Գործ հ.ԵԱՔԴ/0081/01/10


Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն

09 նոյեմբերի 2010թ. ք.Երևան

Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարանը
/այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ե.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ
Ս.ՉԻՉՈՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Տ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Գ.ԼՅՈՒԴՎԻԳՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Վ.ԷԼԲԱԿՅԱՆԻ

Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով քրեական գործով Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2010թվականի օգոստոսի 06-ի դատավճռի դեմ բերած պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2010 թվականի ապրիլի 17-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի քննչական վարչության ԾՀՔ բաժնի ավագ քննիչ Ա.Մկրտչյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 59103210 քրեական գործը:
2010 թվականի ապրիլի 20-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի քննչական վարչության ԾՀՔ բաժնի ավագ քննիչ Ա.Մկրտչյանի որոշմամբ թիվ 59103210 քրեական գործով Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2010 թվականի հունիսի 3-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի քննչական վարչության ԾՀՔ բաժնի ավագ քննիչ Ա.Մկրտչյանի որոշմամբ թիվ 59103210 քրեական գործով Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2010 թվականի հունիսի 16-ին Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը, կիրառելով դատաքննության արագացված կարգ, 2010 թվականի օգոստոսի 06-ի դատավճռով ամբաստանյալ Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի 1-ին մասով և պատիժ նշանակել ազատազրկում` 3 (երեք) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2010 թվականի ապրիլի 17-ից:
Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Վճռվել է դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո` 2010 թվականի հունիսի 4-ի որոշումներով իրեղեն ապացույց ճանաչված 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով 12 կեղծ թղթադրամները ոչնչացնել, իսկ համակարգիչը և ՙԷպսոն S50՚ տեսակի գունավոր շիթային տպիչ սարքը բռնագրավել և հանձնել ՀՀ ոստիկանությանը:
Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանի գույքի վրա դրված կալանքը վերացնել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2010 թվականի օգոստոսի 06-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալ` Մ.Նավասարդյանի շահերի պաշտպան` Վ.Էլբակյանը:
Վերաքննիչ բողոքի դեմ գրավոր պատասխան չի ներկայացվել:
Վերաքննիչ բողոքը Վերաքննիչ քրեական դատարանի 18.09.2010թ. որոշմամբ ընդունվել է վարույթ:
Քրեական գործը ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան է մուտք եղել 15.09.2010թվականին:


2.Գործի փաստական հանգամանքները.
Դատարանը դատաքննությամբ ապացուցված է համարել հետևյալը.
Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի 1-ին մասով այն արարքի համար, որ նա 2010 թվականի մարտ ամսին իրեն պատկանող համակարգչով, ՙԷպսոն S50՚ տեսակի գունավոր տպիչ սարքով և այլ գործիքների ու միջոցների գործադրմամբ իրացնելու նպատակով պատրաստել և իր մոտ պահել է թվով 20 հատ Զ03654161 սերիա-համարի, 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով կեղծ թղթադրամներ, որոնցից 4 հատը` 2010 թվականի ապրիլի 17-ին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է նրա մոտ, իսկ 16 հատը մինչև 2010 թվականի ապրիլի 17-ն ընկած ժամանակահատվածում իրացրել է Երևան քաղաքի տարբեր վայրերում գտնվող մթերային խանութներում և այլ սպասարկման վայրերում:
Այսպես.
Մուշեղ Նավասարդյանը 2010 թվականի ապրիլի 6-ին Երևան քաղաքի Գյուլբեկյան 34 հասցեում գործող մթերային խանութից գնել է մեկ տուփ ՙՔենթ՚ տեսակի սիգարետ և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին, Երևան քաղաքի Գյուլբեկյան 40/3 հասցեում գործող մթերային խանութ-կրպակից գնել է մեկ շիշ օղի, սիգարետ և այլ ապրանքներ, դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութ-կրպակից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի 5-ից 10-ն ընկած ժամանակահատվածում, Երևան քաղաքի Կոմիտաս 29 հասցեում գործող շինանյութի խանութից գնել է երկու հատ թղթե կպչուն ժապավեն և վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի 5-ից 15-ն ընկած ժամանակահատվածում, Երևան քաղաքի Կոմիտաս 30 հասցեում գործող շինանյութի խանութից գնել է ընդհանուր 400 ՀՀ դրամ արժողության մանր ապրանքներ և վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի 16-ին, Երևան քաղաքի Փափազյան 22 հասցեում գործող մթերային խանութից գնել է մեկ տուփ ՙՔենթ՚ տեսակի սիգարետ և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի 16-ին, Երևան քաղաքի Հրաչյա Քոչար 24/1 հացեում գործող ՙՄիկա՚ բենզալցակայանի աշխատակից Ալբերտ Նալբանդյանին տվել է իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ` խնդրելով մանրել այն, և ստանալով մանրը` հեռացել է բենզալցակայանից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլ ամսին, Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 2-րդ զանգվածի Թոթովենց 5/6 հասցեում գործող մթերային խանութից գնել է մեկ տուփ ՙՔենթ՚ տեսակի սիգարետ և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին, Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 2-րդ զանգվածի Գայի պողոտա 19/73 հասցեում գործող շինանյութի խանութից գնել է երկու հատ թղթե կպչուն ժապավեն և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին, Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 2-րդ զանգվածի Գայի պողոտա 31/2 հասցեում գործող շինանյութի խանութից գնել է մեկ հատ մետաղապլաստե դետալ և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին, Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 4-րդ զանգվածի Գյուլիքևխյան 4/1 հասցեում գործող մթերային խանութից գնել է մեկ շիշ գինի, հեռախոսի լիցքավորման քարտ, քաղցրավենիք և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին, Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 4-րդ զանգվածի Գյուլիքևխյան 32/1 հասցեում գործող մթերային խանութից գնել է մեկ տուփ սիգարետ և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի 13-ից 15-ն ընկած, ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 6-րդ զանգվածի ռադիոտեխնիկայի խանութի դիմաց գտնվող կրպակից գնել է մեկ տուփ սիգարետ և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին, Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգվածի Մառի 6 հասցեում գործող մթերային խանութից գնել է մեկ տուփ սիգարետ և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև, 2010 թվականի ապրիլի 10-ից 13-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի Մոսկովյան 17/3 հասցեում գործող ՙՌոստիկս՚ ռեստորանի դրամարկղում տվել է իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ` խնդրելով մանրել այն, և ստանալով մանրը` հեռացել է ռեստորանից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին, Երևան քաղաքի մետրոպոլիտենի ՙԵրիտասարդական՚ կայարանի հետնամասում գտնվող թխվածքաբլիթների կրպակից գնել է երկու հատ թխվածքաբլիթ և դրա դիմաց վճարել իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:
Այնուհետև` 2010 թվականի ապրիլի սկզբներին Երևան քաղաքի Աղայան 19 շենքի նկուղային հարկում գտնվող շինանյութի խանութից գնել է երկու հատ պտուտակահանի եզր և դրա դիմաց վճարել է իր կողմից պատրաստված մեկ հատ կեղծ 20.000 ՀՀ դրամ անվանական արժեքով Զ03654161 սերիա-համարի թղթադրամ և ստանալով մանրը` հեռացել է խանութից:


2. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Պաշտպան` Վ.Էլբակայանը իր վերաքննիչ բողոքում նշել է, որ Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը պատժի մասով ենթակա է փոփոխման` նկատի ունենալով այն հանագամանքը, որ դատավճռով նշանակված պատիժը ակնհայտ խիստ է, չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին հետևյալ հիմնավորումներով.
Թեպետ Մուշեղ Նավասարդյանը կատարել է իրեն մեղսագրվող արարքը, սակայն դա կատարել է ելնելով իր նյութական և ընտանեկան ծանր վիճակից, քանի որ վերջինս չի ունեցել կայուն աշխատանք և ունեցել է բազմաթիվ ընտանեկան հոգսեր:
Մուշեղ Նավասարդյանի մանկահասակ 07.03.2006 թվականին ծնված երեխան տառապում է անբուժելի ծանր հիվանդությամբ, իսկ երկրորդ երեխան ընդամենը մեկ ամսեկան է: Նրա ուսերին է դրված նաև հիվանդ ծնողների խնամքը` մասնավորապես մայրը` Ալվարդ Դավթյանը, տառապում է խրոնիկական հոգեկան հիվանդությամբ, իսկ հայրը` Մակեդոն Նավասարդյանը, երկրորդ խմբի հաշմանդամ է և ունեն հատուկ խնամքի կարիք:
Ըստ պաշտպանի` իր պաշտպանյալը նախկինում դատապարտված կամ արատավորված չի եղել, ունի մշտական բնակության վայր, բնութագրվում է դրականորեն, վերականգնել է իր կողմից պատճառված նյութական վնասը, վերջինս հանդիսանում է վերը թվարկված անձանց միակ կերակրողը, խնամակալն ու ապավենը և նրան ազատազրկման դատապարտելը կնշանակի դատապարտել նաև ևս 5 անձի, ուստի նման պարագայում իր պաշտպանյալի նկատմամբ ծայրահեղ անհրաժեշտ է նշանակվելիք պատիժը պայամանականորեն չկիրառել կամ նշանակել օրենքով նախատեսված պատժից ավելի մեղմ պատիժ` տուգանքի ձևով, հաշվի առնելով նաև այն հանգամանքը, որ վերջինս կալանքի տակ է արդեն շուրջ 4ամիս:
Պաշտպանը նշել է, որ Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել իր պաշտպանյալի անձը և հանցագործության ծանրության աստիճանը, հաշվի չի առել նաև իր կողմից վկայակոչված մի շարք նախադեպեր, որոնց կիրառումը պարտադիր էր, ելնելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի 3-րդ և 4-րդ կետով, որի կիրառման պայմաններում իր պաշտպանյալի նկատմամբ հնարավոր կլիներ կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածը և նրան դատապարտել օրենքով նախատեսված պատժից առավել մեղմ պատժի կամ էլ ՀՀ քրեկան օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայամանկանորեն չկիրառել:
Պաշտպանը գտնում է, որ Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հաշվի չի առել Մուշեղ Նավասարդյանին վերաբերող վերը թվարկված հատկանիշները և նրան դատապարտել է խստագույն պատժի:
Նշել է, որ Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից թույլ տրված նյութական իրավունքի խախտումները կարող են առաջացնել Մուշեղ Նավասարդյանի և նրա ընտանիքի համար ծանր հետևանքներ:
Պաշտպանը գտնում է, որ ներկայացված բողոքը համընկնում է վերաքննիչ բողոքի համար օրենքով սահմանված պահանջներին և խնդրել է Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 06.08.2010թ. դատավճիռը պատժի մասով փոփոխել և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակել օրենքով նախատեսված պատժից ավելի մեղմ պատիժ և ազատել պատժի հետագա կրումից կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ այն պայմանականորեն չկիրառել:



3.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը
Վերաքննիչ բողոքում նշված հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, լսելով պաշտպանի կողմից իր վերաքննիչ բողոքի հիմնավորումները, ամբաստանյալի պատճառաբանությունները, դատական ակտը չբողոքարկած հակառակ կողմի` մեղադրողի պատասխանը, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտավ, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը` պետք է մերժել հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 385հդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք և Վերաքննիչ քրեական դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն այն ճիշտ չի գնահատել:
Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը կատարելը և նրա մեղքը դատավարության որևէ մասնակցի կողմից չի վիճարկվում:
Չի վիճարկվում նաև առաջին ատյանի դատարանի կողմից դատավճռով հաստատված ճանաչված որևէ փաստական հանգամանք:
Այդ իսկ պատճառով, ինչպես նաև նկատի առնելով այն հանգամանքը, որ Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը սույն քրեական գործը քննել է դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ, ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 375-1-375-4-րդ հոդվածների պահանջների պահպանմամբ, ամբաստանյալ Մուշեղ Նավասարդյանին ՀՀ քր. օր.-ի 202-րդ հոդ.-ի 1-ին մասով մեղսագրված հանցանքի հիմնավորվածությունը ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը քննության առարկա չի դարձնում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար, ինչ պատիժ պետք է նշանակվի նրա նկատմամբ, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Նշված հարցերի լուծման ընթացքում դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք հոդվածներով: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քր. օր.-ի 64-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` հանցանքի շարժառիթների ու նպատակների, հանցավորի դերի, հանցանքը կատարելիս ու դրանից հետո նրա վարքագծի և այլ հանգամանքների հետ կապված բացառիկ հանգամանքների առկայության դեպքում, որոնք էականորեն նվազեցնում են հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև խմբակային հանցագործության մասնակցի կողմից խմբի կատարած հանցանքը բացահայտելուն ակտիվորեն աջակցելու դեպքում կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով նախատեսված պատժի նվազագույն չափից ավելի ցածր պատիժ կամ ավելի մեղմ պատժատեսակ, քան նախատեսված է այդ հոդվածով, կամ չկիրառել որպես պարտադիր նախատեսված լրացուցիչ պատիժ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` բացառիկ կարող են ճանաչվել ինչպես առանձին մեղմացնող հանգամանքները, այնպես էլ այդ հանգամանքների համակցությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հանարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Մուշեղ Նավասարդյանի կատարած արարքի համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիան` նախատեսում է միայն ազատազրկում, երեքից յոթ տարի ժամկետով` գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա:
Նշված հանցանքը սուբյեկտիվ կողմից բնութագրվում է միայն դիտավորությամբ, հետևաբար, ՀՀ քր. օր.-ի 19հդ.-ի 4-րդ մասի պահանջի համաձայն` այն ծանր հանցանք է:
Քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճռով ՀՀ քր. օր.-ի 202-րդ հոդ.-ի 1-ին մասով նշանակված պատիժը, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ընդհանուր իրավասության դատարանը, պատիժ նշանակելիս բավարար չափով հաշվի է առել Մուշեղ Նավասարդյանի կատարած հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրա անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, այն, որ նա զղջացել է կատարածի համար, բնութագրվում է դրական, նախկինում դատապարտված կամ արատավորված չի եղել, ունի մշտական բնակության վայր, խնամքին են գտնվում ընտանիքի հինգ անդամները, կինը, երկու մանկահասակ երեխաները և հիվանդ ծնողները, քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը և նշանակել է համաչափ պատիժ, որը կարող է ապահովել Հայաստանի Հանրապետության Քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակները, այն է` սոցիալական արդարության վերականգնումը, պատժի ենթարկված անձի ուղղումը, հանցագործությունների կանխումը, ինչպես նաև ապահովել Հայաստանի Հանրապետության Քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները։
Քննության առնելով վերը նշված բոլոր հանգամանքները իրենց համակցության մեջ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2010թ. օգոստոսի 06-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանի ՀՀ քր. օր.-ի 202-րդ հոդ.-ի 1-ին մասով` օրինական, հիմնավորված, պատճառաբանված է, և վերը նշված բոլոր հանգամանքները բավարար չեն ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանի համար հանգելու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, հետևաբար, նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակել օրենքով նախատեսված պատժից ավելի մեղմ պատիժ կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ այն պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը չի կարող բավարարվել:
Ելնելով շարադրվածից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ, 418-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2010թվականի օգոստոսի 06-ի դատավճիռն ըստ մեղադրանքի` Մուշեղ Մակեդոնի Նավասարդյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի 1-ին մասով, թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ