ԳՈՐԾ Հ. ԵԱՔԴ/0112/01/11
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՔՐԵԱԿԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
10 հոկտեմբերի 2011թ. ք. Երևան

ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարանը /այսուհետ` վերաքննիչ դատարան/
հետևյալ կազմով

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ Ա.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա.ԲՈՇՆԱՂՅԱՆ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս.ԱՍԼԱՆՅԱՆ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Վ.ՍԱՐԳՍՅԱՆ

Դռնբաց դատական նիստում ՀՀ գլխավոր դատախազության ավագ դատախազ Ա.Բոշնաղյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առավ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Վասակ Մելսիկի Սարգսյանի, ծնված 14.03.1962թ. Ուկրաինայի
Հանրապետության Ստարի Մեռչիկ ավանում, ազգությամբ հայ, ԼՂՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին ոչ ոք, 2-րդ խմբի հաշմանդամ, աշխատել է <<Վասոշին>> և <<Վ.Սարգսյան և ընկերներ>> ՍՊԸ-ների տնօրեն, նախկինում չդատված, հաշվառված ԼՂՀ, Ստեփանակերտ քաղաքի, Մ.Գոշի փողոցի թիվ 8 շենքի 35 բնակարանում:
Մեղադրվել և դատապարտվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 2-րդ մասով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2008թ. հունիսի 12-ին Վասակ Մելսիկի Սարգսյանի վերաբերյալ հարուցվել է թիվ 84101408 քրեական գործը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 215 հոդվածի 1-ին մասով:
2010թ. հունվարի 14-ին հարուցվել է թիվ 84100210 քրեական գործը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-189 հոդվածի 3-րդ մասի և 215 հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով:
2010թ. մարտի 01-ին Վասակ Մելսիկի Սարգսյանը թիվ 84100210 քրեական գործով ընդգրկվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-189 հոդվածի 3-րդ մասով և 215 հոդվածի 1-ին մասով:
2010թ. փետրվարի 27-ին <<Վ.Սարգսյան և ընկերներ>> ՍՊ ընկերության տնօրեն Վասակ Սարգսյանի կողմից խոշոր չափի հարկ վճարելուց չարամտորեն խուսափելու համար հարուցվել է քրեական գործ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով և այն ուղարկվել է ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ քննչական վարչություն:
2010թ. մարտի 11-ին Վասակ Մելսիկի Սարգսյանի նկատմամբ ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ քննչական վարչության 2-րդ բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցված թիվ 83153310 քրեական գործը միացվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-189 հոդվածի 3-րդ մասի և 215 հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցված 14.01.2010թ. հարուցված թիվ 84100210 քրեական գործին:
2010թ. հոկտեմբերի 22-ին նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
2011թ. մարտի 03-ին Հ.84100210 քրեական գործից անջատվել է Վասակ Սարգսյանի վերաբերյալ նյութերը և շնորհվել 84100210/1 համարը:
2011թ. հուլիսի 14-ին Վասակ Մելսիկի Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 2-րդ մասով:
2011թ. հուլիսի 14-ին Վասակ Մելսիկի Սարգսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 2-րդ մասով:
2011թ. հուլիսի 28-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ մուտքագրվել է Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը, պահպանելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753 հոդվածի դրույթները, 2011թ. օգոստոսի 22-ի դատավճռով ամբաստանյալ Վասակ Մելսիկի Սարգսյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտել է ազատազրկման 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Կիրառել է ՀՀ Ազգային Ժողովի <<Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին>> 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման 2-րդ կետի 1-ին ենթակետը և Վասակ Մելսիկի Սարգսյանին ազատել է պատժի կրումից:
Վասակ Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացրել է և նրան անհապաղ ազատել է կալանքից:
Վճռել է.
Վասակ Մելսիկի Սարգսյանից հօգուտ պետական բյուջեի բռնագանձել երեսունհինգ միլիոն վաթսունութ հազար վեց հարյուր քսանյոթ (35.068.627) ՀՀ դրամ, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցում:
Վասակ Մելսիկի Սարգսյանին պատկանող գույքի վրա դրված կալանքը թողել է անփոփոխ:
Գործով այլ ապացույց ճանաչված <<Վասոշին>> և <<Վ.Սարգսյան և ընկերներ>> ՍՊ ընկերությունների հարկային գործերում առկա հաշվետվությունները, հաշվարկները և այլ փաստաթղթերը, ընկերությունների բանկային, մաքսային և հաշվապահական փաստաթղթերը պահել է քրեական գործում:
ՀՀ գլխավոր դատախազության ավագ դատախազ Ա.Բոշնաղյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը վերաքննիչ դատարանի 03.10.2011թ. որոշմամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 377, 381, 385-391 հոդվածներով ընդունվել է վարույթ և գործը նշանակվել է քննության` 2011թ. հոկտեմբերի 20-ին:


2.Գործի փաստական հանգամանքները.
Ըստ դատավճռի, <<Վասակ Մելսիկի Սարգսյանը 2008 թվականից հանդիսանալով Սևանի տարածքային հարկային տեսչությունում հաշվառված <<Վ.Սարգսյան և ընկերներ>> ՍՊ ընկերության տնօրենը, 2008թ. ընթացքում զբաղվել է ձեռնարկատիրական գործունեությամբ, սակայն հարկային տեսչություն ներկայացվող հաշվետվություններում և հաշվարկներում մտցրել է ակնհայտ խեղաթյուրված տվյալներ և խախտելով <<Շահութահարկի մասին>> ՀՀ օրենքի 471-րդ հոդվածի, <<Եկամտահարկի մասին>> ՀՀ օրենքի 6-րդ, 18-րդ, 20-րդ, 21-րդ և 23-րդ հոդվածների և <<ՊՍԱՎ մասին>> ՀՀ օրենքի 4-րդ և 6-րդ հոդվածների պահանջները, չարամտորեն խուսափել է շահութահարկի, եկամտահարկի և սոցիալական վճարների գծով խոշոր չափերով` 2.995.346 դրամի հարկերը պետական բյուջե վճարելուց:
Բացի այդ, 2004 թվականից հանդիսանալով Քանաքեռ-Զեյթունի հարկային տեսչությունում հաշվառված <<Վասոշին>> ՍՊ ընկերության տնօրենը`, 2008-2009թ. ըմթացքում զբաղվել է ձեռնարկատիրական գործունեությամբ` տարբեր տեսակի ապրանքների ձեռք բերմամբ և իրացմամբ, սակայն խախտելով <<Շահութահարկի մասին>> ՀՀ օրենքի 7-րդ և 46-րդ հոդվածների, <<Եկամտահարկի մասին>> ՀՀ օրենքի 21-րդ հոդվածի և <<ԱԱՀ-ի մասին>> ՀՀ օրենքի 6-րդ հոդվածի պահանջները, հարկային տեսչություն ներկայացվող հաշվետվություններում և հաշվարկներում մտցրել է ակնհայտ խեղաթյուրված տվյալներ, որի հետևանքով չարամտորեն խուսափել է շահութահարկի, եկամտահարկի և ԱԱՀ-ի գծով առանձնապես խոշոր չափերի` 32.073.281 դրամի հարկերը պետական բյուջե վճարելուց:
Վասակ Սարգսյանը նշված ժամանակաշրջանում խուսափել է ընդամենը երեսունհինգ միլիոն վաթսունութ հազար վեց հարյուր քսանյոթ (35.068.627) ՀՀ դրամ հարկերը վճարելուց>>:

3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջները.
Դատարանի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել ՀՀ գլխավոր դատախազության ավագ դատախազ Ա.Բոշնաղյանը, որով խնդրել է փոփոխել Վասակ Սարգսյանի վերաբերյալ Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2011թ. օգոստոսի 22-ի դատավճիռը և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 տարի 6 ամիս ժամկետով` գույքի բռնագրավմամբ:
Վերաքննիչ դատարանում դատախազը պնդեց իր կողմից ներկայացրած վերաքննիչ բողոքը, խնդրեց այն բավարարել:
Վերաքննիչ բողոքի դեմ գրավոր պատասխաններ չեն ներկայացվել, իսկ վերաքննիչ դատարանում ամբաստանյալը և պաշտպանը միջնորդեցին դատարանի 2011թ. օգոստոսի 22-ի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ:

4.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, դատախազի բողոքում նշված հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերանայելով դատավճռը, լսելով բողոքում բերված մեղադրողի հիմնավորումները, ամբաստանյալի և պաշտպանի պատասխանները, ուսումնասիրելով և գնահատության ենթարկելով գործով ձեռք բերված ապացույցները, հանգում է այն հետևության, որ բողոքը պետք է բավարարել մասնակիորեն` Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2011թ. օգոստոսի 22-ի դատավճիռը լրացուցիչ պատժի մասով բեկանել և փոփոխել, հետևյալ պատճառաբանությամբ:
1.Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտել է ազատազրկման 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Դատավճռի համաձայն` դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցը, գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64 հոդվածի կիրառմամբ նույն օրենսգրքի 205 հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված լրացուցիչ պատիժը` գույքի բռնագրավումը, չպետք է նշանակել` նկատի ունենալով պետության օգտին բռնագանձման ենթակա ավելի քան երեսունհինգ միլիոն ՀՀ դրամի առկայությունը:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն այն մասին, որ դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64 հոդվածը կիրառել է առանց բավարար հիմքերի, ճիշտ են հետևյալ նկատառումներով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64 հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցանքի շարժառիթների ու նպատակների, հանցավորի դերի, հանցանքը կատարելիս ու դրանից հետո նրա վարքագծի և այլ հանգամանքների հետ կապված բացառիկ հանգամանքների առկայության դեպքում, որոնք էականորեն նվազեցնում են հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև խմբակային հանցագործության մասնակցի կողմից խմբի կատարած հանցանքը բացահայտելուն ակտիվորեն աջակցելու դեպքում կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով նախատեսված պատժի նվազագույն չափից ավելի ցածր պատիժ կամ ավելի մեղմ պատժատեսակ, քան նախատեսված է այդ հոդվածով, կամ չկիրառել որպես պարտադիր նախատեսված լրացուցիչ պատիժ:
2. Բացառիկ կարող են ճանաչվել ինչպես առանձին մեղմացնող հանգամանքները, այնպես էլ այդ հանգամանքների համակցությունը>>:

Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ սույն գործով ձեռք չեն բերվել այնպիսի փաստական հանգամանքներ, որոնք իրենց բնույթով բացառիկ են և էականորեն նվազեցնում են հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը: Բացի այդ, բացակայում են տվյալ հոդվածը կիրառելու համար նախատեսված այլ պայմանները:
Դատարանը հարկ է համարում նշել, որ ամբաստանյալի անձը դրականորեն բնութագրող տվյալները, երկրորդ խմբի հաշմանդամ լինելը, մեղքը ընդունել է` ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են, որոնք սովորական, այլ ոչ թե բացառիկ բնույթի են:
Այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի <<Վասոշին>> և <<Վ.Սարգսյան և ընկերներ>> ՍՊԸ-ի անվամբ գույք չի հայտնաբերվել, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55 հոդվածի իմաստով նույնպես հիմք չէ լրացուցիչ պատիժը` գույքի բռնագրավումը չկիրառելու համար:
Այսպիսով, մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը լրացուցիչ պատժի մասով պետք է բավարարել և ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը այդ մասով բեկանել և փոփոխել:
2. Քննության առնելով մեղադրող Ա.Բոշնաղյանի վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկները` ամբաստանյալի նկատմամբ 6 տարի 6 ամիս ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելու վերաբերյալ, գտավ, որ այդ մասով բողոքը պետք է մերժել, հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը պատիժ նշանակելիս, ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10, 48, 61, 62 և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753 հոդվածներով, հաշվի է առել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, ամբաստանյալի անձն, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերը շարադրված հանգամանքները, և պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում, հանգել է ճիշտ հետևության և ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված համաչափ պատիժ, որը արդարացի է` համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին և ամբաստանյալի անձնավորությանը:
Նման պայմաններում մեղադրող Ա.Բոշնաղյանի միջնորդությունը` նշանակված պատիժը խստացնելու վերաբերյալ, ենթակա է մերժման:
Այսպիսով, վերաքննության արդյունքում դատարանը եկավ այն համոզման, որ Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2011թ. օգոստոսի 22-ի դատավճիռը պետք է բեկանել և փոփոխել միայն լրացուցիչ պատժի մասով, իսկ մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395, 397 հոդվածներով, վերաքննիչ դատարանը,

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

ՀՀ գլխավոր դատախազության ավագ դատախազ Ա.Բոշնաղյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2011թ. օգոստոսի 22-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Վասակ Մելսիկի Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 2-րդ մասով, լրացուցիչ պատժի մասով բեկանել և փոփոխել:
Ամբաստանյալ Վասակ Մելսիկի Սարգսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտել ազատազրկման 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` գույքի բռնագրավմամբ` հանցագործությամբ հասցված գույքային վնասի` 35.068.627 ՀՀ դրամի չափով:
Կիրառել ՀՀ Ազգային Ժողովի <<Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին>> 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման 2-րդ կետի 1-ին ենթակետը և Վասակ Մելսիկի Սարգսյանին ազատել պատժի կրումից:
Վասակ Մելսիկի Սարգսյանից հօգուտ պետական բյուջեի բռնագանձել երեսունհինգ միլիոն վաթսունութ հազար վեց հարյուր քսանյոթ (35.068.627) ՀՀ դրամ, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցում:
Վասակ Մելսիկի Սարգսյանին պատկանող գույքի վրա դրված կալանքը թողել անփոփոխ:
Գործով այլ ապացույց ճանաչված <<Վասոշին>> և <<Վ.Սարգսյան և ընկերներ>> ՍՊ ընկերությունների հարկային գործերում առկա հաշվետվությունները, հաշվարկները և այլ փաստաթղթերը, ընկերությունների բանկային, մաքսային և հաշվապահական փաստաթղթերը պահել քրեական գործում:
Դատարանի դատավճիռը` Վասակ Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը վերացրելու վերաբերյալ, թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան, հրապարակման պահից` մեկամսյա ժամկետում:

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ