ԵԱՔԴ /0173/01/09







ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՐԱԲԿԻՐ ԵՎ ՔԱՆԱՔԵՌ-ԶԵՅԹՈՒՆ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

«21» հունվարի 2010թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը (այսուհետ` Դատարան)

Նախագահող դատավոր Մ.Պապոյան
դատական նիստերի քարտուղար Ռ.Ավետյան
մեղադրող Ա.Շահազիզյան
պաշտպան Մ.Փիլիպոսյան

դռնբաց դատական նիստում` արագացված դատական քննության կարգով, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Վահե Վլադիկի Հակոբյանի` ծնված 1986 թվականի սեպտեմբերի 3-ին Կոտայքի մարզի Մրգաշեն գյուղում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատապարտված, չի աշխատում, հաշվառված է Կոտայքի մարզի Մրգաշեն գյուղի 7-րդ փողոցի 10-րդ շենքի 15-րդ բնակարանում: Մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով, խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2009 թվականի հոկտեմբերի 9-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Մելիքյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 14132109 քրեական գործը:
2009 թվականի հոկտեմբերի 16-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Մելիքյանի որոշմամբ Վահե Վլադիկի Հակոբյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2009 թվականի դեկտեմբերի 4-ին Վահե Վլադիկի Հակոբյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան:
Վահե Վլադիկի Հակոբյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով` այն արարքի համար, որ նա 2009 թվականի սեպտեմբեր ամսվա կեսերին առանց իրացնելու նպատակի, իր անձնական օգտագործման նպատակով Կոտայքի մարզի Մրգաշեն գյուղի հողատարծքից քաղելու և չորացնելու միջոցով ապօրինի ձեռք է բերել և պահել 0.53 գրամ քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որը 2009 թվականի հոկտեմբերի 7-ին հայտնաբերվել է նրա անձնական օգտագործման «ԲՄՎ» մակնիշի 07ԼԼ163 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի պահախցում ոստիկանության Արաբկիրի բաժնի աշխատակիցների կողմից կատարված զննության ընթացքում:
2. Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Վահե Վլադիկի Հակոբյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտնեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Վահե Վլադիկի Հակոբյանը կատարել է արարք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Դատարանը, ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, մասնավորապես` ոստիկանության բաժին ներկայանալու վերաբերյալ արձանագրությունը, ինքնախոստովանական ցուցմունքները, ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի պահանջագիրը, բնութագիրը, եկավ հետևյալ եզրահանգման.
Վահե Հակոբյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանքներ են ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալը և կատարածի համար զղջալը:
Վահե Հակոբյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է մեղայականով ներկայանալը:
Վահե Հակոբյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են նաև նախկինում արատավորված` դատապարտված չլինելը և դրականորեն բնութագրվելը (նման իրավական դիրքորոշում է արտահայտել ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007 թվականի հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ):
Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ Վահե Հակոբյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
Կատարած արարքի համար ամբաստանյալ Վահե Հակոբյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Վահե Հակոբյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև այն, որ Վահե Հակոբյանի կողմից կատարված արարքի համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ նաև կալանքի ձևով, գտնում է, որ նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել կալանքի ձևով:
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ միասին պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե` ոչ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն` եթե դատարանը, կալանքի ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին: ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007 թվականի հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է. «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու»:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` 2008 թվականի փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես` տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` որոշակի փաստական հանգամանքներ ունեցող գործով Վճռաբեկ դատարանի դատական ակտի հիմնավորումները, այդ թվում` օրենքի մեկնաբանությունները, պարտադիր են դատարանի համար նույնանման փաստական հանգամանքներով գործի քննության ժամանակ, բացառությամբ այն դեպքի, երբ վերջինս ծանրակշիռ փաստարկների մատնանշմամբ հիմնավորում է, որ դրանք կիրառելի չեն տվյալ փաստական հանգամանքների նկատմամբ:
Դատարանը, անդրադառնալով տուժողին պատճառած վնասը վերականգնելու մասով վկայակոչված որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշմանը, հարկ է համարում նշել, որ սույն գործն ունի իր առանձնահատկությունը, այն է` ամբաստանյալ Վահե Հակոբյանի կողմից անմիջականորեն չի պատճառվել ֆիզիկական կամ գույքային (նյութական) վնաս, ավելին` սույն գործով չկա նաև տուժող: Նշված հանգամանքներն օբյեկտիվորեն անհնար են դարձնում տուժողին պատճառած վնասի հարթումը կամ դրան ուղղված միջոցների ձեռնարկումը: Ինչ վերաբերում է հանցագործությունից հետո ամբաստանյալ Վահե Հակոբյանի դրսևորած վարքագծին, ապա նա ներկայացել է մեղայականով, տվել խոստովանական ցուցմունքներ, զերծ մնացել այլ հանացավոր արարքներ կատարելուց և չլինելով կալանավորված` չի խուսափել քննությունից և դատից:
Հանցագործությունից հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, անձին դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող վերը նշված հանգամանքները Դատարանին հիմք են տալիս գալ հետևության, որ ամբաստանյալ Վահե Հակոբյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու:
Այսպիսով, Դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակներին կարելի է հասնել առանց ամբաստանյալի կողմից կալանքի ձևով նշանակված պատիժը կրելու, այսինքն` կիրառելի է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը:
Դատարանը գտնում է, որ Վահե Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ և 119-րդ հոդվածներով, գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո` 2009 թվականի նոյեմբերի 10-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված 0.53 գրամ հաստատուն քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը պետք է ոչնչացնել:
Դատարանը գտնում է, որ դատական ծախսերն ամբաստանյալ Վահե Հակոբյանց ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախս սույն քրեական գործով չկա, իսկ 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերն արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեպքում, համաձայն նույն օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 8-րդ մասի, ամբաստանյալից ենթակա չեն բռնագանձման:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 168-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-372-րդ, 3751-րդ և 3753-րդ հոդվածներով` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ

Վահե Վլադիկի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով և պատիժ նշանակել կալանք` 1 (մեկ) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան` 1 (մեկ) տարի ժամկետով:
Վահե Վլադիկի Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո 2009 թվականի նոյեմբերի 10-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված 0.53 գրամ հաստատուն քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը ոչնչացնել:
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական վերաքննիչ դատարան` հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում (դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով):


ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ