Հիմնական
Գործի համար:
ԵԱՔԴ/0138/01/11
Վիճակագրական տողի համար :
1.13
Պատասխանող
Արթուր Հարությունյան
Կարեն Բեջանյան
Սեմյոն Դիվանյան Հրանտի
Կարեն Բեջանյան Սաշայի
Արթուր Հարությունյան Սամվելի
Սեմյոն Դիվանյան
Կարեն Բեջանյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Աիդա Հովհաննիսյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Ելիզավետա Դանիելյան
Հոդվածներ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Հոդված 116-րդ Մաս 1-ին
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Աիդա Հովհաննիսյան
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Արթուր Մկրտչյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Ելիզավետա Դանիելյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2012-06-25 | 13:00 | 3 | |||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2012-03-13 | 16:00 | 5 | Կայացել է | ||
| Վճռաբեկ | 2012-03-07 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2012-02-29 | 15:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2012-02-16 | 15:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2012-02-10 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2012-02-01 | 15:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2012-01-24 | 12:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2012-01-12 | 15:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2011-12-26 | 15:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2011-12-19 | 15:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2011-12-15 | 15:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն | 2011-10-06 | 12:00 | 5 |
Գործ հ. ԵԱՔԴ/0138/ 01/11
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն
25 հունիսի 2012թ. ք.Երևան
Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարանը
/այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս.ՍԱՖԱՐՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով Արթուր Սամվելի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և Կարեն Սաշայի Բեջանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռի դեմ բերված պաշտպան Ս.Սաֆարյանի, ամբաստանյալներ Ա.Հարությունյանի և Կ.Բեջանյանի վերաքննիչ բողոքները
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
2011 թվականի մայիսի 09-ին Արաբկիրի քննչական բաժնում հարուցվել է թիվ 14111811 քրեական գործը:
2011 թվականի մայիսի 09-ին Ա.Հարությունյանը ձերբակալվել է:
2011 թվականի մայիսի 12-ին Ա.Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը:
2011 թվականի մայիսի 23-ին Կ.Բեջանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2011 թվականի հուլիսի 28-ին Ա.Հարությունյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Կ.Բեջանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Ս.Դիվանյանը որպես մեղադրյալ ներգրավվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2011 թվականի սեպտեմբերի 15-ին թիվ 14111811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռով Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-ին մասով ճանաչել է անպարտ և արդարացրել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, վերացվել է:
Արթուր Սամվելի Հարությունյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
Պատժի սկիզբը հաշվել է 2011 թվականի մայիսի 09-ից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանքը, թողնվել է անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Կարեն Սաշայի Բեջանյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոփոխվել է, խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը և նա կալանքի է վերցվել դատարանի դահլիճից:
Պատժի սկիզբը հաշվել է 2012 թվականի մարտի 13-ից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Վճռվել է` գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված դանակը ոչնչացնել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռի
դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել պաշտպան Ս.Սաֆարյանը, ամբաստանյալներ Ա.Հարությունյանը և Կ.Բեջանյանը, որոնք Վերաքննիչ քրեական դատարանի 2012 թվականի ապրիլի 20-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ:
Քրեական գործը ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանում ստացվել է 2012 թվականի ապրիլի 18-ին:
2. Գործի փաստական հանգամանքները.
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն արարքի համար, որ ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը իրեն հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի իր բերանը, ինչից հետո ինքը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚:
Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով , այն արարքի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Արթուր Սամվելի Հարությունյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Ա.Հարությունյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին, որն էլ ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է իրեն և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է մարմնական վնասվածք՚:
Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով, այն բանի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Կարեն Սաշայի Բեջանյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Կ.Բեջանյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին` պատճառելով առողջությանը թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, իսկ վերջինս ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող՚:
3.Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
ա/ Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանի շահերի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքը, հիմնավորումները և պահանջը.
Դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքների նորմերի խախտում։
Դատարանը խախտել է ՀՀ քր. օր-ի 127-րդ և 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ հոդվածների պահանջը։
Դատարանը չի կիրառել ՀՀ քր. դատ. օր.–ի 104-րդ, 105-րդ հոդվածների և ՀՀ քր. օր.-ի 338-րդ հոդվածի պահանջը։
Դատարանը խախտել է ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398-րդ հոդվածի պահանջը և սխալ է կիրառել ՀՀ քր. դատ. օր-ի. 35 հոդվածի 1 մասի 2 կետի դրույթը։
Դատարանը չի կիրառել ՀՀ քր. դատ. օր. 309՛1 հոդվածի պահանջը։
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 127-րդ և 23-րդ հոդվածների խախտման վերաբերյալ բողոքաբերը ներկայացնում է հետևյալ փաստարկները.
Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը պետք է արձանագրեր, որ նախաքննաթյան ընթացքում գործի քննության միակողմանիությունը և ոչ լրիվությունը հանգեցրել է քննության սխալ ելքի։
Այսպես, քրեական գործում քննությունը տարվել է բացառապես գործի ելքով շահագրգռված Սեմյոն Դիվանյանի առաջ քաշած վարկածով և Բեջանյանի և մյուս մեղադրյալի համար անընդունելի փաստական հանգամանքների ու վերջիններիս առաջ քաշած վարկածը անտեսելու պայմաններում։
Քննության առաջին իսկ պահից անտեսանելի է եղել նախաքննական մարմնի վատ տրամադրվածությունը Կ.Բեջանյանի նկատմամբ և քննության փաստական հանգամանքները ուղղորդելու ուղղակի շահագրգռվածությունը։
Այսպես` Սեմյոն Դիվանյանը հայտարություն է տվել այն մասին, որ ՙժամը 03-ի սահմաններում մեր հարևան Բեջանյանը, Դավիթն ու Արթուրը ներխուժել են մեր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան 7շենք 7 բնակարան, հարձակվելով իր վրա, ոտքերով և ձեռքերով հարվածել են իրեն, պահանջել են գումար, որն ուղեկցվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներով իրեն և կնոջը։Ինքը չի կարողացել դիմադրել և պաշտպանվել նրանց հարվածից, ընկնելով տեղաշորին, տաեղաշորի տակի ծալովի դանակով Կարենին է հարվածել, որ նա իրեն բաց թողնի։ Դանակը գտնվում էր իրենց տանը, այն կարող է ներկայացնել՚։
Եթե պայմանականորեն ընդունում ենք, որ դիմողը հայերեն լեզվին չի տիրապետում, ապա հասկանում ենք, որ ՙներխուժում՚ տերմինը քրեական գործ մուտք է գործել հետաքննության մարմնի օգնությամբ։Նույն փաստարկի կապակցությամբ առկա է վերջինիս կնոջ Մարինե Գևորգյանի ցուցմունքները այն մասին, թե ՙերեք տղաները թակել են դուռը և մտել տուն՚։
Ուսումնասիրելով Ս.Դիվանյանի հաղորդագրությունը կողոպուտի փորձի վերաբերյալ` համոզվում ենք, որ քննությունը ի սկզբանե տարվել է կողոպուտի կանխավարկածով և Ս.Դիվանյանի` իրականում ոչ համաչափ գործողությունները Կ. Բեջանյանի նկատմամբ ի սկզբանե որակվել է որպես իրավաչափ գործողություններ։Ուստի պետք է ընդունել, որ Բեջանյանի կյանքին վտանգ սպառնացող մարմնական վնասվածք հասցնելու կամ սպանության փորձ կատարելու հանցադեպուվ քննություն չի տարվել։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի. 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ հոդվածների խախտումները դրսևորվել են հետևյալում.
Գործի բազմակողմանի և օբյեկտիվ քննությունը ենթադրում էր քննության համար կարևոր այնպիսի հանգամանքների պարզում, ինչպիսիք են ժամը 3-ին Սեմյոն Դիվանյանի և Մարինե Գևորգյանի արթուն գտնվելու իրական պատճառները։ Քննություն չի տարվել և չի պարզվել, թե հարևանները մինչև դեպքը որևէ աղմուկ լսել են, թե ոչ, չի ստուգվել Սեմյոնի խմածությունը, չի ստուգվել ՙդանակը մահճակալում` տեղաշորի տակ՚ պահելու փաստական տվյալը, դանակով հարվածելու պահին կողմերի դիրքերը։
Սեմյոնի գործողություններին ի սկզբանե վերագրված ՙԻնքնապաշտպանության նպատակ՚ հասկացությունը մնացել է որպես տեսական գնահատում, որովհետև այդ կապակցությամբ որևէ քննչական գործողություն չի կատարվել, որևէ կողմնակի հավաստի ապացույց ձեռք չի բերվել, փորձագետին այդ վարկածը հիմնավորելու կամ հերքելու վերաբերյալ հարցադրումներ չի արվել։ Քննությունը ունեցել է ապացուցում իրականացնելու պարզունակ միջոցներ և նվազագույն շեմ։
Դատարանը դատաքննության ընթացքում չի ապահովել կողմերի հավասարություն և մրցակցության սկզբունքները, որը հանգեցրել է ՀՀ քր դատ. օր. 23-րդ հոդվածի պահանջների խախտման։ Մասնավորապես դա դրսևորվել է Մարինե Գևորգյանի հարցաքննության, նրա ցուցմունքները գնահատելու և ամբաստանյալների օգտին ցուցմունքներ տված անձանց տված փաստական տվյալները դատական ակտում չգնահատելու դրսևորումներում: Դատական քննության ընթացքում նկատելի է եղել պաշտպանության կողմի նկատմամբ դատարանի ճնշումները։
Ե`վ նախաքննության, և` դատաքննության ընթացքում ցուցմունքներով հնչեցված փաստական հանգամանքների օբյեկտիվ համադրում չի կատարվել։
Բողոքի հաջորդ հիմքը վերաբերում է ՀՀ քր. դատ. օր. 398 հոդվածի ենթադրյալ խախտումներին.
Համաձայն ՀՀ. քր. դատ. օր.-ի 398 հոդվածի 1-ին մասի. ՙՔրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել կամ կարող էին ազդել գործում ճիշտ որոշում կայացնելու վրա՚:
Նշված իրավադրույթի խախտումը դրսևորվել է ենթադրյալ տուժողի կնոջ վկա Մարինե Գևորգյանի ցուցմունքները թարգմանի ներկայությամբ վերցնելու գործընթացում, որպիսի հանգամանքը խոսում է վկայի ցուցմունքները մեկուսի չվերցնելու և չպատճառաբանված այլ անձի քննությանը ներգրավելու հանգամանքով։
Քննության միակողմանիությունը հավաստող հանգամանք է այն, որ ի սկզբանե հարցաքննվել են միայն տուժողի օգտին ցուցմունքներ տալուն պատրաստակամ անձինք Մամվել Ասլանյանը, Սեմյոն Դիվանյանը, Մարինե Գևորգյանը և անգամ չի հարցաքննվել Արթուր Հարությունյանը, իսկ Կ.Բեջանյանի ցուցմունքներ տալու վերաբեյալ առկա է տեղեկանք վերջինիս ի վիճակի չլինելու վերաբերյալ։ Չեն հարցաքննվել հարևաններ, որոնք դեպքից ամիջապես հետո կարող էիե վկայել որոշ հանգամանքների մասին։
Մարինե Գևորգյանի կողմից վկայակոչված այն հանգամանքը, որ ՙամուսինս եկավ ժամը 00.30-ին-03.00-ին պառկեցինք քննելու՚ կասկածի տակ է դնում այդ օրվա ամուսինների խաղաղ հարաբերությունը։
Ապացույցների թույլատրելության վիճարկումը. ՀՀ քր. դատ. օր. 105-րդ հոդվածը սահմանում է քննության խորթ եղանակով վերցրած անթույլատրելի նյութերի մասին։
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398 հոդվածը սահմանում է, որ ՙդատավճիռը պետք է բեկանվի, եթե դատաքննության միակողմանիությունը կամ ոչ լրիվությունը հետևանք են թույլատրելի ապացույցները գործից սխալմամբ հանելու կամ այն ապացույցների հետազոտման հարցում կողմի միջնորդությունը անհիմն մերժելու համար, որոնք կարող էին նշանակություն ունենալ գործի համար՚։
Դատաքննության ընթացքում դատարանը բավարարել է պաշտպանության կողմի միջնորդությունը վկաներ հարցաքննելու մասին։ Որպես վկաներ հարցաքննված Լաուրա Ալեքսանյանը և Ծովիկ Առաքելյանը ցուցմունքներ են տվել այն մասին, որ ՙժամը 02.30-ի սահմաններում լսել են վիճաբանության ձայներ, տեսել են շենքի բակում հավաքված անձանց, որոնց մեջ տարբերակել են Կ.Բեջանյանի ձայնը, որն ասել է ՙէլի կռվում են գնամ հանգստացնեմ՚։
Երբ համադրում ենք գործի ապացույցները, ապա պետք է հաստատված ընդունելի փաստական հանգամանք գնահատել, որ Կարեն Բեջանյանը միայնակ է բարձրացել ենթադրյալ տուժողի տուն ամուսինների կռիվը կանխելու նպատակով և Ս.Դիվանյանը ոչ թե Կ.Բեջանյանից պաշտպանվելու կարիք է ունեցել, այլ իրականում հարձակվել է իր կնոջը պաշտպանության տակ առած Կարեն Բեջանյանի վրա և դանակով երկու անգամ հարվածել նրան:Այս փաստական տվյալը հաստատող ցուցմունք է վկա Վահե Կարապետյանի կողմից հայտնած հետևյալ տեղեկությունը, որ ՙժամը 09.00-ի սահմաններում քնել է, արթնացել է ձայնից: Իր ներքևի հարևան Սեմյոնն էր։ Նա հաճախ է նման իրավիճակ ստեղծում, գիտեմ, որ հարբած էր։
Այսինքն նախաքննական մարմինը, իսկ այնուհետև դատարանը որևէ միջոց չեն ձեռնարկել գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող վերը նշված հանգամանքները պարզելու համար։
Կողոպուտի փորձի և այն ամբաստանյալների կողմից նախնական համաձայնությամբ կատարելու հանգամանքի կապակցությամբ ապացույցներ նախաքննական մարմինը և դատարանը ձեռք չեն բերել։
Պայմանականորեն եթե գնահատելի ենք համարում վկա Մարինե Գևորգյանի ցուցմունքները, ապա նա դատաքննության ընթացքում Արթուր Հարությունյանի մասնակցությունը բացառող ցուցմունքներ է տվել և եթե անգամ այն համադրում ենք Սեմյոն Դիվանյանի նախաքննական ցուցմունքներով հնչեցված հակասական տվյալների հետ, ապա հանգում ենք հետևության, որ ի սկզբանե նրանք տվել են այնպիսի ցուցմունքներ, որոնք ծանրացնեն Կ.Բեջանյանի վիճակը։
Օրինակ որպես վկայի հարցաքննության ժամանակ Ս.Դիվանյանը անգամ կարծիք է հայտնել Կ.Բեջանյանի արարքի որակման կապակցությամբ և պատասխանել այն հարցին, թե կատարվածը սովորական խուլիգանություն է, թե կողոպուտ։Կամ որպես վկա հարցաքննության ժամանակ կապված Դավիթի և Արթուրի մասնակցության աստիճանի հետ հայտնել Է, թե ՙայդ երկուսը չեն խառնվել իր և Բեջանյանի զրույցին և իրեն չեն խփել, մինչդեռ քիչ անց նույն ցուցմունքում փորձել է նրանց ներկայացնել որպես համակատարողներ՚։
Վերը նշված վկաների ցուցմունքների համադրմանը և Արթուր Հարությունյանի, Կարեն Բեջանյանի ցուցմունքներով հերքվում է նախնական համաձայնության կապակցությամբ նախաքննական մարմնի մեղադրանքը, քանի որ վկաների ցուցմունքներից պարզ է դառնում, որ Կարեն Բեջանյանը Սեմյոն Դիվանյանի տուն է բարձրացել միայնակ ու բարձրացել է ամուսինների աղմուկի պատճառով: Տանը տեսել է Սեմյոնին դանակը ձեռքին խմած վիճակում կնոջ նկատմամբ այն կիրառելու սպառնալիքով։Սեմյոնն իրեն դանակով խփել է կանգնած վիճակում, որից ինքը հանկարծակիի է եկել։ Իր դեմ ցուցմունքներ տալը պայմանավորել է նրանով, որ Սեմյոնը նախահարձակ է եղել իր հանցանքը թաքցնելու համար և պատահական չէ նման կարգի ցուցմունքներ տալիս։
Արհեստածին կարգավիճակների դերը ցուցմունքներ տալու և քրեական գործով ճշմարտությունը բացահայտելուն խոչընդոտելու գործում.
Դատաքննության ժամանակ Մարինե Գևորգյանը հրաժարվել է պատասխանելու Բեջանյանի պաշտպանի հարցերին։Ըստ էության դա պետք է դիտել որպես ցուցմունքներ տալուց հրաժարում և նման ապացույցը չի կարող դիտարկվել որպես պատշաճ ընթացակարգով հետազոտված ապացույց։Ուստի դատական ակտում օգտագործվել է անօգտագործելի նյութ։Թեև Մ.Գևորրգյանի ցուցմունքները անօգտագործելի են երկու տեսանկյունից նախ, որ անհասկանալի պատճառով նրա հարցաքննությանը մասնակցել է թարգմանիչ, ուստի խախտվել է ՀՀ քր. դատ. օր. 206-րդ հոդվածի պահանջը, որը հանգեցնում է ՀՀ քր. դատ. օր. 104-րդ հոդվածով ապացույցը որպես անթույլատրելի նյութ հաստատելու պարտադիրություն, այնուհետև և դատաքննությունում այդ ապացույցը ոչ պատշաճ ձեռք բերելու պատճառով, քանի որ սահմանափակվեց պաշտպանության կողմի հարցեր տալու իրավունքը։ Միաժամանակ Մ.Գևորգյանը հանդիսանում է Սեմյոն Դիվանյանի կինը և շահագրգռված է գործի ելքով, ուստի նրա ցուցմունքները կարող են օգտագործվել սամանափակ։
Վկա, այնուհետև մեղադրյալ Սեմյոն Դիվանյանի կարգավիճակը շատ ավելի գործարքային է։ Նախաքննական մարմինը քրեական գործի հաղորդման և վարույթ րնդունելու որոշման ՙպարզեց՚ մասում արձանագրել է հետնյալը.
ՙ09.05.2011թ. ժամը 03:00-ին Կ. Բեջանյանը, Արթուր Հարությունյանը և ոմն Դավիթը որպես հարևան մուտք են գործել Սեմյոն Դիվանյանին պատկանող Երևան քաղաքի Թբիլիսյան 7շենք 7 բնակարան և վերջինիս ծեծի ենթարկելով փորձել են հափշտակել գումար, որի ընթացքում Դիվանյանը ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է մարմնական վնասվածք /ըստ ՀՀ քր. օր-ի 34-176 հոդվածի 2-րդ հոդվածի 1 կետի, 116 հոդվածի 1 մասի/՚: Այսինք ի սկզբանե Սեմյոնը գտնվել է նախաքննական մարմնի պաշտպանության տակ, անգամ փորձագետի եզրակացութունը դեռևս չստացված և այլ անձանցից ցուցմունքներ չունենալու պայմաններում։
Այնուհետև, երբ ուսումնասիրում ենք Սեմյոն Դիվանյանի կարգավիճակները և վկայից մեղադրյալ ներգրավելու դինամիկան, համոզվում ենք, որ նրա ցանկացած կարգավիճակ հարմարեցվել է քննության ուղղվածությանը։Նման իրավիճակում նրա կատարած արարքին ոչ համաչափ մեղադրանք առջադրելու վերաբերյալ որոշում է կայացվել մի պարզ պատճառով որպեսզի վերջինս տվյալ իրավիճակում հնարավորություն ունենա օգտվելու մեղադրյալի համար նախատեսված ցուցմունքներ տալուց հրաժարվելու և սուտ ցուցմունքներ տալու համար պատասխանատվության չենթարկվելու իրավունքից։
Նախաքննական մարմնի ապացույցները գնահատելու տեսակետը և դատարանի ապացույցները գնահատելու սկզբունքը օբյեկտիվ չեն, խախտում են դատարանի անաչառությունը և եթե դատարանը գտնում էր, որ առանց դատաքննություն իրականացնելու առկա է եղել ՀՀ քր. դատ. օր. 294-րդ հոդվածի հիմքով գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմք, ուստի պետք Է կարճեր գործը և Սեմյոն Դիվանյանին հարցաքններ որպես վկա։Դատաքննության ընթացքում որևէ նոր բան չի ավելացել, ուստի ՀՀ քր. դատ. օր. 294-րդ հոդվածի պահանջի չկատարումը պետք է դիտել որպես ՀՀ քր. դատ. օր. 398-րդ հոդվածի 3.1 դրույթի կիրառման հիմք։Ուստի գտնում եմ, որ նման պայմաններում դատարանր չի ձեռնարկել գործով ճշմարտությունը բացահայտելուն ուղղված որևէ քայլ։
Բացի այդ, գործի նախապատրաստական փուլում և դատաքննության ընթացքում դատարանը պետք է կիրառեր ՀՀ քր. դատ. օր. 309-րդ հոդվածի պահանջը և գործը վերադարձներ մեղադրողին Սեմյոն Դիվանյանի մեղադրանքը խստացնելու առումով։
Փորձագետի եզրակացությունը ևս ունի անպարզ և փորձագետի կողմից պարզաբանման ենթակա հանգամանքներ։Հավատ չի ներշնչում փորձագետի հետևությունն այն մասով, որ ՙՄարմնական վնասվածք ստանալու պահին Բեջանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած վնասվածքների առաջացումը չբացառող դիրքերում, վերոնշյալ վնասվածքները ստանալու պահին մարմնի տվյալ ձախ արմնկային հոդի շրջանի, դրսային մակերեսով ուղղված դեպի սուր կտրող կամ ծակող գործիքի շեղբի սայրը, իսկ ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքը ստանալու պահին` կրծքավանդակի ձախ կեսի հետին-կողմնային մակերեսով ուղղված դեպի սուր ծակող-կտրող գործիքի շեղբի ծայրը։Իսկ վնասվածքները պատճառող գործիքի /ների/ պարամետրերը նպատակահարմար է պարզել դեպքի պահին Կ. Բեջանյանի հագին եղած հագուստների հետքաբանական փորձաքննությամբ՚։
Գտնում ենք, որ դատարանը պետք է նշանակեր համալիր փորձաքննություն և պարզեր գործի համար էական նշանակություն ունեցող մարմնական վնասվածք հասցնելու ժամանակ կողմերի փոխադարձ դիրքը :
Պաշտպանության կողմը գտնում է, որ կողոպուտի փորձով առաջադրված մեղադրանքը չի բխում գործի փաստական հանգամանքներից և պաշտպանության կողմը վիճարկում Է։ Դատարանը հանդես չի եկել որպես անաչառ դատարան և մերժողական մոտեցում է դրսևորել պաշտպանության կողմի բոլոր միջնորդությունների կապակցությամբ։
Ուստի կայացված դատական ակտը չհիմնավորված և չպատճառաբանված է և ենթակա է բեկանման։Միաժամանակ գտնում ենք, որ ՀՀ Վերաքննիչ դատարանում վերաքննիչ բողոքի քննության սահմաններում պետք է ներառել վկա Մարինե Գևորգյանի և արդարացված Սեմյոն Դիվանյանի հարցաքննությունը։
Վերոգրյալի հիման վրա և հիմք րնդունելով ՀՀ քր. դատ. օր-֊ի 394-րդ հոդվածի 1-ին կետի 2-րդ ենթակետի հիմքով խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների րնդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. ԵԱՔԴ/ 0033/11/11. դատավճիռը և գործն ուղարկել նույն դատարան նոր քննության։
բ/ Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանի վերաքննիչ բողոքը, հիմնավորումները և պահանջը.
Ամբաստանյալ Կ.Բեջանյանը հղում կատարելով ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ, 19-րդ, 20-րդ հոդվածներին նշել է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջաններին առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որի արդյունքում իր նկատմամբ կայացվել է ապօրինի դատական ակտ:
ՈՒսումնասիրելով սույն գործի նյութերը, լսելով դատաքննության ժամանակ տրված հրապարակային ցուցմունքները և այլ ապացույցներ, կարծում է, որ իր նկատմամբ առաջադրվել է շինծու մեղադրանք և դատարանը կայացնի արդարացման դատական ակտ, սակայն ինչպես հայտնի է դատարանի կողմից օբյեկտիվ մոտեցում չցուցաբերվեց և կայացվեց մեղադրական վճիռ:
Առաջին ատյանի դատարանը իր նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել մի շարք մեղմացուցիչ հանգամանքներ, այն որ ունի 2 անչափահաս երեխա, 3-րդ կարգի հաշմանդամ է, ընտանիքի միակ կերակրողն է հանդիսանում և դանակահարվելուց հետո նոր բժշկական հանձնաժողով չի անցել հաշմանդամության կարգը որոշելու համար, քանի որ ներքին օրգանների մեծ մասը վնասվել է, փայծախը հեռացվել:
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը Վերաքննիչ դատարանից խնդրել է բողոքն ընդունել վարույթ, բեկանել և փոփոխել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն շրջանների առաջին ատյանի դատարանի կայացրած դատավճիռը և կայացնել արդարացման դատական ակտ:
գ/ Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքը, հիմնավորումները և պահանջը
Ամբաստանյալ Ա.Հարությունյանը գտնում է, որ դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական օենսգրքի 61-րդ, 62-րդ, 63-րդ հոդվածների պահանջները և պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները։
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների` պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները։
Դատարանը ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս բավարարար չափով չի պահպանել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի վերը նշված պահանջները, ինչի արդյունքում դատավճռով հստակեցված չէ, թե որոնք են սույն քրեական գործով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, իսկ որոնք՝ պատասխանատվությունը ու պատիժը մեղմացնող կոնկրետ հանգամանքները:
Սրա հետ մեկտեղ դատարանը պատիժ նշանակելիս բավարար չափով հաշվի չի առել ինչպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, այնպես էլ իր պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող բոլոր հանգամաքները։
Ըստ ամբաստանյալի` քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ ինքը նախկինում արատավորված կամ դատապարտված չի եղել, ամուսնացած է, ունի մեկ անչափահաս երեխա, հանդիսանում է տան միակ կերակրողը, չի խոչընդոտել գործի քննությանը, բնութագրվում է դրական։
Բացի վերոնշյալ հանգամանքներից դատարանը հաշվի չի առել այն հանգամանքը, որ Սեմյոն Դիվանյանը և նրա կինը, վկա Մարինե Գևորգյանը ողջ դատաքննության ընթացքում ցուցմունքներ տալու ընթացքում դատարանին հայտնել են, որ Ա. Հարությունյանս գումար, կամ խմիչք, կամ որևէ այլ պահանջ չեմ ներկայացրել, Ս. Դիվանյանն էլ դատարանին իր պաշտպան՝ Ս. Ծառուկյանի հարցին պատասխանել է, որ ես ընդամենը մեկ անգամ եմ թույլ հարվածել իրեն, որը ավելի շատ կարելի է կողքի հրել համարել, և որից հնարավոր չէր որ ինքը մարմնական վնասվածք ստանար և խնդրել են դատարանին, որ միայն իր նկատմամբ հնարավորինս մեղմ պատիժ սահմանվի, քանի որ ինքը նրանց որևէ վնաս չի պատճառել և ուղղակի հայտնվել է այնտեղ, որտեղ պետք է չլիներ և որ նրանք իր դեմ բողոք չունեն։
Դատարանը պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրել։
Քրեական գործի նյութերից ակնհայտ է, որ ինքը կատարված դեպքի հետ որևէ դերակատարություն չունի, որ ոչ մի պահանջ չի ներկայցրել Ս.Դիվանյանին, քանի որ նման մտադրություն կամ դիտավորություն չի ունեցել, որի մասին փաստել են նաև ինչպես Ս.Դիվանյանը, վկա Մարինե Գևորգյանը, այնպես էլ, Կ. Բեջանյանը, մարմնական վնասվածք իր մեկ անգամ թույլ խփելու կամ հրելու պատճառով Ս.Դիվանյանը չէր կարող ստանալ, որի մասին Ս.Դիվանյանին իեքն անձամբ է փաստել դատարանում, հայտնելով որ իր հարվածը շատ թույլ էր, որը նման էր հրոցի, որից ինքը միանշանակ չէր կարող մարմնական վնասվածք ստանալ: Իսկ նշված հարվածը կամ հրոցը շենքի միջանցքից ներս մտնելով Կ. Բեջանյանին արյունոտ և դանակահարված տեսնելու հետևանք է, և հրելով կամ խփելով Ս.Դիվանյանին ինքը ընդամենը ցանկացել է նրան հեռացնել Կ. Բեջանյանից, քանի որ այդ պահին տեսել է, որ դանակը գտնվում էր նրա ձեռքերի մեջ։ Եվ քանի որ դեպքի հետ որևէ կապ չունի, բացի նրանից որ անկախ իր կամքից հայտնվել է ոչ ճիշտ վայրում, ինքը դեպքից հետո անմիջապես օգնություն է ցույց տվել Կ.Բեջանյանին, նրան տեղափոխելով հիվանդանոց։
Հաշվի առնելով իր կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, իր անձր բնութագրող և պատասխանատվությունը ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, հանցագործությունից հետո իր դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունը և պատիժր ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում, Ա.Հարությունյանը հասկացել է, որ անկախ ամեն ինչից իր ընկերների հետ չպետք է հայտվեր իր չիմացած և սխալ վայրում, որի համար շատ է զղջում, քանի որ իր պատճառով ընտանիքը ծայրահեղ ծանր վիճակում է հայտվել;
Ամբաստանյալ Ա.Հարությունյանը գտնում է, որ վերաքննիչ դատարանը կարող է համարել, որ կոնկրետ դեպքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին կարելի է հասնել առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու։
Ելնելով վերոգրյալներից խնդրել է ՀՀ քր. դատ. օր-ի 393-395-րդ, 399-րդ հոդվածներով քննության առնելով բողոքում նշված հիմքերը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կիրառմամբ, նշանակված պատժին հաշվակցել կալանքի տակ գտվելու ժամկետը և ՀՀ քր. օր-ի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ իր նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան։
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ բողոքում նշված հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, լսելով պաշտպանի և ամբաստանյալների կողմից իրենց վերաքննիչ բողոքների հիմնավորումները, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ պաշտպանի և ամբաստանյալների վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել, ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. թիվ ԵԱՔԴ/0138/01/11 դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 385հդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք և Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն ակնհայտ սխալ է թույլ տվել:
Վերաքննիչ քրեական դատարանում դատական ակտի կայացման պահանջներն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 393հդ.-ի 10-րդ մասի համաձայն` դատական ակտ կայացնելիս, վերաքննիչ դատարանն իրավունք ունի իր դատական ակտը հիմնավորելու համար հիմնվել վերաքննիչ դատարանի դատական նիստին չկանչված, սակայն առաջին ատյանի դատարանում հարցաքննված անձանց ցուցմուքնների վրա:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 386հդ.-ի համաձայն` վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերաքննիչ դատարանն ստուգում է գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման և քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը:
Քրեական պատասխանատվության հիմքը ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսդրության հիմնարար սկզբունք հանդիսացող ՀՀ քր. օր.-ի 3-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:
Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 18-րդ հոդ.-ի 3-րդ մասի համաձայն` հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
Ապացույցների ազատ գնահատման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 25-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 124-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` ապացուցումը գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 126-րդ հոդ.-ի համաձայն` գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 127-րդ հոդ.-ի համաձայն` յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 107-րդ հոդ.-ի համաձայն` միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1/ դեպքը և հանգամանքները/կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն/.
2/ կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3/ հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4/ անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5/ քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6/ այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով:
Քրեական պատասխանատվության հիմքի, անմեղության կանխավարկածի, ապացույցների ազատ գնահատման, ապացուցման ենթակա հանգամանքների, քրեադատավարական ապացուցման տարրեր հանդիսացող ապացույցների ստուգման և գնահատման վերաբերյալ ՀՀ քրեական և քրեադատավարական օրենսդրության վերը նշված հիմնարար իրավադրույթների համատեքստում քննության առնելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների համակցությունը, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ` Կ.Բեջանյանի և Ա.Հարությունյանի պատճառաբանություններն անհիմն են, նպատակ են հետապնդում ազատվել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից, Կարեն Բեջանյանի և Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելը և նրանց մեղքը հաստատված, իսկ պատճառաբանությունները հերքված են քրեական գործով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ձեռք բերված և ընդհանուր իրավասության դատարանում հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր գործընկերոջ` Սամվել Ասլանյանի հետ աշխատանքից դուրս են եկել և պատրաստվել են տուն գնալ. որոշել են մտնել կրպակ և իրենց աշխատանքից ստացված օրավճարը` 10.000 ՀՀ դրամ գումարը կիսել միմյանց միջև: Հասնելով Մամիկոնյանց և Գրիբոյեդով փողոցների խաչմերուկում գտնվող կրպակի մոտ` Ս.Ասլանյանը մտել է կրպակ, որպեսզի գումարը մանրի, իսկ ինքը սպասել է դրսում: Այդ ընթացքում իրեն են մոտեցել իր շենքի հարևանությամբ բնակվող Կարեն Բեջանյանը և Դավիթ Գրիգորյանը: Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, սակայն ինքը մերժել է Կ.Բեջանյանին, պատճառաբանելով, որ գումար չունի: Այդ պահին կրպակից դուրս է եկել Ս.Ասլանյանը, և տեսնելով, որ Կ.Բեջանյանը և Դ.Գրիգորյանը իր հետ են կանգնած, մտածելով, որ իրեն մտերիմ անձինք են, 10.000 ՀՀ դրամ գումարը մեկնելով նրանց, հարցրել է, թե կարող են արդյոք մանրել, Դ.Գրիգորյանը պատասխանել է, որ կարող է գումարը մանրել, Ս.Ասլանյանի ձեռքից վերցրել է նշված գումարը և մտել մեկ այլ կրպակ: Քիչ անց դուրս գալով կրպակից` ձեռքին տոպրակներով, մոտեցել է Ս.Ասլանյանին և տվել է միայն 3.000 ՀՀ դրամ գումարը, արհամարհելով իրենց, Կ.Բեջանյանի հետ հեռացել են: Դիվանյանը նշել է նաև, որ նախկինում Կ.Բեջանյանը իրենից բազմիցս այդ եղանակով գումարներ է վերցրել և չի վերադարձրել: Հասկանալով, որ անիմաստ է նրանց հետ այդ հարցի շուրջ զրուցել, հանգստացրել է Ս.Ասլանյանին և գնացել է տուն: Մի քանի ժամ անց` 2011 թվականի մայիսի 09-ին, գիշերը` ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ` Մարինե Գևորգյանի հետ, իր բնակարանի դուռը թակել են և ինքը, բացելով դուռը, տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք իր կամքին հակառակ, իրեն հրելով մտել են տուն: Ներս մտնելով` Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է, և տաբատի շղթան իջեցնելով` շարունակել է գումար պահանջել, ու սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով, մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով, հարվածել է Կ.Բեջանյանին, երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա` երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով` դիմել են փախուստի:
Նախաքննության ընթացքում Ս.Դիվանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Սաշայի Բեջանյանին, Արթուր Սամվելի Հարությունյանին և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանին: Քանի որ վերջիններիս ճանաչել է որպես հարևան, ուստի թույլ է տվել ներս մտնել: Վերջիններս ներս են մտել և Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով մեկական հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, ինչից հետո էլ Կ.Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, Երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել և դանակը ետ քաշելուց նկատել է, որ դանակը արյունոտ է: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տանից դուրս հանելով դիմել են փախուստի, որից հետո ինքը հաղորդում է տվել ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը Ս. Դիվանյանի` Ընդհանուր իրավասության դատարանում և նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները գնահատելիս կարևորում է դրանց համակարգված, մանրամասն լինելը, քրեական գործով ձեռք բերված այլ ապացույցների հետ համադրությամբ հիմնավորվելը:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ ամբաստանյալ Կարեն Սաշայի Բեջանյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր կրտսեր որդու հետ կրպակ մտնելիս հանդիպել է Ս.Դիվանյանին, սակայն նրանից գումար չի խնդրել, այլ հրավիրել է խնջույքի, վերջինս հրաժարվել է: Նույն օրը, երեկոյան ուշ ժամի, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի դիմաց բացօթյա տաղավարում նստած, գարեջուր էր ըմպում Արթուր Հարությունյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ աղմուկ է լսվել, Ս.Դիվանյանի բնակարանից, ինքը մտածելով, որ աղմկողը Ս.Դիվանյանն է, միայնակ բարձրացել է վերջինիս բնակարան պարզելու, թե ինչ է պատահել: Երբ մտել է բնակարան` տեսել է, որ Ս.Դիվանյանը բարկացած խմիչք է պահանջում կնոջից` Մ.Գևորգյանից, և երբ վերջինս մերժել է Ս.Դիվանյանին` նա, դանակը վերցնելով, հարձակվել է կնոջ վրա: Ինքը փորձել է միջամտել, Ս.Դիվանյանը դանակով հարձակվել է իր վրա և բազմաթիվ հարվածներ հասցրել իրեն: Այդ պահին Ա. Հարությունյանն ու Դ.Գրիգորյանն իրեն օգնել են դուրս գալ բնակարանից և տեղափոխել հիվանդանոց:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Հարությունյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011թ. մայիսի 09-ին, ժամը 02:30-ի սահմաններում գտնվել է Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի բակում` Կարեն Բեջանյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ վերոհիշյալ շենքից լսվել են վիճաբանության ձայներ, Կ.Բեջանյանը նշելով, որ դա Սեմյոն Դիվանյանն է, գնացել է վերջինիս բնակարան` պարզելու թե ինչ է պատահել, քիչ անց ինքը գնացել է Կ.Բեջանյանի ետևից և տեսել է նրան արյունոտ վիճակում, իսկ Ս.Դիվանյանին դանակը ձեռքին կանգնած, հայհոյելով վերջինիս, Դ.Գրիգորյանի հետ միասին Կ.Բեջանյանին տեղափոխել են հիվանդանոց: Որտեղից էլ իրեն բերման են ենթարկել ոստիկանության Արաբկիրի բաժին:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ վկա Մարինե Փայլակի Գևորգյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հանդիսանում է Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի կինը, որի հետ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանում: 2011 թվականի մայիսի 09-ին, ժամը 03:00-ի սահմաններում, ամուսնու հետ եղել են իրենց տանը: Երբ պատրաստվել են քնել` տան դուռը թակել են, և ամուսինը, բացելով դուռը, տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք Ս.Դիվանյանին հրելով` մտել են տուն: Ներս մտնելով, Կ.Բեջանյանը իր ամուսնուց գումար է պահանջել, և մերժում ստանալով, սկսել է հարվածել իր ամուսնուն, ինչից հետո հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, դրանից հետո Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրելով գցել է մահճակալի վրա, մոտեցել նրան և տաբատի շղթան իջեցնելով` սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, իսկ Ս.Դիվանյանը այդ պահին մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը դուրս է հանել և ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել նրա վրա և նա երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով` դիմել են փախուստի:
Նախաքննության ընթացքում Ս.Դիվանյանի կինը` գործով վկա Մարինե Գևորգյանը տվել է Ընդհանուր իրավասության դատարանում տված ցուցմունքին նույնաբովանդակ ցուցմունք:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ վկա Լաուրա Ալեքսանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 73-րդ բնակարանում, 2011 թվականի մայիսի 09-ի գիշերը 02:30-ի սահմաններում, երբ տանը հեռուստացույց էր դիտում, դրսից լսել է վիճաբանության ձայներ, բացելով պատուհանը` տեսել է շենքի բակում հավաքված անձանց, որոնց մեջ տարբերակել է Կ.Բեջանյանի ձայնը, որն ասել է, որ գնում է տեսնի` թե ինչու են աղմկում: Չի տեսել, թե Կ.Բեջանյանը ում հետ է գնացել: Առավոտյան տեղեկացել է, որ Կ.Բեջանյանին դանակահարել են: Վկան Կ.Բեջայանին նկարագրել է որպես մարդամոտ, տաքարյուն անձնավորության:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ վկա Հովիկ Առաքելյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ի գիշերը գտնվել է տանը, այդ ժամանակ, պատշգամբում ծխելիս, լսել է Կարեն Բեջանյանի ձայնը, ասելով որ ՙԷլի կռվում են գնամ հանգստացնեմ՚: Վկան միաժամանակ նշել է, որ Կարենին, Սեմյոնին և Արթուրին ճանաչում է որպես հարևանների: Հետագայում իմացել է, որ Սեմյոն Դիվանյանը դանակահարել է Կարեն Բեջանյանին սակայն հաստատապես չի կարող ասել, թե իրականում ինչ է տեղի ունեցել:
Քրեական գործով վկաներ Լաուրա Ալեքսանյանի և Հովիկ Առաքելյանի ցուցմունքները գնահատելիս ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը ուշադրություն է դարձնում այն հանգամանքին, որ վկա Հ. Առաքելյանը իր ցուցմունքում նաև ասել է, թե հաստատապես չի կարող ասել, թե իրականում ինչ է տեղի ունեցել, իսկ վկա Լ. Ալեքսանյանը ցուցմունքում նշելով, որ տարբերակել է Կ. Բեջանյանի ձայնը, չի տեսել, թե Կ. Բեջանյանը ում հետ է գնացել:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը վկաներ Լ. Ալեքսանյանի և Հ. Առաքելյանի ցուցմունքները գնահատում է քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների ողջ համակցությամբ, նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ նշված վկաները պաշտպանության կողմի վկաներն են և հարցաքննվել են պաշտպանության կողմի միջնորդությամբ:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1208 եզրակացության համաձայն` Ս.Դիվանյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային մակերեսի արյունազեղման և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսի քերծվածքի ձևով, հասցվել են բութ առարկայով, հնարավոր է որոշման մեջ նշված ժամկետում, որոնք ինչպես առանձին-առանձին այնպես ել միասին, առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում: Ս.Դիվանյանի մարմնական վնասվածքները տեղեկատվական չեն, որպեսզի դատողոթյուններ արվեն դրանք հասցնող առարկայի մասին: Հաշվի առնելով վնասվածքների անատոմիական տեղակայությունները` հնարավոր է դրանց առաջացումը ինչպես բութ առարկայի ուղղակի ներգործությամբ, այնպես էլ իր հասակի բարձրությունից վայր ընկնելու հետևանքով: Վնասվածքները ստանալու պահին Ս.Դիվանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած դիրքում, ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսներով ուղղված լինելով դեպի բութ առարկան:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 598 եզրակացության համաձայն` Կ.Բեջանյանի մարմնական վնասվածքները` ձախ արմնակային, հոդ շրջանի կտրված, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով, կտրված-ծակված վերքերի ձևով, հասցվել են. ձախ արմնկային հոդ շրջանի կտրված վերքը` կտրող կամ ծակող-կտրող, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքը` սուր ծակող-կտրող գործիքով, հնարավոր է` նշված ժամկետում, հնարավոր չէ` վայր ընկնելու հետևանքով, և պատճառվել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող: Վերոնշյալ մարմնական վնասվածքները ստանալու պահին Կ.Բեջանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած` վնասվածքների առաջացումը չբացառող դիրքերում:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված դատահետքաբանական փորձաքննության թիվ 1158 եզրակացության համաձայն` փորձաքննությանը ներկայացված Կ.Բեջանյանի սվիտերի և ուսաժապավեններով շապիկի վրա առկա վնասվածքները ծակած-կտրած են և կարող էին առաջանալ ինչպես փորձաքննությանը ներկայացված դանակի շեղբի, այնպես էլ նմանատիպ` միակողմանի կամ երկկողմանի սրվածության ծակող-կտրող շեղբ ունեցող այլ գործիքի` հնարավոր է դանակի շեղբի ներգործության արդյունքում:
Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն, դեպքի վայրի զննության ընթացքում հայտնաբերվել և առգրավվել է դանակ, որը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց:
Քննության առնելով ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն առ այն, որ գործի բազմակողմանի և օբյեկտիվ քննությունը ենթադրում է քննության համար կարևոր այնպիսի հանգամանքների պարզում, ինչպիսիք են ժամը 03-ին Սեմյոն Դիվանյանի և Մարինե Գևորգյանի արթուն գտնվելու իրական պատճառները, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը այն գտնում է անհիմն, քրեական գործի համար որևէ իրավական նշանակություն չունեցող:
Քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների ուսումնասիրությունից երևում է, որ 09.05.2011թ. Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սեմյոն Դիվանյանը հաղորդում է տվել ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժին Կարեն Բեջանյանի և իր ընկերներ Դավիթի և Արթուրի կողմից նույն օրը ժամը 03.00-ի սահմաններում իրենց տուն ներխուժելու, իր վրա հարձակվելու, ոտքերով և ձեռքերով հարվածներ հասցնելու և գումար պահանջելու մասին, որն ուղեկցվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներով իր և իր կնոջ հասցեին, և չկարողանալով դիմադրել և պաշտպանվել նրանցից և ընկնելով անկողնուն, ինքը անկողնու տակ եղած ծալովի դանակով հարվածել է Կարենին և նա իրեն բաց է թողել:
Սույն հայտարարության մեջ Ս. Դիվանյանը նաև հայտնել է, որ դանակը գտնվում է իրենց տանը և ինքը այն կարող է ներկայացնել:
Ս. Դիվանյանի հայտարարության հիման վրա ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնում նախապատրաստվել են նյութեր, որի հիման վրա նույն բաժնում 09.05.2011թ. հարուցվել է թիվ 14111811 քրեական գործը ՀՀ քր. օր.-ի 34-176հդ.-ի 2-րդ մասի 1-ին կետի, ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 1-ին մասի հատկանիշներով:
Քրեական գործով վկա Մարինե Գևորգյանի հարցաքննության արձանագրությունից երևում է, որ հարցաքննությանը մասնակցել է նաև մանկավարժ Մ. Իսրայելյանը: Այդ կապակցությամբ վկա Մ. Գևորգյանի հարցաքննության արձանագրության մեջ առկա է հետևյալ գրառումը. ՙԵս` Իսրայելյան Մարգարիտաս, մասնակցելով Մարինե Գևորգյանի հարցաքննությանը, հայտնում եմ, որ Մ. Գևորգյանի կողմից հայտարարվեց փաստը, որ ինքը տիրապետում է հայերեն բանավոր խոսքին, սակայն ոչ գրավոր լեզվին, ուստի խնդրում է, որպեսզի իր ցուցմունքը արձանագրվի քննիչի կողմից իր խոսքերից մանկավարժի մասնակցությամբ, իսկ հարցաքննությունը ավարտելուց հետո ընթերցվի բարձրաձայն իմ կողմից: Մանկավարժ /ստորագրություն/ Մ. Իսրայելյան՚:
Այս իմաստով ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանն անհիմն է համարում ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունները վկա Մ. Գևորգյանի ցուցմունքները օրենքի խախտմամբ ստացված լինելու և այդ կապակցությամբ ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398հդ.-ի 1-ին մասին հղում կատարելու վերաբերյալ:
Այսպես, ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398հդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց` օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել կամ կարող էին ազդել գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա՚:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ գործով վկա Մ. Գևորգյանի` հայերեն բանավոր խոսքին տիրապետելու և գրավոր լեզվին չտիրապետելու պայմաններում /ինչպես նշված է հարցաքննության արձանագրությունում/ հարցաքննությանը հայերեն գրավոր և բանավոր խոսքին տիրապետող մանկավարժին մասնակից դարձնելը որևէ մեկին չեն զրկել օրենքով երաշխավորված իրավունքներից, չեն սահմանափակել իրավունքներում, այլ հակառակը` ուղղված են եղել վկայի իրավունքների լիարժեք իրականացման ապահովմանը:
Քննության առնելով Կ.Բեջանյանի պաշտպան Ս.Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունն այն մասին, որ պետք է նշանակել համալիր փորձաքննություն, վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ այն անհիմն է, քանի որ նշանակված փորձաքննությունը պատասխանել է գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող հարցերին, ուստի դրա անհրաժեշտությունը չկա:
Ամբաստանյալներ Կարեն Բեջանյանի և Արթուր Հարությունյանի կողմից ՀՀ քր. օր.-ի 34-176հդ.-ի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով նախատեսված հանցանքները և նրանց մեղքը հաստատված է քրեական գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար համակցությամբ:
Քրեական գործի քննության նախորդ փուլերի ընթացքում քրեադատավարական օրենքի այնպիսի խախտումներ, որոնք դատավարության կողմերին կզրկեին օրենքով երաշխավորված իրենց իրավունքներից, կսահմանափակեին իրավունքների մեջ կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտած լինեին գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդած լինեին գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, թույլ չեն տրվել:
Այս առումով ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի և նրա պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքների պատճառաբանություննեն առ այն, որ Ընդհանուր իրավասության դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներ, Կ. Բեջանյանին առաջադրված մեղադրանքը շինծու է, քրեական գործի քննությունը տարվել է բացառապես գործի ելքով շահագրգռված Սեմյոն Դիվանյանի առաջ քաշած վարկածով, Ընդհանուր իրավասության դատարանը չի ապահովել կողմերի հավասարության և մրցակցության սկզբունքները, կողոպուտի փորձի և այն ամբաստանյալների կողմից նախնական համաձայնությամբ կատարելու հանգամանքի կապակցությամբ ապացույցներ նախաքննական մարմինը և դատարանը ձեռք չեն բերել, չեն հիմնավորվում քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով:
Ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի պաշտպան Ս. Սաֆարյանը վերաքննիչ բողոքում նաև նշել է, որ գործի նախապատրաստական փուլում և դատաքննության ընթացքում դատարանը պետք է կիրառեր ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 309.1հդ.-ի պահանջը և գործը վերադարձներ մեղադրողին` Սեմյոն Դիվանյանի մեղադրանքը խստացնելու համար:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը պաշտպանի նշված եզրահանգումը անհիմն համարելով, քրեական գործի վերը նշված փաստական հանգամանքների պայմաններում արձանագրում է հետևյալը.
Քրեական հետապնդման մարմինը սույն քրեական գործը ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան է ուղարկել նաև Սեմյոն Դիվանյանի նկատմամբ ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը առերևույթ կատարած լինելու համար:
ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 2-րդ մասը քրեական պատասխանատվություն է նախատեսում անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցմամբ մեկ ուրիշի առողջությանը ծանր վնաս պատճառելու համար:
ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ հոդվածի համաձայն ` (...) Յուրաքանչյուր ոք ունի իր իրավունքները և ազատություններն օրենքով չարգելված բոլոր միջոցներով պաշտպանելու իրավունք (...)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 42-րդ հոդվածի համաձայն`
1. Հանցագործություն չի համարվում այն գործողությունը, որը կատարվել է անհրաժեշտ պաշտպանության վիճակում, այսինքն՝ պաշտպանվողի կամ մեկ այլ անձի կյանքը, առողջությունը և իրավունքները, հասարակության կամ պետության շահերը հանրության համար վտանգավոր ոտնձգությունից կամ դրա իրական սպառնալիքից՝ ոտնձգություն կատարողին վնաս պատճառելու միջոցով պաշտպանելիս, եթե թույլ չի տրվել անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում:
2. Անձի կյանքի համար վտանգավոր բռնության կամ այդպիսի բռնության իրական սպառնալիքով զուգորդված ոտնձգությունից պաշտպանվելիս կարող է պատճառվել ցանկացած վնաս (...):
3. Անհրաժեշտ պաշտպանության իրավունքն անձին է պատկանում՝ անկախ ոտնձգությունից խուսափելու կամ այլ անձանց կամ պետական մարմինների օգնությանը դիմելու հնարավորությունից, ինչպես նաև անկախ անձի մասնագիտական կամ այլ հատուկ պատրաստվածությունից և պաշտոնեական դիրքից:
5.Անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում չի համարվում և քրեական պատասխանատվության չի հանգեցնում զենքի կամ ցանկացած այլ միջոցների կամ առարկաների գործադրումը զինված անձի հարձակումից կամ անձանց խմբի հարձակումից պաշտպանվելու համար, ինչպես նաև ապօրինաբար և բռնությամբ բնակարան կամ այլ շինություն ներխուժելը կանխելու համար` անկախ ոտնձգողին պատճառած վնասի ծանրությունից:
Ըստ Ս.Դիվանյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու որոշման` ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, ինչից հետո Ս.Դիվանյանը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚:
Նախնական քննությունը հանրագումարի բերող դատավարական փաստաթղթում` մեղադրական եզրակացության մեջ, դրա նկարագրական մասում նախաքննության մարմինը դեպքի հանգամանքները նկարագրելիս հաստատված է համարել, որ ՙ(...) Բնակարան մտնելով Կ.Բեջանյանը գումար է պահանջել Ս.Դիվանյանից: Ստանալով վերջինիս բացասական պատասխանը Կ.Բեջանյանը հարվածել է Ս.Դիվանյանին և նույն պահին մեկական հարված են հասցրել Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Ս.Դիվանյանին ծեծի ենթարկելուց հետո Կ.Բեջանյանը նրան հրելով գցել է մահճակալի մոտ և ասել, որ առնանդամը կդնի բերանը և երբ մոտեցել է ու իջեցրել տաբատի շղթան Ս.Դիվանյանը մահճակալի մեջ դրված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով երկու անգամ հարվածել է Կ.Բեջանյանին (...)՚:
Նախաքննության փուլում Ս.Դիվանյանը ցուցմունք է տվել, որ 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Սաշայի Բեջանյանին, Արթուր Սամվելի Հարությունյանին և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանին: Քանի որ վերջիններիս ճանաչել է որպես հարևան, ուստի թույլ է տվել ներս մտնել: Վերջիններս ներս են մտել և Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով մեկական հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, ինչից հետո էլ Կ.Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, Երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել և դանակը ետ քաշելուց նկատել է, որ դանակը արյունոտ է: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տանից դուրս հանելով դիմել են փախուստի, որից հետո ինքը հաղորդում է տվել ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում:
Ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ Ս.Դիվանյանը ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները, միաժամանակ նշել է, որ Կարեն Բեջանյանը, Արթուր Հարությունյանը և Դավիթ Գրիգորյանը իր բնակարան են մուտք գործել իր կամքին հակառակ:
Նախաքննության և դատաքննության փուլերում նույնաբովանդակ ցուցմունքներ է տվել նաև Ս.Դիվանյանի Կինը, գործով վկա Մարինե Գևորգյանը:
Վերոհիշյալ փաստական հանգամանքների և գործով ձեռք բերված ապացույցների գնահատմամբ Ընդհանուր իրավասության դատարանն իրավացիորեն արձանագրել է, որ Սեմյոն Դիվանյանը, իր նկատմամբ հանցավոր ոտնձգություն իրականացնելիս, գործել է անհրաժեշտ պաշտպանության սահմաններում, քանի որ հարձակումը և պաշտպանությունը եղել են համազոր, Կ.Բեջանյանին պատճառված վնասը համազոր է եղել ինչպես ոտնձգության բնույթին, այնպես էլ հասարակական վտանգավորության աստիճանին ուստի նրա արարքում բացակայում է հանցակազմը, և հղումներ կատարելով ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 366հդ.-ի իրավադրույթների վրա` Սեմյոն Դիվանյանի նկատմամբ կայացրել է արդարացման դատավճիռ, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջներին:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան ներկայացված բողոքով ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանը խնդրել է բեկանել և փոփոխել ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը և կայացնել արդարացման դատական ակտ, վերջինիս պաշտպան Ս. Սաֆարյանը վերաքննիչ բողոքով խնդրել է ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանից` բեկանել ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. ԵԱՔԴ/0033/11/11 դատավճիռը գործն ուղարկել նույն դատարան` նոր քննության:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով գտնում է, որ ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի և վերջինիս պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքները վերոհիշյալ հիմնավորումներով պետք է մերժել:
Քանի որ ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանը և նրա պաշտպան Ս. Սաֆարյանը վերաքննիչ բողոքով որևէ անդրադարձ չեն կատարել Կ. Բեջանյանի նկատմամբ նշանակված պատժին, ուստի, ելնելով վերաքննիչ դատարանում գործի քննության սահմաններն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 385հդ.-ի 1-ին մասի պահանջներից, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանն ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը քննության առարկա չի դարձնում:
Ամբաստանյալ Ա.Հարությունյանը վերաքննիչ բողոքով /բողոքի եզրափակիչ մասում/ խնդրել է ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69հդ.-ի կիրառմամբ` նշանակված պատժին հաշվակցել կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը և վերջնական ազատազրկում կրելու թողնված ժամկետը ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան /վերաքննիչ բողոքում ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանը վիճարկում է իր նկատմամբ նշանակված պատժի արդարացիությունը/: Սակայն, այդուհանդերձ, վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանական մասում, ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանը նաև գրել է. ՙՔրեական գործի նյութերից ակնհայտ է, որ ես կատարված դեպքի հետ որևէ դերակատարություն չունեմ, ...՚:
Այդ իսկ պատճառով ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը հարկ է համարում քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների հետազոտությամբ և դրանց իրավական գնահատմամբ նշել, որ ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի արարքին նախաքննական մարմնի և դատարանի կողմից տրվել է ճիշտ իրավական գնահատական, ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանը կատարել է հանցանք, այն համապատասխանում է ՀՀ քր. օր.-ի 34-176հդ.-ի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերի հատկանիշներին և հաստատված է քրեական գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
Քննության առնելով ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը` իր նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ այն պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար, ինչ պատիժ պետք է նշանակվի նրա նկատմամբ, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Նշված հարցերի լուծման ընթացքում դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներով: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ Քրեական օրենսդրության վերը նշված պահանջների համատեքստում քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օր.-ի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով` հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քր. օր.-ի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակներին` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ մասերի համաձայն` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Օրենքի նշված դրույթից հետևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը օրենսդիրը կախման մեջ չի դնում ոչ կատարված հանցանքի բնույթից և հասարակական վտանգավորության աստիճանից, ոչ այն կատարող անձից, կարևորը այն է, որ իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում, բազմակողմանի գնահատելով հանցանքի կատարման հանգամանքները, վերլուծելով այն կատարող անձին բնութագրող տվյալները, հանգի այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու:
Ընդ որում, պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված որևէ հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել:
Այսինքն` օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կրելու:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը, ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի պահանջների համատեքստում քննության առնելով ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով սույն գործի կոնկրետ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով` հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քր. օր.-ի 48հդ.-ի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակներին` այն է` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, հանցանք կատարած անձի ուղղմանը, հանցանքների կանխմանը:
Քննության առնելով վերը նշված բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. թիվ ԵԱՔԴ/0138/01/11 դատավճիռը օրինական, հիմնավորված, պատճառաբանված է, հետևաբար, այն պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի, վերջինիս պաշտպան Ս. Սաֆարյանի, ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքները` մերժել:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը նաև արձանագրում է այն հանգամանքը, որ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ Ընդհանուր իրավասության դատարան է ուղարկվել ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 2-րդ մասով, այնինչ Ընդհանուր իրավասության դատարանը դատավճռի եզրափակիչ մասում գրել է. ՙՍեմյոն Հրանտի Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116հդ.-ի 1-ին մասով ճանաչել անպարտ և արդարացնել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով՚, հավանաբար տեխնիկական վրիպակ է, քանի որ նրան ի սկզբանե մեղսագրված է եղել ՀՀ քր. օր-ի 116-րդ հոդ.-ի 2-րդ մասով մեղադրանք:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376-1-րդ, 385-րդ, 386-րդ, 390-րդ, 391-րդ, 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ, 418-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Պաշտպան Ս.Սաֆարյանի, ամբաստանյալներ Ա. Հարությունյանի և Կ. Բեջանյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճիռը` Արթուր Սամվելի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և Կարեն Սաշայի Բեջանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով, թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն
25 հունիսի 2012թ. ք.Երևան
Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարանը
/այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս.ՍԱՖԱՐՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով Արթուր Սամվելի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և Կարեն Սաշայի Բեջանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռի դեմ բերված պաշտպան Ս.Սաֆարյանի, ամբաստանյալներ Ա.Հարությունյանի և Կ.Բեջանյանի վերաքննիչ բողոքները
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
2011 թվականի մայիսի 09-ին Արաբկիրի քննչական բաժնում հարուցվել է թիվ 14111811 քրեական գործը:
2011 թվականի մայիսի 09-ին Ա.Հարությունյանը ձերբակալվել է:
2011 թվականի մայիսի 12-ին Ա.Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը:
2011 թվականի մայիսի 23-ին Կ.Բեջանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2011 թվականի հուլիսի 28-ին Ա.Հարությունյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Կ.Բեջանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Ս.Դիվանյանը որպես մեղադրյալ ներգրավվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2011 թվականի սեպտեմբերի 15-ին թիվ 14111811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռով Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-ին մասով ճանաչել է անպարտ և արդարացրել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, վերացվել է:
Արթուր Սամվելի Հարությունյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
Պատժի սկիզբը հաշվել է 2011 թվականի մայիսի 09-ից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանքը, թողնվել է անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Կարեն Սաշայի Բեջանյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոփոխվել է, խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը և նա կալանքի է վերցվել դատարանի դահլիճից:
Պատժի սկիզբը հաշվել է 2012 թվականի մարտի 13-ից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Վճռվել է` գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված դանակը ոչնչացնել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռի
դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել պաշտպան Ս.Սաֆարյանը, ամբաստանյալներ Ա.Հարությունյանը և Կ.Բեջանյանը, որոնք Վերաքննիչ քրեական դատարանի 2012 թվականի ապրիլի 20-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ:
Քրեական գործը ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանում ստացվել է 2012 թվականի ապրիլի 18-ին:
2. Գործի փաստական հանգամանքները.
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն արարքի համար, որ ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը իրեն հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի իր բերանը, ինչից հետո ինքը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚:
Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով , այն արարքի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Արթուր Սամվելի Հարությունյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Ա.Հարությունյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին, որն էլ ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է իրեն և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է մարմնական վնասվածք՚:
Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով, այն բանի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Կարեն Սաշայի Բեջանյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Կ.Բեջանյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին` պատճառելով առողջությանը թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, իսկ վերջինս ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող՚:
3.Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
ա/ Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանի շահերի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքը, հիմնավորումները և պահանջը.
Դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքների նորմերի խախտում։
Դատարանը խախտել է ՀՀ քր. օր-ի 127-րդ և 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ հոդվածների պահանջը։
Դատարանը չի կիրառել ՀՀ քր. դատ. օր.–ի 104-րդ, 105-րդ հոդվածների և ՀՀ քր. օր.-ի 338-րդ հոդվածի պահանջը։
Դատարանը խախտել է ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398-րդ հոդվածի պահանջը և սխալ է կիրառել ՀՀ քր. դատ. օր-ի. 35 հոդվածի 1 մասի 2 կետի դրույթը։
Դատարանը չի կիրառել ՀՀ քր. դատ. օր. 309՛1 հոդվածի պահանջը։
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 127-րդ և 23-րդ հոդվածների խախտման վերաբերյալ բողոքաբերը ներկայացնում է հետևյալ փաստարկները.
Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը պետք է արձանագրեր, որ նախաքննաթյան ընթացքում գործի քննության միակողմանիությունը և ոչ լրիվությունը հանգեցրել է քննության սխալ ելքի։
Այսպես, քրեական գործում քննությունը տարվել է բացառապես գործի ելքով շահագրգռված Սեմյոն Դիվանյանի առաջ քաշած վարկածով և Բեջանյանի և մյուս մեղադրյալի համար անընդունելի փաստական հանգամանքների ու վերջիններիս առաջ քաշած վարկածը անտեսելու պայմաններում։
Քննության առաջին իսկ պահից անտեսանելի է եղել նախաքննական մարմնի վատ տրամադրվածությունը Կ.Բեջանյանի նկատմամբ և քննության փաստական հանգամանքները ուղղորդելու ուղղակի շահագրգռվածությունը։
Այսպես` Սեմյոն Դիվանյանը հայտարություն է տվել այն մասին, որ ՙժամը 03-ի սահմաններում մեր հարևան Բեջանյանը, Դավիթն ու Արթուրը ներխուժել են մեր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան 7շենք 7 բնակարան, հարձակվելով իր վրա, ոտքերով և ձեռքերով հարվածել են իրեն, պահանջել են գումար, որն ուղեկցվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներով իրեն և կնոջը։Ինքը չի կարողացել դիմադրել և պաշտպանվել նրանց հարվածից, ընկնելով տեղաշորին, տաեղաշորի տակի ծալովի դանակով Կարենին է հարվածել, որ նա իրեն բաց թողնի։ Դանակը գտնվում էր իրենց տանը, այն կարող է ներկայացնել՚։
Եթե պայմանականորեն ընդունում ենք, որ դիմողը հայերեն լեզվին չի տիրապետում, ապա հասկանում ենք, որ ՙներխուժում՚ տերմինը քրեական գործ մուտք է գործել հետաքննության մարմնի օգնությամբ։Նույն փաստարկի կապակցությամբ առկա է վերջինիս կնոջ Մարինե Գևորգյանի ցուցմունքները այն մասին, թե ՙերեք տղաները թակել են դուռը և մտել տուն՚։
Ուսումնասիրելով Ս.Դիվանյանի հաղորդագրությունը կողոպուտի փորձի վերաբերյալ` համոզվում ենք, որ քննությունը ի սկզբանե տարվել է կողոպուտի կանխավարկածով և Ս.Դիվանյանի` իրականում ոչ համաչափ գործողությունները Կ. Բեջանյանի նկատմամբ ի սկզբանե որակվել է որպես իրավաչափ գործողություններ։Ուստի պետք է ընդունել, որ Բեջանյանի կյանքին վտանգ սպառնացող մարմնական վնասվածք հասցնելու կամ սպանության փորձ կատարելու հանցադեպուվ քննություն չի տարվել։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի. 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ հոդվածների խախտումները դրսևորվել են հետևյալում.
Գործի բազմակողմանի և օբյեկտիվ քննությունը ենթադրում էր քննության համար կարևոր այնպիսի հանգամանքների պարզում, ինչպիսիք են ժամը 3-ին Սեմյոն Դիվանյանի և Մարինե Գևորգյանի արթուն գտնվելու իրական պատճառները։ Քննություն չի տարվել և չի պարզվել, թե հարևանները մինչև դեպքը որևէ աղմուկ լսել են, թե ոչ, չի ստուգվել Սեմյոնի խմածությունը, չի ստուգվել ՙդանակը մահճակալում` տեղաշորի տակ՚ պահելու փաստական տվյալը, դանակով հարվածելու պահին կողմերի դիրքերը։
Սեմյոնի գործողություններին ի սկզբանե վերագրված ՙԻնքնապաշտպանության նպատակ՚ հասկացությունը մնացել է որպես տեսական գնահատում, որովհետև այդ կապակցությամբ որևէ քննչական գործողություն չի կատարվել, որևէ կողմնակի հավաստի ապացույց ձեռք չի բերվել, փորձագետին այդ վարկածը հիմնավորելու կամ հերքելու վերաբերյալ հարցադրումներ չի արվել։ Քննությունը ունեցել է ապացուցում իրականացնելու պարզունակ միջոցներ և նվազագույն շեմ։
Դատարանը դատաքննության ընթացքում չի ապահովել կողմերի հավասարություն և մրցակցության սկզբունքները, որը հանգեցրել է ՀՀ քր դատ. օր. 23-րդ հոդվածի պահանջների խախտման։ Մասնավորապես դա դրսևորվել է Մարինե Գևորգյանի հարցաքննության, նրա ցուցմունքները գնահատելու և ամբաստանյալների օգտին ցուցմունքներ տված անձանց տված փաստական տվյալները դատական ակտում չգնահատելու դրսևորումներում: Դատական քննության ընթացքում նկատելի է եղել պաշտպանության կողմի նկատմամբ դատարանի ճնշումները։
Ե`վ նախաքննության, և` դատաքննության ընթացքում ցուցմունքներով հնչեցված փաստական հանգամանքների օբյեկտիվ համադրում չի կատարվել։
Բողոքի հաջորդ հիմքը վերաբերում է ՀՀ քր. դատ. օր. 398 հոդվածի ենթադրյալ խախտումներին.
Համաձայն ՀՀ. քր. դատ. օր.-ի 398 հոդվածի 1-ին մասի. ՙՔրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել կամ կարող էին ազդել գործում ճիշտ որոշում կայացնելու վրա՚:
Նշված իրավադրույթի խախտումը դրսևորվել է ենթադրյալ տուժողի կնոջ վկա Մարինե Գևորգյանի ցուցմունքները թարգմանի ներկայությամբ վերցնելու գործընթացում, որպիսի հանգամանքը խոսում է վկայի ցուցմունքները մեկուսի չվերցնելու և չպատճառաբանված այլ անձի քննությանը ներգրավելու հանգամանքով։
Քննության միակողմանիությունը հավաստող հանգամանք է այն, որ ի սկզբանե հարցաքննվել են միայն տուժողի օգտին ցուցմունքներ տալուն պատրաստակամ անձինք Մամվել Ասլանյանը, Սեմյոն Դիվանյանը, Մարինե Գևորգյանը և անգամ չի հարցաքննվել Արթուր Հարությունյանը, իսկ Կ.Բեջանյանի ցուցմունքներ տալու վերաբեյալ առկա է տեղեկանք վերջինիս ի վիճակի չլինելու վերաբերյալ։ Չեն հարցաքննվել հարևաններ, որոնք դեպքից ամիջապես հետո կարող էիե վկայել որոշ հանգամանքների մասին։
Մարինե Գևորգյանի կողմից վկայակոչված այն հանգամանքը, որ ՙամուսինս եկավ ժամը 00.30-ին-03.00-ին պառկեցինք քննելու՚ կասկածի տակ է դնում այդ օրվա ամուսինների խաղաղ հարաբերությունը։
Ապացույցների թույլատրելության վիճարկումը. ՀՀ քր. դատ. օր. 105-րդ հոդվածը սահմանում է քննության խորթ եղանակով վերցրած անթույլատրելի նյութերի մասին։
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398 հոդվածը սահմանում է, որ ՙդատավճիռը պետք է բեկանվի, եթե դատաքննության միակողմանիությունը կամ ոչ լրիվությունը հետևանք են թույլատրելի ապացույցները գործից սխալմամբ հանելու կամ այն ապացույցների հետազոտման հարցում կողմի միջնորդությունը անհիմն մերժելու համար, որոնք կարող էին նշանակություն ունենալ գործի համար՚։
Դատաքննության ընթացքում դատարանը բավարարել է պաշտպանության կողմի միջնորդությունը վկաներ հարցաքննելու մասին։ Որպես վկաներ հարցաքննված Լաուրա Ալեքսանյանը և Ծովիկ Առաքելյանը ցուցմունքներ են տվել այն մասին, որ ՙժամը 02.30-ի սահմաններում լսել են վիճաբանության ձայներ, տեսել են շենքի բակում հավաքված անձանց, որոնց մեջ տարբերակել են Կ.Բեջանյանի ձայնը, որն ասել է ՙէլի կռվում են գնամ հանգստացնեմ՚։
Երբ համադրում ենք գործի ապացույցները, ապա պետք է հաստատված ընդունելի փաստական հանգամանք գնահատել, որ Կարեն Բեջանյանը միայնակ է բարձրացել ենթադրյալ տուժողի տուն ամուսինների կռիվը կանխելու նպատակով և Ս.Դիվանյանը ոչ թե Կ.Բեջանյանից պաշտպանվելու կարիք է ունեցել, այլ իրականում հարձակվել է իր կնոջը պաշտպանության տակ առած Կարեն Բեջանյանի վրա և դանակով երկու անգամ հարվածել նրան:Այս փաստական տվյալը հաստատող ցուցմունք է վկա Վահե Կարապետյանի կողմից հայտնած հետևյալ տեղեկությունը, որ ՙժամը 09.00-ի սահմաններում քնել է, արթնացել է ձայնից: Իր ներքևի հարևան Սեմյոնն էր։ Նա հաճախ է նման իրավիճակ ստեղծում, գիտեմ, որ հարբած էր։
Այսինքն նախաքննական մարմինը, իսկ այնուհետև դատարանը որևէ միջոց չեն ձեռնարկել գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող վերը նշված հանգամանքները պարզելու համար։
Կողոպուտի փորձի և այն ամբաստանյալների կողմից նախնական համաձայնությամբ կատարելու հանգամանքի կապակցությամբ ապացույցներ նախաքննական մարմինը և դատարանը ձեռք չեն բերել։
Պայմանականորեն եթե գնահատելի ենք համարում վկա Մարինե Գևորգյանի ցուցմունքները, ապա նա դատաքննության ընթացքում Արթուր Հարությունյանի մասնակցությունը բացառող ցուցմունքներ է տվել և եթե անգամ այն համադրում ենք Սեմյոն Դիվանյանի նախաքննական ցուցմունքներով հնչեցված հակասական տվյալների հետ, ապա հանգում ենք հետևության, որ ի սկզբանե նրանք տվել են այնպիսի ցուցմունքներ, որոնք ծանրացնեն Կ.Բեջանյանի վիճակը։
Օրինակ որպես վկայի հարցաքննության ժամանակ Ս.Դիվանյանը անգամ կարծիք է հայտնել Կ.Բեջանյանի արարքի որակման կապակցությամբ և պատասխանել այն հարցին, թե կատարվածը սովորական խուլիգանություն է, թե կողոպուտ։Կամ որպես վկա հարցաքննության ժամանակ կապված Դավիթի և Արթուրի մասնակցության աստիճանի հետ հայտնել Է, թե ՙայդ երկուսը չեն խառնվել իր և Բեջանյանի զրույցին և իրեն չեն խփել, մինչդեռ քիչ անց նույն ցուցմունքում փորձել է նրանց ներկայացնել որպես համակատարողներ՚։
Վերը նշված վկաների ցուցմունքների համադրմանը և Արթուր Հարությունյանի, Կարեն Բեջանյանի ցուցմունքներով հերքվում է նախնական համաձայնության կապակցությամբ նախաքննական մարմնի մեղադրանքը, քանի որ վկաների ցուցմունքներից պարզ է դառնում, որ Կարեն Բեջանյանը Սեմյոն Դիվանյանի տուն է բարձրացել միայնակ ու բարձրացել է ամուսինների աղմուկի պատճառով: Տանը տեսել է Սեմյոնին դանակը ձեռքին խմած վիճակում կնոջ նկատմամբ այն կիրառելու սպառնալիքով։Սեմյոնն իրեն դանակով խփել է կանգնած վիճակում, որից ինքը հանկարծակիի է եկել։ Իր դեմ ցուցմունքներ տալը պայմանավորել է նրանով, որ Սեմյոնը նախահարձակ է եղել իր հանցանքը թաքցնելու համար և պատահական չէ նման կարգի ցուցմունքներ տալիս։
Արհեստածին կարգավիճակների դերը ցուցմունքներ տալու և քրեական գործով ճշմարտությունը բացահայտելուն խոչընդոտելու գործում.
Դատաքննության ժամանակ Մարինե Գևորգյանը հրաժարվել է պատասխանելու Բեջանյանի պաշտպանի հարցերին։Ըստ էության դա պետք է դիտել որպես ցուցմունքներ տալուց հրաժարում և նման ապացույցը չի կարող դիտարկվել որպես պատշաճ ընթացակարգով հետազոտված ապացույց։Ուստի դատական ակտում օգտագործվել է անօգտագործելի նյութ։Թեև Մ.Գևորրգյանի ցուցմունքները անօգտագործելի են երկու տեսանկյունից նախ, որ անհասկանալի պատճառով նրա հարցաքննությանը մասնակցել է թարգմանիչ, ուստի խախտվել է ՀՀ քր. դատ. օր. 206-րդ հոդվածի պահանջը, որը հանգեցնում է ՀՀ քր. դատ. օր. 104-րդ հոդվածով ապացույցը որպես անթույլատրելի նյութ հաստատելու պարտադիրություն, այնուհետև և դատաքննությունում այդ ապացույցը ոչ պատշաճ ձեռք բերելու պատճառով, քանի որ սահմանափակվեց պաշտպանության կողմի հարցեր տալու իրավունքը։ Միաժամանակ Մ.Գևորգյանը հանդիսանում է Սեմյոն Դիվանյանի կինը և շահագրգռված է գործի ելքով, ուստի նրա ցուցմունքները կարող են օգտագործվել սամանափակ։
Վկա, այնուհետև մեղադրյալ Սեմյոն Դիվանյանի կարգավիճակը շատ ավելի գործարքային է։ Նախաքննական մարմինը քրեական գործի հաղորդման և վարույթ րնդունելու որոշման ՙպարզեց՚ մասում արձանագրել է հետնյալը.
ՙ09.05.2011թ. ժամը 03:00-ին Կ. Բեջանյանը, Արթուր Հարությունյանը և ոմն Դավիթը որպես հարևան մուտք են գործել Սեմյոն Դիվանյանին պատկանող Երևան քաղաքի Թբիլիսյան 7շենք 7 բնակարան և վերջինիս ծեծի ենթարկելով փորձել են հափշտակել գումար, որի ընթացքում Դիվանյանը ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է մարմնական վնասվածք /ըստ ՀՀ քր. օր-ի 34-176 հոդվածի 2-րդ հոդվածի 1 կետի, 116 հոդվածի 1 մասի/՚: Այսինք ի սկզբանե Սեմյոնը գտնվել է նախաքննական մարմնի պաշտպանության տակ, անգամ փորձագետի եզրակացութունը դեռևս չստացված և այլ անձանցից ցուցմունքներ չունենալու պայմաններում։
Այնուհետև, երբ ուսումնասիրում ենք Սեմյոն Դիվանյանի կարգավիճակները և վկայից մեղադրյալ ներգրավելու դինամիկան, համոզվում ենք, որ նրա ցանկացած կարգավիճակ հարմարեցվել է քննության ուղղվածությանը։Նման իրավիճակում նրա կատարած արարքին ոչ համաչափ մեղադրանք առջադրելու վերաբերյալ որոշում է կայացվել մի պարզ պատճառով որպեսզի վերջինս տվյալ իրավիճակում հնարավորություն ունենա օգտվելու մեղադրյալի համար նախատեսված ցուցմունքներ տալուց հրաժարվելու և սուտ ցուցմունքներ տալու համար պատասխանատվության չենթարկվելու իրավունքից։
Նախաքննական մարմնի ապացույցները գնահատելու տեսակետը և դատարանի ապացույցները գնահատելու սկզբունքը օբյեկտիվ չեն, խախտում են դատարանի անաչառությունը և եթե դատարանը գտնում էր, որ առանց դատաքննություն իրականացնելու առկա է եղել ՀՀ քր. դատ. օր. 294-րդ հոդվածի հիմքով գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմք, ուստի պետք Է կարճեր գործը և Սեմյոն Դիվանյանին հարցաքններ որպես վկա։Դատաքննության ընթացքում որևէ նոր բան չի ավելացել, ուստի ՀՀ քր. դատ. օր. 294-րդ հոդվածի պահանջի չկատարումը պետք է դիտել որպես ՀՀ քր. դատ. օր. 398-րդ հոդվածի 3.1 դրույթի կիրառման հիմք։Ուստի գտնում եմ, որ նման պայմաններում դատարանր չի ձեռնարկել գործով ճշմարտությունը բացահայտելուն ուղղված որևէ քայլ։
Բացի այդ, գործի նախապատրաստական փուլում և դատաքննության ընթացքում դատարանը պետք է կիրառեր ՀՀ քր. դատ. օր. 309-րդ հոդվածի պահանջը և գործը վերադարձներ մեղադրողին Սեմյոն Դիվանյանի մեղադրանքը խստացնելու առումով։
Փորձագետի եզրակացությունը ևս ունի անպարզ և փորձագետի կողմից պարզաբանման ենթակա հանգամանքներ։Հավատ չի ներշնչում փորձագետի հետևությունն այն մասով, որ ՙՄարմնական վնասվածք ստանալու պահին Բեջանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած վնասվածքների առաջացումը չբացառող դիրքերում, վերոնշյալ վնասվածքները ստանալու պահին մարմնի տվյալ ձախ արմնկային հոդի շրջանի, դրսային մակերեսով ուղղված դեպի սուր կտրող կամ ծակող գործիքի շեղբի սայրը, իսկ ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքը ստանալու պահին` կրծքավանդակի ձախ կեսի հետին-կողմնային մակերեսով ուղղված դեպի սուր ծակող-կտրող գործիքի շեղբի ծայրը։Իսկ վնասվածքները պատճառող գործիքի /ների/ պարամետրերը նպատակահարմար է պարզել դեպքի պահին Կ. Բեջանյանի հագին եղած հագուստների հետքաբանական փորձաքննությամբ՚։
Գտնում ենք, որ դատարանը պետք է նշանակեր համալիր փորձաքննություն և պարզեր գործի համար էական նշանակություն ունեցող մարմնական վնասվածք հասցնելու ժամանակ կողմերի փոխադարձ դիրքը :
Պաշտպանության կողմը գտնում է, որ կողոպուտի փորձով առաջադրված մեղադրանքը չի բխում գործի փաստական հանգամանքներից և պաշտպանության կողմը վիճարկում Է։ Դատարանը հանդես չի եկել որպես անաչառ դատարան և մերժողական մոտեցում է դրսևորել պաշտպանության կողմի բոլոր միջնորդությունների կապակցությամբ։
Ուստի կայացված դատական ակտը չհիմնավորված և չպատճառաբանված է և ենթակա է բեկանման։Միաժամանակ գտնում ենք, որ ՀՀ Վերաքննիչ դատարանում վերաքննիչ բողոքի քննության սահմաններում պետք է ներառել վկա Մարինե Գևորգյանի և արդարացված Սեմյոն Դիվանյանի հարցաքննությունը։
Վերոգրյալի հիման վրա և հիմք րնդունելով ՀՀ քր. դատ. օր-֊ի 394-րդ հոդվածի 1-ին կետի 2-րդ ենթակետի հիմքով խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների րնդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. ԵԱՔԴ/ 0033/11/11. դատավճիռը և գործն ուղարկել նույն դատարան նոր քննության։
բ/ Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանի վերաքննիչ բողոքը, հիմնավորումները և պահանջը.
Ամբաստանյալ Կ.Բեջանյանը հղում կատարելով ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ, 19-րդ, 20-րդ հոդվածներին նշել է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջաններին առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որի արդյունքում իր նկատմամբ կայացվել է ապօրինի դատական ակտ:
ՈՒսումնասիրելով սույն գործի նյութերը, լսելով դատաքննության ժամանակ տրված հրապարակային ցուցմունքները և այլ ապացույցներ, կարծում է, որ իր նկատմամբ առաջադրվել է շինծու մեղադրանք և դատարանը կայացնի արդարացման դատական ակտ, սակայն ինչպես հայտնի է դատարանի կողմից օբյեկտիվ մոտեցում չցուցաբերվեց և կայացվեց մեղադրական վճիռ:
Առաջին ատյանի դատարանը իր նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել մի շարք մեղմացուցիչ հանգամանքներ, այն որ ունի 2 անչափահաս երեխա, 3-րդ կարգի հաշմանդամ է, ընտանիքի միակ կերակրողն է հանդիսանում և դանակահարվելուց հետո նոր բժշկական հանձնաժողով չի անցել հաշմանդամության կարգը որոշելու համար, քանի որ ներքին օրգանների մեծ մասը վնասվել է, փայծախը հեռացվել:
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը Վերաքննիչ դատարանից խնդրել է բողոքն ընդունել վարույթ, բեկանել և փոփոխել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն շրջանների առաջին ատյանի դատարանի կայացրած դատավճիռը և կայացնել արդարացման դատական ակտ:
գ/ Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքը, հիմնավորումները և պահանջը
Ամբաստանյալ Ա.Հարությունյանը գտնում է, որ դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական օենսգրքի 61-րդ, 62-րդ, 63-րդ հոդվածների պահանջները և պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները։
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների` պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները։
Դատարանը ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս բավարարար չափով չի պահպանել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի վերը նշված պահանջները, ինչի արդյունքում դատավճռով հստակեցված չէ, թե որոնք են սույն քրեական գործով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, իսկ որոնք՝ պատասխանատվությունը ու պատիժը մեղմացնող կոնկրետ հանգամանքները:
Սրա հետ մեկտեղ դատարանը պատիժ նշանակելիս բավարար չափով հաշվի չի առել ինչպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, այնպես էլ իր պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող բոլոր հանգամաքները։
Ըստ ամբաստանյալի` քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ ինքը նախկինում արատավորված կամ դատապարտված չի եղել, ամուսնացած է, ունի մեկ անչափահաս երեխա, հանդիսանում է տան միակ կերակրողը, չի խոչընդոտել գործի քննությանը, բնութագրվում է դրական։
Բացի վերոնշյալ հանգամանքներից դատարանը հաշվի չի առել այն հանգամանքը, որ Սեմյոն Դիվանյանը և նրա կինը, վկա Մարինե Գևորգյանը ողջ դատաքննության ընթացքում ցուցմունքներ տալու ընթացքում դատարանին հայտնել են, որ Ա. Հարությունյանս գումար, կամ խմիչք, կամ որևէ այլ պահանջ չեմ ներկայացրել, Ս. Դիվանյանն էլ դատարանին իր պաշտպան՝ Ս. Ծառուկյանի հարցին պատասխանել է, որ ես ընդամենը մեկ անգամ եմ թույլ հարվածել իրեն, որը ավելի շատ կարելի է կողքի հրել համարել, և որից հնարավոր չէր որ ինքը մարմնական վնասվածք ստանար և խնդրել են դատարանին, որ միայն իր նկատմամբ հնարավորինս մեղմ պատիժ սահմանվի, քանի որ ինքը նրանց որևէ վնաս չի պատճառել և ուղղակի հայտնվել է այնտեղ, որտեղ պետք է չլիներ և որ նրանք իր դեմ բողոք չունեն։
Դատարանը պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրել։
Քրեական գործի նյութերից ակնհայտ է, որ ինքը կատարված դեպքի հետ որևէ դերակատարություն չունի, որ ոչ մի պահանջ չի ներկայցրել Ս.Դիվանյանին, քանի որ նման մտադրություն կամ դիտավորություն չի ունեցել, որի մասին փաստել են նաև ինչպես Ս.Դիվանյանը, վկա Մարինե Գևորգյանը, այնպես էլ, Կ. Բեջանյանը, մարմնական վնասվածք իր մեկ անգամ թույլ խփելու կամ հրելու պատճառով Ս.Դիվանյանը չէր կարող ստանալ, որի մասին Ս.Դիվանյանին իեքն անձամբ է փաստել դատարանում, հայտնելով որ իր հարվածը շատ թույլ էր, որը նման էր հրոցի, որից ինքը միանշանակ չէր կարող մարմնական վնասվածք ստանալ: Իսկ նշված հարվածը կամ հրոցը շենքի միջանցքից ներս մտնելով Կ. Բեջանյանին արյունոտ և դանակահարված տեսնելու հետևանք է, և հրելով կամ խփելով Ս.Դիվանյանին ինքը ընդամենը ցանկացել է նրան հեռացնել Կ. Բեջանյանից, քանի որ այդ պահին տեսել է, որ դանակը գտնվում էր նրա ձեռքերի մեջ։ Եվ քանի որ դեպքի հետ որևէ կապ չունի, բացի նրանից որ անկախ իր կամքից հայտնվել է ոչ ճիշտ վայրում, ինքը դեպքից հետո անմիջապես օգնություն է ցույց տվել Կ.Բեջանյանին, նրան տեղափոխելով հիվանդանոց։
Հաշվի առնելով իր կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, իր անձր բնութագրող և պատասխանատվությունը ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, հանցագործությունից հետո իր դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունը և պատիժր ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում, Ա.Հարությունյանը հասկացել է, որ անկախ ամեն ինչից իր ընկերների հետ չպետք է հայտվեր իր չիմացած և սխալ վայրում, որի համար շատ է զղջում, քանի որ իր պատճառով ընտանիքը ծայրահեղ ծանր վիճակում է հայտվել;
Ամբաստանյալ Ա.Հարությունյանը գտնում է, որ վերաքննիչ դատարանը կարող է համարել, որ կոնկրետ դեպքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին կարելի է հասնել առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու։
Ելնելով վերոգրյալներից խնդրել է ՀՀ քր. դատ. օր-ի 393-395-րդ, 399-րդ հոդվածներով քննության առնելով բողոքում նշված հիմքերը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կիրառմամբ, նշանակված պատժին հաշվակցել կալանքի տակ գտվելու ժամկետը և ՀՀ քր. օր-ի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ իր նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան։
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ բողոքում նշված հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, լսելով պաշտպանի և ամբաստանյալների կողմից իրենց վերաքննիչ բողոքների հիմնավորումները, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ պաշտպանի և ամբաստանյալների վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել, ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. թիվ ԵԱՔԴ/0138/01/11 դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 385հդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք և Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն ակնհայտ սխալ է թույլ տվել:
Վերաքննիչ քրեական դատարանում դատական ակտի կայացման պահանջներն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 393հդ.-ի 10-րդ մասի համաձայն` դատական ակտ կայացնելիս, վերաքննիչ դատարանն իրավունք ունի իր դատական ակտը հիմնավորելու համար հիմնվել վերաքննիչ դատարանի դատական նիստին չկանչված, սակայն առաջին ատյանի դատարանում հարցաքննված անձանց ցուցմուքնների վրա:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 386հդ.-ի համաձայն` վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերաքննիչ դատարանն ստուգում է գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման և քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը:
Քրեական պատասխանատվության հիմքը ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսդրության հիմնարար սկզբունք հանդիսացող ՀՀ քր. օր.-ի 3-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:
Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 18-րդ հոդ.-ի 3-րդ մասի համաձայն` հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
Ապացույցների ազատ գնահատման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 25-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 124-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` ապացուցումը գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 126-րդ հոդ.-ի համաձայն` գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 127-րդ հոդ.-ի համաձայն` յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 107-րդ հոդ.-ի համաձայն` միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1/ դեպքը և հանգամանքները/կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն/.
2/ կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3/ հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4/ անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5/ քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6/ այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով:
Քրեական պատասխանատվության հիմքի, անմեղության կանխավարկածի, ապացույցների ազատ գնահատման, ապացուցման ենթակա հանգամանքների, քրեադատավարական ապացուցման տարրեր հանդիսացող ապացույցների ստուգման և գնահատման վերաբերյալ ՀՀ քրեական և քրեադատավարական օրենսդրության վերը նշված հիմնարար իրավադրույթների համատեքստում քննության առնելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների համակցությունը, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ` Կ.Բեջանյանի և Ա.Հարությունյանի պատճառաբանություններն անհիմն են, նպատակ են հետապնդում ազատվել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից, Կարեն Բեջանյանի և Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելը և նրանց մեղքը հաստատված, իսկ պատճառաբանությունները հերքված են քրեական գործով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ձեռք բերված և ընդհանուր իրավասության դատարանում հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր գործընկերոջ` Սամվել Ասլանյանի հետ աշխատանքից դուրս են եկել և պատրաստվել են տուն գնալ. որոշել են մտնել կրպակ և իրենց աշխատանքից ստացված օրավճարը` 10.000 ՀՀ դրամ գումարը կիսել միմյանց միջև: Հասնելով Մամիկոնյանց և Գրիբոյեդով փողոցների խաչմերուկում գտնվող կրպակի մոտ` Ս.Ասլանյանը մտել է կրպակ, որպեսզի գումարը մանրի, իսկ ինքը սպասել է դրսում: Այդ ընթացքում իրեն են մոտեցել իր շենքի հարևանությամբ բնակվող Կարեն Բեջանյանը և Դավիթ Գրիգորյանը: Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, սակայն ինքը մերժել է Կ.Բեջանյանին, պատճառաբանելով, որ գումար չունի: Այդ պահին կրպակից դուրս է եկել Ս.Ասլանյանը, և տեսնելով, որ Կ.Բեջանյանը և Դ.Գրիգորյանը իր հետ են կանգնած, մտածելով, որ իրեն մտերիմ անձինք են, 10.000 ՀՀ դրամ գումարը մեկնելով նրանց, հարցրել է, թե կարող են արդյոք մանրել, Դ.Գրիգորյանը պատասխանել է, որ կարող է գումարը մանրել, Ս.Ասլանյանի ձեռքից վերցրել է նշված գումարը և մտել մեկ այլ կրպակ: Քիչ անց դուրս գալով կրպակից` ձեռքին տոպրակներով, մոտեցել է Ս.Ասլանյանին և տվել է միայն 3.000 ՀՀ դրամ գումարը, արհամարհելով իրենց, Կ.Բեջանյանի հետ հեռացել են: Դիվանյանը նշել է նաև, որ նախկինում Կ.Բեջանյանը իրենից բազմիցս այդ եղանակով գումարներ է վերցրել և չի վերադարձրել: Հասկանալով, որ անիմաստ է նրանց հետ այդ հարցի շուրջ զրուցել, հանգստացրել է Ս.Ասլանյանին և գնացել է տուն: Մի քանի ժամ անց` 2011 թվականի մայիսի 09-ին, գիշերը` ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ` Մարինե Գևորգյանի հետ, իր բնակարանի դուռը թակել են և ինքը, բացելով դուռը, տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք իր կամքին հակառակ, իրեն հրելով մտել են տուն: Ներս մտնելով` Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է, և տաբատի շղթան իջեցնելով` շարունակել է գումար պահանջել, ու սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով, մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով, հարվածել է Կ.Բեջանյանին, երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա` երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով` դիմել են փախուստի:
Նախաքննության ընթացքում Ս.Դիվանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Սաշայի Բեջանյանին, Արթուր Սամվելի Հարությունյանին և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանին: Քանի որ վերջիններիս ճանաչել է որպես հարևան, ուստի թույլ է տվել ներս մտնել: Վերջիններս ներս են մտել և Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով մեկական հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, ինչից հետո էլ Կ.Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, Երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել և դանակը ետ քաշելուց նկատել է, որ դանակը արյունոտ է: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տանից դուրս հանելով դիմել են փախուստի, որից հետո ինքը հաղորդում է տվել ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը Ս. Դիվանյանի` Ընդհանուր իրավասության դատարանում և նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները գնահատելիս կարևորում է դրանց համակարգված, մանրամասն լինելը, քրեական գործով ձեռք բերված այլ ապացույցների հետ համադրությամբ հիմնավորվելը:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ ամբաստանյալ Կարեն Սաշայի Բեջանյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր կրտսեր որդու հետ կրպակ մտնելիս հանդիպել է Ս.Դիվանյանին, սակայն նրանից գումար չի խնդրել, այլ հրավիրել է խնջույքի, վերջինս հրաժարվել է: Նույն օրը, երեկոյան ուշ ժամի, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի դիմաց բացօթյա տաղավարում նստած, գարեջուր էր ըմպում Արթուր Հարությունյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ աղմուկ է լսվել, Ս.Դիվանյանի բնակարանից, ինքը մտածելով, որ աղմկողը Ս.Դիվանյանն է, միայնակ բարձրացել է վերջինիս բնակարան պարզելու, թե ինչ է պատահել: Երբ մտել է բնակարան` տեսել է, որ Ս.Դիվանյանը բարկացած խմիչք է պահանջում կնոջից` Մ.Գևորգյանից, և երբ վերջինս մերժել է Ս.Դիվանյանին` նա, դանակը վերցնելով, հարձակվել է կնոջ վրա: Ինքը փորձել է միջամտել, Ս.Դիվանյանը դանակով հարձակվել է իր վրա և բազմաթիվ հարվածներ հասցրել իրեն: Այդ պահին Ա. Հարությունյանն ու Դ.Գրիգորյանն իրեն օգնել են դուրս գալ բնակարանից և տեղափոխել հիվանդանոց:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Հարությունյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011թ. մայիսի 09-ին, ժամը 02:30-ի սահմաններում գտնվել է Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի բակում` Կարեն Բեջանյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ վերոհիշյալ շենքից լսվել են վիճաբանության ձայներ, Կ.Բեջանյանը նշելով, որ դա Սեմյոն Դիվանյանն է, գնացել է վերջինիս բնակարան` պարզելու թե ինչ է պատահել, քիչ անց ինքը գնացել է Կ.Բեջանյանի ետևից և տեսել է նրան արյունոտ վիճակում, իսկ Ս.Դիվանյանին դանակը ձեռքին կանգնած, հայհոյելով վերջինիս, Դ.Գրիգորյանի հետ միասին Կ.Բեջանյանին տեղափոխել են հիվանդանոց: Որտեղից էլ իրեն բերման են ենթարկել ոստիկանության Արաբկիրի բաժին:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ վկա Մարինե Փայլակի Գևորգյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հանդիսանում է Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի կինը, որի հետ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանում: 2011 թվականի մայիսի 09-ին, ժամը 03:00-ի սահմաններում, ամուսնու հետ եղել են իրենց տանը: Երբ պատրաստվել են քնել` տան դուռը թակել են, և ամուսինը, բացելով դուռը, տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք Ս.Դիվանյանին հրելով` մտել են տուն: Ներս մտնելով, Կ.Բեջանյանը իր ամուսնուց գումար է պահանջել, և մերժում ստանալով, սկսել է հարվածել իր ամուսնուն, ինչից հետո հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, դրանից հետո Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրելով գցել է մահճակալի վրա, մոտեցել նրան և տաբատի շղթան իջեցնելով` սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, իսկ Ս.Դիվանյանը այդ պահին մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը դուրս է հանել և ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել նրա վրա և նա երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով` դիմել են փախուստի:
Նախաքննության ընթացքում Ս.Դիվանյանի կինը` գործով վկա Մարինե Գևորգյանը տվել է Ընդհանուր իրավասության դատարանում տված ցուցմունքին նույնաբովանդակ ցուցմունք:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ վկա Լաուրա Ալեքսանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 73-րդ բնակարանում, 2011 թվականի մայիսի 09-ի գիշերը 02:30-ի սահմաններում, երբ տանը հեռուստացույց էր դիտում, դրսից լսել է վիճաբանության ձայներ, բացելով պատուհանը` տեսել է շենքի բակում հավաքված անձանց, որոնց մեջ տարբերակել է Կ.Բեջանյանի ձայնը, որն ասել է, որ գնում է տեսնի` թե ինչու են աղմկում: Չի տեսել, թե Կ.Բեջանյանը ում հետ է գնացել: Առավոտյան տեղեկացել է, որ Կ.Բեջանյանին դանակահարել են: Վկան Կ.Բեջայանին նկարագրել է որպես մարդամոտ, տաքարյուն անձնավորության:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ վկա Հովիկ Առաքելյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ի գիշերը գտնվել է տանը, այդ ժամանակ, պատշգամբում ծխելիս, լսել է Կարեն Բեջանյանի ձայնը, ասելով որ ՙԷլի կռվում են գնամ հանգստացնեմ՚: Վկան միաժամանակ նշել է, որ Կարենին, Սեմյոնին և Արթուրին ճանաչում է որպես հարևանների: Հետագայում իմացել է, որ Սեմյոն Դիվանյանը դանակահարել է Կարեն Բեջանյանին սակայն հաստատապես չի կարող ասել, թե իրականում ինչ է տեղի ունեցել:
Քրեական գործով վկաներ Լաուրա Ալեքսանյանի և Հովիկ Առաքելյանի ցուցմունքները գնահատելիս ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը ուշադրություն է դարձնում այն հանգամանքին, որ վկա Հ. Առաքելյանը իր ցուցմունքում նաև ասել է, թե հաստատապես չի կարող ասել, թե իրականում ինչ է տեղի ունեցել, իսկ վկա Լ. Ալեքսանյանը ցուցմունքում նշելով, որ տարբերակել է Կ. Բեջանյանի ձայնը, չի տեսել, թե Կ. Բեջանյանը ում հետ է գնացել:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը վկաներ Լ. Ալեքսանյանի և Հ. Առաքելյանի ցուցմունքները գնահատում է քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների ողջ համակցությամբ, նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ նշված վկաները պաշտպանության կողմի վկաներն են և հարցաքննվել են պաշտպանության կողմի միջնորդությամբ:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1208 եզրակացության համաձայն` Ս.Դիվանյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային մակերեսի արյունազեղման և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսի քերծվածքի ձևով, հասցվել են բութ առարկայով, հնարավոր է որոշման մեջ նշված ժամկետում, որոնք ինչպես առանձին-առանձին այնպես ել միասին, առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում: Ս.Դիվանյանի մարմնական վնասվածքները տեղեկատվական չեն, որպեսզի դատողոթյուններ արվեն դրանք հասցնող առարկայի մասին: Հաշվի առնելով վնասվածքների անատոմիական տեղակայությունները` հնարավոր է դրանց առաջացումը ինչպես բութ առարկայի ուղղակի ներգործությամբ, այնպես էլ իր հասակի բարձրությունից վայր ընկնելու հետևանքով: Վնասվածքները ստանալու պահին Ս.Դիվանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած դիրքում, ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսներով ուղղված լինելով դեպի բութ առարկան:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 598 եզրակացության համաձայն` Կ.Բեջանյանի մարմնական վնասվածքները` ձախ արմնակային, հոդ շրջանի կտրված, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով, կտրված-ծակված վերքերի ձևով, հասցվել են. ձախ արմնկային հոդ շրջանի կտրված վերքը` կտրող կամ ծակող-կտրող, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքը` սուր ծակող-կտրող գործիքով, հնարավոր է` նշված ժամկետում, հնարավոր չէ` վայր ընկնելու հետևանքով, և պատճառվել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող: Վերոնշյալ մարմնական վնասվածքները ստանալու պահին Կ.Բեջանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած` վնասվածքների առաջացումը չբացառող դիրքերում:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված դատահետքաբանական փորձաքննության թիվ 1158 եզրակացության համաձայն` փորձաքննությանը ներկայացված Կ.Բեջանյանի սվիտերի և ուսաժապավեններով շապիկի վրա առկա վնասվածքները ծակած-կտրած են և կարող էին առաջանալ ինչպես փորձաքննությանը ներկայացված դանակի շեղբի, այնպես էլ նմանատիպ` միակողմանի կամ երկկողմանի սրվածության ծակող-կտրող շեղբ ունեցող այլ գործիքի` հնարավոր է դանակի շեղբի ներգործության արդյունքում:
Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն, դեպքի վայրի զննության ընթացքում հայտնաբերվել և առգրավվել է դանակ, որը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց:
Քննության առնելով ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն առ այն, որ գործի բազմակողմանի և օբյեկտիվ քննությունը ենթադրում է քննության համար կարևոր այնպիսի հանգամանքների պարզում, ինչպիսիք են ժամը 03-ին Սեմյոն Դիվանյանի և Մարինե Գևորգյանի արթուն գտնվելու իրական պատճառները, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը այն գտնում է անհիմն, քրեական գործի համար որևէ իրավական նշանակություն չունեցող:
Քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների ուսումնասիրությունից երևում է, որ 09.05.2011թ. Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սեմյոն Դիվանյանը հաղորդում է տվել ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժին Կարեն Բեջանյանի և իր ընկերներ Դավիթի և Արթուրի կողմից նույն օրը ժամը 03.00-ի սահմաններում իրենց տուն ներխուժելու, իր վրա հարձակվելու, ոտքերով և ձեռքերով հարվածներ հասցնելու և գումար պահանջելու մասին, որն ուղեկցվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներով իր և իր կնոջ հասցեին, և չկարողանալով դիմադրել և պաշտպանվել նրանցից և ընկնելով անկողնուն, ինքը անկողնու տակ եղած ծալովի դանակով հարվածել է Կարենին և նա իրեն բաց է թողել:
Սույն հայտարարության մեջ Ս. Դիվանյանը նաև հայտնել է, որ դանակը գտնվում է իրենց տանը և ինքը այն կարող է ներկայացնել:
Ս. Դիվանյանի հայտարարության հիման վրա ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնում նախապատրաստվել են նյութեր, որի հիման վրա նույն բաժնում 09.05.2011թ. հարուցվել է թիվ 14111811 քրեական գործը ՀՀ քր. օր.-ի 34-176հդ.-ի 2-րդ մասի 1-ին կետի, ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 1-ին մասի հատկանիշներով:
Քրեական գործով վկա Մարինե Գևորգյանի հարցաքննության արձանագրությունից երևում է, որ հարցաքննությանը մասնակցել է նաև մանկավարժ Մ. Իսրայելյանը: Այդ կապակցությամբ վկա Մ. Գևորգյանի հարցաքննության արձանագրության մեջ առկա է հետևյալ գրառումը. ՙԵս` Իսրայելյան Մարգարիտաս, մասնակցելով Մարինե Գևորգյանի հարցաքննությանը, հայտնում եմ, որ Մ. Գևորգյանի կողմից հայտարարվեց փաստը, որ ինքը տիրապետում է հայերեն բանավոր խոսքին, սակայն ոչ գրավոր լեզվին, ուստի խնդրում է, որպեսզի իր ցուցմունքը արձանագրվի քննիչի կողմից իր խոսքերից մանկավարժի մասնակցությամբ, իսկ հարցաքննությունը ավարտելուց հետո ընթերցվի բարձրաձայն իմ կողմից: Մանկավարժ /ստորագրություն/ Մ. Իսրայելյան՚:
Այս իմաստով ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանն անհիմն է համարում ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունները վկա Մ. Գևորգյանի ցուցմունքները օրենքի խախտմամբ ստացված լինելու և այդ կապակցությամբ ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398հդ.-ի 1-ին մասին հղում կատարելու վերաբերյալ:
Այսպես, ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398հդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց` օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել կամ կարող էին ազդել գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա՚:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ գործով վկա Մ. Գևորգյանի` հայերեն բանավոր խոսքին տիրապետելու և գրավոր լեզվին չտիրապետելու պայմաններում /ինչպես նշված է հարցաքննության արձանագրությունում/ հարցաքննությանը հայերեն գրավոր և բանավոր խոսքին տիրապետող մանկավարժին մասնակից դարձնելը որևէ մեկին չեն զրկել օրենքով երաշխավորված իրավունքներից, չեն սահմանափակել իրավունքներում, այլ հակառակը` ուղղված են եղել վկայի իրավունքների լիարժեք իրականացման ապահովմանը:
Քննության առնելով Կ.Բեջանյանի պաշտպան Ս.Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունն այն մասին, որ պետք է նշանակել համալիր փորձաքննություն, վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ այն անհիմն է, քանի որ նշանակված փորձաքննությունը պատասխանել է գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող հարցերին, ուստի դրա անհրաժեշտությունը չկա:
Ամբաստանյալներ Կարեն Բեջանյանի և Արթուր Հարությունյանի կողմից ՀՀ քր. օր.-ի 34-176հդ.-ի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով նախատեսված հանցանքները և նրանց մեղքը հաստատված է քրեական գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար համակցությամբ:
Քրեական գործի քննության նախորդ փուլերի ընթացքում քրեադատավարական օրենքի այնպիսի խախտումներ, որոնք դատավարության կողմերին կզրկեին օրենքով երաշխավորված իրենց իրավունքներից, կսահմանափակեին իրավունքների մեջ կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտած լինեին գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդած լինեին գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, թույլ չեն տրվել:
Այս առումով ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի և նրա պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքների պատճառաբանություննեն առ այն, որ Ընդհանուր իրավասության դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներ, Կ. Բեջանյանին առաջադրված մեղադրանքը շինծու է, քրեական գործի քննությունը տարվել է բացառապես գործի ելքով շահագրգռված Սեմյոն Դիվանյանի առաջ քաշած վարկածով, Ընդհանուր իրավասության դատարանը չի ապահովել կողմերի հավասարության և մրցակցության սկզբունքները, կողոպուտի փորձի և այն ամբաստանյալների կողմից նախնական համաձայնությամբ կատարելու հանգամանքի կապակցությամբ ապացույցներ նախաքննական մարմինը և դատարանը ձեռք չեն բերել, չեն հիմնավորվում քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով:
Ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի պաշտպան Ս. Սաֆարյանը վերաքննիչ բողոքում նաև նշել է, որ գործի նախապատրաստական փուլում և դատաքննության ընթացքում դատարանը պետք է կիրառեր ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 309.1հդ.-ի պահանջը և գործը վերադարձներ մեղադրողին` Սեմյոն Դիվանյանի մեղադրանքը խստացնելու համար:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը պաշտպանի նշված եզրահանգումը անհիմն համարելով, քրեական գործի վերը նշված փաստական հանգամանքների պայմաններում արձանագրում է հետևյալը.
Քրեական հետապնդման մարմինը սույն քրեական գործը ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան է ուղարկել նաև Սեմյոն Դիվանյանի նկատմամբ ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը առերևույթ կատարած լինելու համար:
ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 2-րդ մասը քրեական պատասխանատվություն է նախատեսում անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցմամբ մեկ ուրիշի առողջությանը ծանր վնաս պատճառելու համար:
ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ հոդվածի համաձայն ` (...) Յուրաքանչյուր ոք ունի իր իրավունքները և ազատություններն օրենքով չարգելված բոլոր միջոցներով պաշտպանելու իրավունք (...)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 42-րդ հոդվածի համաձայն`
1. Հանցագործություն չի համարվում այն գործողությունը, որը կատարվել է անհրաժեշտ պաշտպանության վիճակում, այսինքն՝ պաշտպանվողի կամ մեկ այլ անձի կյանքը, առողջությունը և իրավունքները, հասարակության կամ պետության շահերը հանրության համար վտանգավոր ոտնձգությունից կամ դրա իրական սպառնալիքից՝ ոտնձգություն կատարողին վնաս պատճառելու միջոցով պաշտպանելիս, եթե թույլ չի տրվել անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում:
2. Անձի կյանքի համար վտանգավոր բռնության կամ այդպիսի բռնության իրական սպառնալիքով զուգորդված ոտնձգությունից պաշտպանվելիս կարող է պատճառվել ցանկացած վնաս (...):
3. Անհրաժեշտ պաշտպանության իրավունքն անձին է պատկանում՝ անկախ ոտնձգությունից խուսափելու կամ այլ անձանց կամ պետական մարմինների օգնությանը դիմելու հնարավորությունից, ինչպես նաև անկախ անձի մասնագիտական կամ այլ հատուկ պատրաստվածությունից և պաշտոնեական դիրքից:
5.Անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում չի համարվում և քրեական պատասխանատվության չի հանգեցնում զենքի կամ ցանկացած այլ միջոցների կամ առարկաների գործադրումը զինված անձի հարձակումից կամ անձանց խմբի հարձակումից պաշտպանվելու համար, ինչպես նաև ապօրինաբար և բռնությամբ բնակարան կամ այլ շինություն ներխուժելը կանխելու համար` անկախ ոտնձգողին պատճառած վնասի ծանրությունից:
Ըստ Ս.Դիվանյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու որոշման` ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, ինչից հետո Ս.Դիվանյանը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚:
Նախնական քննությունը հանրագումարի բերող դատավարական փաստաթղթում` մեղադրական եզրակացության մեջ, դրա նկարագրական մասում նախաքննության մարմինը դեպքի հանգամանքները նկարագրելիս հաստատված է համարել, որ ՙ(...) Բնակարան մտնելով Կ.Բեջանյանը գումար է պահանջել Ս.Դիվանյանից: Ստանալով վերջինիս բացասական պատասխանը Կ.Բեջանյանը հարվածել է Ս.Դիվանյանին և նույն պահին մեկական հարված են հասցրել Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Ս.Դիվանյանին ծեծի ենթարկելուց հետո Կ.Բեջանյանը նրան հրելով գցել է մահճակալի մոտ և ասել, որ առնանդամը կդնի բերանը և երբ մոտեցել է ու իջեցրել տաբատի շղթան Ս.Դիվանյանը մահճակալի մեջ դրված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով երկու անգամ հարվածել է Կ.Բեջանյանին (...)՚:
Նախաքննության փուլում Ս.Դիվանյանը ցուցմունք է տվել, որ 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Սաշայի Բեջանյանին, Արթուր Սամվելի Հարությունյանին և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանին: Քանի որ վերջիններիս ճանաչել է որպես հարևան, ուստի թույլ է տվել ներս մտնել: Վերջիններս ներս են մտել և Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով մեկական հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, ինչից հետո էլ Կ.Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, Երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել և դանակը ետ քաշելուց նկատել է, որ դանակը արյունոտ է: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տանից դուրս հանելով դիմել են փախուստի, որից հետո ինքը հաղորդում է տվել ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում:
Ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ Ս.Դիվանյանը ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները, միաժամանակ նշել է, որ Կարեն Բեջանյանը, Արթուր Հարությունյանը և Դավիթ Գրիգորյանը իր բնակարան են մուտք գործել իր կամքին հակառակ:
Նախաքննության և դատաքննության փուլերում նույնաբովանդակ ցուցմունքներ է տվել նաև Ս.Դիվանյանի Կինը, գործով վկա Մարինե Գևորգյանը:
Վերոհիշյալ փաստական հանգամանքների և գործով ձեռք բերված ապացույցների գնահատմամբ Ընդհանուր իրավասության դատարանն իրավացիորեն արձանագրել է, որ Սեմյոն Դիվանյանը, իր նկատմամբ հանցավոր ոտնձգություն իրականացնելիս, գործել է անհրաժեշտ պաշտպանության սահմաններում, քանի որ հարձակումը և պաշտպանությունը եղել են համազոր, Կ.Բեջանյանին պատճառված վնասը համազոր է եղել ինչպես ոտնձգության բնույթին, այնպես էլ հասարակական վտանգավորության աստիճանին ուստի նրա արարքում բացակայում է հանցակազմը, և հղումներ կատարելով ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 366հդ.-ի իրավադրույթների վրա` Սեմյոն Դիվանյանի նկատմամբ կայացրել է արդարացման դատավճիռ, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջներին:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան ներկայացված բողոքով ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանը խնդրել է բեկանել և փոփոխել ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը և կայացնել արդարացման դատական ակտ, վերջինիս պաշտպան Ս. Սաֆարյանը վերաքննիչ բողոքով խնդրել է ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանից` բեկանել ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. ԵԱՔԴ/0033/11/11 դատավճիռը գործն ուղարկել նույն դատարան` նոր քննության:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով գտնում է, որ ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի և վերջինիս պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքները վերոհիշյալ հիմնավորումներով պետք է մերժել:
Քանի որ ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանը և նրա պաշտպան Ս. Սաֆարյանը վերաքննիչ բողոքով որևէ անդրադարձ չեն կատարել Կ. Բեջանյանի նկատմամբ նշանակված պատժին, ուստի, ելնելով վերաքննիչ դատարանում գործի քննության սահմաններն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 385հդ.-ի 1-ին մասի պահանջներից, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանն ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը քննության առարկա չի դարձնում:
Ամբաստանյալ Ա.Հարությունյանը վերաքննիչ բողոքով /բողոքի եզրափակիչ մասում/ խնդրել է ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69հդ.-ի կիրառմամբ` նշանակված պատժին հաշվակցել կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը և վերջնական ազատազրկում կրելու թողնված ժամկետը ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան /վերաքննիչ բողոքում ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանը վիճարկում է իր նկատմամբ նշանակված պատժի արդարացիությունը/: Սակայն, այդուհանդերձ, վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանական մասում, ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանը նաև գրել է. ՙՔրեական գործի նյութերից ակնհայտ է, որ ես կատարված դեպքի հետ որևէ դերակատարություն չունեմ, ...՚:
Այդ իսկ պատճառով ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը հարկ է համարում քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների հետազոտությամբ և դրանց իրավական գնահատմամբ նշել, որ ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի արարքին նախաքննական մարմնի և դատարանի կողմից տրվել է ճիշտ իրավական գնահատական, ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանը կատարել է հանցանք, այն համապատասխանում է ՀՀ քր. օր.-ի 34-176հդ.-ի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերի հատկանիշներին և հաստատված է քրեական գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
Քննության առնելով ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը` իր նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ այն պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար, ինչ պատիժ պետք է նշանակվի նրա նկատմամբ, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Նշված հարցերի լուծման ընթացքում դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներով: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ Քրեական օրենսդրության վերը նշված պահանջների համատեքստում քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օր.-ի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով` հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քր. օր.-ի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակներին` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ մասերի համաձայն` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Օրենքի նշված դրույթից հետևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը օրենսդիրը կախման մեջ չի դնում ոչ կատարված հանցանքի բնույթից և հասարակական վտանգավորության աստիճանից, ոչ այն կատարող անձից, կարևորը այն է, որ իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում, բազմակողմանի գնահատելով հանցանքի կատարման հանգամանքները, վերլուծելով այն կատարող անձին բնութագրող տվյալները, հանգի այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու:
Ընդ որում, պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված որևէ հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել:
Այսինքն` օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կրելու:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը, ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի պահանջների համատեքստում քննության առնելով ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով սույն գործի կոնկրետ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով` հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քր. օր.-ի 48հդ.-ի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակներին` այն է` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, հանցանք կատարած անձի ուղղմանը, հանցանքների կանխմանը:
Քննության առնելով վերը նշված բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. թիվ ԵԱՔԴ/0138/01/11 դատավճիռը օրինական, հիմնավորված, պատճառաբանված է, հետևաբար, այն պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի, վերջինիս պաշտպան Ս. Սաֆարյանի, ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքները` մերժել:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը նաև արձանագրում է այն հանգամանքը, որ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ Ընդհանուր իրավասության դատարան է ուղարկվել ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 2-րդ մասով, այնինչ Ընդհանուր իրավասության դատարանը դատավճռի եզրափակիչ մասում գրել է. ՙՍեմյոն Հրանտի Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116հդ.-ի 1-ին մասով ճանաչել անպարտ և արդարացնել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով՚, հավանաբար տեխնիկական վրիպակ է, քանի որ նրան ի սկզբանե մեղսագրված է եղել ՀՀ քր. օր-ի 116-րդ հոդ.-ի 2-րդ մասով մեղադրանք:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376-1-րդ, 385-րդ, 386-րդ, 390-րդ, 391-րդ, 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ, 418-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Պաշտպան Ս.Սաֆարյանի, ամբաստանյալներ Ա. Հարությունյանի և Կ. Բեջանյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճիռը` Արթուր Սամվելի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և Կարեն Սաշայի Բեջանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով, թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
գործ No ԵԱՔԴ/0138/01/11
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
13 մարտի 2012թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը
նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Օ.Կիրակոսյանի
Շ.Վանոյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ռ.Խաչատրյանի
ամբաստանյալներ Ս.Դիվանյանի
Կ.Բեջանյանի
Ա.Հարությունյանի
պաշտպաններ Ս.Ծառուկյանի
Ս.Ջաղինյանի
Ս.Մկրտչյանի
Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի /ծնված 09.03.1958թ., Ադրբեջանի Հանրապետություն, ք.Կիրովաբադ, ազգությամբ հայ, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, յոթամյա կրթությամբ, ամուսնացած, դատվածություն չունեցող, աշխատում է որպես բանվոր, բնակվող` ք.Երևան, Թբիլիսյան խճուղի 7 շենք, 7 բնակարան/:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Արթուր Սամվելի Հարությունյանի /ծնված 19.06.1979թ. ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, բնակվող` ք.Երևան, Արաբկիր 47 փ., 15 տուն/:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
Կարեն Սաշայի Բեջանյանի /ծնված 07.02.1971թ. ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, բնակվող` ք.Երևան, Թբիլիսյան խճուղի 5-րդ շենք, 512 բնակարան, նախկինում դատված`
1. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 10.07.2002թ. դատավճռով, 1961թ. ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 173-րդ հոդվածի 3-րդ մասով դատապարտվել է ազատազրկման 4 տարի ժամկետով:
Երևան քաղաքի Շենգավիթ համայնքի առաջին ատյանի դատարանի 2003թ. սեպտեմբերի 24-ի որոշմամբ Կ.Բեջանյանը պայմանական վաղաժամկետ ազատվել է 10 /տասը/ ամիս 6 օր ազատազրկման ձևով չկրած պատժի կրումից:
2. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 15.02.2004թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով դատապարտվել է ազատազրկման 1 տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և սահմանվել է փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
3. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 08.10.2006թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով, դատապարտվել է տուգանքի` 100 000/ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
4.Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 21.04.2008թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 339-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ, 3-րդ կետերով, դատապարտվել է ազատազրկման 1/մեկ/ տարի ժամկետով և տուգանքի` 150 000/ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ:
5.Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 02.12.2009թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետերով, դատապարտվել է ազատազրկման 1/մեկ/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով/:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2011 թվականի մայիսի 09-ին տեղի է ունեցել դեպքը:
2011 թվականի մայիսի 09-ին հարուցվել է թիվ 14111811 քրեական գործը:
2011 թվականի մայիսի 09-ին Ա.Հարությունյանը ձերբակալվել է:
2011 թվականի մայիսի 12-ին Ա.Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը:
2011 թվականի մայիսի 23-ին Կ.Բեջանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2011 թվականի հուլիսի 28-ին Ա.Հարությունյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Կ.Բեջանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Ս.Դիվանյանը որպես մեղադրյալ ներգրավվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2011 թվականի սեպտեմբերի 15-ին թիվ 14111811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն արարքի համար, որ ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը իրեն հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի իր բերանը, ինչից հետո ինքը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚:
Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով , այն արարքի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Արթուր Սամվելի Հարությունյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Ա.Հարությունյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին, որն էլ ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է իրեն և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է մարմնական վնասվածք՚:
Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով, այն բանի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Կարեն Սաշայի Բեջանյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Կ.Բեջանյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին` պատճառելով առողջությանը թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, իսկ վերջինս ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող՚:
Ապացույցների հետազոտում
Ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր գործընկերոջ` Սամվել Ասլանյանի հետ աշխատանքից դուրս են եկել և պատրաստվել են տուն գնալ որոշել են մտնել կրպակ և իրենց աշխատանքից ստացված օրավճարը` 10.000 ՀՀ դրամ գումարը կիսել միմյանց միջև: Հասնելով Մամիկոնյանց և Գրիբոյեդով փողոցների խաչմերուկում գտնվող կրպակի մոտ Ս.Ասլանյանը մտել է կրպակ, որպեսզի գումարը մանրի, իսկ ինքը սպասել է դրսում: Այդ ընթացքում իրեն են մոտեցել իր շենքի հարևանությամբ բնակվող Կարեն Բեջանյանը և Դավիթ Գրիգորյանը: Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, սակայն ինքը մերժել է Կ.Բեջանյանին պատճառաբանելով, որ գումար չունի: Այդ պահին կրպակից դուրս է եկել Ս.Ասլանյանը և տեսնելով, որ Կ.Բեջանյանը և Դ.Գրիգորյանը իր հետ են կանգնած մտածելով, որ իրեն մտերիմ անձինք են, 10.000 ՀՀ դրամ գումարը մեկնելով նրանց, հարցրել է, թե կարող են արդյոք մանրել, Դ.Գրիգորյանը պատասխանել է, որ կարող է գումարը մանրել Ս.Ասլանյանի ձեռքից վերցրել է նշված գումարը և մտել մեկ այլ կրպակ: Քիչ անց դուրս գալով կրպակից ձեռքին տոպրակներով մոտեցել է Ս.Ասլանյանին և տվել է միայն 3000 ՀՀ դրամ գումարը, արհամարհելով իրենց, Կ.Բեջանյանի հետ հեռացել են: Դիվանյանը նշեց նաև, որ նախկինում Կ.Բեջանյանը իրենից բազմիցս այդ եղանակով գումարներ է վերցրել և չի վերադարձրել: Հասկանալով, որ անիմաստ է նրանց հետ այդ հարցի շուրջ զրուցել հանգստացրել է Ս.Ասլանյանին և գնացել է տուն: Մի քանի ժամ անց` 2011 թվականի մայիսի 09-ին, գիշերը` ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք իր կամքին հակառակ, իրեն հրելով մտել են տուն: Ներս մտնելով Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով շարունակել է գումար պահանջել ու սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով, մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով, հարվածել է Կ.Բեջանյանին, երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով դիմել են փախուստի:
Ամբաստանյալ Կարեն Սաշայի Բեջանյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր կրտսեր որդու հետ կրպակ մտնելիս հանդիպել է Ս.Դիվանյանին, սակայն նրանից գումար չի խնդրել, այլ հրավիրել է խնջույքի, վերջինս հրաժարվել է: Նույն օրը երեկոյան ուշ ժամի Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի դիմաց բացօթյա տաղավարում նստած, գարեջուր էր ըմպում Արթուր Հարությունյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ աղմուկ է լսվել Ս.Դիվանյանի բնակարանից, ինքը մտածելով, որ աղմկողը Ս.Դիվանյանն է, միայնակ բարձրացել է վերջինիս բնակարան պարզելու, թե ինչ է պատահել: Երբ մտել է բնակարան տեսել է, որ Ս.Դիվանյանը բարկացած խմիչք է պահանջում կնոջից` Մ.Գևորգյանից և երբ վերջինս մերժել է Ս.Դիվանյանին նա, դանակը վերցնելով, հարձակվել է կնոջ վրա: Ինքը փորձել է միջամտել և Ս.Դիվանյանը դանակով հարձակվել է իր վրա և բազմաթիվ հարվածներ հասցրել իրեն: Այդ պահին Ա. Հարությունյանն ու Դ.Գրիգորյանն իրեն օգնել են դուրս գալ բնակարանից և տեղափոխել հիվանդանոց:
Ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Հարությունյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011թ. մայիսի 09-ին ժամը 02:30-ի սահմաններում գտվել է Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի բակում Կարեն Բեջանյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ վերոհիշյալ շենքից լսվել են վիճաբանության ձայներ, Կ.Բեջանյանը նշելով, որ դա Սեմյոն Դիվանյանն է, գնացել է վերջինիս բնակարան պարզելու թե ինչ է պատահել, քիչ անց ինքը գնացել է Կ.Բեջանյանի ետևից և տեսել է նրան արյունոտ վիճակում իսկ Ս.Դիվանյանին դանակը ձեռքին կանգնած, հայհոյելով վերջինիս, Դ.Գրիգորյանի հետ միասին Կ.Բեջանյանին տեղափոխել են հիվանդանոց: Որտեղից էլ իրեն բերման են ենթարկել ոստիկանության Արաբկիրի բաժին:
Վկա Մարինե Փայլակի Գևորգյանը դատաքննությամբ ցուցմունք տվեց այն մասին, որ հանդիսանում է Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի կինը, որի հետ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանում: 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում ամուսնու հետ եղել են իրենց տանը: երբ պատրաստվել են քնել տան դուռը թակել են և ամուսինը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք Ս.Դիվանյանին հրելով մտել են տուն: Ներս մտնելով, Կ.Բեջանյանը իր ամուսնուց գումար է պահանջել և մերժում ստանալով, սկսել է հարվածել իր ամուսնուն, ինչից հետո հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, դրանից հետո Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրելով գցել է մահճակալի վրա, մոտեցել նրան և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, իսկ Ս.Դիվանյանը այդ պահին մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը դուրս է հանել և ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել նրա վրա և նա երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով դիմել են փախուստի:
Վկա Լաուրա Ալեքսանյանը դատաքննությամբ ցուցմունք տվեց այն մասին, որ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 73-րդ բնակարանում, 2011 թվականի մայիսի 09-ի գիշերը 02:30-ի սահմաններում, երբ տանը հեռուստացույց էր դիտում, դրսից լսել է վիճաբանության ձայներ, բացելով պատուհանը տեսել է շենքի բակում հավաքված անձանց, որոնց մեջ տարբերակել է Կ.Բեջանյանի ձայնը, որն ասել է, որ գնում է տեսնի թե ինչու են աղմկում: Չի տեսել թե Կ.Բեջանյանը ում հետ է գնացել: Առավոտյան տեղեկացել է, որ Կ.Բեջանյանին դանակահարել են: Վկան Կ.Բեջայանին նկարագրել է որպես մարդամոտ, տաքարյուն անձնավորության:
Վկա Հովիկ Առաքելյանը դատաքննությամբ ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ի գիշերը գտնվել է տանը, այդ ժամանակ, պատշգամբում ծխելիս, լսել է Կարեն Բեջանյանի ձայնը, ասելով որ ՙԷլի կռվում են գնամ հանգստացնեմ՚: Վկան միաժամանակ նշեց, որ Կարենին, Սեմյոնին և Արթուրին ճանաչում է որպես հարևանների: Հետագայում իմացել է, որ Սեմյոն Դիվանյանը դանակահարել է Կարեն Բեջանյանին սակայն հաստատապես չի կարող ասել թե իրականում ինչ է տեղի ունեցել:
Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1208 եզրակացության համաձայն, Ս.Դիվանյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային մակերեսի արյունազեղման և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսի քերծվացքի ձևով, հասցվել են բութ առարկայով, հնարավոր է որոշման մեջ նշված ժամկետում, որոնք ինչպես առանձին-առանձին այնպես ել միասին, առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում: Ս.Դիվանյանի մարմնական վնասվածքները տեղեկատվական չեն, որպեսզի դատողոթյուններ արվեն դրանք հասցնող առարկայի մասին: հաշվի առնելով վնասվածքների անատոմիական տեղակայությունները հնարավոր է դրանց առաջացումը ինչպես բութ առարկայի ուղղակի ներգործությամբ, այնպես էլ իր հասակի բարձրությունից վայր ընկնելու հետևանքով: Վնասվածքները ստանալու պահին Ս.Դիվանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած դիրքում, ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսներով ուղղված լինելով դեպի բութ առարկան:
Գ./Թ. 129-134
Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 598 եզրակացության համաձայն, Կ.Բեջանյանի մարմնական վնասվածքները` ձախ արմնակային, հոդ շրջանի կտրված, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով, կտրված-ծակված վերքերի ձևով, հասցվել են. ձախ արմնկային հոդ շրջանի կտրված վերքը` կտրող կամ ծակող-կտրող, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքը` սուր ծակող-կտրող գործիքով, հնարավոր է` նշված ժամկետում, հնարավոր չէ` վայր ընկնելու հետևանքով, և պատճառվել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող: վերոնշյալ մարմնական վնասվածքները ստանալու պահին Կ.Բեջանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած` վնասվածքների առաջացումը չբացառող դիրքերում:
Գ./Թ. 129-134
Դատահետքաբանական փորձաքննության թիվ 1158 եզրակացության համաձայն, փորձաքննությանը ներկայացված Կ.Բեջանյանի սվիտերի և ուսաժապավեններով շապիկի վրա առկա վնասվածքները ծակած-կտրած են և կարող էին առաջանալ ինչպես փորձաքննությանը ներկայացված դանակի շեղբի, այնպես էլ նմանատիպ` միակողմանի կամ երկկողմանի սրվածության ծակող-կտրող շեղբ ունեցող այլ գործիքի` հնարավոր է դանակի շեղբի ներգործության արդյունքում:
Գ./Թ. 145-151
Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն, դեպքի վայրի զննության ընթացքում հայտնաբերվել և առգրավվել է դանակ, որը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց:
Գ./Թ. 40-41
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալներ Արթուր Հարությունյանի և Կարեն Բեջանյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 1-ին և 4-րդ կետերով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ ապացուցված է, որի համար նրանք ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Անդրադառնալով Ս.Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքին, դատարանը գտնում է, որ պետք է ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանի անմեղությունը` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ հոդվածի համաձայն `
(...) Յուրաքանչյուր ոք ունի իր իրավունքները և ազատություններն օրենքով չարգելված բոլոր միջոցներով պաշտպանելու իրավունք (...)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 42-րդ հոդվածը սահմանում է, որ`
1. Հանցագործություն չի համարվում այն գործողությունը, որը կատարվել է անհրաժեշտ պաշտպանության վիճակում, այսինքն՝ պաշտպանվողի կամ մեկ այլ անձի կյանքը, առողջությունը և իրավունքները, հասարակության կամ պետության շահերը հանրության համար վտանգավոր ոտնձգությունից կամ դրա իրական սպառնալիքից՝ ոտնձգություն կատարողին վնաս պատճառելու միջոցով պաշտպանելիս, եթե թույլ չի տրվել անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում:
2. Անձի կյանքի համար վտանգավոր բռնության կամ այդպիսի բռնության իրական սպառնալիքով զուգորդված ոտնձգությունից պաշտպանվելիս կարող է պատճառվել ցանկացած վնաս (...):
3. Անհրաժեշտ պաշտպանության իրավունքն անձին է պատկանում՝ անկախ ոտնձգությունից խուսափելու կամ այլ անձանց կամ պետական մարմինների օգնությանը դիմելու հնարավորությունից, ինչպես նաև անկախ անձի մասնագիտական կամ այլ հատուկ պատրաստվածությունից և պաշտոնեական դիրքից:
5. Անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում չի համարվում և քրեական պատասխանատվության չի հանգեցնում զենքի կամ ցանկացած այլ միջոցների կամ առարկաների գործադրումը զինված անձի հարձակումից կամ անձանց խմբի հարձակումից պաշտպանվելու համար, ինչպես նաև ապօրինաբար և բռնությամբ բնակարան կամ այլ շինություն ներխուժելը կանխելու համար` անկախ ոտնձգողին պատճառած վնասի ծանրությունից:
Ինչպես երևում է Ս.Դիվանյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու որոշումից` ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, ինչից հետո Ս.Դիվանյանը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚:
Մեղադրական եզրակացության նկարագրական մասում նախաքննության մարմինը դեպքի հանգամանքները նկարագրելիս հաստատված է համարել, որ ՙ(...) Բնակարան մտնելով Կ.Բեջանյանը գումար է պահանջել Ս.Դիվանյանից: Ստանալով վերջինիս բացասական պատասխանը Կ.Բեջանյանը հարվածել է Ս.Դիվանյանին և նույն պահին մեկական հարված են հասցրել Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Ս.Դիվանյանին ծեծի ենթարկելուց հետո Կ.Բեջանյանը նրան հրելով գցել է մահճակալի մոտ և ասել, որ առնանդամը կդնի բերանը և երբ մոտեցել է ու իջեցրել տաբատի շղթան Ս.Դիվանյանը մահճակալի մեջ դրված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով երկու անգամ հարվածել է Կ.Բեջանյանին (...)՚:
Նախաքննության փուլում Ս.Դիվանյանը ցուցմունք է տվել, որ 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Սաշայի Բեջանյանին, Արթուր Սամվելի Հարությունյանին և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանին: Քանի որ վերջիններիս ճանաչել է որպես հարևան, ուստի թույլ է տվել ներս մտնել: Վերջիններս ներս են մտել և Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով մեկական հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, ինչից հետո էլ Կ.Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, Երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել և դանակը ետ քաշելուց նկատել է, որ դանակը արյունոտ է: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տանից դուրս հանելով դիմել են փախուստի, որից հետո ինքը հաղորդում է տվել ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում:
Դատաքննության փուլում Ս.Դիվանյանը ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները, միաժամանակ նշել է որ Կարեն Բեջանյանը, Արթուր Հարությունյանը և Դավիթ Գրիգորյանը իր բնակարան են մուտք գործել իր կամքին հակառակ:
Նախաքննության և դատաքննության փուլերում նույնաբովանդակ ցուցմունքներ է տվել նաև Ս.Դիվանյանի Կինը, գործով վկա Մարինե Գևորգյանը:
Վերոհիշյալ փաստական հանգամանքների և գործով ձեռք բերված ապացույցների գնահատմամբ դատարանն արձանագրում է, որ Սեմյոն Դիվանյանը, իր նկատմամբ հանցավոր ոտնձգություն իրականացնելիս, գործել է անհրաժեշտ պաշտպանության սահմաններում, քանի որ հարձակումը և պաշտպանությունը եղել են համազոր:
Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ Ս.Դիվանյանի կողմից իրականացված անհրաժեշտ պաշտպանությունն իր նկատմամբ Կ.Բեջանյանի, Ա.Հարությունյանի և Դ.Գրիգորյանի կողմից կողոպուտի եղանակով հանցավոր ոտնձգություն իրականացնելիս եղել է միանգամայն իրավաչափ, քանի որ Կ.Բեջանյանին պատճառված վնասը համազոր է եղել ինչպես ոտնձգության բնույթին, այնպես էլ հասարակական վտանգավորության աստիճանին ուստի նրա արարքում բացակայում է հանցակազմը:
ՀՀ քրեական դատավարության 366-րդ հոդվածի համաձայն`
1.Արդարացման դատավճիռը ճանաչում և հռչակում է հանցանքի կատարման մեջ ամբաստանյալի անմեղությունը` այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2.Դատարանը պարտավոր է սույն օրենսգրքի 35 հոդվածի առաջին մասի 1-3-րդ կետերով և երկրորդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում տվյալ դատական նիստում կայացնել արդարացման դատավճիռ(...):
(...)Դատարանում մեղադրանքը պաշտպանող դատախազը մեղադրանքից հրաժարվելու դեպքում դատարանը մեղադրանքի այդ մասով կայացնում է արդարացնող դատավճիռ:
Ինչ վերաբերում է պաշտպան Ս.Ջաղինյանի կողմից նշված, նախաքննության փուլում թույլ տրված քրեադատավարական նորմերի խախտումներին, ապա դատարանը գտնում է, որ դրանք չեն անդրադարձել գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության վրա:
Ամբաստանյալներ Արթուր Հարությունյանի և Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ինչպես նաև անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, խնամքին ունի մեկ մանկահասակ երեխա:
Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել:
Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ֆիզիկապես վատառողջ է, ստացել է կյանքի համար վտանգավոր ծանր վնաս, խնամքին ունի երկու անչափահաս երեխա:
Կարեն Բեջանյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք Դատարանը դիտում է հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվը:
Դատարանը արձանագրում է, որ պատժի նպատակներն ապահովելու համար Կ.Բեջանյանի նկատմամբ պետք է նշանակվի ազատազրկման ձևով պատիժ, որը նա պետք է կրի:
Դատարանը միաժամանակ գտնում է, որ դատավճռի կատարումն ապահովելու համար անհրաժեշտ է փոփոխել Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, խափանման միջոց կիրառել կալանքը և նրան կալանքի վերցնել դատարանի դահլիճից:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված դանակը պետք է ոչնչացնել:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 134-րդ, 135-րդ, 136-րդ, 137-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ, 379-րդ հոդվածներով դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-ին մասով ճանաչել անպարտ և արդարացնել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, վերացնել:
Արթուր Սամվելի Հարությունյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
Պատժի սկիզբը հաշվել 2011 թվականի մայիսի 09-ից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Կարեն Սաշայի Բեջանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոփոխել, խափանման միջոց կիրառել կալանքը և նրան կալանքի վերցնել դատարանի դահլիճից:
Պատժի սկիզբը հաշվել 2012 թվականի մարտի 13-ից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված դանակը ոչնչացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
13 մարտի 2012թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը
նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Օ.Կիրակոսյանի
Շ.Վանոյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ռ.Խաչատրյանի
ամբաստանյալներ Ս.Դիվանյանի
Կ.Բեջանյանի
Ա.Հարությունյանի
պաշտպաններ Ս.Ծառուկյանի
Ս.Ջաղինյանի
Ս.Մկրտչյանի
Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի /ծնված 09.03.1958թ., Ադրբեջանի Հանրապետություն, ք.Կիրովաբադ, ազգությամբ հայ, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, յոթամյա կրթությամբ, ամուսնացած, դատվածություն չունեցող, աշխատում է որպես բանվոր, բնակվող` ք.Երևան, Թբիլիսյան խճուղի 7 շենք, 7 բնակարան/:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Արթուր Սամվելի Հարությունյանի /ծնված 19.06.1979թ. ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, բնակվող` ք.Երևան, Արաբկիր 47 փ., 15 տուն/:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
Կարեն Սաշայի Բեջանյանի /ծնված 07.02.1971թ. ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, բնակվող` ք.Երևան, Թբիլիսյան խճուղի 5-րդ շենք, 512 բնակարան, նախկինում դատված`
1. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 10.07.2002թ. դատավճռով, 1961թ. ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 173-րդ հոդվածի 3-րդ մասով դատապարտվել է ազատազրկման 4 տարի ժամկետով:
Երևան քաղաքի Շենգավիթ համայնքի առաջին ատյանի դատարանի 2003թ. սեպտեմբերի 24-ի որոշմամբ Կ.Բեջանյանը պայմանական վաղաժամկետ ազատվել է 10 /տասը/ ամիս 6 օր ազատազրկման ձևով չկրած պատժի կրումից:
2. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 15.02.2004թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով դատապարտվել է ազատազրկման 1 տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և սահմանվել է փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
3. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 08.10.2006թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով, դատապարտվել է տուգանքի` 100 000/ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
4.Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 21.04.2008թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 339-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ, 3-րդ կետերով, դատապարտվել է ազատազրկման 1/մեկ/ տարի ժամկետով և տուգանքի` 150 000/ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ:
5.Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 02.12.2009թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետերով, դատապարտվել է ազատազրկման 1/մեկ/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով/:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2011 թվականի մայիսի 09-ին տեղի է ունեցել դեպքը:
2011 թվականի մայիսի 09-ին հարուցվել է թիվ 14111811 քրեական գործը:
2011 թվականի մայիսի 09-ին Ա.Հարությունյանը ձերբակալվել է:
2011 թվականի մայիսի 12-ին Ա.Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը:
2011 թվականի մայիսի 23-ին Կ.Բեջանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2011 թվականի հուլիսի 28-ին Ա.Հարությունյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Կ.Բեջանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£
2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Ս.Դիվանյանը որպես մեղադրյալ ներգրավվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2011 թվականի սեպտեմբերի 15-ին թիվ 14111811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն արարքի համար, որ ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը իրեն հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի իր բերանը, ինչից հետո ինքը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚:
Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով , այն արարքի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Արթուր Սամվելի Հարությունյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Ա.Հարությունյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին, որն էլ ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է իրեն և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է մարմնական վնասվածք՚:
Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով, այն բանի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Կարեն Սաշայի Բեջանյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Կ.Բեջանյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին` պատճառելով առողջությանը թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, իսկ վերջինս ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող՚:
Ապացույցների հետազոտում
Ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր գործընկերոջ` Սամվել Ասլանյանի հետ աշխատանքից դուրս են եկել և պատրաստվել են տուն գնալ որոշել են մտնել կրպակ և իրենց աշխատանքից ստացված օրավճարը` 10.000 ՀՀ դրամ գումարը կիսել միմյանց միջև: Հասնելով Մամիկոնյանց և Գրիբոյեդով փողոցների խաչմերուկում գտնվող կրպակի մոտ Ս.Ասլանյանը մտել է կրպակ, որպեսզի գումարը մանրի, իսկ ինքը սպասել է դրսում: Այդ ընթացքում իրեն են մոտեցել իր շենքի հարևանությամբ բնակվող Կարեն Բեջանյանը և Դավիթ Գրիգորյանը: Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, սակայն ինքը մերժել է Կ.Բեջանյանին պատճառաբանելով, որ գումար չունի: Այդ պահին կրպակից դուրս է եկել Ս.Ասլանյանը և տեսնելով, որ Կ.Բեջանյանը և Դ.Գրիգորյանը իր հետ են կանգնած մտածելով, որ իրեն մտերիմ անձինք են, 10.000 ՀՀ դրամ գումարը մեկնելով նրանց, հարցրել է, թե կարող են արդյոք մանրել, Դ.Գրիգորյանը պատասխանել է, որ կարող է գումարը մանրել Ս.Ասլանյանի ձեռքից վերցրել է նշված գումարը և մտել մեկ այլ կրպակ: Քիչ անց դուրս գալով կրպակից ձեռքին տոպրակներով մոտեցել է Ս.Ասլանյանին և տվել է միայն 3000 ՀՀ դրամ գումարը, արհամարհելով իրենց, Կ.Բեջանյանի հետ հեռացել են: Դիվանյանը նշեց նաև, որ նախկինում Կ.Բեջանյանը իրենից բազմիցս այդ եղանակով գումարներ է վերցրել և չի վերադարձրել: Հասկանալով, որ անիմաստ է նրանց հետ այդ հարցի շուրջ զրուցել հանգստացրել է Ս.Ասլանյանին և գնացել է տուն: Մի քանի ժամ անց` 2011 թվականի մայիսի 09-ին, գիշերը` ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք իր կամքին հակառակ, իրեն հրելով մտել են տուն: Ներս մտնելով Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով շարունակել է գումար պահանջել ու սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով, մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով, հարվածել է Կ.Բեջանյանին, երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով դիմել են փախուստի:
Ամբաստանյալ Կարեն Սաշայի Բեջանյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր կրտսեր որդու հետ կրպակ մտնելիս հանդիպել է Ս.Դիվանյանին, սակայն նրանից գումար չի խնդրել, այլ հրավիրել է խնջույքի, վերջինս հրաժարվել է: Նույն օրը երեկոյան ուշ ժամի Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի դիմաց բացօթյա տաղավարում նստած, գարեջուր էր ըմպում Արթուր Հարությունյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ աղմուկ է լսվել Ս.Դիվանյանի բնակարանից, ինքը մտածելով, որ աղմկողը Ս.Դիվանյանն է, միայնակ բարձրացել է վերջինիս բնակարան պարզելու, թե ինչ է պատահել: Երբ մտել է բնակարան տեսել է, որ Ս.Դիվանյանը բարկացած խմիչք է պահանջում կնոջից` Մ.Գևորգյանից և երբ վերջինս մերժել է Ս.Դիվանյանին նա, դանակը վերցնելով, հարձակվել է կնոջ վրա: Ինքը փորձել է միջամտել և Ս.Դիվանյանը դանակով հարձակվել է իր վրա և բազմաթիվ հարվածներ հասցրել իրեն: Այդ պահին Ա. Հարությունյանն ու Դ.Գրիգորյանն իրեն օգնել են դուրս գալ բնակարանից և տեղափոխել հիվանդանոց:
Ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Հարությունյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011թ. մայիսի 09-ին ժամը 02:30-ի սահմաններում գտվել է Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի բակում Կարեն Բեջանյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ վերոհիշյալ շենքից լսվել են վիճաբանության ձայներ, Կ.Բեջանյանը նշելով, որ դա Սեմյոն Դիվանյանն է, գնացել է վերջինիս բնակարան պարզելու թե ինչ է պատահել, քիչ անց ինքը գնացել է Կ.Բեջանյանի ետևից և տեսել է նրան արյունոտ վիճակում իսկ Ս.Դիվանյանին դանակը ձեռքին կանգնած, հայհոյելով վերջինիս, Դ.Գրիգորյանի հետ միասին Կ.Բեջանյանին տեղափոխել են հիվանդանոց: Որտեղից էլ իրեն բերման են ենթարկել ոստիկանության Արաբկիրի բաժին:
Վկա Մարինե Փայլակի Գևորգյանը դատաքննությամբ ցուցմունք տվեց այն մասին, որ հանդիսանում է Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի կինը, որի հետ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանում: 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում ամուսնու հետ եղել են իրենց տանը: երբ պատրաստվել են քնել տան դուռը թակել են և ամուսինը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք Ս.Դիվանյանին հրելով մտել են տուն: Ներս մտնելով, Կ.Բեջանյանը իր ամուսնուց գումար է պահանջել և մերժում ստանալով, սկսել է հարվածել իր ամուսնուն, ինչից հետո հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, դրանից հետո Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրելով գցել է մահճակալի վրա, մոտեցել նրան և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, իսկ Ս.Դիվանյանը այդ պահին մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը դուրս է հանել և ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել նրա վրա և նա երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով դիմել են փախուստի:
Վկա Լաուրա Ալեքսանյանը դատաքննությամբ ցուցմունք տվեց այն մասին, որ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 73-րդ բնակարանում, 2011 թվականի մայիսի 09-ի գիշերը 02:30-ի սահմաններում, երբ տանը հեռուստացույց էր դիտում, դրսից լսել է վիճաբանության ձայներ, բացելով պատուհանը տեսել է շենքի բակում հավաքված անձանց, որոնց մեջ տարբերակել է Կ.Բեջանյանի ձայնը, որն ասել է, որ գնում է տեսնի թե ինչու են աղմկում: Չի տեսել թե Կ.Բեջանյանը ում հետ է գնացել: Առավոտյան տեղեկացել է, որ Կ.Բեջանյանին դանակահարել են: Վկան Կ.Բեջայանին նկարագրել է որպես մարդամոտ, տաքարյուն անձնավորության:
Վկա Հովիկ Առաքելյանը դատաքննությամբ ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ի գիշերը գտնվել է տանը, այդ ժամանակ, պատշգամբում ծխելիս, լսել է Կարեն Բեջանյանի ձայնը, ասելով որ ՙԷլի կռվում են գնամ հանգստացնեմ՚: Վկան միաժամանակ նշեց, որ Կարենին, Սեմյոնին և Արթուրին ճանաչում է որպես հարևանների: Հետագայում իմացել է, որ Սեմյոն Դիվանյանը դանակահարել է Կարեն Բեջանյանին սակայն հաստատապես չի կարող ասել թե իրականում ինչ է տեղի ունեցել:
Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1208 եզրակացության համաձայն, Ս.Դիվանյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային մակերեսի արյունազեղման և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսի քերծվացքի ձևով, հասցվել են բութ առարկայով, հնարավոր է որոշման մեջ նշված ժամկետում, որոնք ինչպես առանձին-առանձին այնպես ել միասին, առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում: Ս.Դիվանյանի մարմնական վնասվածքները տեղեկատվական չեն, որպեսզի դատողոթյուններ արվեն դրանք հասցնող առարկայի մասին: հաշվի առնելով վնասվածքների անատոմիական տեղակայությունները հնարավոր է դրանց առաջացումը ինչպես բութ առարկայի ուղղակի ներգործությամբ, այնպես էլ իր հասակի բարձրությունից վայր ընկնելու հետևանքով: Վնասվածքները ստանալու պահին Ս.Դիվանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած դիրքում, ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսներով ուղղված լինելով դեպի բութ առարկան:
Գ./Թ. 129-134
Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 598 եզրակացության համաձայն, Կ.Բեջանյանի մարմնական վնասվածքները` ձախ արմնակային, հոդ շրջանի կտրված, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով, կտրված-ծակված վերքերի ձևով, հասցվել են. ձախ արմնկային հոդ շրջանի կտրված վերքը` կտրող կամ ծակող-կտրող, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքը` սուր ծակող-կտրող գործիքով, հնարավոր է` նշված ժամկետում, հնարավոր չէ` վայր ընկնելու հետևանքով, և պատճառվել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող: վերոնշյալ մարմնական վնասվածքները ստանալու պահին Կ.Բեջանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած` վնասվածքների առաջացումը չբացառող դիրքերում:
Գ./Թ. 129-134
Դատահետքաբանական փորձաքննության թիվ 1158 եզրակացության համաձայն, փորձաքննությանը ներկայացված Կ.Բեջանյանի սվիտերի և ուսաժապավեններով շապիկի վրա առկա վնասվածքները ծակած-կտրած են և կարող էին առաջանալ ինչպես փորձաքննությանը ներկայացված դանակի շեղբի, այնպես էլ նմանատիպ` միակողմանի կամ երկկողմանի սրվածության ծակող-կտրող շեղբ ունեցող այլ գործիքի` հնարավոր է դանակի շեղբի ներգործության արդյունքում:
Գ./Թ. 145-151
Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն, դեպքի վայրի զննության ընթացքում հայտնաբերվել և առգրավվել է դանակ, որը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց:
Գ./Թ. 40-41
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալներ Արթուր Հարությունյանի և Կարեն Բեջանյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 1-ին և 4-րդ կետերով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ ապացուցված է, որի համար նրանք ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Անդրադառնալով Ս.Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքին, դատարանը գտնում է, որ պետք է ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանի անմեղությունը` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ հոդվածի համաձայն `
(...) Յուրաքանչյուր ոք ունի իր իրավունքները և ազատություններն օրենքով չարգելված բոլոր միջոցներով պաշտպանելու իրավունք (...)
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 42-րդ հոդվածը սահմանում է, որ`
1. Հանցագործություն չի համարվում այն գործողությունը, որը կատարվել է անհրաժեշտ պաշտպանության վիճակում, այսինքն՝ պաշտպանվողի կամ մեկ այլ անձի կյանքը, առողջությունը և իրավունքները, հասարակության կամ պետության շահերը հանրության համար վտանգավոր ոտնձգությունից կամ դրա իրական սպառնալիքից՝ ոտնձգություն կատարողին վնաս պատճառելու միջոցով պաշտպանելիս, եթե թույլ չի տրվել անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում:
2. Անձի կյանքի համար վտանգավոր բռնության կամ այդպիսի բռնության իրական սպառնալիքով զուգորդված ոտնձգությունից պաշտպանվելիս կարող է պատճառվել ցանկացած վնաս (...):
3. Անհրաժեշտ պաշտպանության իրավունքն անձին է պատկանում՝ անկախ ոտնձգությունից խուսափելու կամ այլ անձանց կամ պետական մարմինների օգնությանը դիմելու հնարավորությունից, ինչպես նաև անկախ անձի մասնագիտական կամ այլ հատուկ պատրաստվածությունից և պաշտոնեական դիրքից:
5. Անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում չի համարվում և քրեական պատասխանատվության չի հանգեցնում զենքի կամ ցանկացած այլ միջոցների կամ առարկաների գործադրումը զինված անձի հարձակումից կամ անձանց խմբի հարձակումից պաշտպանվելու համար, ինչպես նաև ապօրինաբար և բռնությամբ բնակարան կամ այլ շինություն ներխուժելը կանխելու համար` անկախ ոտնձգողին պատճառած վնասի ծանրությունից:
Ինչպես երևում է Ս.Դիվանյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու որոշումից` ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, ինչից հետո Ս.Դիվանյանը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚:
Մեղադրական եզրակացության նկարագրական մասում նախաքննության մարմինը դեպքի հանգամանքները նկարագրելիս հաստատված է համարել, որ ՙ(...) Բնակարան մտնելով Կ.Բեջանյանը գումար է պահանջել Ս.Դիվանյանից: Ստանալով վերջինիս բացասական պատասխանը Կ.Բեջանյանը հարվածել է Ս.Դիվանյանին և նույն պահին մեկական հարված են հասցրել Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Ս.Դիվանյանին ծեծի ենթարկելուց հետո Կ.Բեջանյանը նրան հրելով գցել է մահճակալի մոտ և ասել, որ առնանդամը կդնի բերանը և երբ մոտեցել է ու իջեցրել տաբատի շղթան Ս.Դիվանյանը մահճակալի մեջ դրված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով երկու անգամ հարվածել է Կ.Բեջանյանին (...)՚:
Նախաքննության փուլում Ս.Դիվանյանը ցուցմունք է տվել, որ 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Սաշայի Բեջանյանին, Արթուր Սամվելի Հարությունյանին և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանին: Քանի որ վերջիններիս ճանաչել է որպես հարևան, ուստի թույլ է տվել ներս մտնել: Վերջիններս ներս են մտել և Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով մեկական հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, ինչից հետո էլ Կ.Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, Երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել և դանակը ետ քաշելուց նկատել է, որ դանակը արյունոտ է: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տանից դուրս հանելով դիմել են փախուստի, որից հետո ինքը հաղորդում է տվել ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում:
Դատաքննության փուլում Ս.Դիվանյանը ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները, միաժամանակ նշել է որ Կարեն Բեջանյանը, Արթուր Հարությունյանը և Դավիթ Գրիգորյանը իր բնակարան են մուտք գործել իր կամքին հակառակ:
Նախաքննության և դատաքննության փուլերում նույնաբովանդակ ցուցմունքներ է տվել նաև Ս.Դիվանյանի Կինը, գործով վկա Մարինե Գևորգյանը:
Վերոհիշյալ փաստական հանգամանքների և գործով ձեռք բերված ապացույցների գնահատմամբ դատարանն արձանագրում է, որ Սեմյոն Դիվանյանը, իր նկատմամբ հանցավոր ոտնձգություն իրականացնելիս, գործել է անհրաժեշտ պաշտպանության սահմաններում, քանի որ հարձակումը և պաշտպանությունը եղել են համազոր:
Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ Ս.Դիվանյանի կողմից իրականացված անհրաժեշտ պաշտպանությունն իր նկատմամբ Կ.Բեջանյանի, Ա.Հարությունյանի և Դ.Գրիգորյանի կողմից կողոպուտի եղանակով հանցավոր ոտնձգություն իրականացնելիս եղել է միանգամայն իրավաչափ, քանի որ Կ.Բեջանյանին պատճառված վնասը համազոր է եղել ինչպես ոտնձգության բնույթին, այնպես էլ հասարակական վտանգավորության աստիճանին ուստի նրա արարքում բացակայում է հանցակազմը:
ՀՀ քրեական դատավարության 366-րդ հոդվածի համաձայն`
1.Արդարացման դատավճիռը ճանաչում և հռչակում է հանցանքի կատարման մեջ ամբաստանյալի անմեղությունը` այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ:
2.Դատարանը պարտավոր է սույն օրենսգրքի 35 հոդվածի առաջին մասի 1-3-րդ կետերով և երկրորդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում տվյալ դատական նիստում կայացնել արդարացման դատավճիռ(...):
(...)Դատարանում մեղադրանքը պաշտպանող դատախազը մեղադրանքից հրաժարվելու դեպքում դատարանը մեղադրանքի այդ մասով կայացնում է արդարացնող դատավճիռ:
Ինչ վերաբերում է պաշտպան Ս.Ջաղինյանի կողմից նշված, նախաքննության փուլում թույլ տրված քրեադատավարական նորմերի խախտումներին, ապա դատարանը գտնում է, որ դրանք չեն անդրադարձել գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության վրա:
Ամբաստանյալներ Արթուր Հարությունյանի և Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ինչպես նաև անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, խնամքին ունի մեկ մանկահասակ երեխա:
Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել:
Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ֆիզիկապես վատառողջ է, ստացել է կյանքի համար վտանգավոր ծանր վնաս, խնամքին ունի երկու անչափահաս երեխա:
Կարեն Բեջանյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք Դատարանը դիտում է հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվը:
Դատարանը արձանագրում է, որ պատժի նպատակներն ապահովելու համար Կ.Բեջանյանի նկատմամբ պետք է նշանակվի ազատազրկման ձևով պատիժ, որը նա պետք է կրի:
Դատարանը միաժամանակ գտնում է, որ դատավճռի կատարումն ապահովելու համար անհրաժեշտ է փոփոխել Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, խափանման միջոց կիրառել կալանքը և նրան կալանքի վերցնել դատարանի դահլիճից:
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված դանակը պետք է ոչնչացնել:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 134-րդ, 135-րդ, 136-րդ, 137-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ, 379-րդ հոդվածներով դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-ին մասով ճանաչել անպարտ և արդարացնել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, վերացնել:
Արթուր Սամվելի Հարությունյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով:
Պատժի սկիզբը հաշվել 2011 թվականի մայիսի 09-ից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Կարեն Սաշայի Բեջանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով:
Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոփոխել, խափանման միջոց կիրառել կալանքը և նրան կալանքի վերցնել դատարանի դահլիճից:
Պատժի սկիզբը հաշվել 2012 թվականի մարտի 13-ից:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված դանակը ոչնչացնել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0138/01/11
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 15-09-2011 |
|---|---|
| Քրեական գործի համարը | 0138/01/11 |
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 14111811 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Սեմյոն Դիվանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ մեկ ուրիշի առողջությանը ծանր վնաս է պատճառել անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցմամբ։ Կարեն Բեջանյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ կատարել է ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակման փորձ զուգորդելով կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով։ Արթուր Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ կատարել է ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակման փորձ՝ զուգորդելով անձի կյանքի համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով։ |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Սեմյոն |
| Ազգանուն | Դիվանյան |
| Հայրանուն | Հրանտի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Կարեն |
| Ազգանուն | Բեջանյան |
| Հայրանուն | Սաշայի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 34-176 Մաս 2 Կետ 1,4 |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Հարությունյան |
| Հայրանուն | Սամվելի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 34-176 Մաս 2 Կետ 1,4 |
| Վիճակագրական տողի համարը | 1.13 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 15-09-2011 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 16-09-2011 |
|---|---|
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 16-09-2011 |
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 16-09-2011 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 06-10-2011 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Սեմյոն |
| Ազգանուն | Դիվանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Կարեն |
| Ազգանուն | Բեջանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Հարությունյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Աթարբեկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Սեդա |
| Ազգանուն | Ծառուկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 14-10-2011 |
|---|---|
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 25-10-2011 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 01-11-2011 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 08-11-2011 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-12-2011 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 15-12-2011 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 19-12-2011 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-12-2011 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-01-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 24-01-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 01-02-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 10-02-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 16-02-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-02-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 07-03-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 13-03-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 13-03-2012 |
|---|
Արդարացման
| Ամսաթիվ | 13-03-2012 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Սեմյոն |
| Ազգանուն | Դիվանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Հոդված |
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Հարությունյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 13-03-2012 |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Կարեն |
| Ազգանուն | Բեջանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 13-03-2012 |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | գործ No ԵԱՔԴ/0138/01/11 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 13 մարտի 2012թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի քարտուղարությամբ` Օ.Կիրակոսյանի Շ.Վանոյանի մասնակցությամբ` մեղադրող Ռ.Խաչատրյանի ամբաստանյալներ Ս.Դիվանյանի Կ.Բեջանյանի Ա.Հարությունյանի պաշտպաններ Ս.Ծառուկյանի Ս.Ջաղինյանի Ս.Մկրտչյանի Դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի /ծնված 09.03.1958թ., Ադրբեջանի Հանրապետություն, ք.Կիրովաբադ, ազգությամբ հայ, Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացի, յոթամյա կրթությամբ, ամուսնացած, դատվածություն չունեցող, աշխատում է որպես բանվոր, բնակվող` ք.Երևան, Թբիլիսյան խճուղի 7 շենք, 7 բնակարան/: Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Արթուր Սամվելի Հարությունյանի /ծնված 19.06.1979թ. ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, չի աշխատում, բնակվող` ք.Երևան, Արաբկիր 47 փ., 15 տուն/: Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£ Կարեն Սաշայի Բեջանյանի /ծնված 07.02.1971թ. ք.Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, բնակվող` ք.Երևան, Թբիլիսյան խճուղի 5-րդ շենք, 512 բնակարան, նախկինում դատված` 1. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 10.07.2002թ. դատավճռով, 1961թ. ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 173-րդ հոդվածի 3-րդ մասով դատապարտվել է ազատազրկման 4 տարի ժամկետով: Երևան քաղաքի Շենգավիթ համայնքի առաջին ատյանի դատարանի 2003թ. սեպտեմբերի 24-ի որոշմամբ Կ.Բեջանյանը պայմանական վաղաժամկետ ազատվել է 10 /տասը/ ամիս 6 օր ազատազրկման ձևով չկրած պատժի կրումից: 2. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 15.02.2004թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի կանոններով դատապարտվել է ազատազրկման 1 տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել և սահմանվել է փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով: 3. Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 08.10.2006թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով, դատապարտվել է տուգանքի` 100 000/ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով: 4.Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 21.04.2008թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 339-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ, 3-րդ կետերով, դատապարտվել է ազատազրկման 1/մեկ/ տարի ժամկետով և տուգանքի` 150 000/ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ: 5.Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 02.12.2009թ. դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետերով, դատապարտվել է ազատազրկման 1/մեկ/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով/: Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£ Պ Ա Ր Զ Ե Ց Գործի դատավարական նախապատմությունը 2011 թվականի մայիսի 09-ին տեղի է ունեցել դեպքը: 2011 թվականի մայիսի 09-ին հարուցվել է թիվ 14111811 քրեական գործը: 2011 թվականի մայիսի 09-ին Ա.Հարությունյանը ձերբակալվել է: 2011 թվականի մայիսի 12-ին Ա.Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը: 2011 թվականի մայիսի 23-ին Կ.Բեջանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին: 2011 թվականի հուլիսի 28-ին Ա.Հարությունյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£ 2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Կ.Բեջանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£ 2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Ս.Դիվանյանը որպես մեղադրյալ ներգրավվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին: 2011 թվականի սեպտեմբերի 15-ին թիվ 14111811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան: Գործի փաստական հանգամանքները Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն արարքի համար, որ ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը իրեն հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի իր բերանը, ինչից հետո ինքը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚: Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով , այն արարքի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Արթուր Սամվելի Հարությունյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Ա.Հարությունյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին, որն էլ ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է իրեն և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է մարմնական վնասվածք՚: Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով, այն բանի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Կարեն Սաշայի Բեջանյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Կ.Բեջանյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին` պատճառելով առողջությանը թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, իսկ վերջինս ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող՚: Ապացույցների հետազոտում Ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր գործընկերոջ` Սամվել Ասլանյանի հետ աշխատանքից դուրս են եկել և պատրաստվել են տուն գնալ որոշել են մտնել կրպակ և իրենց աշխատանքից ստացված օրավճարը` 10.000 ՀՀ դրամ գումարը կիսել միմյանց միջև: Հասնելով Մամիկոնյանց և Գրիբոյեդով փողոցների խաչմերուկում գտնվող կրպակի մոտ Ս.Ասլանյանը մտել է կրպակ, որպեսզի գումարը մանրի, իսկ ինքը սպասել է դրսում: Այդ ընթացքում իրեն են մոտեցել իր շենքի հարևանությամբ բնակվող Կարեն Բեջանյանը և Դավիթ Գրիգորյանը: Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, սակայն ինքը մերժել է Կ.Բեջանյանին պատճառաբանելով, որ գումար չունի: Այդ պահին կրպակից դուրս է եկել Ս.Ասլանյանը և տեսնելով, որ Կ.Բեջանյանը և Դ.Գրիգորյանը իր հետ են կանգնած մտածելով, որ իրեն մտերիմ անձինք են, 10.000 ՀՀ դրամ գումարը մեկնելով նրանց, հարցրել է, թե կարող են արդյոք մանրել, Դ.Գրիգորյանը պատասխանել է, որ կարող է գումարը մանրել Ս.Ասլանյանի ձեռքից վերցրել է նշված գումարը և մտել մեկ այլ կրպակ: Քիչ անց դուրս գալով կրպակից ձեռքին տոպրակներով մոտեցել է Ս.Ասլանյանին և տվել է միայն 3000 ՀՀ դրամ գումարը, արհամարհելով իրենց, Կ.Բեջանյանի հետ հեռացել են: Դիվանյանը նշեց նաև, որ նախկինում Կ.Բեջանյանը իրենից բազմիցս այդ եղանակով գումարներ է վերցրել և չի վերադարձրել: Հասկանալով, որ անիմաստ է նրանց հետ այդ հարցի շուրջ զրուցել հանգստացրել է Ս.Ասլանյանին և գնացել է տուն: Մի քանի ժամ անց` 2011 թվականի մայիսի 09-ին, գիշերը` ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք իր կամքին հակառակ, իրեն հրելով մտել են տուն: Ներս մտնելով Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով շարունակել է գումար պահանջել ու սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով, մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով, հարվածել է Կ.Բեջանյանին, երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով դիմել են փախուստի: Ամբաստանյալ Կարեն Սաշայի Բեջանյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր կրտսեր որդու հետ կրպակ մտնելիս հանդիպել է Ս.Դիվանյանին, սակայն նրանից գումար չի խնդրել, այլ հրավիրել է խնջույքի, վերջինս հրաժարվել է: Նույն օրը երեկոյան ուշ ժամի Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի դիմաց բացօթյա տաղավարում նստած, գարեջուր էր ըմպում Արթուր Հարությունյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ աղմուկ է լսվել Ս.Դիվանյանի բնակարանից, ինքը մտածելով, որ աղմկողը Ս.Դիվանյանն է, միայնակ բարձրացել է վերջինիս բնակարան պարզելու, թե ինչ է պատահել: Երբ մտել է բնակարան տեսել է, որ Ս.Դիվանյանը բարկացած խմիչք է պահանջում կնոջից` Մ.Գևորգյանից և երբ վերջինս մերժել է Ս.Դիվանյանին նա, դանակը վերցնելով, հարձակվել է կնոջ վրա: Ինքը փորձել է միջամտել և Ս.Դիվանյանը դանակով հարձակվել է իր վրա և բազմաթիվ հարվածներ հասցրել իրեն: Այդ պահին Ա. Հարությունյանն ու Դ.Գրիգորյանն իրեն օգնել են դուրս գալ բնակարանից և տեղափոխել հիվանդանոց: Ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Հարությունյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011թ. մայիսի 09-ին ժամը 02:30-ի սահմաններում գտվել է Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի բակում Կարեն Բեջանյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ վերոհիշյալ շենքից լսվել են վիճաբանության ձայներ, Կ.Բեջանյանը նշելով, որ դա Սեմյոն Դիվանյանն է, գնացել է վերջինիս բնակարան պարզելու թե ինչ է պատահել, քիչ անց ինքը գնացել է Կ.Բեջանյանի ետևից և տեսել է նրան արյունոտ վիճակում իսկ Ս.Դիվանյանին դանակը ձեռքին կանգնած, հայհոյելով վերջինիս, Դ.Գրիգորյանի հետ միասին Կ.Բեջանյանին տեղափոխել են հիվանդանոց: Որտեղից էլ իրեն բերման են ենթարկել ոստիկանության Արաբկիրի բաժին: Վկա Մարինե Փայլակի Գևորգյանը դատաքննությամբ ցուցմունք տվեց այն մասին, որ հանդիսանում է Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի կինը, որի հետ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանում: 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում ամուսնու հետ եղել են իրենց տանը: երբ պատրաստվել են քնել տան դուռը թակել են և ամուսինը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք Ս.Դիվանյանին հրելով մտել են տուն: Ներս մտնելով, Կ.Բեջանյանը իր ամուսնուց գումար է պահանջել և մերժում ստանալով, սկսել է հարվածել իր ամուսնուն, ինչից հետո հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, դրանից հետո Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրելով գցել է մահճակալի վրա, մոտեցել նրան և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, իսկ Ս.Դիվանյանը այդ պահին մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը դուրս է հանել և ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել նրա վրա և նա երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով դիմել են փախուստի: Վկա Լաուրա Ալեքսանյանը դատաքննությամբ ցուցմունք տվեց այն մասին, որ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 73-րդ բնակարանում, 2011 թվականի մայիսի 09-ի գիշերը 02:30-ի սահմաններում, երբ տանը հեռուստացույց էր դիտում, դրսից լսել է վիճաբանության ձայներ, բացելով պատուհանը տեսել է շենքի բակում հավաքված անձանց, որոնց մեջ տարբերակել է Կ.Բեջանյանի ձայնը, որն ասել է, որ գնում է տեսնի թե ինչու են աղմկում: Չի տեսել թե Կ.Բեջանյանը ում հետ է գնացել: Առավոտյան տեղեկացել է, որ Կ.Բեջանյանին դանակահարել են: Վկան Կ.Բեջայանին նկարագրել է որպես մարդամոտ, տաքարյուն անձնավորության: Վկա Հովիկ Առաքելյանը դատաքննությամբ ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ի գիշերը գտնվել է տանը, այդ ժամանակ, պատշգամբում ծխելիս, լսել է Կարեն Բեջանյանի ձայնը, ասելով որ ՙԷլի կռվում են գնամ հանգստացնեմ՚: Վկան միաժամանակ նշեց, որ Կարենին, Սեմյոնին և Արթուրին ճանաչում է որպես հարևանների: Հետագայում իմացել է, որ Սեմյոն Դիվանյանը դանակահարել է Կարեն Բեջանյանին սակայն հաստատապես չի կարող ասել թե իրականում ինչ է տեղի ունեցել: Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1208 եզրակացության համաձայն, Ս.Դիվանյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային մակերեսի արյունազեղման և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսի քերծվացքի ձևով, հասցվել են բութ առարկայով, հնարավոր է որոշման մեջ նշված ժամկետում, որոնք ինչպես առանձին-առանձին այնպես ել միասին, առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում: Ս.Դիվանյանի մարմնական վնասվածքները տեղեկատվական չեն, որպեսզի դատողոթյուններ արվեն դրանք հասցնող առարկայի մասին: հաշվի առնելով վնասվածքների անատոմիական տեղակայությունները հնարավոր է դրանց առաջացումը ինչպես բութ առարկայի ուղղակի ներգործությամբ, այնպես էլ իր հասակի բարձրությունից վայր ընկնելու հետևանքով: Վնասվածքները ստանալու պահին Ս.Դիվանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած դիրքում, ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսներով ուղղված լինելով դեպի բութ առարկան: Գ./Թ. 129-134 Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 598 եզրակացության համաձայն, Կ.Բեջանյանի մարմնական վնասվածքները` ձախ արմնակային, հոդ շրջանի կտրված, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով, կտրված-ծակված վերքերի ձևով, հասցվել են. ձախ արմնկային հոդ շրջանի կտրված վերքը` կտրող կամ ծակող-կտրող, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքը` սուր ծակող-կտրող գործիքով, հնարավոր է` նշված ժամկետում, հնարավոր չէ` վայր ընկնելու հետևանքով, և պատճառվել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող: վերոնշյալ մարմնական վնասվածքները ստանալու պահին Կ.Բեջանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած` վնասվածքների առաջացումը չբացառող դիրքերում: Գ./Թ. 129-134 Դատահետքաբանական փորձաքննության թիվ 1158 եզրակացության համաձայն, փորձաքննությանը ներկայացված Կ.Բեջանյանի սվիտերի և ուսաժապավեններով շապիկի վրա առկա վնասվածքները ծակած-կտրած են և կարող էին առաջանալ ինչպես փորձաքննությանը ներկայացված դանակի շեղբի, այնպես էլ նմանատիպ` միակողմանի կամ երկկողմանի սրվածության ծակող-կտրող շեղբ ունեցող այլ գործիքի` հնարավոր է դանակի շեղբի ներգործության արդյունքում: Գ./Թ. 145-151 Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն, դեպքի վայրի զննության ընթացքում հայտնաբերվել և առգրավվել է դանակ, որը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց: Գ./Թ. 40-41 Դատարանի իրավական վերլուծությունները Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալներ Արթուր Հարությունյանի և Կարեն Բեջանյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 1-ին և 4-րդ կետերով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ ապացուցված է, որի համար նրանք ենթակա են քրեական պատասխանատվության և պատժի: Անդրադառնալով Ս.Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքին, դատարանը գտնում է, որ պետք է ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանի անմեղությունը` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ հոդվածի համաձայն ` (...) Յուրաքանչյուր ոք ունի իր իրավունքները և ազատություններն օրենքով չարգելված բոլոր միջոցներով պաշտպանելու իրավունք (...) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 42-րդ հոդվածը սահմանում է, որ` 1. Հանցագործություն չի համարվում այն գործողությունը, որը կատարվել է անհրաժեշտ պաշտպանության վիճակում, այսինքն՝ պաշտպանվողի կամ մեկ այլ անձի կյանքը, առողջությունը և իրավունքները, հասարակության կամ պետության շահերը հանրության համար վտանգավոր ոտնձգությունից կամ դրա իրական սպառնալիքից՝ ոտնձգություն կատարողին վնաս պատճառելու միջոցով պաշտպանելիս, եթե թույլ չի տրվել անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում: 2. Անձի կյանքի համար վտանգավոր բռնության կամ այդպիսի բռնության իրական սպառնալիքով զուգորդված ոտնձգությունից պաշտպանվելիս կարող է պատճառվել ցանկացած վնաս (...): 3. Անհրաժեշտ պաշտպանության իրավունքն անձին է պատկանում՝ անկախ ոտնձգությունից խուսափելու կամ այլ անձանց կամ պետական մարմինների օգնությանը դիմելու հնարավորությունից, ինչպես նաև անկախ անձի մասնագիտական կամ այլ հատուկ պատրաստվածությունից և պաշտոնեական դիրքից: 5. Անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում չի համարվում և քրեական պատասխանատվության չի հանգեցնում զենքի կամ ցանկացած այլ միջոցների կամ առարկաների գործադրումը զինված անձի հարձակումից կամ անձանց խմբի հարձակումից պաշտպանվելու համար, ինչպես նաև ապօրինաբար և բռնությամբ բնակարան կամ այլ շինություն ներխուժելը կանխելու համար` անկախ ոտնձգողին պատճառած վնասի ծանրությունից: Ինչպես երևում է Ս.Դիվանյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու որոշումից` ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, ինչից հետո Ս.Դիվանյանը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚: Մեղադրական եզրակացության նկարագրական մասում նախաքննության մարմինը դեպքի հանգամանքները նկարագրելիս հաստատված է համարել, որ ՙ(...) Բնակարան մտնելով Կ.Բեջանյանը գումար է պահանջել Ս.Դիվանյանից: Ստանալով վերջինիս բացասական պատասխանը Կ.Բեջանյանը հարվածել է Ս.Դիվանյանին և նույն պահին մեկական հարված են հասցրել Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Ս.Դիվանյանին ծեծի ենթարկելուց հետո Կ.Բեջանյանը նրան հրելով գցել է մահճակալի մոտ և ասել, որ առնանդամը կդնի բերանը և երբ մոտեցել է ու իջեցրել տաբատի շղթան Ս.Դիվանյանը մահճակալի մեջ դրված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով երկու անգամ հարվածել է Կ.Բեջանյանին (...)՚: Նախաքննության փուլում Ս.Դիվանյանը ցուցմունք է տվել, որ 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Սաշայի Բեջանյանին, Արթուր Սամվելի Հարությունյանին և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանին: Քանի որ վերջիններիս ճանաչել է որպես հարևան, ուստի թույլ է տվել ներս մտնել: Վերջիններս ներս են մտել և Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով մեկական հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, ինչից հետո էլ Կ.Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, Երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել և դանակը ետ քաշելուց նկատել է, որ դանակը արյունոտ է: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տանից դուրս հանելով դիմել են փախուստի, որից հետո ինքը հաղորդում է տվել ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում: Դատաքննության փուլում Ս.Դիվանյանը ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները, միաժամանակ նշել է որ Կարեն Բեջանյանը, Արթուր Հարությունյանը և Դավիթ Գրիգորյանը իր բնակարան են մուտք գործել իր կամքին հակառակ: Նախաքննության և դատաքննության փուլերում նույնաբովանդակ ցուցմունքներ է տվել նաև Ս.Դիվանյանի Կինը, գործով վկա Մարինե Գևորգյանը: Վերոհիշյալ փաստական հանգամանքների և գործով ձեռք բերված ապացույցների գնահատմամբ դատարանն արձանագրում է, որ Սեմյոն Դիվանյանը, իր նկատմամբ հանցավոր ոտնձգություն իրականացնելիս, գործել է անհրաժեշտ պաշտպանության սահմաններում, քանի որ հարձակումը և պաշտպանությունը եղել են համազոր: Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ Ս.Դիվանյանի կողմից իրականացված անհրաժեշտ պաշտպանությունն իր նկատմամբ Կ.Բեջանյանի, Ա.Հարությունյանի և Դ.Գրիգորյանի կողմից կողոպուտի եղանակով հանցավոր ոտնձգություն իրականացնելիս եղել է միանգամայն իրավաչափ, քանի որ Կ.Բեջանյանին պատճառված վնասը համազոր է եղել ինչպես ոտնձգության բնույթին, այնպես էլ հասարակական վտանգավորության աստիճանին ուստի նրա արարքում բացակայում է հանցակազմը: ՀՀ քրեական դատավարության 366-րդ հոդվածի համաձայն` 1.Արդարացման դատավճիռը ճանաչում և հռչակում է հանցանքի կատարման մեջ ամբաստանյալի անմեղությունը` այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: 2.Դատարանը պարտավոր է սույն օրենսգրքի 35 հոդվածի առաջին մասի 1-3-րդ կետերով և երկրորդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում տվյալ դատական նիստում կայացնել արդարացման դատավճիռ(...): (...)Դատարանում մեղադրանքը պաշտպանող դատախազը մեղադրանքից հրաժարվելու դեպքում դատարանը մեղադրանքի այդ մասով կայացնում է արդարացնող դատավճիռ: Ինչ վերաբերում է պաշտպան Ս.Ջաղինյանի կողմից նշված, նախաքննության փուլում թույլ տրված քրեադատավարական նորմերի խախտումներին, ապա դատարանը գտնում է, որ դրանք չեն անդրադարձել գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության վրա: Ամբաստանյալներ Արթուր Հարությունյանի և Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ինչպես նաև անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, խնամքին ունի մեկ մանկահասակ երեխա: Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրել: Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանի անձը բնութագրող տվյալներ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ֆիզիկապես վատառողջ է, ստացել է կյանքի համար վտանգավոր ծանր վնաս, խնամքին ունի երկու անչափահաս երեխա: Կարեն Բեջանյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք Դատարանը դիտում է հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվը: Դատարանը արձանագրում է, որ պատժի նպատակներն ապահովելու համար Կ.Բեջանյանի նկատմամբ պետք է նշանակվի ազատազրկման ձևով պատիժ, որը նա պետք է կրի: Դատարանը միաժամանակ գտնում է, որ դատավճռի կատարումն ապահովելու համար անհրաժեշտ է փոփոխել Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, խափանման միջոց կիրառել կալանքը և նրան կալանքի վերցնել դատարանի դահլիճից: Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված դանակը պետք է ոչնչացնել: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 134-րդ, 135-րդ, 136-րդ, 137-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ, 379-րդ հոդվածներով դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-ին մասով ճանաչել անպարտ և արդարացնել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով: Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, վերացնել: Արթուր Սամվելի Հարությունյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով: Պատժի սկիզբը հաշվել 2011 թվականի մայիսի 09-ից: Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանքը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Կարեն Սաշայի Բեջանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով: Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոփոխել, խափանման միջոց կիրառել կալանքը և նրան կալանքի վերցնել դատարանի դահլիճից: Պատժի սկիզբը հաշվել 2012 թվականի մարտի 13-ից: Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված դանակը ոչնչացնել: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 13-03-2012 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 16-04-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 202, 181 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 16-04-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 202, 181 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 16-04-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 202, 181 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-5254/12 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 18-04-2012 |
|---|
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 03-08-2012 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 03-08-2012 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 03-09-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 202, 341, 24 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 05-09-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 202, 341, 24 |
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0138/01/11
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 12-04-2012 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 12-04-2012 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Սեդա |
| Ազգանուն | Սաֆարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Կարեն Բեջանյան մյուսները` Սեմյոն Դիվանյան , Արթուր Հարությունյան Սեմյոն Հրանտի Դիվանյան , Արթուր Սամվելի Հարությունյան Բեկանել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Կարեն Սաշայի Բեջանյանի /ՀՀ քր.օր. 34-176 հոդ. 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով - ազատազրկում 3 տարի 6 ամիս ժամկետով / վերաբերյալ 13.03.2012թ. դատավճիռը և գործն ուղարկել նույն դատարան` նոր քննության : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 14-04-2012 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Աիդա |
| Ազգանուն | Հովհաննիսյան |
Քրեական գործի մուտքագրում
| Ամսաթիվ | 18-04-2012 |
|---|---|
| Կից փաստաթղթեր և իրեղեն ապացույց | Չկան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 20-04-2012 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 02-05-2012 |
|---|---|
| Ուղարկվել է ծանուցագիր | 20-04-2012 |
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 17-05-2012 |
|---|---|
| Ուղարկվել է ծանուցագիր | 02-05-2012 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 04-06-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 07-06-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 19-06-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 25-06-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 25-06-2012 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Հարությունյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Կարեն |
| Ազգանուն | Բեջանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | Գործ հ. ԵԱՔԴ/0138/ 01/11 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն 25 հունիսի 2012թ. ք.Երևան Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարանը /այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ` ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս.ՍԱՖԱՐՅԱՆԻ Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով Արթուր Սամվելի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և Կարեն Սաշայի Բեջանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռի դեմ բերված պաշտպան Ս.Սաֆարյանի, ամբաստանյալներ Ա.Հարությունյանի և Կ.Բեջանյանի վերաքննիչ բողոքները Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը 2011 թվականի մայիսի 09-ին Արաբկիրի քննչական բաժնում հարուցվել է թիվ 14111811 քրեական գործը: 2011 թվականի մայիսի 09-ին Ա.Հարությունյանը ձերբակալվել է: 2011 թվականի մայիսի 12-ին Ա.Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը: 2011 թվականի մայիսի 23-ին Կ.Բեջանյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին: 2011 թվականի հուլիսի 28-ին Ա.Հարությունյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£ 2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Կ.Բեջանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով£ 2011 թվականի օգոստոսի 25-ին Ս.Դիվանյանը որպես մեղադրյալ ներգրավվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին: 2011 թվականի սեպտեմբերի 15-ին թիվ 14111811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան: Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռով Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 1-ին մասով ճանաչել է անպարտ և արդարացրել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով: Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, վերացվել է: Արթուր Սամվելի Հարությունյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի ժամկետով: Պատժի սկիզբը հաշվել է 2011 թվականի մայիսի 09-ից: Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանքը, թողնվել է անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Կարեն Սաշայի Բեջանյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով: Կարեն Բեջանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոփոխվել է, խափանման միջոց է կիրառվել կալանքը և նա կալանքի է վերցվել դատարանի դահլիճից: Պատժի սկիզբը հաշվել է 2012 թվականի մարտի 13-ից: Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Վճռվել է` գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված դանակը ոչնչացնել: Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել պաշտպան Ս.Սաֆարյանը, ամբաստանյալներ Ա.Հարությունյանը և Կ.Բեջանյանը, որոնք Վերաքննիչ քրեական դատարանի 2012 թվականի ապրիլի 20-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ: Քրեական գործը ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանում ստացվել է 2012 թվականի ապրիլի 18-ին: 2. Գործի փաստական հանգամանքները. Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն արարքի համար, որ ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը իրեն հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի իր բերանը, ինչից հետո ինքը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚: Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով , այն արարքի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Արթուր Սամվելի Հարությունյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Ա.Հարությունյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին, որն էլ ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է իրեն և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է մարմնական վնասվածք՚: Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով, այն բանի համար, որ ՙնա 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում իր ընկերներ Կարեն Սաշայի Բեջանյանի և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանի հետ միասին, որպես հարևան մուտք են գործել Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սիմյոն Հրանտի Դիվանյանի բնակարան, որտեղ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանից պահանջել է գումար և ոգելից խմիչք, սակայն քանի որ պահանջը Ս.Դիվանյանը մերժել է բացահայտ հափշտակություն կատարելու նպատակով Կ.Բեջանյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Ս.Դիվանյանին` պատճառելով առողջությանը թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ, իսկ վերջինս ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող՚: 3.Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը. ա/ Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանի շահերի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքը, հիմնավորումները և պահանջը. Դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքների նորմերի խախտում։ Դատարանը խախտել է ՀՀ քր. օր-ի 127-րդ և 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ հոդվածների պահանջը։ Դատարանը չի կիրառել ՀՀ քր. դատ. օր.–ի 104-րդ, 105-րդ հոդվածների և ՀՀ քր. օր.-ի 338-րդ հոդվածի պահանջը։ Դատարանը խախտել է ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398-րդ հոդվածի պահանջը և սխալ է կիրառել ՀՀ քր. դատ. օր-ի. 35 հոդվածի 1 մասի 2 կետի դրույթը։ Դատարանը չի կիրառել ՀՀ քր. դատ. օր. 309՛1 հոդվածի պահանջը։ ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 127-րդ և 23-րդ հոդվածների խախտման վերաբերյալ բողոքաբերը ներկայացնում է հետևյալ փաստարկները. Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը պետք է արձանագրեր, որ նախաքննաթյան ընթացքում գործի քննության միակողմանիությունը և ոչ լրիվությունը հանգեցրել է քննության սխալ ելքի։ Այսպես, քրեական գործում քննությունը տարվել է բացառապես գործի ելքով շահագրգռված Սեմյոն Դիվանյանի առաջ քաշած վարկածով և Բեջանյանի և մյուս մեղադրյալի համար անընդունելի փաստական հանգամանքների ու վերջիններիս առաջ քաշած վարկածը անտեսելու պայմաններում։ Քննության առաջին իսկ պահից անտեսանելի է եղել նախաքննական մարմնի վատ տրամադրվածությունը Կ.Բեջանյանի նկատմամբ և քննության փաստական հանգամանքները ուղղորդելու ուղղակի շահագրգռվածությունը։ Այսպես` Սեմյոն Դիվանյանը հայտարություն է տվել այն մասին, որ ՙժամը 03-ի սահմաններում մեր հարևան Բեջանյանը, Դավիթն ու Արթուրը ներխուժել են մեր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան 7շենք 7 բնակարան, հարձակվելով իր վրա, ոտքերով և ձեռքերով հարվածել են իրեն, պահանջել են գումար, որն ուղեկցվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներով իրեն և կնոջը։Ինքը չի կարողացել դիմադրել և պաշտպանվել նրանց հարվածից, ընկնելով տեղաշորին, տաեղաշորի տակի ծալովի դանակով Կարենին է հարվածել, որ նա իրեն բաց թողնի։ Դանակը գտնվում էր իրենց տանը, այն կարող է ներկայացնել՚։ Եթե պայմանականորեն ընդունում ենք, որ դիմողը հայերեն լեզվին չի տիրապետում, ապա հասկանում ենք, որ ՙներխուժում՚ տերմինը քրեական գործ մուտք է գործել հետաքննության մարմնի օգնությամբ։Նույն փաստարկի կապակցությամբ առկա է վերջինիս կնոջ Մարինե Գևորգյանի ցուցմունքները այն մասին, թե ՙերեք տղաները թակել են դուռը և մտել տուն՚։ Ուսումնասիրելով Ս.Դիվանյանի հաղորդագրությունը կողոպուտի փորձի վերաբերյալ` համոզվում ենք, որ քննությունը ի սկզբանե տարվել է կողոպուտի կանխավարկածով և Ս.Դիվանյանի` իրականում ոչ համաչափ գործողությունները Կ. Բեջանյանի նկատմամբ ի սկզբանե որակվել է որպես իրավաչափ գործողություններ։Ուստի պետք է ընդունել, որ Բեջանյանի կյանքին վտանգ սպառնացող մարմնական վնասվածք հասցնելու կամ սպանության փորձ կատարելու հանցադեպուվ քննություն չի տարվել։ ՀՀ քր. դատ. օր-ի. 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ հոդվածների խախտումները դրսևորվել են հետևյալում. Գործի բազմակողմանի և օբյեկտիվ քննությունը ենթադրում էր քննության համար կարևոր այնպիսի հանգամանքների պարզում, ինչպիսիք են ժամը 3-ին Սեմյոն Դիվանյանի և Մարինե Գևորգյանի արթուն գտնվելու իրական պատճառները։ Քննություն չի տարվել և չի պարզվել, թե հարևանները մինչև դեպքը որևէ աղմուկ լսել են, թե ոչ, չի ստուգվել Սեմյոնի խմածությունը, չի ստուգվել ՙդանակը մահճակալում` տեղաշորի տակ՚ պահելու փաստական տվյալը, դանակով հարվածելու պահին կողմերի դիրքերը։ Սեմյոնի գործողություններին ի սկզբանե վերագրված ՙԻնքնապաշտպանության նպատակ՚ հասկացությունը մնացել է որպես տեսական գնահատում, որովհետև այդ կապակցությամբ որևէ քննչական գործողություն չի կատարվել, որևէ կողմնակի հավաստի ապացույց ձեռք չի բերվել, փորձագետին այդ վարկածը հիմնավորելու կամ հերքելու վերաբերյալ հարցադրումներ չի արվել։ Քննությունը ունեցել է ապացուցում իրականացնելու պարզունակ միջոցներ և նվազագույն շեմ։ Դատարանը դատաքննության ընթացքում չի ապահովել կողմերի հավասարություն և մրցակցության սկզբունքները, որը հանգեցրել է ՀՀ քր դատ. օր. 23-րդ հոդվածի պահանջների խախտման։ Մասնավորապես դա դրսևորվել է Մարինե Գևորգյանի հարցաքննության, նրա ցուցմունքները գնահատելու և ամբաստանյալների օգտին ցուցմունքներ տված անձանց տված փաստական տվյալները դատական ակտում չգնահատելու դրսևորումներում: Դատական քննության ընթացքում նկատելի է եղել պաշտպանության կողմի նկատմամբ դատարանի ճնշումները։ Ե`վ նախաքննության, և` դատաքննության ընթացքում ցուցմունքներով հնչեցված փաստական հանգամանքների օբյեկտիվ համադրում չի կատարվել։ Բողոքի հաջորդ հիմքը վերաբերում է ՀՀ քր. դատ. օր. 398 հոդվածի ենթադրյալ խախտումներին. Համաձայն ՀՀ. քր. դատ. օր.-ի 398 հոդվածի 1-ին մասի. ՙՔրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել կամ կարող էին ազդել գործում ճիշտ որոշում կայացնելու վրա՚: Նշված իրավադրույթի խախտումը դրսևորվել է ենթադրյալ տուժողի կնոջ վկա Մարինե Գևորգյանի ցուցմունքները թարգմանի ներկայությամբ վերցնելու գործընթացում, որպիսի հանգամանքը խոսում է վկայի ցուցմունքները մեկուսի չվերցնելու և չպատճառաբանված այլ անձի քննությանը ներգրավելու հանգամանքով։ Քննության միակողմանիությունը հավաստող հանգամանք է այն, որ ի սկզբանե հարցաքննվել են միայն տուժողի օգտին ցուցմունքներ տալուն պատրաստակամ անձինք Մամվել Ասլանյանը, Սեմյոն Դիվանյանը, Մարինե Գևորգյանը և անգամ չի հարցաքննվել Արթուր Հարությունյանը, իսկ Կ.Բեջանյանի ցուցմունքներ տալու վերաբեյալ առկա է տեղեկանք վերջինիս ի վիճակի չլինելու վերաբերյալ։ Չեն հարցաքննվել հարևաններ, որոնք դեպքից ամիջապես հետո կարող էիե վկայել որոշ հանգամանքների մասին։ Մարինե Գևորգյանի կողմից վկայակոչված այն հանգամանքը, որ ՙամուսինս եկավ ժամը 00.30-ին-03.00-ին պառկեցինք քննելու՚ կասկածի տակ է դնում այդ օրվա ամուսինների խաղաղ հարաբերությունը։ Ապացույցների թույլատրելության վիճարկումը. ՀՀ քր. դատ. օր. 105-րդ հոդվածը սահմանում է քննության խորթ եղանակով վերցրած անթույլատրելի նյութերի մասին։ ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398 հոդվածը սահմանում է, որ ՙդատավճիռը պետք է բեկանվի, եթե դատաքննության միակողմանիությունը կամ ոչ լրիվությունը հետևանք են թույլատրելի ապացույցները գործից սխալմամբ հանելու կամ այն ապացույցների հետազոտման հարցում կողմի միջնորդությունը անհիմն մերժելու համար, որոնք կարող էին նշանակություն ունենալ գործի համար՚։ Դատաքննության ընթացքում դատարանը բավարարել է պաշտպանության կողմի միջնորդությունը վկաներ հարցաքննելու մասին։ Որպես վկաներ հարցաքննված Լաուրա Ալեքսանյանը և Ծովիկ Առաքելյանը ցուցմունքներ են տվել այն մասին, որ ՙժամը 02.30-ի սահմաններում լսել են վիճաբանության ձայներ, տեսել են շենքի բակում հավաքված անձանց, որոնց մեջ տարբերակել են Կ.Բեջանյանի ձայնը, որն ասել է ՙէլի կռվում են գնամ հանգստացնեմ՚։ Երբ համադրում ենք գործի ապացույցները, ապա պետք է հաստատված ընդունելի փաստական հանգամանք գնահատել, որ Կարեն Բեջանյանը միայնակ է բարձրացել ենթադրյալ տուժողի տուն ամուսինների կռիվը կանխելու նպատակով և Ս.Դիվանյանը ոչ թե Կ.Բեջանյանից պաշտպանվելու կարիք է ունեցել, այլ իրականում հարձակվել է իր կնոջը պաշտպանության տակ առած Կարեն Բեջանյանի վրա և դանակով երկու անգամ հարվածել նրան:Այս փաստական տվյալը հաստատող ցուցմունք է վկա Վահե Կարապետյանի կողմից հայտնած հետևյալ տեղեկությունը, որ ՙժամը 09.00-ի սահմաններում քնել է, արթնացել է ձայնից: Իր ներքևի հարևան Սեմյոնն էր։ Նա հաճախ է նման իրավիճակ ստեղծում, գիտեմ, որ հարբած էր։ Այսինքն նախաքննական մարմինը, իսկ այնուհետև դատարանը որևէ միջոց չեն ձեռնարկել գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող վերը նշված հանգամանքները պարզելու համար։ Կողոպուտի փորձի և այն ամբաստանյալների կողմից նախնական համաձայնությամբ կատարելու հանգամանքի կապակցությամբ ապացույցներ նախաքննական մարմինը և դատարանը ձեռք չեն բերել։ Պայմանականորեն եթե գնահատելի ենք համարում վկա Մարինե Գևորգյանի ցուցմունքները, ապա նա դատաքննության ընթացքում Արթուր Հարությունյանի մասնակցությունը բացառող ցուցմունքներ է տվել և եթե անգամ այն համադրում ենք Սեմյոն Դիվանյանի նախաքննական ցուցմունքներով հնչեցված հակասական տվյալների հետ, ապա հանգում ենք հետևության, որ ի սկզբանե նրանք տվել են այնպիսի ցուցմունքներ, որոնք ծանրացնեն Կ.Բեջանյանի վիճակը։ Օրինակ որպես վկայի հարցաքննության ժամանակ Ս.Դիվանյանը անգամ կարծիք է հայտնել Կ.Բեջանյանի արարքի որակման կապակցությամբ և պատասխանել այն հարցին, թե կատարվածը սովորական խուլիգանություն է, թե կողոպուտ։Կամ որպես վկա հարցաքննության ժամանակ կապված Դավիթի և Արթուրի մասնակցության աստիճանի հետ հայտնել Է, թե ՙայդ երկուսը չեն խառնվել իր և Բեջանյանի զրույցին և իրեն չեն խփել, մինչդեռ քիչ անց նույն ցուցմունքում փորձել է նրանց ներկայացնել որպես համակատարողներ՚։ Վերը նշված վկաների ցուցմունքների համադրմանը և Արթուր Հարությունյանի, Կարեն Բեջանյանի ցուցմունքներով հերքվում է նախնական համաձայնության կապակցությամբ նախաքննական մարմնի մեղադրանքը, քանի որ վկաների ցուցմունքներից պարզ է դառնում, որ Կարեն Բեջանյանը Սեմյոն Դիվանյանի տուն է բարձրացել միայնակ ու բարձրացել է ամուսինների աղմուկի պատճառով: Տանը տեսել է Սեմյոնին դանակը ձեռքին խմած վիճակում կնոջ նկատմամբ այն կիրառելու սպառնալիքով։Սեմյոնն իրեն դանակով խփել է կանգնած վիճակում, որից ինքը հանկարծակիի է եկել։ Իր դեմ ցուցմունքներ տալը պայմանավորել է նրանով, որ Սեմյոնը նախահարձակ է եղել իր հանցանքը թաքցնելու համար և պատահական չէ նման կարգի ցուցմունքներ տալիս։ Արհեստածին կարգավիճակների դերը ցուցմունքներ տալու և քրեական գործով ճշմարտությունը բացահայտելուն խոչընդոտելու գործում. Դատաքննության ժամանակ Մարինե Գևորգյանը հրաժարվել է պատասխանելու Բեջանյանի պաշտպանի հարցերին։Ըստ էության դա պետք է դիտել որպես ցուցմունքներ տալուց հրաժարում և նման ապացույցը չի կարող դիտարկվել որպես պատշաճ ընթացակարգով հետազոտված ապացույց։Ուստի դատական ակտում օգտագործվել է անօգտագործելի նյութ։Թեև Մ.Գևորրգյանի ցուցմունքները անօգտագործելի են երկու տեսանկյունից նախ, որ անհասկանալի պատճառով նրա հարցաքննությանը մասնակցել է թարգմանիչ, ուստի խախտվել է ՀՀ քր. դատ. օր. 206-րդ հոդվածի պահանջը, որը հանգեցնում է ՀՀ քր. դատ. օր. 104-րդ հոդվածով ապացույցը որպես անթույլատրելի նյութ հաստատելու պարտադիրություն, այնուհետև և դատաքննությունում այդ ապացույցը ոչ պատշաճ ձեռք բերելու պատճառով, քանի որ սահմանափակվեց պաշտպանության կողմի հարցեր տալու իրավունքը։ Միաժամանակ Մ.Գևորգյանը հանդիսանում է Սեմյոն Դիվանյանի կինը և շահագրգռված է գործի ելքով, ուստի նրա ցուցմունքները կարող են օգտագործվել սամանափակ։ Վկա, այնուհետև մեղադրյալ Սեմյոն Դիվանյանի կարգավիճակը շատ ավելի գործարքային է։ Նախաքննական մարմինը քրեական գործի հաղորդման և վարույթ րնդունելու որոշման ՙպարզեց՚ մասում արձանագրել է հետնյալը. ՙ09.05.2011թ. ժամը 03:00-ին Կ. Բեջանյանը, Արթուր Հարությունյանը և ոմն Դավիթը որպես հարևան մուտք են գործել Սեմյոն Դիվանյանին պատկանող Երևան քաղաքի Թբիլիսյան 7շենք 7 բնակարան և վերջինիս ծեծի ենթարկելով փորձել են հափշտակել գումար, որի ընթացքում Դիվանյանը ինքնապաշտպանության նպատակով դանակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է մարմնական վնասվածք /ըստ ՀՀ քր. օր-ի 34-176 հոդվածի 2-րդ հոդվածի 1 կետի, 116 հոդվածի 1 մասի/՚: Այսինք ի սկզբանե Սեմյոնը գտնվել է նախաքննական մարմնի պաշտպանության տակ, անգամ փորձագետի եզրակացութունը դեռևս չստացված և այլ անձանցից ցուցմունքներ չունենալու պայմաններում։ Այնուհետև, երբ ուսումնասիրում ենք Սեմյոն Դիվանյանի կարգավիճակները և վկայից մեղադրյալ ներգրավելու դինամիկան, համոզվում ենք, որ նրա ցանկացած կարգավիճակ հարմարեցվել է քննության ուղղվածությանը։Նման իրավիճակում նրա կատարած արարքին ոչ համաչափ մեղադրանք առջադրելու վերաբերյալ որոշում է կայացվել մի պարզ պատճառով որպեսզի վերջինս տվյալ իրավիճակում հնարավորություն ունենա օգտվելու մեղադրյալի համար նախատեսված ցուցմունքներ տալուց հրաժարվելու և սուտ ցուցմունքներ տալու համար պատասխանատվության չենթարկվելու իրավունքից։ Նախաքննական մարմնի ապացույցները գնահատելու տեսակետը և դատարանի ապացույցները գնահատելու սկզբունքը օբյեկտիվ չեն, խախտում են դատարանի անաչառությունը և եթե դատարանը գտնում էր, որ առանց դատաքննություն իրականացնելու առկա է եղել ՀՀ քր. դատ. օր. 294-րդ հոդվածի հիմքով գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմք, ուստի պետք Է կարճեր գործը և Սեմյոն Դիվանյանին հարցաքններ որպես վկա։Դատաքննության ընթացքում որևէ նոր բան չի ավելացել, ուստի ՀՀ քր. դատ. օր. 294-րդ հոդվածի պահանջի չկատարումը պետք է դիտել որպես ՀՀ քր. դատ. օր. 398-րդ հոդվածի 3.1 դրույթի կիրառման հիմք։Ուստի գտնում եմ, որ նման պայմաններում դատարանր չի ձեռնարկել գործով ճշմարտությունը բացահայտելուն ուղղված որևէ քայլ։ Բացի այդ, գործի նախապատրաստական փուլում և դատաքննության ընթացքում դատարանը պետք է կիրառեր ՀՀ քր. դատ. օր. 309-րդ հոդվածի պահանջը և գործը վերադարձներ մեղադրողին Սեմյոն Դիվանյանի մեղադրանքը խստացնելու առումով։ Փորձագետի եզրակացությունը ևս ունի անպարզ և փորձագետի կողմից պարզաբանման ենթակա հանգամանքներ։Հավատ չի ներշնչում փորձագետի հետևությունն այն մասով, որ ՙՄարմնական վնասվածք ստանալու պահին Բեջանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած վնասվածքների առաջացումը չբացառող դիրքերում, վերոնշյալ վնասվածքները ստանալու պահին մարմնի տվյալ ձախ արմնկային հոդի շրջանի, դրսային մակերեսով ուղղված դեպի սուր կտրող կամ ծակող գործիքի շեղբի սայրը, իսկ ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքը ստանալու պահին` կրծքավանդակի ձախ կեսի հետին-կողմնային մակերեսով ուղղված դեպի սուր ծակող-կտրող գործիքի շեղբի ծայրը։Իսկ վնասվածքները պատճառող գործիքի /ների/ պարամետրերը նպատակահարմար է պարզել դեպքի պահին Կ. Բեջանյանի հագին եղած հագուստների հետքաբանական փորձաքննությամբ՚։ Գտնում ենք, որ դատարանը պետք է նշանակեր համալիր փորձաքննություն և պարզեր գործի համար էական նշանակություն ունեցող մարմնական վնասվածք հասցնելու ժամանակ կողմերի փոխադարձ դիրքը : Պաշտպանության կողմը գտնում է, որ կողոպուտի փորձով առաջադրված մեղադրանքը չի բխում գործի փաստական հանգամանքներից և պաշտպանության կողմը վիճարկում Է։ Դատարանը հանդես չի եկել որպես անաչառ դատարան և մերժողական մոտեցում է դրսևորել պաշտպանության կողմի բոլոր միջնորդությունների կապակցությամբ։ Ուստի կայացված դատական ակտը չհիմնավորված և չպատճառաբանված է և ենթակա է բեկանման։Միաժամանակ գտնում ենք, որ ՀՀ Վերաքննիչ դատարանում վերաքննիչ բողոքի քննության սահմաններում պետք է ներառել վկա Մարինե Գևորգյանի և արդարացված Սեմյոն Դիվանյանի հարցաքննությունը։ Վերոգրյալի հիման վրա և հիմք րնդունելով ՀՀ քր. դատ. օր-֊ի 394-րդ հոդվածի 1-ին կետի 2-րդ ենթակետի հիմքով խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների րնդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. ԵԱՔԴ/ 0033/11/11. դատավճիռը և գործն ուղարկել նույն դատարան նոր քննության։ բ/ Ամբաստանյալ Կարեն Բեջանյանի վերաքննիչ բողոքը, հիմնավորումները և պահանջը. Ամբաստանյալ Կ.Բեջանյանը հղում կատարելով ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ, 19-րդ, 20-րդ հոդվածներին նշել է, որ Երևան քաղաքի Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջաններին առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որի արդյունքում իր նկատմամբ կայացվել է ապօրինի դատական ակտ: ՈՒսումնասիրելով սույն գործի նյութերը, լսելով դատաքննության ժամանակ տրված հրապարակային ցուցմունքները և այլ ապացույցներ, կարծում է, որ իր նկատմամբ առաջադրվել է շինծու մեղադրանք և դատարանը կայացնի արդարացման դատական ակտ, սակայն ինչպես հայտնի է դատարանի կողմից օբյեկտիվ մոտեցում չցուցաբերվեց և կայացվեց մեղադրական վճիռ: Առաջին ատյանի դատարանը իր նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել մի շարք մեղմացուցիչ հանգամանքներ, այն որ ունի 2 անչափահաս երեխա, 3-րդ կարգի հաշմանդամ է, ընտանիքի միակ կերակրողն է հանդիսանում և դանակահարվելուց հետո նոր բժշկական հանձնաժողով չի անցել հաշմանդամության կարգը որոշելու համար, քանի որ ներքին օրգանների մեծ մասը վնասվել է, փայծախը հեռացվել: Հիմք ընդունելով վերոգրյալը Վերաքննիչ դատարանից խնդրել է բողոքն ընդունել վարույթ, բեկանել և փոփոխել Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն շրջանների առաջին ատյանի դատարանի կայացրած դատավճիռը և կայացնել արդարացման դատական ակտ: գ/ Ամբաստանյալ Արթուր Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքը, հիմնավորումները և պահանջը Ամբաստանյալ Ա.Հարությունյանը գտնում է, որ դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական օենսգրքի 61-րդ, 62-րդ, 63-րդ հոդվածների պահանջները և պատիժ նշանակելիս հաշվի չի առել պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները։ Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների` պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները։ Դատարանը ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս բավարարար չափով չի պահպանել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի վերը նշված պահանջները, ինչի արդյունքում դատավճռով հստակեցված չէ, թե որոնք են սույն քրեական գործով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, իսկ որոնք՝ պատասխանատվությունը ու պատիժը մեղմացնող կոնկրետ հանգամանքները: Սրա հետ մեկտեղ դատարանը պատիժ նշանակելիս բավարար չափով հաշվի չի առել ինչպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, այնպես էլ իր պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող բոլոր հանգամաքները։ Ըստ ամբաստանյալի` քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ ինքը նախկինում արատավորված կամ դատապարտված չի եղել, ամուսնացած է, ունի մեկ անչափահաս երեխա, հանդիսանում է տան միակ կերակրողը, չի խոչընդոտել գործի քննությանը, բնութագրվում է դրական։ Բացի վերոնշյալ հանգամանքներից դատարանը հաշվի չի առել այն հանգամանքը, որ Սեմյոն Դիվանյանը և նրա կինը, վկա Մարինե Գևորգյանը ողջ դատաքննության ընթացքում ցուցմունքներ տալու ընթացքում դատարանին հայտնել են, որ Ա. Հարությունյանս գումար, կամ խմիչք, կամ որևէ այլ պահանջ չեմ ներկայացրել, Ս. Դիվանյանն էլ դատարանին իր պաշտպան՝ Ս. Ծառուկյանի հարցին պատասխանել է, որ ես ընդամենը մեկ անգամ եմ թույլ հարվածել իրեն, որը ավելի շատ կարելի է կողքի հրել համարել, և որից հնարավոր չէր որ ինքը մարմնական վնասվածք ստանար և խնդրել են դատարանին, որ միայն իր նկատմամբ հնարավորինս մեղմ պատիժ սահմանվի, քանի որ ինքը նրանց որևէ վնաս չի պատճառել և ուղղակի հայտնվել է այնտեղ, որտեղ պետք է չլիներ և որ նրանք իր դեմ բողոք չունեն։ Դատարանը պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրել։ Քրեական գործի նյութերից ակնհայտ է, որ ինքը կատարված դեպքի հետ որևէ դերակատարություն չունի, որ ոչ մի պահանջ չի ներկայցրել Ս.Դիվանյանին, քանի որ նման մտադրություն կամ դիտավորություն չի ունեցել, որի մասին փաստել են նաև ինչպես Ս.Դիվանյանը, վկա Մարինե Գևորգյանը, այնպես էլ, Կ. Բեջանյանը, մարմնական վնասվածք իր մեկ անգամ թույլ խփելու կամ հրելու պատճառով Ս.Դիվանյանը չէր կարող ստանալ, որի մասին Ս.Դիվանյանին իեքն անձամբ է փաստել դատարանում, հայտնելով որ իր հարվածը շատ թույլ էր, որը նման էր հրոցի, որից ինքը միանշանակ չէր կարող մարմնական վնասվածք ստանալ: Իսկ նշված հարվածը կամ հրոցը շենքի միջանցքից ներս մտնելով Կ. Բեջանյանին արյունոտ և դանակահարված տեսնելու հետևանք է, և հրելով կամ խփելով Ս.Դիվանյանին ինքը ընդամենը ցանկացել է նրան հեռացնել Կ. Բեջանյանից, քանի որ այդ պահին տեսել է, որ դանակը գտնվում էր նրա ձեռքերի մեջ։ Եվ քանի որ դեպքի հետ որևէ կապ չունի, բացի նրանից որ անկախ իր կամքից հայտնվել է ոչ ճիշտ վայրում, ինքը դեպքից հետո անմիջապես օգնություն է ցույց տվել Կ.Բեջանյանին, նրան տեղափոխելով հիվանդանոց։ Հաշվի առնելով իր կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, իր անձր բնութագրող և պատասխանատվությունը ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, հանցագործությունից հետո իր դրսևորած վարքագիծը, պատասխանատվությունը և պատիժր ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում, Ա.Հարությունյանը հասկացել է, որ անկախ ամեն ինչից իր ընկերների հետ չպետք է հայտվեր իր չիմացած և սխալ վայրում, որի համար շատ է զղջում, քանի որ իր պատճառով ընտանիքը ծայրահեղ ծանր վիճակում է հայտվել; Ամբաստանյալ Ա.Հարությունյանը գտնում է, որ վերաքննիչ դատարանը կարող է համարել, որ կոնկրետ դեպքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին կարելի է հասնել առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու։ Ելնելով վերոգրյալներից խնդրել է ՀՀ քր. դատ. օր-ի 393-395-րդ, 399-րդ հոդվածներով քննության առնելով բողոքում նշված հիմքերը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կիրառմամբ, նշանակված պատժին հաշվակցել կալանքի տակ գտվելու ժամկետը և ՀՀ քր. օր-ի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ իր նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան։ 4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. Վերաքննիչ բողոքում նշված հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, լսելով պաշտպանի և ամբաստանյալների կողմից իրենց վերաքննիչ բողոքների հիմնավորումները, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ պաշտպանի և ամբաստանյալների վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել, ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. թիվ ԵԱՔԴ/0138/01/11 դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 385հդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք և Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն ակնհայտ սխալ է թույլ տվել: Վերաքննիչ քրեական դատարանում դատական ակտի կայացման պահանջներն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 393հդ.-ի 10-րդ մասի համաձայն` դատական ակտ կայացնելիս, վերաքննիչ դատարանն իրավունք ունի իր դատական ակտը հիմնավորելու համար հիմնվել վերաքննիչ դատարանի դատական նիստին չկանչված, սակայն առաջին ատյանի դատարանում հարցաքննված անձանց ցուցմուքնների վրա: ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 386հդ.-ի համաձայն` վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերաքննիչ դատարանն ստուգում է գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման և քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը: Քրեական պատասխանատվության հիմքը ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսդրության հիմնարար սկզբունք հանդիսացող ՀՀ քր. օր.-ի 3-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները: Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 18-րդ հոդ.-ի 3-րդ մասի համաձայն` հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ: Ապացույցների ազատ գնահատման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 25-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում: ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 124-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` ապացուցումը գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է: ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 126-րդ հոդ.-ի համաձայն` գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով: ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 127-րդ հոդ.-ի համաձայն` յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ: ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 107-րդ հոդ.-ի համաձայն` միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում` 1/ դեպքը և հանգամանքները/կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն/. 2/ կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին. 3/ հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները. 4/ անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ. 5/ քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները. 6/ այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով: Քրեական պատասխանատվության հիմքի, անմեղության կանխավարկածի, ապացույցների ազատ գնահատման, ապացուցման ենթակա հանգամանքների, քրեադատավարական ապացուցման տարրեր հանդիսացող ապացույցների ստուգման և գնահատման վերաբերյալ ՀՀ քրեական և քրեադատավարական օրենսդրության վերը նշված հիմնարար իրավադրույթների համատեքստում քննության առնելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների համակցությունը, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ` Կ.Բեջանյանի և Ա.Հարությունյանի պատճառաբանություններն անհիմն են, նպատակ են հետապնդում ազատվել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից, Կարեն Բեջանյանի և Արթուր Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով նախատեսված հանցանքներ կատարելը և նրանց մեղքը հաստատված, իսկ պատճառաբանությունները հերքված են քրեական գործով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ձեռք բերված և ընդհանուր իրավասության դատարանում հետազոտված հետևյալ ապացույցներով. ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ ամբաստանյալ Սեմյոն Դիվանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր գործընկերոջ` Սամվել Ասլանյանի հետ աշխատանքից դուրս են եկել և պատրաստվել են տուն գնալ. որոշել են մտնել կրպակ և իրենց աշխատանքից ստացված օրավճարը` 10.000 ՀՀ դրամ գումարը կիսել միմյանց միջև: Հասնելով Մամիկոնյանց և Գրիբոյեդով փողոցների խաչմերուկում գտնվող կրպակի մոտ` Ս.Ասլանյանը մտել է կրպակ, որպեսզի գումարը մանրի, իսկ ինքը սպասել է դրսում: Այդ ընթացքում իրեն են մոտեցել իր շենքի հարևանությամբ բնակվող Կարեն Բեջանյանը և Դավիթ Գրիգորյանը: Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, սակայն ինքը մերժել է Կ.Բեջանյանին, պատճառաբանելով, որ գումար չունի: Այդ պահին կրպակից դուրս է եկել Ս.Ասլանյանը, և տեսնելով, որ Կ.Բեջանյանը և Դ.Գրիգորյանը իր հետ են կանգնած, մտածելով, որ իրեն մտերիմ անձինք են, 10.000 ՀՀ դրամ գումարը մեկնելով նրանց, հարցրել է, թե կարող են արդյոք մանրել, Դ.Գրիգորյանը պատասխանել է, որ կարող է գումարը մանրել, Ս.Ասլանյանի ձեռքից վերցրել է նշված գումարը և մտել մեկ այլ կրպակ: Քիչ անց դուրս գալով կրպակից` ձեռքին տոպրակներով, մոտեցել է Ս.Ասլանյանին և տվել է միայն 3.000 ՀՀ դրամ գումարը, արհամարհելով իրենց, Կ.Բեջանյանի հետ հեռացել են: Դիվանյանը նշել է նաև, որ նախկինում Կ.Բեջանյանը իրենից բազմիցս այդ եղանակով գումարներ է վերցրել և չի վերադարձրել: Հասկանալով, որ անիմաստ է նրանց հետ այդ հարցի շուրջ զրուցել, հանգստացրել է Ս.Ասլանյանին և գնացել է տուն: Մի քանի ժամ անց` 2011 թվականի մայիսի 09-ին, գիշերը` ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ` Մարինե Գևորգյանի հետ, իր բնակարանի դուռը թակել են և ինքը, բացելով դուռը, տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք իր կամքին հակառակ, իրեն հրելով մտել են տուն: Ներս մտնելով` Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է, և տաբատի շղթան իջեցնելով` շարունակել է գումար պահանջել, ու սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով, մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով, հարվածել է Կ.Բեջանյանին, երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա` երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով` դիմել են փախուստի: Նախաքննության ընթացքում Ս.Դիվանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Սաշայի Բեջանյանին, Արթուր Սամվելի Հարությունյանին և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանին: Քանի որ վերջիններիս ճանաչել է որպես հարևան, ուստի թույլ է տվել ներս մտնել: Վերջիններս ներս են մտել և Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով մեկական հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, ինչից հետո էլ Կ.Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, Երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել և դանակը ետ քաշելուց նկատել է, որ դանակը արյունոտ է: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տանից դուրս հանելով դիմել են փախուստի, որից հետո ինքը հաղորդում է տվել ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում: ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը Ս. Դիվանյանի` Ընդհանուր իրավասության դատարանում և նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները գնահատելիս կարևորում է դրանց համակարգված, մանրամասն լինելը, քրեական գործով ձեռք բերված այլ ապացույցների հետ համադրությամբ հիմնավորվելը: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ ամբաստանյալ Կարեն Սաշայի Բեջանյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ին իր կրտսեր որդու հետ կրպակ մտնելիս հանդիպել է Ս.Դիվանյանին, սակայն նրանից գումար չի խնդրել, այլ հրավիրել է խնջույքի, վերջինս հրաժարվել է: Նույն օրը, երեկոյան ուշ ժամի, Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի դիմաց բացօթյա տաղավարում նստած, գարեջուր էր ըմպում Արթուր Հարությունյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ աղմուկ է լսվել, Ս.Դիվանյանի բնակարանից, ինքը մտածելով, որ աղմկողը Ս.Դիվանյանն է, միայնակ բարձրացել է վերջինիս բնակարան պարզելու, թե ինչ է պատահել: Երբ մտել է բնակարան` տեսել է, որ Ս.Դիվանյանը բարկացած խմիչք է պահանջում կնոջից` Մ.Գևորգյանից, և երբ վերջինս մերժել է Ս.Դիվանյանին` նա, դանակը վերցնելով, հարձակվել է կնոջ վրա: Ինքը փորձել է միջամտել, Ս.Դիվանյանը դանակով հարձակվել է իր վրա և բազմաթիվ հարվածներ հասցրել իրեն: Այդ պահին Ա. Հարությունյանն ու Դ.Գրիգորյանն իրեն օգնել են դուրս գալ բնակարանից և տեղափոխել հիվանդանոց: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Հարությունյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011թ. մայիսի 09-ին, ժամը 02:30-ի սահմաններում գտնվել է Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի բակում` Կարեն Բեջանյանի և Դավիթ Գրիգորյանի հետ, երբ վերոհիշյալ շենքից լսվել են վիճաբանության ձայներ, Կ.Բեջանյանը նշելով, որ դա Սեմյոն Դիվանյանն է, գնացել է վերջինիս բնակարան` պարզելու թե ինչ է պատահել, քիչ անց ինքը գնացել է Կ.Բեջանյանի ետևից և տեսել է նրան արյունոտ վիճակում, իսկ Ս.Դիվանյանին դանակը ձեռքին կանգնած, հայհոյելով վերջինիս, Դ.Գրիգորյանի հետ միասին Կ.Բեջանյանին տեղափոխել են հիվանդանոց: Որտեղից էլ իրեն բերման են ենթարկել ոստիկանության Արաբկիրի բաժին: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ վկա Մարինե Փայլակի Գևորգյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հանդիսանում է Սեմյոն Հրանտի Դիվանյանի կինը, որի հետ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանում: 2011 թվականի մայիսի 09-ին, ժամը 03:00-ի սահմաններում, ամուսնու հետ եղել են իրենց տանը: Երբ պատրաստվել են քնել` տան դուռը թակել են, և ամուսինը, բացելով դուռը, տեսել է իր հարևաններ Կարեն Բեջանյանին, Արթուր Հարությունյանին և Դավիթ Գրիգորյանին, ցանկացել է դուռը փակել, սակայն նրանք Ս.Դիվանյանին հրելով` մտել են տուն: Ներս մտնելով, Կ.Բեջանյանը իր ամուսնուց գումար է պահանջել, և մերժում ստանալով, սկսել է հարվածել իր ամուսնուն, ինչից հետո հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, դրանից հետո Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրելով գցել է մահճակալի վրա, մոտեցել նրան և տաբատի շղթան իջեցնելով` սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, իսկ Ս.Դիվանյանը այդ պահին մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը դուրս է հանել և ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել նրա վրա և նա երկրորդ անգամ է հարվածել: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տնից դուրս հանելով` դիմել են փախուստի: Նախաքննության ընթացքում Ս.Դիվանյանի կինը` գործով վկա Մարինե Գևորգյանը տվել է Ընդհանուր իրավասության դատարանում տված ցուցմունքին նույնաբովանդակ ցուցմունք: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ վկա Լաուրա Ալեքսանյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ բնակվում է Երևան քաղաքի Թբիլիսյան Խճուղի 7-րդ շենքի 73-րդ բնակարանում, 2011 թվականի մայիսի 09-ի գիշերը 02:30-ի սահմաններում, երբ տանը հեռուստացույց էր դիտում, դրսից լսել է վիճաբանության ձայներ, բացելով պատուհանը` տեսել է շենքի բակում հավաքված անձանց, որոնց մեջ տարբերակել է Կ.Բեջանյանի ձայնը, որն ասել է, որ գնում է տեսնի` թե ինչու են աղմկում: Չի տեսել, թե Կ.Բեջանյանը ում հետ է գնացել: Առավոտյան տեղեկացել է, որ Կ.Բեջանյանին դանակահարել են: Վկան Կ.Բեջայանին նկարագրել է որպես մարդամոտ, տաքարյուն անձնավորության: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ վկա Հովիկ Առաքելյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2011 թվականի մայիսի 08-ի գիշերը գտնվել է տանը, այդ ժամանակ, պատշգամբում ծխելիս, լսել է Կարեն Բեջանյանի ձայնը, ասելով որ ՙԷլի կռվում են գնամ հանգստացնեմ՚: Վկան միաժամանակ նշել է, որ Կարենին, Սեմյոնին և Արթուրին ճանաչում է որպես հարևանների: Հետագայում իմացել է, որ Սեմյոն Դիվանյանը դանակահարել է Կարեն Բեջանյանին սակայն հաստատապես չի կարող ասել, թե իրականում ինչ է տեղի ունեցել: Քրեական գործով վկաներ Լաուրա Ալեքսանյանի և Հովիկ Առաքելյանի ցուցմունքները գնահատելիս ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը ուշադրություն է դարձնում այն հանգամանքին, որ վկա Հ. Առաքելյանը իր ցուցմունքում նաև ասել է, թե հաստատապես չի կարող ասել, թե իրականում ինչ է տեղի ունեցել, իսկ վկա Լ. Ալեքսանյանը ցուցմունքում նշելով, որ տարբերակել է Կ. Բեջանյանի ձայնը, չի տեսել, թե Կ. Բեջանյանը ում հետ է գնացել: ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը վկաներ Լ. Ալեքսանյանի և Հ. Առաքելյանի ցուցմունքները գնահատում է քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների ողջ համակցությամբ, նաև հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ նշված վկաները պաշտպանության կողմի վկաներն են և հարցաքննվել են պաշտպանության կողմի միջնորդությամբ: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 1208 եզրակացության համաձայն` Ս.Դիվանյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային մակերեսի արյունազեղման և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսի քերծվածքի ձևով, հասցվել են բութ առարկայով, հնարավոր է որոշման մեջ նշված ժամկետում, որոնք ինչպես առանձին-առանձին այնպես ել միասին, առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում: Ս.Դիվանյանի մարմնական վնասվածքները տեղեկատվական չեն, որպեսզի դատողոթյուններ արվեն դրանք հասցնող առարկայի մասին: Հաշվի առնելով վնասվածքների անատոմիական տեղակայությունները` հնարավոր է դրանց առաջացումը ինչպես բութ առարկայի ուղղակի ներգործությամբ, այնպես էլ իր հասակի բարձրությունից վայր ընկնելու հետևանքով: Վնասվածքները ստանալու պահին Ս.Դիվանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած դիրքում, ձախ նախաբազկի վերին երրորդի կողմնային և ձախ արմնկահոդի շրջանի հետին մակերեսներով ուղղված լինելով դեպի բութ առարկան: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 598 եզրակացության համաձայն` Կ.Բեջանյանի մարմնական վնասվածքները` ձախ արմնակային, հոդ շրջանի կտրված, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով, կտրված-ծակված վերքերի ձևով, հասցվել են. ձախ արմնկային հոդ շրջանի կտրված վերքը` կտրող կամ ծակող-կտրող, ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքը` սուր ծակող-կտրող գործիքով, հնարավոր է` նշված ժամկետում, հնարավոր չէ` վայր ընկնելու հետևանքով, և պատճառվել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող: Վերոնշյալ մարմնական վնասվածքները ստանալու պահին Կ.Բեջանյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած` վնասվածքների առաջացումը չբացառող դիրքերում: ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված դատահետքաբանական փորձաքննության թիվ 1158 եզրակացության համաձայն` փորձաքննությանը ներկայացված Կ.Բեջանյանի սվիտերի և ուսաժապավեններով շապիկի վրա առկա վնասվածքները ծակած-կտրած են և կարող էին առաջանալ ինչպես փորձաքննությանը ներկայացված դանակի շեղբի, այնպես էլ նմանատիպ` միակողմանի կամ երկկողմանի սրվածության ծակող-կտրող շեղբ ունեցող այլ գործիքի` հնարավոր է դանակի շեղբի ներգործության արդյունքում: Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն, դեպքի վայրի զննության ընթացքում հայտնաբերվել և առգրավվել է դանակ, որը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց: Քննության առնելով ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն առ այն, որ գործի բազմակողմանի և օբյեկտիվ քննությունը ենթադրում է քննության համար կարևոր այնպիսի հանգամանքների պարզում, ինչպիսիք են ժամը 03-ին Սեմյոն Դիվանյանի և Մարինե Գևորգյանի արթուն գտնվելու իրական պատճառները, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը այն գտնում է անհիմն, քրեական գործի համար որևէ իրավական նշանակություն չունեցող: Քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների ուսումնասիրությունից երևում է, որ 09.05.2011թ. Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի բնակիչ Սեմյոն Դիվանյանը հաղորդում է տվել ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժին Կարեն Բեջանյանի և իր ընկերներ Դավիթի և Արթուրի կողմից նույն օրը ժամը 03.00-ի սահմաններում իրենց տուն ներխուժելու, իր վրա հարձակվելու, ոտքերով և ձեռքերով հարվածներ հասցնելու և գումար պահանջելու մասին, որն ուղեկցվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներով իր և իր կնոջ հասցեին, և չկարողանալով դիմադրել և պաշտպանվել նրանցից և ընկնելով անկողնուն, ինքը անկողնու տակ եղած ծալովի դանակով հարվածել է Կարենին և նա իրեն բաց է թողել: Սույն հայտարարության մեջ Ս. Դիվանյանը նաև հայտնել է, որ դանակը գտնվում է իրենց տանը և ինքը այն կարող է ներկայացնել: Ս. Դիվանյանի հայտարարության հիման վրա ՀՀ Ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Արաբկիրի բաժնում նախապատրաստվել են նյութեր, որի հիման վրա նույն բաժնում 09.05.2011թ. հարուցվել է թիվ 14111811 քրեական գործը ՀՀ քր. օր.-ի 34-176հդ.-ի 2-րդ մասի 1-ին կետի, ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 1-ին մասի հատկանիշներով: Քրեական գործով վկա Մարինե Գևորգյանի հարցաքննության արձանագրությունից երևում է, որ հարցաքննությանը մասնակցել է նաև մանկավարժ Մ. Իսրայելյանը: Այդ կապակցությամբ վկա Մ. Գևորգյանի հարցաքննության արձանագրության մեջ առկա է հետևյալ գրառումը. ՙԵս` Իսրայելյան Մարգարիտաս, մասնակցելով Մարինե Գևորգյանի հարցաքննությանը, հայտնում եմ, որ Մ. Գևորգյանի կողմից հայտարարվեց փաստը, որ ինքը տիրապետում է հայերեն բանավոր խոսքին, սակայն ոչ գրավոր լեզվին, ուստի խնդրում է, որպեսզի իր ցուցմունքը արձանագրվի քննիչի կողմից իր խոսքերից մանկավարժի մասնակցությամբ, իսկ հարցաքննությունը ավարտելուց հետո ընթերցվի բարձրաձայն իմ կողմից: Մանկավարժ /ստորագրություն/ Մ. Իսրայելյան՚: Այս իմաստով ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանն անհիմն է համարում ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունները վկա Մ. Գևորգյանի ցուցմունքները օրենքի խախտմամբ ստացված լինելու և այդ կապակցությամբ ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398հդ.-ի 1-ին մասին հղում կատարելու վերաբերյալ: Այսպես, ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 398հդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց` օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել կամ կարող էին ազդել գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա՚: ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ գործով վկա Մ. Գևորգյանի` հայերեն բանավոր խոսքին տիրապետելու և գրավոր լեզվին չտիրապետելու պայմաններում /ինչպես նշված է հարցաքննության արձանագրությունում/ հարցաքննությանը հայերեն գրավոր և բանավոր խոսքին տիրապետող մանկավարժին մասնակից դարձնելը որևէ մեկին չեն զրկել օրենքով երաշխավորված իրավունքներից, չեն սահմանափակել իրավունքներում, այլ հակառակը` ուղղված են եղել վկայի իրավունքների լիարժեք իրականացման ապահովմանը: Քննության առնելով Կ.Բեջանյանի պաշտպան Ս.Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունն այն մասին, որ պետք է նշանակել համալիր փորձաքննություն, վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ այն անհիմն է, քանի որ նշանակված փորձաքննությունը պատասխանել է գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող հարցերին, ուստի դրա անհրաժեշտությունը չկա: Ամբաստանյալներ Կարեն Բեջանյանի և Արթուր Հարությունյանի կողմից ՀՀ քր. օր.-ի 34-176հդ.-ի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով նախատեսված հանցանքները և նրանց մեղքը հաստատված է քրեական գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար համակցությամբ: Քրեական գործի քննության նախորդ փուլերի ընթացքում քրեադատավարական օրենքի այնպիսի խախտումներ, որոնք դատավարության կողմերին կզրկեին օրենքով երաշխավորված իրենց իրավունքներից, կսահմանափակեին իրավունքների մեջ կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտած լինեին գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդած լինեին գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, թույլ չեն տրվել: Այս առումով ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի և նրա պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքների պատճառաբանություննեն առ այն, որ Ընդհանուր իրավասության դատարանը թույլ է տվել նյութական և դատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներ, Կ. Բեջանյանին առաջադրված մեղադրանքը շինծու է, քրեական գործի քննությունը տարվել է բացառապես գործի ելքով շահագրգռված Սեմյոն Դիվանյանի առաջ քաշած վարկածով, Ընդհանուր իրավասության դատարանը չի ապահովել կողմերի հավասարության և մրցակցության սկզբունքները, կողոպուտի փորձի և այն ամբաստանյալների կողմից նախնական համաձայնությամբ կատարելու հանգամանքի կապակցությամբ ապացույցներ նախաքննական մարմինը և դատարանը ձեռք չեն բերել, չեն հիմնավորվում քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով: Ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի պաշտպան Ս. Սաֆարյանը վերաքննիչ բողոքում նաև նշել է, որ գործի նախապատրաստական փուլում և դատաքննության ընթացքում դատարանը պետք է կիրառեր ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 309.1հդ.-ի պահանջը և գործը վերադարձներ մեղադրողին` Սեմյոն Դիվանյանի մեղադրանքը խստացնելու համար: ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը պաշտպանի նշված եզրահանգումը անհիմն համարելով, քրեական գործի վերը նշված փաստական հանգամանքների պայմաններում արձանագրում է հետևյալը. Քրեական հետապնդման մարմինը սույն քրեական գործը ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան է ուղարկել նաև Սեմյոն Դիվանյանի նկատմամբ ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը առերևույթ կատարած լինելու համար: ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 2-րդ մասը քրեական պատասխանատվություն է նախատեսում անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցմամբ մեկ ուրիշի առողջությանը ծանր վնաս պատճառելու համար: ՀՀ Սահմանադրության 18-րդ հոդվածի համաձայն ` (...) Յուրաքանչյուր ոք ունի իր իրավունքները և ազատություններն օրենքով չարգելված բոլոր միջոցներով պաշտպանելու իրավունք (...) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 42-րդ հոդվածի համաձայն` 1. Հանցագործություն չի համարվում այն գործողությունը, որը կատարվել է անհրաժեշտ պաշտպանության վիճակում, այսինքն՝ պաշտպանվողի կամ մեկ այլ անձի կյանքը, առողջությունը և իրավունքները, հասարակության կամ պետության շահերը հանրության համար վտանգավոր ոտնձգությունից կամ դրա իրական սպառնալիքից՝ ոտնձգություն կատարողին վնաս պատճառելու միջոցով պաշտպանելիս, եթե թույլ չի տրվել անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում: 2. Անձի կյանքի համար վտանգավոր բռնության կամ այդպիսի բռնության իրական սպառնալիքով զուգորդված ոտնձգությունից պաշտպանվելիս կարող է պատճառվել ցանկացած վնաս (...): 3. Անհրաժեշտ պաշտպանության իրավունքն անձին է պատկանում՝ անկախ ոտնձգությունից խուսափելու կամ այլ անձանց կամ պետական մարմինների օգնությանը դիմելու հնարավորությունից, ինչպես նաև անկախ անձի մասնագիտական կամ այլ հատուկ պատրաստվածությունից և պաշտոնեական դիրքից: 5.Անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցում չի համարվում և քրեական պատասխանատվության չի հանգեցնում զենքի կամ ցանկացած այլ միջոցների կամ առարկաների գործադրումը զինված անձի հարձակումից կամ անձանց խմբի հարձակումից պաշտպանվելու համար, ինչպես նաև ապօրինաբար և բռնությամբ բնակարան կամ այլ շինություն ներխուժելը կանխելու համար` անկախ ոտնձգողին պատճառած վնասի ծանրությունից: Ըստ Ս.Դիվանյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու որոշման` ՙ2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում Կարեն Սաշայի Բեջանյանը, Արթուր Սամվելի Հարությունյանը և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանը որպես հարևան մուտք են գործել իր Երևան քաղաքի, Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենք, 7-րդ բնակարան, փորձել են իրեն կողոպտել` պահանջելով գումար, իսկ իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով` ծեծի են ենթարկել, առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով, իսկ Կ.Բեջանյանը Ս.Դիվանյանին հրել է` վայր գցելով մահճակալի մոտ, տաբատի շղթան իջեցնելով մոտեցել և սպառնացել է, որ առնանդամը կդնի բերանը, ինչից հետո Ս.Դիվանյանը նշված սպառնալիքի և կրկին ծեծի չենթարկվելու նպատակով մահճակալի տակ պահվող ծալովի դանակը դուրս բերելով ինքնապաշտպանության նպատակով ոչ համազոր կերպով Կ.Բեջանյանի կողմից կատարած գործողություններին, հարվածել է վերջինիս և անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցումով Կ.Բեջանյանի կրծքավանդակի շրջանում հասցրել է ծանր մարմնական վնասվածք` ձախից թորակո-աբդոմինալ, ներքին արյունահոսությամբ զուգորդված` ստոծանու, փայծախի, ստամոքսի հետին պատի, մեծ ճարպոնի վնասումներով կտրված-ծակված վերքերի ձևով՚: Նախնական քննությունը հանրագումարի բերող դատավարական փաստաթղթում` մեղադրական եզրակացության մեջ, դրա նկարագրական մասում նախաքննության մարմինը դեպքի հանգամանքները նկարագրելիս հաստատված է համարել, որ ՙ(...) Բնակարան մտնելով Կ.Բեջանյանը գումար է պահանջել Ս.Դիվանյանից: Ստանալով վերջինիս բացասական պատասխանը Կ.Բեջանյանը հարվածել է Ս.Դիվանյանին և նույն պահին մեկական հարված են հասցրել Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը: Ս.Դիվանյանին ծեծի ենթարկելուց հետո Կ.Բեջանյանը նրան հրելով գցել է մահճակալի մոտ և ասել, որ առնանդամը կդնի բերանը և երբ մոտեցել է ու իջեցրել տաբատի շղթան Ս.Դիվանյանը մահճակալի մեջ դրված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով երկու անգամ հարվածել է Կ.Բեջանյանին (...)՚: Նախաքննության փուլում Ս.Դիվանյանը ցուցմունք է տվել, որ 2011 թվականի մայիսի 09-ին ժամը 03:00-ի սահմաններում երբ տանը գտնվել է կնոջ Մարինե Գևորգյանի հետ, իր Երևան քաղաքի Թբիլիսյան խճուղի 7-րդ շենքի 7-րդ բնակարանի դուռը թակել են և ինքը բացելով դուռը տեսել է իր հարևաններ Կարեն Սաշայի Բեջանյանին, Արթուր Սամվելի Հարությունյանին և Դավիթ Աշոտի Գրիգորյանին: Քանի որ վերջիններիս ճանաչել է որպես հարևան, ուստի թույլ է տվել ներս մտնել: Վերջիններս ներս են մտել և Կ.Բեջանյանը իրենից գումար է պահանջել, իր կողմից բացասական պատասխան ստանալով Կ.Բեջանյանը հարվածել է ձեռքով, ինչից հետո կրկին ձեռքով մեկական հարվածներ են հասցրել նաև Ա.Հարությունյանը և Դ.Գրիգորյանը, ինչից հետո էլ Կ.Բեջանյանը իրեն հրելով գցել է մահճակալի մոտ, մոտեցել է և տաբատի շղթան իջեցնելով սպառնացել, որ առնանդամը կդնի բերանը: Ինքն այդ պահին պաշտպանվելու նպատակով մահճակալի մեջ պահված ծալովի դանակը հանելով ինքնապաշտպանության նպատակով հարվածել է Կ.Բեջանյանին, Երբ վերջինս կրկին փորձել է հարձակվել իր վրա երկրորդ անգամ է հարվածել և դանակը ետ քաշելուց նկատել է, որ դանակը արյունոտ է: Այդ պահին Դ.Գրիգորյանը և Ա.Հարությունյանը օգնել են Կ.Բեջանյանին և նրան տանից դուրս հանելով դիմել են փախուստի, որից հետո ինքը հաղորդում է տվել ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում: Ընդհանուր իրավասության դատարանի դատաքննությամբ Ս.Դիվանյանը ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքները, միաժամանակ նշել է, որ Կարեն Բեջանյանը, Արթուր Հարությունյանը և Դավիթ Գրիգորյանը իր բնակարան են մուտք գործել իր կամքին հակառակ: Նախաքննության և դատաքննության փուլերում նույնաբովանդակ ցուցմունքներ է տվել նաև Ս.Դիվանյանի Կինը, գործով վկա Մարինե Գևորգյանը: Վերոհիշյալ փաստական հանգամանքների և գործով ձեռք բերված ապացույցների գնահատմամբ Ընդհանուր իրավասության դատարանն իրավացիորեն արձանագրել է, որ Սեմյոն Դիվանյանը, իր նկատմամբ հանցավոր ոտնձգություն իրականացնելիս, գործել է անհրաժեշտ պաշտպանության սահմաններում, քանի որ հարձակումը և պաշտպանությունը եղել են համազոր, Կ.Բեջանյանին պատճառված վնասը համազոր է եղել ինչպես ոտնձգության բնույթին, այնպես էլ հասարակական վտանգավորության աստիճանին ուստի նրա արարքում բացակայում է հանցակազմը, և հղումներ կատարելով ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 366հդ.-ի իրավադրույթների վրա` Սեմյոն Դիվանյանի նկատմամբ կայացրել է արդարացման դատավճիռ, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջներին: ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան ներկայացված բողոքով ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանը խնդրել է բեկանել և փոփոխել ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը և կայացնել արդարացման դատական ակտ, վերջինիս պաշտպան Ս. Սաֆարյանը վերաքննիչ բողոքով խնդրել է ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանից` բեկանել ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. ԵԱՔԴ/0033/11/11 դատավճիռը գործն ուղարկել նույն դատարան` նոր քննության: ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով գտնում է, որ ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի և վերջինիս պաշտպան Ս. Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքները վերոհիշյալ հիմնավորումներով պետք է մերժել: Քանի որ ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանը և նրա պաշտպան Ս. Սաֆարյանը վերաքննիչ բողոքով որևէ անդրադարձ չեն կատարել Կ. Բեջանյանի նկատմամբ նշանակված պատժին, ուստի, ելնելով վերաքննիչ դատարանում գործի քննության սահմաններն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 385հդ.-ի 1-ին մասի պահանջներից, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանն ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը քննության առարկա չի դարձնում: Ամբաստանյալ Ա.Հարությունյանը վերաքննիչ բողոքով /բողոքի եզրափակիչ մասում/ խնդրել է ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69հդ.-ի կիրառմամբ` նշանակված պատժին հաշվակցել կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը և վերջնական ազատազրկում կրելու թողնված ժամկետը ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան /վերաքննիչ բողոքում ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանը վիճարկում է իր նկատմամբ նշանակված պատժի արդարացիությունը/: Սակայն, այդուհանդերձ, վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանական մասում, ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանը նաև գրել է. ՙՔրեական գործի նյութերից ակնհայտ է, որ ես կատարված դեպքի հետ որևէ դերակատարություն չունեմ, ...՚: Այդ իսկ պատճառով ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը հարկ է համարում քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների հետազոտությամբ և դրանց իրավական գնահատմամբ նշել, որ ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի արարքին նախաքննական մարմնի և դատարանի կողմից տրվել է ճիշտ իրավական գնահատական, ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանը կատարել է հանցանք, այն համապատասխանում է ՀՀ քր. օր.-ի 34-176հդ.-ի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերի հատկանիշներին և հաստատված է քրեական գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ: Քննության առնելով ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը` իր նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ այն պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար, ինչ պատիժ պետք է նշանակվի նրա նկատմամբ, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը: Նշված հարցերի լուծման ընթացքում դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներով: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը: ՀՀ Քրեական օրենսդրության վերը նշված պահանջների համատեքստում քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օր.-ի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով` հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քր. օր.-ի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակներին` հետևյալ պատճառաբանությամբ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ մասերի համաձայն` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Օրենքի նշված դրույթից հետևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը օրենսդիրը կախման մեջ չի դնում ոչ կատարված հանցանքի բնույթից և հասարակական վտանգավորության աստիճանից, ոչ այն կատարող անձից, կարևորը այն է, որ իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում, բազմակողմանի գնահատելով հանցանքի կատարման հանգամանքները, վերլուծելով այն կատարող անձին բնութագրող տվյալները, հանգի այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու: Ընդ որում, պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված որևէ հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել: Այսինքն` օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կրելու: ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը, ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի պահանջների համատեքստում քննության առնելով ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քր. օր.-ի 70հդ.-ի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով սույն գործի կոնկրետ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով` հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քր. օր.-ի 48հդ.-ի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակներին` այն է` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, հանցանք կատարած անձի ուղղմանը, հանցանքների կանխմանը: Քննության առնելով վերը նշված բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.03.2012թ. թիվ ԵԱՔԴ/0138/01/11 դատավճիռը օրինական, հիմնավորված, պատճառաբանված է, հետևաբար, այն պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ ամբաստանյալ Կ. Բեջանյանի, վերջինիս պաշտպան Ս. Սաֆարյանի, ամբաստանյալ Ա. Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքները` մերժել: ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը նաև արձանագրում է այն հանգամանքը, որ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ Ընդհանուր իրավասության դատարան է ուղարկվել ՀՀ քր. օր.-ի 116հդ.-ի 2-րդ մասով, այնինչ Ընդհանուր իրավասության դատարանը դատավճռի եզրափակիչ մասում գրել է. ՙՍեմյոն Հրանտի Դիվանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116հդ.-ի 1-ին մասով ճանաչել անպարտ և արդարացնել` նրա արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով՚, հավանաբար տեխնիկական վրիպակ է, քանի որ նրան ի սկզբանե մեղսագրված է եղել ՀՀ քր. օր-ի 116-րդ հոդ.-ի 2-րդ մասով մեղադրանք: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376-1-րդ, 385-րդ, 386-րդ, 390-րդ, 391-րդ, 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ, 418-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Պաշտպան Ս.Սաֆարյանի, ամբաստանյալներ Ա. Հարությունյանի և Կ. Բեջանյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել: Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճիռը` Արթուր Սամվելի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և Կարեն Սաշայի Բեջանյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 4-րդ կետերով, թողնել օրինական ուժի մեջ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ Իսկականի հետ ճիշտ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 25-06-2012 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 27-07-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 2 հատոր, 1-ին` 202 թերթից, 2-րդը` 319 թերթից |
| Գործին կից նյութեր | Չկան |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 27-07-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 202, 319 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-10216/12 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 27-07-2012 |
|---|
Դատական գործ N: ԵԱՔԴ/0138/01/11
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 25-07-2012 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Սեդա |
| Ազգանուն | Սաֆարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ամբաստանյալ` Կարեն Սաշայի Բեջանյան |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է վճռաբեկ դատարան
| Գործի առաքման ամսաթիվը | 27-07-2012 |
|---|---|
| Գրության համարը | Ե-10216 |
| Գործի ստացման ամսաթիվը | 27-07-2012 |
| Քրեական գործի հատորներ /փաստաթղթեր/ | 2 հատոր |
| Գործի համարը | ԵԱՔԴ/0138/01/11 |
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Պատասխանատվության ենթարկվածների թիվը | 1 |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 27-07-2012 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Ելիզավետա |
| Ազգանուն | Դանիելյան |
| Այլ նշումներ | մակագրել է Ե.Դանիելյանը |
Բողոքը վերադարձվել է որոշումով
| Ամսաթիվ | 03-08-2012 |
|---|---|
| Որոշման բովանդակությունը | ԵԱՔԴ/0138/01/11 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 3 օգոստոսի 2012 թվական ք.Եր¨ան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2012 թվականի հունիսի 25-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Կարեն Սաշայի Բեջանյանի ¨ նրա պաշտպան Ս.Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Եր¨անի Արաբկիր ¨ Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճռով Կարեն Սաշայի Բեջանյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով ¨ դատապարտվել է ազատազրկման` 3 տարի 6 ամիս ժամկետով: Նույն դատավճռով դատապարտվել է նա¨ Արթուր Սամվելի Հարությունյանը: Ամբաստանյալներ Ա.Հարությունյանի, Կ.Բեջանյանի ¨ վերջինիս պաշտպան Ս.Սաֆարյանի վերաքննիչ բողոքների քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2012 թվականի հունիսի 25-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքները մերժել է` օրինական ուժի մեջ թողնելով Եր¨անի Արաբկիր ¨ Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի մարտի 13-ի դատավճիռը: Վերոգրյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք են բերել ամբաստանյալ Կ.Բեջանյանը ¨ նրա պաշտպան Ս.Աաֆարյանը` խնդրելով վճռաբեկ բողոքն ընդունել վարույթ, բեկանել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2012 թվականի հունիսի 25-ի որոշումը ¨ գործն ուղարկել ստորադաս դատարան` նոր քննության: Բողոքաբերները փաստարկել են, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին ¨ 3-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար ¨ վերաքննիչ դատարանի կողմից թույլ է տրված առեր¨ույթ դատական սխալ, որը կարող է առաջացնել կամ առաջացրել է ծանր հետ¨անքներ: Վերլուծելով բողոքի փաստարկները` Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ դրանք բավարար չեն եզրահանգելու, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար: Հետ¨աբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված հիմքը հիմնավորված չէ: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի հիմնավորումները բավարար չեն նա¨ եզրահանգելու, որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 406-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված` գործի ելքի վրա ազդած դատական սխալ` նյութական կամ դատավարական իրավունքի խախտում, որը կարող է առաջացնել կամ առաջացրել է ծանր հետ¨անքներ: Հետ¨աբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով նախատեսված հիմքը նույնպես հիմնավորված չէ: Բացի այդ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 21-րդ մասի համաձայն՝ բողոքին կցվում են բողոքի պատճենը գործը քննած դատարան ¨ դատավարության մասնակիցներին (բացառությամբ քննիչի ¨ հետաքննության մարմնի) ուղարկված լինելը հավաստող փաստաթղթերը: Բողոքի ուսումնասիրությունից եր¨ում է, որ բացակայում են բողոքի պատճենը դատավարության մասնակիցներին ուղարկված լինելը հավաստող փաստաթղթերը: Այսինքն, պահպանված չէ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 21-րդ մասի պահանջը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վերադարձվում է, եթե այն չի համապատասխանում նույն օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի ¨ 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներին, ուստի ներկայացված բողոքը ենթակա է վերադարձման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները ¨ ղեկավարվելով ՀՀ Սահմանադրության 92-րդ հոդվածով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին ¨ 2-րդ մասերով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2012 թվականի հունիսի 25-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Կարեն Սաշայի Բեջանյանի ¨ նրա պաշտպան Ս.Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձնել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է ¨ ենթակա չէ բողոքարկման: Նախագահող՝ Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Դատավորներ` Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին
| Ամսաթիվ | 03-08-2012 |
|---|
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 03-08-2012 |
|---|---|
| Դատարան | Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն |
| Այլ նշումներ | 2 հատոր` 202, 341 թերթ: |