ԵԱՔԴ/0107/01/09




ՈՐՈՇՈՒՄ

ԱՆՄԵՂՍՈՒՆԱԿ ՎԻՃԱԿՈՒՄ ՔՐԵԱԿԱՆ ՕՐԵՆՔՈՎ
ՉԹՈՒՅԼԱՏՐՎԱԾ ԱՐԱՐՔ ԿԱՏԱՐԱԾ ԱՆՁԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ ԲԺՇԿԱԿԱՆ
ԲՆՈՒՅԹԻ ՀԱՐԿԱԴՐԱԿԱՆ ՄԻՋՈՑ ԿԻՐԱՌԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

«14» դեկտեմբերի 2009թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը (այսուհետ` Դատարան)

Նախագահող դատավոր Մ.Պապոյան
դատական նիստերի քարտուղար Ռ.Ավետյան
դատախազ Ա.Ավետիսյան
օրինական ներկայացուցիչ Բ.Դարբինյան
պաշտպան Ա.Հովհաննիսյան

դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանի` ծնված 1964 թվականի մարտի 13-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում հափշտակություն կատարելու համար դատապարտված, չի աշխատում, բնակվել է Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցի 28-րդ շենքի 4-րդ բնակարանում: Մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով, արգելանքի տակ է 2009 թվականի հունիսի 28-ից:
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2009 թվականի հունիսի 28-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Արամյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել է և վարույթ է ընդունվել թիվ 14118809 քրեական գործը:
2009 թվականի հունիսի 30-ին ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Արամյանի որոշմամբ Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով:
2009 թվականի օգոստոսի 14-ին Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան:
Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով` այն արարքի համար, որ նա, նախկինում Երևանի քրեական դատարանի 2008 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով 2 տարի ազատազրկման դատապարտված լինելով, դատվածությունը չմարված, 2009 թվականի հունիսի 28-ին` ժամը 12:00-ի սահմաններում, կրկին անգամ կատարել է զգալի չափի գողության փորձ, այն է. մետաղյա լինգի միջոցով փորձել է բացել «Արաբկիր» բժշկական կենտրոնի առաջին հարկում գտնվող բժշկի աշխատասենյակի դուռը, ապօրինի մուտք գործել այնտեղ, կատարել զգալի չափի հափշտակություն, սակայն բռնվել է բժշկական կենտրոնի անվտանգության ծառայության պետ Արթուր Միսակյանի կողմից և իրենից անկախ հանգամանքներով հանցագործությունը ավարտին չի հասցրել:
2009 թվականի օգոստոսի 20-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն համայնքների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Մ.Պապոյանի որոշմամբ Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանի վերաբերյալ թիվ ԵԱՔԴ/0107/01/09 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2009 թվականի հոկտեմբերի 12-ին Դատարանի որոշմամբ թիվ ԵԱՔԴ/0107/01/09 քրեական գործով նշանակվել է համալիր դատահոգեբանական և դատահոգեբուժական ստացիոնար փորձաքննություն:
2. Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Վկա Արթուր Միսկայանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմուք է տվել այն մասին, որ աշխատում է «Արաբկիր» բժշկական կենտրոնում որպես պահակային ծառայության պետ: 2009 թվականի հունիսի 28-ին` ժամը 11:00-ի սահմաններում, երբ ինքն իրականցրել է իր պահակային ծառայությունը, բժշկական կենտրոնի առաջին հարկում նկատել է, որ միջին տարիքի մի ճաղատ տղամարդ երկաթյա լինգով փորձել է բացել բժիշկների սենյակներից մեկը: Ինքն անմիջապես մոտեցել է նրան, ձեռքից խլել լինգը և զանգահարել ոստիկանություն: Ոստիկաններն եկել են և նրան բերման ենթարկել ոստիկանության բաժին: Նրա հագին եղել է սև տաբատ, գծավոր մուգ կարմիր վերնաշապիկ և սև կոշիկներ: Ինքը նախկինում նրան չի ճանաչել: Ինքը չի կարող ստույգ ասել, թե ինչ է եղել սենյակի ներսում: Ոչ աշխատանքային օրերին այդ սենյակը լինում է փակ:
Տուժողի ներկայացուցիչ Արթուր Սապոնջյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմուք է տվել այն մասին, որ դեպքի մասին իմացել է պահակապետ Արթուր Միսակյանից: Վերջինն իրեն հայտնել է, որ 2009 թվականի հունիսի 28-ին, ինչ-որ անձնավորություն փորձել է լինգի միջոցով բացել բժշկական կենտրոնի առաջին հարկում գտնվող բժշկի սենյակի դուռը և այնտեղից հափշտակություն կատարել, սակայն պահակապետը բռնել է նրան և դիմել ոստիկանությանը: Այդ սենյակը եղել է բժշկուհի Բիայնա Սուրխուդյանի աշխտասենյակը: Սենյակում եղել են բժշկական սենյակի համար նախատեսված գույք և տպիչ: Սենյակում առկա գույքը պատկանում է բժշկական կենտրոնին: Ինքը ստույգ չի կարող թվարկել և նշել սենյակում եղած գույքը:
Անձնական խուզարկության մասին 2009 թվականի հունիսի 28-ի արձանագրության համաձայն` Գագիկ Դարբինյանի շալվարի ձախ գրպանից հայտնաբերվել են փականի հինգ բանալիներ:
Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2009 թվականի հունիսի 29-ի որոշման համաձայն` Գագիկ Դարբինյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված թվով հինգ բանալիները և վկա Արթուր Միսակյանի կողմից ներկայացված լինգը ճանաչվել են իրեղեն ապացույց:
ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի պահանջագրի համաձայն` Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանը Երևանի քրեական դատարանի 2008 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով դատապարտվել է 2 տարի ժամկետով ազատազրկման:
Թիվ 021016 տեղեկանքի պատճենի համաձայն` 2009 թվականի հունիսի 23-ին «Համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2009 թվականի հունիսի 19-ի որոշման կիրառմամբ Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանը ազատվել է Երևանի քրեական դատարանի 2008 թվականի հուլիսի 24-ի դատավճռով նշանակված պատժի հետագա կրումից:
ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական վարչության «Նուբարաշեն» քրեակատարողական հիմնարկի պետի 2009 թվականի սեպտեմբերի 28-ի թիվ 40/1/-8-4693 գրության համաձայն` Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանի մոտ ախտորոշվել է «Հետտրավմատիկ էնցեֆալոպաթիա, վեգետոանոթային դիստոնիա, քրոնիկական թութք, քրոնիկական գոտկասրբանային ռադիկուլիտ»: Նշված հիվանդությունների առկայության պատճառով կալանավոր Գագիկ Դարբինյանը գտնվում է հիմնարկի նյարդահոգեբույժի հսկողության տակ` նյարդային, նարկոլոգիական և հոգեկան հիվանդների համար նախատեսված խցերից մեկում:
2009 թվականի նոյեմբերի 27-ի ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 180 եզրակացության համաձայն` Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանի մոտ հայտնաբերվել է «Անձի օրգանական խանգարում` կոգնիտիվ անբավարարությամբ»: Այդ մասին են վկայում ինչպես անամնեստիկ տվյալները, այնպես էլ ներկա հետազոտման արդյունքները: Հոգեկան գործունեության վերը նշվածը փորձաքննվողի մոտ արտահայտված է այն աստիճանի, որ ինչպես իրավախախտումը կատարելիս, այնպես էլ ներկայում զրկել և զրկում է նրան իր գործողությունների վտանգավորությունը գիտակցելու և դրանք ղեկավարելու հնարավորությունից: Ուստի իրեն մեղսագրվող արարքի նկատմամբ Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանին հարկ է ճանաչել անմեղսունակ: Իր ներկա հոգեկան վիճակով նա չի կարող մասնակցել դատաքննչական գործողություններին, կարիք ունի հարկադրական բուժման` ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքի պայմաններում ըստ բնակության վայրի:
Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 11-ի արձանագրային որոշմամբ Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանի օրինական ներկայացուցիչ է ճանաչվել նրա մայրը` Բելա Դարբինյանը:
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Վերոնշյալ ապացույցների հիման վրա Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանը, նախկինում հափշտակություն կատարելու համար դատապարտված լինելով, 2009 թվականի հունիսի 28-ին` ժամը 11:00-ի սահմաններում, մետաղյա լինգի միջոցով փորձել է բացել «Արաբկիր» բժշկական կենտրոնի առաջին հարկում գտնվող բժշկի աշխատասենյակի դուռը, ապօրինի մուտք գործել այնտեղ, կատարել զգալի չափի հափշտակություն, սակայն բռնվել է բժշկական կենտրոնի անվտանգության ծառայության պետ Արթուր Միսակյանի կողմից և իրենից անկախ հանգամանքներով հանցագործությունը ավարտին չի հասցրել: Այսինքն` Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանը կատարել է արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերի հատկանիշներին:
Քննարկելով հանցանքը կատարելու ժամանակ Գագիկ Դարբինյանի մեղսունակության հարցը` Դատարանը գտնում է, որ նա տառապել է «Անձի օրգանական խանգարում` կոգնիտիվ անբավարարությամբ» հոգեկան հիվանդությամբ և գտնվել է անմեղսունակ վիճակում, ինչը նրան զրկել է իր գործողությունների վտանգավորությունը գիտակցելուց և դրանք ղեկավարելուց:
Այսպիսով`
-կատարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված հանրորեն վտանգավոր արարք,
-հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարել է Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանը,
-Գագիկ Դարբինյանն արարքը կատարել է անմեղսունակության վիճակում,
-դատական քննության պահին Գագիկ Դարբինյանը տառապում է «Անձի օրգանական խանգարում` կոգնիտիվ անբավարարությամբ» հոգեկան հիվանդությամբ, որը նրան զրկում է իր գործողությունների վտանգավորությունը գիտակցելու և դրանք ղեկավարելու հնարավորությունից:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 463-րդ հոդվածի 4-րդ կետի համաձայն` դատարանը պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե անձը կարիք ունի արդյոք իր նկատմամբ բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ կիրառելու և հատկապես ինչպիսի միջոցներ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` անձի կողմից քրեական օրենքով չթույլատրված արարքն անմեղսունակության վիճակում կատարելն ապացուցված համարելով` դատարանը որոշում է կայացնում անձին քրեական պատասխանատվությունից և պատժից ազատելու ու նրա նկատմամբ բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ կիրառելու մասին: Իսկ նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն, եթե անձը հասարակության համար մեծ վտանգ չի ներկայացնում և կարիք չունի իր նկատմամբ բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցների կիրառման, ապա դատարանը կայացնում է գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշում: Եթե արարքը կատարելու պահին անձը գտնվել է անմեղսունակության վիճակում, իսկ դատական քննության պահին առողջացել է, դատարանը նույնպես որոշում է կայացնում գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 97-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի համաձայն` բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ դատարանը կարող է նշանակել այն անձի նկատմամբ, ով հանցանքը կատարել է անմեղսունակության վիճակում:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հոգեբուժական կազմակերպությունների ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքում դատարանի որոշմամբ հարկադիր բուժում կարող է նշանակվել, եթե անձի հոգեկան խանգարման վիճակը պահանջում է բուժման, խնամքի և հսկողության այնպիսի պայմաններ, որոնք կարող են իրականցվել միայն հիվանդանոցային ձևով:
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ Գագիկ Դարբինյանը տառապում է հոգեկան հիվանդությամբ և ունի ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքի պայմաններում հարկադիր բուժման կարիք, գտնում է, որ նրան պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից ու պատժից` նշանակելով հոգեբուժական կազմակերպությունների ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքում հարկադիր բուժում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` անմեղսունակության վիճակում քրեական օրենքով չթույլատրված արարք կատարած անձանց նկատմամբ չեն կարող կիրառվել խափանման միջոցներ: Դատարանի կողմից անմեղսունակության փաստը հաստատվելուց հետո կիրառվող խափանման միջոցը ենթակա է անհապաղ վերացման: Իսկ նույն հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետը սահմանում է, որ այդ անձանց նկատմամբ անհրաժեշտության դեպքում որպես անվտանգության միջոց կարող է կիրառվել հոգեբուժական հիվանդանոցում տեղավորելը:
Դատարանը նկատի ունենալով, որ Գագիկ Դարբինյանը քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքը կատարել է անմեղսունակության վիճակում, գտնում է, որ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է անհապաղ վերացնել և մինչև որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը նրա նկատմամբ, որպես անվտանգության միջոց` կիրառել հոգեբուժական հիվանդանոցում տեղավորելը:
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ և 119-րդ հոդվածներով, գտնում է, որ որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո 2009 թվականի հունիսի 29-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով հինգ բանալիները և լինգը պետք է ոչնչացնել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 379-րդ, 450-րդ, 457-րդ և 462-464-րդ հոդվածներով` Դատարանը

ՈՐՈՇԵՑ

Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանին ազատել քրեական պատասխանատվությունից և պատժից:
Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանի նկատմամբ նշանակել հոգեբուժական կազմակերպությունների ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքում հարկադիր բուժում:
Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացնել:
Գագիկ Տիգրանի Դարբինյանի նկատմամբ, որպես անվտանգության միջոց, կիրառել հոգեբուժական հիվանդանոցում տեղավորելը` մինչև որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո` 2009 թվականի հունիսի 29-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով հինգ բանալիները և լինգը ոչնչացնել:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական վերաքննիչ դատարան` հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում:

ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ