Գործ հ. ԵԱՔԴ/0181/01/09

Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն

24 մայիսի 2011թ. ք.Երևան

Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարանը
/այսուհետ`Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ե.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ
Ս.ՉԻՉՈՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Տ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Մ.ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Գ.ԹՈՒԽՏԱՐՅԱՆԻ

Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2010 թվականի նոյեմբերի 01-ի դատավճռի դեմ բերված պաշտպանի բողոքը

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2008 թվականի օգոստոսի 1-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Արամյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 14127908 քրեական գործը:
2008 թվականի հոկտեմբերի 6-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Մ.Մանասյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 14142708 քրեական գործը:
2008 թվականի դեկտեմբերի 4-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Արամյանի որոշմամբ թիվ 14142708 քրեական գործը միացվել է թիվ 14127908 քրեական գործին և նախաքննությունը շարունակվել է թիվ 14127908 համարով:
2009 թվականի փետրվարի 2-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի պետ Վ.Վարդանյանի որոշմամբ թիվ 14127908 քրեական գործի նախաքննության կատարումը հանձնարարվել է քննչական խմբին, որի կազմում ընդգրկվել են ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի քննիչներ Հ.Անանյանը, Ա.Արամյանը և Մ.Մանասյանը, քննչական խմբի ղեկավար է նշանակվել Ա.Արամյանը:
2009 թվականի փետրվարի 6-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Արամյանի որոշմամբ թիվ 14127908 քրեական գործով Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով:
2009 թվականի հունիսի 9-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Արամյանի որոշմամբ թիվ 14127908 քրեական գործով Արկադի Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու համար քրեական հետապնդում չի իրականացվել իրադրության փոփոխման հիմքով:
2009 թվականի հունիսի 16-ին Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ Ա.Երիցյանի որոշմամբ թիվ 14127908 քրեական գործով Արկադի Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին 2009 թվականի հունիսի 9-ի որոշումը վերացվել է:
2009 թվականի հունիսի 22-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի քննչական վարչության քննիչ Վ.Մուրադյանի որոշմամբ թիվ 14127908 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2009 թվականի օգոստոսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության ՀԿԳ քննության վարչության ավագ քննիչ Ռ.Սարդարյանի որոշմամբ թիվ 14127908 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2009 թվականի հոկտեմբերի 26-ին ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության ՀԿԳ քննության վարչության պետ Կ.Կարապետյանի որոշմամբ թիվ 14127908 քրեական գործի նախաքննության կատարումը հանձնարարվել է քննչական խմբին, որի կազմում ընդգրկվել են ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության ՀԿԳ քննության վարչության ավագ քննիչ Ռ.Սարդարյանը, քննիչներ Գ.Մնոյանը և Ռ.Ավագյանը, քննչական խմբի ղեկավար է նշանակվել Ռ.Սարդարյանը:
2009 թվականի դեկտեմբերի 3-ին ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության ՀԿԳ քննության վարչության ավագ քննիչ Ռ.Սարդարյանի որոշմամբ թիվ 14127908 քրեական գործից անջատվել է մի խումբ անհայտ անձանց կողմից խուլիգանություն կատարելու վերաբերյալ մասը, որին շնորհվել է 14127908/1 համարը:
2009 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է դատարան:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2011 թվականի նոյեմբերի 01-ի դատավճռով ամբաստանյալ Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում` 3 (երեք) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով` Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում` 4 (չորս) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակել ազատազրկում` 5 (հինգ) տարի ժամկետով:
Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատժի ժամկետին հաշվակցել է սույն քրեական գործով 2009 թվականի փետրվարի 3-ից մինչև 2009 թվականի օգոստոսի 27-ը կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը` 6 (վեց) ամիս 24 (քսանչորս) օրը և վերջնական պատիժ թողել է կրելու` ազատազրկում` 4 (չորս) տարի 5 (հինգ) ամիս 6 (վեց) օր ժամկետով:
Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` գրավը, փոփոխել է և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրել կալանավորումը` Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանին կալանավորելով դատական նիստերի դահլիճում:
Վճռվել է նաև` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ համայնքների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի հաշվեհամարին Վոլոդյա Հարությունյանի կողմից որպես գրավ վճարված 1.500.000 (մեկ միլիոն հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամը, վերադարձնել նրան:
Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2010 թվականի նոյեմբերի 01-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալի շահերի պաշտպան` Գ.Թուխտարյանը, որը Վերաքննիչ քրեական դատարանի 2010 թվականի դեկտեմբերի 09-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ:
Դատավարության մյուս մասնակիցների կողմից այլ վերաքննիչ բողոքներ և գրավոր պատասխաններ չեն ներկայացվել:
Քրեական գործը ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանում ստացվել է 2010թ. դեկտեմբերի 06-ին:



2.Գործի փաստական հանգամանքները.
Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով` այն արարքների համար, որ նա մի խումբ անձանց հետ, դիտավորությամբ կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, որպես զենք օգտագործող առարկայի` դանակի գործադրմամբ ծանր մարմնական վնասվածք է հասցրել Ռազմիկ Քարամյանին, միջին ծանրության մարմնական վնասվածք է հասցրել Խոսրով Վարդերեսյանին և դանակի գործադրմամբ մարմնական վնասվածք է պատճառել Դավիթ Ղուկասյանին: Այսպես.
2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 20:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Սունդուկյան փողոցի 88 հասցեում գտնվող թիվ 148 դպրոցի բակում իր եղբոր` Արկադի Վոլոդյայի Հարությունյանի և գործով դեռևս չպարզված անձանց հետ միասին անձնական փոխհարաբերությունների շուրջ ծագած տարաձայնությունների պարզաբանման նպատակով հանդիպել են Հովիկ Կարենի Ավագյանի, Խոսրով Գրիգորի Վարդերեսյանի, Ռազմիկ Սմբատի Քարամյանի, Դավիթ Վանյայի Ղուկասյանի և դեռևս գործով չպարզված անձանց հետ: Հանդիպումը վերածելով վիճաբանության, կռվի և ծեծկռտուքի` Երեմ և Արկադի Հարությունյանները, ինչպես նաև նրանց հետ եկած գործով դեռևս չպարզված անձինք հրապարակավ, խուլիգանություն կատարելու դիտավորությամբ, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, շուրջ 10 րոպե տևողությամբ բարձրաձայն խուլիգանական բնույթի հայհոյանքներ են տվել Հովիկ Ավագյանի, Խոսրով Վարդերեսյանի, Ռազմիկ Քարամյանի, Դավիթ Ղուկասյանի և նրանց հետ եկած գործով դեռևս չպարզված անձանց հասցեին, այդ ընթացքում Երեմ Հարությունյանը խուլիգանություն կատարելու դիտավորությամբ մարմնական վնասվածքներ հասցնելու նպատակով իր մոտ գտնվող դանակով հարձակվել է Դավիթ Ղուկասյանի վրա, հարվածել վերջինի մեջքի ձախ կողային մասին, որից հետո հարձակվել է անչափահաս Խոսրով Վարդերեսյանի վրա, դանակով հարվածել նրան և դիտավորությամբ պատճառել է առողջությանը միջին ծանրության վնաս, որն արտահայտվել է վերջինի կրծքավանդակի հետին մակերեսի շրջանի թվով երկու ծակած-կտրած չթափանցող վերքերի, ձախ դաստակի շրջանի ծակած-կտրած վերքի ձևով, այնուհետև, հետապնդելով անաչափահաս Ռազմիկ Քարամյանին, դանակով հարվածել է նրան` դիտավորությամբ պատճառելով կյանքին վտանգ սպառնացող առողջության ծանր վնաս, որն արտահայտվել է վերջինի կրծքավանդակի ձախ կեսի շրջանում կտրած-ծակած թափանցող վերքի ձախակողմյան հեմոպնևմոտորաքսի, ձախ արմնկային հոդի շրջանի կտրած վերքի ձևով: Լսելով, որ հավաքված բազմությունը ոստիկանություն է կանչում, Երեմ և Արկադի Հարությունյաններն իրենց հետ եկած անձանց հետ միասին դեպքի վայրից դիմել են փախուստի:


3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Ըստ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի` Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով՝ այն արարքների համար, որ նա մի խումբ անձանց հետ, դիտավորությամբ կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, որպես զենք օգտագործվող առարկայի՝ դանակի գործածությամբ ծանր մարմնական վնասվածք է հասցրել Ռազմիկ Քարամյանին, միջին ծանրության մարմնական վնասվածք է հասցրել Խոսրով Վարդերեսյանին և դանակի գործադրմամբ մարմնական վնասվածք է պատճառել Դավիթ Ղուկասյանին։
Առաջադրված մեղադրանքում ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքամ իմ պաշտպանյալն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունքներ է տվել իր այլուրեքության մասին։
Քրեական գործը քննվել է նախաքննության երեք տարբեր մարմինների կողմից՝ 17 /տասնյոթ/ ամիս։
Ընդհանուր իրավասության դատարանը գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լածման համար նշանակություն ունեցող ապացայցներն ու հանգամանքները բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության չառնելով, դրսևորելով կողմնակալություն, հանդես գալով մեղադրանքի կողմում, անհիմն մերժելով գործի լուծման համար Էական նշանակություն ունեցող միջնորդությունները, հիմնվելով ոչ թե դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների և դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացայցների, այլ՝ մեղադրանքի կազմում ներառված անթույլատրելի ապացույցների և ենթադրությունների վրա և իմ պաշտպանյալի մեղավորության մասին չփարատված բոլոր կասկածներն անթույլատրելիորեն մեկնաբանելով մեղադրանքի օգտին, խախտել Է ՀՀ Սահմանադրության 19-րդ, 21-րդ, ՀՀ քր. դատ. օր-ի 7-րդ, 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ, 104-107-րդ, 124֊-127–րդ, 331-րդ, 365–րդ հոդվածների պահանջները, որոնք հանգեցրել են ՀՀ քր. դատ. օր-ի 358-րդ հռդվածի պահանջներին չհամապատասխանող, չհիմնավորված և չպատճառաբանված դատական ակտի կայացման։
Դատարանը, քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներով ձեռք բերված ապացույցների թույլատրելիությունը հիմնավորելու պարտականությունը անթույլատրելիորեն թողնելով պաշտպանության կողմի վրա, որպիսի բեռը, ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում եղել է սահմանազանցող և խախտելով ՀՀ Սահմանադրության 22֊-րդ, ՀՀ քր. դատ. օր-ի 7-րդ, 104–107-֊րդ հոդվածների պահանջները՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներով ձեռք բերված ապացույցները՝ առանց որևէ հիմնավորման և պատճառաբանման ճանաչել է թայլատրելի, որպիսի խախտումները ազդել են սույն գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա :
Դատարանը կանխակալ մոտեցում ցուցաբերելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցներին, դրանք պատշաճ իրավական ընթացակարգով չստուգելով և չգնահատելով՝ անթույլատրելիորեն դրանց տվել է առավել նշանակություն՝ խախտելով ՀՀ քր. դատ. օր-ի 25–րդ, 124–127֊րդ պահանջները, որպիսի խախտումները ազդել են սույն գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա:
Քրեադատավարական օրենքի վերը նշված խախտամների հետևանքով Դատարանը թռւյլ է տվել դատական սխալ՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ հոդվածով նախատեսված քրեական օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, այսինքն՝ կիրառել է ՀՀ քր. օր-ի 112֊-րդ հռդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քր. օր-ի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով ամրագրված իրավական նորմերը, որոնք ենթակա չէին կիրառման ե որպիսի խախտումները հանգեցրել են ՀՀ քր. դատ. օր-ի 358-րդ հոդվածի պահանջներին չհամապատասխանող, չհիմնավորված և չպատճառաբանված դատական ակտի կայացման։
Դատական ակտում շարադրված Դատարանի հետևությունները չեն համապատասխանում գործի փաստական հանգամանքներին, որի հետևանքով իմ պաշտաանյալի նկատմամբ նախկինում ընտրված խափանման միջոցը՝ գրավը փոխելով և որպես խափանման միջոց ընտրելով կալանավորումը` դատարանը խախտել է ՙՄարդու իրավունքների և ազատությունների պաշտպանության մասին՚ Եվրոպական կոնվենցիայով (այսուհետ՝ կոնվենցիա), ՀՀ Սահմանադրաթյամբ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված մի շարք նորմեր և սկզբունքներ։
Դատավճիռ կայացնելիս, ՀՀ քր. դատ. օր-ի 360-րդ հոդվածի 1֊-ին մասի 1–8֊-րդ կետերում նշված հարցերը, ՀՀ քր օր-ի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-֊րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործությունների վերաբերյալ առանձին չլուծելով, Դատարանը խախտել է նույն հոդվածի 2-րդ մասի պահանջները, որը հանգեցրել է ՀՀ քր. դատ. օր-ի 358–րդ հոդվածի պահանջներին չհամապատասխանող, չհիմնավորված և չպատճառաբանված դատական ակտի կայացման։
Օրինականության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր-ի 7-րդ հոդվածի համաձայն՝
1.Հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը, ինչպես նաև քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձինք պարտավոր են պահպանել ՀՀ Սահմանադրությունը, սույն օրենսգիրքը և մյուս օրենքները։
ՀՀ Սահմանադրության 22-րդ հոդվածի համաձայն՝ արգելվում է օրենքի խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցների օգտագործումը։
Ապացայցների հասկացությունը ձևակերված է ՀՀ քր. դատ. օր-ի 104-րդ հոդվածում ամրագրված իրավական նորմով, որի 1-ին մասի համաձայն՝ քրեական գործով ապացույցներ են ցանկացած փաստական տվյալները, որոնց հիման վրա օրենքով որոշված կարգով հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են քրեական օրենսգրքով նախատեսված արարքի հասկացությունը կամ բացակայությունը, այդ արարքը կասկածյալի կամ մեղադրյալի կողմից կատարելը կամ չկատարելը և մեղադրյալի մեղավորությունը կամ անմեղությունը, ինչպես նաև գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ, իսկ նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ քրեական դատավարության ընթացքում թայլատրվում է օգտագործել միայն այն փաստական տվյալները, որոնք ձեռք են բերվել սույն օրենսգրքով սահմանված պահանջների պահպանմամբ։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի 105-րդ հոդվածում ամրագրված իրավական նորմի 1-ին մասով սահմանվում են այն նյութերը, որոնք քրեական գործով վարույթում մեղադրանքի հիմքում չեն կարող դրվել և որպես ապացույց օգտագործվել, իսկ նույն նորմի 2-րդ մասի համաձայն՝ ապացույցներ ձեռք բերելիս էական են այն խախտումները, որոնք դրսևորվելով մարդու և քաղաքացու սահմանադրական իրավունքների և ազատությունների կամ սույն օրենսգրքի որևէ պահանջի խախտմամբ, դատավարության մասնակիցներին՝ օրենքով երաշխավորված իրավունքների զրկմամբ կամ սահմանափակմամբ կամ որևէ այլ կերպ ազդել են կամ կարող էին ազդել ստացված փաստական տվյալների հավաստիության վրա։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի 106-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ փաստական տվյալների՝ որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիությունը, ինչպես նաև վարույթում դրանց սահմանափակ օգտագործման հնարավորությունը հաստատում է վարույթն իրականացնող մարմինը՝ սեփական նախաձեռնությամբ կամ կողմի միջնորդությամբ, իսկ նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ ապացույցի թույլատրելիությունը հիմնավորելու պարտականությունն ընկած է այն ձեռք բերող կողմի վրա։ Եթե ապացույցը ձեռք բերէլիս պահպանվել են սույն օրենսգրքի բոլոր պահանջները, ապացույցի անթույլատրելիությունը հիմնավորելու պարտականությունը կրում է դրա թույլատրելիությունը վիճարկող կողմը։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածը սահմանում է, որ միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում դեպքն ու հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն), մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով արգելված արարքը կատարելու մեջ, հանցագործության կատարման շարժառիթը, այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները։
Մեղադրանքի կազմում ներառված առանց բացառության բոլոր ապացույցների օգտագործման անթույլատրելիությունը հաստատելու վերաբերյալ դատաքննության ընթացքում ներկայացրել եմ համապատասխան միջնորդություններ, որոնց քննարկումը հետաձգվել է և որոշվել է այն լուծել խորհրդակցական սենյակում՝ դատավճռով։
Դատարանը, քննարկելով իր կողմից ներկայացված միջնորդությունները, գտել է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված վերնաշապիկը, փորձագետի թիվ 1707 և 1915 եզրակացությունները, Հովիկ Ավագյանի 2009թ–ի հունվարի 30-ի հարցաքննության արձանագրությունը, Խոսրով Վարդերեսյանի 2008թ–ի հոկտեմբերի 16-ի և 2009թ–ի դեկտեմբերի 3-ի հարցաքննությունների արձանագրությունները և անձին լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու մասին 2008թ–ի դեկտեմբերի 3-ի արձանագրությունը պետք է Ճանաչել անթույլատրելի ապացույց և չդնել սույն դատավճռի հիմքում, իսկ ներկայացված մյուս միջնորդությունները առանց պատճառաբանության անհիմն մերժել է, նշելով, որ ՙանթույլատրելի ճանաչելու ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգոքով սահմանված հիմքերը բացակայում են՚։
Ակնհայտ է, որ վերոգրյալ ապացույցները նույնպես անթայլատրելի ճանաչելով ընդհանրապես կփլուզվեր մեղադրանքի հեռանկարը և կկայացվեր արդարացման դատավճիռ, սակայն Դատարանը՝ ակնհայտ կանխակալ մոտեցում ցուցաբերելով, հաստատել է այդ ապացայցների օգտագործման թույլատրելիությունը՝ առանց որևէ պատճառաբանության, որպիսի հանգամանքը հավանաբար պայմանավորված է իրավական լիարժեք կամ թերի պատճառաբանության համար անհրաժեշտ համապատասխան հիմքերի իսպառ բացակայությամբ։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի 194-րդ հոդվածի համաձայն՝ գործի բարդության կամ նրա ծավալի մեծ լինելու դեպքում նախաքննության կատարումը կարող է հանձնարարվել մի քանի քննիչի, որի մասին նշվում է գործի հարուցման վերաբերյալ որոշման մեջ կամ կայացվում է առանձին որոշում։ Այդ մասին իրավունք ունի որոշում կայացնել քննչական բաժնի պետը։ Որոշման մեջ պետք է նշվեն բոլոր քննիչները, որոնց հանձնարարվում է նախաքննության կատարումը, այդ թվում՝ խմբի ղեկավար քննիչը, որը գործն ընդունում իր վարույթ և ղեկավարում է մյուս քննիչների գործողությունները։ Կասկածյալը, մեղադրյալը, տուժողը, քաղաքացիական հայցվորը, քաղաքացիական պատասխանողը և նրանց ներկայացուցիչները պետք է ծանոթացվեն քննիչների խմբի կողմից քննությունը կատարելու մասին որոշմանը և նրանց պարզաբանվում է ցանկացած քննիչին բացարկ հայտնելու նրանց իրավունքը։
Միայն քրեական գործի նյութերին ծանոթանալու ժամանակ պարզվեց, որ գործի նյութերում /հ1 գ/թ171/ առկա է քննչական խումբ ստեղծելու մասին որոշում, որն իմ խորին համոզվածությամբ հետագայում դրվել է քր. գործի նյութերում փետրվարի 2-ից փետրվարի 6-ը ընկած ժամանակահատվածում սույն գործի հետ որևէ առնչություն չունեցող քննիչների տնօրինական մասնակցությունը վարույթին օրինականացնելու նպատակով, որովհետև տվյալ որոշումը ոչ միայն պաշտպանության կողմին չի ներկայացվել, չի ծանոթացվել և հետևաբար չի աարզաբանվել նաև ցանկացած քննիչին բացարկ հայտնելու իրավունքը, այլև այն բնականաբար գոյություն չունենալու պատճառով չի ներկայացվել նաև տուժողներին։
Սույն փաստը հաստատված է նաև այն հանգամանքով, որ այսպես կոչված քննչական խմբի անդամները (քննիչ Անանյան, ավագ քննիչ Մանասյան) 02.02.2009թփց 06.02.2009թ–ը ընկած ժամանակահատվածում իմ պաշտպանյալին մեղադրող անթույլատրելի ապացայցներ ձեռք բերելուց, իմ պաշտպանյալի նկատմամբ 06.02.2009թ–ին դատարանի կողմից կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելուց հետո, բացարձակապես որևէ քննչական կամ այլ դատավարական գործողություն չեն կատարել, չնայած այն հանգամանքին, որ իմ աաշտպանյալի նկատմամբ կալանքը, որպես խափանման միջոց կիրառելու և ապա նաև, նրան կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացնելու վերաբերյալ երեք անգամ հարուցված միջնորդություններով, քննիչ Արամյանը պատճառաբանել է բազմաթիվ և ծավալուն քննչական և դատավարական գործողություններ կատարելու անհրաժեշտությունը և չնայած այն հանգամանքին, որ սույն գործը վերոգրյալ որոշումը կայացնելուց հետո Արաբկիրի քննչական բաժնում քննվել է ևս մոտ հինգ ամիս։
Բացի այդ, անձին ճանաչման գործողության ժամանակ այն իրականացնող ոչ պատշաճ դատավարական սուբյեկտը չի արձանագրել գործողության ժամանակ տուժողի հայտարարությունը և իմ կողմից ներկայացվել է գրավոր դիտողություն այն մասին, որ Ռ.Քարամյանը հայտնել է, որ ՙ4–ից նմանը ինքն է՚, այսինքն ինքը նմանեցնում է և ոչ թե ճանաչում։ Վերոգրյալ փաստը իրենց դատաքննական ցուցմունքներով բազմիցս հաստատել են նաև Ռազմիկ Քարամյանը և նրա հայրը՝ Սմբատ Քարամյանը /01.04.2010թ/։
Հավանաբար տուժող Ռ.Քարամյանի՝ իմ պաշտպանյալին ոչ թե ճանաչելու, այլ նմանեցնելու վերաբերյալ չարձանագրված հայտարարությունները մտահոգել են նախաքննության մարմնին, հակառակ դեպքում, առանց որևէ հանգամանքի բացառության, նա պարտավոր էր ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 216-րդ հոդվածի պահանջների համաձայն՝ կատարել Ռազմիկ Քարամյանի և իմ աաշտպանյալի միջև առերեսում, որովհետև մեղադրյալի և մեկ այլ անձի ցուցմունքների էական հակասությունները պարզելու վերաբերյալ քննչական գործողության կատարումը ոչ թե քննիչի հայեցողական իրավազորությունն է, այլև այն տվյալ իրավանորմով սահմանված իմպերատիվ բնույթ ունի և ենթակա է պարտադիր կատարման։
Դավիթ Ղուկասյանի հետ կատարված քննչական գործողություններր կատարվել են ոչ միայն քննչական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ, այլև տվյալ քրեական գործով քրեական դատավարություն իրականացնելու, համապատասխան քննչական կամ այլ դատավարական գործողություն կատարելու իրավունք չունեցող անձանց կողմից։
Պաշտպանը նշել է, որ ՀՀ քր. դատ. օր-ի 194-րդ հոդվածի պահանջների խախտման իրավական հիմնավորումների վերաբերյալ վերը ներկայացրել է իր դիրքորոշումը և գտնում է, որ տվյալ որոշումը տուժողներին և առավել ևս՝ պաշտպանության կողմին չներկայացնելու, չծանոթացնելու, ցանկացած քննիչին բացարկ հայտնելու նրանց իրավունքը չպարզաբանելու փաստերը՝ ոոոշմամբ քննչական խմբի մեջ ընդգրկված քննիչների մասնակցությունը քննչական և դատավարական այլ գործողությունների կատարման համար՝ բացառող հանգամանքներ են, մինչդեռ 03.02.2009թ–ին (հ1, գ.թ, 184–186) Դ.Ղուկասյանին հարցաքննել է ավագ քննիչ Մ.Մանասյանը, 04.02.2009թ–ին (հ1, գ.թ, 190-191; 194-195) երկու անգամ հարցաքննել է քննիչ Հ.Անանյանը, որը նույնպես իրականացրել է անձին ճանաչման ներկայացնելու մասին (04.02.2009թ., հ1, գ.թ 192) և առերես հարցաքննության (05.02.2009թ., հ1, գ.թ 197-199) գործողությունները։
Տվյալ որոշման իրավաչափությունը և ՙկենսունակությունը՚ պայմանավորված է ոչ թե հետագայում գործի նյութերում ՙհայտնվելու՚ հանգամանքով, այլև տուժողների և պաշտպանության կողմի իրավունքների ապահովմամբ, իրավունքի իրացման հնարավորության ընձեռնմամբ, որպիսիք ոչ միայն չեն իրականացվել, այլև անգամ իրենց ձևական արտահայտությունը չեն գտել իբր 02.02.2009թ–ին կայացված որոշմամբ /հ1, գ/թ 171/։
20.11.2009-ին վկա Դավիթ Ղուկասյանը հարցաքննվել է որպես տուժող /հ 3, գ/թ 117-118/:
Որպես տուժող կարող է հարցաքննվել այն անձը, որը օրենքով սահմանված կարգով ճանաչվել է տուժող (ՀՀ քր. դատ. օր-ի 58-րդ հոդ.), այսինքն՝ վարույթն իրականացնող մարմինն ընդունել է նրան տուժող ճանաչելու մասին պատշաճ որոշում, որպիսի որոշում մոտ 17 ամիս տևած նախաքննության ընթացքում, նախաքննական երեք տարբեր մարմինների կողմից երբևէ չի ընդունվել և հետևաբար սույն որոշման և ապա նաև դատավարական համապատասխան կարգավիճակի բացակայության պայմաններում ոչ իրավաչափ և անթույլատրելի են, ինչպես վկային՝ տուժողի իրավունքները և պարտականությունները բացատրելու, քրեական պատասխանատվության համար նախազգուշացնելու գործողությունները, այնպես էլ նրա հետ, որպես տուժողի կատարված բոլոր գործողություններն ու դրանց արդյունքում ստացված ապացույցներն ամբողջությամբ։
18.09.2010թ–ին Դատարանի կողմից Դավիթ Ղուկասյանին տուժող ճանաչելու հանգամանքը չի կարող իրավաչափ դարձնել օրենքի խախտմամբ նախկինում նրա հետ կատարված քննչական գործողությունները, իսկ այդ գործողությունների արդյուքում ստացված ապացույցները վերը նշված հիմքով բնականաբար չեն կարող համարվել օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված և թույլատրելի:
Դատարանը ակնհայտորեն հանդես գալով մեղադրանքի կողմում, բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտության չենթարկելով Դավիթ Ղուկասյանի հետ երեք օրվա ընթացքում դատավարական ոչ պատշաճ սուբյեկտների կողմից քրեադատավարական օրենքի բազմաթիվ խախատումներով հինգ գործողությունների կատարման հանգամանքները, նշել է՝ ՙԻնչ վեբաբերվում է պաշտպանության կողմի այն դիրքորոշմանը, որ նախնական քննության ընթացքում Դավիթ Ղուկասյանի ցուցմունքները ձեռք են բերվել նրան ազատությունից ապօրինի գրկելու արդյունքում, Դատարանը գտնում է, որ պաշտպանական կողմի նման դիրքորոշումը անհիմն է, քանի որ Դավիթ Ղուկասյանին ազատությունից ապօրինի զրկելու որևէ օբյեկտիվ տվյալ ձեռք չի բերվել՚:
Արաբկիրի քննչական բաժնում Դավիթ Ղուկասյանի հոր՝ Վանյա Ղուկասյանի խոսակցության վերաբերյալ տեսաձայնագրության լազերային սկավառակը ներկայացվել է դատարան և իմ կողմից միջնորդություն է հարուցվել ՙդատահամակարգչատեխնիկական փորձաքննություն նշանակելու մասին՚։ Սույն սկավառակում առկա տեղեկատվությամբ հաստատվել են Դավիթ Ղուկասյանին՝ ապօրինի ազատությունից զրկելու պատճառներն ու պայմանները, սակայն իմ կողմից ներկայացված միջնորդությունը մերժվել է, որպիսի հանգամանքը էականորեն ազդել է պաշտպանության հեռանկարի վրա։
Սույն գործով Դավիթ Ղուկասյանը, երբևէ չի ներկայացել դատարան, որի հետևանքով իմ պաշտպանյալը զրկվել է նրան հարցաքննելու իրավանքից և որպիսի փաստը կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածով սահմանված արդար դատաքննության իրավունքի խախտում է, որովհետև թե դատարանը և թե պաշտպանության կողմը բազմիցս փաստարկել են վերոհիշյալ անձի դատարան ներկայանալու հնարավորությունը (դատավորն անձամբ է խոսել նրա հետ, նա անձամբ է գրություն ուղարկել, որ մեկնում է Քաջարան...)
Իհարկե, իմ պաշտպանյալն ի պաշտպանություն իրեն ցուցմունք տալու իրավունքից երբևէ զրկված չի եղել, սակայն չի կարելի ասել, որ այդ իրավունքը կարելի է հավասարակշռված համարել իր դեմ հակասական ցուցմունքներ տված՝ մեղադրանքի կողմի վկային կամ տուժողին դատարանում խաչաձև հարցաքննելու հնարավորության բացակայությամբ։ Տվյալ անձը շատ կարևոր է, որ հարցաքննվեր դատարանում, քանի որ միայն անմիջական առնչության արդյունքում կարող էր արդյունավետ գնահատական տրվել նրա վարքագծի և դեպքի վերաբերյալ նրա տեսակետի արժանահավատության կապակցությամբ։ Պաշտպանության կողմը Դատարանին խնդրել է զգուշությամբ գնահատել բացակայող Դ.Դուկասյանի կողմից տրված ցուցմունքները, որոնք ձեռք են բերվել անօրինական եղանակներով և կարգով, քննչական և դատավարական գործողություններ կատարելու իրավասություն չունեցող անձանց կողմից, առավել ևս, որ այդ գործողությունները կատարվել են Դ.Ղուկասյանի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության իրավունքի անթույլատրելի խախտումներով, մինչդեռ Դատարանը ակնհայտորեն հանդես գալով մեղադրանքի կողմում, վերը նշված գործողություններով ձեռք բերված փաստական տվյալների օգտագործումը համարել է թույլատրելի։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի 25-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ քրեական դատավարությանում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի։ Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննաթյան մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան՝ մինչ դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում։
Լայն իմաստով արդար դատաքննության բադադրիչ է հանդիսանամ նաև նախաքննությունը, ապացույցների ձեռք բերման եղանակն ու կարգը, դրանց ստուգումն ու գնահատումը:
Սույն քրեական գործը քննվել է մոտ 17 ամիս՝ նախաքննության երեք մարմինների կողմից, սակայն միայն ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնում է այն իրականացվել քրեադատավարական օրենքի կոպիտ խախտումներով և բացահայտ կամայականություններով:
Նախաքննության ընթացքամ գործի նկատմամբ հսկողություն իրականացնող դատախազի կողմից հաստատվել է, որ ՙՔրեական գործով քննությունը ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնում կատարվել է թերի, ձգձգումներով, քննության ընթացքում չեն պահպանվել ՀՀ քր. դատ. օր-ի 17-րդ հոդվածի պահանջները՝ բազմակողմանի օբյեկտիվ և լրիվ քննություն կատարելու վերաբերյալ՚ /հ.2 գ/թ 197/։
Վերոգրյալ ցուցումները նախաքննության մարմնի կողմից ընդհանրապես ուշադրության չեն արժանացել։
Նախաքննության ընթացքում թույլ տրված օրենքի էական խախտումների կամայականությունների և անթույլատրելի ապացույցների ձեռք բերման փաստերը հաստատվել ես նաև ՀՀ Գլխավոր դատախազի տեղակալի կողմից /հ.3 գ/թ 94/.
Ըստ սույն գործին բնորոշ ՙտրամաբանության՚՝ խախտումները արձանագրվել են, իսկ ցուցումները՝ չեն կատարվել։
Եթե Դատարանի կողմից իրավական գնահատության արժանանային նախաքննության ընթացքում թույլ տրված անօրինականություններն ամբողջությամբ, պարզվեին դրանց կատարման պատճառները, վերը նշված ցուցումները համառորեն չկատարելու և դրանց կատարմանը հետամուտ չլինելու նպատակները և մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցների ծավալից հանվեին քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներով ստացված, չստուգված, կանխակալ մոտեցմամբ իբր ՙգնահատված՚ բոլոր ապացույցները, ապա հեշտությամբ կժխտվեին իմ պաշտպանյալի նկատմամբ ներկայացված մեղադրանքի հիմնավորումները և թղթե տնակի նման կփլուզվեր մեղադրանքի հեռանկարը և կկայացվեր արդարացման դատավճիռ՚:
Դատարանը գնահատության չի արժանացրել իմ պաշտպանյալի անմեղությունը հիմնավորող՝ ոչ միայն Ռազմիկ Քարամյանի 02.08.2008թ., Գաբրիել Մանուկյանի 27.07.2009թ., 03.11.2009թ., Հասմիկ Հովսեփյանի 27.07.2009թ., Խոսրով Վարդերեսյանի 22.07.2009թ., Հայկ Օհանջանյանի 04.03.2009թ. նախաքննական ցուցմունքները, այլև Հրահատ, Դոնարա և Սվետլանա Հովակիմյանների 25.06.2010թ., Անահիտ Արշակյանի 16.02.2010թ. Ռազմիկ Քարամյանի 01.04.2010թ., Սմբատ Քարամյանի 16.02.2010թ., Գաբրիել Մանուկյանի 16.02.2010թ., Հասմիկ Հովսեփյանի 08.09.2010թ., Խոսրով Վարդերեսյանի 29.04.2010թ., Հովիկ Ավագյանի 08.06.2010թ., Վանիկ Ղուկասյանի 08.09.2010թ., Հայկ Օհանջանյանի 29.04.2010թ., Վանիկ Բադանյանի 23.02.2010թ. դատաքննական ցուցմունքները և դատավճռի հիմքում բացառապես դրել է միայն Արաբկիբի քննչական բաժնում օրենքի բազմաթիվ խախտումներով ձեռք բերված, այսպես կոչված ապացույցները։
ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածի համաձայն` հանցագործության համար մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ օրենքով սահմանված կարգով` դատարանի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով։
Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունր։ Չփարատված կասկածները մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Հանցագործության համար կասկածվողը կամ մեղադրվողը համարվում է անմնղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով դատարանի՝ օրինական աժի մեջ մտած դատավճռով։
2. Կասկածյալը կամ մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը։ Նրանց անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել պաշտպանության կողմի վրա։ Մեղադրանքի ապացուցման և կասկածյալին կամ մեղադրյալին ի պաշտպանություն բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը կրում է մեղադրանքի կողմը։
3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք Է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։
5. կասկածյալի կամ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվող խափանման միջոցները չեն կարող պարունակել պատժի տարրեր։
Տվյալ իրավադրույթների մեկնաբանությունից ակնհայտ է, որ չապացուցված մեղքը հավասարազոր է անմեղության և որ Դատարանը, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը խախտելով, հիմնվելով ենթադրությունների վրա չպարզելով և չստուգելով նաև առկա հակասությունները, չպարզաբանված հանգամանքները` անթույլատրելիորեն բոլոր չփարատված կասկածները մեկնաբանել է ի վնաս իմ պաշտպանյալի:
Սույն վերաքննիչ բողոքարկման առարկայում նշված է` ՙԻնչ վերաբերում է պաշտպանական կողմի այն փաստարկներին, որ անարժանահավատ պետք է ճանաչել սույն քրեական գործով հարցաքննված որոշ անձանց ցուցմունքները, ինչպես նաև որոշ քննչական և դատավարական գործողությունների ժամանակ ձեռք բերված տվյալները, քանի որ դրանցում պարունակվող տեղեկություններն իրարամերժ են, ինչը պարզելու ուղղությամբ նախնական քննության մարմինը միջոցներ չի ձեռնարկել, ապա Դատարանը գտնում է, որ նշված փաստարկները անհիմն են, քանի որ ցուցմունքների, քննչական և դատավարական գործողությունների ժամանակ ձեռք բերված որոշ տվյալների հակասությունները չի կարող հիմք հանդիսանալ այդ ցուցմունքները, քննչական և դատավարական գործողությունների ժամանակ ձեռք բերված տվյալները ամբողջությամբ անարժանահավատ ճանաչելու համար՚:
Ինչպես նախաքննության մարմինը, այնպես էլ Դատարանը, ապացայցները չգնահատելով դրանց համակցության մեջ՝ բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննությամբ չեն ստուգել և հետևաբար չէին կարող պարզել ու գնահատել սույն գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող հետևյալ հանգամանքները, հակասություններն ու խախտումները։
Ըստ դատաբժշկական փորձագետների եզրակացությունների Խոսրով Վարդերեսյանի առողջությանը պատճառվել է միջին ծանրության վնաս, որն արտահայտվել է վերջինիս կրծքավանդակի հետին մակերեսի շրջանի թվով 2 ծակած-կտրած չթափանցող վերքերի, ձախ դաստակի շրջանի ծակած-կտրած վերքի ձևով /հ.1, գ/թ111-112/, Ռազմիկ Քարամյանի առողջությանը պատճառվել է ծանր վնաս, որն արտահայտվել է վերջինիս կրծքավանդակի ձախ կեսի շրջանում կտրած, ծակած վերքի, ձախակողմյան հեմոպնևմոթորաքսի, ձախ արմնկային հոդի շրջանի կտրած վերքի ձևով /հ.1, գ/թ39–40,46 /, իսկ Դավիթ Ղուկասյանի առողջությանը պատճառվել է թեթև վնաս՝ ձախ գոտկային շրջանի ծակած-կտրած վերքի ձևով /հ.1, գ/թ 338–339/։
Ակնհայտ է, որ Խ.Վարդերեսյանը ստացել է երեք, Ռ.Քարամյանը՝ երկու, իսկ Դ.Ղուկասյանը՝ մեկ մարմնական վնասվածք։ Նման վնասվածքների առկայության պայմաններամ, միթե էական չէ այն հանգամանքների պարզաբանումը, թե որտեղից են առաջացել այդ վնասվածքները, նույն գործիքով են արդյոք դրանք պատճառվել, կարող էր արդյոք նույն անձը դեպքի վայրի տարբեր տեղերում, միմյանցից բավականին հեռու գտնվող 3 այլ անձանց, 5-8 րոպեների ընթացքում հասցնել դանակի վեց հարվածներ, հարվածողը ինչ դիրքում է գտնվել տուժողների նկատմամբ, ինչ ուղղություն ունեն վերքային խողովակները և վերջապես չի պարզաբանվել մարմնական վնասվածքների առաջացման մեխանիզմն ընդհանրապես, ավելին՝ այդ վնասվածքների առաջացման վերաբերյալ թե նախաքննության մարմնի և թե Դատարանի կողմից երբևէ որևէ հարցադրում չի կատարվել և կարծում եմ դա պայմանավորված է այն պարզ իրողությամբ, որ անգամ մեկական վնասվածքների պատճառման վերաբերյալ դանակ, հագուստ և այլ ապացույցներ չլինելու պայմաններում, ոչ ոք չէր ՙհանդգնի՚ պարզելու մնացած երեք վնասվածքների առաջացման մեխանիզմը՝ հավանաբար ակնկալելով, որ վերոհիշյալ հանգամանքները երբևէ ստուգման կամ գնահատման չեն արժանանա։
Դատարանը քննարկելով իրեղեն ապացույց ճանաչված վերնաշապիկը, փորձագետի թիվ 1707(դատահետքաբանական) և 1915 (դատահետքաբանական և դատաբժշկական համալիր) եզրակացությունները անթույլատրելի ապացույցներ ճանաչելու վերաբերյալ իմ միջնորդությունները գտել է, որ երեք ապացույցներն էլ պետք է ճանաչել անթույլատրելի ապացույց և չդնել սույն վերաքննիչ բողոքարկման առարկայի հիմքում, քանի որ ՙՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդված 1-ին մասի 7-րդ կետի համաձայն՝ քրեական գործով վարույթում մեղադրանքի հիմքում չեն կարող դրվել և որպես ապացույց օգտագռրծվել այն նյութերը, որոնք ձեռք են բերվել անհայտ աղբյուրից, իսկ սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզ չի դառնում, թե որտեղից է ձեռք բերվել իրեղեն ապացույց ճանաչված վերնաշապիկը, իսկ փորձագետի թիվ 1707 և 1915 եզրակացությունների հետազոտման օբյեկտ է հանդիսացել նշված անթույլատրելի ապացույցը՚։
Պաշտպանության կողմի համար անգամ Դատարանի նման դիրքորոշումից հետո չփարատված են մնում իրավաչափ մի շարք մտահոգություններ՝ որտեղից է ՙհայտնվել՚ գործում սույն վերնաշապիկը և որ տվյալ դեպքում առավել կարևոր է՝ ինչ նպատակով է այն ՙհայտնվել՚։
Սույն քրեական գործի նկատմամբ դատավարական ղեկավարում իրականացնող դատախազ Ռ.Խաչատրյանը 13.10.2008թ–ին ցուցում է տվել այն մասին, որ ՙտուժողին պատկանող արյան հետքերով վերնաշապիկը դատակենսաբանական փորձաքննության չի ուղարկվել, պարզելու համար արդյոք տուժողից բացի, այլ անձի արյան հետքեր կան, թե ոչ՚ /հ1, գ/թ 59/, մինչդեռ ակնհայտ է գործի նյութերից, որ փորձաքննության ներկայացված վերնաշապիկի վրա արյան որևէ հետքեր չեն եղել և այն լվացված է եղել /հ.1, գ/թ 51-53/:
Դեպքի վայրի հաջորդ զննությունը կատարվել է վերոգրյալ զննությունից 13 ամիս անց՝ 24.11.2009թ-ին /հ.3, գ/թ 123-132/։
17 ամիս տևած նախաքննության ընթացքում դեպքի վայրի սխեմա չի կազմվել, տուժողների կամ վկաների մասնակցությամբ դեպքի վայրում՝ նրանց ցուցմունքներում նշված փաստական տվյալները ստուգելու, դեպքի հանգամանքները պարզելու վերաբերյալ քննչական փարձարարություն չի կատարվել։
Պաշտպանության կողմի ներկայացրած դեպքի վայրի սխեման դատարանի կողմից ճանաչվել է որպես ապացույց և կցվել է քրեական գործի նյութերին։
Ուշագրավ է այն հանգամանքը, որ դեպքի վայրի զննության գործողությանը մասնակցած ընթերակա՝ Անի Գագիկի Անտոնյանը /բ.Երևան, Քանաքեռ Հէկ, 9շ,. բն 127 բացի վերոնշյալ, գործողությունից ես 4 անգամ, որպես ընթերակա տարբեր ժամանակահատվածներում մասնակցիլ է տարբեր քննչական գործողությունների՝ 02.12.2008թ–ին /հ1 գ/թ 135-1367 և 29.12.2008թ-ին /հ1 գ/թ 155-157/։ Այդ գործողությունների արդյունքում ձեռք բերված ապացույցների օգտագործման անթայլատրելիաթյան վերաբերյալ պաշտպանության կողմը ներկայացրել է համապատասխան միջնորդություններ։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի 94-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ ընթերակայի նախկին մասնակցությունը քննչական գործողությանը տվյալ քրեական գործով այլ քննչական գործողությանը նրա մասնակցությունը բացառող հանգամանք չէ, բացի այն դեպքերից, երբ որևէ ընթերակայի մասնակցությունը կրում է պարբերական բնույթ։ Կարծում եմ, որ 5անգամ քննչական գործողությունների մասնակցությունը պարբերական է, անթույլատրելի և սույն գործում առկա բազմաթիվ խախտումների համատեքստում՝ ոչ պատահական։
Մինչ 02.08.2008թ–ը. օպտիկական ակնոցների վերաբերյալ քրեական գործի նյութերում որևէ հարց կամ հիշատակում չի եղել և այն ՙսկսվել է շրջանառվել՚ 01.12.2008թ–ից. այսինքն այն պահից, երբ իմ պաշտպանյալը օպտիկական ակնոցներով ներկայացել է հարցաքննության:
Դատարանի ուշադրությանը չի արժանացել այն կարևոր հանգամանքը, որ 17 ամիս տևած նախաքննաթյան ընթացքում սույն գործով հարցաքննված և որևէ մէկ անձի հարցադրում չի կատարվէլ օպտիկական ակնոցների վերաբէրյալ, որպիսիք իմ պաշտպանյալը չի կրում և հավանաբար ըստ Դատարանի ներքին համոզմունքի՝ նա ՙօպտիկական ակնոցներով է ներկայացել քննչական գործողությունների կատարմանը, որպեսզի իրեն առանց դժվարության միանգամից ճանաչեն՚։
Ըստ դատաքննական ցուցմունքների դեպքի վայրում, թե Խ.Վարդերեսյանը, թե Ռ.Քարամյանը և թե Հ.Ավագյանը օպտիկական ակնոցներով որևէ անձի չեն տեսել։
Դ.Ղուկասյանի հետ կատարված քննչական գործողությունների ժամանակ նույնպես օպտիկական ակնոցների վերաբերյալ որևէ հարցադրում կամ հիշատակում չկա :
17 ամիս տևած նախաքննության ընթացքում սույն գործով հարցաքննված որևէ մեկ անձի հարցադրում չի կատարվել իմ պաշտպանյալի հագուստների վերաբերյալ։
Անձին լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու ժամանակ ներկայացվել է իմ պաշտպանյալի լուսանկարը՝ դեմքին անհայտ ծագումով կնիքների առկայությամբ։
Տվյալ լուսանկարը անձնագիր տալու մասին դիմումում առկա լուսանկարն է, որը ներկայացվել է նախաքննության մարմնին՝ Արաբկիրի անձնագրային ծառայության պետի կողմից /հ.1, գ/թ 110/։
Տարօրինակը ոչ թե այն է, որ 26.08.1988թ–ին ծնված իմ պաշտպանյալի 23.11.2004թ–ի լուսանկարը՝ 2008թ–ի դեկտեմբերին, իմ պաշտպանյալի քննությանը ներկայացած լինելու պայմաններում՝ ներկայացվել է ճանաչման, այլ այն, որ վերը նշված դիմումում առկա լուսանկարի վրա նույնպես կան անհայտ ծագումով կնիքներ։
Պաշտպանության կողմը դատաքննության ընթացքում իր մտահոգություններն է հայտնել վերոհիշյալ կնիքների առկայության վերաբերյալ.
Եթե անհայտ ծագումով կնիքները իմ պաշտպանյաի դեմքին դրվել են անձնագրային ծառայությունում, ապա անձնագիր տալու մասին դիմումում ինչ նպատակով է այն անթույլատրելիորեն կատարվել, իսկ եթե այն կատարվել է հետագայում քննիչի կողմից, ապա ինչ նպատակով։ Նման կարևոր հանգամանքը նույնպես Դատարանի գնահատությանը չի արժանացել, ավելին՝ անհիմն և չպատճառաբանված մերժվել է այդ հանգամանքները պարզաբանելու վերաբերյալ իմ միջնորդությունը։
Հաշվի առնելով սույն հանցագործության իբր օպերատիվ տեղեկատվությամբ բացահայտվելու հանգամանքը, միջնորդել եմ տեղեկատվություն հայտնած անձի անանունությունն ապահովելով՝ ստուգելու այդ տեղեկատվության ստացման և գրանցման կարգը, որը Դատարանի կողմից նույնպես անհիմն մերժվել է և դրանով իսկ՝ էականորեն նվազեցվել են պաշտպանության հեռանկարի հնարավորությունները։
Հիմնավորված չէ նաև հանցագործաթյան շարժառիթը, որի վերաբերյալ առերես հարցաքննություններ չեն կատարվել Հայկ Օհանջանյանի և Հովիկ Ավագյանի, Անահիտ Արշակյանի և Հովիկ Ավագյանի միջև։
Իմ պաշտպանյալը ճանաչման չի ներկայացել Հովիկ Ավագյանին, Խոսրով Վարդերեսյանին և Գաբրիել Մանուկյանին։
Ռազմիկ Քարամյանի, Գաբրիել Մանուկյանի և իմ պաշտպանյալի միջև առերես հարցաքննություն չի կատարվել։
Եթե արժանահավատ են Գաբրիել Մանուկյանի ցուցմունքները, ապա ինչու դրանք չեն համադրվել Հովիկ Ավազյանի ցուցմանքների հետ, ինչու նույն անձի ցուցմունքները էականորեն հակասում են միմյանց, ինչու չի պարզվել նրա ընկերների՝ դիմացի բակում ապրող Անուշավանի և Անդրանիկի ինքնությունները։
Չնայած, որ Դավիթ Ղուկասյանի և Հովիկ Ավազյանի նախաքննական ցուցմունքները ձեռք են բերվել քրեադատավարական օրենքի բազմաթիվ խախտումներով, գտնում եմ, որ դրանք առավել մանրամասն քննության կարիք ունեն։ |
Ակնհայտ է, որ հանրության համար վտանգավոր արարք կատարած որևէ անձի քրեական պատասխանատվության ենթարկելու համար անհրաժեշտ է հավաստել, որ նրա կատարած արարքը իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված որևէ հանցագործության հատկանիշներ, այսինքն անձի կատարած արարքը պետք է համապատասխանի որոշակի կոնկրետ հանցակազմի, որպիսի դրույթը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի բովանդակությունից, ըստ որի քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն՝ այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակացմի բոլոր հատկանիշները։ Որքան էլ վտանգավոր լինի արարքը, այն չի կարող հանցագործություն համարվել և քրեական պատասխանատվության հիմք հանդիսանալ, եթե նրանում բացակայում են որևէ կոնկրետ հանցակազմի հատկանիշները։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի 107-րդ հոդվածի համաձայն՝ միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում՝
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3)հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությանը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5)քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6)այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարաթյանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով։
Ձևական առումով տարողունակ 27 թերթից կազմված մեղադրական դատավճռում չկա գեթ մեկ ապացույց, որով կհաստատվեր իմ պաշտպանյալի կողմից ՀՀ քր. օր-ի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարքների կատարումը և նրա մեղավորությունը։
ՀՀ քր. օր-ի 258-րդ հոդվածի կիրառելիության մեկնաբանաթյուններին անհրաժեշտ եմ համարում անդրադառնալու ոչ թե այն առումով, որ դեպքի հետ որևէ առնչություն չունեցող իմ պաշտպանյալի գործողություններում բացակայում են քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշները, այլև այդ մեկնաբանությունները գոնե ձևական առումով Դատարանը պարտավոր էր հաշվի առնելու։
Խուլիգանությունը կարող է կատարվել միայն ուղղակի դիտավորությամբ։ Դա նշանակում է, որ մեղավոր անձը ոչ միայն գիտակցում է, որ իր գործողություններով խախտում է հասարակական կարգն ու բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորում հանրության հանդեպ, այլև ցանկանում է կատարել այդ գործողությունները։
Խուլիգանական արարքը կարող է կատարվել միայն խուլիգանական մղումննրից ելնելով։ Իսկ արարքը համարվում է խուլիգանական մղումներով կատարված, եթե այն կատարվում Է հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, երբ մեղավոր անձի վարքը հանդիսանամ է բացահայտ մարտահրավեր՝ ուղղված հասարակական կարգի դեմ և թելադրված է լինում շրջապատին հակադրվելու, վերջինիս հանդեպ արհամարհական վերաբերմունք ցուցաբերելու ցանկությամբ։ Հետևաբար, եթե մեղավոր անձի գործողությունները կատարվել են ոչ խուլիգանական մղումներով և չեն զուգորդվել հասարակական կարգի կոպիտ խախտմամբ, դրանք չեն կարող որակվել որպես խուլիգանություն։
Մեղադրյալի կողմից տուժողին վիրավորանքներ, մարմնական վնասվածքներ հասցվելու կամ նման այլ բռնարարքների կատարման դեպքում խուլիգանական մղումները և խուլիգանության հանցակազմը կարող է բացակայել, եթե նշված գործողությունները կատարվել են կենցաղային հողի վրա առաջացած վիճաբանության, քիչ թե շատ երկարատև ժամանակահատվածի ընթացքում ձևավորված հակակրանքի արդյունքում։
Խուլիգանական մղումների առկայությունը գնահատելու համար էական նշանակություն կարող է ունենալ նաև տուժողի վարքագիծը։
Դատարանը առանց համապատասխան իրավական հիմքերի հաստատված է համարել գործի լուծման համար նշանակություն ունեցող մի շարք փաստական հանգամանքներ, որոնցում անգամ ձևականորեն բացակայում է իմ պաշտպանյալի կողմից խուլիգանություն կատարելու փաստը։
Սակայն սույն զավեշտալի իրողությունը ունի նաև իր տրամաբանական բացատրությունը.
Եթե Դատարանը հաստատված չի համարել իմ պաշտպանյալի կողմից ՀՀ քր. օր-ի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարքի կատարումը, ապա ինչ նպատակով է նրան մեղավոր ճանաչել։ Պատասխանը միանշանակ է. ՀՀ քր. օր-ի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով մեղավոր չճանաչելու դեպքում, Դատարանը անգամ նվազագույն որևէ հնարավորություն չէր ունենա, առանց որևէ ապացույցի՝ իմ պաշտպանյալին մեղավոր ճանաչել նաև ՀՀ քր. օր-ի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշտության հարցը լուծելիս դատարանը ոչ միայն պատշաճ ձևով չի պատճառաբանել և հիմնավորել այդ ՙանհրաժեշտությունը՚, այլև գնահատության չի արժանացրել այն հանգամանքները, որ Ե.Հարությունյանը 27.08.200թ-ից , այսինքն նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց` կալանավորումը գրավով փոփոխելուց հետո, առ 01.11.2010թ.-ը յուրաքանքյուր անգամ, վարույթն իրականացնող մարմնի ծանուցմամբ նախապես տեղյակ լինելով, թե ինչ նպատակով է հրավիրվում, ներկայացել է նախաքննության մարմնին և ապա նաև դատարան, այն դեպքում, երբ ՙողջամիտ ժամանակ՚ և ՙբավարար հնարավորություններ՚ ուներ ՙխուսափելու քրեական պատասխանատվությունից՚, ինչպես մինչ արգելանքի վերցվելը 03.02.2009թ., այնպես էլ 27.08.2009թ. հետո` մինչ 01.11.2010թ.:
Դատվածություն կամ հանցավոր որևէ նախահակվածություն չի ունեցել, ավելին՝ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց՝ կալանավորումը գրավով փոփոխելուց հետո, գերազանցությամբ պաշտպանել է դիպլոմային աշխատանքը և ավարտել Երևանի Պետական ճարտարագիտական համալսարանը, բնաթագրվում է դրականորեն, ունի մշտական բնակության վայր, հիվանդ է ողնաշարի գոտկա-սրբանային հատվածի օստեոխոնդրոզ Լ5–Տ, միջողային սկավառակի ճողվածք արտահայտված նյարդարմատային ցավային համախտանիշով.
Նշված հանգամանքները հաշվի առնելու՝ օրենքի պահանջը կատարելու դեպքում ևս ակնհայտ է, որ Դատարանը պետք է նախկինում ընտրված խափանման միջոցը թողներ անփոփոխ:
Գտնում եմ, որ առանց իրավական հիմքերի, անհրաժեշտության, պատշաճ պաստառաբանվածության, 15 րոպեի ընթացքում իբր կայացված դատական ակտով, որպես խափանման միջոց՝ կալանավորումը, իմ պաշտպանյալի նկատմամբ ընտրելը ոչ միայն իրավաչափ չէ, այլ նաև մտահոգիչ է, որովհետև այն նախկինում իմ պաշտպանյալի նկատմամբ կիրառված պատժի շարունակությունն է, որով դատարանը ՙանհաջող փորձ՚ է կատարել հաստատված համարելու ոչ միայն հիմնավոր կասկածի առկայությունը, այլ նաև իմ աաշտպանյալի մեղավորությունը՝ անհիմն մեղսագրվող արարքների կատարման մեջ։
Սահմանադրության 19-րդ հոդվածի համաձայն՝ յուրաքանչյուր ոք ունի իր խախտված իրավունքները վերականգնելու, ինչպես նաև իրեն ներկայացված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը պարզելու համար հավասարության պայմաններում, արդարության բոլոր պահանջների պահպնմամբ, անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր գործի հրապարակային քննության իրավունք։
ՀՀ քր. դատ. օր-ի 23-րդ հոդվածի համաձայն՝
2. Քրեական հետապնդումը, պաշտպանությունը և գործի լուծումը տարանջատված են. դրանք իրականացնում են տարբեր մարմիններ և անձինք։
3.Դատարանը հանդես չի գալիս մեղադրանքի կամ պաշտպանության կողմում և արտահայտում Է միայն իրավունքի շահերը։
4.Քրեական գործը քննող դատարանը, պահպանելով օբյեկտիվությունը և անկողմնակալությունը, մեղադրանքի և պաշտպանության կողմերի համար ստեղծում է գործի հանգամանքների բազմակողմանի և լրիվ հետազոտման անհրաժեշտ պայմաններ։ Դատարանը կաշկանդված չէ կողմերի կարծիքներով և իրավունք ունի սեփական նախաձեռնությամբ անհրաժեշտ միջոցներ ձեռնարկել քրեական գործով ճշմարտությունը բացահայտելու համար։
5.Քրեական դատավարությանը մասնակցող կողմերը քրեական դատավարական օրենսդրությամբ օժտված են իրենց դիրքորոշումը պաշտպանելու հավասար հնարավորություններով։ Դատարանը դատավճիռը հիմնավորում է միայն այն ապացույցներով, որոնց հետազոտման ընթացքում կողմերից յուրաքանչյուրի համար ապահովվել են հավասար պայմաններ։
6.Դատարանը, կողմի միջնորդությամբ, սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով, աջակցում է նրան ձեռք բերելու անհրաժեշտ նյութեր։
Տվյալ իրավադրույթները կանոնակարգում են Դատարանի կողմից արդարադատության իրականացման գործառույթից անբաժանելի մի շարք բադադրիչներ.
Անկախ և անկողմնակալ Դատարանի կողմից կողմերի համար հավասարության պայմանների ապահովումը, արդարության բոլոր պահանջների պահպանումը, մեղադրանքի կամ պաշտպանության կողմում Դատարանի հանդես գալու անթույլատրելիությունը ...
Եթե Դատարանը խախտում է ՀՀ Սահմանադրությունը և օրենքները, չի ապահովում վերը նշված պայմանները և հանդես է գալիս մեղադրանքի կողմում, ապա դժվար է նրա կողմից իրականցված գործունեությունը արդարադատություն անվանել։
Մեղադրանքի հիմքում դրված անթույլատրելի ապացույցները բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ չհետազոտելով, չպատճառաբանելով և անհիմն մերժելով իմ կողմից գործի էական հանգամանքների պարզաբանման վերաբերյալ ներկայացված միջնորդությունները, որոնց բավարարմամբ պաշտպանությունը այլ հեռանկար կունենար, Դատարանը անթույլատրելիորեն հանդես է եկել մեղադրանքի կողմում։
Սոււն գործով բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննություն չկատարելը, իմ պաշտպանյալի անմեղությունը հիմնավորող ապացույցները անհիմն անարժանահավատ համարելը, օրենքի էական խախտումներով ձեռք բերված ապացույցներին առավելություն տալը և ապա նաև՝ դրանք մեղադրական դատավճռի հիմքում դնելը, պաշտպանության կողմի միջնորդությունների անհիմն և չպատճառաբանված մերժումները, չփարատված կասկածները ի վնաս իմ պաշտպանյալի մեկնաբանելը, դատաքննության ընթացքում դրսևորած անթույլատրելի և սահմանազանցող ՙվարքագիծը՚, առանց բավարար հիմքերի և անհրաժեշտության կալանավորման կիրառռւմը, ենթադրութունների հիման վրա ՜չպատճառաբանված և չհիմնավորված անօրինական դատական ակտի կայացումը, փաստում են Դատարանի՝ մեղադրողի կողմում հանգես գալու իրողությունը և Դատարանի կողմնակալությունը, որպիսի հանգամանքներով պայմանավորված՝ սույն գործով է խաթարվել բուն էությունը:
Ելնելով վերոգրյալից, հաշվի առնելով, որ դատավարական և նյութական իրավունքի նորմերի վերը նշված խախտումները, որոնք ազդել են գործի ելքի վրա, ՀՀ քր. դատ. օր-ի 395-րդ հոդվածի համաձայն՝ Դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը բեկանելու իրավական հիմքեր են և դեկավարվելով սույն բողոքում վկայակոչված և կոնվենցիայով, ՀՀ Սահմանադրությամբ, քրեադատավարական և քրեական օրենսդրությամբ սահմանված իրավական նորմերով, ՄԻԵԴ-ի որոշումներով, վերաքննիչ քրեական դատարանից պաշտպանը խնդրել է վարույթ ընդունել սույն վերաքննիչ բողոքը.
մինչ վերաքննիչ ստուգումը՝ փոխել իր պաշտպանյալի նկատմամբ ընտված խափանման միջոց կալանավորումը՝ գրավի կիրառմամբ.
վերաքննիչ վերանայման ծավալի մեջ հետազոտման նպատակով ներառել սույն բողոքում վկայակոչված փաստական տվյալները.
բավարարել սույն բողոքը, ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ–Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0181/01/09 քրեական գործով 01.11.2010թ–ին կայացված դատավճիռը և կայացնել Երեմ Հարությունյանի վերաբերյալ արդարացման դատական ակտ.
վերոգրյալ խնդրանքը չբավարարելու դեպքում՝ ամբողջությամբ բեկանել՝ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0181/01/09 քրեական գործով 01.11.2010թ–ին կայացված դատավճիռը և գործն ուղարկել Դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության:


4.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ բողոքում նշված հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, լսելով պաշտպանի կողմից իր վերաքննիչ բողոքի հիմնավորումները, ամբաստանյալի բացատրությունները, մեղադրողի պատասխանը, ստուգելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցները, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրները, քրեական գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց ստուգելով թույատրելիության, վերաբերելիության, ապացույցների ողջ համակցությունը` քրեական գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտավ, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, ՀՀ Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2010թ. նոյեմբերի 01-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով` թողնելով օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
ՀՀ քր. օր.-ի 3-րդ հոդ.-ի համաձայն` քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:
Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 18-րդ հոդ.-ի 3-րդ մասի համաձայն` հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
Ապացույցների ազատ գնահատման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 25-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 124-րդ հոդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` ապացուցումը գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 126-րդ հոդ.-ի համաձայն` գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 127-րդ հոդ.-ի համաձայն` յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 107-րդ հոդ.-ի համաձայն` միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1/ դեպքը և հանգամանքները/կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն/.
2/ կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3/ հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4/ անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5/ քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6/ այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով:
Քրեադատավարական ապացուցման տարրեր հանդիսացող ապացույցների ստուգման, գնահատման, ապացուցման ենթակա հանգամանքների վերաբերյալ` ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության վերը նշված հիմնարար իրավադրույթների պահանջների համատեքստում, քննության առնելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների համակցությունը, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի պատճառաբանություններն անհիմն են, նպատակ են հետապնդում ազատվել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից, Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցանքները կատարելը և նրա մեղքը հաստատված, իսկ պատճառաբանությունները հերքված են քրեական գործով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում ձեռք բերված և ընդհանուր իրավասության դատարանում հետազոտված հետևյալ ապացույցներով.
Ամբաստանյալ Երեմ Հարությունյանը ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանում և ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանում ՀՀ քր. օր.-ի 112հդ.-ի 1-ին մասով, 258հդ.-ի 4-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի նոյեմբերին` իրենց տունը խուզարկելուց հետո, ինքը ոստիկաններից տեղեկացել է, որ ինչ-որ կռվի ժամանակ դանակահարություն է եղել: 2008 թվականի հուլիսի 10-ից 15-ն ընկած ժամանակահատվածում ինքը, հայրը, մայրը և եղբայրը գնացել են Լոռու մարզի Քարաձոր գյուղ` իր հոր մորեղբոր տուն, և այդտեղից վերադարձել Երևան նույն թվականի օգոստոսի 29-ին կամ 30-ին: Այդ ընթացքում իր հայրը մի քանի անգամ եկել է Երևան, իսկ իրենք մշտապես եղել են գյուղում: Մինչ քրեական գործի հարուցումը, ինքը տուժողներ Ռազմիկ Քարամյանին, Խոսրով Վարդերեսյանին և Դավիթ Ղուկասյանին չի տեսել: 2008 թվականի ընթացքում իրենք բնակվել են Երևան քաղաքի Գյուլբեկյան փողոցի 43-րդ շենքի 51-րդ բնակարանում, որի հեռախոսահամարը եղել է 010-22-00-39: Ինքը չի կարող ասել` դեպքի օրն իրենց տանը մարդ եղել է, թե ոչ, քանի որ իր տատն ու պապը բնակվում են նույն շենքում և հնարավոր է, որ նրանք իրենց տանը եղած լինեն: Այդ ժամանակահատվածում ինքը ունեցել է բջջային հեռախոս, որի հեռախոսահամարը չի հիշում, սակայն հստակ հիշում է, որ 094-22-29-14 հեռախոսահամարն ինքը չի օգտագործել: Ինքը վերջին անգամ օպտիկական ակնոցներ կրել է 2005 թվականին` դասերի ժամանակ, իսկ դրսում երբևէ ակնոց չի կրել:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանն ամբաստանյալ Երեմ Հարությունյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքները համադրելով քրեական գործով ձեռք բերված և ստորև շարադրվող ապացույցների հետ, համարում է անարժանահավատ, մտացածին, որը չի համապատասխանում իրականությանը և նպատակ է հետապնդում խուսափել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված քրեական պատասխանատվությունից և պատժից, որը հիմնավորվում է ներքոհիշյալ ապացույցներով.
Տուժող Ռազմիկ Քարամյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: 2008 թվականի հունիսին կամ հուլիսին (կոնկրետ օրը չի հիշում)` ժամը 21:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Սունդուկյան փողոցի կողմի մուտքից դպրոցի բակում` մոտ 50 մետր հեռավորության վրա, տեսել է 10-15 տղաների: Ինքը մոտեցել է նրանց, սակայն նրանցից ոչ ոք իրեն ծանոթ չի եղել: Այդ ժամանակ հավաքված տղաների միջև ծեծկռտուք է սկսվել և բոլորը վազել են տարբեր կողմեր: Ինքը վազել է Սունդուկյան փողոցի ուղղությամբ և նկատել, որ իր ետևից վազել են 2-3 անձինք, որոնց արտաքինը չի հիշում, քանի որ այդ ընթացքում ընդամենը մեկ պահ է ետ նայել: Վազելու ընթացքում ինքը մեջքի կողմից սուր ծակոց է զգացել և նկատել, որ մեջքից արյուն է գալիս: Անձանց իրեն ճանաչման ներկայացնելու ժամանակ ինքը Երեմ Հարությունյանին նմանեցրել է իր ետևից վազող տղաներից մեկին: Այդ ժամանակ ինքը Երեմին նմանեցրել է հասակով և մարմնի կառուցվածքով:
Տուժող Ռազմիկ Քարամյանը նախնական քննության ընթացքում` 2008 թվականի օգոստոսի 2-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 20:30-ի սահմաններում, ինքը դուրս է եկել տնից և գնացել է Սերոժենց տան բակ, սակայն նրա մայրն ասել է, որ նա տանը չէ: Դրանից հետո ինքը տուն վերադառնալու ճանապարհին` դպրոցի դիմաց, լսել է բարձր ձայներ և որոշել է մոտենալ ու տեսնել, թե ինչ է կատարվում: Դպրոցի դարպասնների մոտ շուրջ 10 անձ բարձր ձայներով արագ վազել են իր ուղղությամբ և իրեն հրելով անցել, իսկ մոտ 10 այլ անձինք դպրոցի մյուս դարպասով փախչել են դեպի Ավետիսյան փողոց: Իր կողքով վազողները բակի ճանապարհով գնացել են դեպի Հ. Քոչարի փողոց: Դրանից հետո ինքը մեջքի հատվածում զգացել է սուր ծակոց և նկատել է, որ մեջքից արյուն է գալիս: Ինքը շտապ գնացել է տուն և իր հայրն իրեն տեղափոխել է ՙՍուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ՚ հիվադանոց: Սկզբում ինքը չի ասել, որ իրեն դանակահարել են, քանի որ չի ցանկացել, որ իր ծնողներն այդ մասին իմանան, իսկ այնուհետև որոշել է ասել ճշմարտությունը: Ինքը տեսել է դեպի իրեն վազող անձանցից 2-3-ի դեմքը, սակայն նրանք եղել են անծանոթ և նրանց տեսնելու դեպքում չի կարող ճանաչել: Ինքը կոնկրետ չի նկատել, թե իրեն ով է հարվածել:
Տուժող Ռազմիկ Քարամյանը նախնական քննության ընթացքում` 2008 թվականի դեկտեմբերի 2-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 21:00-ի սահմաններում, Սունդուկյան փողոցով անցնելիս իրենց դպրոցի բակից լսել է ձայներ և տեսել, որ դպրոցի բակում հավաքված են մոտ 10 անձինք: Ինքը մոտեցել է դպրոցի բակում հավաքված տղաներին, որպեսզի պարզի` նրանց մեջ իրեն ծանոթ անձ կա, թե ոչ: Ինքը մոտեցել է նրանց, սակայն չի հասցրել պարզել, թե նրանք ովքեր են և ինչ հարցի կապակցությամբ են հավաքվել, քանի որ այդ ժամանակ նրանց միջև վիճաբանություն է սկսվել ու նրանք սկսել են անկանոն հարվածել միմյանց: Այդ ժամանակ ինքը շրջվել է, որպեսզի փախչի, սակայն իր ետևից վազել են երկու տղաներ, և նույն պահին ինքն իր մեջքի շրջանում ծակոց է զգացել: Իր ետևից վազողներից մեկը եղել է ավելի նիհարավուն և օպտիկական ակնոցներով, իսկ մյուսը` խոշոր կազմվածքով և լայն դեմքով: Տեսնելու դեպքում հնարավոր է ճանաչի նշված անձանց: Ճանապարհով մի փոքր վազելիս ցավերն ավելի են ուժեղացել, որի պատճառով ինքն այլևս չի կարողացել վազել և կանգ է առել: Այդ ժամանակ ինքը նկատել է, որ իր ետևից այլևս վազող չկա: Ինքը ձեռքը տարել է մեջքի ուղղությամբ և նկատել, որ արյուն է գալիս: Ինքն անմիջապես գնացել է տուն, սակայն տանն ասել է, որ վայր է ընկել: Ինքը լսել է, որ այդ ժամանակ դանակահարել են նաև Խոսրովին:
Տուժող Ռազմիկ Քարամյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի հունիսի 9-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ սկզբում ինքը խուսափել է հայտնել, որ իրեն դանակահարել են վիճաբանության ընթացքում և, որ դանակահարողին ինքը դեմքով ճանաչում է:Հետագայում գիտակցել է, որ պետք է հայտնել ողջ ճշմարտությունը: Ինքը մարմնական վնասվածքը ստացել է 2008 թվականի հուլիսի 24-ին թիվ 148 դպրոցի բակում տեղի ունեցած վիճաբանության ընթացքում փախուստի դիմելու ժամանակ, երբ իր ետևից վազել է այն տղան, ում ինքը ճանաչել է ճանաչման ներկայացնելու ժամանակ:
Տուժող Ռազմիկ Քարամյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի հուլիսի 21-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին, ինքը տեսել է, որ թիվ 148 դպրոցի բակում հավաքված են մոտ 10 տղաներ և որոշել է մոտենալ ու տեսնել, թե ովքեր են հավաքված: Երբ իր և նրանց միջև հեռավորությունը եղել է 5-10 մետր, նրանց մեջ վիճաբանություն է սկսվել և բոլորը սկսել են փախչել տարբեր ուղղություններով: Ինքը նույնպես փախչել է դեպի Սունդուկյան փողոց և այդ պահին նկատել, որ հավաքվածներից երկու անձինք վազել են իր ուղղությամբ: Այդ ժամանակ ինքը մեջքի շրջանում զգացել է թեթև ծակոց, իսկ հետո նկատել, որ մեջքից արյուն է գալիս: Դրանից հետո գնացել է տուն, որտեղից իր հայրն իրեն տեղափոխել է հիվանդանոց: Իր ետևից վազող տղաներն իրեն հայհոյանք կամ սպառնալիք չեն տվել: Չնայած ինքը նախորդ ցուցմունքում նշել է, որ ծեծկռտուք է սկսվել, սակայն ինքը կոնկրետ չի տեսել, որ նրանցից մեկը մյուսին հարվածի, ինքը լսել է միայն բարձր ձայներ: Ինքը կոնկրետ չի տեսել, թե իրեն ով և ինչով է հարվածել, ուղղակի իր կարծիքով հարվածողը մտածել է, որ ինքը վիճաբանության մասնակիցներից է եղել: Ինքը նրանց երբևիցե չի հանդիպել: Նրանց տեսել է միայն վիճաբանության օրը և նրանց իրեն ճանաչման ներկայացնելու օրը: Հետագայում ոստիկաններից տեղեկացել է, որ իրեն հարվածողը եղել է Երեմ Հարությունյանը, սակայն ինքը նրան իրեն հարվածելուց չի տեսել: Հետագայում իմացել է, որ այդ վիճաբանության ժամանակ վնասվածք է ստացել նաև Խոսրովը:
Տուժող Ռազմիկ Քարամյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի նոյեմբերի 6-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքից հետո ինքը եղբայրներ Արկադի և Երեմ Հարությունյաններին չի հանդիպել: 2009 թվականի հուլիսի 27-ին թիվ 148-րդ դպրոցի մոտ ինքը հայտնվել է պատահաբար և իրեն դանակահարելու պահը չի տեսել:
Կրիմինալ դեպքերի մատյանը զննելու մասին 2008 թվականի հուլիսի 24-ի արձանագրության համաձայն` ՙՍուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ՚ բժշկական կենտրոնի ընդունարանի կրիմինալ դեպքերի մատյանի 73-րդ էջի 1407-րդ համարի տակ գրանցված է եղել, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 21:40-ին, հիվանդանոց է տեղափոխվել Ռազմիկ Սմբատի Քարամյանը: Վերջինի մոտ ախտորոշվել է կրծքավանդակի հետին մասի ծակած վերք, պոլիտրավմա: Ըստ հիվանդի հայտարարության Սունդուկյան փողոցի 17-րդ շենքի մոտակայքում վայր է ընկել:
Փորձագետի 2008 թվականի օգոստոսի 28-ի թիվ 1260 եզրակացության համաձայն` Ռազմիկ Քարամյանի ստացած մարմնական վնասվածքները (ըստ բժշկական փաստաթղթերի տվյալների)` կրծքավանդակի ձախ կեսի շրջանի ծակած-կտրած թափանցող վերքի, ձախակողմյան հեմոպնևմոթորաքսի, ձախ արմնկային հոդի շրջանի կտրած վերքի ձևով, պատճառվել են սուր ծակող-կտրող գործիքով (գործիքներով), հնարավոր է նշված ժամկետում, որոնք պատճառել են առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող: Սակայն եթե զննվողը ներկայանա ԴԲԳԳԿ և ի հայտ գան նոր փոփոխություններ, ապա հնարավոր է, որ հետևություններում լինեն համապատասխան լրացումներ:
Փորձագետի 2008 թվականի օգոստոսի 28-ի թիվ 1260 եզրակացության 2008 թվականի սեպտեմբերի 4-ի լրացման համաձայն` Ռազմիկ Քարամյանի ստացած մարմնական վնասվածքները պատճառել են առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող:
Անձին լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու մասին 2008 թվականի դեկտեմբերի 2-ի արձանագրության համաձայն` Ռազմիկ Քարամյանը ուսումնասիրել է լուսանկարները և հայտնել, որ իրեն լուսանկարով ճանաչման ներկայացված անձնացից ճանաչել է թիվ 3 լուսանկարում պատկերված անձին, որը իր ետևից վազողներից համեմատաբար նիհարավունը և օպտիկական ակնոցներովն է եղել: Ինքը նրան ճանաչել է արտաքին տվյալներից` մասնավորապես դեմքից: Թիվ 3 լուսանկարում պատկերված անձը Երեմ Հարությունյանն է:
Անձին ճանաչման ներկայացնելու մասին 2009 թվականի փետրվարի 5-ի արձանագրության համաձայն` Ռազմիկ Քարամյանը, զննելով իրեն ճանաչման ներկայացված չորս անձանց, հայտնել է, որ ճանաչում է ձախից դեպի աջ կանգնած 4-րդ անձին, ով այն երկու երիտասարդներից մեկն է, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 20:00-ի սահմաններում, Երևանի թիվ 148 դպրոցի մոտ առաջացած ծեծկռտուքի ժամանակ վազել է իր ետևից և իրեն մոտենալու ժամանակ ինքն իր մեջքի շրջանում զգացել է ծակոց: Այդ անձը իր ցուցմունքներում նշված օպտիկական ակնոցներով երիտասարդն է: Ինքն այդ անձին ճանաչել է կառուցվածքից, մազերից, դիմագծերի նմանությունից:
Փորձագետի 2008 թվականի օգոստոսի 18-ի թիվ 1707 եզրակացության համաձայն` փորձաքննությանը ներկայացված Ռազմիկ Քարամյանի վերնաշապիկի վրա առկա վնասվածքը ծակած-կտրած է և առաջացել է ծակող-կտրող, մեկ սայրանի շեղբ ունեցող առարկայի ներգործության արդյունքում:
Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2009 թվականի նոյեմբերի 23-ի որոշման համաձայն` դատահետքաբանական փորձաքննության թիվ 1707 եզրակացությամբ հետազոտված, դեպքի պահին տուժող Ռազմիկ Քարամյանի հագին եղած վերնաշապիկը ճանաչվել է որպես իրեղեն ապացույց և այն պահվել ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ ՀԿԳ քննության վարչության իրեղեն ապացույցների սենյակում:
Տուժող Խոսրով Վարդերեսյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 20:00-ի սահմաններում, ինքը, պայմանավորվածության համաձայն, գնացել է թիվ 148 դպրոցի բակ` իր ընկեր Հենրիկին հանդիպելու համար: Հենրիկն այդ ժամանակ եղել է մորաքրոջ տանը, որը գտնվում է այդ դպրոցի մոտ: Այդ ժամանակ դպրոցի բակ մտնելու ճանապարհին տեսել է հավաքված 5-10 տղաների, ովքեր բարձրաձայն խոսել են, սակայն չեն հայհոյել: Ինքը մոտեցել է նրանց պարզելու` իրեն ծանոթ անձ կա նրանց մեջ, թե ոչ, սակայն նրանց մոտենալուց հետո ինքը այլևս ոչինչ չի հիշում, քանի որ շատ արյուն է կորցրել: Ինքը մեջքի շրջանում և ձեռքի շրջանում հարված է ստացել: Իրեն ասել են, որ իր վնասվածքը դանակի հարվածի հետևանք է: Դեպքի վայրում ինքը Երեմ Հարությունյանին, ինչպես նաև օպտիկական ակնոցներով որևէ անձի չի տեսել: Իրականությանը չի համապատասխանում նախնական քննության ընթացքում իր տված այն ցուցմունքը, որ Երեմը եղել է դեպքի վայրում: Առաջին անգամ ինքը ոստիկաններին էլ է ասել, որ վնասվածքը ստացել է վայր ընկնելու հետևանքով, սակայն նրանք իրեն չեն հավատացել, ցույց են տվել մի նկար, և ասել որ նկարում պատկերված անձն է հարվածել իրեն: Ոստիկանները սպառնացել են իրեն, և այդ ամենից ազատվելու համար ինքը նշել է, որ ճանաչում է այդ անձին: Իսկ ինչ վերաբերում է Երեմ Հարությունյանի հետ առերես հարցաքննությանը, ապա այդ ժամանակ ինքը չի կարողացել ասել, որ չի ճանաչում նրան, քանի որ մինչ այդ նշել էր, որ ճանաչում է Երեմին:
Տուժող Խոսրով Վարդերեսյանը նախնական քննության ընթացքում` 2008 թվականի հոկտեմբերի 16-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 21:00-ի սահմաններում, ինքը դուրս է եկել տանից և գնացել դեպի Ա.Ավետիսյան փողոց, որպեսզի հանդիպի իր ընկեր Հենրիկին: Թիվ 148 դպրոցի բակով Ա.Ավետիսյան փողոց գնալիս, տեսել է, որ դպրոցի ֆուտբոլի դաշտի դիմաց կանգնած են իրեն հասակակից, միջին կազմվածքով երեք տղաներ: Նրանց մոտով անցնելու ժամանակ նրանցից մեկն իրեն հարցրել է` իր մոտ ծխախոտ կա, թե ոչ: Այդ պահին ինքը զգացել է, որ նրանք գտնվում են ալկոհոլի կամ թմրադեղի ազդեցության տակ: Ինքը նրանց պատասխանել է, որ չի ծխում և ցանկացել է շարունակել ճանապարհը, սակայն այդ ժամանակ նրանցից մեկը քաշել է իր ձեռքից: Ինքը ցանկացել է ազատվել նրանից, սակայն նրանք երեքով սկսել են հարվածել իրեն, որից հետո ինքը կորցրել է գիտակցությունը և գիտակցության եկել Հենրիկի մորաքրոջ տանը, որտեղից շտապ օգնությունը իրեն տեղափոխել է հիվանդանոց: Դրանից հետո Հենրիկն իրեն ասել է, որ իր ուշանալու պատճառով նա եկել է իր ետևից և նկատել, որ ինքն ընկած է եղել դպրոցի դարպասների մոտ: Ինքը չի նկատել, թե ով է հարվածել իրեն: Նրանց արտաքինն ինքը չի հիշում և տեսնելու դեպքում նրանց չի ճանաչի:
Տուժող Խոսրով Վարդերեսյանը նախնական քննության ընթացքում` 2008 թվականի դեկտեմբերի 3-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 20:00-ի սահմաներում իրենց բակ է եկել Հ. Քոչարի փողոցում բնակվող իր ընկեր Գաբրիելը և ասել, որ Սունդուկյան փողոցում գտնվող թիվ 148 դպրոցի բակում աղջկա հետ կապված խոսակցություն պետք է տեղի ունենա ու խնդրել միասին գնալ այդտեղ: Ինքը և Գաբրիելը գնացել են թիվ 148 դպրոց և խաղահրապարակի դիմացի հատվածում սպասել Գաբրիելի հետ պայմանվորված անձանց: Մի քանի րոպե հետո եկել են 3-4 երիտասարդներ, և առանց որևէ բան ասելու, սկսել են բռունցքներով ու ոտքերով հարվածել իրենց, իսկ ինքը բռնել է գլուխը, որպեսզի չհարվածեն: Ինքը հիշում է նրանցից երկուսի արտաքինը. մեկը եղել է փոքր ինչ բարձրահասակ և օպտիկական ակնոցներով, իսկ մյուսը` ավելի կարճահասակ և լիքը կազմվածքով: Քանի որ ինքը կռացրել է գլուխը, այդ պահին չի նկատել, թե կոնկրետ ով է իրեն դանակահարել: Վիճաբանության մասնակիցներից մեկն այդ պահին բղավել է` ՙոստիկաներ՚, և բոլորը փախչել են տարբեր ուղություններով: Ինքը մեջքի հատվածում ցավեր է զգացել և նկատել, որ արյուն է գալիս: Ինքը այդտեղից գնացել է իր ընկեր Հենրիկի մորաքրոջ տուն, որտեղից իրեն տեղեփոխել են հիվանդանոց: Իր վերնաշապիկը մնացել է Հենրիկի մորաքրոջ տանը: Վիճաբանության մասնակիցների անուները ստույգ չի հիշում, սակայն աղոտ հիշում է, որ վիճաբանության ընթացքում լսել է Արկադի և Երեմ անուները: Իր և Գաբրիելի հետ եկած 3-4 տղաները և Գաբրիելը շուտ փախչել են այդտեղից: Այդ ժամանակ դպրոցի բակը եղել է շատ հանգիստ, և շրջակայքում ոչ ոք չի եղել:
2009 թվականի մայիսի 29-ի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Խոսրով Վարդերեսյանը հայտնել է, որ իր հետ առերես հարցաքննվող անձին առաջին անգամ տեսել է 2008 թվականի հուլիսի 24-ին թիվ 148 դպրոցի բակում տեղի ունեցած վիճաբանության ընթացքում: Երեմը 10-15 անձանց հետ եկել են դպրոցի դաշտ, որտեղ ինքն անծանոթ տղաների հետ գտնվել է իր ընկերոջ կանչով: Երեմի հետ եկած ամբոխը, հարվածելով ու հայհոյանքներով, հարձակվել են իրենց վրա, իսկ իրենք պաշտպանվել են: Ինքը պաշտպանվելու նպատակով ձեռքերով փակել է գլուխը: Դրանից հետո մի պահ լսվել են ոստիկանություն կանչող ձայներ, և իրենք դիմել են փախուստի: Այդ ընթացքում ինքը ստացել է մարմնական վնասվածքներ, իսկ այդտեղից գնացել է դպրոցի բակի առջևում գտնվող իր ծանոթների մոտ, որից հետո իրեն տեղափոխել են հիվանդանոց: Ստույգ իր հետ առերեսվողի գործողությունները չի կարող նշել, նրան հայհոյելիս կամ հարվածելիս չի տեսել: Իսկ Երեմ Հարությունյանը հայտնել է, որ իր հետ առերես հաքցաքննվողին չի ճանաչում և նշված ժամանակ նշված վարյում չի եղել: Հնարավոր է, որ նա իրեն շփոթում է այլ անձի հետ:
Կրիմինալ դեպքերի մատյանը զննելու մասին 2008 թվականի հուլիսի 24-ի արձանագրության համաձայն` 3-րդ համալսարանական բժշկական կենտրոնի ընդունարանի կրիմինալ դեպքերի մատյանի 167-րդ էջի 352-րդ համարի տակ գրանցված է եղել, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 22:30-ին, հիվանդանոց է տեղափոխվել Խոսրով Գրիգորի Վարդերեսյանը: Վերջինի մոտ ախտորոշվել է կրծքավանդակի հետին պատի ծակած վերքեր և ձախ դաստակի կտրված վերք: Ըստ հիվանդի` իրենց բակի ֆուտբոլի դաշտում ընկել է կոտրված ապակիների վրա:
Փորձագետի 2008 թվականի օգոստոսի 28-ի թիվ 1261 եզրակացության համաձայն` Խոսրով Վարդերեսյանի ստացած մարմնական վնասվածքները` կրծքավանդակի հետին մակերեսի շրջանի թվով երկու ծակած-կտրած չթափանցող վերքերի (ներկայում սպիների), ձախ դաստակի շրջանի ծակած-կտրած վերքի (ներկայում սպիի) ձևով, պատճառվել են սուր ծակող-կտրող գործիքով (գործիքներով), հնարավոր է նշված ժամկետում, որոնք պատճառել են առողջությանը միջին ծանրության վնաս` առողջության տևական քայքայումով, ի նկատի ունենալով վնասվածքների հետ անմիջական պատճառական կապի մեջ եղած հետևանքների տևողությունը` քսանմեկ օրից ավելի: Նշված վնասվածքների առաջացումը վայր ընկնելու հետևանքով հնարավոր չէ:
Անձին լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու մասին 2008 թվականի դեկտեմբերի 3-ի արձանագրության համաձայն` Խոսրով Վարդերեսյանը ուսումնասիրել է լուսանկարները և հայտնել, որ իրեն ճանաչման ներկայացված անձանցից ճանաչել է թիվ 4 լուսանկարում պատկերված անձին, ով վիճաբանության մասնակիցներից մեկն է եղել: Նշված օրը նա եղել է օպտիկական ակնոցներով: Ինքը նրան ճանաչել է հայացքից, դիմագծերից և արտաքին մյուս հատկանիշներից: Թիվ 4 լուսանկարում պատկերված անձը Երեմ Հարությունյանն է:
Տուժող Խոսրով Վարդերեսյանի 2010 թվականի հոկտեմբերի 1-ի դիմումի համաձայն` Խոսրով Վարդերեսյանը հայտնել է, որ պնդում է իր դատական քննության ժամանակ տված ցուցմունքնները: Բացի այդ ինքը տեղյակ չէ, թե ով է պատճառել իրեն մարմնական վնասվածք, սակայն ով էլ որ լինի, ինքը նրա հետ հաշտվել է և ոչ մեկի նկատմամբ բողոք կամ այլ պարտք ու պահանջ չունի:
Տուժող Դավիթ Ղուկասյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի փետրվարի 3-ին, որպես վկա ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին, ժամը 20:00-ի սահմաններում, ինքը գտնվել է Երևան քաղաքի Վրացական փողոցում: Այդ ժամանակ տաքսի մեքենայով իր մոտ է եկել Հովիկը և ասել, որ վիճաբանել է ինչ-որ տղաների հետ, և որոշ հարցեր պարզելու համար թիվ 148 դպրոցի բակում պետք է հանդիպեն նրանց հետ: Հովիկն ասել է, որ վիճաբանությունը ծագել է ավարտական վինետկայի գումարի պատճառով: Ինքը մերժել է Հովիկին, որից հետո նա հեռացել է: Սակայն մոտ 20 րոպե անց նա կրկին վերադարձել է և ասել, որ հակառակորդ կողմի տղաները հավաքվել են դպրոցի բակում ու խոսակցությամբ հաշտության եզրեր չեն կարողանում գտնել: Հովիկը կրկին խնդրել է միանալ նրանց, և ինքը նրա հետ միասին տաքսի մեքենայով գնացել է թիվ 148 միջնակարգ դպրոցի բակ: Տաքսի մեքենայից իջնելիս ինքը տեսել է, որ դպրոցի բակում հավաքվել են մոտ 30 տղաներ, ովքեր վիճաբանել են և բարձրաձայն հայհոյել միմյանց: Այդ պահին վիճաբանությունն ավելի է թեժացել և վերածվել կռվի: Վիճաբանող տղաների ամբոխը գտնվել է մարզադաշտի առջևի ծայրամասում, իսկ ինքը` հակառակ կողմում գտնվող դարպասների մոտ, և իրենց միջև եղել է բավականին մեծ հեռավորություն: Ինքը քայլել է կռվող տղաների ուղղությամբ, և այդ պահին ամբոխից սպիտակ մազերով մի տղա վազել է իր ուղղությամբ, կանգնել իր կողքին և ձեռքում եղած դանակով հարվածել իր մեջքի ձախ հատվածին, որից հետո անմիջապես շրջվել է և գնացել դեպի հավաքված ամբոխը: Մեջքի մասում ծակոց զգալով` ինքը ձեռքը տարել է այդ ուղղությամբ և տեսել, որ արյուն է գալիս: Այդ պահին Հովիկը մոտեցել է իրեն և միասին դուրս են եկել մարզադաշտից: Հովիկը կանգնեցրել է մի ավտոմեքենա և իրենք ուղևորվել են դեպի երրորդ հիվանդանոց: Ճանապարհին ինքը զանգահարել է իր մորաքրոջ որդուն` Վահե Թորոսյանին և պատմել կատարվածի մասին: Երրորդ հիվանդանոցի մոտ ինքը հանդիպել է Վահեին, իսկ Հովիկը գնացել է: Ինքը չգիտի իրեն դանակահարող անձի անունը, սակայն տեսնելու դեպքում հնարավոր է ճանաչի նրան:
Տուժող Դավիթ Ղուկասյանը, նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի փետրվարի 4-ին, որպես վկա, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ճանաչում է Երեմ անունով անձին, ով սովորում է ՀՊՃՀ-ում: Հովիկն իրեն ասել է, որ վինետկայի հետ կապված, 3.000 ՀՀ դրամի համար, նրա և Արկադիի միջև ծագած վիճաբանությանը պետք է ներկա լինի Երեմը: Նախորդ ցուցմունքում նշած սպիտակ մազերով անձը, ով դանակահարել է իրեն, հանդիսանում է Երեմը: Նա բարձրահասակ է` 175-180սմ, սև և սպիտակ մազերով, միջին կառուցվածքով: Տեսնելու դեպքում ինքը կճանաչի Երեմին: Դեպքից հետո, երբ Հովիկը իրեն տարել է հիվանդանոց, ինքը նրան հարցրել է, թե ինչպես է իրեն հարվածողի անունը, իսկ Հովիկը պատասխանել է, որ դա Երեմն է: Իրեն դանակահարելու պահին Երեմը խորամանկ ձևով եկել է իր ուղղությամբ, կարծես իրեն ոչ մի վնաս չէր ցանկանում տալ և իր ձախ կողմով անցնելու պահին դանակով հարվածել է կողքին և վազելով վերադարձել ծեծկռտուքի վայր: Ինքը հիվանդանոց չի դիմել և բուժվել է տնային պայմաններում:
Տուժող Դավիթ Ղուկասյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի փետրվարի 4-ին, որպես վկա, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ անձին ճանաչման ներկայացնելու ժամանակ ինքն անմիջապես ճանաչել է իրենց ինստիտուտի ինֆորմատիկայի ֆակուլտետի չորրորդ կուրսի ուսանող Երեմ Հարությունյանին: Սակայն մի պահ փորձել է օգնել Երեմին, քանի որ խղճացել է նրան, ինչի պատճառով բարձրաձայն հայտարարել է, որ շարքում կանգնած ձախից երկրորդ անձը, որն իրականում եղել է Երեմ Հարությունյանը, իբր նման է իրեն դանակահարող Երեմին: Դեպքի վայրում եղել են մոտ 30 անձինք և հնչել են սեռական բնույթի բարձրաձայն հայհոյանքներ: Ինքը փողոցում տեսել է պատահական անցորդների, իսկ դպրոցի բակում` ոչ:
Տուժող Դավիթ Ղուկասյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի նոյեմբերի 20-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ինքը բուժօգնության չի դիմել, քանի որ իր ստացած վնասվածքը եղել է թեթև: Ինքը չի հիշում, թե դեպքի օրն իր հագին ինչ տաբատ է եղել, իսկ վերնազգեստը եղել է բաց գույնի կարճաթև շապիկ, որը դեպքի օրը տուն վերադառնալիս հանել և գցել է աղբարկղը, որպեսզի մայրը չտեսնի դրա վրա եղած արյան հետքերը: Ինքը Արկադի Հարությունյանին և Սարգիս Գրիգորյանին չի ճանաչում, իսկ Երեմ Հարությունյանին ճանաչել է միայն դեմքով և նրա հետ որևէ հարաբերություն չի ունեցել:
2009 թվականի փետրվարի 5-ի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Դավթի Ղուկասյանը հայտնել է, որ ճանաչում է իր հետ առերես հարցաքննվող Երեմ Հարությունյանին: Ինքը նրան, բացի պոլիտեխնիկական ինստիտուտից, տեսել է նաև 2008 թվականի հուլիսի 24-ին Երևան քաղաքի թիվ 148 դպրոցի մոտ տեղի ունեցած ծեծկռտուքի ժամանակ: Ինքը նրան հանդիպել է այն ժամանակ, երբ դեռ չէր մտել ծեծկռտուքի մեջ, և քայլելով մոտենում էր նրանց: Երեմը դուրս է եկել հավաքված մարդկանց միջից, շարժվել իր ուղղությամբ, և մոտենալուն պես, առանց որևէ բան ասելու, դանակով հարվածել իր մեջքի ձախ կողային մասին և կրկին գնացել է ծեծկռտուքի ուղղությամբ: Ինքը, տեսնելով, որ մեջքից արյուն է գալիս, այլևս չի մոտեցել այդ անձանց: Ճանաչման ներկայացնելու ժամանակ ինքը խղճացել է Երեմին և ասել, որ նրան նմանեցնում է իրեն դանակահարող անձին: Իսկ Երեմ Հարությունյանը հայտնել է, որ իր հետ առերես հարցաքննվողին չի ճանաչում, նրան առաջին անգամ տեսել է ճանաչման ներկայացնելու ժամանակ: Ինքը նրան չի հարվածել:
Անձին ճանաչման ներկայացնելու մասին 2009 թվականի փետրվարի 4-ի արձանագրության համաձայն` Դավիթ Ղուկասյանը, զննելով իրեն ճանաչման ներկայացված չորս անձանց, հայտնել է, որ նմանեցրել է ձախից դեպի աջ կանգնած 2-րդ անձին, ով նման է 2008 թվականի հուլիսի 24-ին Երևանի թիվ 148 դպրոցի մոտ տեղի ունեցած ծեծկռտուքի ժամանակ այն անձին, ով մոտենալով իրեն` դանակով հարվածել է իր մեջքի ձախ կողային հատվածին: Ինքն այդ անձին նմանեցնում է մազերից` մազերի սպիտակ լինելուց, հասակից և կառուցվածքից:
Քննման 2009 թվականի փետրվարի 3-ի արձանագրության համաձայն` Դավիթ Վանյայի Ղուկասյանի մարմնի քննման արդյունքում պարզվել է, որ Դավիթ Ղուկասյանի մեջքի ձախ կողային մասում` գոտկատեղից 7սմ բարձրության վրա առկա է 3սմ երկարությամբ և 0.5սմ լայնությամբ սպիացած վերք:
Փորձագետի 2009 թվականի փետրվարի 11-ի թիվ 260 եզրակացության համաձայն` Դավիթ Ղուկասյանի մարմնական վնասվածքը` ձախ գոտկային շրջանի ծակած-կտրված, ներկայում սպիի ձևով, հասցվել է սուր, ծակող-կտրող գործիքով և պատճառվել է առողջությանը թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով, նկատի ունենալով վնասվածքների հետ անմիջական պատճառական կապի մեջ եղած հետևանքների տևողությունը` ոչ պակաս 6 օրից, և ոչ ավելի 21 օրից: Ինչ վերաբերում է վերքի վաղեմությանը և այն հարցին, թե վերքը բուժվել և մշակվել է հիվանդանոցային, թե արտահիվանդանոցային պայմաններում, ապա փորձաքննությանն ուշ ներկայանալու և բժշկական փաստաթղթերի բացակայության հետևանքով դրանց որոշումը հնարավոր չէ, այն անհրաժեշտ պարզել քննչական ճանապարհով:
Տուժող Դավիթ Ղուկասյանի 2010 թվականի հունվարի 18-ի դիմումի համաձայն` Դավիթ Ղուկասյանը հայտել է, որ 2010 թվականի հունվարի 19-ին անորոշ ժամանակով մեկնելու է Քաջարան քաղաք և չի կարողանալու ներկայանալ դատական նիստերին և խնդրել է դատական քննությունն անցկացնել իր բացակայությամբ: Նա միաժամանակ հայտնել է, որ դեպքի մասին նախնական քննության ընթացքում տվել է ցուցմունքններ, որոնք պնդում է և դրան ավելացնելու ոչինչ չունի: Որպես տուժող Երեմ Հարությունյանի նկատմամբ ոչ մի տեսակի բողոք, պարտք ու պահանջ չունի, ներում է նրան և հաշտվել է նրա հետ:
Վկա Սմբատ Քարամյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքի օրը` երեկոյան իր որդին` Ռազմիկը եկել է տուն: Այդ ժամանակ որդու մեջքից արյուն է եկել, և նա իրեն ասել է, որ վայր է ընկել: Ինքը Ռազմիկին անմիջապես մեքենայով տարել է հիվանդանոց: Որոշ ժամանակ անց իր որդին իրեն ասել է, որ նրան դանակահարել են: Նա իրեն պատմել է, որ այդ օրը դպրոցի բակում ինչ-որ բարձր խոսակցություն է լսել, ինչի պատճառով մտել է դպրոցի բակ, սակայն այդտեղ նրան ծանոթ անձինք չեն եղել: Դպրոցի բակում խառնաշփոթ է սկսվել և իր որդին փախչելու ընթացքում մեջքի հատվածում հարված է զգացել: Լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու ժամանակ ինքը ներկա է եղել, որի ժամանակ իր որդին ասել է, որ եղածներից նման է այդ մի տղան: Նախնական քննության ընթացքում իր կողմից տված ցուցմունքները ճիշտ են և համապատասխանում են իրականությանը:
Վկա Սմբատ Քարամյանը նախնական քննության ընթացքում` 2008 թվականի դեկտեմբերի 28-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 21:00-ի սահմաներում, իր որդին եկել է տուն: Այդ ժամանակ որդու մեջքից արյուն է եկել, և նա իրեն ասել է, որ վայր է ընկել: Ինքը նրան տարել է հիվանդանոց, որտեղ նրան ցույց են տվել բժշկական օգնություն: Այնուհետև իր որդին իրեն ասել է, որ նրան դանակահարել են, սակայն չի ճանաչել դանակահարողին: Մոտ մեկ ամիս առաջ իր հեռախոսահամարին զանգահարել է մի տղամարդ, ներկայացել Վոլոդյա անունով և ասել է, որ ցանկանում է հանդիպել և խոսել նրա երեխաների ու իր որդու հետ կապված դեպքի մասին, սակայն ինքը նրան պատասխանել է, որ նրա հետ խոսելու ոչինչ չունի և անջատել է հեռախոսը:
Վկա Սմբատ Քարամյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի նոյեմբերի 17-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի բաժնի բակում իրեն է մոտեցել ոստիկանի համազգեստով մի անձ, ասել, որ Երեմ Հարությունյանի հայրն է և ցանկացել զրուցել իր հետ: Սակայն ինքը չի ցանկացել նրա հետ խոսել և շարունակել է իր ճանապարհը: Ինքը հասկացել է, որ իրեն զանգահարող և ոստիկանի համազգեստով մարդը նույն անձն է: Ամբաստանյալից իրենք քաղաքացիական հայցի պահանջ չունեն:
Վկա Վանիկ Բադանյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում, դատական քննության ընթացքում, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքը տեղի է ունեցել 2008 թվականի ամռանը: Այդ ժամանակ ինքը եղել է բակում և թիվ 148 դպրոցի բակից ձայներ լսելու պատճառով գնացել է այդ ուղղությամբ, որտեղ տեսել է 3-4 անծանոթ անձանց: Տեսել է նաև, որ Սունդուկյան փողոցով 10-15 անձինք փախչում են: Այնուհետև հարևաններից տեղեկացել է, որ Ռազմիկ Քարամյանին դանակահարել են, իսկ դանակահարողը եղել է սպիտակ մազերով տղա: Նախնական քննության ընթացքում իր տված ցուցմունքները ճիշտ են և համապատասխանում են իրականությանը:
Վկա Վանիկ Բադանյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` երեկոյան, ինքը Սունդուկյան փողոցում բնակվող իր ընկերների հետ միասին գտնվել է ՙՊարտեզ՚ խանութի հարևանությամբ գտնվող զբոսայգում: Այդ ժամանակ իրենք տեսել են մոտ 20 երիտասարդների, ովքեր վազել են թիվ 148 դպրոցի կողմից: Իրենք հասկացել են, որ վիճաբանություն է տեղի ունեցել, և գնացել են դպրոցի ուղղությամբ: Դպրոցի բակում իրենք տեսել են մոտ 4 անծանոթ երիտասարդների: Դրանից հետո ինքը ցանկացել է գնալ տուն և իրենց շենքի մուտքում հանդիպել է Ռազմիկ Քարամյանի մորը, ով անհանգստացած ասել է, որ որդուն դանակահարել են: Այնուհետև թաղամասի բնակիչների խոսակցություններից տեղեկացել է, որ Ռազմիկին դանակահարողը եղել է սպիտակ մազերով ինչ-որ տղա:
Վկա Ռուզաննա Վարդերեսյանը դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ իրենք բնակվում են Հրաչյա Քոչարի 9 հասցեում: Դեպքի օրը բակից իրեն ասել են, որ Խոսրովը գտնվում է վատ վիճակում, և նրան նստեցնում են շտապ օգնության մեքենան: Ինքը եկել է այդտեղ և նկատել խառնված բազմություն: Իր որդին մեջքի մասում վնասվածք է ստացել և հիվանդանոցում ասել են, որ վնասվածքը ստացվել է սուր գործիքից: Խոսրովը ստացիոնար բուժում չի ստացել, քանի որ վնասվածքը եղել է միջին կարգի: Նա իրեն ոչինչ չի ասել, թե այդ վնասվածքն ինչպես է ստացել: Նախնական քննության ընթացքում իր տված ցուցմունքները ճիշտ են և համապատասխանում են իրականությանը:
Վկա Ռուզաննա Վարդերեսյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Խոսրովից տեղեկացել է, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին թիվ 148 դպրոցի բակում տեղի է ունեցել վիճաբանություն, որի ընթացքում նա մարմնական վնասվասքներ է ստացել: Սակայն նա իրեն ասել է, որ տեղյակ չէ կռվի պատճառների մասին:
Վկա Հենրիկ Հովհաննիսյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 20:00-ի սահմաններում իր մորաքույրը զանգահարել է և իրեն շտապ կանչել նրանց տուն, քանի որ այնտեղ է եղել իր ընկեր Խոսրով Վարդերեսյանը: Ինքն անմիջապես գնացել է նրանց տուն և տեսել, որ Խոսրովն արյունոտ է: Խոսրովի հագին եղել է վերնաշապիկ, որը հանել են, որպեսզի կարողանան մշակել վերքը: Այնուհետև իրենք զանգահարել են շտապ օգնություն և Խոսրովին տեղափոխել են հիվանդանոց: Խոսրովին տեղափոխելուց հետո իր մորաքույրը այդ վերնաշապիկը դեն է նետել: Ինքը Խոսրովից տեղեկացել է, որ նրանց բակի հարևանությամբ գտնվող թիվ 148 դպրոցի բակում վիճաբանություն է տեղի ունեցել, որի ընթացքում նրան դանակահարել են, սակայն, թե ով է նրան դանակահարել, նա իրեն չի ասել:
Վկա Հայկանուշ Պետրոսյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 20:00-ից 21:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, ինքը գտնվել է իրենց շենքի բակում և տեսել է իր քրոջ որդու ընկեր Խոսրովին: Նրա ամբողջ մարմինը եղել է արնաշաղախ, նրա որովայնի և ձեռքերի հատվածում եղել է արյուն: Ինքը նրան շտապ տարել է իրենց տուն, հանել նրա վերնաշապիկը և փորձել է ինչ-որ օգնություն ցույց տալ նրան, սակայն արնահոսությունը շարունակվել է: Այդ ժամանակ ինքը զանգահարել է իր քրոջ որդուն` Հենրիկին, ով եկել իրենց տուն: Այնուհետև ինքը զանգահարել է շտապ օգնություն և Խոսրովին տեղափոխել են հիվանդանոց: Խոսրովի արյունոտ վերնաշապիկը մնացել է իրենց տանը, և ինքը նույն օրը այն գցել է աղբարկղը: Ինքը Խոսրովին շատ հարցեր չի տվել, սակայն խոսքի մեջ Խսրովն ասել է, որ դեպքը տեղի է ունեցել թիվ 148 դպրոցի բակում:
Վկա Վանյա Ղուկասյանը դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Դավիթ Ղուկասյանն իր որդին է: Դավիթն այժմ գտնվում է Ռուսաստանի Դաշնությունում, իսկ մինչ այդ եղել է Քաջարանում: Ինքը Երեմ Հարությունյանին չի ճանաչում և ոչնչից տեղյակ չէ: Դեպքից ամիսներ անց ինքն իմացել է, որ ինչ-որ կռիվ է եղել, որի ժամանակ իր տղան մեջքի հատվածում վնասվածք է ստացել: Վնասվածքը եղել է թեթև, որի պատճառով նրան հիվանդանոց չեն տարել: Ինքը չի կարող ասել` Երեմ Հարություննյանն է իր տղային վնաս պատճառել, թե ոչ, սակայն հստակ կարող է ասել, որ իր տղան Երեմի դեմ բողոք չունի, որի մասին նա նաև գրավոր դիմում է ներկայացրել դատարան: Այդ դիմումը գրելու ժամանակ ինքը ներկա է եղել և հստակ կարող է ասել, որ Դավիթը դա գրել է կամավոր և նրան ոչ ոք չի ստիպել: Ոստիկանությունում իր որդու նկատմամբ որևէ բռնություն չի եղել և նա հայտնել է իրականությունը:
Վկա Վահե Թորոսյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Դավիթ Ղուկասյանը իր ազգականն է: 2008 թվականի օգոստոսին (ստույգ օրը և ժամը չի հիշում) Դավիթը զանգահարել է իրեն և հարցրել, թե ինքը որտեղ է: Ինքը նրան ասել է, որ գտնվում է Ծերեթելի փողոցում, և իրենք պայմանավորվել են, որպեսզի ինքը նրան սպասի Ծերեթելի փողոցում գտնվող հիվանդանոցի մոտ: Դավիթը եկել է սպիտակ ՙՎԱԶ-2107՚ տաքսի մեքենայով: Ինքը նրան հարցրել է, թե ինչ է պատահել, իսկ նա պատասխանել է, որ ինչ-որ վնասվածք է ստացել: Ինքը Դավիթին առաջարկել է մտնել հիվանդանոց, սակայն նա ասել է, որ լուրջ բան չկա և խնդրել է տանել տուն:
Վկա Գաբրիել Մանուկյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ սույն քրեական գործի վերաբերյալ իրեն ոչինչ հայտնի չէ, այդ մասին ինքն իմացել է նախնական քննության ընթացքում իր հարցաքննության ժամանակ: 2008 թվականի հունիսի 10-ին ինքը գնացել է Թալինի շրջանի Ներքին Բազմաբերդ գյուղ և այդ ամռան ընթացքում Երևան չի եկել: Նախնական քննության ընթացքում իր տված ցուցմունքները ճիշտ չեն և չեն համապատասխանում իրականությանը: Այդ ցուցմունքները գրվել են քննիչների թելադրանքով:
Վկա Գաբրիել Մանուկյանը նախնական քննության ընթացքում` 2008 թվականի դեկտեմբերի 29-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 16:00-ի սահմաններում, ինքն ու իր ընկեր Հովիկը հանդիպել են Հ.Քոչարի փողոցում գտնվող ՙՊարտեզ՚ խանութի մոտ: Այդ ժամանակ Հովիկն իրեն ասել է, որ ավարտական վինետկայի հետ կապված վիճաբանել է Արկադիի հետ և այդ օրը պետք է հանդիպեն նրա հետ ու կրկին զրուցեն: Իրենք պայմանավորվել են նույն օրը` ժամը 20:00-ից 21:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, հանդիպել Սունդուկյան փողոցում գտնվող թիվ 148 դպրոցի բակում: Այդ ժամանակ ինքը որոշել է կանչել իր ընկերներին, որպեսզի միասին գնան պայմանավորված վայր: Հ.Քոչարի փողոցում գտնվող «ՙԱդանա՚ թոնրատան դիմացի բակում ինքը հանդիպել է իր ընկերներ Խոսրովին, Անուշավանին ու Անդրանիկին և ասել, որ Հովիկի հետ կապված վիճաբանություն է եղել: Իրենք չորսով գնացել են թիվ 148 դպրոցի բակ և այնտեղ հանդիպել են Հովիկին, ով եղել է 4-5 այլ ընկերների հետ: Նույն օրը` ժամը 21.00-ին թիվ 148 դպրոցի բակ են եկել նաև Արկադիին, նրա ավագ եղբայր Երեմը և 10-15 այլ տղաներ: Նրանք Սունդուկյան փողոցի կողմից մտել են դպրոցի բակ, և մոտենալով իրենց` Արկադին բարձր ձայնով ասել է ՙուր ա, արա, Հովոն՚: Այդ պահին սկսվել է ծեծկռտուքը, որի ժամանակ ինքն Արկադիի ձեռքին նկատել է դանակ: Այնուհետև վիճաբանությունն ու ծեծկռտուքն ավելի է թեժացել և 8-10 րոպե տևելուց հետո, լսելով, որ ոստիկանություն են կանչում, բոլորը փախչել են: Իրենք իրենց ընկերներով փախել են դեպի Ավետիսյան փողոց, իսկ Արկադին, Երեմն ու նրանց ընկերները փախչել են դեպի Սունդուկյան փողոց: Այնուհետև իրենց ընդհանուր ընկերներից ինքն իմացել է, որ Խոսրովին ծեծկռտուքի ժամանակ դանակահարել են: Խոսորվն իրեն ասել է, որ կոնկրետ չի կարող ասել, թե ով է նրան դանակահարել: Որոշ ժամանակ հետո ինքը հանդիպել է Հովիկին, ով իրեն ասել է, որ այլևս չարժե Արկադիի և Երեմի հետ շարունակել վիճաբանությունը, քանի որ նրանք վտանգավոր են և կռվի ժամանակ դանակ են օգտագործում: Բացի վիճաբանության մասնակիցներից` ինքն այդտեղ նկատել է միայն մի կնոջ, ով դիտողություն է արել իրենց:
Վկա Գաբրիել Մանուկյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի մարտի 22-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքի օրը` ժամը 19:00-ից 20:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, ինքն ու Հովիկը եղել են նրանց բակում: Հովիկն ասել է, որ Արկադին վինետկայի հետ կապված որոշ հարցեր ունի պարզաբանելու նրա հետ: Այդ պահին Արկադին զանգահարել է Հովիկի բջջային հեռախոսին, որից հետո ինքն ու Հովիկը գնացել են Հ.Քոչար փողոցում գտնվող ՙՊարտեզ՚ խանութի մոտ և հանդիպել Արկադիին, Երեմին և նրանց ընկերներին: Արկադին առաջարկել է գնալ Դավիթաշեն և ավելացրել, որ նպատակահարմար է, որպեսզի վիճաբանությանը մասնակցեն նաև Դավիթն ու Սարգիսը, որոնց հետ Հովիկը եղել է մտերիմ: Այդ ժամանակ ինքը և Հովիկը կրկին գնացել են նրանց բակ, և այդ ընթացքում Հովիկը խոսել է Դավիթի հետ: Այնուհետև Հովիկը գնացել է Վրացական փողոց, որպեսզի հանդիպի Դավիթին, սակայն մի քանի րոպե հետո նա միայնակ վերադարձել է և հեռախոսազրույց ունեցել Արկադիի հետ ու պայմանավորվել հանդիպել թիվ 148 դպրոցի մոտ: Դրանից հետո ինքը գնացել և կանչել է Խոսրովին, Անուշավանին ու Անդրանիկին: Իրենք հավաքվել են թիվ 148 դպրոցի բակում, որտեղ Արկադին բարձրաձայն ինչ-որ բան է ասել Հովիկին և հրել նրան, որից հետո սկսվել է վիճաբանությունն ու ծեծկռտուքը: Այդ ժամանակ ինքն Արկադիի ձեռքում նկատել է դանակ, սակայն որևէ մեկին դրանով հարվածելիս ինքը չի նկատել: Ինքը Երեմից եղել է հեռու: Վիճաբանության մասնակիցների կողմից լսվել են հայհոյանքներ և բոլորն անկանոն հարվածել են միմյանց: Վիճաբանությունը տևել է մոտ 8 րոպե, որի ընթացքում դպրոցի շրջակայքից լսվել է մի կնոջ ձայն, ով բղավել է, որ ոստիկանություն կկանչի, որից հետո իրենք դիմել են փախուստի: Ինքը դանակահարված անձանց չի տեսել, սակայն հետագայում ընկերներից իմացել է, որ տուժած անձանց դանակահարել է Երեմը:
2009 թվականի հուլիսի 27-ի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Գաբրիել Մանուկյանը հայտնել է, որ ճանաչում է իր հետ առերես հարցաքննվող Արկադի Հարությունյանին: Ինքը չգիտի, թե 2008 թվականի հուլիսի 24-ին իրականում ինչ է տեղի ունեցել Երևան քաղաքի թիվ 148 դպրոցի բակում, քանի որ ինքը այդ օրը այդտեղ չի եղել: Ինքը նախկին ցուցմունքներում հայտնել է իրականությանը չհամապատասխանող տեղեկություններ: Ինքն իր նախորդ ցուցմունքում նշել է, որ իբր այդ օրը գտնվել է այդ դպրոցի բակում, որ իբր մասնակցել է վիճաբանությանը, որ իբր այնտեղ են եղել Արկադի և Երեմ Հարությունյանները, որ Արկադիի ձեռքին դանակ է տեսել, սակայն նման բան չի եղել, ինքն այդտեղ չի եղել և նրանց այդտեղ չի տեսել: Իսկ Արկադի Հարությունյանը հայտնել է, որ չի ճանաչում իր հետ առերես հարցաքննվող անձին: Այդ օրը ինքը որևէ վիճաբանության չի մասնակցել:
Անձին լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու մասին 2008 թվականի դեկտեմբերի 29-ի արձանագրության համաձայն` Գաբրիել Մանուկյանը ուսումնասիրել է լուսանկարները և հայտնել, որ իրեն ճանաչման ներկայացված 4 լուսանկրաներից ճանաչել է թիվ 3 լուսանկարում պատկերված անձին: Նրա անունը Երեմ է, ով Արկադիի ավագ եղբայրն է: Ինքը նրան ճանաչել է պոլիտեխնիկական ինստիտուտից: 2008 թվականի հուլիսի 24-ին թիվ 148 դպրոցի բակում նա հանդիսացել է վիճաբանության մասնակից: Թիվ 3 լուսանկարում պատկերված անձը Երեմ Հարությունյանն է:
Վկա Հասմիկ Հովսեփյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Գաբրիել Մանուկյանն իր որդին է: 2008-2009 թվականների ձմռան մի օր` ժամը 08:00-ի սահմաններում, իրենց տուն են եկել ոստիկանները և իր տղային տարել հարցաքննության: Որդու հետ միասին ոստիկանություն է գնացել իր ամուսինը, սակայն նրան թույլ չեն տվել մասնակցել հարցաքննությանը: Իր տղան հարցաքննությունից տուն է վերադարձել նույն օրը` ժամը 20:30-21:00-ին: Վերադառնալուց հետո Գաբրիելը պատմել է, որ նրան հարցաքննել են ինչ-որ դեպքի կապակցությամբ: Սկզբում նա ասել է, որ ոչնչից տեղյակ չէ և ոչինչ չգիտի, սակայն հետո ցուցմունք է տվել այն մասին, որ տեսել է ինչ-որ դեպք: Ինքը չգիտի, թե իր տղան ինչ ցուցմունք է տվել, սակայն նա իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունք է տվել: Այդ ժամանակ Գաբրիելը եղել է 17 տարեկան: Հարցաքննության ժամանակ Գաբրիելին չեն ծեծել, չեն հայհոյել, չեն խոշտանգել, այլ ուղղակի նրան ամբողջ օրը պահել են այնտեղ: Գաբրիելը ընդունելության քննություններից հետո ամառն անցկացրել է Արագածոտնի մարզի Բազմաբերդ գյուղում: Նախնական քննության ընթացքում իր տված ցուցմունքները համապատասխանում են իրականությանը:
Վկա Հասմիկ Հովսեփյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Գաբրիել Մանուկյանի մայրն է: Գաբրիելը սովորում է Երևանի ՀՊՃՀ-ի քիմիական ֆակուլտետի 2-րդ կուրսում: 2008 թվականի դեկտեմբերին իրենց բնակարան են եկել ոստիկանության աշխատակիցները և իր որդուն հրավիրել Արաբկիրի քննչական բաժին: Քննչական բաժնից վերադառնալուց հետո Գաբրիելը ասել է, որ ցուցմունք է գրել այն մասին, որ մի քանի ամիս առաջ մասնակցել է թիվ 148 դպրոցի բակում ինչ-որ վիճաբանության: Նա իրեն ասել է նաև, որ այդտեղ չի եղել, սակայն չգիտես ինչու, նշել է, որ իբր այնտեղ եղել են ինչ-որ տղաներ, որոնցից մեկի ձեռքում դանակ է եղել: Ինքը նրան հարցրել է, թե ինչու է նա սուտ ցուցմունք տվել, եթե նման բան չի եղել: Նա հուզվել է և պատասխանել է, որ եղել է վախեցած և չի հասկացել, թե ինչ է գրել: Ինքը նրան ասել է, որ հաջորդ անգամ ինքը նրա հետ միասին կգնա, և նա կհայտնի իրականությունը: Ինքը հարցրել է, թե արդյոք նրան ծեծել կամ ստիպել են, որպեսզի նա նման բան գրի, սակայն Գաբրիելն ասել է, որ նման բան չի եղել: Իր հիշելով 2008 թվականի հուլիսին իր որդին գտնվել է Արագածոտնի մարզի Ներքին Բազմաբերդ գյուղում:
Վկա Հովիկ Ավագյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ամբաստանյալն իր դասընկերոջ եղբայրն է: 2008 թվականի հուլիսի 24-ին ինքը Դավիթ Ղուկասյանի հետ պայմանավորվել է, որպեսզի նրա հեռախոսը տանեն վերանորոգելու: Պայմանավորվածության համաձայն` նույն օրը` երեկոյան, ինքը զանգահարել է Դավիթին, ով ասել է, որ 148-րդ դպրոցի դիմաց գտնվող ավտոլվացման կետի մոտ կանգնած իրեն է սպասում, ինչի համար ինքը տնից դուրս է եկել և դպրոցի բակով անցնելիս տեսել է վիճաբանող անծանոթ տղաների, որոնց մեջ է եղել նաև Դավիթը: Այդ պահին վիճաբանող տղաները փախչել են և նրանց մեջ ինքը օպտիկական ակնոցներով անձ չի նկատել: Դավիթի մեջքը եղել է արյունոտ: Ինքը Դավիթի խնդրանքով նրան տաքսի մեքենայով տարել է հիվանդանոց և վերադարձել տուն: Վինետկայի գումարի հարցով իր հետ ոչ ոք չի հանդիպել և զրույց չի ունեցել: Անահիտի հետ վինետկայի վերաբերյալ զրույց եղել է. նա հարցրել է` արդյոք ինքը ցանկանում է վինետկա ունենալ, իսկ ինքը պատասխանել է, որ ոչ: Նախնական քննության ընթացքում իր կողմից տված ցուցմունքները ճիշտ չեն և չեն համապատասխանում իրականությանը: Նախնական քննության ժամանակ քննիչն իրեն ասել է, որ իր դեմ ցուցմունքներ կան և ցույց տալով դրանք` ասել է, որ ինքն էլ պետք է նման ցուցմունքներ տա, այլապես կդատապարտվի:
Վկա Հովիկ Ավագյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի հունվարի 30-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ինքը և Արկադի Հարությունյանը եղել են համադասարանցիներ: Ավարտական երեկոյի ընթացքում ինքը ծանոթացել է Արկադիի ավագ եղբայր Երեմ Հարությունյանի հետ, ով եղել է ՀՊՃՀ-ի ուսանող: 2008 թվականի մայիսի վերջերին ավարտական վինետկայի համար իրենց դասարանի յուրաքանչյուր աշակերտ պետք է 3.000 ՀՀ դրամ վճարեր, որն ինքը վճարել է: 2008 թվականի հուլիսի կեսերին իրեն զանգահարել է իր համադասարանցի Անահիտը և ասել, որ մինչև շաբաթվա վերջ ինքը պետք է 3.000 ՀՀ դրամ տա, սակայն ինքը նրան ասել է, որ այդ գումարն արդեն տվել է: Այնուհետև ինքն Անահիտի հետ պայմանավորվել է 2008 թվականի հուլիսի 23-ին հանդիպել համալսարանում: Սակայն պայմանավորված օրը համալսարանում իր հետ հանդիպել են Արկադին, Հայկը և նրանց ընկերները: Արկադին իրեն ասել է, որ ինքը վինետկայի փողը չի տվել Անահիտին և պետք է վճարի 3.000 ՀՀ դրամ, իսկ ինքը պնդել է, որ տվել է այդ գումարը: Իրենք պայմանավորվել են հաջորդ օրը հանդիպել համալսարանում և Անահիտի մասնակցությամբ ուսումնասիրել հավաքագրված գումարների ցուցակը: Հաջորդ օրը` առավոտյան, ինքը գնացել է համալասարան, սակայն նրանցից որևէ մեկն այդտեղ չի եղել: Նույն օրը` ժամը 13:30-ի սահմաններում, ինքը զանգահարել է Հայկին, ով իրեն ասել է, որ այդ պահին հարմար չէ հանդիպել և առաջարկել է երեկոյան հանդիպել Օպերայի մոտակայքում: Ինքը նրան պատասխանել է, որ իրեն այդտեղ հարմար չէ, իսկ նա ասել է, որ կզանգահարեն և բակում կհանդիպեն: Նույն օրը` ժամը 19:00-ի սահմաններում, ինքն ու իր ընկեր Գաբրիելը եղել են իրենց բակում, երբ զանգահարել է Արկադին և հարցրել, թե որտեղ կարող են հանդիպել իր հետ: Այնուհետև եկել են Երեմը, Արկադին և նրանց ընկերները` մոտ 30 անձ: Ինքն Արկադիին առաջարկել է մի քանի հոգով առանձնանալ և զրուցել, սակայն նրանք ասել են, որ առանձնանալու կարիք չկա և զրույցը պետք է ընդհանուր լինի, որին պետք է ներկա լինեն Դավիթը և Սարգիսը, որոնց հետ Երեմը նախկինում ինչ-որ խնդիրներ է ունեցել: Նրանք առաջարկել են գնալ Դավթաշենի ձոր և այնտեղ զրուցել այդ թեմայի շուրջ, իսկ ինքն ասել է, որ իրեն հարմար չէ: Նրանք կրկին պնդել են գնալ Դավթաշենի ձոր, և այդ ժամանակ ինքը զանգահարել է Դավիթին և ասել, որ Արկադին ու Երեմը ցանականում են հանդիպել նրան: Այդ ժամանակ Արկադին, Երեմը և նրանց ընկերները հեռացել են և ասել, որ մոտ 10 րոպեից կզանգահարեն, երբ Դավիթը և Սարգիսը եկած կլինեն: Այնուհետև Արկադին զանգահարել է և հարցրել, թե որտեղ կարող են հանդիպել, իսկ ինքը պատասխանել է, որ կարող են հանդիպել թիվ 148 դպրոցի բակում: Ինքը, Գաբրիելը, Խոսրովը, Տիկոն, Վաչոն, Սաքոն և այլ տղաներ գնացել են թիվ 148 դպրոցի բակ, որտեղ եկել են նաև Արկադին, Երեմը և նրանց ընկերները: Թիվ 148 դպրոցի բակ է եկել նաև Ռազմիկը: Դպրոցի բակում Արկադին իրեն ասել է ՙոնց էիր խոսում հետս հեռախոսով, ոնց կարաս, արա, փողը չտաս՚ և հրել է իրեն, որից հետո ձեռքը տարել է ետևի գրպանը: Այդ պահին ետևից մոտեցել են Դավիթը և Սաքոն: Սաքոն Երեմին ասել է ՙէս ինչ եք անում, չեք ամաչում՚, իսկ Երեմը գրպանից հանել է մոտ 10սմ երկարությամբ շեղբով ծալովի դանակը և մեկ անգամ հարվածել Դավիթի մեջքի ներքևի ձախ հատվածին: Իրեն թվացել է, թե Երեմն ալկոհոլի ազդեցության տակ է: Երեմն ամբոխի մեջ դանակն աջ ու ձախ է պտտեցրել և բղավել ՙեկեք ստեղ հլը, արա՚: Այդ պահին ընդհանուր կռվի մեջ ինքը նկատել է նաև, թե ինչպես է Երեմը դանակով հարվածում Խոսրովին, ով բռնած է եղել գլուխը: Այդ խառնաշփոթի ժամանակ դանակահարված Դավիթը գտնվել է իր կողքին, և ինքը թաշկինակը դրել է նրա վերքի վրա ու տաքսի մեքենայով Դավիթին տարել երրորդ մանկական հիվանդանոցի մոտ: Դրանից հետո ինքը հանդիպել է իրենց բակի Վանոյին, ով իրեն ասել է, որ սպիտակ մազերով տղան դանակահարել է Ռազմիկին: Սպիտակ մազերով տղան եղել է Երեմը և վիճաբանության մասնակիցներից միայն նա է եղել սպիտակ մազերով: Բացի Երեմից վիճաբանության մյուս մասնակիցների մոտ դանակ չի եղել:
Վկա Հովիկ Ավագյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի մարտի 16-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքի օրը` ժամը 19:00-ից 20:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, ինքը Գաբրիելի հետ եղել է իրենց բակում: Այդ ժամանակ իրեն է զանգահարել Արկադին և ասել, որ իրեն սպասում են Հ. Քոչար փողոցում գտնվող ՙՊարտեզ՚ խանութի դիմաց: Ինքն ու Գաբրիելը գնացել են այնտեղ, հանդիպել Արկադիին, Երեմին, Հայկին, որոնց հետ եղել են նաև անծանոթ շատ տղաներ: Արկադին ասել է, որ նպատակահարմար կլինի, որպեսզի խոսակցությանը ներկա լինեն Դավիթը և Սարգիսը: Նրանք առաջարկել են գնալ Դավթաշենի ձոր, սակայն ինքն ասել է, որ խոսակցությունը տեղի ունենա իրենց բակում: Այնուհետև նրանք գնացել են դեպի Վաղարշյան փողոցի կողմ, իսկ ինքն ու Գաբրիելը` իրենց բակ, որտեղ ինքը զանգահարել է Դավիթին, ով իրեն խնդրել է գնալ դեպի Վրացական փողոցի կողմ: Ինքը գնացել է այնտեղ, սակայն Դավիթին չի հանդիպել: Ինքը զանգահարել է նրան, սակայն նա չի պատասխանել: Դրանից հետո ինքը կրկին գնացել է իրենց բակ, որտեղ Գաբրիելը խոսելիս է եղել երկու անծանոթ տղաների հետ: Մի փոքր հեռու կանգնած են եղել երեք այլ տղաներ, ովքեր իրենց հետ գնացել են դեպքի վայր: Այնուհետև իրեն տնից զանգահարել են, և ինքը ցանակցել է մի պահ գնալ տուն, սակայն զանգահարել է Արկադին և ասել, որ հասնում է ՙՊարտեզ՚ խանութի մոտ: Ինքը զանգահարել է Դավիթին և ասել այդ մասին: Դավիթն իրեն խնդրել է Արկադիին ասել, որպեսզի նրանք գնան թիվ 148 դպրոցի բակ: Այդ ժամանակ ինքն ու Գաբրիելը գնացել են ՙՊարտեզ՚ խանութի դիմաց և ասել, որպեսզի նրանք գնան թիվ 148 դպրոցի բակ: Այնուհետև ինքն ու Գաբրիելը քայլելով գնացել են դեպի թիվ 148 դպրոց: Այդ պահին ինքը նկատել է, որ Սունդուկյան փողոցի ներքևի հատվածից բարձրանում են Արկադիի ընկերները, ում դրանից քիչ առաջ ինքը տեսել էր: Իրենք հավաքվել են թիվ 148 դպրոցի բակում: Այնտեղ է եկել նաև Խոսրովը, ով դանակահարվել է, իսկ այնուհետև եկել է նաև Ռազմիկը: Հակառակ մուտքից այդտեղ են եկել Դավիթն ու Սարգիսը: Մինչ նրանց իրենց մոտենալը, Արկադին բռնել է իր ուսից և բարձաձայն գոռալով ասել. ՙԷդ ինչ ես ասում, արա, հեռախոսով՚: Այդ ժամանակ Արկադին ձեռքը տարել է դեպի գրպանը: Այդ ժամանակ ամբոխի միջից լսվել են բարձր ձայներ և հայհոյանքներ: Երբ Երեմը դանակով հարվածներ է հասցրել Դավիթին ու Խոսրովին, երկու անծանոթ կանայք խուճապահար սկսել են հարվածել դարպասին և ասել, որպեսզի շտապ օգնություն կանչեն: Այդ ժամանակ ինքը զանգահարել է իր մորաքրոջ որդուն` Սարգիս Գրիգորյանին, որպեսզի նրա օգնությամբ Դավիթին տեղափոխի հիվանդանոց: Ինքը տաքսի մեքենայով Դավիթին տարել է Ծերեթելի փողոցում գտնվող 3-րդ մանկական հիվանդանոց, որի դիմաց նրան դիմավորել է ինչ-որ անձ, ինչից հետո իրենք հեռացել են: Ինքը չի տեսել, թե ինչպես է Դավիթը մտել հիվանդանոց: Վիճաբանության պահին բակից դուրս` հակառակ դարպասի մոտ, ինքը նկատել է նաև դանակահարված Ռազմիկին, ով եղել է բաց գույնի հագուստով, իսկ նրա մեջքի հատվածում պարզ երևացել է արյան հետքը:
Վկա Հովիկ Ավագյանը նախնական քննության ընթացքում` 2009 թվականի հոկտեմբերի 29-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ինքը տեղյակ չէ, թե Երեմն ու Արկադին ինչ խնդիրներ են ունեցել Դավիթի ու Սարգսի հետ:
2009 թվականի փետրվարի 3-ի առերես հարցաքննության արձանագրության համաձայն` Հովիկ Ավագյանը հայտնել է, որ իր հետ առերես հարցաքննվող Երեմ Հարությունյանն իր դասընկեր Արկադիի եղբայրն է: 2008 թվականի հուլիսի 24-ին ինքը, Ռազմիկը, Խոսրովը, Դավիթը, Սարգիսը և իրենց բակի մի քանի տղաներ գնացել են թիվ 148 դպրոցի մոտ, քանի որ 3.000 ՀՀ դրամի վերաբերյալ որոշակի հարցեր պետք է պարզեր Արկադիի հետ: Արկադին նշված վայր է եկել Երեմի և մոտ 30 տղաների հետ: Հանդիպման հենց սկզբում Արկադին իրեն ասել է ՙէդ ինչ ձև էիր ինձ հետ խոսում, արա, հեռախոսով՚ և հրել իրեն: Դրանից հետո Երեմը դուրս է եկել, առանձնացել այդ 30 հոգուց և դանակը հանելով` հարվածել է Դավիթի մեջքին: Դրանից հետո նա դանակը ձեռքին գնացել է Խոսրովի և Ռազմիկի ուղղությամբ և դանակահարել նրանց: Երեմը սուտ է ասում, ինքը հստակ հիշում է որ նա եղել է այդտեղ: Իսկ Երեմ Հարությունյանը հայտնել է, որ իր հետ առերես հարցաքննվողին չի ճանաչում և նրան տեսնում է առաջին անգամ: Հովիկի ցուցմունքները չեն համապատասխանում իրականությանը. ինքը և իր եղբայր Արկադին նրա նշած վայրում չեն եղել: Այդ ժամանակ ինքը գտնվել է Քարաձոր գյուղում:
Վկա Սարգիս Գրիգորյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ինքը դեպքի օրը եղել է իր մորաքրոջ տանը: Այդ ժամանակ ինքը ցանկացել է զբոսնել իր մորաքրոջ որդու` Հովիկ Ավագյանի հետ, սակայն նա տանը չի եղել: Այդ ժամանակ ինքը կամ մորաքույրը զանգահարել է Հովիկին, ով ասել է, որ գտնվում է նրանց շենքի մոտակայքում և իրեն կանչել այդտեղ: Ինքը գնացել է այդտեղ և տեսել արյունոտված մի երիտասարդ տղայի: Ինքը կանգնեցրել է մի տաքսի մեքենա և արյունոտված երիտասարդին նստեցրել մեքենան: Այդ տաքսի մեքենան են նստել նաև ինքն ու Հովիկը, սակայն ինքը նրանց հետ հիվանդանոց չի գնացել, այլ ճանապարհին` ՙՌոսիա՚ կինոթատրոնի մոտ, ինքն իջել է և գնացել տուն: Տաքսի մեքենայի մեջ որևէ խոսակցություն չի եղել և ինքը տեղյակ չէ, թե ինչի հետևանքով է այդ տղան եղել արյունոտ: Նախնական քննության ընթացքում իր տված ցուցմունքները համապատասխանում են իրականությանը:
Վկա Սարգիս Գրիգորյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ինքը Հովիկ Ավագյանի մորաքրոջ որդին է: 2008 թվականի հուլիսի կեսերին ինքը վիրահատվել է, ինչի պատճառով հազվադեպ է տնից դուրս եկել: 2008 թվականի հուլիսի 24-ին ինքը գնացել է Հովիկենց տուն, սակայն նա տանը չի եղել: Երեկոյան Հովիկը անձնական բջջային 099-51-50-70 հեռախոսահամարից զանգահարել է իր 099-51-50-60 հեռախոսահամարին և ասել, որ նրա ծանոթներից մեկին հարվածել են, ու իրեն կանչել Ավետիսյան և Վաղարշյան փողոցների խաչմերուկ: Ինքը գնացել է նշված վայր և այնտեղ տեսել Հովիկին ու մեկ այլ երիտասարդի, ում մեջքի շրջանում եղել է արյուն: Այդ երիտասարդի անունը եղել է Դավիթ: Ինքն առաջարկել է նրան տաքսի մեքենայով տեղափոխել հիվանդանոց: Տաքսու վարորդին Դավիթն ասել է, որպեսզի նա գնա Ծերեթելի փողոցում գտնվող հիվանդանոց: Այդտեղ իրենք իջել են մեքենայից: Դավիթը գնացել է հիվանդանոցի դռների ուղղությամբ, իսկ ինքն ու Հովիկը նստել են մեկ այլ տաքսի մեքենա և գնացել տուն: Դեպքից հետո ինքն ու Հովիկն այդ թեմայի վերաբերյալ չեն զրուցել, քանի որ նա դեպքից հետո եղել է շատ վախեցած և տնից դուրս չի եկել:
Վկա Անահիտ Արշակյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դպրոցում սովորելու ժամանակ` 2008 թվականի մայիսին, պատվիրել են վինետկաներ, որի համար 3.000 ՀՀ դրամ են հավաքել, և իրենց համադասարանցիներից Հովիկ Ավագյանը չի տվել այդ գումարը: Ինքը նրան ասել է այդ մասին, սակայն Հովիկը պնդել է, որ այդ գումարը տվել է: Այնուհետև Հովիկի մայրը զանգահարել է իրեն և բարկացած խոսել է իր հետ: Հովիկի կողմից գումարը չտալու վերաբերյալ ինքը Հայկ Օհանջանյանին և Արկադի Հարությունյանին ոչինչ չի ասել: Արկադին այդ ժամանակ Երևան քաղաքում չի եղել:
Վկա Հայկ Օհանջանյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում և տեղյակ չէ, թե ինչ գործ է քննվում: Արկադի Հարությունյանին և Հովիկ Ավագյանին ճանաչում է միայն դեմքով, որոնց հետ նույն վարժարանում է սովորել: Ինքը Հովիկ Ավագյանին երբևէ չի զանգահարել և որևէ հարցի շուրջ չի վիճել: Անահիտ Արշակյանի հետ ավարտական վինետկայի կապակցությամբ որևէ խոսակցություն չի ունեցել:
Վկա Վոլոդյա Հարությունյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի հուլիսի 6-ին կամ մոտ օրերին ինքն գնացել է արձակուրդ: Այդ ժամանակ իր կրտսեր տղան ընդունվել է ինստիտուտ և հուլիսի 10-ին կամ 11-ին իրենք գնացել են Լոռու մարզի Քարաձոր գյուղում գտնվող իր մորեղբոր տուն: Ինքն իր արձակուրդի ավարտից հետո վերադարձել է Երևան, իսկ իր կինն ու որդիները գյուղից վերադարձել են նույն թվականի օգոստոսի 26-ից` Երեմի ծննդյան օրը նշելուց հետո: Իր արձակուրդի ընթացքում ինքը մի քանի անգամ եկել է Երևան: Իր կնոջ հայրն ու մայրը բնակվում են իրենց տան հարևանությամբ և իրենց բացակայության ժամանակ նրանք հաճախ եղել են իրենց տանը: Այդ ժամանակահատվածում մի քանի օր իրենց տանն են եղել նաև Թբիլիսիից ժամանած բարեկամները: 094-22-29-14 և 094-22-29-13 հեռախոսահամարներն իրենն են և Երեմը այդ համարները չի օգտագործել: Այդ հեռախոսահամարները միշտ եղել են իր մոտ, սակայն մեկ-մեկ օգտվել է իր կինը, ինչպես նաև Արկադին: Ինքը բացառում է, որ 2008 թվականի հուլիսի 24-ին իր որդիները եղած լինեն թիվ 148 դպրոցի բակում:
Վկա Վոլոդյա Հարությունյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում` վերծանումներում առկա տվյալները հրապարակելուց հետո (Երեմ Հարությունյանին մեղսագրվող դեպքի օրը, ինչպես նաև դրան նախորդող և հաջորդող օրերին 094-22-29-14 և 094-22-29-13 հեռախոսահամարների միջև եղել են փոխադարձ զանգեր) լրացուցիչ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ այժմ չի կարող հիշել, թե իր հեռախոսահամարներից մեկը ում մոտ է եղել` իր, թե իր ընտանիքի անդամների, սակայն բացառում է, որ դրանցից մեկը Երեմի մոտ եղած լինի: Հնարավոր է, որ դրանցից մեկը եղած լինի Վրաստանից իրենց հյուր եկած բարեկամների մոտ:
094-22-29-13 և 093-22-29-14 հեռախոսահամարների հեռախոսազանգերի վերծանումների համաձայն` 2008 թվականի հուլիսի 1-ից 26-ն ընկած ժամանակահատվածում գրեթե յուրաքայնչյուր օր (մի քանի օրերի դեպքում յուրաքնչյուր օր 2-3 անգամ) 094-22-29-13 և 093-22-29-14 հեռախոսահամարների միջև եղել են փոխադարձ հեռախոսազանգեր:
Վկա Հրահատ Հովակիմյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ինքը բնակվում է Լոռու մարզի Քարաձոր գյուղում: Երեմ Հարությունյանն իր քրոջ թոռն է: 2008 թվականի հուլիս-օգոստոս ամիսներին ինքը գտնվել է Ռուսաստանի Դաշնությունում, որտեղից զանգահարել է տուն և իմացել, որ Վոլոդյա Հարությունյանն ընտանիքով եկել է իրենց տուն: Ինքը հստակ չի կարող ասել 2008 թվականի հուլիսի 24-ին` ժամը 20:30-22:00-ն Երեմ Հարությունյանը եղել է իրենց գյուղում, թե ոչ:
Վկա Դոնար Հովակիմյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ինքը բնակվում է Քարաձոր գյուղում: Գրեթե յուրաքանչյուր տարի` ամռանը, Վոլոդյա Հարությունյանի ընտանիքը գալիս է իրենց գյուղ: 2008 թվականի հուլիսի սկզբներից մինչև օգոստոսի վերջ Վոլոդյայի կինն ու երկու որդիները մշտապես եղել են գյուղում, իսկ Վոլոդյան գնացել-եկել է: Այդ ժամանակահատվածը հստակ հիշում է, քանի որ Երեմի եղբայրն ընդունվել է ինստիտուտ և նրա քննությունից հետո նրանք եկել են գյուղ: 2008 թվականի հուլիսի 24-ին ինքը հստակ հիշում է, որ Երեմն ու նրա եղբայրը եղել են գյուղում:
Վկա Սվետլանա Հովակիմյանը ընդհանուր իրավասության դատարանում դատական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ինքը բնակվում է Քարաձոր գյուղում: Իրենց տունը ունի 4 սենյակ` 3 ննջասենյակ, ճաշասենյակ, խոհանոց և պատշգամբ: Իրենց ընտանիքը բաղկացած է 7 անձից` ինքը, ամուսինը, սկեսուրը, սկեսրայրը, ամուսնու քույրը և իրենց երկու երեխաները: 2008 թվականի ամռանը Վոլոդյայի ընտանիքը եղել է իրենց տանը: Օգոստոսի 26-ին իրենք գյուղում նշել են Երեմի ծննդյան օրը, որից հետո` օգոստոսի 27-ին կամ 28-ին նրանք վերադարձել են Երևան: Նշված ժամանակահատվածում Երեմն ու Արկադին գյուղից չեն բացակայել, իսկ Վոլոդյան գնացել-եկել է:
Դեպքի վայրի զննության մասին արձանագրության համաձայն` դեպքի վայրը գտնվում է Երևան քաղաքի Սունդուկյան 88 հասցեում գտնվող Մուշեղ Գալշոյանի անվան թիվ 148 միջնակարգ դպրոցի բակ տանող մուտքի դարպասի առջև ընկած մայթեզրին: Մայթեզրը կիսաասֆալտապատ է, կիսով չափ պատված է հողով, ունի 3մ լայնություն և տարածվում է ամբողջ փողոցի երկայնքով: Դարպասի դռները երկաթյա են, ձախակողմյան հատվածում շարունակվում է 2մ բարձրությամբ քարե պարիսպ, իսկ աջակողմյան հատվածում առկա է 5մ երկարությամբ և 2մ բարձրությամբ վանդակաճաղ, որը շարունակվում է քարե պարսպով: Նշված դարպասը գտնվում է դպրոցի շենքից 20մ հեռավորության վրա, սակայն դպրոցի լուսամուտների համար տեսանելի վայրում չի գտնվում: Դարպասներից դեպի դպրոց տանող ճանապարհը ասֆալտապատ է, նախատեսված է ոտքով քայլելու համար, ունի 4մ լայնություն, 20մ երկարություն: Դարպասը առանց կողպեքի է, գտնվում է բաց վիճակում: Ճանապարհի ձախակողմյան հատվածում` 1.5մ բետոնե բարձունքի վրա առկա է վանդակաճաղերով փակ խաղահրապարակ, իսկ աջակողմյան հատվածում առկա է ծառերով կանաչապատ տարածք: Զննության ընթացքում կատարվել է լուսանկարարհանում:
Դեպքի վայրի զննության մասին 2009 թվականի նոյեմբերի 24-ի արձանագրության համաձայն` դեպքի վայր է հանդիսանում Երևան քաղաքի Սունդուկյան 88 հասցեում գործող թիվ 148 դպրոցի տարածքը և հարակից տարածքը: Նշված դպրոցի բակն ունի երկու մուտք: Առաջին մուտքը բացվում է Ավետիսյան փողոցից, որը կենտրոնական դարպասն է: Նշված դարպասից 25 մետր հեռավորության վրա տեղակայված են Ա.Ավետիսյան փողոցի բազմաբնակարան թիվ 74 և 76 բնակելի շենքերը, որոնց 5-րդ հարկից վեր գտնվող հարկերից տեսանելի է թիվ 148 դպրոցի բակը և դպրոցի մուտքի դիմացի տարածքը: Երկրորդ մուտքի դարպասը բացվում է Սունդուկյան փողոցից: Նշված դարպասի առջևի մայթի լայնությունը կազմում է 3 մետր: Դարպասի աջ և ձախ կողմերում առկա է 2 մետր միջին բարձությամբ քարե պարիսպ: Նշված պարսպի աջակողմնյան հատվածում առկա են մոտ 2 մետր բարձրությամբ մետաղյա վանդակաճաղեր, որոնք շարունակվում են պարսպի գրեթե ողջ երկարությամբ: Նշված դարպասից դեպի դպրոցի շենք տանող ճանապարհի ձախ կողմում գտնվում է մետաղյա ճաղերով ցանկապատված խաղահրապարակ: Սունդուկյան փողոցի լայնությունը 8 մետր է և ճանապարհի երթևեկելի մասի` խաղահրապարկի դիմաց տեղակայված են Սունդուկյան փողոցի հինգ հարկանի թիվ 21 և 25 բնակելի շենքերը, որոնց 2-րդ հարկից վեր հարկերից պարզ տեսանելի է խաղահրապարակը և դրան հարակից տարածքը: Զննության ընթացքում քննության համար հետաքրքրություն ներկայացնող հետքեր չեն հայտնաբերվել և չեն առգրավվել: Զննության ընթացքում կատարվել է լուսանկարահանում:
Փորձագետի 2009 թվականի հունիսի 24-ի թիվ 1915 եզրակացության համաձայն` փորձաքննության ներկայացված Ռազմիկ Քարամյանի հագուստի վրա առկա վնասվածքն իր տեղակայությամբ և բնույթով համապատասխանում է վերջինի դ/բ թիվ 1260/հ եզրակացության մեջ նշված մարմնական վնասվածքի հետ: Քանի որ բացակայում են Խոսրով Վարդերեսյանի և Դավիթ Ղուկասյանի հագուստները, ուստի միանշանակ կերպով պատասխանել այն հարցին, թե նրանց և Ռազմիկ Քարամյանի վնասվածքները պատճառվել են միևնույն գործիքով, թե ոչ, հնարավոր չէ, միայն առկա մարմնական վնասվածքների և Ռ.Քարամյանի հագուստի վնասվածքի չափային տվյալներից ելնելով, կարելի է ենթադրել, որ չի բացառվում նշված անձանց վնասվածքների առաջանալը, ինչպես մեկ, այնպես էլ նմանատիպ այլ սուր ծակող-կտրող գործիքներով:
Թիվ 2 բժշկական միավորման ՓԲ ընկերության 2009 թվականի սեպտեմբերի 2-ի թիվ 124/8-102 գրության համաձայն` 2009 թվականի օգոստոսի 31-ից Երեմ Հարությունյանը գտնվում է թիվ 2 բժշկական միավորման ՓԲ ընկերության նյարդաբանական բաժանմունքում` ողնաշարի գոտկա-սրբանային հատվածի օստեոխոնդրոզ Լ5-Տ, միջողային սկավառակի ճողվածք արտահայտված նյարդարմատային ցավային համախտանիշով:
ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի պահանջագրի համաձայն` Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանը նախկինում դատապարտված չի եղել:
Անձի ձերբակալման մասին 2009 թվականի փետրվարի 3-ի արձանագրության համաձայն` 2009 թվականի փետրվարի 3-ին` ժամը 14:30-ին, Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանը ձերբակալվել է:
ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը, քրեական գործով ապացույցների ձեռքբերումը, ստուգումը, իրավական գնահատությունը, ապացույցների ուժը, դրանց ազատ գնահատումը կանոնակարգող, ինչպես նաև` ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության հիմնարար սկզբունք հանդիսացող անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի պահանջների դիրքերից քննության առնելով ձեռք բերված բոլոր ապացույցներն իրենց համակցության մեջ, գնահատելով ինչպես ամբաստանյալ Երեմ Հարությունյանին մեղադրող, այնպես էլ` նրան արդարացնող, այլուրեքության մասին վկայող ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալի այլուրեքության մասին տեղեկությունները չեն կարող դրվել դատավճռի հիմքում, դրանք մտացածին են, արժանահավատ չեն, չեն համապատասխանում իրականությանը, հերքվում են կատարված դեպքին անմիջական մասնակցություն ունեցած անձանց ցուցմունքներով, նշված տեղեկությունները տրվել են բացառապես ամբաստանյալի, նրա հոր և ազգականների կողմից կամ նրանց հորդորով, նպատակ ունեն պաշտպանության տակ վերցնել ամբաստանյալին և զերծ պահել նրան կատարած արարքների համար քրեական պատասխանատվությունից ու պատժից:
Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարքները կատարելը և նրա մեղքը հաստատված են քրեական գործով ձեռք բերված փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ, չփարատված կասկածներ չկան:
Միևնույն ժամանակ ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ նախաքննական մարմնի կողմից, իրոք, սույն գործով ամբաստանյալ Երեմ Հարությունյանի մեղադրանքի հիմքում դրվել են անթույլատրելի ապացույցներ, սակայն ընդհանուր իրավասության դատարանը, իրավացիորեն, ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջներին համապատասխան իրավական գնահատական է տվել այդ հանգամանքին, քննարկելով` անձին լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու մասին 2008 թվականի դեկտեմբերի 2-ի, 3-ի, 5-ի և 2009 թվականի փետրվարի 4-ի արձանագրությունները, Դավիթ Ղուկասյանի և Երեմ Հարությունյանի առերես հարցաքննության մասին 2009 թվականի փետրվարի 5-ի, Դավիթ Ղուկասյանի 2009 թվականի փետրվարի 3-ի, 4-ի 5-ի և 2009 թվականի նոյեմբերի 20-ի հարցաքննությունների արձանագրությունները, Խոսրով Վարդերեսյանի 2008 թվականի հոկտեմբերի 16-ի և 2009 թվականի դեկտեմբերի 3-ի հարցաքննությունների արձանագրությունները, վկա Հովիկ Ավագյանի 2009 թվականի հունվարի 30-ի և մարտի 16-ի հարցաքննությունների արձանագրությունները, իրեղեն ապացույց ճանաչված վերնաշապիկը, փորձագետի թիվ 1707 և 1915 եզրակացությունները անթույլատրելի ապացույցներ ճանաչելու վերաբերյալ պաշտպան Գ.Թուխտարյանի միջնորդությունները, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված վերնաշապիկը, փորձագետի թիվ 1707 և 1915 եզրակացությունները, Հովիկ Ավագյանի 2009 թվականի հունվարի 30-ի հարցաքննության արձանագրությունը, Խոսրով Վարդերեսյանի 2008 թվականի հոկտեմբերի 16-ի և 2009 թվականի դեկտեմբերի 3-ի հարցաքննությունների արձանագրությունները և անձին լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու մասին 2008 թվականի դեկտեմբերի 3-ի արձանագրությունը, դրանք ճանաչելով որպես անթույլատրելի ապացույցներ և չդնելով իր դատավճռի հիմքում:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը, ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջների պահպանմամբ գնահատելով ձեռք բերված ապացույցները իրենց համակցության մեջ, վերը նշված անձանց` ամբաստանյալ Երեմ Հարությունյանի մեղքը հիմնավորող և հերքող ապացույցների առկայության պարագայում` տրված համապատասխանաբար` նախաքննության ընթացքում և ընդհանուր իրավասության դատարանում, իրավացիորեն դատավճռի հիմքում դրել է նշված անձանց` նախնական քննության ընթացքում տված ցուցմունքները (բացի վերոգրյալ հիմնավորմամբ անթույլատրելի ճանաչված ապացույցներից), քանի որ ի տարբերություն նրանց դատական քննության ընթացքում տված ցուցմունքների, նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքներն են հաստատվում գործով ձեռք բերված այլ օբյեկտիվ տվյալներով, ուստի ընդհանուր իրավասության դատարանը ճիշտ է կիրառել քրեական օրենքը, այդ փաստական հանգամանքները և ապացույցները համապատասխանում են ամբաստանյալ` Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցանքի հատկանիշներին, որոնք հիմնավորվում են քրեական գործով ձեռք բերված վերոհիշյալ ապացույցներով:
Ինչ վերաբերում է պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի այն փաստարկներին, որ անարժանահավատ պետք է ճանաչել սույն քրեական գործով հարցաքննված որոշ անձանց ցուցմունքները, ինչպես նաև որոշ քննչական և դատավարական գործողությունների ժամանակ ձեռք բերված տվյալները, քանի որ դրանցում պարունակվող տեղեկություններն իրարամերժ են, ինչը պարզելու ուղղությամբ նախնական քննության մարմինը և ընդհանուր իրավասության դատարանը միջոցներ չի ձեռնարկել, ապա Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ նշված փաստարկները անհիմն են, քանի որ ցուցմունքների, քննչական և դատավարական գործողությունների ժամանակ ձեռք բերված որոշ տվյալների հակասականությունը չի կարող հիմք հանդիսանալ այդ ցուցմունքները, քննչական և դատավարական գործողությունների ժամանակ ձեռք բերված տվյալները ամբողջությամբ անարժանահավատ ճանաչելու համար, բացի այդ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը հնարավորություն ունի նշված ապացույցների ապացուցողական արժեքը որոշելու` այն համադրելով քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների համակցության հետ:
Նման պայմաններում պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի այն պատճառաբանությունները, որ ընդհանուր իրավասության դատարանը խախտել է ՀՀ Սահմանադրության 19-րդ, 21-րդ, ՀՀ քր. դատ. օր-ի 7-րդ, 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ, 104-107-րդ, 124֊-127–րդ, 331-րդ, 365–րդ հոդվածների պահանջները, կանխակալ մոտեցում է ցուցաբերել մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցներին, որը հանգեցրել են ՀՀ քր. դատ. օր-ի 358-րդ հռդվածի պահանջներին չհամապատասխանող, չհիմնավորված և չպատճառաբանված դատական ակտի կայացման, անհիմն են, չեն հիմնավորվում քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով, մեղադրանքի ապացույցների նկատմամբ կանխակալ մոտեցում ունեցող դատարանը անթույլատրելի չէր ճանաչի և մեղադրանքի հիմքից հանի մի շարք ապացույցներ:
Քննության առնելով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը` ամբաստանյալ Երեմ Հարությունյանի նկատմամբ արդարացման դատական ակտ կայացնելու վերաբերյալ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ այն անհիմն է, քանի որ ամբաստանյալ Երեմ հարությունյանի կողմից ՀՀ քր. օր-ի 112-րդ հոդ. 1-ին մասով, ՀՀ քր. օր-ի 258-րդ հոդ. 4-րդ մասով նախատեսված հանցանքները կատարելը և նրա մեղքը հիմնավորված է քրեական գործով ձեռք բերված և ընդհանուր իրավասության դատարանում հետազոտված փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
Նույն պատճառաբանությամբ պետք է մերժել նաև պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պահանջը` ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը` բեկանելու և քրեական գործը նույն դատարան այլ կազմով նոր քննության ուղարկելու վերաբերյալ:
Քննության առնելով ամբաստանյալ Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ նշանակված պատժի հարցը, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ընդհանուր իրավասության դատարանն ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, պատժի տեսակը և չափը որոշելիս պահպանել է ՀՀ քր. օր.-ի 61-րդ հոդ.-ով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, հաշվի է առել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, քրեական պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նշանակել է համաչափ պատիժ, որի միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին, այն է` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձանց ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Այն բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով սահմանված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից:
Քննության առնելով վերը նշված բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը հանգում է այն հետևության, որ ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2010 թվականի նոյեմբերի 01-ի դատավճիռը` քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, օրինական է, հիմնավորված, պատճառաբանված է, այն փոփոխելու կամ բեկանելու հիմքեր չկան, հետևաբար, պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376-1-րդ, 385-րդ, 386-րդ, 390-րդ, 391-րդ, 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ, 418-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը


Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2010 թվականի նոյեմբերի 01-ի դատավճիռը` Երեմ Վոլոդյայի Հարությունյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ