 |
| Ուր | Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն |
| Գրության համարը | Ե-4293/14 |