ԵԱՔԴ/0133/01/10







ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆ

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

«18» նոյեմբերի 2010թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (այսուհետ` Դատարան)

Նախագահող դատավոր Մ.Պապոյան
դատական նիստերի քարտուղար Ռ.Ավետյան
մեղադրող Ա.Շահազիզյան
տուժողներ «Արինա» տաքսի ծառայություն
Հ.Աշուղ-Ղարիբյան
Ռ.Դանոյան
Մ.Հարոյան
տուժողի ներկայացուցիչ Ա.Մաթևոսյան
պաշտպան Ա.Հոբոսյան

դռնբաց դատական նիստում` արագացված դատական քննության կարգով, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանի` ծնված 1992 թվականի մարտի 28-ին Արտաշատ քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ութամյա կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատապարտված, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Սարի-թաղի 4-րդ շարքի 24-րդ բնակարանում: Մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով, արգելանքի տակ է 2010 թվականի ապրիլի 20-ից:
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2010 թվականի ապրիլի 20-ին ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի քննչական բաժնի քննիչ Ն.Համբարձումյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 09109010 քրեական գործը:
2010 թվականի ապրիլի 23-ին ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի քննչական բաժնի քննիչ Ն.Համբարձումյանի որոշմամբ թիվ 09109010 քրեական գործով Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով:
2010 թվականի ապրիլի 23-ին ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի քննչական բաժնի քննիչ Ն.Համբարձումյանի որոշմամբ թիվ 09109010 քրեական գործով Գևորգ Սամվելի Հովակիմյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով:
2010 թվականի սեպտեմբերի 7-ին ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի քննչական բաժնի քննիչ Ն.Համբարձումյանի որոշմամբ թիվ 09109010 քրեական գործով Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով:
2010 թվականի սեպտեմբերի 7-ին ՀՀ ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի քննչական բաժնի քննիչ Ն.Համբարձումյանի որոշմամբ թիվ 09109010 քրեական գործից անջատվել է Գևորգ Սամվելի Հովակիմյանի վերաբերյալ մասը:
2010 թվականի սեպտեմբերի 9-ին Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան:
Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով` այն արարքների համար, որ նա 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին` ժամը 04:00-ի սահմաններում, Գևորգ Սամվելի Հովակիմյանի հետ նախնական համաձայնությամբ, Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի 27-րդ շենքի բակում կայանված` «Արինա» տաքսի ծառայությանը պատկանող «ՎԱԶ-2107» մակնիշի 77ՕՍ779 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից գաղտնի հափշտակել է առջևի ձախ լուսարձակը` «Արինա» տաքսի ծառայությանը պատճառելով զգալի չափերի` 10.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Բացի այդ, Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանը 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին` ժամը 03:00-ի սահմաններում, Գևորգ Սամվելի Հովակիմյանի հետ նախնական համաձայնությամբ, կրկին անգամ, Երևան քաղաքի Դավիթ Բեկի 83 հասցեի մոտ կայանված Մարտին Գևորգի Հարոյանին պատկանող «ՎԱԶ-2107» մակնիշի 11ՏՕ955 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից գաղտնի հափշտակել է 50.000 ՀՀ դրամ արժողության քսենոնային լուսարձակները` Մարտին Հարոյանին պատճառելով զգալի չափերի` 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Այնուհետև Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանը 2010 թվականի ապրիլի 18-ին` ժամը 03:30-ից մինչև 07:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, Գևորգ Սամվելի Հովակիմյանի հետ նախնական համաձայնությամբ, կրկին անգամ, Մ.Ավետիսյան փողոցի 11-րդ տան դիմաց կայանված` Հարություն Սարգսի Աշուղ-Ղարիբյանին պատկանող «ՎԱԶ-2107» մակնիշի 05ՏԼ309 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից գաղտնի հափշտակել է 30.000 ՀՀ դրամ արժողության լուսարձակները և դրանցում առկա 35.000 ՀՀ դրամ արժողության քսենոնային բլոկներն ու լամպերը` Հարություն Աշուղ-Ղարիբայնին պատճառելով զգալի չափերի` 65.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Դրանից հետո Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանը 2010 թվականի ապրիլի 19-ին` ժամը 04:00-ի սահմաններում, Գևորգ Սամվելի Հովակիմյանի հետ նախնական համաձայնությամբ, կրկին անգամ, Ռուբինյանց փողոցի 6-րդ շենքի բակում կայանված` Ռուբիկ Կոլիկի Դանոյանին պատկանող «ՎԱԶ-2106» մանկիշի 02ՕԼ679 պետհամարանիշի ավտոմեքենայից գողություն կատարելու նպատակով անվադողի մետաղյա բանալիով կոտրել են մեքենայի առջևի ձախ դռան եռանկյունաձև պատուհանի ապակին և փորձել գողանալ 8.000 ՀՀ դրամ արժողության մեքենայի մագնիտոլան, սակայն ավտոմեքենայի հակաառևանգման ձայնաազդանշանային համակարգը գործելու պատճառով իրենց կամքից անկախ հանգամանքներում չեն կարողացել ավարտին հասցնել հանցագործությունը և դիմել են փախուստի:
2. Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտնեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանը կատարել է արարքներ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով:
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Դատարանը, ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, մասնավորապես` ինքնախոստովանական ցուցմունքները, ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի պահանջագիրը, բնութագիրը, տուժողների դիմումները, եկավ հետևյալ եզրահանգման.
Ռաֆիկ Խաչատրյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանքներ են ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալը և կատարածի համար զղջալը:
Ռաֆիկ Խաչատրյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են հանցագործությունները բացահայտելուն և հանցագործության մյուս մասնակցին մերկացնելուն աջակցելը:
Դատարանը գտնում է, որ Ռաֆիկ Խաչատրյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ պետք է դիտել նաև նախկինում արատավորված` դատապարտված չլինելը և դրականորեն բնութագրվելը:
Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ Ռաֆիկ Խաչատրյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
Կատարած արարքների համար ամբաստանյալ Ռաֆիկ Խաչատրյանի ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Ռաֆիկ Խաչատրյանի կատարած արարքների` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև այն, որ Ռաֆիկ Խաչատրյանի կողմից կատարված արարքների համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ միայն ազատազրկման ձևով, գտնում է, որ նրա նկատմամբ պատիժներ պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով: Ընդ որում` Ռաֆիկ Խաչատրյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժները մասնակիորեն գումարելու կանոնով:
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ միասին պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե` ոչ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն` եթե դատարանը, ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին: ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007 թվականի հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է. «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու»:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` 2008 թվականի փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես` տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, վերոհիշյալ որոշմամբ անդրադառնալով հանցանքի կատարումից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագծին, հատկապես կարևորել է տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ դրան ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը, սակայն տվյալ հանգամանքը չի դիտել պատիժը պայմանականորեն կիրառելու պարտադիր պայման, ինչի մասին վկայում է որոշման մեջ տեղ գտած «մասնավորապես» եզրույթը: Տվյալ դեպքում ամբաստանյալ Ռաֆիկ Խաչատրյանը հայտնել է իր կողմից նախկինում կատարված այնպիսի հանցավոր արարքների մասին, որը քրեական հետապնդման մարմնին հայտնի չի եղել, ինչպես նաև մերկացրել է հանցագործության մյուս մասնակցին: Իսկ Ռաֆիկ Խաչատրյանի կողմից տուժողներին պատճառված վնասը չվերականգնելը կամ վերականգմանն ուղղված ողջամիտ միջոցներ չձեռնարկելը պայմանավորված է նրանով, որ նա չի աշխատում և նշված արարքները կատարել է չափահաս տարիքի հասնելուց ընդամենը 2-3 օր անց: Բացի այդ, տուժող «Արինա» տաքսի ծառայության ներկայացուցիչ Արամ Մաթևոսյանը, տուժողներ Մարտին Հարոյանը, Հարություն Աշուղ-Ղարիբյանը և Ռուբիկ Դանոյանը նախնական քննության ընթացքում տված ցուցմունքներում նշել են, որ ամբաստանյալի դեմ բողոք և պահանջ չունեն:
Հանցագործությունից հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, վնասի վերականգնման վերաբերյալ տուժողների դիրքորոշումը, անձին դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող վերը նշված հանգամանքները, ինչպես նաև այն, որ ամբաստանյալը զինակոչիկ է և պարտավորվել է ՀՀ ազգային բանակ զորակոչվելու համար պարտաճանաչ ներկայանալ զինկոմիսարիատ, հիմք են տալիս գալ հետևության, որ ամբաստանյալ Ռաֆիկ Խաչատրյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու։
Այսպիսով, Դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակներին կարելի է հասնել առանց ամբաստանյալի կողմից ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու, այսինքն` կիրառելի է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 374-րդ հոդվածի համաձայն` ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու դեպքում, եթե ամբաստանյալը կալանքի տակ է գտնվում, դատարանը նրան անհապաղ ազատում է կալանքից դատական նիստի դահլիճում: Քանի որ ամբաստանյալ Ռաֆիկ Խաչատրյանին նկատմամբ նշանակված պատիժը վերոգրյալ հիմնավորմամբ պետք է պայմանականորեն չկիրառվի, ուստի նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է վերացնել և նրան անհապաղ ազատ արձակել:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ և 119-րդ հոդվածներով, գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո` 2010 թվականի սեպտեմբերի 7-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված պտուտակահանները, ունելին և անվադողի բանալին պետք է ոչնչացնել, իսկ մեկ զույգ քսենոնային լուսարձակների բլոկները և լամպերը պետք է վերադարձնել տուժող Հարություն Աշուղ-Ղարիբյանին:
Դատարանը գտնում է, որ դատական ծախսերն ամբաստանյալ Ռաֆիկ Խաչատրյանից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ տուժողները հայտնել են, որ ամբաստանյալից պահանջ չունեն, ավելին` տուժող Հարություն Աշուղ-Ղարիբյանին պատկանող վերը նշված ապրանքները պետք է վերադարձվեն նրան: Ինչ վերաբերում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-8-րդ կետերով նախատեuված դատական ծախuերին, ապա դրանք արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում, համաձայն նույն օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 8-րդ մասի, ամբաuտանյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 168-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-372-րդ, 3751-րդ և 3753-րդ հոդվածներով` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ

Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով և 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 2 (երկու) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 4-րդ կետերով Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 2 (երկու) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 2 (երկու) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով` պատժի ժամկետին հաշվակցելով արգելանքի տակ գտնվելու ժամկետը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան` 2 (երկու) տարի ժամկետով:
Ռաֆիկ Վարդանի Խաչատրյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացնել և նրան անհապաղ ազատել կալանքից:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո`2010 թվականի սեպտեմբերի 7-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված պտուտակահանները, ունելին և անվադողի բանալին ոչնչացնել, իսկ մեկ զույգ քսենոնային լուսարձակների բլոկները և լամպերը վերադարձնել տուժող Հարություն Աշուղ-Ղարիբյանին:
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական վերաքննիչ դատարան` հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում (դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով):


ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ