ԵԿԴ/0001/01/18


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
11 դեկտեմբերի 2018թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության
դատարանը`

նախագահությամբ`
դատավոր Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ն.ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.ՇԱՀԲԱԶՅԱՆԻ
տուժողի ներկ. Վ.ՀՈՎՍԵՓՅԱՆԻ
ամբաստանյալ Փ.ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆԻ
պաշտպան Կ.ՄԿՐՏՉՅԱՆԻ

դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Փայլակ Ֆելիքսի Մարտիրոսյանի` ծնված 09.03.1993թ. Տաշիր քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քա-ղաքացի, ամուրի, միջնակարգ կրթությամբ, սովորել է ՀՀ ոստիկանության կրթահամալիրում, առողջ, չի աշխատում, չդատված, հաշվառված է` ՀՀ, Լոռու մարզ, գյուղ Նորաշեն, Յու.Մար-տիրոսյան փողոց, տուն հ. 17, բնակվել է` ք.Երևան, Արամի փողոց, 18ա շենք, բնակարան հ. 52, արգելանքի տակ է 2017թ. նոյեմբերի 30-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով։
Ամբաստանյալ Փ.Մարտիրոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա. «ուրիշի գույքի հա-փշտակություն կատարելու դիտավորությամբ 2017թ.-ի նոյեմբերի 28-ին՝ ժամը 18։15-ի սահ-մաններում, մտնելով Երևան քաղաքի Մաշտոցի պողոտայի 7/5 հասցեում գործող «Վարկս Էյ Էմ» ՈՒՎԿ ՓԲ ընկերության մասնաճյուղ, հարձակում է գործել նշված մասնաճյուղի 5-րդ դը-րամարկղի աշխատակցուհի Քրիստինե Մխիթարյանի վրա և զենքի գործադրմամբ վերջինիս կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելու սպառնալիքով, այն է` իր մոտ եղած T17023623 գործարանային համարի օդաճնշիչ ատրճանակը պահել է Քրիս-տինե Մխիթարյանի ուղղությամբ և պահանջել դրամարկղում առկա գումարը լցնել իր կողմից տրված պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ, «Վարկս Էյ Էմ» ՈՒՎԿ ՓԲ ընկերությունից ավազա-կությամբ հափշտակել է զգալի չափի` 292.000 ՀՀ դրամ կանխիկ գումար և դիմել փախուս-տի»։
Ամբաստանյալ Փ.Մարտիրոսյանը` մինչև դատաքննությունն սկսվելը, միջնորդեց կի-րառել արագացված դատական քննության կարգ և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներ-կայացնում է կամավոր` իր պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո, առաջադրված մեղադ-րանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչում և գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները։
Դատարանի որոշմամբ ամբաստանյալի միջնորդությունը բավարարվել է և դատա-կան քննությունն անցկացվել է արագացված կարգով, նկատի ունենալով նաև, որ մեղադրո-ղը դատարանի առաջարկությամբ փոխեց իր դիրքորոշումն ու չառարկեց դատական քննութ-յան արագացված կարգ կիրառելու դեմ, թեև մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս առարկել էր դրա դեմ, իսկ տուժողը և տուժողի ներկայացուցիչը չառարկեցին ամբաստան-յալի միջնորդությանը։
Դատարանը, հաշվի առնելով առաջադրված մեղադրանքի հետ ամբաստանյալի հա-մաձայն լինելու հանգամանքն ու հանգելով եզրակացության, որ մեղադրանքը, որի հետ հա-մաձայնվեց ամբաստանյալը, հիմնավորված է և հաստատվում է քրեական գործով հավաք-ված ապացույցներով, գտնում է, որ ամբաստանյալ Փ.Մարտիրոսյանը կատարել է հանցանք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով, որով և նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի։
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատժի չափը որոշելիս, դատարա-նը հաշվի է առնում ինչպես նրա կատարած հանցագործության բնույթը, հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և հետևանքները, հանցագործությունից հետո նրա դրևսորած վարքագիծը, այնպես էլ արագացված կարգով անցկացված դատական քննության ընթացքում ուսումնասիրված` նրա անձը բնութագրող տվյալներն ու պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես ամբաստանյալ Փ.Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ` դատարանը հաշվի է առնում, որ նա համաձայնվեց մեղադ-րանքի հետ, անկեղծորեն զղջաց կատարած հանցանքի համար և ամբողջությամբ հատուցել է տուժող «Վարկս Էյ Էմ» ՈՒՎԿ ՓԲ ընկերությանը պատճառված գույքային վնասը։
Որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալ՝ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա բնութագրվում է դրական։
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատական քննությամբ չարձանագրվեցին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը« դա կատարելու հանգամանքներին« հանցավորի անձնավորությանը« անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանք-ներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակ-վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
Մեջբերված իրավական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբեր-յալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07« ՎԲ-142/07« ՎԲ-192/07« ՎԲ-201/07« ԵՇԴ/0029/01/08« ԵԿԴ/0042/01/11« ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումնե-րում։ Նշված որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրա-վունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրա-վական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն ար-դարացի է« եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը« ինչպես նաև բավարար պատ-ժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահան-ջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի« իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևա-վորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի« հան-ցավորի անձի« պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեա-կան օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահո-վելու անհրաժեշտությունից։
Դատարանը, հաշվի առնելով վերոգրյալները, նկատի ունենալով գործի փաստական հանգամանքները, հանցագործության կատարաման եղանակը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության, պատասխանատվության անհա-տականացման ու պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից, հանգում է հետևության, որ կատարած հանցագործության համար ամբաստանյալը պետք է դատապարտվի ազատա-զրկման և կրի նշանակված պատիժը, նկատի ունենալով, որ ՀՀ քրեական օրենսգքրի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ այն պայմանականորեն չկիրառելն անհրաժեշտ ու բավարար չի կա-րող համարվել սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նրա կողմից նոր հանցագոր-ծությունների կատարումը կանխելու համար, այսինքն՝ նրա ուղղվելը հնարավոր է միայն պատիժը կրելու պայմաններում։
Տուժողն ու տուժողի ներկայացուցիչը քաղաքացիական հայցեր չեն հարուցել։
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ թեև նախաքննության ընթացքում ամբաստանյա-լի գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում է կայացվել, սակայն փաստացի նման գույք չի հայտնաբերվել և կոնկրետ որևէ գույքի վրա կալանք չի դրվել, գտնում է, որ գույքի վրա դրված կալանքի վերացման հարց սույն դատավճռով չի կարող քննարկվել։
Դատարանը, քննության առնելով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցը, գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված «MP-654K» տեսակի «T17023623» համարի 4.5մմ տը-րամաչափի ատրճանակն իր պահունակով պետք է բռնագրավվի և հանձնվի ՀՀ ոստիկա-նության փորձաքրեագիտական վարչության տնօրինմանը։
Դատարանը, քննության առնելով խափանման միջոցի հարցը, գտնում է, որ ամբաս-տանյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանքը, մինչև դատավճռի օրինա-կան ուժի մեջ մտնելը պետք է թողնվի անփոփոխ։
Վերոգրյալների հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս-գրքի 119-րդ, 357-րդ, 359-րդ, 360-րդ և 3753-րդ հոդվածներով՝ դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Փայլակ Ֆելիքսի Մարտիրոսյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման 6 (վեց) տարի ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման։
Պատժի կրման սկիզբը ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմարկում հաշվել 2017թ. նոյեմբերի 30-ից։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված «MP-654K» տեսակի «T17023623» համարի 4.5մմ տը-րամաչափի ատրճանակն իր պահունակով բռնագրավել և հանձնել ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչության տնօրինմանը։
Փ.Մարտիրոսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանքը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապա-րակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆ