գործ No ԵԱՔԴ 0140/01/09

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

Հ Ա Ն ՈՒ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ Ա Ն

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության դատարանը`

նախագահությամբ դատավոր` Լ.Ավետիսյանի
քարտուղարությամբ` Ե.Կարապետյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Վ. Միլիտոնյանի
ամբաստանյալ` Ա. Մարգարյանի
պաշտպան` Հ.Գալյանի
տուժողի իրավահաջորդ` Ա. Թառայանի

2009թ. նոյեմբերի 20-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արմեն Էդուարդի Մարգարյանի, ծնված 18.07.1980թ. Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ֆիզիկապես առողջ, թերի բարձրագույն կրթությամբ, գտնվում է փաստական ամուսնական հարաբերությունների մեջ, խնամքին մեկ անձ, նախկինում չդատված, աշխատում է ՙՍՊՍ Սիգարոն՚ ՍՊԸ-ում` որպես առաքման բաժնի պետ, հաշվառված և բնակվում է Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի 19 շենքի թիվ 67 բնակարանում:
Մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242 հոդվածի 2-րդ մասով և 244 հոդվածով:

Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2009թ. օգոստոսի 10-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242 հոդվածի 2-րդ մասի և 244 հոդվածի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 60117709 քրեական գործը:
2009թ. հոկտեմբերի 02-ին Արմեն Էդուարդի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242 հոդվածի 2-րդ մասով և 244 հոդվածով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2009թ. հոկտեմբերի 08-ին թիվ 60117709 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
2009թ. հոկտեմբերի 08-ին քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և նշանակվել դատաքննության 2009թ. հոկտեմբերի 20-ին:
2.Գործի փաստական հանգամանքները.
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Արմեն Էդուարդի Մարգարյանին մեղադրանք է առաջադրել հետևյալ արարքի համար.
Արմեն Մարգարյանը 2009թ. օգոստոսի 02-ին, ժամը 2230-ի սահմաններում, իր անձնական օգտագործման ՎԱԶ-21214-126-20 մակնիշի 44 ՕՍ 447 պետհամարանիշի ավտոմեքենան, Երևան քաղաքի Վրացական փողոցի կողմից Կոմիտասի պողոտայով դեպի Փափազյան փողոցի կողմը վարելիս թույլ է ճանապարհային երթևեկության կանոնների 65 կետի պահանջներին հակասող գործողություններ: Այն է. ավտոմեքենան վարել է բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժ գերազանցող` մոտ 90-100 կմ/ժ արագությամբ, իր ուղեմասի ձախ կողմով` անմիջապես հոծ գծերի մոտով, մոտակա լույսերը միացրած վիճակում: Կոմիտասի պողոտայի թիվ 36 շենքի դիմաց հասնելու ընթացքում թույլ է տվել նույն կանոնների 67 կետի պահանջներին հակասող գործողություններ: Այն է. իր երթևեկության համար վտանգի առաջացման սկզբնապահից սկսած ժամանակին միջոցներ չի ձեռնարկել ավտոմեքենայի արագությունն իջեցնելու ուղղությամբ` ընդհուպ մինչև տրանսպորտային միջոցը կանգնեցնելը, կատարելով վտանգավոր մանևրում և ավտոմեքենան դուրս բերելով հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմաս, ավտոմեքենայի առջևի աջ մասով վրաերթի է ենթարկել հոծ գծերի վրա կանգնած հետիոտն Իրինա Ալեքսանդրի Թառայանին, նրան անզգուշությամբ պատճառել է մահ, որից հետո թողել է ճանապարհատրանսպորտային պատահարի վայրը:
3.Ապացույցների հետազոտում.
Առաջադրված մեղադրանքում նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արմեն Մարգարյանն իրեն մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք տվել այն մասին, որ 2009թ. օգոստոսի 02-ին, ժամը 2230-ի սահմաններում, իր անձնական օգտագործման, տեխնիկապես սարքին վիճակում գտնվող, ՎԱԶ-21214 մակնիշի 44 ՕՍ 447 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Վրացական փողոցի կողմից Կոմիտասի պողոտայով դեպի Փափազյան փողոցի կողմը` մոտ 90-100 կմ/ժ արագությամբ, իր ուղեմասի ձախ կողմով` անմիջապես հոծ գծերի մոտով, մոտակա լույսերը միացրած վիճակում: Կոմիտասի պողոտայի թիվ 36 շենքի դիմաց հասնելու ընթացքում, առջևում` իր ընթացքագոտում, հոծ գծերից մոտ 1.5 մետր հեռավորության վրա, տեսել է մարմնի աջ կողքով դեպի իր ավտոմեքենայի կողմն ուղղված, ճանապարհին կանգնած հետիոտն աղջկան: Նրան հասնելու ընթացքում ձայնային ազդանշան է տվել և մաևրել է դեպի ձախ: Իր հետ մեկտեղ հետիոտնը դանդաղ քայլերով հետ է քայլել և հասնելով հոծ գծերին կանգ է առել անմիջապես դրանց վրա մոտ 2 վայրկյան տևողությամբ: Ավտոմեքենայի ընթացքի արագության բարձր լինելու հետևանքով չի կարողացել որևէ բան ձեռնարկել, առանց արգելակելու, մոտ 1 մետր չափով հոծ գծերը հատած ու հանդիպակաց ուղեմաս դուրս եկած վիճակում, ավտոմեքենայի առջևի աջ մասով վրաերթի է ենթարկել նրան, որից հետո առանց կանգ առնելու հեռացել է ու գնացել տուն: Հաջորդ օրն իրեն հրավիրել են ոստիկանության, որտեղ տեղեկացել է, որ վրաերթի ենթարկված հետիոտնը հանդիսանում է Իրինա Թառայանը, որը վրաերթի հետևանքով ստացած մարմնական վնասվածքներով տեղափոխվել է հիվանդանոց: Վրաերթի դեպքից մի քանի օր անց Իրինա Թառայանն առանց գիտակցության գալու հիվանդանոցում մահացել է:
Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արմեն Մարգարյանը հայտնել է, որ իրեն մեղավոր է ճանաչում, քանի որ իր կատարածի արդյունքում մահ է պատճառվել: Սակայն ինքը չի կարողացել արգելակել, քանի որ տուժողն անսպասելի է դուրս եկել ավտոմեքենայի դիմաց: Ինքը փորձել է շրջանցել նրան և մանևրել է դեպի ձախ, սակայն իր հետ մեկտեղ հետիոտնը հետ է քայլել: Հնարավոր է, որ ինքը հատել է հոծ գիծը, քանի որ փորձել է մանևրելով խուսափել վրաերթից: Ավտոմեքենայի ընթացքի արագությանը եղել է մոտ 65 կմ/ժ: Եթե տուժողը գետնանցումով անցներ, դեպքը տեղի չէր ունենա: Չի կանգնել օգնություն ցույց տալու համար, քանի որ վախեցել է: Վթարից հետո իր ծնողներն ամեն ինչ արել են աղջկա կյանքը փրկելու համար, սակայն նա մահացել է:
Ամբաստանյալի պատճառաբանությունն անհիմն է, հետապնդում է պատիժը մեղմացնելու նպատակ:
Ամբաստանյալ Արմեն Մարգարյանի կատարած հանցանքը, բացի նրա ցուցմունքից հիմնավորվել է նաև քրեական գործով ձեռք բերված հետևյալ ապացույցներով.
Տուժողի իրավահաջորդ Աննա Ալեքսանդրի Թառայանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2009թ. օգոստոսի 02-ին, ժամը 2310-ի սահմաններում, իր հարևանուհին զանգահարել է և հայտնել, որ քույրը` Իրինա Թառայանը, ենթարկվել է վրաերթի, որի հետևանքով ստացել է մարմնական վնասվածք և տեղափոխվել հիվանդանոց: Գնալով հիվանդանոց տեղեկացել է, որ վրաերթը տեղի է ունեցել Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի թիվ 36 շենքի դիմաց, վրաերթը կատարել է սպիտակ գույնի ՎԱԶ-2121 մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը, որը վրաերթից հետո առանց կանգ առնելու հեռացել է: Հետագայում իմացել է, որ վրաերթ կատարողը հանդիսանում է Արմեն Մարգարյանը, ով ՎԱԶ-21214-126-20 մակնիշի 44 ՕՍ 447 պետհամարանիշի ավտոմեքենան Երևան քաղաքի Վրացական փողոցի կողմից Կոմիտասի պողոտայով դեպի Փափազյան փողոցի կողմը բարձր արագությամբ երթևեկելու ընթացքում, հոծ գծերը հատած վիճակում վրաերթի է ենթարկել հոծ գծերի վրա կանգնած Իրինա Թառայանին, որից հետո առանց կանգ առնելու հեռացել է և միայն հաջորդ օրը հայտնաբերվել է ոստիկանության կողմից: Քույրը վրաերթի հետևանքով ստացել է մարմնական վնասվածքներ և 2009թ. օգոստոսի 10-ին առանց գիտակցության գալու հիվանդանոցում մահացել է: Նաև հայտնել է, որ ամբաստանյալի կողմից հատուցվել են բուժման և հուղարկավորության ծախսերը և հրաժարվել է քաղաքացիական հայցի պահանջից:
Վկա Աշոտ Վարդանի Պողոսյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2009թ. օգոստոսի 02-ին, ժամը 2230-ի սահմաններում կանգնած է եղել Երևան քաղաքի Կոմիտասի պողոտայի թիվ 36 շենքի մոտ, երբ տեսել է, թե ինչպես Կոմիտասի պողոտայով դեպի Փափազյան փողոցի կողմը բարձր արագությամբ, հոծ գծերը կիսով չափ հատած վիճակում ընթացող սպիտակ գույնի ՎԱԶ-2121 մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդն ավտոմեքենայի առջևի աջ մասով վրաերթի է ենթարկել հոծ գծերի վրա կանգնած մի աղջկա, նրան պատճառել է մարմնական վնասվածքներ, որից հետո առանց կանգ առնելու հեռացել է: Ինքը զանգահարել է շտապ օգնություն և ոստիկանություն: Վրաերթի վայրում հավաքվածներից տեղեկացել է, որ վրաերթը կատարել է 44**447 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի վարորդը: Հետագայում իմացել է, որ վրաերթի ենթարկված աղջիկը հիվանդանոցում մահացել է:
Վկա Էդուարդ Համբարձումի Մարգարյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2009թ. օգոստոսի 02-ին, ժամը 2235-ի սահմաններում իր որդին` Արմեն Մարգարյանը, տուն գալով պատմել է, որ իր անձնական օգտագործման, ՎԱԶ-21214 մակնիշի 44 ՕՍ 447 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Վրացական փողոցի կողմից Կոմիտասի պողոտայով դեպի Փափազյան փողոցի կողմն իր ուղեմասի ձախ կողմով` հոծ գծերի մոտով, Կոմիտասի պողոտայի թիվ 36 շենքին հասնելու ընթացքում տեսել է առջևում` իր ընթացքագոտում կանգնած մի աղջկա, տվել է ձայնային ազդանշան և մանևրել է դեպի ձախ: Հետիոտնը հետ քայլեր է կատարել և հասնելով հոծ գծերին, կանգ է առել: Որդին ավտոմեքենայի առջևի մասով վրաերթի է ենթարկել կանգնած վիճակում գտնվող հետիոտնին, որից հետո առանց կանգնելու հեռացել է վրաերթի վայրից և եկել տուն, քանի որ վախեցել է: Իմանալով այդ մասին գնացել է դեպքի վայր, որտեղ խոսակցություններից տեղեկացել է, որ վրաերթի ենթարկված հետիոտնին տեղափոխել են հիվանդանոց: Առավոտյան ոստիկանության աշխատակիցները զանգահարել են իրենց տուն և պարտավորեցրել են որդուն ներկայանալ ոստիկանություն: Հետագայում իրենք կամովին բոլոր անհրաժեշտ ծախսերը հատուցել են տուժողի հարազատներին մոտ 5000 դոլար գումարի չափով և պատրաստ են գերեզմանի կառուցման ծախսերն էլ կատարել:
Դատահետքաբանական և դատաքիմիական համալիր փորձաքննության թիվ 2296 եզրակացությամբ այն մասին, որ փորձաքննությանը ներկայացված Իրինա Թառայանի անդրավարտիքի և աջ հողաթափի մակերեսներին առկա են մեխանիկական ձգվածությանը և շփմանը բնորոշ հատկանիշներով ուղեկցվող վնասվածքներ, որոնք արտահայտված են կտորի և կաշվետիպ նյութերի արտաքին շերտի կառուցվածքային հատկանիշների խախտումներով: Դա կարող էր առաջանալ համեմատաբար պինդ մարմինների հետ փոխադարձ կոնտակտի, հնարավոր է ՃՏՊ-ի հետևանքով: Փորձաքննությանը ներկայացված ՎԱԶ-21214 մակնիշի 44 ՕՍ 447 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի թափքի առջևի հատվածներում առկա են վնասվածքներ, որոնք կարող էին առաջանալ համեմատաբար պինդ մակերեսի հետ փոխադարձ կոնտակտի, հնարավոր է ՃՊՀ-ի, հետևանքով:
Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 695 եզրակացությամբ այն մասին, որ Իրինա Թառայանի դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերված մարմնական վնասվածքները պատճառվել են կենդանության օրոք, հետևանք են բութ կոշտ առարկաների ներգործության, հնարավոր է նշված ժամկետին, նման վնասվածքները կենդանի անձանց մոտ ունեն առողջության ծանր վնասի հատկանշներ: Ի.Թառայանի մահը վրա է հասել 10.08.2009թ-ին, որի պատճառն են հանդիսացել գլխուղեղի կենսական կարևոր ֆունկցիաների խանգարումը և օրգանիզմի ընդհանուր ինտոկսիկացիան, որոնք պայմանավրոված են եղել համակցված գանգուղեղային և ձախ ստորին վերջույթի բաց, պարանոցի, կրծքավանդակի, ողնաշարի գոտկային հատվածի, կոնքի աջ ստորին վերջույթի փակ բութ վնասվածքներով:
Դատավտոտեխնիկական փորձաքննության թիվ 188ա եզրակացությամբ այն մասին, որ ՎԱԶ-21214 մակնիշի 44 ՕՍ 447 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի վարորդը տվյալ վրաերթը կանխելու տեխնիկական հնարավորություն ունեցել է: Առաջադրված պայմաններում ՎԱԶ-21214 մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդն առջևում, իր վարած ավտոմեքենայի ընթացքագոտում կանգնած վիճակում գտնվող հետիոտն աղջկան հայտնաբերելու, այն է` իր երթևեկության համար վտանգի առաջացման, սկզբնապահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և իր վարած մեքենայի ընթացքագոտում կանգնած վիճակում գտնվող աղջկա նկատմամբ վրաերթը կանխելու համար, պետք է տեխնիկական տեսակետից ժամանակին կատարված արգելակումով իր վարած մեքենայի ընթացքը դանդաղեցնելու և անհրաժեշտության դեպքում, ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնացնելու միջոցով, այդ հետիոտն աղջկան շրջանցումն անվտանգ մանևրմամբ իրակացներ իր ընթացքի ուղղության երթևեկելի ուղեմասով` ընդհանրապես ձեռնպահ մնալով մեքենան հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմաս դուրս բերելուց, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է: Չկատարելով դա` ՎԱԶ-21214 մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը տեխնիկական տեսակետից թույլ է տվել ՃԵԿ-ի 67 կետի պահանջին հակասող գործություններ, դրանով իսկ պայմանավորել տվյալ վրաերթի առաջացումն` ինքն իրեն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից: Պատահարի պարագայում բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժ գերազանցող` մոտ 90-100 կմ/ժ, արագությամբ մեքենան վարելու առումով, ՎԱԶ-21214 մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը տեխնիկական տեսակետից թույլ է տվել գործողություններ, որոնք հակասել են ՃԵԿ-ի 65 կետի պահանջին: Ինչ վերաբերվում է վրաերթից հետո դեպքի վայրից հեռանալուն, ապա` այդ առումով ՎԱԶ-21214 մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդի գործողություններն ենթակա են իրավական գնահատման` ելնելով ՙՃանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին՚ ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 2-րդ կետի դ) ենթակետի պահանջների տեսանկյունից:
Ա.Մարգարյանի հանցանքը հիմնավորվել է նաև ՃՏ դեպքի վայրի զննության, ավտոմեքենայի զննության արձանագրություններով, իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշմամբ:
Դատարանը գտնում է, որ գործով անթույլատրելի և ոչ վերաբերելի ապացույցներ չկան:
4.Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Էդուարդի Մարգարյանին առաջադրված մեղադրանքը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242 հոդվածի 2-րդ մասով և 244 հոդվածով հիմնավորված է: Նրա կողմից կատարված արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242 հոդվածի 2-րդ մասի և 244 հոդվածի հատկանիշներին և արարքի որակումը ճիշտ է:
Արմեն Մարգարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, դատարանը հաշվի է առնում կատարված արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև հանցավորի անձը:
Որպես ամբաստանյալ Արմեն Մարգարյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա հանցանքն ընդունել և զղջում է կատարածի համար, նախկինում դատված չի եղել, խնամքին է գտնվում հղի կինը, մայրը վատառողջ է, աշխատանքի վայրում բնութագրվում է դրական, կամովին հատուցել է հանցագործությամբ պատճառված վնասը:
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
Նկատի ունենալով, որ տուժողի իրավահաջորդ Աննա Թառայանը հրաժարվել է քաղաքացիական հայցի պահանջից, դատարանը գտնում է, որ քաղաքացիական հայցի հարցը պետք է համարել լուծված:
Դատարանն անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին, գտնում է, որ քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված, վրաերթի պահին Իրինա Թառայանի հագին եղած մեկ հատ անդրավարտիքը և մեկ զույգ հողաթափերը, որոնք պահվում են Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում, պետք է վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Աննա Թառայանին:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360 հոդվածներով, դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց
Արմեն Էդուարդի Մարգարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242 հոդվածի 2-րդ մասով, 244 հոդվածով և նրան դատապարտել.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242 հոդվածի 2-րդ մասով` ազատազրկման երեք (3) տարի ժամկետով` տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով երկու (2) տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 244 հոդվածով` տուգանքի մեկ հարյուր հազար (100.000) ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66 հոդվածով սահմանված` նշանակված պատիժները լրիվ գումարելու սկզբունքով, Արմեն Էդուարդի Մարգարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում երեք (3) տարի ժամկետով և տուգանք մեկ հարյուր հազար (100.000) ՀՀ դրամի չափով` տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով երկու (2) տարի ժամկետով:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել դատավճռի կատարման օրվանից:
Արմեն Էդուարդի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Տուժողի իրավահաջորդ Աննա Թառայանի քաղաքացիական հայցի հարցը համարել լուծված:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված` Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում պահվող Իրինա Թառայանի մեկ հատ անդրավարտիքը և մեկ զույգ հողաթափերը վերադարձնել տուժողի իրավահաջորդ Աննա Թառայանին:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ Լ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ