Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0288/01/17
Վիճակագրական տողի համար :
15.10
Պատասխանող
Հարություն Գուլոյան
Արտյոմ Մարգարյան
Արտյոմ Մարգարյան
Հարություն Գուլոյան
Հարություն Գուլոյան Յուրիի
Արտյոմ Մարգարյան Սոսիկի
րտյոմ Մարգարյան
Արտյոմ Մարգարյան
Արտյոմ Մարգարյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Արսեն Նիկողոսյան
Մնացական Հարությունյան
Արմեն Դանիելյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
Երևան քաղաքի դատարան
Աննա Դանիբեկյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Արսեն Նիկողոսյան
Մնացական Հարությունյան
Արմեն Դանիելյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
Երևան քաղաքի դատարան
Աննա Դանիբեկյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2023-10-19 | 11:55 | 4 | Կայացվել է | ||
| Երևան քաղաքի դատարան | 2023-02-24 | 17:30 | 4 | Կայացվել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2022-12-29 | 17:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2022-10-20 | 17:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2022-07-07 | 17:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2022-04-08 | 17:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2022-02-04 | 17:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2021-11-26 | 17:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2021-09-24 | 16:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2021-08-13 | 12:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2021-07-01 | 15:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևան քաղաքի դատարան | 2021-06-02 | 15:00 | 4 | Կայացվել է | ԵԿԴ/0288/01/17 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԸ ԴԱՏԱԿԱՆ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ «24» մայիսի 2021 թվական քաղաք Երևան Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Ա.Դանիբեկյանս, հետազոտելով թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի՝ 10.05.2021թ. Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի Շենգավիթ նստավայր է ստացվել և նույն դատարանի դատավոր Ա. Դանիբեկյանի 2021 թվականի մայիսի 10-ի որոշմամբ վարույթ է ընդունվել թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Դատարանն արձանագրում է, որ քրեական գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմք հանդիսացող հանգամանքներ ներկա դրությամբ առկա չեն: Անդրադառնալով Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ մինչդատական վարույթի ընթացքում Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի տեսակը՝ ստորագրություն չհեռանալու մասին, հիմնավոր է, նրա նկատմամբ նշված խափանման միջոց կիրառելու պայմաններն ու հիմքերը շարունակում են առկա լինել, ուստի այն վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքերը բացակայում են։ Անդրադառնալով Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ մինչդատական վարույթի ընթացքում Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի տեսակը՝ ստորագրություն չհեռանալու մասին, հիմնավոր է, նրա նկատմամբ նշված խափանման միջոց կիրառելու պայմաններն ու հիմքերը շարունակում են առկա լինել, ուստի այն վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքերը բացակայում են։ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին պատկանող VOLKSWAGEN TOUAREG 3.2 մակնիշի 83 UV 888 համարանիշով ավտոմեքենայի վրա մինչդատական վարույթի ընթացքում դրված կալանքը վերացնելու հիմքեր ներկա դրությամբ առկա չեն: Դատավարությանը մասնակցող անձանց նկատմամբ պաշտպանության միջոցներ կիրառելու, ինչպես նաև դատական նիստին կանչման ենթակա անձանց ցանկը փոփոխելու հիմքեր ներկա դրությամբ չկան։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 292-րդ և 293-րդ հոդվածներով, Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի՝ Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը նշանակել դատական քննության 2021 թվականի հունիսի 02-ին՝ ժամը 15։00-ին, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանում (ք.Երևան, Արշակունյաց պողոտա 24/1)՝ դռնբաց դատական նիստում, դատավոր Ա. Դանիբեկյանի նախագահությամբ։ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ։ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ։ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին պատկանող VOLKSWAGEN TOUAREG 3.2 մակնիշի 83 UV 888 համարանիշով ավտոմեքենայի վրա մինչդատական վարույթի ընթացքում դրված կալանքը պահպանել։ Դատական նիստին կանչման ենթակա անձանց ցանկը թողնել անփոփոխ։ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ԴԱՆԻԲԵԿՅԱՆ | |
| Երևանի քրեական դատարան | 2021-04-26 | 16:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2021-02-25 | 16:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2020-12-14 | 16:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2020-10-16 | 14:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2020-08-26 | 16:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2020-06-23 | 14:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2020-05-05 | 15:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2020-03-11 | 15:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2020-01-29 | 15:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2019-12-10 | 11:00 | 8 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2019-11-13 | 12:00 | 1 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2019-10-11 | 11:00 | 7 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2019-09-13 | 13:00 | 7 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2019-08-05 | 11:00 | 7 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2018-07-19 | 11:00 | 4 | Կայացել է | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-07-03 | 11:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-06-22 | 11:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-05-31 | 16:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-04-25 | 16:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-03-27 | 16:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-03-16 | 16:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-03-02 | 12:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-02-22 | 16:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-02-06 | 11:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-01-24 | 11:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2018-01-09 | 11:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2017-12-29 | 11:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևանի քրեական դատարան | 2017-12-20 | 10:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-12-08 | 10:00 | 4 | Կայացել է |
ԵԿԴ/0288/01/17
Երևան քաղաքի
առաջին ատյանի
ընդհանուր իրավասության
քրեական դատարան՝
Նախագահող դատավոր՝
Ա.Դանիբեկյան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան),
Նախագահությամբ դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյանի,
Դատավորներ՝ Մ.Հարությունյանի,
Ա.Դանիելյանի,
քարտուղարությամբ՝ Ք.Հայրապետյանի,
մասնակցությամբ՝
դատախազ՝ Ս.Մովսիսյանի,
պաշտպաններ՝ Ա.Ղասաբողյանի,
Հ.Անանյանի,
ամբաստանյալներ՝ Հ.Գուլոյանի,
Ա.Մարգարյանի,
«19» հոկտեմբերի 2023թ. ք.Երևան
դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճռի դեմ ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանի և ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքները.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2017 թվականի մայիսի 5-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը:
2017 թվականի հուլիսի 18-ին Հարություն Յուրիի Գուլոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Նույն օրը մեղադրյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը՝ չհեռանալու մասին։
2017 թվականի հոկտեմբերի 13-ին մեղադրյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և վերջինս ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Նույն օրը Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Նույն օրը մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը՝ չհեռանալու մասին։
2017 թվականի հոկտեմբերի 30-ին Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա կալանք է դրվել։
Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճռով վճռվել է.
«Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր»։
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշմամբ՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճիռը բեկանվել է և գործն ուղարկվել է նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության։
2. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճռով վճռվել է.
«1.Հարություն Յուրիի Գուլոյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Հարություն Յուրիի Գուլոյանին նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել:
2.Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել:
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը վերացնել:
Իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված՝ թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար՝ որպես դատական ծախսեր:
Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործի վարույթը կարճել»:
3. 2023 թվականի օգոստոսի 24-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է մեղադրյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողլյանի վերաքննիչ բողոքը:
2023 թվականի սեպտեմբերի 5-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքը:
Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2023 թվականի սեպտեմբերի 1-ին։ Դատավորների միջև գործերի բաշխման էլեկտրոնային համակարգի միջոցով մակագրվել է դատարանի կազմին (նախագահող դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյան, կազմի դատավորներ՝ Մ․Հարությունյան, Ա.Դանիելյան) և 2023 թվականի սեպտեմբերի 4-ին հանձնվել է նախագահող դատավորին:
Վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.
4.1 Հարություն Յուրիի Գուլոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն բանի համար, որ. «նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ «Հայաստան Գասպարյանի»-ի, «Սիսակ Սարգսյանի»-ի «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի»-ի, «Շուշանիկ Ֆահրադյանի»-ի, «Բուրաստան Գրիգորյանի»-ի, «Նարինե Անտոնյանի»-ի և «Ֆելիքս Կնյազյան»-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»:
4.2 Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն բանի համար, որ. «նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ «Հայաստան Գասպարյանի»-ի, «Սիսակ Սարգսյանի»-ի «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի»-ի, «Շուշանիկ Ֆահրադյանի»-ի, «Բուրաստան Գրիգորյանի»-ի, «Նարինե Անտոնյանի»-ի և «Ֆելիքս Կնյազյան»-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»:
5. Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները՝
1) Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքները (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 47-48, 264, 294),
2) Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքները (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 277, 285),
3) Վկա Միքայել Աշոտի Զալինյանի դատաքննական ցուցմունքը,
4) Սիսակ Լևոնի Սարգսյանի դատաքննական ցուցմունքը,
5) Վկա Շուշանիկ Հակոբի Ֆահրադյանի դատաքննական ցուցմունքը,
6) Վկա Նարինե Ավետիսի Անտոնյանի դատաքննական ցուցմունքը,
7) Վկա Սոսիկ Սուրենի Մարգարյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 72-74),
8) Աստղիկ Համբարձումի Հովհաննիսյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 109-111),
9) Վկա Բուրաստան Սարգսի Գրիգորյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 112-114),
10) Վկա Ֆելիքս Եղիշի Կնյազյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 118-119),
11) Վկա Հայաստան Ապետի Գասպարյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 120-121),
12) Վկա Ադրինե Միշայի Խոջոյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 131-132),
13) Դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությունը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 232-254),
14) Այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերը, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումը, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունը, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճիռը, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 292-293),
15) Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագիրը, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագիրը, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագիրը, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագիրը, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագիրը, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագիրը, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագիրը, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագիրը, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճենները (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 287-288):
6. Առաջին ատյանի դատարանն իր դատավճռով արձանագրել է հետևյալը.
«(...) 2.14. Գնահատելով վերը նշված ապացույցներից յուրաքանչյուրը՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության տեսանկյունից, դատարանը չի արձանագրում դատավարական պահանջների այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դրանցից որևէ մեկի օգտագործման անթույլատրելիությանը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ վերոնշյալ ապացույցներից յուրաքանչյուրը համապատասխանում է նաև վերաբերելիության չափանիշին, մասնավորապես՝ տեղեկություններ է պարունակում գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի մասին և իր բովանդակությամբ կարող է ծառայել ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները բացահայտելուն:
Գնահատելով վկաներ Միքայել Զալինյանի, Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի և Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքներն արժանահավատության առումով, համադրելով դրանք գործում առկա մյուս ապացույցների հետ, դատարանը գտնում է, որ առկա չեն հիմքեր վկաների հայտնած տվյալների արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու համար:
Գնահատելով ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների արժանահավատությունը, դատարանը հիմքեր չունի կասկածի տակ դնելու ցուցմունքներում պարունակվող փաստական տվյալներն առ այն, որ առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրվել են նրա կողմից՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքը հաստատվում է նաև դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ: Ինչ վերաբերում է Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքներին՝ այն մասով, որ վերջինս չի գիտակցել իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերի կեղծ լինելու հանգամանքը, ապա դատարանը գտնում է, որ վերոգրյալը չի համապատասխանում իրականությանը:
Այսպես, ըստ գործում առկա փաստական տվյալների և մասնավորապես՝ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների, վերջինս հանդիսացել է իր ընտանիքին պատկանող «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության մենեջերը, նշված ընկերությունում կատարել է կազմակերպչական աշխատանքներ, տեղեկացված է եղել դրա շրջանառության, արտադրանքի իրացման ծավալներից: «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն, վկա Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է Արտյոմ Մարգարյանը: Վերոգրյալից բխում է, որ սննդամթերքի արտադրության և մատակարարման գործունեություն ծավալող ընկերությունում կազմակերպչական գործառույթներ իրականացնող մենեջերը, ով փաստացի ղեկավարել է ընկերության գործունեությունը, պետք է պատկերացում ունենա այն մասին, թե ինչ է իրենից ներկայացնում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիրը, ապրանքների հանձնման-ընդունման ակտը, այսինքն՝ գիտակցի նշված փաստաթղթերի բնույթն ու նշանակությունը: Վերոգրյալի համատեքստում դատարանն արժանահավատ չի համարում Արտյոմ Մարգարյանի այն պնդումները, որ ստորագրել է Հարություն Գուլոյանի կողմից իրեն ներկայացված ինչ-որ փաստաթղթեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու, այլ կերպ՝ ստորագրելիս չի գիտակցել դրանց էությունը: Այդ հետևության հանգելիս դատարանը հաշվի է առնում, որ նշված փաստաթղթերը նույնիսկ առանց կարդալու ստորագրելու դեպքում ստորագրողի համար չէին կարող տեսանելի չլինել պայմանագրերում ստորագրության մոտ տեղակայված «ՄԱՏԱԿԱՐԱՐ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ», իսկ հանձնման-ընդունման արձանագրություններում՝ «Ապրանքը հանձնեց» տպագիր գրառումները, ինչպես նաև մատակարարի և գնորդների (ապրանքն ընդունողների) տվյալները: Նկատի ունենալով Արտյոմ Մարգարյանի կողմից ստորագրված փաստաթղթերի քանակը, ողջամիտ չէ նաև այն վարկածը, որ վերջինս անուշադրության հետևանքով կարող էր չնկատել նշված գրառումները: Հետևաբար, Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող փաստաթղթերը ստորագրելիս ողջամտորեն չէր կարող չգիտակցել դրանց բնույթը, մասնավորապես՝ այն հանգամանքը, որ իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերը «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ» անունից կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքի հանձնման-ընդունման ակտերն են: Ուշագրավ է նաև, որ Հարություն Գուլոյանը, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի հետ կնքված ծառայությունների մատուցման պայմանագրի հիման վրա իրականացնելով Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթներին ընկերության կողմից մասնակցելու համար փաստաթղթերի փաթեթի մշակման, կազմման, լրացման, պատրաստման ծառայություններ, լիրազորված չի եղել ընկերության անունից կազմակերպելու սննդամթերքի մատակարարում (ամեն դեպքում, հակառակի մասին վկայող որևէ փաստական տվյալ գործում առկա չէ): Տվյալ պայմաններում Հարություն Գուլոյանի կողմից «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի անունից մի շարք գնորդների հետ կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններն Արտյոմ Մարգարյանի ստորագրմանը ներկայացնելիս վերջինիս մոտ չէին կարող չառաջանալ տրամաբանական հարցեր Հարություն Գուլոյանի տրամադրության տակ նշված փաստաթղթերի հայտնվելու հանգամանքների, ինչպես նաև համապատասխան գործարքների իրական լինելու վերաբերյալ: Ընդ որում, մեկ էջից բաղկացած հանձնման-ընդունման արձանագրություններում ակնհայտ տեսանելի է նաև, որ դրանք թվագրված են 2012 թվականով:
Վերը նշված հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ դատարանի մոտ ձևավորում են համոզվածություն, որ Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրելիս գիտակցել է դրանց կեղծ բնույթը:
Գնահատելով ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի՝ մեղադրյալի կարգավիճակում տված նախաքննական ցուցմունքները, դատարանը փաստում է, որ գործի նյութերով, ինչպես նաև նրա ցուցմունքներով հաստատվում է, որ նախաքննության ընթացքում հարցաքննվելուց առաջ վերջինիս պատշաճ պարզաբանված են եղել մեղադրանքի էությունը և մեղադրյալի իրավունքները, այդ թվում՝ լռելու իրավունքը, որից նա չի ցանկացել օգտվել: Վերոգրյալի հաշվառմամբ դատարանը գտնում է, որ նշված դատավարական գործողությունների ընթացքում Հարություն Գուլոյանի պաշտպանության իրավունքի խախտում արձանագրելու հիմքեր առկա չեն:
Անդրադառնալով Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքների բովանդակությանը, այն համադրելով գործում առկա այլ ապացույցների հետ, դատարանը դրանք արժանահավատ չի համարում՝ այն մասով, որ Արտյոմ Մարգարյանը «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և անհատ ձեռնարկատերեր Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի անունից կնքված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները չի ստորագրել և այդ գործընթացի մասին տեղեկություններ չի ունեցել: Այսպես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ նշված փաստաթղթերում «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրեն Ս.Մարգարյանի անվան դիմաց ստորագրությունները կատարված են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, ինչը հաստատել է նաև վերջինս իր ցուցմունքներով:
Ինչ վերաբերում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներում պարունակվող այն տեղեկություններին, որ վերջինս պատրաստել է կեղծ պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, գնորդների անուններից ստորագրել դրանք և վավերացրել Արտյոմ Մարգարյանից վերցված «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, ապա վերոգրյալի արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու հիմքեր դատարանը չի արձանագրում՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքները հաստատվում են նաև գործում առկա այլ ապացույցներով: Մասնավորապես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ փորձաքննությամբ հետազոտված փաստաթղթերում ստորագրությունները Հայաստան Գասպարյանի, Ադրինե Խոջոյանի և Նարինե Անտոնյանի անունների դիմաց կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից, Աստղիկ Հովհաննիսյանի և Բուրաստան Գրիգորյանի անունների դիմաց՝ հավանաբար կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից:
Միաժամանակ, փորձաքննությամբ հնարավոր չի եղել պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել ստորագրությունները Շուշանիկ Ֆահրադյանի և Ֆելիքս Կնյազյանի անունների դիմաց՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Մինչդեռ, նշված ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հանգամանքը, որը չի հերքվել փորձաքննության եզրակացությամբ, հաստատվում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով:
Հարկ է նշել, որ նույն փորձաքննության եզրակացությամբ հերքվում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու փաստը: Միևնույն, ժամանակ Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով հաստատվում են համապատասխան փաստաթղթերը կազմելու և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելու հանգամանքները:
Ամփոփելով վերոշարադրյալը, դատարանը փաստում է, որ գործում առկա՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության չափանիշներին համապատասխանող, դատարանի կողմից որպես արժանահավատ գնահատված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ հաստատում են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից իրենց առաջադրված մեղադրանքների ձևակերպմամբ նկարագրված գործողությունների կատարման փաստը:
Գնահատելով գործում առկա թույլատրելի և վերաբերելի ապացույցների ամբողջությունը գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դատարանն արձանագրում է, որ նշված ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու մեղադրական եզրակացությունում նշված փաստական հանգամանքները:
Անդրադառնալով ամբաստանյալներին մեղսագրված՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունների որակմանը, դատարանն արձանագրում է, որ դրանց տրված իրավական գնահատականը բխում է գործում առկա ապացույցներից և համապատասխանում դատաքննությամբ ապացուցված փաստական հանգամանքներին: (…)
Մեջբերված իրավական դիրքորոշումների և վերլուծությունների լույսի ներքո դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն ունեցել են իրավաբանական նշանակություն, այն է՝ օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդելու ունակությամբ: Այսպես, այդ փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու արդյունքում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ճանաչվել է մրցույթներում առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից, ինչը ենթադրում է որոշակի իրավունքներ ձեռք բերելու հնարավորություն: Մասնավորապես, հաղթելով մրցույթում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ձեռք է բերել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին սնունդ մատակարարելու իրավունք (որից զրկվել է մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքով)։ Ընդ որում, տվյալ պարագայում նշանակություն չունի այն հանգամանքը, որ նշված պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացնել պատճենների տեսքով, քանի որ դա չի անդրադարձել դրանց՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության վրա:
Վերոգրյալի հիման վրա դատարանը գտնում է, որ քննարկվող փաստաթղթերը համապատասխանում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի առարկայի հատկանիշներին: (...)
Մեջբերված իրավական դիրքորոշումները կիրառելով սույն գործի փաստական հանգամանքների նկատմամբ, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը կատարել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողությունների համապատասխան մասը: Մասնավորապես Հարություն Գուլոյանը կազմել է ամբողջությամբ կեղծ, իրականությանը չհամապատասխանող հանգամանքները հաստատող փաստաթղթեր՝ 2012 թվականով թվագրված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, ստորագրել դրանք գնորդների անունից և կնքել «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, իսկ Արտյոմ Մարգարյանը՝ ստորագրել դրանք մատակարարի անունից, որից հետո Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է նշված կեղծ փաստաթղթերը՝ շրջանառության մեջ դնելով, այն է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան:
Ինչ վերաբերում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրություններին, որոնք Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հավանականությունը հերքվել է դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, ապա հարկ է նշել, որ ամբաստանյալի՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունները, մասնավորապես համապատասխան փաստաթղթեր կազմելը և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելը՝ առանձին վերցրած, արդեն իսկ կազմում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը: Հետևաբար, վերոնշյալ փաստաթղթերում Հարություն Գուլոյանի ձեռքով կատարված ստորագրության բացակայությունը չի կարող ազդել վերջինիս մեղսագրված արարքի իրավական գնահատականի վրա:
Այսպիսով, գործում առկա թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցության հիման վրա, գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան դատարանը գտնում է, որ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքներն ամբողջությամբ հիմնավորվել են նշված ապացույցներով: (…)
Դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը հանցանքները կատարել են 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի կասեցվել, այն ընդհատված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն:
Այսպիսով, ամբաստանյալների կատարած հանցանքներն ավարտված համարելու օրվանից անցել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված ժամկետը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներն առարկել են վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով իրենց նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և քրեական գործի վարույթը կարճելու դեմ, ինչը 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն հանդիսանում է գործի վարույթը սովորական կարգով շարունակելու հիմք: Սակայն, նկատի ունենալով վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հանգամանքը, ամբաստանյալների նկատմամբ իրենց կատարած հանցանքների համար պատիժ չի կարող նշանակվել: Հետևաբար, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանրյուրը պետք է մեղավոր ճանաչվի 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և միաժամանակ վերջիններիս նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: (...)»:
Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, փաստարկները և պահանջները.
7.1 Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված վերաքննիչ բողոքում մասնավորապես նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատական ակտ կայացնելիս թույլ է տվել դատավարական իրավունքի նորմերի կոպիտ խախտումներ որոնք հանգեցրել են նյութական իրավունքի սխալ կիրառմանը, որն էլ իր հերթին ազդել է գործի ելքի վրա:
Բողոքաբերը փաստել է, որ դատավճիռ կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանը չի անդրադարձել վերաքննիչ դատարանի որոշմանը, որով բեկանվել և նոր քննության էր ուղարկվել քրեական գործը՝ այդ կերպ ինչ որ չափով որոշելով առաջին ատյանի դատարանում գործի քննության սահմանները։
Բողոքաբերը գտել է, որ նոր քննության պարագայում Առաջին ատյանի դատարանը փոխարենը կատարեր գործի խորացված քննություն և լրացներ այն բացը որի արդյունքում վերաքննիչ դատարանը գործը բեկանել և ուղարկել էր նոր քննության, վերցրել և քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով Գուլոյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցրել է, չնայած նրան, որ վերջինս դատական քննության ժամանակ առարկել էր դրա դեմ, խնդրելով իր նկատմամբ կայացնել արդարացնող դատական ակտ։ Փաստորեն նոր քննությամբ ոչ միայն չի արձանագրվել Գուլոյանի նկատմամբ նախաքննության ընթացքում թույլ տված խախտումները, այլև դրանք շարունակվել է, մասնավորապես առաջին ատյանի դատարանը Գուլոյանին մեղավոր է ճանաչել հիմքում դնելով բացառապես վերջինի կողմից տրված նախաքննական ցուցմունքները։
Բողոքաբերը փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից պատշաճ իրավական ընթացակարգով ոչ մի ապացույց չի հետազոտվել, դրանք չեն համադրվել գործով ձեռք բերված փաստական տվյալների հետ, դատարանը չի պատճառաբանել թե ինչու այս կամ այն ապացույցն ունի նվազ կարևորության և ինչու է այն դուրս մնացել ապացույցների շարքից կամ գնահատվել անարժանահավատ:
Բողոքաբերի պնդմամբ՝ ամբողջ դատավճիռը պայմանավորված է ամբաստանյալ Գուլոյանից նախաքննության ընթացքում կորզված ցուցմունքներով։ Այսպես՝ վարույթն իրականացնող մարմինը Գուլոյանին հարցաքննելով որպես վկա, նրան տվել է հանցանքի կատարման մեջ իրեն մերկացնող հարցեր, և փոխարենը առաջին իսկ հարցաքննությունից հետո ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-203-րդ հոդվածների պահանջներին համապատասխան դադարեցներ վերջինիս հարցաքննությունը և նրան շնորհեր կասկածյալի կարգավիճակ, բացատրելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 65-րդ հոդվածի պահանջը, շարունակել է ևս երկու անգամ նրան հարցաքննել որպես վկա: Ընդհանուր առմամբ Գուլոյանը որպես վկա է հարցաքննվել 3 անգամ, որին նոր միայն հաջորդել է որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքը: Առաջին ատյանի դատարանը թույլ տալով դատավարական նորմերի խախտումներ միայն մասնակի է բավարարել պաշտպանական կողմի միջնորդությունը և նախաքննական թվով 6 ցուցմունքներից միայն երեքը՝ որպես վկա տված ցուցմունքներն է համարել անթույլատրելի, իսկ դրան հաջորդող մյուս 3՝ որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքները որոնք որպես վկա հարցաքննության արձանագրության արտատպումն են, և որոնք անմիջապես բխել են որպես վկա տված ցուցմունքներից, համարել է թույլատրելի և դրել մեղադրանքի հիմքում։
Բողոքաբերը փաստել է, որ դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մեկ տողով անգամ չի անդրադարձել պաշտպանական ճառում հիշատակված Գուլոյանի նախաքննական ամբողջ ցուցմունքների որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիության հաստատմանը, չնայած որ նման միջնորդությամբ պաշտպանական կողմը հանդես է եկել ճառում։ Առաջին ատյանի դատարանը պարտավոր էր կամ առանձին որոշմամբ անդրադառնալ դրան, կամ էլ դատավճռում պատճառաբանված հետևություններ կատարել ներկայացված միջնորդության վերաբերյալ, ինչը սակայն չի կատարել։
Բողոքաբերը գտել է, որ փաստորեն Առաջին ատյանի դատարանը սուբյեկտիվ պատճառներով տրված, իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունքն ավելի արժանահավատ է դիտակել քան դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության եզրակացությունը և միայն անձի ինքնախոստովանական ցուցմունքի հիմքով դատապարտել չկատարած հանցանքի համար։ Համաձայն փորձաքննության եզրակացության, որը դատարանը չի դիտարկել որպես ապացույց գործում առկա թվով 8 պայմանագրերից 5-ի վրա առկա ստորագրությունը չի կատարվել մեղադրյալի կողմից, մինչդեռ եթե առաջնորդվենք դատարանի տրամաբանությամբ և հիմք ընդունեք Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքները, որոնք դրվել են մեղադրական դատավճռի հիմքում, ապա ամբողջ պայմանագրերի և հանձնման ընդունման արձանագրությունների վրա պետք է առկա լիներ վերջինի ստորագրությունը, նկատի ունենալով, որ համաձայն վերջինի նախաքննական ցուցմունքի բոլոր փաստաթղթերը ստորագրվել են իր կողմից։
Բողոքաբերը գտել է, որ փորձաքննության եզրակացություններով ոչ միայն չի հիմնավորվել մեղադրյալի կողմից հանրորեն վտանգավոր արարքի կատարումը, այլև ապացույցների անբավարարության պարագայում ժխտվել է վերջինի մասնակցությունը, սակայն դատարանը թեպետ իր ակտում հիշատակել է վերը շարադրվածը սակայն հանգել է հետևության թե նախաքննական ցուցմունքն ունի ապացուցողական ավելի բարձր շեմ և միայն այդ ցուցմունքի հիմքով կարելի է անձի նկատմամբ կայացնել մեղադրական ակտ։
Բողոքաբերը փաստել է, որ անտեսվել է նաև այն հանգամանքը, որ ենթադրյալ հանցանքի կատարման ընթացքում Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացվել պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների պատճեններ, այլ ոչ թե բնօրինակներ, որոնք իրավունք վերապահող փաստաթղթեր հանդիսանալ չեն կարող, նկատի ունենալով որ ՀՀ–ում ցանկացած գործարք կատարվում է փաստաթղթի բնօրինակով, իսկ գործարքի կողմն էլ կրում է պատասխանատվություն դրանից բխող հետևանքներով։ Բնօրինակները չեն օգտագործվել հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարելիս, դրանք ի հայտ են եկել քրեական գործ հարուցելուց հետո միայն ամսիներ անց:
Վերոգրյալի հիման վրա ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճիռը և կայացնել նոր դատական ակտ՝ արդարացնելով Հարություն Յուրիի Գուլոյանին:
7.2 Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված վերաքննիչ բողոքում մասնավորապես նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն Ա.Մարգարյանին մեղավոր ճանաչելու, մի շարք անկյունաքարային հարցերի մասով հիմնավորված և պատճառաբանված չէ, ավելին՝ նոր քննության ուղարկված գործով դատարանը շեղվել է վերադաս դատարանի կողմից ամրագրված քննության սահմաններից, չի անդրադարձել նշված ծավալով ամրագրված հարցերին և ըստ էության կրկնել է առաջին ատյանի դատարանի մեկ այլ կազմի արդեն իսկ բեկանված դատավճռով թույլ տրված դատական սխալները, ինչպես նաև Առաջին ատյանի դատարանն առանց որևէ պատճառաբանության դատական ծախսերը համապարտության եղանակով դրել է Ա.Մարգարյանի նկատմամբ, այն էլ այն դեպքում, երբ լրացած եղել վերջինիս քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետը:
Բողոքաբերը գտել է, որ մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցներն իրենց տեսակից և բովանդակությունից ելնելով, չեն կարող բացահայտել կամ հիմնավորել, որ Ա.Մարգարյանը տեղեկացված է եղել մրցույթին մասնակցելու համար այս կամ այն փաստաթուղթը ներկայացնելու, նվազագույն շրջանառություն ցույց տալու կամ այլ չափանիշների համապատասխանելու անհրաժեշտության մասին: Տեղին կլինի անդրադառնալ ապացույցներին, որոնք դրվել են Ա.Մարգարյանի մեղադրանքի հիմքում. վկաների ցուցմունքներ, ովքեր բացարձակ տեղեկություններ չունեն դեպքի կապակցությամբ, այլ հաստատել են խնդրո առարկա պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները իրենց կողմից ստորագրված չլինելու հանգամանքը (ինչը պաշտպանության կողմը չի էլ ժխտել), իրեղեն ապացույցներ և որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված փաստաթղթեր (նույն պայմանագրերը և հանձման ընդունման արձանգրություններ), փորձագիտական եզրակացություն:
Բողոքաբերը գտել է, որ նշած ապացույցների համակցությունը և դրանցից յուրաքանչյուրն առանձին չեն կարող հաստատել Ա.Մարգարյանի տեղեկացված լինելու հանգամանքը (սուբյեկտիվ կողմը), որովհետև առնչություն չունեն վերջինիս հետ և վերաբերում են հանցակազմի զուտ օբյեկտիվ կողմին, մինչդեռ դատարանը դրանք մեկնաբանել է վերացական ձևով, անհիմն և կամայականորեն կապել է դրանք հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմը հատատելու համար՝ մոռացության տալով վերաքննիչ դատարանի կողմից նոր քննության սահմաները և կրկնել միևնույն ատյանի դատարանի մեկի այլ կազմի կողմից կայացված դատավճռի բեկանման համար հիմք հանդիսացած դատական սխալները, չի անդրադարձել Ա.Մարգարյանի կողմից ներկայացված հարկային հաշվետվություններին, դրանք ապացույց ճանաչելու մասին պաշտպանական կողմի միջնորդությանը:
Բողոքաբերը նշել է, որ քրեական գործի նյութերով ձեռք չեն բերվել փաստական տվյալներ այն մասին, որ Արտյոմ Մարգարյանը, օբյեկտիվ իրականության հետ կապ չունեցող պայմանագրերի մի մասը ստորագրելով, գիտակցել է և դիտավորություն է ունեցել դրանց միջոցով ձեռք բերել իրավունքներ կամ ազատվել պատասխանատվությունից և առհասարակ գործով տվյալ չկա, որ Ա.Մարգարյանը գիտակցել է, որ Հարություն Գուլոյանը նշված պայմանագրերը կամ դրանց պատճենները ներկայացնելու է քաղաքապետարան իրավական հետևանքներ ակնկալելով դրանից: Այս պայմաններում ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանը նույնիսկ մանրամասն ցուցմունք է տվել, թե ինչպես է Հ.Գուլոյանը իրեն ներկայացրել փաստաթղթերը ավտոմեքենայում և ինքն առանց բովանդակությանը ծանոթանալու ստորագրել է դրանք: Այսինքն՝ ամբաստանյալի վկայակոչած փաստարկը հերքող որևէ պատշաճ ապացույց գործով ձեռք չի բերվել և չի հետազոտվել, ուստի անգամ ինքնին այդ մասով անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ:
Բողոքաբերը փաստել է, որ մեղադրող դատախազն իր նախկինում ճառում փորձեց շահարկել իբր Ա.Մարգարյանի դատաքննական ցուցմունքը հերքվել է ամբաստանյալ Հ.Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքներով, մինչդեռ դա ամենևին այդպես չէ, քանի որ վերջինս երբևէ ցուցմունք չի տվել Ա.Մարգարյանի կողմից խդնրո առարկա փաստաթղթերը ընթերցելու, դրանց բովանդակությանը ծանոթ լինելու և այդ պայմաններում դրանք ստորագրելու մասին, ինչպես նաև նման փաստեր առերես չի պնդել դրա համար նախատեսված քննչական գործողությամբ: Իսկ դատաքննության ընթացքում Գույոյանը հայտնեց դիրքորոշում ցուցմունքներ տալու և դատավարության մասնակիցների հարցերին պատասխանաելուց հրաժարվելու մասին: Այսինքն՝ ըստ էության հրաժարվեց հանդես գալ վկա որևէ մեկի դեմ կամ օգտին, ինչը երբևէ չի կարող օգտագործվել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, ով իր կամքից անկախ հանգամանքներով զրկվեց ենթադրաբար մասնակիորեն իր դեմ ցուցմունք տված անձին (վկա, տուժող, ամբաստանյալ՝ որևէ տարբերություն չունի) հարցաքննելու հնարավությունից: Այն հանգամանքը, որ Հ.Գուլոյանը նախաքննության ընթացքում իր ցուցմունքներում կատարված կեղծիքի ողջ պատասխանատվությունը վերագրել է իրեն, ոչ թե հակասում է Ա.Մարգայանի ցուցմունքին, այլ նույնիսկ հաստատում այն և համադրվում է դրան, Հ․Գուլոյանը, ըստ էության, խոստովանել է, որ միակ մեղավորը և պատասխանատուն հենց ինքն է, ավելին՝ մեղադրանքի կողմը չի կարող չփարատված կասկածները մեկնաբանել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, քանի որ առկա փաստական տվյալների պայմաններում Ա.Մարգարյանին վերագրվող հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմը ընդամենը չփատարված կասկած է:
Բողոքաբերը գտել է, որ ամբաստանյալներ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին վերագրվող արարքում բացակայում է քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը. կեղծված պայմանագրերը և հանձման-ընդունման արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթղթեր չեն, քանի որ պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների կամ դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների անունից չեն կազմված: Այսինքն՝ բացակայում հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ հանդիսացող հանցագործության առարկան: Նշված՝ բովանդակությամբ կեղծ պայմանագրերը կազմվել են «Սոս–97» ՍՊ ընկերության և մյուս կողմից անհատ ձեռնարկատերերի անունից:
Բողոքաբերը գտել է, որ լեզվաբանական, բացատրական իմաստով նույնպես հաստատվում է այն հանգամանքը, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի դիսպոզիցիայում նկարագրված «փաստաթուղթ» եզրույթը պետք է ընկալվի ոչ թե ցանկացած, այլ՝ պաշտոնական, պետականորեն վավերացված գրություն՝ թուղթ։ Նշված հանգամանքը ինքնին հիմք է քրեական հետապնդումը ամբաստանյալների նկատմամբ դադարացնելու համար։ Փաստաթուղթ է հանդիսանում (մի պահ թողնենք պաշտոնական բնույթը) ոչ թե ցանկացած կրիչ, որում առկա տեղեկատվությունը իրենից ներկայացնում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ կամ իրադարձություն, այլ դրա հետ միաժամանակ այն պետք է լինի վավերացրած, ուստի՝ հետևելով սույն նախադեպային որոշմանը փաստաթղթի պատճենը չի կարող հանդիսանալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի հանցակազմի առարկա, եթե այն վավերացված չէ: Հատկանշական է և առնվազն ամբաստանյալներ Ա.Մարգարյանին և Հ.Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքների բովանդակությունից ակնհայտ է, որ Հ.Գուլոյանը քաղաքապետարան է ներկայացրել, այսինքն՝ օգտագործել է ոչ թե ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերը, այլ՝ դրանց պատճենները, որոնք վավերացված չեն եղել։
Բողոքաբերը նշել է, որ անվիճելի է, որ «փաստաթղթի բնօրինակ» և «փաստաթղթի պատճեն» հասկացությունները՝ հանրահայտ է՝ ունեն իմաստային տարբեր նշանակություններ։ Ավելին՝ բազմաթիվ իրավական ակտերում այս կամ այն հարաբերությունները կարգավորելու համար օգտագործված են «փաստաթուղթ» և «պատճեն» եզրույթները առանձին-առանձին։ Հետևաբար՝ եթե դրանց մեջ տարբերություններ չլինեին, ապա նման տարբերակված մոտեցում չէր լինի:
Բողոքաբերը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասի տառացի բովանդակությունից, մասնավորապես «կամ պաշտոնական այլ» բառակապակցությունից ուղղակիորեն հետևում է, որ օրենսդիրը նշված հոդվածով պատասխանատվություն է սահմանել պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելու, այն է՝ պատրաստելու և իրացնելու (օգտագործելու) համար, ինչպես նաև ցանկացած ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելու համար: Այսինքն՝ պաշտոնական փաստաթղթերը գնահատելով որպես առավել կարևոր և դրանց հետ կապված հնարավոր խեղաթյուրումները առավել հանրավտանգ, սահմանվել է քրեական պատասխանատվություն հենց կեղծման պահից։ Վերոնշյալ իրավական նորմի հիպոթեզ-դիսպոզիցիան սահմանում է որպես տվյալ արարքի արդեն իսկ ավարտված օբյեկտիվ կողմ նման փաստաթղթեր կեղծելը, մինչդեռ մյուս՝ ոչ պաշտոնական, սակայն ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերի համար, օրենսդիրը սահմանել է դրա դրսևորման այլ ձև՝ իմպերատիվ ամրագրելով, որ օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է դրա օգտագործմամբ: Այլ կերպ ասած՝ ոչ պաշտոնական փաստաթղթի կեղծումը ինքնին կամ իրացումը՝ առանց օգտագործելու հատկանիշի, խնդրո առարկա հոդվածով չի կարող քրեական պատասխանատվություն առաջացնել, քանի որ բացակայում է հանցակազմի առանցքային տարրերից օբյեկտիվ կողմը։
Բողոքաբերը գտել է, որ սույն գործի փաստական հանգամանքների առանձնահատկություններում, մասնավորապես ենթադրյալ հանցագործության առարկայով պայմանավորված քննարկվող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առաջին դրսևորումը՝ պայմանագրերը և արձանագրությունները կեղծելը, չի կարող դիտվել որպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով կեղծիք, քանի որ պայմանագրերը և արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթուղթ չեն, նշված գործողությունները (նախապատրաստական) դեռևս քրեաիրավական բնութագիր չունեն (միայն ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործության նախապատրաստությունը ունի քրեաիրավական որակում), իսկ ինչ վերաբերվում է ակնհայտ կեղծ փաստաթղթի պատճեններն օգտագործելուն, ապա որպես այդպիսին ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանը որևէ գործողություն չի կատարել, հետևաբար՝ համակատարման մասին խոսք գնալ չի կարող: Անթույլատրելի է ակնհայտ կեղծ փաստաթղթի (պատճենները) օգտագործելու նախապատրաստական փուլում (մինչև օբյեկտիվ կողմն իրականացնելը) կատարված ինչ-որ գործողությունը վերագրել որպես այդ հանցանքի համակատարում, այսինքն՝ խմբի կողմից կատարված։ Իրավաբանական անձանց կողմից տրամադրված (նրանց անունից պատրաստված) կեղծ փատաթղթերը կարող են հանցագործության առարկա հանդիսանալ բացառապես դրանք օգտագործելու դեպքում, հակառակ դեպքում դժվար է պատկերացնել իրավիճակ, որ կազմակերպության տնօրենն իր ընկերությանը վերաբերող որևէ փաստաթուղթ, այդ թվում օրինակ սեփական աշխատավարձի վերաբերյալ իրականությանը չհամապատասխող տեղեկանքը պատրաստելուն պես (ստորգրելուն պես) (առանց այն ինչ-որ վայր ներկայացնելու, օգտագործելու) ենթակա լինի քրեական պատասխանատվության կեղծ փաստաթուղթ պատրաստելու համար: Նշված իրավիճակն օտարահունչ բառով ավելի տեղին կլինի նկարագրել որպես «նոնսենս»:
Տվյալ դեպքում քրեական գործի նյութերից, այդ թվում նաև հենց առաջադրված մեղադրանքներից ուղղակիորեն բխում է, որ խնդրո առարկա պայմանագրերը և արձանագրությունները իբր պատրաստվել են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, սակայն տվյալ փաստաթղթի բնույթին համապատասխան օբյեկտիվ կողմ կազմող գործողությունները կատարել է միայն մեկը՝ Հարություն Գուլոյանը, դրանք անձամբ ներկայացնելով (օգտագործելով) քաղաքապետարան, հետևաբար՝ Ա.Մարգարյանն ընդամենը կարող էր օգնել նրան իրականացնել իր հանցավոր մտադրությունը՝ զերծ մնալով հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի գործողություն կատարելուց:
Բողոքաբերը գտել է, որ նախկինում Առաջին ատյանի դատարանի կողմից վկայակոչված Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի վերաբերյալ ԱՐԴ/0116/01/15 22.06.2017 թվականի նախադեպային որոշումը կիրառելի չէ պաշտպանության կողմի փաստարկները հերքելու համար, քանի նշված նախադեպային որոշումը վերաբերում է նրան, որ իրավաբանական անձի անունից պատրաստված փաստաթղթերը նույնպես կարող են հանդիսանալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության առարկա, սակայն միայն դիսպոզոցիայի երկրորդ մասի «ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելու» մասով, ինչի համար ամենևին պետք էլ չէ, որ փաստաթուղթը լինի ինչ-որ կազմակերպության անունից: Նշված նախադեպային որոշման մեջ տեղ գտած որոշ անհաջող ձևակերպումներ տարաբնույթ կամանակայությունների և նյութական իրավունքի նորմերի տարածական մեկնաբանության պատճառ են դառնում։
Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռով որոշում է կայացրել նաև համապարտության կարգով՝ 2.595.600 ՀՀ դրամի չափով, ամբաստանյալներից դատական ծախս բռնագանձելու վերաբերյալ՝ առանց որևէ իրավական հիմք կամ նույնիսկ նվազ չափով պատճառաբանություն նշելու: Ավելին՝ Մարգարյանի պաշտպանական կողմը ճառով դատարանին միջնորդել էր, որ վերջինիս անպարտ չճանաչելու (մեղավոր ճանաչելու) դեպքում նրա նկատմամբ որոշում կայացվի քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին, ինչը ենթադրում է իրավական որևէ բացասական հետևանքի կանխումը՝ բացառությամբ ոչ արդարացնող (ոչ ռեաբիլիտացնող) հիմքով քրեական հետապնդումն ավարտելուն: Այլ խոսքով՝ քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքի հաշվարկմամբ՝ ռեաբիլիտացիայի հավակնող անձի նկատմամբ չի կարող ոչ միայն նշանակվել պատիժ, այլ նաև կիրառվել խափանման և(կամ) հարկադրանքի միջոցներ, բռնագանձել դատական ծախսեր և այլն:
Բողոքաբերը փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը ոչ միայն քրեական հետապնդումը դադարեցնելուց հետո որևէ պատճառաբանություն չի նշել 2 դատապարտյալների վրա դատական ծախսը բռնագանձելու վերաբերյալ, այլ նաև դա կիրառել է համապարտորեն, այն դեպքում, երբ խնդրո առարկա դատական ծախսերը գոյացել է փորձաքննություններից, որոնք միջնորդել է ոչ թե Ա.Մարգարյանի կողմը, այլ` Հ.Գուլոյանի, Ա.Մարգարյանը երբևէ չի վիճարկել խնդրո առարկա փաստաթղթերն իր կողմից ստորագրված լինելու հանգամանքը:
Բողոքաբերի պնդմամբ, նման տրամաբանությամբ առաջնորդվելու դեպքում ցանկացած գործով դատարանը մեկ այլ կողմի միջնորդությամբ կամ սեփական նախաձեռնությամբ կարող է նշանակել բազմաթիվ բազմատեսակ և փորձաքննություններ և դրանցից առաջացած դատական ծախսը դնել փորձաքննության առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները չվիճարկող ամբաստանյալի նկատմամբ, ինչն անթույլատրելի մոտեցում է։
Ավելին՝ 24.02.2023 թվականին դատավճիռը հրապարակելիս դատարանը եզրափակիչ մասում նշել էր նաև քրեական գործի վարույթը կարճելու մասին, որը հետագայում՝ դատավճռի հրապարակումից շուրջ 5 ամիս անց՝ «Դատական ակտի անհստակությունը լուծելու մասին» որոշմամբ արձանագրել էր, որ «քրեական գործի վարույթը կարճել» նախադասությունը վրիպակի արդյունք է և չպետք է նշվեր: Իրականում այդ նախադասությունը վրիպակի արդյունք չէ և իրավաչափորեն ամբաստանյալների նկատմամբ քրեական հետապնդումները դադարեցնելու դեպքում վարույթն իրականացնող դատարանը պարտավոր էր քրեական գործով վարույթը կարճել, սակայն տվյալ իրավիճակում Առաջին ատյանի դատարանը գիտակցելով, որ քրեական գործով վարույթը կարճելու նախադասությունը հակասում է դատական ծախսերը բռնագանձելու կետին, շուրջ 5 ամիս անց՝ ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 430-րդ հոդվածի 4-րդ կետով ապօրինի և անհիմն որոշում է կայացնում այն որպես վրիպակ ներկայացնելու մասին:
Վերոգրյալի հիման վրա ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճիռը և կայացնել նոր դատական ակտ՝ մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին արդարացնել առաջադրված մեղադրանքում կամ վերջինիս ազատել դատական ծախսերը վճարելու պարտականությունից։
Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները.
8. Դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանը վերոնշյալ հիմնավորումներով պնդեց ներկայացված վերաքննիչ բողոքը՝ խնդրելով այն բավարարել: Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը միացավ իր պաշտպանի դիրքորոշմանը:
Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանը վերոնշյալ հիմնավորումներով պնդեց ներկայացված վերաքննիչ բողոքը՝ խնդրելով այն բավարարել: Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը միացավ իր պաշտպանի դիրքորոշմանը:
Դատախազ Ս.Մովսիսյանն առարկեց ներկայացված վերաքննիչ բողոքների դեմ և խնդրեց դրանք մերժել:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
9. Վերաքննիչ դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ 2022 թվականի հուլիսի 1-ից հետո կայացված դատական ակտերի դեմ վերաքննիչ բողոքները բերվում և քննվում են 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված կարգով:
Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, ղեկավարվելով 2022 թվականի հուլիսի 1-ից ուժի մեջ մտած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 483-րդ հոդվածի 7-րդ մասով՝ բողոքարկվող դատական ակտը կայացրել է մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով: Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ նման հակասությունը վերանայող ատյանին ըստ էության զրկում է արդյունավետ վերանայում իրականացնելու հնարավորությունից, ուստի սույն բողոքի քննությունն իրականացնելիս թեև որպես վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ընթացակարգային կառուցակարգ հիմք է ընդունվում 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող կարգը, այնուամենայնիվ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունների իրավաչափության գնահատման համար հիմք են ընդունվում մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումները:
2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ վերաքննությունը և վճռաբեկությունն իրականացվում են բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքների հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, լսելով կողմերի դիրքորոշումները՝ վերաքննիչ բողոքների կապակցությամբ, ինչպես նաև ուսումնասիրելով քրեական գործի նյութերը, գտնում է, որ սույն վերաքննիչ բողոքների քննության կապակցությամբ անհրաժեշտ է անդրադառնալ հետևյալ իրավական հարցերին.
ա) հիմնավորված են արդյո՞ք ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ներկայացված մեղադրանքում մեղավոր ճանաչելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները,
բ) հիմնավորված են արդյո՞ք ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով դատական ծախսերը բռնագանձելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները:
10. Պատասխանելով սույն որոշման 9-րդ կետի «ա» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար կասկածվողը կամ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
2. Կասկածյալը կամ մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը: Նրանց անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել պաշտպանության կողմի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և կասկածյալին կամ մեղադրյալին ի պաշտպանություն բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը կրում է մեղադրանքի կողմը:
3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 107-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում՝
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 126-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման՝ ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 127-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ՝ դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին [1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը; 2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին; 3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը; 4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն] տալիս է հաստատող պատասխաններ»:
11. «Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 գործով կայացվող որոշման 14-15-րդ, 16-19-րդ կետերում։
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության։ Որոշելով ապացույցների բավարարությունը՝ վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար։
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից՝ այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը։
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն՝ օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած։ Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը։
Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համակարգային վերլուծության հիման վրա արձանագրում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները՝
1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք,
2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն,
3) անմեղության կանխավարկած (…)։
Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով, այդ պատճառով ՀՀ քրեադատավարական օրենքն օգտագործում է «ապացույցների համակցություն» հասկացությունը: Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե՝
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում»:
Վերահաստատելով և զարգացնելով նախորդ կետում մեջբերված գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագյանի և Վահրամ Սահակյանի վերաբերյալ 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 գործով կայացված որոշման 30-32-րդ կետերում արձանագրել է.
«(…) Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար (…)։
«Ներքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է։ Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ)։ Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ)։
Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր՝ անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից։ Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա։ Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա։
Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է (…)։
32. Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը)։ Ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն (…)։
Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով՝ պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում (…):
Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Սամվել Սիրեկանի Պապիկյանի և Արարատ Թորգոմի Սարգսյանի վերաբերյալ գործով 2017 թվականի հունիսի 22-ի թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) 14. Այսպես՝ վերլուծության ենթարկելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 314-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի առարկան՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ փաստաթուղթն այդ հոդվածի իմաստով պաշտոնական դիտարկվելու համար պետք է օժտված լինի հետևյալ հատկանիշներով՝
1) այն պետք է ունենա իրավաբանական նշանակություն, մասնավորապես՝ պետք է պարունակի կամ դրանով պետք է տրամադրվի իրավաբանական նշանակություն ունեցող տեղեկատվություն: Այլ կերպ` փաստաթղթում առկա տեղեկությունը պետք է հավաստի իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր, իրադարձություններ, որոնք կարող են առաջացնել իրավական հետևանքներ՝ իրավունք տրամադրելու կամ դրանից զրկելու, պարտականություն սահմանելու կամ վերջինից ազատելու, իրավունքների և պարտականությունների ծավալը փոփոխության ենթարկելու տեսքով (որպես այդպիսին՝ կարող են լինել՝ աշխատավարձի մասին տեղեկանքը, ժամանակավոր անաշխատունակության թերթիկը, անձնական սանիտարական (բժշկական) գրքույկը, տրանսպորտային միջոցի հաշվառման վկայագիրը և այլն): Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ փաստաթուղթը պաշտոնական դիտարկվելու տեսանկյունից պարտադիր չէ, որ այն իրավական հետևանքներ առաջացրած լինի, այլ խոսքով՝ բավարար է միայն, որ այն իր բնույթով օժտված լինի այդպիսի հետևանքներ առաջացնելու, իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու (իրավահարաբերություններ առաջացնելու, փոփոխելու կամ դադարեցնելու) հնարավորությամբ,
2) հաշվի առնելով քննարկվող հանցագործության օբյեկտը (այն ուղղված է պետական ծառայության բնականոն գործունեության դեմ), ինչպես նաև հանցագործության սուբյեկտը (սուբյեկտը հատուկ է, որպես այդպիսին՝ կարող է լինել միայն պաշտոնատար անձը, ով համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված չափանիշներին)՝ այն, որպես կանոն, պետք է տրված լինի պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց կազմակերպությունների կողմից,
3) այն պետք է պատշաճ կերպով ձևակերպված լինի: Մասնավորապես՝ փաստաթուղթը՝
- պետք է գտնվի նյութական կամ էլեկտրոնային կրիչի վրա,
- պետք է ունենա որոշակի վավերապայմաններ, օրինակ` կնիք, դրոշմ, ստորագրություն և այլն: Նշվածի համատեքստում հարկ է նկատել, որ փաստաթղթի ձևակերպմանը վերաբերող սույն հատկանիշների առկայությունը, ինչպես նաև փաստաթղթի՝ համապատասխան մարմիններում փաստաթղթաշրջանառության օբյեկտ լինելը, հաշվետվողական բնույթ ունենալը, դրա նկատմամբ հսկողությունը կարող են վկայել փաստաթղթի իրավական բնույթի և դրա՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության մասին:
15. Անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով «իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» եզրույթի բնութագրական հատկանիշներին՝ Վճռաբեկ դատարանը նախ փաստում է, որ հիշյալ եզրույթը ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկան է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից: Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ խնդրո առարկա հոդվածի իմաստով «պատասխանատվությունից ազատել» եզրույթը ներառում է ինչպես իրավական պատասխանատվության որևէ տեսակից (քրեական, վարչական, կարգապահական, քաղաքացիաիրավական և այլն), այնպես էլ որևէ պարտականությունից ազատելու հատկանիշը:
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ սույն որոշման նախորդ կետում մատնանշված՝ պաշտոնական փաստաթղթի ձևակերպմանը վերաբերող հատկանիշները (3-րդ ենթակետ) նույնությամբ վերաբերելի, բնորոշ են նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով պաշտոնական փաստաթղթերին:
15.1. Վերոգրյալի հետ մեկտեղ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում վերլուծության ենթարկել նաև քննարկվող հոդվածի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդված) իմաստով պաշտոնական փաստաթղթի տրման սուբյեկտի հետ կապված հիմնահարցը:
Այսպես՝ Վճռաբեկ դատարանն իր՝ 2006 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎՔԲ-106/06 գործով որոշման շրջանակներում փաստել է. «Պաշտոնական են համարվում այն փաստաթղթերը, որոնց պետական մարմինների կողմից տրվում է իրավաբանական նշանակություն: Պաշտոնական փաստաթղթերը կարող են տրվել ինչպես պետական մարմինների, դրանց պաշտոնատար անձանց, տեղական ինքնակառավարման մարմինների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց, առևտրային կամ այլ տեսակի կազմակերպությունների կողմից: Այդպիսիք կարող են հանդիսանալ նաև առևտրային բանկերում կազմվող վարկային կամ այլ ֆինանսական փաստաթղթերը, քանի որ դրանք ևս ունեն իրավաբանական նշանակություն»:
Ս.Գաբրիելյանի գործով որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Պաշտոնական փաստաթուղթ պետք է համարել պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների կողմից տրվող այն վավերացված տեղեկատվությունը, որը գտնվում է նյութական կրիչների վրա և հավաստում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր կամ իրադարձություններ» (տե՛ս Սամվել Գաբրիելյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010 թվականի հուլիսի 23-ի թիվ ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 16-րդ կետը):
Միաժամանակ հարկ է նշել, որ 2006 թվականի հունիսի 1-ի որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտված և վերը մեջբերված իրավական դիրքորոշումների կապակցությամբ Եվրոպական դատարանն արձանագրել է. «(…) Վճռաբեկ դատարանը [նշել է, որ] ցանկացած փաստաթուղթ, որին իշխանություններն իրավական նշանակություն են տալիս, անկախ նրանից այն տրվել է պետական մարմինների, թե առևտրային իրավաբանական անձանց կողմից, (…) ՔՕ-ի 325-րդ հոդվածով համապատասխանում են «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացությանը: Դատարանը չի գտնում, որ «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացության նման մեկնաբանությունը չի համապատասխանում Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կեղծման հանցանքի էությանը կամ, այն ընդունելով, ներպետական դատարանները ընդլայնել են հանցանքի հասկացությունը այնքան, որ այն բացահայտ կերպով դուրս է մնացել դրա գործողության շրջանակից (…)» (տե՛ս Մարտիրոսյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Եվրոպական դատարանի՝ 2013 թվականի փետրվարի 5-ի (գանգատ թիվ 23341/06) վճռի 61-րդ կետը):
15.2. Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, ինչպես նաև վերահաստատելով նախկինում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կարող է տրվել ինչպես պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու դրանց կազմակերպությունների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց կողմից: (…)»:
12. Վերոգրյալ իրավական նորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը լրիվ, բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման է ենթարկել դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները, յուրաքանչյուր ապացույց գնահատել վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ինչի արդյունքում իրավաչափ եզրահանգում է կատարել առ այն, որ ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը կատարել են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանք: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի կողմից 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու հանգամանքն Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել մեղադրական դատավճռի հիմքում դրված՝ քրեական գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ, և Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից մեղադրական դատավճռի հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը հաստատում է ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի կողմից 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու փաստը:
Վերաքննիչ դատարանը հիմնավորված չի համարում վերաքննիչ բողոքի փաստարկն առ այն, որ ամբողջ դատավճիռը պայմանավորված է ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից նախաքննության ընթացքում կորզված ցուցմունքներով, քանզի բացի վերջինիս ցուցմունքներից, ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքը հաստատվել է դատաքննության ընթացքում հետազոտված պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ: Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի պնդմանն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը միայն մասնակի է բավարարել պաշտպանական կողմի միջնորդությունը և նախաքննական թվով 6 ցուցմունքներից միայն երեքը՝ որպես վկա տված ցուցմունքներն է համարել անթույլատրելի, իսկ դրան հաջորդող մյուս 3՝ որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքները դրել է մեղադրանքի հիմքում, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ ինչպես իրավացիորեն արձանագրել է Առաջին ատյանի դատարանը, նախաքննության ընթացքում որպես մեղադրյալ հարցաքննվելուց առաջ վերջինիս պատշաճ պարզաբանված են եղել մեղադրանքի էությունը և մեղադրյալի իրավունքները, այդ թվում՝ լռելու իրավունքը, որից վերջինս չի ցանկացել օգտվել: Ինչ վերաբերում է վերաքննիչ բողոքի այն փաստարկին, որ նշված ցուցմունքնեը որպես վկա հարցաքննության արձանագրության արտատպումն են և անմիջապես բխել են որպես վկա տված ցուցմունքներից, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակով տրված ցուցմունքները հանդիսանում են ինքնուրույն ապացույցի տեսակ և ամենևին չեն բխում մինչ այդ վկայի կարգավիճակով տրված ցուցմունքներից՝ անկախ դրանց բովանդակային նմանությունից:
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի հիմնավորմանն այն մասին, որ փորձաքննության եզրակացություններով ոչ միայն չի հիմնավորվել մեղադրյալի կողմից հանրորեն վտանգավոր արարքի կատարումը, այլև ապացույցների անբավարարության պարագայում ժխտվել է վերջինի մասնակցությունը, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ փորձագետի վկայակոչված եզրակացությամբ հաստատվել է, որ հետազոտված փաստաթղթերում ստորագրությունները Հայաստան Գասպարյանի, Ադրինե Խոջոյանի և Նարինե Անտոնյանի անունների դիմաց կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից, Աստղիկ Հովհաննիսյանի և Բուրաստան Գրիգորյանի անունների դիմաց՝ հավանաբար կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից: Փորձաքննությամբ հնարավոր չի եղել պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել ստորագրությունները Շուշանիկ Ֆահրադյանի և Ֆելիքս Կնյազյանի անունների դիմաց՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Նույն փորձաքննության եզրակացությամբ հերքվել է միայն Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու փաստը: Վերաքննիչ դատարանը վերոգրյալ հետևությունները գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված այլ ապացույցների համակցության լույսի ներքո, իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի հետևությանն առ այն, որ դրանք հաստատում են ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի կողմից իրենց առաջադրված մեղադրանքների ձևակերպմամբ նկարագրված գործողությունների կատարման հանգամանքը:
Ինչ վերաբերում է ներկայացված վերաքննիչ բողոքի փաստարկին այն մասին, որ քրեական գործի նյութերով ձեռք չեն բերվել փաստական տվյալներ այն մասին, որ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը, օբյեկտիվ իրականության հետ կապ չունեցող պայմանագրերի մի մասը ստորագրելով, գիտակցել է և դիտավորություն է ունեցել դրանց միջոցով ձեռք բերել իրավունքներ կամ ազատվել պատասխանատվությունից, Վերաքննիչ դատարանը անհրաժեշտ է համարում փաստել, որ ինչպես իրավացիորեն արձանագրել է Առաջին ատյանի դատարանը, սննդամթերքի արտադրության և մատակարարման գործունեություն ծավալող ընկերությունում կազմակերպչական գործառույթներ իրականացնող մենեջերը, ով փաստացի ղեկավարել է ընկերության գործունեությունը, ողջամտորեն պետք է պատկերացում ունենա այն մասին, թե ինչ է իրենից ներկայացնում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիրը, ապրանքների հանձնման-ընդունման ակտը, այսինքն՝ գիտակցի նշված փաստաթղթերի բնույթն ու նշանակությունը: Վերաքննիչ դատարանի համար ևս ընդունելի է Առաջին ատյանի դատարանի այն հետևությունը, որ նշված փաստաթղթերը նույնիսկ առանց կարդալու ստորագրելու դեպքում ստորագրողի համար չէին կարող տեսանելի չլինել պայմանագրերում ստորագրության մոտ տեղակայված «ՄԱՏԱԿԱՐԱՐ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ», իսկ հանձնման-ընդունման արձանագրություններում՝ «Ապրանքը հանձնեց» տպագիր գրառումները, ինչպես նաև մատակարարի և գնորդների (ապրանքն ընդունողների) տվյալները: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտված ապացույցների բավարար ամբողջության լույսի ներքո արժանահավատ չի կարող դիտվել նաև ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պնդումն այն մասին, որ ինքը տեղեկացված չի եղել մրցույթին մասնակցելու մասին:
Ինչ վերաբերում է Բողոքաբերի այն դիրքորոշմանը, որ կեղծված պայմանագրերը և հանձման-ընդունման արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթղթեր չեն, քանի որ պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների կամ դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների անունից կազմված չեն, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի Սամվել Սիրեկանի Պապիկյանի և Արարատ Թորգոմի Սարգսյանի վերաբերյալ գործով սույն որոշման 11-րդ կետում վկայակոչված 2017 թվականի հունիսի 22-ի թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 որոշմամբ հստակորեն արձանագրվել է, որ որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կարող է տրվել ինչպես պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու դրանց կազմակերպությունների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց կողմից: Նշվածի հաշվառմամբ Վերաքննիչ դատարանն ընդունելի չի համարում նաև վերաքննիչ բողոքի վերլուծությունն այն մասին, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի հիպոթեզ-դիսպոզիցիան ոչ պաշտոնական, սակայն ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերի համար սահմանել է դրա դրսևորման այլ ձև՝ իմպերատիվ ամրագրելով, որ օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է դրա օգտագործմամբ:
Վերաքննիչ դատարանն անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքների պնդումներին այն մասին, որ ենթադրյալ հանցանքի կատարման ընթացքում Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացվել պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների պատճեններ, այլ ոչ թե բնօրինակներ, որոնք իրավունք վերապահող փաստաթղթեր հանդիսանալ չեն կարող, նկատի ունենալով որ ՀՀ-ում ցանկացած գործարք կատարվում է փաստաթղթի բնօրինակով, հարկ է համարում փաստել, որ կոնկրետ դեպքում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն ունեցել են իրավաբանական նշանակություն, այն է՝ օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդելու ունակությամբ և տվյալ պարագայում նշանակություն չունի այն հանգամանքը, որ դրանք օգտագործվել են, այն է՝ Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացնել պատճենների տեսքով, քանի որ դա չի անդրադարձել դրանց՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության վրա:
14. Պատասխանելով սույն որոշման 9-րդ կետի «բ» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 35-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե` (...)
6) անցել են վաղեմության ժամկետները. (...)
3. Դատախազը, քննիչը, հայտնաբերելով քրեական գործի վարույթը բացառող հանգամանքներ, քրեական գործով մինչդատական վարույթի յուրաքանչյուր փուլում որոշում են կայացնում քրեական գործի վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին: Դատախազն իրավասու է քրեական գործի վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշում կայացնել նաև գործը դատարան ուղարկելուց հետո, բայց մինչև դատական նիստում գործի քննությունն սկսվելը: (...)
5. Դատարանը, հայտնաբերելով քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներ, լուծում է ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հարցը:
6. Սույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով: (...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 169-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 1-6-րդ կետերում թվարկված դատական ծախսերը կարող են դատարանի կողմից դրվել դատապարտյալի վրա:
2. Դատարանն իրավունք ունի դատապարտյալին լրիվ կամ մասնակի ազատել որպես պետության եկամուտ գանձվելիք դատական ծախսերը վճարելուց, եթե դատապարտյալն անվճարունակ է, կամ գումարի գանձումը կարող է էապես ազդել դատապարտյալի խնամքի տակ գտնվող անձանց նյութական վիճակի վրա:
3. Քրեական գործով մի քանի անձ դատապարտվելիս դատական ծախսերը գանձվում է նրանցից յուրաքանչյուրից` ըստ դատարանի կողմից որոշված բաժնի` հաշվի առնելով այդ անձանց մեղավորության, նրանց նշանակված պատժի խստության աստիճանը և յուրաքանչյուրի գույքային դրությունը: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 294-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Սույն օրենսգրքով նախատեսված հիմքերի առկայության դեպքում, երբ դա հնարավոր է առանց դատաքննության, դատարանը պատճառաբանված որոշում է կայացնում քրեական գործով վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին: Եթե քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքները վերաբերում են մեկ մեղադրյալի, քրեական հետապնդումը դադարեցվում է միայն նրա նկատմամբ:
2. Գործով վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումն ընդգրկում է նախնական քննության փուլում ընտրված խափանման և վնասի հատուցման ապահովման միջոցները, քրեադատավարական հարկադրանքի այլ միջոցները վերացնելու մասին որոշում, ինչպես նաև որոշում է իրեղեն ապացույցների ճակատագրի հարցը:
3. Գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշման պատճենը հանձնվում է մեղադրյալին, պաշտպանին, դատախազին, տուժողին, քաղաքացիական հայցվորին, քաղաքացիական պատասխանողին և նրանց ներկայացուցիչներին»:
15. Վերոգրյալ իրավական նորմերի լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 35-րդ հոդվածի համաձայն՝ ի թիվս այլնի նաև վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Օրենսդիրը սահմանել է, որ նմանօրինակ առարկության պարագայում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով: Այսինքն՝ քրեական գործի վարույթը խնդրո առարկա հիմքով կարճելու դեմ մեղադրյալի/ամբաստանյալի առարկության առկայության պարագայում դատարանն անցնում է սովորական կարգով քննության՝ կայացնելով մեղադրական կամ արդարացման դատավճիռ, այլ ոչ թե գործի վարույթը կարճելու վերաբերյալ որոշում:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ նշված կարգավորումներն ինքնպատակ չեն, քանզի ոչ արդարացնող հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու վերաբերյալ մեղադրյալի համաձայնության առկայությունը ըստ էության հանգեցնում է պետական ռեսուրսների խնայման, ուստի գործի վարույթը կարճելու վերաբերյալ որոշմամբ անձից դատական ծախսերի բռնագանձման հարց չի քննարկվում: Ի հակառակ դրան՝ ոչ արդարացնող հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու վերաբերյալ մեղադրյալի անհամաձայնությունը հանգեցնում է սովորական կարգով քննության, ըստ այդմ նաև՝ համապատասխան դատավճռի կայացման, որով էլ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 169-րդ հոդվածի համաձայն դատական ծասխերը կարող են դրվել դատապարտյալի վրա:
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի այն փաստարկին, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռով որոշում է կայացրել նաև համապարտության կարգով՝ 2.595.600 ՀՀ դրամի չափով ամբաստանյալներից դատական ծախս բռնագանձելու վերաբերյալ՝ առանց որևէ իրավական հիմք կամ պատճառաբանություն նշելու, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանն իրավացիորեն ղեկավարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 169-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, հաշվի է առել ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի մեղավորությունը, նրանց նկատմամբ նշանակված պատիժների բացակայությունը և յուրաքանչյուրի գույքային դրությունը:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով դատական ծախսերը բռնագանձելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը լիարժեք հիմնավորված է և բխում է համապատասխան իրավակարգավորումների տրամաբանությունից:
16. Այսպիսով` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանի և ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 27-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-372-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը.
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանի և ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 27-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ ստանալու պահից մեկամսյա ժամկետում։
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Մ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Երևան քաղաքի
առաջին ատյանի
ընդհանուր իրավասության
քրեական դատարան՝
Նախագահող դատավոր՝
Ա.Դանիբեկյան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան),
Նախագահությամբ դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյանի,
Դատավորներ՝ Մ.Հարությունյանի,
Ա.Դանիելյանի,
քարտուղարությամբ՝ Ք.Հայրապետյանի,
մասնակցությամբ՝
դատախազ՝ Ս.Մովսիսյանի,
պաշտպաններ՝ Ա.Ղասաբողյանի,
Հ.Անանյանի,
ամբաստանյալներ՝ Հ.Գուլոյանի,
Ա.Մարգարյանի,
«19» հոկտեմբերի 2023թ. ք.Երևան
դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճռի դեմ ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանի և ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքները.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2017 թվականի մայիսի 5-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը:
2017 թվականի հուլիսի 18-ին Հարություն Յուրիի Գուլոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Նույն օրը մեղադրյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը՝ չհեռանալու մասին։
2017 թվականի հոկտեմբերի 13-ին մեղադրյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և վերջինս ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Նույն օրը Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Նույն օրը մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը՝ չհեռանալու մասին։
2017 թվականի հոկտեմբերի 30-ին Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա կալանք է դրվել։
Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճռով վճռվել է.
«Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր»։
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշմամբ՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճիռը բեկանվել է և գործն ուղարկվել է նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության։
2. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճռով վճռվել է.
«1.Հարություն Յուրիի Գուլոյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Հարություն Յուրիի Գուլոյանին նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել:
2.Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել:
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը վերացնել:
Իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված՝ թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար՝ որպես դատական ծախսեր:
Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործի վարույթը կարճել»:
3. 2023 թվականի օգոստոսի 24-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է մեղադրյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողլյանի վերաքննիչ բողոքը:
2023 թվականի սեպտեմբերի 5-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքը:
Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2023 թվականի սեպտեմբերի 1-ին։ Դատավորների միջև գործերի բաշխման էլեկտրոնային համակարգի միջոցով մակագրվել է դատարանի կազմին (նախագահող դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյան, կազմի դատավորներ՝ Մ․Հարությունյան, Ա.Դանիելյան) և 2023 թվականի սեպտեմբերի 4-ին հանձնվել է նախագահող դատավորին:
Վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.
4.1 Հարություն Յուրիի Գուլոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն բանի համար, որ. «նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ «Հայաստան Գասպարյանի»-ի, «Սիսակ Սարգսյանի»-ի «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի»-ի, «Շուշանիկ Ֆահրադյանի»-ի, «Բուրաստան Գրիգորյանի»-ի, «Նարինե Անտոնյանի»-ի և «Ֆելիքս Կնյազյան»-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»:
4.2 Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն բանի համար, որ. «նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ «Հայաստան Գասպարյանի»-ի, «Սիսակ Սարգսյանի»-ի «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի»-ի, «Շուշանիկ Ֆահրադյանի»-ի, «Բուրաստան Գրիգորյանի»-ի, «Նարինե Անտոնյանի»-ի և «Ֆելիքս Կնյազյան»-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»:
5. Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները՝
1) Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքները (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 47-48, 264, 294),
2) Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքները (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 277, 285),
3) Վկա Միքայել Աշոտի Զալինյանի դատաքննական ցուցմունքը,
4) Սիսակ Լևոնի Սարգսյանի դատաքննական ցուցմունքը,
5) Վկա Շուշանիկ Հակոբի Ֆահրադյանի դատաքննական ցուցմունքը,
6) Վկա Նարինե Ավետիսի Անտոնյանի դատաքննական ցուցմունքը,
7) Վկա Սոսիկ Սուրենի Մարգարյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 72-74),
8) Աստղիկ Համբարձումի Հովհաննիսյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 109-111),
9) Վկա Բուրաստան Սարգսի Գրիգորյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 112-114),
10) Վկա Ֆելիքս Եղիշի Կնյազյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 118-119),
11) Վկա Հայաստան Ապետի Գասպարյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 120-121),
12) Վկա Ադրինե Միշայի Խոջոյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 131-132),
13) Դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությունը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 232-254),
14) Այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերը, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումը, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունը, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճիռը, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 292-293),
15) Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագիրը, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագիրը, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագիրը, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագիրը, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագիրը, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագիրը, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագիրը, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագիրը, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճենները (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 287-288):
6. Առաջին ատյանի դատարանն իր դատավճռով արձանագրել է հետևյալը.
«(...) 2.14. Գնահատելով վերը նշված ապացույցներից յուրաքանչյուրը՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության տեսանկյունից, դատարանը չի արձանագրում դատավարական պահանջների այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դրանցից որևէ մեկի օգտագործման անթույլատրելիությանը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ վերոնշյալ ապացույցներից յուրաքանչյուրը համապատասխանում է նաև վերաբերելիության չափանիշին, մասնավորապես՝ տեղեկություններ է պարունակում գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի մասին և իր բովանդակությամբ կարող է ծառայել ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները բացահայտելուն:
Գնահատելով վկաներ Միքայել Զալինյանի, Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի և Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքներն արժանահավատության առումով, համադրելով դրանք գործում առկա մյուս ապացույցների հետ, դատարանը գտնում է, որ առկա չեն հիմքեր վկաների հայտնած տվյալների արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու համար:
Գնահատելով ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների արժանահավատությունը, դատարանը հիմքեր չունի կասկածի տակ դնելու ցուցմունքներում պարունակվող փաստական տվյալներն առ այն, որ առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրվել են նրա կողմից՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքը հաստատվում է նաև դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ: Ինչ վերաբերում է Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքներին՝ այն մասով, որ վերջինս չի գիտակցել իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերի կեղծ լինելու հանգամանքը, ապա դատարանը գտնում է, որ վերոգրյալը չի համապատասխանում իրականությանը:
Այսպես, ըստ գործում առկա փաստական տվյալների և մասնավորապես՝ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների, վերջինս հանդիսացել է իր ընտանիքին պատկանող «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության մենեջերը, նշված ընկերությունում կատարել է կազմակերպչական աշխատանքներ, տեղեկացված է եղել դրա շրջանառության, արտադրանքի իրացման ծավալներից: «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն, վկա Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է Արտյոմ Մարգարյանը: Վերոգրյալից բխում է, որ սննդամթերքի արտադրության և մատակարարման գործունեություն ծավալող ընկերությունում կազմակերպչական գործառույթներ իրականացնող մենեջերը, ով փաստացի ղեկավարել է ընկերության գործունեությունը, պետք է պատկերացում ունենա այն մասին, թե ինչ է իրենից ներկայացնում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիրը, ապրանքների հանձնման-ընդունման ակտը, այսինքն՝ գիտակցի նշված փաստաթղթերի բնույթն ու նշանակությունը: Վերոգրյալի համատեքստում դատարանն արժանահավատ չի համարում Արտյոմ Մարգարյանի այն պնդումները, որ ստորագրել է Հարություն Գուլոյանի կողմից իրեն ներկայացված ինչ-որ փաստաթղթեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու, այլ կերպ՝ ստորագրելիս չի գիտակցել դրանց էությունը: Այդ հետևության հանգելիս դատարանը հաշվի է առնում, որ նշված փաստաթղթերը նույնիսկ առանց կարդալու ստորագրելու դեպքում ստորագրողի համար չէին կարող տեսանելի չլինել պայմանագրերում ստորագրության մոտ տեղակայված «ՄԱՏԱԿԱՐԱՐ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ», իսկ հանձնման-ընդունման արձանագրություններում՝ «Ապրանքը հանձնեց» տպագիր գրառումները, ինչպես նաև մատակարարի և գնորդների (ապրանքն ընդունողների) տվյալները: Նկատի ունենալով Արտյոմ Մարգարյանի կողմից ստորագրված փաստաթղթերի քանակը, ողջամիտ չէ նաև այն վարկածը, որ վերջինս անուշադրության հետևանքով կարող էր չնկատել նշված գրառումները: Հետևաբար, Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող փաստաթղթերը ստորագրելիս ողջամտորեն չէր կարող չգիտակցել դրանց բնույթը, մասնավորապես՝ այն հանգամանքը, որ իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերը «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ» անունից կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքի հանձնման-ընդունման ակտերն են: Ուշագրավ է նաև, որ Հարություն Գուլոյանը, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի հետ կնքված ծառայությունների մատուցման պայմանագրի հիման վրա իրականացնելով Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթներին ընկերության կողմից մասնակցելու համար փաստաթղթերի փաթեթի մշակման, կազմման, լրացման, պատրաստման ծառայություններ, լիրազորված չի եղել ընկերության անունից կազմակերպելու սննդամթերքի մատակարարում (ամեն դեպքում, հակառակի մասին վկայող որևէ փաստական տվյալ գործում առկա չէ): Տվյալ պայմաններում Հարություն Գուլոյանի կողմից «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի անունից մի շարք գնորդների հետ կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններն Արտյոմ Մարգարյանի ստորագրմանը ներկայացնելիս վերջինիս մոտ չէին կարող չառաջանալ տրամաբանական հարցեր Հարություն Գուլոյանի տրամադրության տակ նշված փաստաթղթերի հայտնվելու հանգամանքների, ինչպես նաև համապատասխան գործարքների իրական լինելու վերաբերյալ: Ընդ որում, մեկ էջից բաղկացած հանձնման-ընդունման արձանագրություններում ակնհայտ տեսանելի է նաև, որ դրանք թվագրված են 2012 թվականով:
Վերը նշված հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ դատարանի մոտ ձևավորում են համոզվածություն, որ Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրելիս գիտակցել է դրանց կեղծ բնույթը:
Գնահատելով ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի՝ մեղադրյալի կարգավիճակում տված նախաքննական ցուցմունքները, դատարանը փաստում է, որ գործի նյութերով, ինչպես նաև նրա ցուցմունքներով հաստատվում է, որ նախաքննության ընթացքում հարցաքննվելուց առաջ վերջինիս պատշաճ պարզաբանված են եղել մեղադրանքի էությունը և մեղադրյալի իրավունքները, այդ թվում՝ լռելու իրավունքը, որից նա չի ցանկացել օգտվել: Վերոգրյալի հաշվառմամբ դատարանը գտնում է, որ նշված դատավարական գործողությունների ընթացքում Հարություն Գուլոյանի պաշտպանության իրավունքի խախտում արձանագրելու հիմքեր առկա չեն:
Անդրադառնալով Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքների բովանդակությանը, այն համադրելով գործում առկա այլ ապացույցների հետ, դատարանը դրանք արժանահավատ չի համարում՝ այն մասով, որ Արտյոմ Մարգարյանը «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և անհատ ձեռնարկատերեր Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի անունից կնքված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները չի ստորագրել և այդ գործընթացի մասին տեղեկություններ չի ունեցել: Այսպես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ նշված փաստաթղթերում «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրեն Ս.Մարգարյանի անվան դիմաց ստորագրությունները կատարված են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, ինչը հաստատել է նաև վերջինս իր ցուցմունքներով:
Ինչ վերաբերում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներում պարունակվող այն տեղեկություններին, որ վերջինս պատրաստել է կեղծ պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, գնորդների անուններից ստորագրել դրանք և վավերացրել Արտյոմ Մարգարյանից վերցված «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, ապա վերոգրյալի արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու հիմքեր դատարանը չի արձանագրում՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքները հաստատվում են նաև գործում առկա այլ ապացույցներով: Մասնավորապես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ փորձաքննությամբ հետազոտված փաստաթղթերում ստորագրությունները Հայաստան Գասպարյանի, Ադրինե Խոջոյանի և Նարինե Անտոնյանի անունների դիմաց կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից, Աստղիկ Հովհաննիսյանի և Բուրաստան Գրիգորյանի անունների դիմաց՝ հավանաբար կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից:
Միաժամանակ, փորձաքննությամբ հնարավոր չի եղել պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել ստորագրությունները Շուշանիկ Ֆահրադյանի և Ֆելիքս Կնյազյանի անունների դիմաց՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Մինչդեռ, նշված ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հանգամանքը, որը չի հերքվել փորձաքննության եզրակացությամբ, հաստատվում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով:
Հարկ է նշել, որ նույն փորձաքննության եզրակացությամբ հերքվում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու փաստը: Միևնույն, ժամանակ Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով հաստատվում են համապատասխան փաստաթղթերը կազմելու և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելու հանգամանքները:
Ամփոփելով վերոշարադրյալը, դատարանը փաստում է, որ գործում առկա՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության չափանիշներին համապատասխանող, դատարանի կողմից որպես արժանահավատ գնահատված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ հաստատում են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից իրենց առաջադրված մեղադրանքների ձևակերպմամբ նկարագրված գործողությունների կատարման փաստը:
Գնահատելով գործում առկա թույլատրելի և վերաբերելի ապացույցների ամբողջությունը գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դատարանն արձանագրում է, որ նշված ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու մեղադրական եզրակացությունում նշված փաստական հանգամանքները:
Անդրադառնալով ամբաստանյալներին մեղսագրված՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունների որակմանը, դատարանն արձանագրում է, որ դրանց տրված իրավական գնահատականը բխում է գործում առկա ապացույցներից և համապատասխանում դատաքննությամբ ապացուցված փաստական հանգամանքներին: (…)
Մեջբերված իրավական դիրքորոշումների և վերլուծությունների լույսի ներքո դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն ունեցել են իրավաբանական նշանակություն, այն է՝ օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդելու ունակությամբ: Այսպես, այդ փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու արդյունքում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ճանաչվել է մրցույթներում առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից, ինչը ենթադրում է որոշակի իրավունքներ ձեռք բերելու հնարավորություն: Մասնավորապես, հաղթելով մրցույթում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ձեռք է բերել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին սնունդ մատակարարելու իրավունք (որից զրկվել է մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքով)։ Ընդ որում, տվյալ պարագայում նշանակություն չունի այն հանգամանքը, որ նշված պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացնել պատճենների տեսքով, քանի որ դա չի անդրադարձել դրանց՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության վրա:
Վերոգրյալի հիման վրա դատարանը գտնում է, որ քննարկվող փաստաթղթերը համապատասխանում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի առարկայի հատկանիշներին: (...)
Մեջբերված իրավական դիրքորոշումները կիրառելով սույն գործի փաստական հանգամանքների նկատմամբ, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը կատարել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողությունների համապատասխան մասը: Մասնավորապես Հարություն Գուլոյանը կազմել է ամբողջությամբ կեղծ, իրականությանը չհամապատասխանող հանգամանքները հաստատող փաստաթղթեր՝ 2012 թվականով թվագրված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, ստորագրել դրանք գնորդների անունից և կնքել «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, իսկ Արտյոմ Մարգարյանը՝ ստորագրել դրանք մատակարարի անունից, որից հետո Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է նշված կեղծ փաստաթղթերը՝ շրջանառության մեջ դնելով, այն է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան:
Ինչ վերաբերում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրություններին, որոնք Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հավանականությունը հերքվել է դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, ապա հարկ է նշել, որ ամբաստանյալի՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունները, մասնավորապես համապատասխան փաստաթղթեր կազմելը և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելը՝ առանձին վերցրած, արդեն իսկ կազմում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը: Հետևաբար, վերոնշյալ փաստաթղթերում Հարություն Գուլոյանի ձեռքով կատարված ստորագրության բացակայությունը չի կարող ազդել վերջինիս մեղսագրված արարքի իրավական գնահատականի վրա:
Այսպիսով, գործում առկա թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցության հիման վրա, գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան դատարանը գտնում է, որ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքներն ամբողջությամբ հիմնավորվել են նշված ապացույցներով: (…)
Դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը հանցանքները կատարել են 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի կասեցվել, այն ընդհատված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն:
Այսպիսով, ամբաստանյալների կատարած հանցանքներն ավարտված համարելու օրվանից անցել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված ժամկետը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներն առարկել են վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով իրենց նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և քրեական գործի վարույթը կարճելու դեմ, ինչը 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն հանդիսանում է գործի վարույթը սովորական կարգով շարունակելու հիմք: Սակայն, նկատի ունենալով վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հանգամանքը, ամբաստանյալների նկատմամբ իրենց կատարած հանցանքների համար պատիժ չի կարող նշանակվել: Հետևաբար, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանրյուրը պետք է մեղավոր ճանաչվի 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և միաժամանակ վերջիններիս նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: (...)»:
Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, փաստարկները և պահանջները.
7.1 Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված վերաքննիչ բողոքում մասնավորապես նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատական ակտ կայացնելիս թույլ է տվել դատավարական իրավունքի նորմերի կոպիտ խախտումներ որոնք հանգեցրել են նյութական իրավունքի սխալ կիրառմանը, որն էլ իր հերթին ազդել է գործի ելքի վրա:
Բողոքաբերը փաստել է, որ դատավճիռ կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանը չի անդրադարձել վերաքննիչ դատարանի որոշմանը, որով բեկանվել և նոր քննության էր ուղարկվել քրեական գործը՝ այդ կերպ ինչ որ չափով որոշելով առաջին ատյանի դատարանում գործի քննության սահմանները։
Բողոքաբերը գտել է, որ նոր քննության պարագայում Առաջին ատյանի դատարանը փոխարենը կատարեր գործի խորացված քննություն և լրացներ այն բացը որի արդյունքում վերաքննիչ դատարանը գործը բեկանել և ուղարկել էր նոր քննության, վերցրել և քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով Գուլոյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցրել է, չնայած նրան, որ վերջինս դատական քննության ժամանակ առարկել էր դրա դեմ, խնդրելով իր նկատմամբ կայացնել արդարացնող դատական ակտ։ Փաստորեն նոր քննությամբ ոչ միայն չի արձանագրվել Գուլոյանի նկատմամբ նախաքննության ընթացքում թույլ տված խախտումները, այլև դրանք շարունակվել է, մասնավորապես առաջին ատյանի դատարանը Գուլոյանին մեղավոր է ճանաչել հիմքում դնելով բացառապես վերջինի կողմից տրված նախաքննական ցուցմունքները։
Բողոքաբերը փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից պատշաճ իրավական ընթացակարգով ոչ մի ապացույց չի հետազոտվել, դրանք չեն համադրվել գործով ձեռք բերված փաստական տվյալների հետ, դատարանը չի պատճառաբանել թե ինչու այս կամ այն ապացույցն ունի նվազ կարևորության և ինչու է այն դուրս մնացել ապացույցների շարքից կամ գնահատվել անարժանահավատ:
Բողոքաբերի պնդմամբ՝ ամբողջ դատավճիռը պայմանավորված է ամբաստանյալ Գուլոյանից նախաքննության ընթացքում կորզված ցուցմունքներով։ Այսպես՝ վարույթն իրականացնող մարմինը Գուլոյանին հարցաքննելով որպես վկա, նրան տվել է հանցանքի կատարման մեջ իրեն մերկացնող հարցեր, և փոխարենը առաջին իսկ հարցաքննությունից հետո ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-203-րդ հոդվածների պահանջներին համապատասխան դադարեցներ վերջինիս հարցաքննությունը և նրան շնորհեր կասկածյալի կարգավիճակ, բացատրելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 65-րդ հոդվածի պահանջը, շարունակել է ևս երկու անգամ նրան հարցաքննել որպես վկա: Ընդհանուր առմամբ Գուլոյանը որպես վկա է հարցաքննվել 3 անգամ, որին նոր միայն հաջորդել է որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքը: Առաջին ատյանի դատարանը թույլ տալով դատավարական նորմերի խախտումներ միայն մասնակի է բավարարել պաշտպանական կողմի միջնորդությունը և նախաքննական թվով 6 ցուցմունքներից միայն երեքը՝ որպես վկա տված ցուցմունքներն է համարել անթույլատրելի, իսկ դրան հաջորդող մյուս 3՝ որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքները որոնք որպես վկա հարցաքննության արձանագրության արտատպումն են, և որոնք անմիջապես բխել են որպես վկա տված ցուցմունքներից, համարել է թույլատրելի և դրել մեղադրանքի հիմքում։
Բողոքաբերը փաստել է, որ դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մեկ տողով անգամ չի անդրադարձել պաշտպանական ճառում հիշատակված Գուլոյանի նախաքննական ամբողջ ցուցմունքների որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիության հաստատմանը, չնայած որ նման միջնորդությամբ պաշտպանական կողմը հանդես է եկել ճառում։ Առաջին ատյանի դատարանը պարտավոր էր կամ առանձին որոշմամբ անդրադառնալ դրան, կամ էլ դատավճռում պատճառաբանված հետևություններ կատարել ներկայացված միջնորդության վերաբերյալ, ինչը սակայն չի կատարել։
Բողոքաբերը գտել է, որ փաստորեն Առաջին ատյանի դատարանը սուբյեկտիվ պատճառներով տրված, իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունքն ավելի արժանահավատ է դիտակել քան դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության եզրակացությունը և միայն անձի ինքնախոստովանական ցուցմունքի հիմքով դատապարտել չկատարած հանցանքի համար։ Համաձայն փորձաքննության եզրակացության, որը դատարանը չի դիտարկել որպես ապացույց գործում առկա թվով 8 պայմանագրերից 5-ի վրա առկա ստորագրությունը չի կատարվել մեղադրյալի կողմից, մինչդեռ եթե առաջնորդվենք դատարանի տրամաբանությամբ և հիմք ընդունեք Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքները, որոնք դրվել են մեղադրական դատավճռի հիմքում, ապա ամբողջ պայմանագրերի և հանձնման ընդունման արձանագրությունների վրա պետք է առկա լիներ վերջինի ստորագրությունը, նկատի ունենալով, որ համաձայն վերջինի նախաքննական ցուցմունքի բոլոր փաստաթղթերը ստորագրվել են իր կողմից։
Բողոքաբերը գտել է, որ փորձաքննության եզրակացություններով ոչ միայն չի հիմնավորվել մեղադրյալի կողմից հանրորեն վտանգավոր արարքի կատարումը, այլև ապացույցների անբավարարության պարագայում ժխտվել է վերջինի մասնակցությունը, սակայն դատարանը թեպետ իր ակտում հիշատակել է վերը շարադրվածը սակայն հանգել է հետևության թե նախաքննական ցուցմունքն ունի ապացուցողական ավելի բարձր շեմ և միայն այդ ցուցմունքի հիմքով կարելի է անձի նկատմամբ կայացնել մեղադրական ակտ։
Բողոքաբերը փաստել է, որ անտեսվել է նաև այն հանգամանքը, որ ենթադրյալ հանցանքի կատարման ընթացքում Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացվել պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների պատճեններ, այլ ոչ թե բնօրինակներ, որոնք իրավունք վերապահող փաստաթղթեր հանդիսանալ չեն կարող, նկատի ունենալով որ ՀՀ–ում ցանկացած գործարք կատարվում է փաստաթղթի բնօրինակով, իսկ գործարքի կողմն էլ կրում է պատասխանատվություն դրանից բխող հետևանքներով։ Բնօրինակները չեն օգտագործվել հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարելիս, դրանք ի հայտ են եկել քրեական գործ հարուցելուց հետո միայն ամսիներ անց:
Վերոգրյալի հիման վրա ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճիռը և կայացնել նոր դատական ակտ՝ արդարացնելով Հարություն Յուրիի Գուլոյանին:
7.2 Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված վերաքննիչ բողոքում մասնավորապես նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն Ա.Մարգարյանին մեղավոր ճանաչելու, մի շարք անկյունաքարային հարցերի մասով հիմնավորված և պատճառաբանված չէ, ավելին՝ նոր քննության ուղարկված գործով դատարանը շեղվել է վերադաս դատարանի կողմից ամրագրված քննության սահմաններից, չի անդրադարձել նշված ծավալով ամրագրված հարցերին և ըստ էության կրկնել է առաջին ատյանի դատարանի մեկ այլ կազմի արդեն իսկ բեկանված դատավճռով թույլ տրված դատական սխալները, ինչպես նաև Առաջին ատյանի դատարանն առանց որևէ պատճառաբանության դատական ծախսերը համապարտության եղանակով դրել է Ա.Մարգարյանի նկատմամբ, այն էլ այն դեպքում, երբ լրացած եղել վերջինիս քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետը:
Բողոքաբերը գտել է, որ մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցներն իրենց տեսակից և բովանդակությունից ելնելով, չեն կարող բացահայտել կամ հիմնավորել, որ Ա.Մարգարյանը տեղեկացված է եղել մրցույթին մասնակցելու համար այս կամ այն փաստաթուղթը ներկայացնելու, նվազագույն շրջանառություն ցույց տալու կամ այլ չափանիշների համապատասխանելու անհրաժեշտության մասին: Տեղին կլինի անդրադառնալ ապացույցներին, որոնք դրվել են Ա.Մարգարյանի մեղադրանքի հիմքում. վկաների ցուցմունքներ, ովքեր բացարձակ տեղեկություններ չունեն դեպքի կապակցությամբ, այլ հաստատել են խնդրո առարկա պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները իրենց կողմից ստորագրված չլինելու հանգամանքը (ինչը պաշտպանության կողմը չի էլ ժխտել), իրեղեն ապացույցներ և որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված փաստաթղթեր (նույն պայմանագրերը և հանձման ընդունման արձանգրություններ), փորձագիտական եզրակացություն:
Բողոքաբերը գտել է, որ նշած ապացույցների համակցությունը և դրանցից յուրաքանչյուրն առանձին չեն կարող հաստատել Ա.Մարգարյանի տեղեկացված լինելու հանգամանքը (սուբյեկտիվ կողմը), որովհետև առնչություն չունեն վերջինիս հետ և վերաբերում են հանցակազմի զուտ օբյեկտիվ կողմին, մինչդեռ դատարանը դրանք մեկնաբանել է վերացական ձևով, անհիմն և կամայականորեն կապել է դրանք հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմը հատատելու համար՝ մոռացության տալով վերաքննիչ դատարանի կողմից նոր քննության սահմաները և կրկնել միևնույն ատյանի դատարանի մեկի այլ կազմի կողմից կայացված դատավճռի բեկանման համար հիմք հանդիսացած դատական սխալները, չի անդրադարձել Ա.Մարգարյանի կողմից ներկայացված հարկային հաշվետվություններին, դրանք ապացույց ճանաչելու մասին պաշտպանական կողմի միջնորդությանը:
Բողոքաբերը նշել է, որ քրեական գործի նյութերով ձեռք չեն բերվել փաստական տվյալներ այն մասին, որ Արտյոմ Մարգարյանը, օբյեկտիվ իրականության հետ կապ չունեցող պայմանագրերի մի մասը ստորագրելով, գիտակցել է և դիտավորություն է ունեցել դրանց միջոցով ձեռք բերել իրավունքներ կամ ազատվել պատասխանատվությունից և առհասարակ գործով տվյալ չկա, որ Ա.Մարգարյանը գիտակցել է, որ Հարություն Գուլոյանը նշված պայմանագրերը կամ դրանց պատճենները ներկայացնելու է քաղաքապետարան իրավական հետևանքներ ակնկալելով դրանից: Այս պայմաններում ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանը նույնիսկ մանրամասն ցուցմունք է տվել, թե ինչպես է Հ.Գուլոյանը իրեն ներկայացրել փաստաթղթերը ավտոմեքենայում և ինքն առանց բովանդակությանը ծանոթանալու ստորագրել է դրանք: Այսինքն՝ ամբաստանյալի վկայակոչած փաստարկը հերքող որևէ պատշաճ ապացույց գործով ձեռք չի բերվել և չի հետազոտվել, ուստի անգամ ինքնին այդ մասով անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ:
Բողոքաբերը փաստել է, որ մեղադրող դատախազն իր նախկինում ճառում փորձեց շահարկել իբր Ա.Մարգարյանի դատաքննական ցուցմունքը հերքվել է ամբաստանյալ Հ.Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքներով, մինչդեռ դա ամենևին այդպես չէ, քանի որ վերջինս երբևէ ցուցմունք չի տվել Ա.Մարգարյանի կողմից խդնրո առարկա փաստաթղթերը ընթերցելու, դրանց բովանդակությանը ծանոթ լինելու և այդ պայմաններում դրանք ստորագրելու մասին, ինչպես նաև նման փաստեր առերես չի պնդել դրա համար նախատեսված քննչական գործողությամբ: Իսկ դատաքննության ընթացքում Գույոյանը հայտնեց դիրքորոշում ցուցմունքներ տալու և դատավարության մասնակիցների հարցերին պատասխանաելուց հրաժարվելու մասին: Այսինքն՝ ըստ էության հրաժարվեց հանդես գալ վկա որևէ մեկի դեմ կամ օգտին, ինչը երբևէ չի կարող օգտագործվել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, ով իր կամքից անկախ հանգամանքներով զրկվեց ենթադրաբար մասնակիորեն իր դեմ ցուցմունք տված անձին (վկա, տուժող, ամբաստանյալ՝ որևէ տարբերություն չունի) հարցաքննելու հնարավությունից: Այն հանգամանքը, որ Հ.Գուլոյանը նախաքննության ընթացքում իր ցուցմունքներում կատարված կեղծիքի ողջ պատասխանատվությունը վերագրել է իրեն, ոչ թե հակասում է Ա.Մարգայանի ցուցմունքին, այլ նույնիսկ հաստատում այն և համադրվում է դրան, Հ․Գուլոյանը, ըստ էության, խոստովանել է, որ միակ մեղավորը և պատասխանատուն հենց ինքն է, ավելին՝ մեղադրանքի կողմը չի կարող չփարատված կասկածները մեկնաբանել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, քանի որ առկա փաստական տվյալների պայմաններում Ա.Մարգարյանին վերագրվող հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմը ընդամենը չփատարված կասկած է:
Բողոքաբերը գտել է, որ ամբաստանյալներ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին վերագրվող արարքում բացակայում է քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը. կեղծված պայմանագրերը և հանձման-ընդունման արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթղթեր չեն, քանի որ պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների կամ դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների անունից չեն կազմված: Այսինքն՝ բացակայում հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ հանդիսացող հանցագործության առարկան: Նշված՝ բովանդակությամբ կեղծ պայմանագրերը կազմվել են «Սոս–97» ՍՊ ընկերության և մյուս կողմից անհատ ձեռնարկատերերի անունից:
Բողոքաբերը գտել է, որ լեզվաբանական, բացատրական իմաստով նույնպես հաստատվում է այն հանգամանքը, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի դիսպոզիցիայում նկարագրված «փաստաթուղթ» եզրույթը պետք է ընկալվի ոչ թե ցանկացած, այլ՝ պաշտոնական, պետականորեն վավերացված գրություն՝ թուղթ։ Նշված հանգամանքը ինքնին հիմք է քրեական հետապնդումը ամբաստանյալների նկատմամբ դադարացնելու համար։ Փաստաթուղթ է հանդիսանում (մի պահ թողնենք պաշտոնական բնույթը) ոչ թե ցանկացած կրիչ, որում առկա տեղեկատվությունը իրենից ներկայացնում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ կամ իրադարձություն, այլ դրա հետ միաժամանակ այն պետք է լինի վավերացրած, ուստի՝ հետևելով սույն նախադեպային որոշմանը փաստաթղթի պատճենը չի կարող հանդիսանալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի հանցակազմի առարկա, եթե այն վավերացված չէ: Հատկանշական է և առնվազն ամբաստանյալներ Ա.Մարգարյանին և Հ.Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքների բովանդակությունից ակնհայտ է, որ Հ.Գուլոյանը քաղաքապետարան է ներկայացրել, այսինքն՝ օգտագործել է ոչ թե ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերը, այլ՝ դրանց պատճենները, որոնք վավերացված չեն եղել։
Բողոքաբերը նշել է, որ անվիճելի է, որ «փաստաթղթի բնօրինակ» և «փաստաթղթի պատճեն» հասկացությունները՝ հանրահայտ է՝ ունեն իմաստային տարբեր նշանակություններ։ Ավելին՝ բազմաթիվ իրավական ակտերում այս կամ այն հարաբերությունները կարգավորելու համար օգտագործված են «փաստաթուղթ» և «պատճեն» եզրույթները առանձին-առանձին։ Հետևաբար՝ եթե դրանց մեջ տարբերություններ չլինեին, ապա նման տարբերակված մոտեցում չէր լինի:
Բողոքաբերը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասի տառացի բովանդակությունից, մասնավորապես «կամ պաշտոնական այլ» բառակապակցությունից ուղղակիորեն հետևում է, որ օրենսդիրը նշված հոդվածով պատասխանատվություն է սահմանել պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելու, այն է՝ պատրաստելու և իրացնելու (օգտագործելու) համար, ինչպես նաև ցանկացած ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելու համար: Այսինքն՝ պաշտոնական փաստաթղթերը գնահատելով որպես առավել կարևոր և դրանց հետ կապված հնարավոր խեղաթյուրումները առավել հանրավտանգ, սահմանվել է քրեական պատասխանատվություն հենց կեղծման պահից։ Վերոնշյալ իրավական նորմի հիպոթեզ-դիսպոզիցիան սահմանում է որպես տվյալ արարքի արդեն իսկ ավարտված օբյեկտիվ կողմ նման փաստաթղթեր կեղծելը, մինչդեռ մյուս՝ ոչ պաշտոնական, սակայն ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերի համար, օրենսդիրը սահմանել է դրա դրսևորման այլ ձև՝ իմպերատիվ ամրագրելով, որ օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է դրա օգտագործմամբ: Այլ կերպ ասած՝ ոչ պաշտոնական փաստաթղթի կեղծումը ինքնին կամ իրացումը՝ առանց օգտագործելու հատկանիշի, խնդրո առարկա հոդվածով չի կարող քրեական պատասխանատվություն առաջացնել, քանի որ բացակայում է հանցակազմի առանցքային տարրերից օբյեկտիվ կողմը։
Բողոքաբերը գտել է, որ սույն գործի փաստական հանգամանքների առանձնահատկություններում, մասնավորապես ենթադրյալ հանցագործության առարկայով պայմանավորված քննարկվող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առաջին դրսևորումը՝ պայմանագրերը և արձանագրությունները կեղծելը, չի կարող դիտվել որպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով կեղծիք, քանի որ պայմանագրերը և արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթուղթ չեն, նշված գործողությունները (նախապատրաստական) դեռևս քրեաիրավական բնութագիր չունեն (միայն ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործության նախապատրաստությունը ունի քրեաիրավական որակում), իսկ ինչ վերաբերվում է ակնհայտ կեղծ փաստաթղթի պատճեններն օգտագործելուն, ապա որպես այդպիսին ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանը որևէ գործողություն չի կատարել, հետևաբար՝ համակատարման մասին խոսք գնալ չի կարող: Անթույլատրելի է ակնհայտ կեղծ փաստաթղթի (պատճենները) օգտագործելու նախապատրաստական փուլում (մինչև օբյեկտիվ կողմն իրականացնելը) կատարված ինչ-որ գործողությունը վերագրել որպես այդ հանցանքի համակատարում, այսինքն՝ խմբի կողմից կատարված։ Իրավաբանական անձանց կողմից տրամադրված (նրանց անունից պատրաստված) կեղծ փատաթղթերը կարող են հանցագործության առարկա հանդիսանալ բացառապես դրանք օգտագործելու դեպքում, հակառակ դեպքում դժվար է պատկերացնել իրավիճակ, որ կազմակերպության տնօրենն իր ընկերությանը վերաբերող որևէ փաստաթուղթ, այդ թվում օրինակ սեփական աշխատավարձի վերաբերյալ իրականությանը չհամապատասխող տեղեկանքը պատրաստելուն պես (ստորգրելուն պես) (առանց այն ինչ-որ վայր ներկայացնելու, օգտագործելու) ենթակա լինի քրեական պատասխանատվության կեղծ փաստաթուղթ պատրաստելու համար: Նշված իրավիճակն օտարահունչ բառով ավելի տեղին կլինի նկարագրել որպես «նոնսենս»:
Տվյալ դեպքում քրեական գործի նյութերից, այդ թվում նաև հենց առաջադրված մեղադրանքներից ուղղակիորեն բխում է, որ խնդրո առարկա պայմանագրերը և արձանագրությունները իբր պատրաստվել են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, սակայն տվյալ փաստաթղթի բնույթին համապատասխան օբյեկտիվ կողմ կազմող գործողությունները կատարել է միայն մեկը՝ Հարություն Գուլոյանը, դրանք անձամբ ներկայացնելով (օգտագործելով) քաղաքապետարան, հետևաբար՝ Ա.Մարգարյանն ընդամենը կարող էր օգնել նրան իրականացնել իր հանցավոր մտադրությունը՝ զերծ մնալով հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի գործողություն կատարելուց:
Բողոքաբերը գտել է, որ նախկինում Առաջին ատյանի դատարանի կողմից վկայակոչված Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի վերաբերյալ ԱՐԴ/0116/01/15 22.06.2017 թվականի նախադեպային որոշումը կիրառելի չէ պաշտպանության կողմի փաստարկները հերքելու համար, քանի նշված նախադեպային որոշումը վերաբերում է նրան, որ իրավաբանական անձի անունից պատրաստված փաստաթղթերը նույնպես կարող են հանդիսանալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության առարկա, սակայն միայն դիսպոզոցիայի երկրորդ մասի «ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելու» մասով, ինչի համար ամենևին պետք էլ չէ, որ փաստաթուղթը լինի ինչ-որ կազմակերպության անունից: Նշված նախադեպային որոշման մեջ տեղ գտած որոշ անհաջող ձևակերպումներ տարաբնույթ կամանակայությունների և նյութական իրավունքի նորմերի տարածական մեկնաբանության պատճառ են դառնում։
Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռով որոշում է կայացրել նաև համապարտության կարգով՝ 2.595.600 ՀՀ դրամի չափով, ամբաստանյալներից դատական ծախս բռնագանձելու վերաբերյալ՝ առանց որևէ իրավական հիմք կամ նույնիսկ նվազ չափով պատճառաբանություն նշելու: Ավելին՝ Մարգարյանի պաշտպանական կողմը ճառով դատարանին միջնորդել էր, որ վերջինիս անպարտ չճանաչելու (մեղավոր ճանաչելու) դեպքում նրա նկատմամբ որոշում կայացվի քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին, ինչը ենթադրում է իրավական որևէ բացասական հետևանքի կանխումը՝ բացառությամբ ոչ արդարացնող (ոչ ռեաբիլիտացնող) հիմքով քրեական հետապնդումն ավարտելուն: Այլ խոսքով՝ քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքի հաշվարկմամբ՝ ռեաբիլիտացիայի հավակնող անձի նկատմամբ չի կարող ոչ միայն նշանակվել պատիժ, այլ նաև կիրառվել խափանման և(կամ) հարկադրանքի միջոցներ, բռնագանձել դատական ծախսեր և այլն:
Բողոքաբերը փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը ոչ միայն քրեական հետապնդումը դադարեցնելուց հետո որևէ պատճառաբանություն չի նշել 2 դատապարտյալների վրա դատական ծախսը բռնագանձելու վերաբերյալ, այլ նաև դա կիրառել է համապարտորեն, այն դեպքում, երբ խնդրո առարկա դատական ծախսերը գոյացել է փորձաքննություններից, որոնք միջնորդել է ոչ թե Ա.Մարգարյանի կողմը, այլ` Հ.Գուլոյանի, Ա.Մարգարյանը երբևէ չի վիճարկել խնդրո առարկա փաստաթղթերն իր կողմից ստորագրված լինելու հանգամանքը:
Բողոքաբերի պնդմամբ, նման տրամաբանությամբ առաջնորդվելու դեպքում ցանկացած գործով դատարանը մեկ այլ կողմի միջնորդությամբ կամ սեփական նախաձեռնությամբ կարող է նշանակել բազմաթիվ բազմատեսակ և փորձաքննություններ և դրանցից առաջացած դատական ծախսը դնել փորձաքննության առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները չվիճարկող ամբաստանյալի նկատմամբ, ինչն անթույլատրելի մոտեցում է։
Ավելին՝ 24.02.2023 թվականին դատավճիռը հրապարակելիս դատարանը եզրափակիչ մասում նշել էր նաև քրեական գործի վարույթը կարճելու մասին, որը հետագայում՝ դատավճռի հրապարակումից շուրջ 5 ամիս անց՝ «Դատական ակտի անհստակությունը լուծելու մասին» որոշմամբ արձանագրել էր, որ «քրեական գործի վարույթը կարճել» նախադասությունը վրիպակի արդյունք է և չպետք է նշվեր: Իրականում այդ նախադասությունը վրիպակի արդյունք չէ և իրավաչափորեն ամբաստանյալների նկատմամբ քրեական հետապնդումները դադարեցնելու դեպքում վարույթն իրականացնող դատարանը պարտավոր էր քրեական գործով վարույթը կարճել, սակայն տվյալ իրավիճակում Առաջին ատյանի դատարանը գիտակցելով, որ քրեական գործով վարույթը կարճելու նախադասությունը հակասում է դատական ծախսերը բռնագանձելու կետին, շուրջ 5 ամիս անց՝ ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 430-րդ հոդվածի 4-րդ կետով ապօրինի և անհիմն որոշում է կայացնում այն որպես վրիպակ ներկայացնելու մասին:
Վերոգրյալի հիման վրա ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճիռը և կայացնել նոր դատական ակտ՝ մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին արդարացնել առաջադրված մեղադրանքում կամ վերջինիս ազատել դատական ծախսերը վճարելու պարտականությունից։
Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները.
8. Դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանը վերոնշյալ հիմնավորումներով պնդեց ներկայացված վերաքննիչ բողոքը՝ խնդրելով այն բավարարել: Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը միացավ իր պաշտպանի դիրքորոշմանը:
Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանը վերոնշյալ հիմնավորումներով պնդեց ներկայացված վերաքննիչ բողոքը՝ խնդրելով այն բավարարել: Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը միացավ իր պաշտպանի դիրքորոշմանը:
Դատախազ Ս.Մովսիսյանն առարկեց ներկայացված վերաքննիչ բողոքների դեմ և խնդրեց դրանք մերժել:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
9. Վերաքննիչ դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ 2022 թվականի հուլիսի 1-ից հետո կայացված դատական ակտերի դեմ վերաքննիչ բողոքները բերվում և քննվում են 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված կարգով:
Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, ղեկավարվելով 2022 թվականի հուլիսի 1-ից ուժի մեջ մտած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 483-րդ հոդվածի 7-րդ մասով՝ բողոքարկվող դատական ակտը կայացրել է մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով: Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ նման հակասությունը վերանայող ատյանին ըստ էության զրկում է արդյունավետ վերանայում իրականացնելու հնարավորությունից, ուստի սույն բողոքի քննությունն իրականացնելիս թեև որպես վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ընթացակարգային կառուցակարգ հիմք է ընդունվում 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող կարգը, այնուամենայնիվ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունների իրավաչափության գնահատման համար հիմք են ընդունվում մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումները:
2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ վերաքննությունը և վճռաբեկությունն իրականացվում են բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքների հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, լսելով կողմերի դիրքորոշումները՝ վերաքննիչ բողոքների կապակցությամբ, ինչպես նաև ուսումնասիրելով քրեական գործի նյութերը, գտնում է, որ սույն վերաքննիչ բողոքների քննության կապակցությամբ անհրաժեշտ է անդրադառնալ հետևյալ իրավական հարցերին.
ա) հիմնավորված են արդյո՞ք ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ներկայացված մեղադրանքում մեղավոր ճանաչելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները,
բ) հիմնավորված են արդյո՞ք ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով դատական ծախսերը բռնագանձելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները:
10. Պատասխանելով սույն որոշման 9-րդ կետի «ա» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար կասկածվողը կամ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
2. Կասկածյալը կամ մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը: Նրանց անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել պաշտպանության կողմի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և կասկածյալին կամ մեղադրյալին ի պաշտպանություն բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը կրում է մեղադրանքի կողմը:
3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝
«Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 107-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում՝
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 126-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման՝ ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 127-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ՝ դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին [1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը; 2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին; 3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը; 4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն] տալիս է հաստատող պատասխաններ»:
11. «Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 գործով կայացվող որոշման 14-15-րդ, 16-19-րդ կետերում։
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության։ Որոշելով ապացույցների բավարարությունը՝ վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար։
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից՝ այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը։
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն՝ օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած։ Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը։
Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համակարգային վերլուծության հիման վրա արձանագրում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները՝
1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք,
2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն,
3) անմեղության կանխավարկած (…)։
Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով, այդ պատճառով ՀՀ քրեադատավարական օրենքն օգտագործում է «ապացույցների համակցություն» հասկացությունը: Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե՝
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում»:
Վերահաստատելով և զարգացնելով նախորդ կետում մեջբերված գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագյանի և Վահրամ Սահակյանի վերաբերյալ 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 գործով կայացված որոշման 30-32-րդ կետերում արձանագրել է.
«(…) Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար (…)։
«Ներքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է։ Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ)։ Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ)։
Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր՝ անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից։ Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա։ Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա։
Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է (…)։
32. Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը)։ Ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն (…)։
Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով՝ պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում (…):
Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Սամվել Սիրեկանի Պապիկյանի և Արարատ Թորգոմի Սարգսյանի վերաբերյալ գործով 2017 թվականի հունիսի 22-ի թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) 14. Այսպես՝ վերլուծության ենթարկելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 314-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի առարկան՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ փաստաթուղթն այդ հոդվածի իմաստով պաշտոնական դիտարկվելու համար պետք է օժտված լինի հետևյալ հատկանիշներով՝
1) այն պետք է ունենա իրավաբանական նշանակություն, մասնավորապես՝ պետք է պարունակի կամ դրանով պետք է տրամադրվի իրավաբանական նշանակություն ունեցող տեղեկատվություն: Այլ կերպ` փաստաթղթում առկա տեղեկությունը պետք է հավաստի իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր, իրադարձություններ, որոնք կարող են առաջացնել իրավական հետևանքներ՝ իրավունք տրամադրելու կամ դրանից զրկելու, պարտականություն սահմանելու կամ վերջինից ազատելու, իրավունքների և պարտականությունների ծավալը փոփոխության ենթարկելու տեսքով (որպես այդպիսին՝ կարող են լինել՝ աշխատավարձի մասին տեղեկանքը, ժամանակավոր անաշխատունակության թերթիկը, անձնական սանիտարական (բժշկական) գրքույկը, տրանսպորտային միջոցի հաշվառման վկայագիրը և այլն): Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ փաստաթուղթը պաշտոնական դիտարկվելու տեսանկյունից պարտադիր չէ, որ այն իրավական հետևանքներ առաջացրած լինի, այլ խոսքով՝ բավարար է միայն, որ այն իր բնույթով օժտված լինի այդպիսի հետևանքներ առաջացնելու, իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու (իրավահարաբերություններ առաջացնելու, փոփոխելու կամ դադարեցնելու) հնարավորությամբ,
2) հաշվի առնելով քննարկվող հանցագործության օբյեկտը (այն ուղղված է պետական ծառայության բնականոն գործունեության դեմ), ինչպես նաև հանցագործության սուբյեկտը (սուբյեկտը հատուկ է, որպես այդպիսին՝ կարող է լինել միայն պաշտոնատար անձը, ով համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված չափանիշներին)՝ այն, որպես կանոն, պետք է տրված լինի պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց կազմակերպությունների կողմից,
3) այն պետք է պատշաճ կերպով ձևակերպված լինի: Մասնավորապես՝ փաստաթուղթը՝
- պետք է գտնվի նյութական կամ էլեկտրոնային կրիչի վրա,
- պետք է ունենա որոշակի վավերապայմաններ, օրինակ` կնիք, դրոշմ, ստորագրություն և այլն: Նշվածի համատեքստում հարկ է նկատել, որ փաստաթղթի ձևակերպմանը վերաբերող սույն հատկանիշների առկայությունը, ինչպես նաև փաստաթղթի՝ համապատասխան մարմիններում փաստաթղթաշրջանառության օբյեկտ լինելը, հաշվետվողական բնույթ ունենալը, դրա նկատմամբ հսկողությունը կարող են վկայել փաստաթղթի իրավական բնույթի և դրա՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության մասին:
15. Անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով «իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» եզրույթի բնութագրական հատկանիշներին՝ Վճռաբեկ դատարանը նախ փաստում է, որ հիշյալ եզրույթը ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկան է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից: Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ խնդրո առարկա հոդվածի իմաստով «պատասխանատվությունից ազատել» եզրույթը ներառում է ինչպես իրավական պատասխանատվության որևէ տեսակից (քրեական, վարչական, կարգապահական, քաղաքացիաիրավական և այլն), այնպես էլ որևէ պարտականությունից ազատելու հատկանիշը:
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ սույն որոշման նախորդ կետում մատնանշված՝ պաշտոնական փաստաթղթի ձևակերպմանը վերաբերող հատկանիշները (3-րդ ենթակետ) նույնությամբ վերաբերելի, բնորոշ են նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով պաշտոնական փաստաթղթերին:
15.1. Վերոգրյալի հետ մեկտեղ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում վերլուծության ենթարկել նաև քննարկվող հոդվածի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդված) իմաստով պաշտոնական փաստաթղթի տրման սուբյեկտի հետ կապված հիմնահարցը:
Այսպես՝ Վճռաբեկ դատարանն իր՝ 2006 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎՔԲ-106/06 գործով որոշման շրջանակներում փաստել է. «Պաշտոնական են համարվում այն փաստաթղթերը, որոնց պետական մարմինների կողմից տրվում է իրավաբանական նշանակություն: Պաշտոնական փաստաթղթերը կարող են տրվել ինչպես պետական մարմինների, դրանց պաշտոնատար անձանց, տեղական ինքնակառավարման մարմինների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց, առևտրային կամ այլ տեսակի կազմակերպությունների կողմից: Այդպիսիք կարող են հանդիսանալ նաև առևտրային բանկերում կազմվող վարկային կամ այլ ֆինանսական փաստաթղթերը, քանի որ դրանք ևս ունեն իրավաբանական նշանակություն»:
Ս.Գաբրիելյանի գործով որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Պաշտոնական փաստաթուղթ պետք է համարել պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների կողմից տրվող այն վավերացված տեղեկատվությունը, որը գտնվում է նյութական կրիչների վրա և հավաստում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր կամ իրադարձություններ» (տե՛ս Սամվել Գաբրիելյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010 թվականի հուլիսի 23-ի թիվ ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 16-րդ կետը):
Միաժամանակ հարկ է նշել, որ 2006 թվականի հունիսի 1-ի որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտված և վերը մեջբերված իրավական դիրքորոշումների կապակցությամբ Եվրոպական դատարանն արձանագրել է. «(…) Վճռաբեկ դատարանը [նշել է, որ] ցանկացած փաստաթուղթ, որին իշխանություններն իրավական նշանակություն են տալիս, անկախ նրանից այն տրվել է պետական մարմինների, թե առևտրային իրավաբանական անձանց կողմից, (…) ՔՕ-ի 325-րդ հոդվածով համապատասխանում են «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացությանը: Դատարանը չի գտնում, որ «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացության նման մեկնաբանությունը չի համապատասխանում Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կեղծման հանցանքի էությանը կամ, այն ընդունելով, ներպետական դատարանները ընդլայնել են հանցանքի հասկացությունը այնքան, որ այն բացահայտ կերպով դուրս է մնացել դրա գործողության շրջանակից (…)» (տե՛ս Մարտիրոսյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Եվրոպական դատարանի՝ 2013 թվականի փետրվարի 5-ի (գանգատ թիվ 23341/06) վճռի 61-րդ կետը):
15.2. Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, ինչպես նաև վերահաստատելով նախկինում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կարող է տրվել ինչպես պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու դրանց կազմակերպությունների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց կողմից: (…)»:
12. Վերոգրյալ իրավական նորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը լրիվ, բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման է ենթարկել դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները, յուրաքանչյուր ապացույց գնահատել վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ինչի արդյունքում իրավաչափ եզրահանգում է կատարել առ այն, որ ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը կատարել են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանք: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի կողմից 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու հանգամանքն Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել մեղադրական դատավճռի հիմքում դրված՝ քրեական գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ, և Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից մեղադրական դատավճռի հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը հաստատում է ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի կողմից 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու փաստը:
Վերաքննիչ դատարանը հիմնավորված չի համարում վերաքննիչ բողոքի փաստարկն առ այն, որ ամբողջ դատավճիռը պայմանավորված է ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից նախաքննության ընթացքում կորզված ցուցմունքներով, քանզի բացի վերջինիս ցուցմունքներից, ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքը հաստատվել է դատաքննության ընթացքում հետազոտված պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ: Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի պնդմանն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը միայն մասնակի է բավարարել պաշտպանական կողմի միջնորդությունը և նախաքննական թվով 6 ցուցմունքներից միայն երեքը՝ որպես վկա տված ցուցմունքներն է համարել անթույլատրելի, իսկ դրան հաջորդող մյուս 3՝ որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքները դրել է մեղադրանքի հիմքում, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ ինչպես իրավացիորեն արձանագրել է Առաջին ատյանի դատարանը, նախաքննության ընթացքում որպես մեղադրյալ հարցաքննվելուց առաջ վերջինիս պատշաճ պարզաբանված են եղել մեղադրանքի էությունը և մեղադրյալի իրավունքները, այդ թվում՝ լռելու իրավունքը, որից վերջինս չի ցանկացել օգտվել: Ինչ վերաբերում է վերաքննիչ բողոքի այն փաստարկին, որ նշված ցուցմունքնեը որպես վկա հարցաքննության արձանագրության արտատպումն են և անմիջապես բխել են որպես վկա տված ցուցմունքներից, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակով տրված ցուցմունքները հանդիսանում են ինքնուրույն ապացույցի տեսակ և ամենևին չեն բխում մինչ այդ վկայի կարգավիճակով տրված ցուցմունքներից՝ անկախ դրանց բովանդակային նմանությունից:
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի հիմնավորմանն այն մասին, որ փորձաքննության եզրակացություններով ոչ միայն չի հիմնավորվել մեղադրյալի կողմից հանրորեն վտանգավոր արարքի կատարումը, այլև ապացույցների անբավարարության պարագայում ժխտվել է վերջինի մասնակցությունը, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ փորձագետի վկայակոչված եզրակացությամբ հաստատվել է, որ հետազոտված փաստաթղթերում ստորագրությունները Հայաստան Գասպարյանի, Ադրինե Խոջոյանի և Նարինե Անտոնյանի անունների դիմաց կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից, Աստղիկ Հովհաննիսյանի և Բուրաստան Գրիգորյանի անունների դիմաց՝ հավանաբար կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից: Փորձաքննությամբ հնարավոր չի եղել պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել ստորագրությունները Շուշանիկ Ֆահրադյանի և Ֆելիքս Կնյազյանի անունների դիմաց՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Նույն փորձաքննության եզրակացությամբ հերքվել է միայն Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու փաստը: Վերաքննիչ դատարանը վերոգրյալ հետևությունները գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված այլ ապացույցների համակցության լույսի ներքո, իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի հետևությանն առ այն, որ դրանք հաստատում են ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի կողմից իրենց առաջադրված մեղադրանքների ձևակերպմամբ նկարագրված գործողությունների կատարման հանգամանքը:
Ինչ վերաբերում է ներկայացված վերաքննիչ բողոքի փաստարկին այն մասին, որ քրեական գործի նյութերով ձեռք չեն բերվել փաստական տվյալներ այն մասին, որ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը, օբյեկտիվ իրականության հետ կապ չունեցող պայմանագրերի մի մասը ստորագրելով, գիտակցել է և դիտավորություն է ունեցել դրանց միջոցով ձեռք բերել իրավունքներ կամ ազատվել պատասխանատվությունից, Վերաքննիչ դատարանը անհրաժեշտ է համարում փաստել, որ ինչպես իրավացիորեն արձանագրել է Առաջին ատյանի դատարանը, սննդամթերքի արտադրության և մատակարարման գործունեություն ծավալող ընկերությունում կազմակերպչական գործառույթներ իրականացնող մենեջերը, ով փաստացի ղեկավարել է ընկերության գործունեությունը, ողջամտորեն պետք է պատկերացում ունենա այն մասին, թե ինչ է իրենից ներկայացնում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիրը, ապրանքների հանձնման-ընդունման ակտը, այսինքն՝ գիտակցի նշված փաստաթղթերի բնույթն ու նշանակությունը: Վերաքննիչ դատարանի համար ևս ընդունելի է Առաջին ատյանի դատարանի այն հետևությունը, որ նշված փաստաթղթերը նույնիսկ առանց կարդալու ստորագրելու դեպքում ստորագրողի համար չէին կարող տեսանելի չլինել պայմանագրերում ստորագրության մոտ տեղակայված «ՄԱՏԱԿԱՐԱՐ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ», իսկ հանձնման-ընդունման արձանագրություններում՝ «Ապրանքը հանձնեց» տպագիր գրառումները, ինչպես նաև մատակարարի և գնորդների (ապրանքն ընդունողների) տվյալները: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտված ապացույցների բավարար ամբողջության լույսի ներքո արժանահավատ չի կարող դիտվել նաև ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պնդումն այն մասին, որ ինքը տեղեկացված չի եղել մրցույթին մասնակցելու մասին:
Ինչ վերաբերում է Բողոքաբերի այն դիրքորոշմանը, որ կեղծված պայմանագրերը և հանձման-ընդունման արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթղթեր չեն, քանի որ պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների կամ դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների անունից կազմված չեն, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի Սամվել Սիրեկանի Պապիկյանի և Արարատ Թորգոմի Սարգսյանի վերաբերյալ գործով սույն որոշման 11-րդ կետում վկայակոչված 2017 թվականի հունիսի 22-ի թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 որոշմամբ հստակորեն արձանագրվել է, որ որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կարող է տրվել ինչպես պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու դրանց կազմակերպությունների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց կողմից: Նշվածի հաշվառմամբ Վերաքննիչ դատարանն ընդունելի չի համարում նաև վերաքննիչ բողոքի վերլուծությունն այն մասին, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի հիպոթեզ-դիսպոզիցիան ոչ պաշտոնական, սակայն ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերի համար սահմանել է դրա դրսևորման այլ ձև՝ իմպերատիվ ամրագրելով, որ օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է դրա օգտագործմամբ:
Վերաքննիչ դատարանն անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքների պնդումներին այն մասին, որ ենթադրյալ հանցանքի կատարման ընթացքում Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացվել պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների պատճեններ, այլ ոչ թե բնօրինակներ, որոնք իրավունք վերապահող փաստաթղթեր հանդիսանալ չեն կարող, նկատի ունենալով որ ՀՀ-ում ցանկացած գործարք կատարվում է փաստաթղթի բնօրինակով, հարկ է համարում փաստել, որ կոնկրետ դեպքում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն ունեցել են իրավաբանական նշանակություն, այն է՝ օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդելու ունակությամբ և տվյալ պարագայում նշանակություն չունի այն հանգամանքը, որ դրանք օգտագործվել են, այն է՝ Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացնել պատճենների տեսքով, քանի որ դա չի անդրադարձել դրանց՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության վրա:
14. Պատասխանելով սույն որոշման 9-րդ կետի «բ» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 35-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե` (...)
6) անցել են վաղեմության ժամկետները. (...)
3. Դատախազը, քննիչը, հայտնաբերելով քրեական գործի վարույթը բացառող հանգամանքներ, քրեական գործով մինչդատական վարույթի յուրաքանչյուր փուլում որոշում են կայացնում քրեական գործի վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին: Դատախազն իրավասու է քրեական գործի վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշում կայացնել նաև գործը դատարան ուղարկելուց հետո, բայց մինչև դատական նիստում գործի քննությունն սկսվելը: (...)
5. Դատարանը, հայտնաբերելով քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներ, լուծում է ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հարցը:
6. Սույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով: (...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 169-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 1-6-րդ կետերում թվարկված դատական ծախսերը կարող են դատարանի կողմից դրվել դատապարտյալի վրա:
2. Դատարանն իրավունք ունի դատապարտյալին լրիվ կամ մասնակի ազատել որպես պետության եկամուտ գանձվելիք դատական ծախսերը վճարելուց, եթե դատապարտյալն անվճարունակ է, կամ գումարի գանձումը կարող է էապես ազդել դատապարտյալի խնամքի տակ գտնվող անձանց նյութական վիճակի վրա:
3. Քրեական գործով մի քանի անձ դատապարտվելիս դատական ծախսերը գանձվում է նրանցից յուրաքանչյուրից` ըստ դատարանի կողմից որոշված բաժնի` հաշվի առնելով այդ անձանց մեղավորության, նրանց նշանակված պատժի խստության աստիճանը և յուրաքանչյուրի գույքային դրությունը: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 294-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Սույն օրենսգրքով նախատեսված հիմքերի առկայության դեպքում, երբ դա հնարավոր է առանց դատաքննության, դատարանը պատճառաբանված որոշում է կայացնում քրեական գործով վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին: Եթե քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքները վերաբերում են մեկ մեղադրյալի, քրեական հետապնդումը դադարեցվում է միայն նրա նկատմամբ:
2. Գործով վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումն ընդգրկում է նախնական քննության փուլում ընտրված խափանման և վնասի հատուցման ապահովման միջոցները, քրեադատավարական հարկադրանքի այլ միջոցները վերացնելու մասին որոշում, ինչպես նաև որոշում է իրեղեն ապացույցների ճակատագրի հարցը:
3. Գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշման պատճենը հանձնվում է մեղադրյալին, պաշտպանին, դատախազին, տուժողին, քաղաքացիական հայցվորին, քաղաքացիական պատասխանողին և նրանց ներկայացուցիչներին»:
15. Վերոգրյալ իրավական նորմերի լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 35-րդ հոդվածի համաձայն՝ ի թիվս այլնի նաև վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Օրենսդիրը սահմանել է, որ նմանօրինակ առարկության պարագայում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով: Այսինքն՝ քրեական գործի վարույթը խնդրո առարկա հիմքով կարճելու դեմ մեղադրյալի/ամբաստանյալի առարկության առկայության պարագայում դատարանն անցնում է սովորական կարգով քննության՝ կայացնելով մեղադրական կամ արդարացման դատավճիռ, այլ ոչ թե գործի վարույթը կարճելու վերաբերյալ որոշում:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ նշված կարգավորումներն ինքնպատակ չեն, քանզի ոչ արդարացնող հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու վերաբերյալ մեղադրյալի համաձայնության առկայությունը ըստ էության հանգեցնում է պետական ռեսուրսների խնայման, ուստի գործի վարույթը կարճելու վերաբերյալ որոշմամբ անձից դատական ծախսերի բռնագանձման հարց չի քննարկվում: Ի հակառակ դրան՝ ոչ արդարացնող հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու վերաբերյալ մեղադրյալի անհամաձայնությունը հանգեցնում է սովորական կարգով քննության, ըստ այդմ նաև՝ համապատասխան դատավճռի կայացման, որով էլ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 169-րդ հոդվածի համաձայն դատական ծասխերը կարող են դրվել դատապարտյալի վրա:
Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի այն փաստարկին, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռով որոշում է կայացրել նաև համապարտության կարգով՝ 2.595.600 ՀՀ դրամի չափով ամբաստանյալներից դատական ծախս բռնագանձելու վերաբերյալ՝ առանց որևէ իրավական հիմք կամ պատճառաբանություն նշելու, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանն իրավացիորեն ղեկավարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 169-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, հաշվի է առել ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի մեղավորությունը, նրանց նկատմամբ նշանակված պատիժների բացակայությունը և յուրաքանչյուրի գույքային դրությունը:
Վերոգրյալի հաշվառմամբ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով դատական ծախսերը բռնագանձելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը լիարժեք հիմնավորված է և բխում է համապատասխան իրավակարգավորումների տրամաբանությունից:
16. Այսպիսով` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանի և ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 27-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-372-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը.
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանի և ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 27-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ ստանալու պահից մեկամսյա ժամկետում։
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Մ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
քրեական գործ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,
Ա. Գեղամյանի,
Թ. Խաչատրյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող, Հայաստանի Հանրապետության
/այսուհետ նաև ՀՀ/ դատախազության
Երևան քաղաքի դատախազության
դատախազ Է. Պետրոսյանի,
պաշտպաններ Բ. Օհանյանի,
Ա. Ղասաբողլյանի,
Գ. Աղաջանյանի,
Հ. Անանյանի,
2018թ. հուլիսի 19-ին Երևանում,
դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
1. Հարություն Յուրիի Գուլոյանի`
/ծնված 1984թ. մայիսի 09-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվում է Երևան քաղաքի Նիկրասովի փողոցի թիվ 76 տանը, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում/
2. Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի`
/ծնված 1987թ. հունիսի 24-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատել է որպես «Սոս-Սոս» ՍՊԸ-ի տնօրեն, հաշվառված և բնակվում է Երևանի Նոր Արեշ թիվ 34 փողոցի թիվ 106/2 տանը, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում/։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017թ. մայիսի 05-ին, ՀՀ կառավարությանն առընթեր պետական եկամուտների կոմիտեի /այսուհետ նաև ԿԱ ՊԵԿ/ իրավախախտումների հայտնաբերման ու վարչական վարույթների իրականացման վարչության հետաքննության բաժնում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը և ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչություն` նախաքննություն կատարելու համար։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. մայիսի 18-ի որոշմամբ թիվ 83161717 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, 2017թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ <<Հայաստան Գասպարյանի>>-ի, <<Սիսակ Սարգսյանի>>-ի <<Ադրինե Խոջոյանի>>, <<Աստղիկ Հովհաննիսյանի>>-ի, <<Շուշանիկ Ֆահրադյանի>>-ի, <<Բուրաստան Գրիգորյանի>>-ի, <<Նարինե Անտոնյանի>>-ի և <<Ֆելիքս Կնյազյան>>-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ <<Սոս-97>> ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։»
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ <<Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման>> պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել <<Սոս-97>> ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող <<ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1>> և <<ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5>> ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ <<Գնումների մասին>> օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ <<Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման>> պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված <<Սոս-97>> ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ <<Հայաստան Գասպարյանի>>-ի, <<Սիսակ Սարգսյանի>>-ի <<Ադրինե Խոջոյանի>>, <<Աստղիկ Հովհաննիսյանի>>-ի, <<Շուշանիկ Ֆահրադյանի>>-ի, <<Բուրաստան Գրիգորյանի>>-ի, <<Նարինե Անտոնյանի>>-ի և <<Ֆելիքս Կնյազյան>>-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ <<Սոս-97>> ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։»
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ, թիվ 83161717 քրեական գործով մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հուլիսի 20-ի որոշմամբ նշանակված դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական համալիր փորձաքննության՝ որպես մատուցված ծառայության արժեքը կազմել է 890.400 /ութ հարյուր իննսուն հազար չորս հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար։
Թիվ 83161717 քրեական գործով մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ կալանք է դրվել։
2017թ. նոյեմբերի 10-ին թիվ 83161717 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. նոյեմբերի 14-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2017թ. նոյեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2017թ. դեկտեմբերի 08-ին նշանակելու մասին։
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները.
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը զբաղվել է Երևան քաղաքի մանկապարտեզների համար նախատեսված սննդի մատակարարմամբ և իր այդ գործունեությունն իրականացրել է ընկեր, անհատ ձեռնարկատեր (Այսուհետ նաև Ա/Ձ) Էդուարդ Առուստամյանի անունից, որի ընթացքում մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված համապատասխան մրցույթներին, ճանաչվել հաղթող և 2014-2015թթ. ընթացքում Երևան քաղաքի մանկապարտեզներին սննդամթերք է մատակարարել։
2015թ. հունվարի 1-ից այդ բնագավառը համակարգող օրենսդրության մեջ փոփոխություններ են տեղի ուեցել։ Որոշվել է, որ ՀՀ պետական գնումներին մասնակցելու համար ՀՀ ռեզիդենտ հանդիսացող յուրաքանչյուր անձ կամ կազմակերպություն պետք է նախկինում կնիքված և կատարված պայմանագրեր ներկայացնի, որի գումարը պետք է կազմի դիմողի կողմից ներկայացված գնային առաջարկի առնվազն 50%-ը, ինչպես նաև կազմակերպությունը պետք է իր գնային առաջարկի 100% չափով, նախորդ հաշվետու 3 տարիների ընթացքում ունենա համապատասխան շրջանառություն։ Դրա արդյունքում Հարություն Գուլոյանը զրկվել է 2014 թվականին գրանցված «Էդուարդ Առուստամյան» Ա/Ձ-ի անունից գնումների գործընթացին մասնակցելու հնարավորությունից։ Այդ պատճառով, Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված համապատասխան մրցույթներին մասնակցելու նպատակով պատշաճ կազմակերպության անունից հանդես գալու հարցը լուծելու համար Հարություն Գուլոյանը հանդիպել է ընկերոջը՝ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին և տեղեկանալով վերջինիս ընտանիքին պատկանող «Սոս 97» ՍՊԸ-ի գործունեության ժամկետների և շրջանառության ծավալների մասին՝ Արտյոմ Մարգարյանին առաջարկել է «Սոս 97» ՍՊԸ-ով մասնակցել նշված մրցույթներին, ինչին Արտյոմ Մարգարյանը համաձայնվել է։
Այնուհետև, Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված՝ քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնիքել «Սոս 97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող, «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով առաջին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին ՀՀ կառավարության որոշմամբ սահմանված անհրաժեշտ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբրև թե 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնիքված, կեղծ, «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնիքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և այն անհատ ձեռնարկատերերի միջև, որոնք «Սոս-97» ՍՊԸ-ից նախկին տարիների ընթացքում սննդամթերքի գնումներ են կատարել։ Մասնավորապես, մի կողմից՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և մյուս կողմից՝ անհատ ձեռնարկատերեր՝ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև ձևակերպելով կեղծ պայմանագրեր, ապրանքների մատակարարումը հավաստող կեղծ փաստաթղթեր՝ դրանցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց դրվող ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս 97» ՍՊԸ-ի տնօրենի ստորագրությունը այդ բոլոր փաստաթղթերում կեղծել է Արտյոմ Մարգարյանը։ Այնուհետև դրանց պատճեններն որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթեր, 2015թ. նոյեմբերի 12-ին Հարություն Գուլոյանը ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և հաղթել մրցույթներում՝ ճանաչվելով 1-ին տեղը զբաղեցնող մասնակից։
Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում կատարվել է դատափաստաթղթաբանական և դատաձեռագրաբանական համալիր փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 890.400 /ութ հարյուր իննսուն հազար չորս հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար, իսկ դատական քննության ընթացքում՝ կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 1.705.200 /մեկ միլիոն յոթ հարյուր հինգ հազար երկու հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար, այսինքն երկու փորձաքննությունների ընդհանուր արժեքը կազմել է 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար։
(դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 254)
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Վկա Միքայել Աշոտի Զալինյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2013թ. օգոստոսից մինչև 2017թ. մայիս ամիսը աշխատել է Երևանի քաղաքապետարանի գնումների վարչության գնումների կազմակերպման բաժնում՝ որպես գլխավոր մասնագետ, համակարգել է գնումների գործընթացը։ ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով մրցույթներում հաղթող մասնակից որոշելը իրականացվել է տվյալ ընթացակարգի գնահատող հանձնաժողովի կողմից։ Ինքն ապահովել է մրցույթներին վերաբերող փաստաթղթաշրջանառություններից՝ մասնակիցների ծանուցումը, հրավերի հրապարակումը և այլն։ Բացի այդ ուսումնասիրել, գնահատող հանձնաժողովին է ներկայացրել ընթացակարգին վերաբերող և մասնակիցների կողմից ներկայացված որակավորման փաստաթղթերի համապատասխանության հարցը։
Կոնկրետ «Սոս -97» ՍՊԸ-ի հետ կապված՝ կարող է հայտնել հետևյալը. 2015թ-ին Երևանի քաղաքապետարանի կողմից կազմակերպվել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով գնման գործընթաց՝ 2016թ. ընթացքում Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայությամբ գործող որոշ դպրոցների կարիքների համար «Սննդի փաթեթի» ձեռքբերման նպատակով։ Գնման գործընթացին մասնակցության հայտ են ներկայացրել երեք ընկերություններ, որոնցից ամենացածր գնային առաջարկը եղել է «Սոս -97» ՍՊ ընկերությանը՝ 168.102.995 ՀՀ դրամ։ Գնահատող հանձնաժողովի որոշմամբ վերջինս ճանաչվել է առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից և ղեկավարվելով ՀՀ կառավարության 2011թ-ի փետրվարի 10-ի N 168-Ն որոշմամբ հաստատված՝ «Գնումների գործընթացի կազմակերպման մասին» կարգի 47-րդ կետի 1-ին մասով, մասնակիցների տվյալների, ինչպես նաև «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տվյալների ճշտման մասին հարցում է կատարվել ՀՀ ֆինանսների նախարարություն։ Նույն կարգի 47-րդ կետի 2-րդ մասի համաձայն՝ նաև ծանուցում է ուղարկվել առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակցին՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը նախատեսված ժամկետում գնահատող հանձնաժողովին տրամադրելու պահանջով։ Ըստ տվյալ ընթացակարգի արձանագրության՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն ներկայացրել է ծանուցմամբ պահանջվող փաստաթղթերը, որոնք բաղկացած են եղել կնիքված պայմանագրերից և արձանագրություններից։ Դրանից հետո գնահատող հանձնաժողովը առաջնորդվելով նույն կարգի 71-րդ կետի դրույթով՝ ընկերության կողմից ներկայացված պայմանագրերը ուղարկել է ՀՀ Ֆինանսների նախարարություն՝ տվյալների իսկությունը պարզելու նպատակով։ Ի պատասխան այդ հարցմանը՝ հայտնել են, որ ՀՀ Ֆինանսների նախարարության հարկային մարմնի տեղեկատվական բազայում «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից Երևանի քաղաքապետարանին տրամադրված, թվով 8 առքուվաճառքի պայմանագրերին համապատասխանող տեղեկատվություն առկա չէ, ուստի հնարավոր չէ հաստատել վերջիններիս իսկությունը։ Ստացված գրության հիման վրա գնահատող հանձնաժողովը որոշել է մերժել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հայտը։ Նշված ընկերությունը իրազեկվելով որոշման մասին՝ դիմում-բողոք է ներկայացրել «Գնումների աջակցման կենտրոն» ՊՈԱԿ՝ պահանջելով չեղյալ համարել գնահատող հանձնաժողովի որոշումը։ ՊՈԱԿ-ի կողմից ձևավորվել է բողոքարկման խորհուրդ, որն էլ ուսումնասիրելով բողոքի առարկան՝ որոշում է կայացրել բավարարել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի բողոքը, սակայն ընթացակարգի 2-րդ տեղ զբաղեցրած մասնակից «Տիսուս» ՓԲԸ-ն դիմում է ներկայացրել դատարան՝ նույն ընթացակարգով պայմանագրի կնքման վրա արգելանք դնելու պահանջով, որը դատարանի կողմից բավարարվել է։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից ներկայացված, թվով 8 մատակարարման պայմանագրերը որոշիչ դեր են ունեցել մրցույթում հաղթելու գործում և քանի որ իրենց կողմից պարզվել է դրանց կեղծ լինելու հանգամանքը, ուստի որոշվել է 2-րդ տեղը զբաղեցրած մասնակցին ճանաչել հաղթող։
«Սոս-97» ՍՊԸ-ն նախկինում քաղաքապետարանի կողմից անցկացվող մրցույթներին չի մասնակցել։ Նույն ժամանակահատվածում, բացի վերը նշված ծածկագրով ընթացակարգից՝ ընկերությունը մասնակցել է նաև «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրերով գնման ընթացակարգերին։ Մասնավորապես՝ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրով գնման ընթացակարգին «Սոս-97» ՍՊԸ-ի մասնակցության հայտը մերժվել է, քանի որ սահմանված ժամկետում ընկերությունը չի ներկայացրել որակավորման փաստաթղթերը, իսկ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» ծածկագրով ընթացակարգին ընկերությունը մասնակցել է և ներկայացրել նույն փաստաթղթերը, ինչը ներկայացրել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով ընթացակարգին, որով իրենց կողմից կատարվել են նույն գործողությունները և կայացվել նույն որոշումները, ինչ որ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ընթացակարգով։
Հաղթելով մրցույթում՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրավունք է ձեռք բերել սնունդ մատակարարել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին, սակայն մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքներով զրկվել է այդ հնարավորությունից։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 200-202, հատոր 3, գ.թ. 266/
Վկա Սիսակ Լևոնի Սարգսյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 1999-2000թթ. գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր «Սիսակ Սարգսյան» և զբաղվել է սննդամթերքի վաճառքով։ Շուրջ երեք տարի առաջ Ա/Ձ-ն լուծարվել է։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից երբեմն ստացել է մսամթերք փոքր քանակով՝ յուրաքանչյուր ամիս 20.000-ից 30.000 ՀՀ դրամի չափով։ Այդ ընկերության հետ երբևէ առքուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիր չի կնքել և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմել։
2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 16.000.000 ՀՀ դրամի ապրանք չի գնել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը և ակտը հայտնում է, որ դրանցում գնորդի ստորագրությունն իրենը չէ և երբեք այդ ընկերության հետ նման պայմանագիր չի կնիքել, իր ողջ գործունեության ընթացքում նշված գումարի կեսի չափով մսամթերք չի վաճառել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 205-206/
Վկա Շուշանիկ Հակոբի Ֆահրադյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2006 թվականից գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր, զբաղվել է սննդի մանրածախ առևտրով իր փոքրիկ կրպակում, որը գտնվել է Ախուրյան գյուղի ճանապարհին։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից մսամթերք ձեռք է բերել 2012-2013թթ. ընթացքում։ Դրանից հետո նրանցից ապրանք չի գնել, այդ մասին հայտնել է նաև հարկայինում։ Այդ ընկերության հետ պայմանագիր չի կնքել, հանձնման-ընդունման ակտ չի կազմել։ Ընկերությունից տարեկան վերցրել է ընդհանուր 100.000 ՀՀ դրամի մսամթերք, որը վերցրել է միայն հաշիվ ապրանքագրերով։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագրերը՝ հայտնում է, որ դրանք իրականությանը չեն համապատասխանում, կեղծ են, պայմանագրերում և արձանագրությունում իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 235-236/
Վկա Նարինե Անտոնյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2008թ-ից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Շիրակի մարզի Ախուրյան գյուղում գտնվող խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից ամիսը մեկ անգամ մսամթերք է ստացել։ Ապրանքները վերցվել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ դրանցում առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել, Հարություն Գուլոյանին, Արտյոմ և Սոսիկ Մարգարյաններին չի ճանաչում։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 115-116/
Վկա Սոսիկ Սուրենի Մարգարյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 1997թ. հիմնել է «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը, որը գործել է մինչև 2017թ. հունվար ամիսը։ Ընկերությունը զբաղվել է մսամթերքի արտադրությամբ և վաճառքով։ Իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է որդին՝ Արտյոմ Մարգարյանը, ով հանդիսացել է ընկերության մենեջերը։ 2015թ. ամռանը կամ աշնանը որդին տեղեկացրել է, որ իր ծանոթ Հարությունը ցանկանում է, որ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն մասնակցի Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված սննդի մատակարարման մրցույթին։ Որդին ասել է, որ Հարությունն այդ ոլորտում փորձ ունի և նրան վստահում է։ Հարությունի հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր։ Դրանից հետո որևէ բանի չի մասնակցել։ Տեղյակ է, որ փաստաթղթային ձևակերպմամբ զբաղվել է Հարությունը, ինչի հետ կապված տարել է կնիքը և հետո վերադարձրել։ Ներկայացված «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ա/Ձ-ներ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև կնիքված առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրերը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունները իրականությանը չեն համապատասխանում, դրանցում առկա ստորագրությունները իր կողմից չեն կատարվել, նշված անձանց այդ քանակությամբ ապրանքներ չի մատակարարել և տեղյակ չէ, որ այդպիսի փաստաթղթեր են ներկայացվել մրցույթին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 72-74/
Վկա Աստղիկ Համբարձումի Հովհաննիսյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2005 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և Ախուրյան գյուղի Ջրաշինարարների փողոցում գտնվող խանութ-կրպակում զբաղվել առևտրով։ Տարեկան մոտ 5,000,000 ՀՀ դրամի շրջանառություն է ունեցել։ Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ՝ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի աշխատակիցը ամսեկան 2-3 անգամ մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ ամսեկան շուրջ 5.000 ՀՀ դրամի առևտուր է կատարել՝ ոչ ավելի։ Ընկերությունն ապրանք մատակարարել է 2010-2014թթ. ընկած ժամանակահատվածում։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ նման պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կնքել և դրանցում դրված ստորագրությունները ինքը չի կատարել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 109-111/
Վկա Բուրաստան Գրիգորյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2008թ. հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և զբաղվել մանրածախ առևտրով Երազգավորս գյուղում։ Տարեկան ունեցել է մոտավորապես 1.500.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից՝ արդեն երեք տարի մսամթերք չի ստացել, իսկ դրանից առաջ ընկերությունից ամիսը մեկ անգամ է մսամթերք ստացել։ Ամսեկան՝ ընկերությունից շուրջ 25.000 ՀՀ դրամի չափով առևտուր է կատարել։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։
Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ ստորագրությունները իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչում։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 112-114/
Վկա Ֆելիքս Եղիշի Կնյազյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 1999թ-ից զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ, ունեցել է խանութ Ախուրյան գյուղում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 2011թ-ից մինչև 2014թ. մսամթերք է ստացել 10 կամ 20 օրը մեկ, 10 կգ-ից ավել ապրանք երբեք չի վերցրել։ Ապրանք վերցնելիս պայմանագիր և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել, բայց երբ ֆակտուրա է պահանջել՝ ըստ կարգի տվել են։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ այդ ընկերության հետ որևէ պայմանագիր չի կնքել, որևէ ակտ չի ստորագրել, իսկ ներկայացված պայմանագրում և ակտում առկա ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 118-119/
Վկա Հայաստան Ապետի Գասպարյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 10 տարի զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ Գյումրի քաղաքում։ 4 տարի «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրեն մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ առևտուրը կատարել է միայն ֆակտուրայով, որևէ պայամանգիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք իր կողմից չեն ստորագրվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 120-121/
Վկա Ադրինե Խոջոյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2000 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Գյումրի քաղաքում գտնվող իր խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» անվամբ ընկերություն չգիտի, իրենք մսամթերք ստացել են տարբեր ընկերություններից, հնարավոր է նաև «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունից ստացած լինեն։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք կեղծ են, իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն իր կողմից չեն կատարվել։ Հարություն Գուլոյան, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 131-132/
Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրով, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրով, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրով, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրով, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրով, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրով, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրով, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրով, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճեններով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 287-288/
Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված և գործին կցված, գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերով, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումով, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունով, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճռով, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 292-293/
Կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 18-0105Դ եզրակացությամբ, համաձայն որի. «2. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 40-43, 116-119, 201-204 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատար-վել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
3. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 20-23, 108-111, 209-212 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97»ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները չեն կատարվել Սիսակ Սարգսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Հարություն Գուլոյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։
4. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 44-47, 120-123, 205-208 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դի-մաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կող-մից։
5.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 32-35, 112-115, 193-196 թերթե-րում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
5.բ/ «5.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
6.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 16-19, 96-99, 189-192 թերթե-րում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
6.բ/ Հարություն Գուլոյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «6.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
7.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 24-27, 100-103, 217-220 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Բաղդասար Գրիգորյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
7.բ/ «7.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
8. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 36-39, 124-127, 197-200 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնմանընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագ-րի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
9. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 28-31, 104-107, 213-216 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Ֆելիքս Կնյազյանի, Արտյոմ Մարգարյանի, Հասմիկ Հարությունյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։
9.բ/ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «9.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Ուստի պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կող-մից են կատարվել հետա-զոտելի ստորագրությունները, հնարավոր չէ։
1. «2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս.Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս.Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։
2.,13. Փորձաքննությանը ներկայացված ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717 գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստա-թուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբող-ջա-կան փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱ-ՏԱ-ԿԱ-ՐԱՐ-ՄԱՆ ՊԱՅՄԱ-ՆԱ-ԳԻՐ 02/04ե գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» րառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/06» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 192-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվ 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 212-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆ-ԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 220-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 216-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱ-ԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 196-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 200-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 204-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 208-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
3. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04 գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱ-ԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարա վոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-115-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ., ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թեր-թե-րում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերնրի և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գի-տականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշե«ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայ-մանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
14. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թեր-թում, 217-219-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 213-215-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 193-195-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագ-ված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 197-199-րդ թեր-թե-րում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 205-207-րդ թեր-թերում առկա է 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում առկա կապտագույն ներկանյութով կատարված մասնակի ընթեռնելի կլոր կնիքի դրոշմները կատարվել են ներկայացված «ՀԱՅԱՍՏԱՆ ԵՐԵՎԱԻ ԷՐԵԲՈՒՆՈՒ ՇՐՋԱՆ ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՊԱՏԱՍԽԱՆԱՏՎՈՒԹՅԱՄԲ ԸՆԿԵՐՈՒԹՅՈՒՆ * Армения Эребунийский р-н г. Еревана Общ-во с Ограниченной Ответствен. * Armenia Yerevan Erebuni district Company LTD * «ՍՕՍ -97» ,,СОС-9..“ SOS-97“ 00418097 կլոր կնիքով։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա են 25 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա են «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրա-ռումներով փաստաթղթերում և 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստա-ղթերում, 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով փաստաթղթերում և 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով փաստաթղթերում և 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով փաստաթղթերում և 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա սև ներկանյութով լազերային տպագրման եղանակով կատարված կնիքի դրոշմապատկերների և համեմատական նմուշ ներկայացված կնիքի դրոշմների համեմատական հետազոտություն չի կատարվել՝ հետազոտելի փաստաթղթերում առկա կնիքի դրոշմապատկերների, թույլ արտահայտվածության, մասնակի ընթեռնելի, կամ անընթեռնելի հատվածներում կնիքի պատկերների գրաֆիկական նյութերի սակավությունների պատճառով։»։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Նախաքննության ընթացքում Հարություն Գուլոյանը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2015թ. սեպտեմբերի 1-ին «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն Սոսիկ Մարգարյանի հետ կնքել են ծառայությունների մատուցման պայմանագիր Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարվող գնման գործընթացին մասնակցելու համար։ Չի ունեցել իր անվամբ բացված ընկերություն, դրա համար իր ծանոթ Արտյոմ Մարգարյանին, որը Սոսիկ Մարգարյանի որդին է, խնդրել է թույլատրել նրա ընկերությունով մասնակցել այդ գնումների մրցույթին։ Նրանց կողմից իրեն տրված պայմանագրի հիման վրա Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին մասնակցելու համար անհարժեշտ բոլոր փաստաթղթերը կազմել է ինքը և ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան։ Երբ Արտյոմին խնդրել է, որ թույլ տան իրենց ընկերությունով մասնակցի՝ Արտյոմն իրեն ասել է, որ ինքը չի հասկանում այդ գործընթացներից։ Արտյոմին ասել է, որ ամբողջն ինքը կանի։ Բոլոր փաստաթղթերը կազմել և ներկայացրել է ինքը, իսկ երբ պետք է եղել այս կամ այն փաստաթղթի վրա կնիք դնել, այդ ժամանակ վերցրել է «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքը, տարել, կնիքել է փաստաթղթերը և կնիքը վերադարձրել նրան։
2015թ. հոկտեմբեր ամսին, երբ Երևանի քաղաքապետարանը հայտարարել է սննդի մատակարարման վերաբերյալ մրցույթ, այդ ժամանակ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի անունով ներկայացրել է համապատասխան փաստաթղթերը և 2015թ. նոյեմբեր ամսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, իմացել է, որ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ն «ԵՔՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով գործընթացներում ճանաչվել է 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։ Երբ տեղեկացել է այդ մասին՝ Երևանի քաղաքապետարանը իրեն «օնլայն» կարգով հայտնել է, որ պետք է 3 օրվա ընթացքում ներկայացնի որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը։ Այսինքն՝ ապրանքների մատակարարման վերաբերյալ կնիքված և ավարտված պայմանագրեր, հանձնման-ընդունման արձանագրություններ։
Այդ ժամանակ ինքն առանց որևէ մեկին ասելու, տվյալ պահին Ա/Ձ «Էդուարդ Առուստամյանի» անվամբ իր վարձակալած գրասենյակում, իր համակարգչով «գնումներ.ամ» կայքից ներբեռնել է արձանագրությունների տիպային օրինակներ, իսկ «գուգլ»-ից տիպային պայմանագրեր, որոնց վրա կատարել է անհրաժեշտ փոփոխություններ, այսինքն՝ առանց որևէ մեկի գիտության, իմացության և օգնության կազմել է ապրանքների մատակարարման վերաբերյալ կեղծ առուվաճառքի պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք ներկայացրել է «օնլայն» կարգով Երևանի քաղաքապետարան՝ գործընթացների համար։
Կեղծել է այմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, Ա/Ձ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի» և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի անվան դիմաց ստորագրություն կատարել է ինքը, այդ պայմանագրերի և արձանագրությունների վերաբերյալ անգամ նրանք տեղեկություն չեն ունեցել։ Ստորագրությունները կեղծելուց հետո գնացել, Արտյոմից վերցրել է կնիքը, նրան չի ասել, թե կնիքն ինչի համար է, նրան ուղղակի ասել է, որ թուղթ է պետք կնիքել։ Արտյոմն էլ վստահելով՝ տվել է։ Ինքը տարել է կնիքը և կնիքել այդ արձանագրությունները։
Դրանք հավաքել է իր համակարգչով և տպել այդ ժամանակվա իր տպիչ սարքով։ Ա/Ձ «Էդուարդ Առուստամյան»-ի գրասենյակը հանձնելու ժամանակ, 2016թ. օգոստոս ամսին իր տպիչ սարքը և համակարգիչը ինքը վաճառել է պատահական մարդկանց։ Այդ Ա/Ձ-ների տվյալները վերցրել է «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի հարկային կայքից, որտեղ երևում է, թե նա ում է ապրանք մատակարարել և նրանց տվյալները։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 47-48, 294/
Հետագայում, ինչպես նաև դատաքննության ընթացքում Հ. Գուլոյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց և իրեն առաջադրված հարցերին պատասխանելուց։ Հ. Գուլոյանը ցուցմունք է տվել նաև այն մասին, որ բոլոր պայմանագրերն ու արձանագրություններն ինքն է ստորագրել, Ա. Մարգարյանին փաստաթուղթ չի տվել՝ ստորագրելու համար։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 264/
Նախաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ փաստաթուղթ չի կեղծել, հնարավոր է՝ Հ. Գուլոյանը ուրիշ փաստաթղթերի հետ միասին ստորագրման համար ներկայացրել է նաև այդ փաստաթղթերը և ինքն առանց կարդալու ստորագրել է։ Փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չի ունեցել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 277, 285/
Դատաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում, քանի որ փաստաթուղթ կեղծելու մտադրություն չի ունեցել, ստորագրել է որոշ պայմանագրեր և ակտեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Ստուգելով ամբաստանյալների, վկաների ցուցմունքները, համադրելով դրանք քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ վերոհիշյալ մեղադրանքները հիմնավորող ցուցմունքներն արժանահավատ են, հաստատվում են քրեական գործի քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների համակցությամբ, իսկ ամբաստանյալներ Հ. Գուլոյանի ցուցմունքը՝ իրավունք վերապահող փաստաթղթերը կեղծելու գործում Ա. Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնության բացակայության և Ա. Մարգարյանի ցուցմունքները` փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չունենալու, ինչպես նաև առաջադրված մեղադրանքներն այլ պատճառաբանություններով հերքելու վերաբերյալ` իրականությանը չեն համապատասխանում, արժանահավատ չեն, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելու նպատակ են հետապնդում և հերքվում են վերոհիշյալ ապացույցներով։
Այդ վերլուծությունների արդյունքում դատարանը գտնում է նաև, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի՝ Հ. Գուլոյանի և Ա. Մարգարյանի կողմից, յուրաքանչյուրի մեղավորությամբ, մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելը ապացուցված է, հիմնավորված և ապացուցված է նաև Հ. Գուլոյանի կողմից այդ կեղծ փաստաթղթերն օգտագործելը, ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Վերլուծելով Հ. Գուլոյանի պաշտպանի պատճառաբանություններն այն մասին, որ իր պաշտպանյալի նկատմամբ թույլ են տրվել քրեական դատավարության օրենսդրության խախտումներ` գործի նախաքննությունն իրականացվել է քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներով, փորձաքննություն կատարելու կանոների էական խախտումներ են թույլ տրվել, որոնք ազդել են գործի փաստական հանգամանքների մասին մեղադրանքում շարադրված հետևությունների վրա և չեն համապատասխանում գործով ձեռք բերված ապացույցներին, չփարատված բոլոր կասկածները Հ. Գուլոյանի օգտին մեկնաբանելով՝ վերջինս ենթակա է արդարացման այդ մեղադրանքում` դատարանը գտնում է, որ այդ բոլոր պատճառաբանություններն անհիմն են, հերքվում են քրեական գործով պատշաճ ընթացակարգով ձեռք բերված և դատարանին ներկայացված վերոհիշյալ ապացույցներով, իսկ քրեադատավարական օրենքի էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցների օգտագործման անթույլատրելիությունը դատական կարգով հաստատվելու հանգամանքը բավարար չէ Հ. Գուլոյանին արդարացնելու համար, քանի որ նրան առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է այլ` թույլատրելի և վերաբերելի վերոհիշյալ ապացույցների համակցությամբ։
Դատարանը գտնում է, որ գործի փաստական հանգամանքների մասին մեղադրանքում շարադրված հետևությունները լիովին համապատասխանում են գործով ձեռք բերված և վերլուծված ապացույցներին, այդ թվում` վկաների ցուցմունքներին, իրեղեն ապացույցին, փորձագետի եզրակացությանը։ Այդ հետևությունները նաև մասնակիորեն համապատասխանում են ամբաստանյալի ցուցմունքներին։
Բացի այդ, քրեադատավարական օրենքի էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցները դատարանը հանել է ապացույցների զանգվածից և Հ. Գուլոյանի մեղադրանքի հիմքում այդպիսիք առկա չեն։
Վերլուծելով ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանի պաշտպանների պատճառաբանությունները՝ դատարանը գտնում է, որ դրանք նույնպես անհիմն են և հերքվում են վերոհիշյալ ապացույցներով։ Մասնավորապես, պաշտպանության կողմի պատճառաբանությունն այն մասին, որ ամբաստանյալների արաքում բացակայում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված հանցակազմը, քանի որ պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերը՝ որպես տվյալ հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ համարվող առարկա՝ չեն համարվում փաստաթուղթ՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված չլինելու պատճառաբանությամբ՝ անհիմն է, հերքվում է 2017թ. հունիսի 22-ի՝ Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշմամբ այն մասին, որ «(…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով «Իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» (…) եզրույթն ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկա է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից։ (…) Ընդ որում փաստաթուղթը պաշտոնական դիտարկելու տեսանկյունից պարտադիր չէ, որ այն իրավական հետևանքներ առաջացրած լինի, այլ բավարար է միայն, որ այն իր բնույթով օժտված լինի այդպիսի հետևանքներ առաջացնելու, իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու հնարավորությամբ։»(…)։
Վերոնշյալ իրավական դիրքորոշումից ակնհայտ է դառնում, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը փաստաթուղթը պաշտոնական համարելու համար չի սահմանել որևէ չափանիշ՝ տվյալ փաստաթղթերը պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված լինելու վերաբերյալ, ուստի իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու հնարավորությունն ինքնին բավարար է՝ փաստաթուղթը պաշտոնական համարելու համար։
Այսպիսով, ամբաստանյալների կողմից կեղծված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերը պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված չլինելը՝ դեռևս բավարար չէ նրանց արաքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված հանցակազմի բացակայության վերաբերյալ հետևության հանգելու համար։ Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերն օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու ողջամիտ հնարավորությամբ, ինչը տվյալ պարագայում դրսևորվել է մրցույթին մասնակցելու համար սահմանաված չափանիշները բավարարելու տեսանկյունից փաստաթղթեր ներկայացնելով և տվյալ փաստաթղթերի հիման վրա մրցույթում հաղթող ճանաչվելով։
Պաշտպանների պատճառաբանությունն այն մասին, որ Ա. Մարգարյանն օժանդակել է Հ. Գուլոյանին, սակայն նախնական համաձայնության չի եկել Հ. Գուլոյանի հետ և փաստաթղթեր կեղծելու դիտավորություն չի ունեցել՝ նույնպես անհիմն է, քանի որ վերոհիշյալ ապացույցներով հիմնավորվել է նախնական համաձայնությամբ փաստաթղթեր կեղծելը։ Մասնավորապես, քրեական գործում առկա պայմանագրերում և հանձնման-ընդունման արձանագրություններում, այդ թվում «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 2012թ. փոտրվարի 01-ին կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման 02/01 պայմանագրի վերջին էջի ստորին աջ հատվածում, «Հ. Գասպարյան» բառերի դիմաց, նրա անվամբ ստորագրությունը կատարվել է Հարություն Գուլոյանի կողմից, իսկ նույն էջի ստորին ձախ հատվածում, տնօրեն և «Ս. Մարգարյան» բառերի միջև տեղավորված ստորագրությունը կատարվել է ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։
Նույն եղանակով, որպես համակատարողներ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը կեղծել են քրեական գործում առկա, կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական թիվ 18-0105Դ փորձաքննության եզրակացության «հետևություններ» բաժնի 9.բ կետի 1. ենթակետում նշված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը. «1. «2,3,4,5,6,7,8,9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս. Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս. Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից»։
Հաշվի առնելով, որ խմբի կազմում կեղծ փաստաթղթերի օգտագործման կամ դրան օժանդակելու վերաբերյալ Ա. Մարգարյանին մեղադրանք չի առաջադրվել՝ այդ մեղադրանքն անհիմն լինելու վերաբերյալ պաշտպանության կողմի պատճառաբանություններին դատարանը չի անդրադառնում։
Ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն`
«Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։(…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան այլընտրանքային է, այն պատիժ է նախատեսում ինչպես տուգանքի, այնպես էլ ազատազրկման ձևով։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009թ. փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։
15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանի կողմից միջին ծանրության հանցագործություն կատարած լինելը և դրա` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործության կատարմանը նրա մասնակցության աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։
Ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող որևէ հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ Հ. Գուլոյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, որի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է, որ վերոնշյալ իրավական վերյուծությունները կիրառելի են նաև ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանի նկատմամբ, ուստի Ա. Մարգարյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, որի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննելով գույքի վրա դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ Ա. Մարգարյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ դրված կալանքը անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը և դրա կատարումը։
Քննելով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները անհրաժեշտ է պահել քրեական գործի հետ միասին։
Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի՝ Հ. Գուլոյանի և Ա. Մարգարյանի նկատմամբ խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջները նրանցից յուրաքանչյուրի կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։ Բացի այդ, տուգանքի դատապարտվելու դեպքում ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի կողմից քրեական պատասխանատվությունից և նշանակված պատիժը կրելուց խուսափելու, դատավճռի կատարմանը խոչընդոտելու հավանականությունը ցածր է։
Քննելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի, որպես դատական ծախսեր բռնագանձման է ենթակա դատափաստաթղթաբանական և դատաձեռագրաբանական համալիր փորձաքննության կատարման, կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննության կատարման ծառայությունների ընդհանուր արժեք հանդիսացող 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումարը` որպես դատական ծախսեր։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 168-169-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
քրեական գործ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,
Ա. Գեղամյանի,
Թ. Խաչատրյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող, Հայաստանի Հանրապետության
/այսուհետ նաև ՀՀ/ դատախազության
Երևան քաղաքի դատախազության
դատախազ Է. Պետրոսյանի,
պաշտպաններ Բ. Օհանյանի,
Ա. Ղասաբողլյանի,
Գ. Աղաջանյանի,
Հ. Անանյանի,
2018թ. հուլիսի 19-ին Երևանում,
դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
1. Հարություն Յուրիի Գուլոյանի`
/ծնված 1984թ. մայիսի 09-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվում է Երևան քաղաքի Նիկրասովի փողոցի թիվ 76 տանը, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում/
2. Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի`
/ծնված 1987թ. հունիսի 24-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատել է որպես «Սոս-Սոս» ՍՊԸ-ի տնօրեն, հաշվառված և բնակվում է Երևանի Նոր Արեշ թիվ 34 փողոցի թիվ 106/2 տանը, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում/։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017թ. մայիսի 05-ին, ՀՀ կառավարությանն առընթեր պետական եկամուտների կոմիտեի /այսուհետ նաև ԿԱ ՊԵԿ/ իրավախախտումների հայտնաբերման ու վարչական վարույթների իրականացման վարչության հետաքննության բաժնում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը և ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչություն` նախաքննություն կատարելու համար։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. մայիսի 18-ի որոշմամբ թիվ 83161717 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, 2017թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ <<Հայաստան Գասպարյանի>>-ի, <<Սիսակ Սարգսյանի>>-ի <<Ադրինե Խոջոյանի>>, <<Աստղիկ Հովհաննիսյանի>>-ի, <<Շուշանիկ Ֆահրադյանի>>-ի, <<Բուրաստան Գրիգորյանի>>-ի, <<Նարինե Անտոնյանի>>-ի և <<Ֆելիքս Կնյազյան>>-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ <<Սոս-97>> ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։»
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ <<Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման>> պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել <<Սոս-97>> ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող <<ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1>> և <<ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5>> ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ <<Գնումների մասին>> օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ <<Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման>> պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված <<Սոս-97>> ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ <<Հայաստան Գասպարյանի>>-ի, <<Սիսակ Սարգսյանի>>-ի <<Ադրինե Խոջոյանի>>, <<Աստղիկ Հովհաննիսյանի>>-ի, <<Շուշանիկ Ֆահրադյանի>>-ի, <<Բուրաստան Գրիգորյանի>>-ի, <<Նարինե Անտոնյանի>>-ի և <<Ֆելիքս Կնյազյան>>-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ <<Սոս-97>> ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։»
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ, թիվ 83161717 քրեական գործով մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հուլիսի 20-ի որոշմամբ նշանակված դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական համալիր փորձաքննության՝ որպես մատուցված ծառայության արժեքը կազմել է 890.400 /ութ հարյուր իննսուն հազար չորս հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար։
Թիվ 83161717 քրեական գործով մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ կալանք է դրվել։
2017թ. նոյեմբերի 10-ին թիվ 83161717 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. նոյեմբերի 14-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2017թ. նոյեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2017թ. դեկտեմբերի 08-ին նշանակելու մասին։
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները.
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը զբաղվել է Երևան քաղաքի մանկապարտեզների համար նախատեսված սննդի մատակարարմամբ և իր այդ գործունեությունն իրականացրել է ընկեր, անհատ ձեռնարկատեր (Այսուհետ նաև Ա/Ձ) Էդուարդ Առուստամյանի անունից, որի ընթացքում մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված համապատասխան մրցույթներին, ճանաչվել հաղթող և 2014-2015թթ. ընթացքում Երևան քաղաքի մանկապարտեզներին սննդամթերք է մատակարարել։
2015թ. հունվարի 1-ից այդ բնագավառը համակարգող օրենսդրության մեջ փոփոխություններ են տեղի ուեցել։ Որոշվել է, որ ՀՀ պետական գնումներին մասնակցելու համար ՀՀ ռեզիդենտ հանդիսացող յուրաքանչյուր անձ կամ կազմակերպություն պետք է նախկինում կնիքված և կատարված պայմանագրեր ներկայացնի, որի գումարը պետք է կազմի դիմողի կողմից ներկայացված գնային առաջարկի առնվազն 50%-ը, ինչպես նաև կազմակերպությունը պետք է իր գնային առաջարկի 100% չափով, նախորդ հաշվետու 3 տարիների ընթացքում ունենա համապատասխան շրջանառություն։ Դրա արդյունքում Հարություն Գուլոյանը զրկվել է 2014 թվականին գրանցված «Էդուարդ Առուստամյան» Ա/Ձ-ի անունից գնումների գործընթացին մասնակցելու հնարավորությունից։ Այդ պատճառով, Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված համապատասխան մրցույթներին մասնակցելու նպատակով պատշաճ կազմակերպության անունից հանդես գալու հարցը լուծելու համար Հարություն Գուլոյանը հանդիպել է ընկերոջը՝ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին և տեղեկանալով վերջինիս ընտանիքին պատկանող «Սոս 97» ՍՊԸ-ի գործունեության ժամկետների և շրջանառության ծավալների մասին՝ Արտյոմ Մարգարյանին առաջարկել է «Սոս 97» ՍՊԸ-ով մասնակցել նշված մրցույթներին, ինչին Արտյոմ Մարգարյանը համաձայնվել է։
Այնուհետև, Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված՝ քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնիքել «Սոս 97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող, «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով առաջին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին ՀՀ կառավարության որոշմամբ սահմանված անհրաժեշտ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբրև թե 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնիքված, կեղծ, «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնիքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և այն անհատ ձեռնարկատերերի միջև, որոնք «Սոս-97» ՍՊԸ-ից նախկին տարիների ընթացքում սննդամթերքի գնումներ են կատարել։ Մասնավորապես, մի կողմից՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և մյուս կողմից՝ անհատ ձեռնարկատերեր՝ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև ձևակերպելով կեղծ պայմանագրեր, ապրանքների մատակարարումը հավաստող կեղծ փաստաթղթեր՝ դրանցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց դրվող ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս 97» ՍՊԸ-ի տնօրենի ստորագրությունը այդ բոլոր փաստաթղթերում կեղծել է Արտյոմ Մարգարյանը։ Այնուհետև դրանց պատճեններն որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթեր, 2015թ. նոյեմբերի 12-ին Հարություն Գուլոյանը ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և հաղթել մրցույթներում՝ ճանաչվելով 1-ին տեղը զբաղեցնող մասնակից։
Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում կատարվել է դատափաստաթղթաբանական և դատաձեռագրաբանական համալիր փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 890.400 /ութ հարյուր իննսուն հազար չորս հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար, իսկ դատական քննության ընթացքում՝ կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 1.705.200 /մեկ միլիոն յոթ հարյուր հինգ հազար երկու հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար, այսինքն երկու փորձաքննությունների ընդհանուր արժեքը կազմել է 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար։
(դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 254)
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Վկա Միքայել Աշոտի Զալինյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2013թ. օգոստոսից մինչև 2017թ. մայիս ամիսը աշխատել է Երևանի քաղաքապետարանի գնումների վարչության գնումների կազմակերպման բաժնում՝ որպես գլխավոր մասնագետ, համակարգել է գնումների գործընթացը։ ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով մրցույթներում հաղթող մասնակից որոշելը իրականացվել է տվյալ ընթացակարգի գնահատող հանձնաժողովի կողմից։ Ինքն ապահովել է մրցույթներին վերաբերող փաստաթղթաշրջանառություններից՝ մասնակիցների ծանուցումը, հրավերի հրապարակումը և այլն։ Բացի այդ ուսումնասիրել, գնահատող հանձնաժողովին է ներկայացրել ընթացակարգին վերաբերող և մասնակիցների կողմից ներկայացված որակավորման փաստաթղթերի համապատասխանության հարցը։
Կոնկրետ «Սոս -97» ՍՊԸ-ի հետ կապված՝ կարող է հայտնել հետևյալը. 2015թ-ին Երևանի քաղաքապետարանի կողմից կազմակերպվել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով գնման գործընթաց՝ 2016թ. ընթացքում Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայությամբ գործող որոշ դպրոցների կարիքների համար «Սննդի փաթեթի» ձեռքբերման նպատակով։ Գնման գործընթացին մասնակցության հայտ են ներկայացրել երեք ընկերություններ, որոնցից ամենացածր գնային առաջարկը եղել է «Սոս -97» ՍՊ ընկերությանը՝ 168.102.995 ՀՀ դրամ։ Գնահատող հանձնաժողովի որոշմամբ վերջինս ճանաչվել է առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից և ղեկավարվելով ՀՀ կառավարության 2011թ-ի փետրվարի 10-ի N 168-Ն որոշմամբ հաստատված՝ «Գնումների գործընթացի կազմակերպման մասին» կարգի 47-րդ կետի 1-ին մասով, մասնակիցների տվյալների, ինչպես նաև «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տվյալների ճշտման մասին հարցում է կատարվել ՀՀ ֆինանսների նախարարություն։ Նույն կարգի 47-րդ կետի 2-րդ մասի համաձայն՝ նաև ծանուցում է ուղարկվել առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակցին՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը նախատեսված ժամկետում գնահատող հանձնաժողովին տրամադրելու պահանջով։ Ըստ տվյալ ընթացակարգի արձանագրության՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն ներկայացրել է ծանուցմամբ պահանջվող փաստաթղթերը, որոնք բաղկացած են եղել կնիքված պայմանագրերից և արձանագրություններից։ Դրանից հետո գնահատող հանձնաժողովը առաջնորդվելով նույն կարգի 71-րդ կետի դրույթով՝ ընկերության կողմից ներկայացված պայմանագրերը ուղարկել է ՀՀ Ֆինանսների նախարարություն՝ տվյալների իսկությունը պարզելու նպատակով։ Ի պատասխան այդ հարցմանը՝ հայտնել են, որ ՀՀ Ֆինանսների նախարարության հարկային մարմնի տեղեկատվական բազայում «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից Երևանի քաղաքապետարանին տրամադրված, թվով 8 առքուվաճառքի պայմանագրերին համապատասխանող տեղեկատվություն առկա չէ, ուստի հնարավոր չէ հաստատել վերջիններիս իսկությունը։ Ստացված գրության հիման վրա գնահատող հանձնաժողովը որոշել է մերժել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հայտը։ Նշված ընկերությունը իրազեկվելով որոշման մասին՝ դիմում-բողոք է ներկայացրել «Գնումների աջակցման կենտրոն» ՊՈԱԿ՝ պահանջելով չեղյալ համարել գնահատող հանձնաժողովի որոշումը։ ՊՈԱԿ-ի կողմից ձևավորվել է բողոքարկման խորհուրդ, որն էլ ուսումնասիրելով բողոքի առարկան՝ որոշում է կայացրել բավարարել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի բողոքը, սակայն ընթացակարգի 2-րդ տեղ զբաղեցրած մասնակից «Տիսուս» ՓԲԸ-ն դիմում է ներկայացրել դատարան՝ նույն ընթացակարգով պայմանագրի կնքման վրա արգելանք դնելու պահանջով, որը դատարանի կողմից բավարարվել է։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից ներկայացված, թվով 8 մատակարարման պայմանագրերը որոշիչ դեր են ունեցել մրցույթում հաղթելու գործում և քանի որ իրենց կողմից պարզվել է դրանց կեղծ լինելու հանգամանքը, ուստի որոշվել է 2-րդ տեղը զբաղեցրած մասնակցին ճանաչել հաղթող։
«Սոս-97» ՍՊԸ-ն նախկինում քաղաքապետարանի կողմից անցկացվող մրցույթներին չի մասնակցել։ Նույն ժամանակահատվածում, բացի վերը նշված ծածկագրով ընթացակարգից՝ ընկերությունը մասնակցել է նաև «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրերով գնման ընթացակարգերին։ Մասնավորապես՝ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրով գնման ընթացակարգին «Սոս-97» ՍՊԸ-ի մասնակցության հայտը մերժվել է, քանի որ սահմանված ժամկետում ընկերությունը չի ներկայացրել որակավորման փաստաթղթերը, իսկ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» ծածկագրով ընթացակարգին ընկերությունը մասնակցել է և ներկայացրել նույն փաստաթղթերը, ինչը ներկայացրել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով ընթացակարգին, որով իրենց կողմից կատարվել են նույն գործողությունները և կայացվել նույն որոշումները, ինչ որ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ընթացակարգով։
Հաղթելով մրցույթում՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրավունք է ձեռք բերել սնունդ մատակարարել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին, սակայն մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքներով զրկվել է այդ հնարավորությունից։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 200-202, հատոր 3, գ.թ. 266/
Վկա Սիսակ Լևոնի Սարգսյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 1999-2000թթ. գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր «Սիսակ Սարգսյան» և զբաղվել է սննդամթերքի վաճառքով։ Շուրջ երեք տարի առաջ Ա/Ձ-ն լուծարվել է։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից երբեմն ստացել է մսամթերք փոքր քանակով՝ յուրաքանչյուր ամիս 20.000-ից 30.000 ՀՀ դրամի չափով։ Այդ ընկերության հետ երբևէ առքուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիր չի կնքել և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմել։
2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 16.000.000 ՀՀ դրամի ապրանք չի գնել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը և ակտը հայտնում է, որ դրանցում գնորդի ստորագրությունն իրենը չէ և երբեք այդ ընկերության հետ նման պայմանագիր չի կնիքել, իր ողջ գործունեության ընթացքում նշված գումարի կեսի չափով մսամթերք չի վաճառել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 205-206/
Վկա Շուշանիկ Հակոբի Ֆահրադյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2006 թվականից գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր, զբաղվել է սննդի մանրածախ առևտրով իր փոքրիկ կրպակում, որը գտնվել է Ախուրյան գյուղի ճանապարհին։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից մսամթերք ձեռք է բերել 2012-2013թթ. ընթացքում։ Դրանից հետո նրանցից ապրանք չի գնել, այդ մասին հայտնել է նաև հարկայինում։ Այդ ընկերության հետ պայմանագիր չի կնքել, հանձնման-ընդունման ակտ չի կազմել։ Ընկերությունից տարեկան վերցրել է ընդհանուր 100.000 ՀՀ դրամի մսամթերք, որը վերցրել է միայն հաշիվ ապրանքագրերով։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագրերը՝ հայտնում է, որ դրանք իրականությանը չեն համապատասխանում, կեղծ են, պայմանագրերում և արձանագրությունում իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 235-236/
Վկա Նարինե Անտոնյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2008թ-ից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Շիրակի մարզի Ախուրյան գյուղում գտնվող խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից ամիսը մեկ անգամ մսամթերք է ստացել։ Ապրանքները վերցվել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ դրանցում առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել, Հարություն Գուլոյանին, Արտյոմ և Սոսիկ Մարգարյաններին չի ճանաչում։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 115-116/
Վկա Սոսիկ Սուրենի Մարգարյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 1997թ. հիմնել է «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը, որը գործել է մինչև 2017թ. հունվար ամիսը։ Ընկերությունը զբաղվել է մսամթերքի արտադրությամբ և վաճառքով։ Իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է որդին՝ Արտյոմ Մարգարյանը, ով հանդիսացել է ընկերության մենեջերը։ 2015թ. ամռանը կամ աշնանը որդին տեղեկացրել է, որ իր ծանոթ Հարությունը ցանկանում է, որ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն մասնակցի Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված սննդի մատակարարման մրցույթին։ Որդին ասել է, որ Հարությունն այդ ոլորտում փորձ ունի և նրան վստահում է։ Հարությունի հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր։ Դրանից հետո որևէ բանի չի մասնակցել։ Տեղյակ է, որ փաստաթղթային ձևակերպմամբ զբաղվել է Հարությունը, ինչի հետ կապված տարել է կնիքը և հետո վերադարձրել։ Ներկայացված «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ա/Ձ-ներ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև կնիքված առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրերը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունները իրականությանը չեն համապատասխանում, դրանցում առկա ստորագրությունները իր կողմից չեն կատարվել, նշված անձանց այդ քանակությամբ ապրանքներ չի մատակարարել և տեղյակ չէ, որ այդպիսի փաստաթղթեր են ներկայացվել մրցույթին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 72-74/
Վկա Աստղիկ Համբարձումի Հովհաննիսյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2005 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և Ախուրյան գյուղի Ջրաշինարարների փողոցում գտնվող խանութ-կրպակում զբաղվել առևտրով։ Տարեկան մոտ 5,000,000 ՀՀ դրամի շրջանառություն է ունեցել։ Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ՝ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի աշխատակիցը ամսեկան 2-3 անգամ մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ ամսեկան շուրջ 5.000 ՀՀ դրամի առևտուր է կատարել՝ ոչ ավելի։ Ընկերությունն ապրանք մատակարարել է 2010-2014թթ. ընկած ժամանակահատվածում։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ նման պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կնքել և դրանցում դրված ստորագրությունները ինքը չի կատարել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 109-111/
Վկա Բուրաստան Գրիգորյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2008թ. հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և զբաղվել մանրածախ առևտրով Երազգավորս գյուղում։ Տարեկան ունեցել է մոտավորապես 1.500.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից՝ արդեն երեք տարի մսամթերք չի ստացել, իսկ դրանից առաջ ընկերությունից ամիսը մեկ անգամ է մսամթերք ստացել։ Ամսեկան՝ ընկերությունից շուրջ 25.000 ՀՀ դրամի չափով առևտուր է կատարել։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։
Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ ստորագրությունները իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչում։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 112-114/
Վկա Ֆելիքս Եղիշի Կնյազյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 1999թ-ից զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ, ունեցել է խանութ Ախուրյան գյուղում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 2011թ-ից մինչև 2014թ. մսամթերք է ստացել 10 կամ 20 օրը մեկ, 10 կգ-ից ավել ապրանք երբեք չի վերցրել։ Ապրանք վերցնելիս պայմանագիր և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել, բայց երբ ֆակտուրա է պահանջել՝ ըստ կարգի տվել են։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ այդ ընկերության հետ որևէ պայմանագիր չի կնքել, որևէ ակտ չի ստորագրել, իսկ ներկայացված պայմանագրում և ակտում առկա ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 118-119/
Վկա Հայաստան Ապետի Գասպարյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 10 տարի զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ Գյումրի քաղաքում։ 4 տարի «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրեն մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ առևտուրը կատարել է միայն ֆակտուրայով, որևէ պայամանգիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք իր կողմից չեն ստորագրվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 120-121/
Վկա Ադրինե Խոջոյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2000 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Գյումրի քաղաքում գտնվող իր խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» անվամբ ընկերություն չգիտի, իրենք մսամթերք ստացել են տարբեր ընկերություններից, հնարավոր է նաև «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունից ստացած լինեն։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք կեղծ են, իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն իր կողմից չեն կատարվել։ Հարություն Գուլոյան, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 131-132/
Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրով, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրով, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրով, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրով, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրով, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրով, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրով, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրով, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճեններով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 287-288/
Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված և գործին կցված, գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերով, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումով, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունով, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճռով, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 292-293/
Կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 18-0105Դ եզրակացությամբ, համաձայն որի. «2. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 40-43, 116-119, 201-204 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատար-վել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
3. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 20-23, 108-111, 209-212 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97»ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները չեն կատարվել Սիսակ Սարգսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Հարություն Գուլոյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։
4. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 44-47, 120-123, 205-208 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դի-մաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կող-մից։
5.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 32-35, 112-115, 193-196 թերթե-րում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
5.բ/ «5.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
6.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 16-19, 96-99, 189-192 թերթե-րում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
6.բ/ Հարություն Գուլոյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «6.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
7.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 24-27, 100-103, 217-220 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Բաղդասար Գրիգորյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
7.բ/ «7.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
8. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 36-39, 124-127, 197-200 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնմանընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագ-րի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
9. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 28-31, 104-107, 213-216 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Ֆելիքս Կնյազյանի, Արտյոմ Մարգարյանի, Հասմիկ Հարությունյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։
9.բ/ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «9.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Ուստի պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կող-մից են կատարվել հետա-զոտելի ստորագրությունները, հնարավոր չէ։
1. «2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս.Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս.Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։
2.,13. Փորձաքննությանը ներկայացված ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717 գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստա-թուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբող-ջա-կան փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱ-ՏԱ-ԿԱ-ՐԱՐ-ՄԱՆ ՊԱՅՄԱ-ՆԱ-ԳԻՐ 02/04ե գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» րառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/06» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 192-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվ 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 212-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆ-ԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 220-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 216-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱ-ԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 196-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 200-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 204-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 208-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
3. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04 գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱ-ԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարա վոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-115-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ., ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թեր-թե-րում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերնրի և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գի-տականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշե«ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայ-մանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
14. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թեր-թում, 217-219-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 213-215-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 193-195-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագ-ված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 197-199-րդ թեր-թե-րում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 205-207-րդ թեր-թերում առկա է 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում առկա կապտագույն ներկանյութով կատարված մասնակի ընթեռնելի կլոր կնիքի դրոշմները կատարվել են ներկայացված «ՀԱՅԱՍՏԱՆ ԵՐԵՎԱԻ ԷՐԵԲՈՒՆՈՒ ՇՐՋԱՆ ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՊԱՏԱՍԽԱՆԱՏՎՈՒԹՅԱՄԲ ԸՆԿԵՐՈՒԹՅՈՒՆ * Армения Эребунийский р-н г. Еревана Общ-во с Ограниченной Ответствен. * Armenia Yerevan Erebuni district Company LTD * «ՍՕՍ -97» ,,СОС-9..“ SOS-97“ 00418097 կլոր կնիքով։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա են 25 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա են «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրա-ռումներով փաստաթղթերում և 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստա-ղթերում, 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով փաստաթղթերում և 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով փաստաթղթերում և 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով փաստաթղթերում և 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա սև ներկանյութով լազերային տպագրման եղանակով կատարված կնիքի դրոշմապատկերների և համեմատական նմուշ ներկայացված կնիքի դրոշմների համեմատական հետազոտություն չի կատարվել՝ հետազոտելի փաստաթղթերում առկա կնիքի դրոշմապատկերների, թույլ արտահայտվածության, մասնակի ընթեռնելի, կամ անընթեռնելի հատվածներում կնիքի պատկերների գրաֆիկական նյութերի սակավությունների պատճառով։»։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Նախաքննության ընթացքում Հարություն Գուլոյանը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2015թ. սեպտեմբերի 1-ին «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն Սոսիկ Մարգարյանի հետ կնքել են ծառայությունների մատուցման պայմանագիր Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարվող գնման գործընթացին մասնակցելու համար։ Չի ունեցել իր անվամբ բացված ընկերություն, դրա համար իր ծանոթ Արտյոմ Մարգարյանին, որը Սոսիկ Մարգարյանի որդին է, խնդրել է թույլատրել նրա ընկերությունով մասնակցել այդ գնումների մրցույթին։ Նրանց կողմից իրեն տրված պայմանագրի հիման վրա Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին մասնակցելու համար անհարժեշտ բոլոր փաստաթղթերը կազմել է ինքը և ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան։ Երբ Արտյոմին խնդրել է, որ թույլ տան իրենց ընկերությունով մասնակցի՝ Արտյոմն իրեն ասել է, որ ինքը չի հասկանում այդ գործընթացներից։ Արտյոմին ասել է, որ ամբողջն ինքը կանի։ Բոլոր փաստաթղթերը կազմել և ներկայացրել է ինքը, իսկ երբ պետք է եղել այս կամ այն փաստաթղթի վրա կնիք դնել, այդ ժամանակ վերցրել է «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքը, տարել, կնիքել է փաստաթղթերը և կնիքը վերադարձրել նրան։
2015թ. հոկտեմբեր ամսին, երբ Երևանի քաղաքապետարանը հայտարարել է սննդի մատակարարման վերաբերյալ մրցույթ, այդ ժամանակ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի անունով ներկայացրել է համապատասխան փաստաթղթերը և 2015թ. նոյեմբեր ամսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, իմացել է, որ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ն «ԵՔՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով գործընթացներում ճանաչվել է 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։ Երբ տեղեկացել է այդ մասին՝ Երևանի քաղաքապետարանը իրեն «օնլայն» կարգով հայտնել է, որ պետք է 3 օրվա ընթացքում ներկայացնի որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը։ Այսինքն՝ ապրանքների մատակարարման վերաբերյալ կնիքված և ավարտված պայմանագրեր, հանձնման-ընդունման արձանագրություններ։
Այդ ժամանակ ինքն առանց որևէ մեկին ասելու, տվյալ պահին Ա/Ձ «Էդուարդ Առուստամյանի» անվամբ իր վարձակալած գրասենյակում, իր համակարգչով «գնումներ.ամ» կայքից ներբեռնել է արձանագրությունների տիպային օրինակներ, իսկ «գուգլ»-ից տիպային պայմանագրեր, որոնց վրա կատարել է անհրաժեշտ փոփոխություններ, այսինքն՝ առանց որևէ մեկի գիտության, իմացության և օգնության կազմել է ապրանքների մատակարարման վերաբերյալ կեղծ առուվաճառքի պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք ներկայացրել է «օնլայն» կարգով Երևանի քաղաքապետարան՝ գործընթացների համար։
Կեղծել է այմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, Ա/Ձ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի» և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի անվան դիմաց ստորագրություն կատարել է ինքը, այդ պայմանագրերի և արձանագրությունների վերաբերյալ անգամ նրանք տեղեկություն չեն ունեցել։ Ստորագրությունները կեղծելուց հետո գնացել, Արտյոմից վերցրել է կնիքը, նրան չի ասել, թե կնիքն ինչի համար է, նրան ուղղակի ասել է, որ թուղթ է պետք կնիքել։ Արտյոմն էլ վստահելով՝ տվել է։ Ինքը տարել է կնիքը և կնիքել այդ արձանագրությունները։
Դրանք հավաքել է իր համակարգչով և տպել այդ ժամանակվա իր տպիչ սարքով։ Ա/Ձ «Էդուարդ Առուստամյան»-ի գրասենյակը հանձնելու ժամանակ, 2016թ. օգոստոս ամսին իր տպիչ սարքը և համակարգիչը ինքը վաճառել է պատահական մարդկանց։ Այդ Ա/Ձ-ների տվյալները վերցրել է «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի հարկային կայքից, որտեղ երևում է, թե նա ում է ապրանք մատակարարել և նրանց տվյալները։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 47-48, 294/
Հետագայում, ինչպես նաև դատաքննության ընթացքում Հ. Գուլոյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց և իրեն առաջադրված հարցերին պատասխանելուց։ Հ. Գուլոյանը ցուցմունք է տվել նաև այն մասին, որ բոլոր պայմանագրերն ու արձանագրություններն ինքն է ստորագրել, Ա. Մարգարյանին փաստաթուղթ չի տվել՝ ստորագրելու համար։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 264/
Նախաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ փաստաթուղթ չի կեղծել, հնարավոր է՝ Հ. Գուլոյանը ուրիշ փաստաթղթերի հետ միասին ստորագրման համար ներկայացրել է նաև այդ փաստաթղթերը և ինքն առանց կարդալու ստորագրել է։ Փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չի ունեցել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 277, 285/
Դատաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում, քանի որ փաստաթուղթ կեղծելու մտադրություն չի ունեցել, ստորագրել է որոշ պայմանագրեր և ակտեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Ստուգելով ամբաստանյալների, վկաների ցուցմունքները, համադրելով դրանք քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ վերոհիշյալ մեղադրանքները հիմնավորող ցուցմունքներն արժանահավատ են, հաստատվում են քրեական գործի քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների համակցությամբ, իսկ ամբաստանյալներ Հ. Գուլոյանի ցուցմունքը՝ իրավունք վերապահող փաստաթղթերը կեղծելու գործում Ա. Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնության բացակայության և Ա. Մարգարյանի ցուցմունքները` փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չունենալու, ինչպես նաև առաջադրված մեղադրանքներն այլ պատճառաբանություններով հերքելու վերաբերյալ` իրականությանը չեն համապատասխանում, արժանահավատ չեն, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելու նպատակ են հետապնդում և հերքվում են վերոհիշյալ ապացույցներով։
Այդ վերլուծությունների արդյունքում դատարանը գտնում է նաև, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի՝ Հ. Գուլոյանի և Ա. Մարգարյանի կողմից, յուրաքանչյուրի մեղավորությամբ, մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելը ապացուցված է, հիմնավորված և ապացուցված է նաև Հ. Գուլոյանի կողմից այդ կեղծ փաստաթղթերն օգտագործելը, ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Վերլուծելով Հ. Գուլոյանի պաշտպանի պատճառաբանություններն այն մասին, որ իր պաշտպանյալի նկատմամբ թույլ են տրվել քրեական դատավարության օրենսդրության խախտումներ` գործի նախաքննությունն իրականացվել է քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներով, փորձաքննություն կատարելու կանոների էական խախտումներ են թույլ տրվել, որոնք ազդել են գործի փաստական հանգամանքների մասին մեղադրանքում շարադրված հետևությունների վրա և չեն համապատասխանում գործով ձեռք բերված ապացույցներին, չփարատված բոլոր կասկածները Հ. Գուլոյանի օգտին մեկնաբանելով՝ վերջինս ենթակա է արդարացման այդ մեղադրանքում` դատարանը գտնում է, որ այդ բոլոր պատճառաբանություններն անհիմն են, հերքվում են քրեական գործով պատշաճ ընթացակարգով ձեռք բերված և դատարանին ներկայացված վերոհիշյալ ապացույցներով, իսկ քրեադատավարական օրենքի էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցների օգտագործման անթույլատրելիությունը դատական կարգով հաստատվելու հանգամանքը բավարար չէ Հ. Գուլոյանին արդարացնելու համար, քանի որ նրան առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է այլ` թույլատրելի և վերաբերելի վերոհիշյալ ապացույցների համակցությամբ։
Դատարանը գտնում է, որ գործի փաստական հանգամանքների մասին մեղադրանքում շարադրված հետևությունները լիովին համապատասխանում են գործով ձեռք բերված և վերլուծված ապացույցներին, այդ թվում` վկաների ցուցմունքներին, իրեղեն ապացույցին, փորձագետի եզրակացությանը։ Այդ հետևությունները նաև մասնակիորեն համապատասխանում են ամբաստանյալի ցուցմունքներին։
Բացի այդ, քրեադատավարական օրենքի էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցները դատարանը հանել է ապացույցների զանգվածից և Հ. Գուլոյանի մեղադրանքի հիմքում այդպիսիք առկա չեն։
Վերլուծելով ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանի պաշտպանների պատճառաբանությունները՝ դատարանը գտնում է, որ դրանք նույնպես անհիմն են և հերքվում են վերոհիշյալ ապացույցներով։ Մասնավորապես, պաշտպանության կողմի պատճառաբանությունն այն մասին, որ ամբաստանյալների արաքում բացակայում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված հանցակազմը, քանի որ պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերը՝ որպես տվյալ հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ համարվող առարկա՝ չեն համարվում փաստաթուղթ՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված չլինելու պատճառաբանությամբ՝ անհիմն է, հերքվում է 2017թ. հունիսի 22-ի՝ Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշմամբ այն մասին, որ «(…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով «Իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» (…) եզրույթն ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկա է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից։ (…) Ընդ որում փաստաթուղթը պաշտոնական դիտարկելու տեսանկյունից պարտադիր չէ, որ այն իրավական հետևանքներ առաջացրած լինի, այլ բավարար է միայն, որ այն իր բնույթով օժտված լինի այդպիսի հետևանքներ առաջացնելու, իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու հնարավորությամբ։»(…)։
Վերոնշյալ իրավական դիրքորոշումից ակնհայտ է դառնում, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը փաստաթուղթը պաշտոնական համարելու համար չի սահմանել որևէ չափանիշ՝ տվյալ փաստաթղթերը պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված լինելու վերաբերյալ, ուստի իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու հնարավորությունն ինքնին բավարար է՝ փաստաթուղթը պաշտոնական համարելու համար։
Այսպիսով, ամբաստանյալների կողմից կեղծված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերը պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված չլինելը՝ դեռևս բավարար չէ նրանց արաքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված հանցակազմի բացակայության վերաբերյալ հետևության հանգելու համար։ Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերն օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու ողջամիտ հնարավորությամբ, ինչը տվյալ պարագայում դրսևորվել է մրցույթին մասնակցելու համար սահմանաված չափանիշները բավարարելու տեսանկյունից փաստաթղթեր ներկայացնելով և տվյալ փաստաթղթերի հիման վրա մրցույթում հաղթող ճանաչվելով։
Պաշտպանների պատճառաբանությունն այն մասին, որ Ա. Մարգարյանն օժանդակել է Հ. Գուլոյանին, սակայն նախնական համաձայնության չի եկել Հ. Գուլոյանի հետ և փաստաթղթեր կեղծելու դիտավորություն չի ունեցել՝ նույնպես անհիմն է, քանի որ վերոհիշյալ ապացույցներով հիմնավորվել է նախնական համաձայնությամբ փաստաթղթեր կեղծելը։ Մասնավորապես, քրեական գործում առկա պայմանագրերում և հանձնման-ընդունման արձանագրություններում, այդ թվում «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 2012թ. փոտրվարի 01-ին կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման 02/01 պայմանագրի վերջին էջի ստորին աջ հատվածում, «Հ. Գասպարյան» բառերի դիմաց, նրա անվամբ ստորագրությունը կատարվել է Հարություն Գուլոյանի կողմից, իսկ նույն էջի ստորին ձախ հատվածում, տնօրեն և «Ս. Մարգարյան» բառերի միջև տեղավորված ստորագրությունը կատարվել է ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։
Նույն եղանակով, որպես համակատարողներ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը կեղծել են քրեական գործում առկա, կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական թիվ 18-0105Դ փորձաքննության եզրակացության «հետևություններ» բաժնի 9.բ կետի 1. ենթակետում նշված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը. «1. «2,3,4,5,6,7,8,9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս. Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս. Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից»։
Հաշվի առնելով, որ խմբի կազմում կեղծ փաստաթղթերի օգտագործման կամ դրան օժանդակելու վերաբերյալ Ա. Մարգարյանին մեղադրանք չի առաջադրվել՝ այդ մեղադրանքն անհիմն լինելու վերաբերյալ պաշտպանության կողմի պատճառաբանություններին դատարանը չի անդրադառնում։
Ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն`
«Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։(…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան այլընտրանքային է, այն պատիժ է նախատեսում ինչպես տուգանքի, այնպես էլ ազատազրկման ձևով։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009թ. փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։
15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանի կողմից միջին ծանրության հանցագործություն կատարած լինելը և դրա` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործության կատարմանը նրա մասնակցության աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։
Ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող որևէ հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ Հ. Գուլոյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, որի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է, որ վերոնշյալ իրավական վերյուծությունները կիրառելի են նաև ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանի նկատմամբ, ուստի Ա. Մարգարյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, որի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննելով գույքի վրա դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ Ա. Մարգարյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ դրված կալանքը անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը և դրա կատարումը։
Քննելով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները անհրաժեշտ է պահել քրեական գործի հետ միասին։
Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի՝ Հ. Գուլոյանի և Ա. Մարգարյանի նկատմամբ խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջները նրանցից յուրաքանչյուրի կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։ Բացի այդ, տուգանքի դատապարտվելու դեպքում ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի կողմից քրեական պատասխանատվությունից և նշանակված պատիժը կրելուց խուսափելու, դատավճռի կատարմանը խոչընդոտելու հավանականությունը ցածր է։
Քննելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի, որպես դատական ծախսեր բռնագանձման է ենթակա դատափաստաթղթաբանական և դատաձեռագրաբանական համալիր փորձաքննության կատարման, կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննության կատարման ծառայությունների ընդհանուր արժեք հանդիսացող 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումարը` որպես դատական ծախսեր։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 168-169-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
ԵԿԴ/0288/01/17
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը
Նախագահությամբ դատավոր Ա. Դանիբեկյանի
Քարտուղարությամբ Մ.Վարդապետյանի
Ս.Յուզբաշյանի
Ս.Մկրտչյանի
Է․Մատինյանի
Մասնակցությամբ՝
Մեղադրողներ Է.Պետրոսյանի
Ս.Մովսիսյանի
Պաշտպաններ Հ.Անանյանի
Մ.Ավագյանի
Ա.Ղասաբողլյանի
2023 թվականի փետրվարի 24-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Հարություն Յուրիի Գուլոյանի` ծնված 09.05.1984թ. Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չի աշխատում, չամուսնացած, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող՝ ք․Երևան, Նեկրասովի փողոց, 76 տուն հասեցում, մեղադրվում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, սույն գործով արգելանքի տակ չի եղել, որպես խափանման միջոց ընտրված է ստորագրություն չհեռանալու մասին,
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի` ծնված 24.06.1987թ. Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, հանդիսանում է Սոս-Սոս ՍՊ ընկերության տնօրեն, ամուսնացած, խնամքին չորս անչափահաս երեխա, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող՝ ք․Երևան, Նոր Արեշ, 34-րդ փողոց, 106/2 տուն հասեցում, մեղադրվում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, սույն գործով արգելանքի տակ չի եղել, որպես խափանման միջոց ընտրված է ստորագրություն չհեռանալու մասին,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց՝
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017թ. մայիսի 05-ին ՀՀ կառավարությանն առընթեր պետական եկամուտների կոմիտեի իրավախախտումների հայտնաբերման ու վարչական վարույթների իրականացման վարչության հետաքննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը:
2017թ. մայիսի 18-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՀԿԳ քննիչ Կ.Ներսիսյանի որոշմամբ թիվ 83161717 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2017թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը թիվ 83161717 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2017թ. հոկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն բանի համար, որ. նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ Հայաստան Գասպարյանի-ի, Սիսակ Սարգսյանի-ի Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի-ի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի-ի, Բուրաստան Գրիգորյանի-ի, Նարինե Անտոնյանի-ի և Ֆելիքս Կնյազյան-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ Սոս-97 ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»։
2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը թիվ 83161717 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն բանի համար, որ. նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել Սոս-97 ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1 և ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5 ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ Գնումների մասին օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված Սոս-97 ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ Հայաստան Գասպարյանի-ի, Սիսակ Սարգսյանի-ի Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի-ի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի-ի, Բուրաստան Գրիգորյանի-ի, Նարինե Անտոնյանի-ի և Ֆելիքս Կնյազյան-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ Սոս-97 ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»։
2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ թիվ 83161717 քրեական գործով մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին։
2017թ. նոյեմբերի 10-ին թիվ 83161717 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որտեղ դրան շնորհվել է թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 հերթական համարը:
2017թ. նոյեմբերի 14-ին թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ընդունվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Մ.Մարտիրոսյանի վարույթ, 2017թ. նոյեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը նշանակելու մասին։
2018թ. հուլիսի 19-ին կայացրած թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճռով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը վճռել է. Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր:
Դատավճիռը պաշտպանների կողմից բողոքարկվել է ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան:
2019թ. հունվարի 14-ին կայացրած որոշմամբ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը որոշել է.
Պաշտպաններ Արմինե Ղասաբողլյանի, Հրանտ Անանյանի և Գիորգի Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքները բավարարել մասնակիորեն:
Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2018թ. հուլիսի 19-ի թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի որոշումը ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի կողմից բողոքարկվել է ՀՀ վճռաբեկ դատարան:
2019թ. հունիսի 01-ին կայացրած որոշմամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը որոշել է ամբաստանյալներ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի և Հարություն Յուրիի Գուլոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքները վարույթ ընդունելը մերժել:
2019թ. հունիսի 24-ին թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը ստացվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարան, 2019թ. հունիսի 26-ի որոշմամբ ընդունվել է նույն դատարանի դատավոր Ա.Թադևոսյանի վարույթ և 2019թ. հուլիսի 09-ի որոշմամբ նշանակվել դատական քննության:
2021թ. մայիսի 07-ին թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը վերաբաշխվել է` դատավոր Ա.Թադևոսյանի լիազորությունները դադարելու կապակցությամբ:
2021թ. մայիսի 10-ի որոշմամբ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ընդունվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Ա.Դանիբեկյանի վարույթ և 2021 թվականի մայիսի 24-ի որոշմամբ նշանակվել է դատական քննության:
2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
2.1. Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել, օգտվելով իր դատավարական իրավունքից հրաժարվել է ցուցմունք տալուց:
Նախաքննության ընթացքում Հարություն Գուլոյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել մասնակի և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում մրցույթում հաղթող ճանաչվելուց հետո 1-ին տեղ զբաղեցրած ընկերությունը պետք է ներկայացներ որակավորման չափանիշներին համապատասխանելու վերաբերյալ փաստաթղթեր, մասնավորապես, նախորդ երեք տարվա ընթացքում շրջանառություն ունենալու հանգամանքը հավաստող փաստաթղթեր, սակայն նման ընկերություն չի ունեցել: Դիմել է իր ծանոթ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն Սոսիկ Մարգարյանի որդուն` Արտյոմ Մարգարյանին, վերջինիս հորը պատկանող նշված ընկերության միջոցով մրցույթին մասնակցելու համար: Ընկերության և իր միջև կնքվել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր, որի հիման վրա էլ ինքն անձամբ, սակայն ընկերության անունից, դիմել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին և ճանաչվել հաղթող: 2015 թվականի նոյեմբերի սկզբին` տեղեկանալով, որ «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը հաղթող է ճանաչվել և եռօրյա ժամկետում պետք է ներկայացնի որակավորմանը համապատասխանելու մասին հիմնավորող փաստաթղթեր, իր կողմից վարձակալած տարածքում, առանց որևէ մեկի գիտության, համացանցից ներբեռնել է պայմանագրերի տիպային օրինակներ և անհրաժեշտ փոփոխություններ կատարելուց հետո, օգտվելով «Սոս-97» ՍՊ ընկերության հարկային տվյալներում առկա նախկինում ապրանք մատակարարած անձանց տվյալներից, կազմել է առուվաճառքի կեղծ պայմանագրեր և դրանց ուղեկցող կեղծ հանձնման-ընդունման արձանագրություններ: Նշված պայմանագրերում և հանձնման-ընդունման արձանագրություններում Ա/Ձ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե Խոջոյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի» և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի անվան դիմաց ստորագրությունները կատարել է ինքը, այդ պայմանագրերի և արձանագրությունների վերաբերյալ անգամ նրանք տեղեկություն չեն ունեցել։ Ստորագրությունները կեղծելուց հետո Արտյոմ Մարգարյանից վերցրել է ընկերության կնիքը և դրանով վավերացրել նշված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները: Արտյոմին չի ասել, թե կնիքն ինչի համար է, նրան ուղղակի ասել է, որ թուղթ է պետք կնիքել, Արտյոմն էլ վստահելով՝ տվել է։ Այնուհետև պայմանագրերի պատճենները ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան: Ա.Մարգարյանը նշված գործընթացին չի մասնակցել, դրա ընթացքի մասին տեղեկություններ չի ունեցել:
/Հատոր 3, գ.թ. 47-48, 264, 294/
2.2. Դատաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ իր ընտանիքին է պատկանում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը, որն իրականացնում է մսամթերքի արտադրություն և մատակարարում: Ընկերության տնօրեն է հանդիսացել հայրը, ինքը կատարել է որոշ կազմակերպչական աշխատանքներ, հանդիսացել է ընկերության մենեջեր: 2012-2014թթ. ընթացքում ընկերության շրջանառությունը կազմել է շուրջ 300 միլիոն ՀՀ դրամ: Հարություն Գուլոյանն առաջարկել է իրեն մասնակցել Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին, ինչին համաձայնելով վերջինիս հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր, տրամադրել է ընկերության կնիքը և այլևս որևէ գործընթացի չի միջամտել: Հարություն Գուլոյանն իրեն ներկայացրել է ինչ-որ փաստաթղթեր ստորագրման համար, որոնք ինքն առանց բովանդակությանը ծանոթանալու ստորագրել է: Չի իմացել, որ դրանք կեղծ պայմանագրեր են, վստահելով Հարություն Գուլոյանին ստորագրել է, որևէ փաստաթուղթ կեղծելու մտադրություն չի ունեցել։
Նախաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որևէ փաստաթուղթ չի կեղծել: Հնարավոր է՝ Հարություն Գուլոյանը այլ փաստաթղթերի հետ միասին ստորագրման համար իրեն ներկայացրել է նաև այդ փաստաթղթերը և ինքը վստահելով վերինիս առանց կարդալու ստորագրել է։ Որևէ փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չի ունեցել, ինչպես նաև երբևէ տեղեկություն չի ունեցել, որ որևէ փաստաթուղթ կեղծված է եղել։
/Հատոր 3, գ.թ. 277, 285/
2.3. Դատաքննության ընթացքում վկա Միքայել Աշոտի Զալինյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2013թ. օգոստոսից մինչև 2017թ. մայիս ամիսը աշխատել է Երևանի քաղաքապետարանի գնումների վարչության գնումների կազմակերպման բաժնում՝ որպես գլխավոր մասնագետ, համակարգել է գնումների գործընթացը։ ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով մրցույթներում հաղթող մասնակից որոշելը իրականացվել է տվյալ ընթացակարգի գնահատող հանձնաժողովի կողմից։ Ինքն ապահովել է մրցույթներին վերաբերող փաստաթղթաշրջանառություններից՝ մասնակիցների ծանուցումը, հրավերի հրապարակումը և այլն։ Բացի այդ ուսումնասիրել, գնահատող հանձնաժողովին է ներկայացրել ընթացակարգին վերաբերող և մասնակիցների կողմից ներկայացված որակավորման փաստաթղթերի համապատասխանության հարցը։
2015 թվականին Երևանի քաղաքապետարանի կողմից կազմակերպվել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով գնման գործընթաց՝ 2016 թվականի ընթացքում Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայությամբ գործող որոշ դպրոցների կարիքների համար «Սննդի փաթեթի» ձեռքբերման նպատակով։ Գնման գործընթացին մասնակցության հայտ են ներկայացրել երեք ընկերություններ, որոնցից ամենացածր գնային առաջարկը եղել է «Սոս -97» ՍՊ ընկերությանը՝ 168.102.995 ՀՀ դրամ։ Գնահատող հանձնաժողովի որոշմամբ վերջինս ճանաչվել է առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից և ղեկավարվելով ՀՀ կառավարության 2011թ-ի փետրվարի 10-ի N 168-Ն որոշմամբ հաստատված՝ «Գնումների գործընթացի կազմակերպման մասին» կարգի 47-րդ կետի 1-ին մասով, մասնակիցների տվյալների, ինչպես նաև «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տվյալների ճշտման մասին հարցում է կատարվել ՀՀ ֆինանսների նախարարություն։ Նույն կարգի 47-րդ կետի 2-րդ մասի համաձայն՝ նաև ծանուցում է ուղարկվել առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակցին՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը նախատեսված ժամկետում գնահատող հանձնաժողովին տրամադրելու պահանջով։ Ըստ տվյալ ընթացակարգի արձանագրության՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն ներկայացրել է ծանուցմամբ պահանջվող փաստաթղթերը, որոնք բաղկացած են եղել կնիքված պայմանագրերից և արձանագրություններից։ Դրանից հետո գնահատող հանձնաժողովը առաջնորդվելով նույն կարգի 71-րդ կետի դրույթով՝ ընկերության կողմից ներկայացված պայմանագրերը ուղարկել է ՀՀ Ֆինանսների նախարարություն՝ տվյալների իսկությունը պարզելու նպատակով։ Ի պատասխան այդ հարցմանը՝ հայտնել են, որ ՀՀ Ֆինանսների նախարարության հարկային մարմնի տեղեկատվական բազայում «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից Երևանի քաղաքապետարանին տրամադրված, թվով 8 առքուվաճառքի պայմանագրերին համապատասխանող տեղեկատվություն առկա չէ, ուստի հնարավոր չէ հաստատել վերջիններիս իսկությունը։ Ստացված գրության հիման վրա գնահատող հանձնաժողովը որոշել է մերժել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հայտը։ Նշված ընկերությունը իրազեկվելով որոշման մասին՝ դիմում-բողոք է ներկայացրել «Գնումների աջակցման կենտրոն» ՊՈԱԿ՝ պահանջելով չեղյալ համարել գնահատող հանձնաժողովի որոշումը։ ՊՈԱԿ-ի կողմից ձևավորվել է բողոքարկման խորհուրդ, որն էլ ուսումնասիրելով բողոքի առարկան՝ որոշել է բավարարել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի բողոքը, սակայն ընթացակարգի 2-րդ տեղ զբաղեցրած մասնակից «Տիսուս» ՓԲԸ-ն դիմում է ներկայացրել դատարան՝ նույն ընթացակարգով պայմանագրի կնքման վրա արգելանք դնելու պահանջով, որը դատարանի կողմից բավարարվել է։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից ներկայացված, թվով 8 մատակարարման պայմանագրերը որոշիչ դեր են ունեցել մրցույթում հաղթելու գործում և քանի որ իրենց կողմից պարզվել է դրանց կեղծ լինելու հանգամանքը, ուստի որոշվել է 2-րդ տեղը զբաղեցրած մասնակցին ճանաչել հաղթող։
«Սոս-97» ՍՊԸ-ն նախկինում քաղաքապետարանի կողմից անցկացվող մրցույթներին չի մասնակցել։ Նույն ժամանակահատվածում, բացի վերը նշված ծածկագրով ընթացակարգից՝ ընկերությունը մասնակցել է նաև «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրերով գնման ընթացակարգերին։ Մասնավորապես՝ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրով գնման ընթացակարգին «Սոս-97» ՍՊԸ-ի մասնակցության հայտը մերժվել է, քանի որ սահմանված ժամկետում ընկերությունը չի ներկայացրել որակավորման փաստաթղթերը, իսկ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» ծածկագրով ընթացակարգին ընկերությունը մասնակցել է և ներկայացրել նույն փաստաթղթերը, ինչը ներկայացրել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով ընթացակարգին, որով իրենց կողմից կատարվել են նույն գործողությունները և կայացվել նույն որոշումները, ինչ որ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ընթացակարգով։
Հաղթելով մրցույթում՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրավունք է ձեռք բերել սնունդ մատակարարել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին, սակայն մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքով զրկվել է այդ հնարավորությունից։
2.4. Դատաքննության ընթացքում Սիսակ Լևոնի Սարգսյանի ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1999-2000թթ. գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր «Սիսակ Սարգսյան» և զբաղվել է սննդամթերքի վաճառքով։ Շուրջ երեք տարի առաջ Ա/Ձ-ն լուծարվել է։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից երբեմն ստացել է մսամթերք փոքր քանակով՝ յուրաքանչյուր ամիս 20.000-ից 30.000 ՀՀ դրամի չափով։ Այդ ընկերության հետ երբևէ առքուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիր չի կնքել և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմել։
2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 16.000.000 ՀՀ դրամի ապրանք չի գնել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը և ակտը հայտնում է, որ դրանցում գնորդի ստորագրությունն իրենը չէ և երբեք այդ ընկերության հետ նման պայմանագիր չի կնքել, իր ողջ գործունեության ընթացքում նշված գումարի կեսի չափով մսամթերք չի վաճառել։
2.5. Դատաքննության ընթացքում վկա Շուշանիկ Հակոբի Ֆահրադյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2006 թվականից գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր, զբաղվել է սննդի մանրածախ առևտրով իր փոքրիկ կրպակում, որը գտնվել է Ախուրյան գյուղի ճանապարհին։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից մսամթերք ձեռք է բերել 2012-2013թթ. ընթացքում։ Դրանից հետո նրանցից ապրանք չի գնել, այդ մասին հայտնել է նաև հարկայինում։ Այդ ընկերության հետ պայմանագիր չի կնքել, հանձնման-ընդունման ակտ չի կազմել։ Ընկերությունից տարեկան վերցրել է ընդհանուր 100.000 ՀՀ դրամի մսամթերք, որը վերցրել է միայն հաշիվ ապրանքագրերով։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը՝ հայտնում է, որ դա իրականությանը չի համապատասխանում, կեղծ է, պայմանագրերում և արձանագրությունում իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել։
2.6. Դատաքննության ընթացքում վկա Նարինե Ավետիսի Անտոնյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2008թ.-ից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Շիրակի մարզի Ախուրյան գյուղում գտնվող խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից ամիսը մեկ անգամ մսամթերք է ստացել։ Ապրանքները վերցվել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը հայտնում է, որ դրանցում առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել, Հարություն Գուլոյանին, Արտյոմ և Սոսիկ Մարգարյաններին չի ճանաչում։
2.7. Նախաքննության ընթացքում վկա Սոսիկ Սուրենի Մարգարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որ 1997թ. հիմնել է «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը, որը գործել է մինչև 2017թ. հունվար ամիսը։ Ընկերությունը զբաղվել է մսամթերքի արտադրությամբ և վաճառքով։ Իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է որդին՝ Արտյոմ Մարգարյանը, ով հանդիսացել է ընկերության մենեջերը։ 2015թ. ամռանը կամ աշնանը որդին տեղեկացրել է, որ իր ծանոթ Հարությունը ցանկանում է, որ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն մասնակցի Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված սննդի մատակարարման մրցույթին։ Որդին ասել է, որ Հարությունն այդ ոլորտում փորձ ունի և նրան վստահում է։ Հարությունի հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր։ Դրանից հետո որևէ բանի չի մասնակցել։ Տեղյակ է, որ փաստաթղթային ձևակերպմամբ զբաղվել է Հարությունը, ինչի հետ կապված տարել է կնիքը և հետո վերադարձրել։ Ներկայացված «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ա/Ձ-ներ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև կնիքված առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրերը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունները իրականությանը չեն համապատասխանում, դրանցում առկա ստորագրությունները իր կողմից չեն կատարվել, նշված անձանց այդ քանակությամբ ապրանքներ չի մատակարարել և տեղյակ չէ, որ այդպիսի փաստաթղթեր են ներկայացվել մրցույթին։
/Հատոր 3, գ.թ. 72-74/
2.8. Նախաքննության ընթացքում Աստղիկ Համբարձումի Հովհաննիսյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2005 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և Ախուրյան գյուղի Ջրաշինարարների փողոցում գտնվող խանութ-կրպակում զբաղվել առևտրով։ Տարեկան մոտ 5.000.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն է ունեցել։ Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ՝ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի աշխատակիցը ամսեկան 2-3 անգամ մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ ամսեկան շուրջ 5.000 ՀՀ դրամի առևտուր է կատարել՝ ոչ ավելի։ Ընկերությունն ապրանք մատակարարել է 2010-2014թթ. ընկած ժամանակահատվածում։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ նման պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կնքել և դրանցում դրված ստորագրություններն ինքը չի կատարել։
/Հատոր 3, գ.թ. 109-111/
2.9. Նախաքննության ընթացքում վկա Բուրաստան Սարգսի Գրիգորյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008թ. հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և զբաղվել մանրածախ առևտրով Երազգավորս գյուղում։ Տարեկան ունեցել է մոտավորապես 1.500.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից՝ արդեն երեք տարի մսամթերք չի ստացել, իսկ դրանից առաջ ընկերությունից ամիսը մեկ անգամ է մսամթերք ստացել։ Ամսեկան՝ ընկերությունից շուրջ 25.000 ՀՀ դրամի չափով առևտուր է կատարել։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել:
Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչում։
/Հատոր 3, գ.թ. 112-114/
2.10. Նախաքննության ընթացքում վկա Ֆելիքս Եղիշի Կնյազյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1999թ.-ից զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ, ունեցել է խանութ Ախուրյան գյուղում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 2011թ-ից մինչև 2014թ. մսամթերք է ստացել 10 կամ 20 օրը մեկ, 10 կգ-ից ավել ապրանք երբեք չի վերցրել։ Ապրանք վերցնելիս պայմանագիր և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել, բայց երբ ֆակտուրա է պահանջել՝ ըստ կարգի տվել են։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ այդ ընկերության հետ որևէ պայմանագիր չի կնքել, որևէ ակտ չի ստորագրել, իսկ ներկայացված պայմանագրում և ակտում առկա ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչել։
/Հատոր 3, գ.թ. 118-119/
2.11. Նախաքննության ընթացքում վկա Հայաստան Ապետի Գասպարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 10 տարի զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ Գյումրի քաղաքում։ 4 տարի «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրեն մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ առևտուրը կատարել է միայն ֆակտուրայով, որևէ պայամանգիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք իր կողմից չեն ստորագրվել։
/Հատոր 3, գ.թ. 120-121/
2.12. Նախաքննության ընթացքում վկա Ադրինե Միշայի Խոջոյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2000 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Գյումրի քաղաքում գտնվող իր խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» անվամբ ընկերություն չգիտի, իրենք մսամթերք ստացել են տարբեր ընկերություններից, հնարավոր է նաև «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունից ստացած լինեն։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք կեղծ են, իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն իր կողմից չեն կատարվել։ Հարություն Գուլոյան, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։
/Հատոր 3, գ.թ. 131-132/
2.13. Դատաքննությամբ հետազոտվել են նաև հետևյալ ապացույցները.
2.13.1.Դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ «2. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 40-43, 116-119, 201-204 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
3. Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 20-23, 108-111, 209-212 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97»ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները չեն կատարվել Սիսակ Սարգսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Հարություն Գուլոյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։
4. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 44-47, 120-123, 205-208 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
5. ա/ Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 32-35, 112-115, 193-196 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
5.բ/ «5.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
6. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 16-19, 96-99, 189-192 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
6. բ/ Հարություն Գուլոյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «6.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
7. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 24-27, 100-103, 217-220 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Բաղդասար Գրիգորյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
7.բ/ «7.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
8. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 36-39, 124-127, 197-200 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնմանընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
9. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 28-31, 104-107, 213-216 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Ֆելիքս Կնյազյանի, Արտյոմ Մարգարյանի, Հասմիկ Հարությունյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։
9.բ/ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «9.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Ուստի պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել հետազոտելի ստորագրությունները, հնարավոր չէ։
1. «2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս.Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս.Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։
2.,13. Փորձաքննությանը ներկայացված ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717 գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04ե գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» րառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/06» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 192-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվ 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 212-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆ-ԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 220-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 216-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 196-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 200-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 204-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 208-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
3. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04 գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱ-ԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-115-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ., ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերնրի և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գի-տականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
14. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթերում, 217-219-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 213-215-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթերում, 193-195-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագ-ված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 205-207-րդ թերթերում առկա է 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում առկա կապտագույն ներկանյութով կատարված մասնակի ընթեռնելի կլոր կնիքի դրոշմները կատարվել են ներկայացված «ՀԱՅԱՍՏԱՆ ԵՐԵՎԱԻ ԷՐԵԲՈՒՆՈՒ ՇՐՋԱՆ ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՊԱՏԱՍԽԱՆԱՏՎՈՒԹՅԱՄԲ ԸՆԿԵՐՈՒԹՅՈՒՆ * Армения Эребунийский р-н г. Еревана Общ-во с Ограниченной Ответствен. * Armenia Yerevan Erebuni district Company LTD * «ՍՕՍ -97» ,,СОС-9..“ SOS-97“ 00418097 կլոր կնիքով։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա են 25 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա են «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրա-ռումներով փաստաթղթերում և 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով փաստաթղթերում և 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով փաստաթղթերում և 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով փաստաթղթերում և 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա սև ներկանյութով լազերային տպագրման եղանակով կատարված կնիքի դրոշմապատկերների և համեմատական նմուշ ներկայացված կնիքի դրոշմների համեմատական հետազոտություն չի կատարվել՝ հետազոտելի փաստաթղթերում առկա կնիքի դրոշմապատկերների, թույլ արտահայտվածության, մասնակի ընթեռնելի, կամ անընթեռնելի հատվածներում կնիքի պատկերների գրաֆիկական նյութերի սակավությունների պատճառով»։
/Հատոր 3, գ.թ. 232-254/
2.13.2. Այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերը, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումը, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունը, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճիռը, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերը։
/Հատոր 3, գ.թ. 292-293/
2.13.3. Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագիրը, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագիրը, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագիրը, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագիրը, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագիրը, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագիրը, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագիրը, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագիրը, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճենները։
/Հատոր 3, գ.թ. 287-288/
2.14. Գնահատելով վերը նշված ապացույցներից յուրաքանչյուրը՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության տեսանկյունից, դատարանը չի արձանագրում դատավարական պահանջների այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դրանցից որևէ մեկի օգտագործման անթույլատրելիությանը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ վերոնշյալ ապացույցներից յուրաքանչյուրը համապատասխանում է նաև վերաբերելիության չափանիշին, մասնավորապես՝ տեղեկություններ է պարունակում գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի մասին և իր բովանդակությամբ կարող է ծառայել ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները բացահայտելուն:
Գնահատելով վկաներ Միքայել Զալինյանի, Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի և Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքներն արժանահավատության առումով, համադրելով դրանք գործում առկա մյուս ապացույցների հետ, դատարանը գտնում է, որ առկա չեն հիմքեր վկաների հայտնած տվյալների արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու համար:
Գնահատելով ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների արժանահավատությունը, դատարանը հիմքեր չունի կասկածի տակ դնելու ցուցմունքներում պարունակվող փաստական տվյալներն առ այն, որ առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրվել են նրա կողմից՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքը հաստատվում է նաև դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ: Ինչ վերաբերում է Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքներին՝ այն մասով, որ վերջինս չի գիտակցել իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերի կեղծ լինելու հանգամանքը, ապա դատարանը գտնում է, որ վերոգրյալը չի համապատասխանում իրականությանը:
Այսպես, ըստ գործում առկա փաստական տվյալների և մասնավորապես՝ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների, վերջինս հանդիսացել է իր ընտանիքին պատկանող «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության մենեջերը, նշված ընկերությունում կատարել է կազմակերպչական աշխատանքներ, տեղեկացված է եղել դրա շրջանառության, արտադրանքի իրացման ծավալներից: «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն, վկա Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է Արտյոմ Մարգարյանը: Վերոգրյալից բխում է, որ սննդամթերքի արտադրության և մատակարարման գործունեություն ծավալող ընկերությունում կազմակերպչական գործառույթներ իրականացնող մենեջերը, ով փաստացի ղեկավարել է ընկերության գործունեությունը, պետք է պատկերացում ունենա այն մասին, թե ինչ է իրենից ներկայացնում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիրը, ապրանքների հանձնման-ընդունման ակտը, այսինքն՝ գիտակցի նշված փաստաթղթերի բնույթն ու նշանակությունը: Վերոգրյալի համատեքստում դատարանն արժանահավատ չի համարում Արտյոմ Մարգարյանի այն պնդումները, որ ստորագրել է Հարություն Գուլոյանի կողմից իրեն ներկայացված ինչ-որ փաստաթղթեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու, այլ կերպ՝ ստորագրելիս չի գիտակցել դրանց էությունը: Այդ հետևության հանգելիս դատարանը հաշվի է առնում, որ նշված փաստաթղթերը նույնիսկ առանց կարդալու ստորագրելու դեպքում ստորագրողի համար չէին կարող տեսանելի չլինել պայմանագրերում ստորագրության մոտ տեղակայված ՄԱՏԱԿԱՐԱՐ ՍՈՍ-97 ՍՊԸ, իսկ հանձնման-ընդունման արձանագրություններում՝ Ապրանքը հանձնեց տպագիր գրառումները, ինչպես նաև մատակարարի և գնորդների (ապրանքն ընդունողների) տվյալները: Նկատի ունենալով Արտյոմ Մարգարյանի կողմից ստորագրված փաստաթղթերի քանակը, ողջամիտ չէ նաև այն վարկածը, որ վերջինս անուշադրության հետևանքով կարող էր չնկատել նշված գրառումները: Հետևաբար, Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող փաստաթղթերը ստորագրելիս ողջամտորեն չէր կարող չգիտակցել դրանց բնույթը, մասնավորապես՝ այն հանգամանքը, որ իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերը ՍՈՍ-97 ՍՊԸ անունից կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքի հանձնման-ընդունման ակտերն են: Ուշագրավ է նաև, որ Հարություն Գուլոյանը, ՍՈՍ-97 ՍՊԸ-ի հետ կնքված ծառայությունների մատուցման պայմանագրի հիման վրա իրականացնելով Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթներին ընկերության կողմից մասնակցելու համար փաստաթղթերի փաթեթի մշակման, կազմման, լրացման, պատրաստման ծառայություններ, լիրազորված չի եղել ընկերության անունից կազմակերպելու սննդամթերքի մատակարարում (ամեն դեպքում, հակառակի մասին վկայող որևէ փաստական տվյալ գործում առկա չէ): Տվյալ պայմաններում Հարություն Գուլոյանի կողմից ՍՈՍ-97 ՍՊԸ-ի անունից մի շարք գնորդների հետ կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններն Արտյոմ Մարգարյանի ստորագրմանը ներկայացնելիս վերջինիս մոտ չէին կարող չառաջանալ տրամաբանական հարցեր Հարություն Գուլոյանի տրամադրության տակ նշված փաստաթղթերի հայտնվելու հանգամանքների, ինչպես նաև համապատասխան գործարքների իրական լինելու վերաբերյալ: Ընդ որում, մեկ էջից բաղկացած հանձնման-ընդունման արձանագրություններում ակնհայտ տեսանելի է նաև, որ դրանք թվագրված են 2012 թվականով:
Վերը նշված հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ դատարանի մոտ ձևավորում են համոզվածություն, որ Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրելիս գիտակցել է դրանց կեղծ բնույթը:
Գնահատելով ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի՝ մեղադրյալի կարգավիճակում տված նախաքննական ցուցմունքները, դատարանը փաստում է, որ գործի նյութերով, ինչպես նաև նրա ցուցմունքներով հաստատվում է, որ նախաքննության ընթացքում հարցաքննվելուց առաջ վերջինիս պատշաճ պարզաբանված են եղել մեղադրանքի էությունը և մեղադրյալի իրավունքները, այդ թվում՝ լռելու իրավունքը, որից նա չի ցանկացել օգտվել: Վերոգրյալի հաշվառմամբ դատարանը գտնում է, որ նշված դատավարական գործողությունների ընթացքում Հարություն Գուլոյանի պաշտպանության իրավունքի խախտում արձանագրելու հիմքեր առկա չեն:
Անդրադառնալով Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքների բովանդակությանը, այն համադրելով գործում առկա այլ ապացույցների հետ, դատարանը դրանք արժանահավատ չի համարում՝ այն մասով, որ Արտյոմ Մարգարյանը «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և անհատ ձեռնարկատերեր Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի անունից կնքված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները չի ստորագրել և այդ գործընթացի մասին տեղեկություններ չի ունեցել: Այսպես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ նշված փաստաթղթերում «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրեն Ս.Մարգարյանի անվան դիմաց ստորագրությունները կատարված են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, ինչը հաստատել է նաև վերջինս իր ցուցմունքներով:
Ինչ վերաբերում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներում պարունակվող այն տեղեկություններին, որ վերջինս պատրաստել է կեղծ պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, գնորդների անուններից ստորագրել դրանք և վավերացրել Արտյոմ Մարգարյանից վերցված «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, ապա վերոգրյալի արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու հիմքեր դատարանը չի արձանագրում՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքները հաստատվում են նաև գործում առկա այլ ապացույցներով: Մասնավորապես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ փորձաքննությամբ հետազոտված փաստաթղթերում ստորագրությունները Հայաստան Գասպարյանի, Ադրինե Խոջոյանի և Նարինե Անտոնյանի անունների դիմաց կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից, Աստղիկ Հովհաննիսյանի և Բուրաստան Գրիգորյանի անունների դիմաց՝ հավանաբար կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից:
Միաժամանակ, փորձաքննությամբ հնարավոր չի եղել պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել ստորագրությունները Շուշանիկ Ֆահրադյանի և Ֆելիքս Կնյազյանի անունների դիմաց՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Մինչդեռ, նշված ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հանգամանքը, որը չի հերքվել փորձաքննության եզրակացությամբ, հաստատվում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով:
Հարկ է նշել, որ նույն փորձաքննության եզրակացությամբ հերքվում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու փաստը: Միևնույն, ժամանակ Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով հաստատվում են համապատասխան փաստաթղթերը կազմելու և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելու հանգամանքները:
Ամփոփելով վերոշարադրյալը, դատարանը փաստում է, որ գործում առկա՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության չափանիշներին համապատասխանող, դատարանի կողմից որպես արժանահավատ գնահատված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ հաստատում են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից իրենց առաջադրված մեղադրանքների ձևակերպմամբ նկարագրված գործողությունների կատարման փաստը:
Գնահատելով գործում առկա թույլատրելի և վերաբերելի ապացույցների ամբողջությունը գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դատարանն արձանագրում է, որ նշված ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու մեղադրական եզրակացությունում նշված փաստական հանգամանքները:
Անդրադառնալով ամբաստանյալներին մեղսագրված՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունների որակմանը, դատարանն արձանագրում է, որ դրանց տրված իրավական գնահատականը բխում է գործում առկա ապացույցներից և համապատասխանում դատաքննությամբ ապացուցված փաստական հանգամանքներին: Այսպես՝
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը՝ վերլուծելով նշված հոդվածի իմաստով «իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» եզրույթի բնութագրական հատկանիշները, ձևավորել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «(…) Վճռաբեկ դատարանը նախ փաստում է, որ հիշյալ եզրույթը ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկա է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից (…):
(…) Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում վերլուծության ենթարկել նաև քննարկվող հոդվածի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդված) իմաստով պաշտոնական փաստաթղթի տրման սուբյեկտի հետ կապված հիմնահարցը:
Այսպես՝ Վճռաբեկ դատարանն իր՝ 2006 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎՔԲ-106/06 գործով որոշման շրջանակներում փաստել է. «Պաշտոնական են համարվում այն փաստաթղթերը, որոնց պետական մարմինների կողմից տրվում է իրավաբանական նշանակություն: Պաշտոնական փաստաթղթերը կարող են տրվել ինչպես պետական մարմինների, դրանց պաշտոնատար անձանց, տեղական ինքնակառավարման մարմինների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց, առևտրային կամ այլ տեսակի կազմակերպությունների կողմից: Այդպիսիք կարող են հանդիսանալ նաև առևտրային բանկերում կազմվող վարկային կամ այլ ֆինանսական փաստաթղթերը, քանի որ դրանք ևս ունեն իրավաբանական նշանակություն»:
Ս.Գաբրիելյանի գործով որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Պաշտոնական փաստաթուղթ պետք է համարել պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների կողմից տրվող այն վավերացված տեղեկատվությունը, որը գտնվում է նյութական կրիչների վրա և հավաստում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր կամ իրադարձություններ» (տե՛ս Սամվել Գաբրիելյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010 թվականի հուլիսի 23-ի թիվ ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 16-րդ կետը):
Միաժամանակ հարկ է նշել, որ 2006 թվականի հունիսի 1-ի որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտված և վերը մեջբերված իրավական դիրքորոշումների կապակցությամբ Եվրոպական դատարանն արձանագրել է. «(…) Վճռաբեկ դատարանը [նշել է, որ] ցանկացած փաստաթուղթ, որին իշխանություններն իրավական նշանակություն են տալիս, անկախ նրանից այն տրվել է պետական մարմինների, թե առևտրային իրավաբանական անձանց կողմից, (…) ՔՕ-ի 325-րդ հոդվածով համապատասխանում են «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացությանը: Դատարանը չի գտնում, որ «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացության նման մեկնաբանությունը չի համապատասխանում Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կեղծման հանցանքի էությանը կամ, այն ընդունելով, ներպետական դատարանները ընդլայնել են հանցանքի հասկացությունը այնքան, որ այն բացահայտ կերպով դուրս է մնացել դրա գործողության շրջանակից (…)» (տե՛ս Մարտիրոսյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Եվրոպական դատարանի՝ 2013 թվականի փետրվարի 5-ի (գանգատ թիվ 23341/06) վճռի 61-րդ կետը):
15.2. Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, ինչպես նաև վերահաստատելով նախկինում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կարող է տրվել ինչպես պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու դրանց կազմակերպությունների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց կողմից:
16. Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանն եզրակացնում է, որ փաստաթուղթը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 314-րդ և 325-րդ հոդվածների իմաստով պաշտոնական դիտարկելու համար դատարանները յուրաքանչյուր դեպքում պարտավոր են բազմակողմանի գնահատման ենթարկել այն և պարզել, թե արդյոք վերջինս օժտված է պաշտոնական փաստաթղթին բնորոշ, ի թիվս այլնի, սույն որոշմամբ մատնանշված հատկանիշներով՝ հատկապես ուշադրություն դարձնելով դրա բնույթին, իրավաբանական նշանակություն ունենալուն (տե՛ս Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2017 թվականի հունիսի 22-ի թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 որոշման 15-16-րդ կետերը):
Մեջբերված իրավական դիրքորոշումների և վերլուծությունների լույսի ներքո դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն ունեցել են իրավաբանական նշանակություն, այն է՝ օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդելու ունակությամբ: Այսպես, այդ փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու արդյունքում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ճանաչվել է մրցույթներում առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից, ինչը ենթադրում է որոշակի իրավունքներ ձեռք բերելու հնարավորություն: Մասնավորապես, հաղթելով մրցույթում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ձեռք է բերել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին սնունդ մատակարարելու իրավունք (որից զրկվել է մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքով)։ Ընդ որում, տվյալ պարագայում նշանակություն չունի այն հանգամանքը, որ նշված պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացնել պատճենների տեսքով, քանի որ դա չի անդրադարձել դրանց՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության վրա:
Վերոգրյալի հիման վրա դատարանը գտնում է, որ քննարկվող փաստաթղթերը համապատասխանում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի առարկայի հատկանիշներին:
Վերլուծելով 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը, ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է. (…) Փաստաթղթերի, դրոշմների և մյուս առարկաների կեղծումը կարող է իրականացվել երկու ձևով`
1. իրական փաստաթղթերի կամ մյուս առարկաների տեքստի, բովանդակության, դրանցում առկա տեղեկատվության աղավաղումը տարբեր եղանակներով (ջնջում, քերծվածք, լրացում),
2. ամբողջովին կեղծ փաստաթղթի կամ այլ առարկայի պատրաստում։
Օգտագործել կեղծ փաստաթղթեր` նշանակում է դրանք շրջանառության մեջ դնել սեփական կարիքների համար` դրանց միջոցով իրավունքներ ձեռք բերելու կամ պատասխանատվությունից ազատվելու նպատակով (տե՛ս Սամվել Վոլոդյայի Գաբրիելյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2010 թվականի հուլիսի 23-ի թիվ ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 16-րդ կետը):
Անդրադառնալով մեկից ավելի անձանց կողմից կատարվող հանցագործությունների որակման հիմնախնդիրներին, ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է. (…) [Ա]րարքը կարող է որակվել որպես համակատարում, երբ անձը լրիվ կամ մասամբ կատարում է հանցագործության օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողություններ (տե՛ս Գրիգոր Վոլոդյայի Ղլիջյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2015 թվականի փետրվարի 27-ի թիվ ԳԴ5/0005/01/14 որոշման 13-րդ կետը):
Մեջբերված իրավական դիրքորոշումները կիրառելով սույն գործի փաստական հանգամանքների նկատմամբ, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը կատարել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողությունների համապատասխան մասը: Մասնավորապես Հարություն Գուլոյանը կազմել է ամբողջությամբ կեղծ, իրականությանը չհամապատասխանող հանգամանքները հաստատող փաստաթղթեր՝ 2012 թվականով թվագրված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, ստորագրել դրանք գնորդների անունից և կնքել «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, իսկ Արտյոմ Մարգարյանը՝ ստորագրել դրանք մատակարարի անունից, որից հետո Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է նշված կեղծ փաստաթղթերը՝ շրջանառության մեջ դնելով, այն է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան:
Ինչ վերաբերում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրություններին, որոնք Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հավանականությունը հերքվել է դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, ապա հարկ է նշել, որ ամբաստանյալի՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունները, մասնավորապես համապատասխան փաստաթղթեր կազմելը և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելը՝ առանձին վերցրած, արդեն իսկ կազմում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը: Հետևաբար, վերոնշյալ փաստաթղթերում Հարություն Գուլոյանի ձեռքով կատարված ստորագրության բացակայությունը չի կարող ազդել վերջինիս մեղսագրված արարքի իրավական գնահատականի վրա:
Այսպիսով, գործում առկա թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցության հիման վրա, գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան դատարանը գտնում է, որ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքներն ամբողջությամբ հիմնավորվել են նշված ապացույցներով:
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
2021 թվականի հունիսի 30-ին ընդունվել է և 2022 թվականի հուլիսի 1-ին ուժի մեջ է մտել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը, որի 482-րդ հոդվածի համաձայն ՝
«1. Սույն օրենսգիրքն ուժի մեջ է մտնում 2022 թվականի հուլիսի 1-ից, բացառությամբ այն դրույթների, որոնց համար սույն օրենսգրքի 483-րդ հոդվածով սահմանված են ուժի մեջ մտնելու այլ ժամկետներ:
2. Սույն օրենսգրքի ուժի մեջ մտնելու պահից ուժը կորցրած ճանաչել 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգիրքը` հետագա բոլոր փոփոխություններով և լրացումներով, բացառությամբ սույն օրենսգրքի 483-րդ հոդվածով նախատեսված դեպքերի»:
Նույն օրենսգրքի 483-րդ հոդվածը սահմանում է՝
«(…)
7. Այն քրեական գործերը, որոնցով մինչև սույն օրենսգիրքն ուժի մեջ մտնելը դատական քննություն նշանակելու մասին որոշում է կայացվել, քննվում և լուծվում են մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով»:
Հաշվի առնելով, որ սույն քրեական գործը դատական քննության նշանակելու մասին որոշումը կայացվել է մինչև սույն թվականի հուլիսի 1-ը, դատարանը գտնում է, որ այն պետք է քննվի և լուծվի մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով։ Այսինքն՝ սույն քրեական գործի նկատմամբ կիրառելի են 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի նորմերը:
Անդրադառնալով կիրառման ենթակա նյութական օրենքին, դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
2022 թվականի հուլիսի 1-ից ուժը կորցրած է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը և գործողության մեջ դրվել 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը:
Գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը, պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով:
(…)»:
Նույն օրենսգրքի 9-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կամ քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված արարք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենսդրությունը հետադարձ ուժ չունի:
2. Արարքի հանցավորությունը լրիվ կամ մասնակիորեն վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենսդրությունն ունի հետադարձ ուժ: Նշված դեպքում այն տարածվում է մինչև դրա ուժի մեջ մտնելը հանցանք կամ քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված արարք կատարած այն անձանց վրա, որոնց վերաբերյալ դեռևս առկա չէ օրինական ուժի մեջ մտած եզրափակիչ դատավարական ակտ։
(…)
4. Հանցանք կամ քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված արարք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենսդրությունն ունի հետադարձ ուժ, եթե դա նախատեսված է օրենքով։
(…)
6. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ մասնակիորեն խստացնող օրենքը սույն հոդվածով նախատեսված չափանիշներին համապատասխան հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը:
2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով:
(...)»:
Նույն օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն` տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն:
2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի։
3. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը»:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը՝ Գասպար Պողոսյանի գործով կայացված որոշմամբ անդրադառնալով «քրեական օրենքի գործողությունը ժամանակի ընթացքում» և «քրեական օրենքի հետադարձ ուժը» հասկացությունների մեկնաբանմանը և մեջբերված իրավադրույթների միատեսակ կիրառության ապահովման խնդրին, արձանագրել է. «(...) «[Չ]կա հանցագործություն և պատիժ, եթե այն սահմանված չէ օրենքով» (nullum crimen, nulla poena sine lege) կանոնը համընդհանուր ճանաչում ստացած հիմնարար սկզբունք է և իրավունքի գերակայության կարևորագույն տարր։ Այն բացառիկ նշանակություն ունի մարդու իրավունքների պաշտպանության համակարգում, հետևաբար` նշված սկզբունքից շեղումը բացարձակապես անթույլատրելի է։ Սա նշանակում է, որ անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե արարքը կատարելու ժամանակ գործող օրենքով այն հանցագործություն չի համարվել, ինչպես նաև` հանցանք կատարած անձը ենթակա է քրեական պատասխանատվության միայն այն օրենքով, որը գործել է նրա կողմից արարքը կատարելու ժամանակ։ Nullum crimen, nulla poena sine lege սկզբունքի բաղադրամասերից է նաև այն դրույթը, համաձայն որի` չի կարող կիրառվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որն օրենքով կիրառելի է եղել հանցագործության կատարման պահին։ (Տե´ս Գասպար Արամի Պողոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԳԴ1/0013/01/11 որոշման 16-րդ կետը):
Մեջբերված իրավական դրույթները և վերլուծություները կիրառելով սույն գործի փաստական հանգամանքների նկատմամբ, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրին մեղսագրված 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքը 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքով չի ապաքրեականացվել և առերևույթ համապատասխանում է գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշներին:
Դատարանն ապացուցված է համարում ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի կողմից իրեն մեղսագրվող հանցավոր արարքի կատարումը, որը համապատասխանում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, և նրա մեղավորությունն այդ արարքը կատարելու մեջ:
Դատարանն ապացուցված է համարում ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի կողմից իրեն մեղսագրվող հանցավոր արարքի կատարումը, որը համապատասխանում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, և նրա մեղավորությունն այդ արարքը կատարելու մեջ:
Քննարկելով այն հարցը, թե ենթակա են արդյոք պատժի ամբաստանյալներն իրենց կատարած հանցավոր արարքների համար, դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք: Այսպես՝
2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան նախատեսել է պատիժ՝ տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից չորսհարյուրապատիկի չափով, կամ ազատազրկում` առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
Նույն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«(…)
2. Միջին ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում հինգ տարի ժամկետով ազատազրկումը (...):
(...)»:
Այսպիսով, Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կատարած արարքները դասվում են միջին ծանրության հանցագործությունների թվին (գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արաքը նույնպես համարվում է միջին ծանրության հանցագործություն):
2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները.
(...)
2) հինգ տարի` միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
(...)
2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտվելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը (...):
3. Վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատվում է, եթե մինչև նշված ժամկետներն անցնելն անձը կատարում է միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր նոր հանցանք: Այս դեպքում վաղեմության ժամկետի հաշվարկն սկսվում է նոր հանցանքի ավարտված համարելու պահից:
4. Վաղեմության ժամկետի ընթացքը կասեցվում է, եթե անձը խուսափում է քննությունից կամ դատից: Այս դեպքում վաղեմության ընթացքը վերսկսվում է անձին ձերբակալելու կամ մեղայականով նրա ներկայանալու պահից: Ընդ որում, անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե ոչ մեծ ծանրության կամ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է տասը տարի, իսկ ծանր կամ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից՝ քսան տարի, և վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատված չի եղել նոր հանցագործությամբ:
(...)»:
1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե՝
(...)
6) անցել են վաղեմության ժամկետները.
(...)
6. Սույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով:
(...)»:
Դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը հանցանքները կատարել են 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի կասեցվել, այն ընդհատված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն:
Այսպիսով, ամբաստանյալների կատարած հանցանքներն ավարտված համարելու օրվանից անցել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված ժամկետը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներն առարկել են վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով իրենց նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և քրեական գործի վարույթը կարճելու դեմ, ինչը 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն հանդիսանում է գործի վարույթը սովորական կարգով շարունակելու հիմք: Սակայն, նկատի ունենալով վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հանգամանքը, ամբաստանյալների նկատմամբ իրենց կատարած հանցանքների համար պատիժ չի կարող նշանակվել: Հետևաբար, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանրյուրը պետք է մեղավոր ճանաչվի 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և միաժամանակ վերջիններիս նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Հաշվի առնելով, որ սույն քրեական գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, դատարանն այդ հարցին չի անդրադառնում։
Անդրադառնալով Արտյոմ Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքի հարցին, դատարանը գտնում է, որ այն պետք է վերացնել:
Քննարկելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը գտնում է, որ սույն քրեական գործով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված՝ թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին։
Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ Արտյոմ Մարգարյանի և Հարություն Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցnցները պետք է վերացնել:
Անդրադառնալով դատական ծախսերի հարցին, հաշվի առնելով, որ դատաքննությամբ ապացուցվել է Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի մեղավորությունն իրենց մեղսագրված հանցագործությունները կատարելու մեջ, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի պետք է բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։
4. Եզրափակիչ մաս
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 365-րդ, 369-372-րդ հոդվածներով, դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց՝
1.Հարություն Յուրիի Գուլոյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Հարություն Յուրիի Գուլոյանին նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել:
2.Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել:
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը վերացնել:
Իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված՝ թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար՝ որպես դատական ծախսեր:
Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործի վարույթը կարճել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ հրապարակվելու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ԴԱՆԻԲԵԿՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը
Նախագահությամբ դատավոր Ա. Դանիբեկյանի
Քարտուղարությամբ Մ.Վարդապետյանի
Ս.Յուզբաշյանի
Ս.Մկրտչյանի
Է․Մատինյանի
Մասնակցությամբ՝
Մեղադրողներ Է.Պետրոսյանի
Ս.Մովսիսյանի
Պաշտպաններ Հ.Անանյանի
Մ.Ավագյանի
Ա.Ղասաբողլյանի
2023 թվականի փետրվարի 24-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Հարություն Յուրիի Գուլոյանի` ծնված 09.05.1984թ. Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չի աշխատում, չամուսնացած, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող՝ ք․Երևան, Նեկրասովի փողոց, 76 տուն հասեցում, մեղադրվում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, սույն գործով արգելանքի տակ չի եղել, որպես խափանման միջոց ընտրված է ստորագրություն չհեռանալու մասին,
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի` ծնված 24.06.1987թ. Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, հանդիսանում է Սոս-Սոս ՍՊ ընկերության տնօրեն, ամուսնացած, խնամքին չորս անչափահաս երեխա, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող՝ ք․Երևան, Նոր Արեշ, 34-րդ փողոց, 106/2 տուն հասեցում, մեղադրվում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, սույն գործով արգելանքի տակ չի եղել, որպես խափանման միջոց ընտրված է ստորագրություն չհեռանալու մասին,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց՝
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017թ. մայիսի 05-ին ՀՀ կառավարությանն առընթեր պետական եկամուտների կոմիտեի իրավախախտումների հայտնաբերման ու վարչական վարույթների իրականացման վարչության հետաքննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը:
2017թ. մայիսի 18-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՀԿԳ քննիչ Կ.Ներսիսյանի որոշմամբ թիվ 83161717 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2017թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը թիվ 83161717 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2017թ. հոկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն բանի համար, որ. նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ Հայաստան Գասպարյանի-ի, Սիսակ Սարգսյանի-ի Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի-ի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի-ի, Բուրաստան Գրիգորյանի-ի, Նարինե Անտոնյանի-ի և Ֆելիքս Կնյազյան-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ Սոս-97 ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»։
2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը թիվ 83161717 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն բանի համար, որ. նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։
Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել Սոս-97 ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1 և ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5 ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ Գնումների մասին օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված Սոս-97 ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ Հայաստան Գասպարյանի-ի, Սիսակ Սարգսյանի-ի Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի-ի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի-ի, Բուրաստան Գրիգորյանի-ի, Նարինե Անտոնյանի-ի և Ֆելիքս Կնյազյան-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ Սոս-97 ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»։
2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ թիվ 83161717 քրեական գործով մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին։
2017թ. նոյեմբերի 10-ին թիվ 83161717 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որտեղ դրան շնորհվել է թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 հերթական համարը:
2017թ. նոյեմբերի 14-ին թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ընդունվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Մ.Մարտիրոսյանի վարույթ, 2017թ. նոյեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը նշանակելու մասին։
2018թ. հուլիսի 19-ին կայացրած թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճռով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը վճռել է. Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր:
Դատավճիռը պաշտպանների կողմից բողոքարկվել է ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան:
2019թ. հունվարի 14-ին կայացրած որոշմամբ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը որոշել է.
Պաշտպաններ Արմինե Ղասաբողլյանի, Հրանտ Անանյանի և Գիորգի Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքները բավարարել մասնակիորեն:
Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2018թ. հուլիսի 19-ի թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի որոշումը ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի կողմից բողոքարկվել է ՀՀ վճռաբեկ դատարան:
2019թ. հունիսի 01-ին կայացրած որոշմամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը որոշել է ամբաստանյալներ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի և Հարություն Յուրիի Գուլոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքները վարույթ ընդունելը մերժել:
2019թ. հունիսի 24-ին թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը ստացվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարան, 2019թ. հունիսի 26-ի որոշմամբ ընդունվել է նույն դատարանի դատավոր Ա.Թադևոսյանի վարույթ և 2019թ. հուլիսի 09-ի որոշմամբ նշանակվել դատական քննության:
2021թ. մայիսի 07-ին թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը վերաբաշխվել է` դատավոր Ա.Թադևոսյանի լիազորությունները դադարելու կապակցությամբ:
2021թ. մայիսի 10-ի որոշմամբ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ընդունվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Ա.Դանիբեկյանի վարույթ և 2021 թվականի մայիսի 24-ի որոշմամբ նշանակվել է դատական քննության:
2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
2.1. Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել, օգտվելով իր դատավարական իրավունքից հրաժարվել է ցուցմունք տալուց:
Նախաքննության ընթացքում Հարություն Գուլոյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել մասնակի և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում մրցույթում հաղթող ճանաչվելուց հետո 1-ին տեղ զբաղեցրած ընկերությունը պետք է ներկայացներ որակավորման չափանիշներին համապատասխանելու վերաբերյալ փաստաթղթեր, մասնավորապես, նախորդ երեք տարվա ընթացքում շրջանառություն ունենալու հանգամանքը հավաստող փաստաթղթեր, սակայն նման ընկերություն չի ունեցել: Դիմել է իր ծանոթ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն Սոսիկ Մարգարյանի որդուն` Արտյոմ Մարգարյանին, վերջինիս հորը պատկանող նշված ընկերության միջոցով մրցույթին մասնակցելու համար: Ընկերության և իր միջև կնքվել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր, որի հիման վրա էլ ինքն անձամբ, սակայն ընկերության անունից, դիմել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին և ճանաչվել հաղթող: 2015 թվականի նոյեմբերի սկզբին` տեղեկանալով, որ «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը հաղթող է ճանաչվել և եռօրյա ժամկետում պետք է ներկայացնի որակավորմանը համապատասխանելու մասին հիմնավորող փաստաթղթեր, իր կողմից վարձակալած տարածքում, առանց որևէ մեկի գիտության, համացանցից ներբեռնել է պայմանագրերի տիպային օրինակներ և անհրաժեշտ փոփոխություններ կատարելուց հետո, օգտվելով «Սոս-97» ՍՊ ընկերության հարկային տվյալներում առկա նախկինում ապրանք մատակարարած անձանց տվյալներից, կազմել է առուվաճառքի կեղծ պայմանագրեր և դրանց ուղեկցող կեղծ հանձնման-ընդունման արձանագրություններ: Նշված պայմանագրերում և հանձնման-ընդունման արձանագրություններում Ա/Ձ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե Խոջոյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի» և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի անվան դիմաց ստորագրությունները կատարել է ինքը, այդ պայմանագրերի և արձանագրությունների վերաբերյալ անգամ նրանք տեղեկություն չեն ունեցել։ Ստորագրությունները կեղծելուց հետո Արտյոմ Մարգարյանից վերցրել է ընկերության կնիքը և դրանով վավերացրել նշված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները: Արտյոմին չի ասել, թե կնիքն ինչի համար է, նրան ուղղակի ասել է, որ թուղթ է պետք կնիքել, Արտյոմն էլ վստահելով՝ տվել է։ Այնուհետև պայմանագրերի պատճենները ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան: Ա.Մարգարյանը նշված գործընթացին չի մասնակցել, դրա ընթացքի մասին տեղեկություններ չի ունեցել:
/Հատոր 3, գ.թ. 47-48, 264, 294/
2.2. Դատաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ իր ընտանիքին է պատկանում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը, որն իրականացնում է մսամթերքի արտադրություն և մատակարարում: Ընկերության տնօրեն է հանդիսացել հայրը, ինքը կատարել է որոշ կազմակերպչական աշխատանքներ, հանդիսացել է ընկերության մենեջեր: 2012-2014թթ. ընթացքում ընկերության շրջանառությունը կազմել է շուրջ 300 միլիոն ՀՀ դրամ: Հարություն Գուլոյանն առաջարկել է իրեն մասնակցել Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին, ինչին համաձայնելով վերջինիս հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր, տրամադրել է ընկերության կնիքը և այլևս որևէ գործընթացի չի միջամտել: Հարություն Գուլոյանն իրեն ներկայացրել է ինչ-որ փաստաթղթեր ստորագրման համար, որոնք ինքն առանց բովանդակությանը ծանոթանալու ստորագրել է: Չի իմացել, որ դրանք կեղծ պայմանագրեր են, վստահելով Հարություն Գուլոյանին ստորագրել է, որևէ փաստաթուղթ կեղծելու մտադրություն չի ունեցել։
Նախաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որևէ փաստաթուղթ չի կեղծել: Հնարավոր է՝ Հարություն Գուլոյանը այլ փաստաթղթերի հետ միասին ստորագրման համար իրեն ներկայացրել է նաև այդ փաստաթղթերը և ինքը վստահելով վերինիս առանց կարդալու ստորագրել է։ Որևէ փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չի ունեցել, ինչպես նաև երբևէ տեղեկություն չի ունեցել, որ որևէ փաստաթուղթ կեղծված է եղել։
/Հատոր 3, գ.թ. 277, 285/
2.3. Դատաքննության ընթացքում վկա Միքայել Աշոտի Զալինյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2013թ. օգոստոսից մինչև 2017թ. մայիս ամիսը աշխատել է Երևանի քաղաքապետարանի գնումների վարչության գնումների կազմակերպման բաժնում՝ որպես գլխավոր մասնագետ, համակարգել է գնումների գործընթացը։ ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով մրցույթներում հաղթող մասնակից որոշելը իրականացվել է տվյալ ընթացակարգի գնահատող հանձնաժողովի կողմից։ Ինքն ապահովել է մրցույթներին վերաբերող փաստաթղթաշրջանառություններից՝ մասնակիցների ծանուցումը, հրավերի հրապարակումը և այլն։ Բացի այդ ուսումնասիրել, գնահատող հանձնաժողովին է ներկայացրել ընթացակարգին վերաբերող և մասնակիցների կողմից ներկայացված որակավորման փաստաթղթերի համապատասխանության հարցը։
2015 թվականին Երևանի քաղաքապետարանի կողմից կազմակերպվել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով գնման գործընթաց՝ 2016 թվականի ընթացքում Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայությամբ գործող որոշ դպրոցների կարիքների համար «Սննդի փաթեթի» ձեռքբերման նպատակով։ Գնման գործընթացին մասնակցության հայտ են ներկայացրել երեք ընկերություններ, որոնցից ամենացածր գնային առաջարկը եղել է «Սոս -97» ՍՊ ընկերությանը՝ 168.102.995 ՀՀ դրամ։ Գնահատող հանձնաժողովի որոշմամբ վերջինս ճանաչվել է առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից և ղեկավարվելով ՀՀ կառավարության 2011թ-ի փետրվարի 10-ի N 168-Ն որոշմամբ հաստատված՝ «Գնումների գործընթացի կազմակերպման մասին» կարգի 47-րդ կետի 1-ին մասով, մասնակիցների տվյալների, ինչպես նաև «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տվյալների ճշտման մասին հարցում է կատարվել ՀՀ ֆինանսների նախարարություն։ Նույն կարգի 47-րդ կետի 2-րդ մասի համաձայն՝ նաև ծանուցում է ուղարկվել առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակցին՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը նախատեսված ժամկետում գնահատող հանձնաժողովին տրամադրելու պահանջով։ Ըստ տվյալ ընթացակարգի արձանագրության՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն ներկայացրել է ծանուցմամբ պահանջվող փաստաթղթերը, որոնք բաղկացած են եղել կնիքված պայմանագրերից և արձանագրություններից։ Դրանից հետո գնահատող հանձնաժողովը առաջնորդվելով նույն կարգի 71-րդ կետի դրույթով՝ ընկերության կողմից ներկայացված պայմանագրերը ուղարկել է ՀՀ Ֆինանսների նախարարություն՝ տվյալների իսկությունը պարզելու նպատակով։ Ի պատասխան այդ հարցմանը՝ հայտնել են, որ ՀՀ Ֆինանսների նախարարության հարկային մարմնի տեղեկատվական բազայում «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից Երևանի քաղաքապետարանին տրամադրված, թվով 8 առքուվաճառքի պայմանագրերին համապատասխանող տեղեկատվություն առկա չէ, ուստի հնարավոր չէ հաստատել վերջիններիս իսկությունը։ Ստացված գրության հիման վրա գնահատող հանձնաժողովը որոշել է մերժել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հայտը։ Նշված ընկերությունը իրազեկվելով որոշման մասին՝ դիմում-բողոք է ներկայացրել «Գնումների աջակցման կենտրոն» ՊՈԱԿ՝ պահանջելով չեղյալ համարել գնահատող հանձնաժողովի որոշումը։ ՊՈԱԿ-ի կողմից ձևավորվել է բողոքարկման խորհուրդ, որն էլ ուսումնասիրելով բողոքի առարկան՝ որոշել է բավարարել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի բողոքը, սակայն ընթացակարգի 2-րդ տեղ զբաղեցրած մասնակից «Տիսուս» ՓԲԸ-ն դիմում է ներկայացրել դատարան՝ նույն ընթացակարգով պայմանագրի կնքման վրա արգելանք դնելու պահանջով, որը դատարանի կողմից բավարարվել է։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից ներկայացված, թվով 8 մատակարարման պայմանագրերը որոշիչ դեր են ունեցել մրցույթում հաղթելու գործում և քանի որ իրենց կողմից պարզվել է դրանց կեղծ լինելու հանգամանքը, ուստի որոշվել է 2-րդ տեղը զբաղեցրած մասնակցին ճանաչել հաղթող։
«Սոս-97» ՍՊԸ-ն նախկինում քաղաքապետարանի կողմից անցկացվող մրցույթներին չի մասնակցել։ Նույն ժամանակահատվածում, բացի վերը նշված ծածկագրով ընթացակարգից՝ ընկերությունը մասնակցել է նաև «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրերով գնման ընթացակարգերին։ Մասնավորապես՝ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրով գնման ընթացակարգին «Սոս-97» ՍՊԸ-ի մասնակցության հայտը մերժվել է, քանի որ սահմանված ժամկետում ընկերությունը չի ներկայացրել որակավորման փաստաթղթերը, իսկ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» ծածկագրով ընթացակարգին ընկերությունը մասնակցել է և ներկայացրել նույն փաստաթղթերը, ինչը ներկայացրել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով ընթացակարգին, որով իրենց կողմից կատարվել են նույն գործողությունները և կայացվել նույն որոշումները, ինչ որ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ընթացակարգով։
Հաղթելով մրցույթում՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրավունք է ձեռք բերել սնունդ մատակարարել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին, սակայն մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքով զրկվել է այդ հնարավորությունից։
2.4. Դատաքննության ընթացքում Սիսակ Լևոնի Սարգսյանի ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1999-2000թթ. գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր «Սիսակ Սարգսյան» և զբաղվել է սննդամթերքի վաճառքով։ Շուրջ երեք տարի առաջ Ա/Ձ-ն լուծարվել է։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից երբեմն ստացել է մսամթերք փոքր քանակով՝ յուրաքանչյուր ամիս 20.000-ից 30.000 ՀՀ դրամի չափով։ Այդ ընկերության հետ երբևէ առքուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիր չի կնքել և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմել։
2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 16.000.000 ՀՀ դրամի ապրանք չի գնել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը և ակտը հայտնում է, որ դրանցում գնորդի ստորագրությունն իրենը չէ և երբեք այդ ընկերության հետ նման պայմանագիր չի կնքել, իր ողջ գործունեության ընթացքում նշված գումարի կեսի չափով մսամթերք չի վաճառել։
2.5. Դատաքննության ընթացքում վկա Շուշանիկ Հակոբի Ֆահրադյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2006 թվականից գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր, զբաղվել է սննդի մանրածախ առևտրով իր փոքրիկ կրպակում, որը գտնվել է Ախուրյան գյուղի ճանապարհին։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից մսամթերք ձեռք է բերել 2012-2013թթ. ընթացքում։ Դրանից հետո նրանցից ապրանք չի գնել, այդ մասին հայտնել է նաև հարկայինում։ Այդ ընկերության հետ պայմանագիր չի կնքել, հանձնման-ընդունման ակտ չի կազմել։ Ընկերությունից տարեկան վերցրել է ընդհանուր 100.000 ՀՀ դրամի մսամթերք, որը վերցրել է միայն հաշիվ ապրանքագրերով։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը՝ հայտնում է, որ դա իրականությանը չի համապատասխանում, կեղծ է, պայմանագրերում և արձանագրությունում իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել։
2.6. Դատաքննության ընթացքում վկա Նարինե Ավետիսի Անտոնյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2008թ.-ից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Շիրակի մարզի Ախուրյան գյուղում գտնվող խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից ամիսը մեկ անգամ մսամթերք է ստացել։ Ապրանքները վերցվել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը հայտնում է, որ դրանցում առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել, Հարություն Գուլոյանին, Արտյոմ և Սոսիկ Մարգարյաններին չի ճանաչում։
2.7. Նախաքննության ընթացքում վկա Սոսիկ Սուրենի Մարգարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որ 1997թ. հիմնել է «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը, որը գործել է մինչև 2017թ. հունվար ամիսը։ Ընկերությունը զբաղվել է մսամթերքի արտադրությամբ և վաճառքով։ Իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է որդին՝ Արտյոմ Մարգարյանը, ով հանդիսացել է ընկերության մենեջերը։ 2015թ. ամռանը կամ աշնանը որդին տեղեկացրել է, որ իր ծանոթ Հարությունը ցանկանում է, որ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն մասնակցի Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված սննդի մատակարարման մրցույթին։ Որդին ասել է, որ Հարությունն այդ ոլորտում փորձ ունի և նրան վստահում է։ Հարությունի հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր։ Դրանից հետո որևէ բանի չի մասնակցել։ Տեղյակ է, որ փաստաթղթային ձևակերպմամբ զբաղվել է Հարությունը, ինչի հետ կապված տարել է կնիքը և հետո վերադարձրել։ Ներկայացված «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ա/Ձ-ներ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև կնիքված առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրերը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունները իրականությանը չեն համապատասխանում, դրանցում առկա ստորագրությունները իր կողմից չեն կատարվել, նշված անձանց այդ քանակությամբ ապրանքներ չի մատակարարել և տեղյակ չէ, որ այդպիսի փաստաթղթեր են ներկայացվել մրցույթին։
/Հատոր 3, գ.թ. 72-74/
2.8. Նախաքննության ընթացքում Աստղիկ Համբարձումի Հովհաննիսյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2005 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և Ախուրյան գյուղի Ջրաշինարարների փողոցում գտնվող խանութ-կրպակում զբաղվել առևտրով։ Տարեկան մոտ 5.000.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն է ունեցել։ Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ՝ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի աշխատակիցը ամսեկան 2-3 անգամ մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ ամսեկան շուրջ 5.000 ՀՀ դրամի առևտուր է կատարել՝ ոչ ավելի։ Ընկերությունն ապրանք մատակարարել է 2010-2014թթ. ընկած ժամանակահատվածում։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ նման պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կնքել և դրանցում դրված ստորագրություններն ինքը չի կատարել։
/Հատոր 3, գ.թ. 109-111/
2.9. Նախաքննության ընթացքում վկա Բուրաստան Սարգսի Գրիգորյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008թ. հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և զբաղվել մանրածախ առևտրով Երազգավորս գյուղում։ Տարեկան ունեցել է մոտավորապես 1.500.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից՝ արդեն երեք տարի մսամթերք չի ստացել, իսկ դրանից առաջ ընկերությունից ամիսը մեկ անգամ է մսամթերք ստացել։ Ամսեկան՝ ընկերությունից շուրջ 25.000 ՀՀ դրամի չափով առևտուր է կատարել։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել:
Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչում։
/Հատոր 3, գ.թ. 112-114/
2.10. Նախաքննության ընթացքում վկա Ֆելիքս Եղիշի Կնյազյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1999թ.-ից զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ, ունեցել է խանութ Ախուրյան գյուղում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 2011թ-ից մինչև 2014թ. մսամթերք է ստացել 10 կամ 20 օրը մեկ, 10 կգ-ից ավել ապրանք երբեք չի վերցրել։ Ապրանք վերցնելիս պայմանագիր և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել, բայց երբ ֆակտուրա է պահանջել՝ ըստ կարգի տվել են։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ այդ ընկերության հետ որևէ պայմանագիր չի կնքել, որևէ ակտ չի ստորագրել, իսկ ներկայացված պայմանագրում և ակտում առկա ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչել։
/Հատոր 3, գ.թ. 118-119/
2.11. Նախաքննության ընթացքում վկա Հայաստան Ապետի Գասպարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 10 տարի զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ Գյումրի քաղաքում։ 4 տարի «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրեն մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ առևտուրը կատարել է միայն ֆակտուրայով, որևէ պայամանգիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք իր կողմից չեն ստորագրվել։
/Հատոր 3, գ.թ. 120-121/
2.12. Նախաքննության ընթացքում վկա Ադրինե Միշայի Խոջոյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2000 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Գյումրի քաղաքում գտնվող իր խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» անվամբ ընկերություն չգիտի, իրենք մսամթերք ստացել են տարբեր ընկերություններից, հնարավոր է նաև «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունից ստացած լինեն։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք կեղծ են, իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն իր կողմից չեն կատարվել։ Հարություն Գուլոյան, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։
/Հատոր 3, գ.թ. 131-132/
2.13. Դատաքննությամբ հետազոտվել են նաև հետևյալ ապացույցները.
2.13.1.Դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ «2. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 40-43, 116-119, 201-204 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
3. Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 20-23, 108-111, 209-212 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97»ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները չեն կատարվել Սիսակ Սարգսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Հարություն Գուլոյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։
4. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 44-47, 120-123, 205-208 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
5. ա/ Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 32-35, 112-115, 193-196 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
5.բ/ «5.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
6. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 16-19, 96-99, 189-192 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
6. բ/ Հարություն Գուլոյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «6.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
7. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 24-27, 100-103, 217-220 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Բաղդասար Գրիգորյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
7.բ/ «7.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։
8. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 36-39, 124-127, 197-200 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնմանընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։
9. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 28-31, 104-107, 213-216 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Ֆելիքս Կնյազյանի, Արտյոմ Մարգարյանի, Հասմիկ Հարությունյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։
9.բ/ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «9.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Ուստի պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել հետազոտելի ստորագրությունները, հնարավոր չէ։
1. «2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս.Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս.Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։
2.,13. Փորձաքննությանը ներկայացված ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717 գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04ե գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» րառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/06» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 192-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվ 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 212-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆ-ԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 220-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 216-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 196-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 200-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 204-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 208-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։
3. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04 գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱ-ԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-115-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ., ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերնրի և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գի-տականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։
14. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթերում, 217-219-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 213-215-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթերում, 193-195-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագ-ված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 205-207-րդ թերթերում առկա է 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում առկա կապտագույն ներկանյութով կատարված մասնակի ընթեռնելի կլոր կնիքի դրոշմները կատարվել են ներկայացված «ՀԱՅԱՍՏԱՆ ԵՐԵՎԱԻ ԷՐԵԲՈՒՆՈՒ ՇՐՋԱՆ ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՊԱՏԱՍԽԱՆԱՏՎՈՒԹՅԱՄԲ ԸՆԿԵՐՈՒԹՅՈՒՆ * Армения Эребунийский р-н г. Еревана Общ-во с Ограниченной Ответствен. * Armenia Yerevan Erebuni district Company LTD * «ՍՕՍ -97» ,,СОС-9..“ SOS-97“ 00418097 կլոր կնիքով։
Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա են 25 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա են «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրա-ռումներով փաստաթղթերում և 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով փաստաթղթերում և 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով փաստաթղթերում և 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով փաստաթղթերում և 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա սև ներկանյութով լազերային տպագրման եղանակով կատարված կնիքի դրոշմապատկերների և համեմատական նմուշ ներկայացված կնիքի դրոշմների համեմատական հետազոտություն չի կատարվել՝ հետազոտելի փաստաթղթերում առկա կնիքի դրոշմապատկերների, թույլ արտահայտվածության, մասնակի ընթեռնելի, կամ անընթեռնելի հատվածներում կնիքի պատկերների գրաֆիկական նյութերի սակավությունների պատճառով»։
/Հատոր 3, գ.թ. 232-254/
2.13.2. Այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերը, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումը, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունը, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճիռը, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերը։
/Հատոր 3, գ.թ. 292-293/
2.13.3. Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագիրը, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագիրը, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագիրը, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագիրը, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագիրը, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագիրը, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագիրը, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագիրը, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճենները։
/Հատոր 3, գ.թ. 287-288/
2.14. Գնահատելով վերը նշված ապացույցներից յուրաքանչյուրը՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության տեսանկյունից, դատարանը չի արձանագրում դատավարական պահանջների այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դրանցից որևէ մեկի օգտագործման անթույլատրելիությանը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ վերոնշյալ ապացույցներից յուրաքանչյուրը համապատասխանում է նաև վերաբերելիության չափանիշին, մասնավորապես՝ տեղեկություններ է պարունակում գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի մասին և իր բովանդակությամբ կարող է ծառայել ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները բացահայտելուն:
Գնահատելով վկաներ Միքայել Զալինյանի, Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի և Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքներն արժանահավատության առումով, համադրելով դրանք գործում առկա մյուս ապացույցների հետ, դատարանը գտնում է, որ առկա չեն հիմքեր վկաների հայտնած տվյալների արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու համար:
Գնահատելով ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների արժանահավատությունը, դատարանը հիմքեր չունի կասկածի տակ դնելու ցուցմունքներում պարունակվող փաստական տվյալներն առ այն, որ առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրվել են նրա կողմից՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքը հաստատվում է նաև դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ: Ինչ վերաբերում է Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքներին՝ այն մասով, որ վերջինս չի գիտակցել իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերի կեղծ լինելու հանգամանքը, ապա դատարանը գտնում է, որ վերոգրյալը չի համապատասխանում իրականությանը:
Այսպես, ըստ գործում առկա փաստական տվյալների և մասնավորապես՝ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների, վերջինս հանդիսացել է իր ընտանիքին պատկանող «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության մենեջերը, նշված ընկերությունում կատարել է կազմակերպչական աշխատանքներ, տեղեկացված է եղել դրա շրջանառության, արտադրանքի իրացման ծավալներից: «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն, վկա Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է Արտյոմ Մարգարյանը: Վերոգրյալից բխում է, որ սննդամթերքի արտադրության և մատակարարման գործունեություն ծավալող ընկերությունում կազմակերպչական գործառույթներ իրականացնող մենեջերը, ով փաստացի ղեկավարել է ընկերության գործունեությունը, պետք է պատկերացում ունենա այն մասին, թե ինչ է իրենից ներկայացնում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիրը, ապրանքների հանձնման-ընդունման ակտը, այսինքն՝ գիտակցի նշված փաստաթղթերի բնույթն ու նշանակությունը: Վերոգրյալի համատեքստում դատարանն արժանահավատ չի համարում Արտյոմ Մարգարյանի այն պնդումները, որ ստորագրել է Հարություն Գուլոյանի կողմից իրեն ներկայացված ինչ-որ փաստաթղթեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու, այլ կերպ՝ ստորագրելիս չի գիտակցել դրանց էությունը: Այդ հետևության հանգելիս դատարանը հաշվի է առնում, որ նշված փաստաթղթերը նույնիսկ առանց կարդալու ստորագրելու դեպքում ստորագրողի համար չէին կարող տեսանելի չլինել պայմանագրերում ստորագրության մոտ տեղակայված ՄԱՏԱԿԱՐԱՐ ՍՈՍ-97 ՍՊԸ, իսկ հանձնման-ընդունման արձանագրություններում՝ Ապրանքը հանձնեց տպագիր գրառումները, ինչպես նաև մատակարարի և գնորդների (ապրանքն ընդունողների) տվյալները: Նկատի ունենալով Արտյոմ Մարգարյանի կողմից ստորագրված փաստաթղթերի քանակը, ողջամիտ չէ նաև այն վարկածը, որ վերջինս անուշադրության հետևանքով կարող էր չնկատել նշված գրառումները: Հետևաբար, Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող փաստաթղթերը ստորագրելիս ողջամտորեն չէր կարող չգիտակցել դրանց բնույթը, մասնավորապես՝ այն հանգամանքը, որ իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերը ՍՈՍ-97 ՍՊԸ անունից կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքի հանձնման-ընդունման ակտերն են: Ուշագրավ է նաև, որ Հարություն Գուլոյանը, ՍՈՍ-97 ՍՊԸ-ի հետ կնքված ծառայությունների մատուցման պայմանագրի հիման վրա իրականացնելով Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթներին ընկերության կողմից մասնակցելու համար փաստաթղթերի փաթեթի մշակման, կազմման, լրացման, պատրաստման ծառայություններ, լիրազորված չի եղել ընկերության անունից կազմակերպելու սննդամթերքի մատակարարում (ամեն դեպքում, հակառակի մասին վկայող որևէ փաստական տվյալ գործում առկա չէ): Տվյալ պայմաններում Հարություն Գուլոյանի կողմից ՍՈՍ-97 ՍՊԸ-ի անունից մի շարք գնորդների հետ կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններն Արտյոմ Մարգարյանի ստորագրմանը ներկայացնելիս վերջինիս մոտ չէին կարող չառաջանալ տրամաբանական հարցեր Հարություն Գուլոյանի տրամադրության տակ նշված փաստաթղթերի հայտնվելու հանգամանքների, ինչպես նաև համապատասխան գործարքների իրական լինելու վերաբերյալ: Ընդ որում, մեկ էջից բաղկացած հանձնման-ընդունման արձանագրություններում ակնհայտ տեսանելի է նաև, որ դրանք թվագրված են 2012 թվականով:
Վերը նշված հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ դատարանի մոտ ձևավորում են համոզվածություն, որ Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրելիս գիտակցել է դրանց կեղծ բնույթը:
Գնահատելով ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի՝ մեղադրյալի կարգավիճակում տված նախաքննական ցուցմունքները, դատարանը փաստում է, որ գործի նյութերով, ինչպես նաև նրա ցուցմունքներով հաստատվում է, որ նախաքննության ընթացքում հարցաքննվելուց առաջ վերջինիս պատշաճ պարզաբանված են եղել մեղադրանքի էությունը և մեղադրյալի իրավունքները, այդ թվում՝ լռելու իրավունքը, որից նա չի ցանկացել օգտվել: Վերոգրյալի հաշվառմամբ դատարանը գտնում է, որ նշված դատավարական գործողությունների ընթացքում Հարություն Գուլոյանի պաշտպանության իրավունքի խախտում արձանագրելու հիմքեր առկա չեն:
Անդրադառնալով Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքների բովանդակությանը, այն համադրելով գործում առկա այլ ապացույցների հետ, դատարանը դրանք արժանահավատ չի համարում՝ այն մասով, որ Արտյոմ Մարգարյանը «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և անհատ ձեռնարկատերեր Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի անունից կնքված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները չի ստորագրել և այդ գործընթացի մասին տեղեկություններ չի ունեցել: Այսպես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ նշված փաստաթղթերում «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրեն Ս.Մարգարյանի անվան դիմաց ստորագրությունները կատարված են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, ինչը հաստատել է նաև վերջինս իր ցուցմունքներով:
Ինչ վերաբերում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներում պարունակվող այն տեղեկություններին, որ վերջինս պատրաստել է կեղծ պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, գնորդների անուններից ստորագրել դրանք և վավերացրել Արտյոմ Մարգարյանից վերցված «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, ապա վերոգրյալի արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու հիմքեր դատարանը չի արձանագրում՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքները հաստատվում են նաև գործում առկա այլ ապացույցներով: Մասնավորապես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ փորձաքննությամբ հետազոտված փաստաթղթերում ստորագրությունները Հայաստան Գասպարյանի, Ադրինե Խոջոյանի և Նարինե Անտոնյանի անունների դիմաց կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից, Աստղիկ Հովհաննիսյանի և Բուրաստան Գրիգորյանի անունների դիմաց՝ հավանաբար կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից:
Միաժամանակ, փորձաքննությամբ հնարավոր չի եղել պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել ստորագրությունները Շուշանիկ Ֆահրադյանի և Ֆելիքս Կնյազյանի անունների դիմաց՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Մինչդեռ, նշված ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հանգամանքը, որը չի հերքվել փորձաքննության եզրակացությամբ, հաստատվում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով:
Հարկ է նշել, որ նույն փորձաքննության եզրակացությամբ հերքվում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու փաստը: Միևնույն, ժամանակ Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով հաստատվում են համապատասխան փաստաթղթերը կազմելու և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելու հանգամանքները:
Ամփոփելով վերոշարադրյալը, դատարանը փաստում է, որ գործում առկա՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության չափանիշներին համապատասխանող, դատարանի կողմից որպես արժանահավատ գնահատված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ հաստատում են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից իրենց առաջադրված մեղադրանքների ձևակերպմամբ նկարագրված գործողությունների կատարման փաստը:
Գնահատելով գործում առկա թույլատրելի և վերաբերելի ապացույցների ամբողջությունը գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դատարանն արձանագրում է, որ նշված ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու մեղադրական եզրակացությունում նշված փաստական հանգամանքները:
Անդրադառնալով ամբաստանյալներին մեղսագրված՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունների որակմանը, դատարանն արձանագրում է, որ դրանց տրված իրավական գնահատականը բխում է գործում առկա ապացույցներից և համապատասխանում դատաքննությամբ ապացուցված փաստական հանգամանքներին: Այսպես՝
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը՝ վերլուծելով նշված հոդվածի իմաստով «իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» եզրույթի բնութագրական հատկանիշները, ձևավորել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «(…) Վճռաբեկ դատարանը նախ փաստում է, որ հիշյալ եզրույթը ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկա է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից (…):
(…) Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում վերլուծության ենթարկել նաև քննարկվող հոդվածի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդված) իմաստով պաշտոնական փաստաթղթի տրման սուբյեկտի հետ կապված հիմնահարցը:
Այսպես՝ Վճռաբեկ դատարանն իր՝ 2006 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎՔԲ-106/06 գործով որոշման շրջանակներում փաստել է. «Պաշտոնական են համարվում այն փաստաթղթերը, որոնց պետական մարմինների կողմից տրվում է իրավաբանական նշանակություն: Պաշտոնական փաստաթղթերը կարող են տրվել ինչպես պետական մարմինների, դրանց պաշտոնատար անձանց, տեղական ինքնակառավարման մարմինների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց, առևտրային կամ այլ տեսակի կազմակերպությունների կողմից: Այդպիսիք կարող են հանդիսանալ նաև առևտրային բանկերում կազմվող վարկային կամ այլ ֆինանսական փաստաթղթերը, քանի որ դրանք ևս ունեն իրավաբանական նշանակություն»:
Ս.Գաբրիելյանի գործով որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Պաշտոնական փաստաթուղթ պետք է համարել պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների կողմից տրվող այն վավերացված տեղեկատվությունը, որը գտնվում է նյութական կրիչների վրա և հավաստում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր կամ իրադարձություններ» (տե՛ս Սամվել Գաբրիելյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010 թվականի հուլիսի 23-ի թիվ ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 16-րդ կետը):
Միաժամանակ հարկ է նշել, որ 2006 թվականի հունիսի 1-ի որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտված և վերը մեջբերված իրավական դիրքորոշումների կապակցությամբ Եվրոպական դատարանն արձանագրել է. «(…) Վճռաբեկ դատարանը [նշել է, որ] ցանկացած փաստաթուղթ, որին իշխանություններն իրավական նշանակություն են տալիս, անկախ նրանից այն տրվել է պետական մարմինների, թե առևտրային իրավաբանական անձանց կողմից, (…) ՔՕ-ի 325-րդ հոդվածով համապատասխանում են «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացությանը: Դատարանը չի գտնում, որ «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացության նման մեկնաբանությունը չի համապատասխանում Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կեղծման հանցանքի էությանը կամ, այն ընդունելով, ներպետական դատարանները ընդլայնել են հանցանքի հասկացությունը այնքան, որ այն բացահայտ կերպով դուրս է մնացել դրա գործողության շրջանակից (…)» (տե՛ս Մարտիրոսյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Եվրոպական դատարանի՝ 2013 թվականի փետրվարի 5-ի (գանգատ թիվ 23341/06) վճռի 61-րդ կետը):
15.2. Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, ինչպես նաև վերահաստատելով նախկինում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կարող է տրվել ինչպես պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու դրանց կազմակերպությունների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց կողմից:
16. Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանն եզրակացնում է, որ փաստաթուղթը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 314-րդ և 325-րդ հոդվածների իմաստով պաշտոնական դիտարկելու համար դատարանները յուրաքանչյուր դեպքում պարտավոր են բազմակողմանի գնահատման ենթարկել այն և պարզել, թե արդյոք վերջինս օժտված է պաշտոնական փաստաթղթին բնորոշ, ի թիվս այլնի, սույն որոշմամբ մատնանշված հատկանիշներով՝ հատկապես ուշադրություն դարձնելով դրա բնույթին, իրավաբանական նշանակություն ունենալուն (տե՛ս Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2017 թվականի հունիսի 22-ի թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 որոշման 15-16-րդ կետերը):
Մեջբերված իրավական դիրքորոշումների և վերլուծությունների լույսի ներքո դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն ունեցել են իրավաբանական նշանակություն, այն է՝ օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդելու ունակությամբ: Այսպես, այդ փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու արդյունքում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ճանաչվել է մրցույթներում առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից, ինչը ենթադրում է որոշակի իրավունքներ ձեռք բերելու հնարավորություն: Մասնավորապես, հաղթելով մրցույթում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ձեռք է բերել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին սնունդ մատակարարելու իրավունք (որից զրկվել է մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքով)։ Ընդ որում, տվյալ պարագայում նշանակություն չունի այն հանգամանքը, որ նշված պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացնել պատճենների տեսքով, քանի որ դա չի անդրադարձել դրանց՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության վրա:
Վերոգրյալի հիման վրա դատարանը գտնում է, որ քննարկվող փաստաթղթերը համապատասխանում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի առարկայի հատկանիշներին:
Վերլուծելով 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը, ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է. (…) Փաստաթղթերի, դրոշմների և մյուս առարկաների կեղծումը կարող է իրականացվել երկու ձևով`
1. իրական փաստաթղթերի կամ մյուս առարկաների տեքստի, բովանդակության, դրանցում առկա տեղեկատվության աղավաղումը տարբեր եղանակներով (ջնջում, քերծվածք, լրացում),
2. ամբողջովին կեղծ փաստաթղթի կամ այլ առարկայի պատրաստում։
Օգտագործել կեղծ փաստաթղթեր` նշանակում է դրանք շրջանառության մեջ դնել սեփական կարիքների համար` դրանց միջոցով իրավունքներ ձեռք բերելու կամ պատասխանատվությունից ազատվելու նպատակով (տե՛ս Սամվել Վոլոդյայի Գաբրիելյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2010 թվականի հուլիսի 23-ի թիվ ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 16-րդ կետը):
Անդրադառնալով մեկից ավելի անձանց կողմից կատարվող հանցագործությունների որակման հիմնախնդիրներին, ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է. (…) [Ա]րարքը կարող է որակվել որպես համակատարում, երբ անձը լրիվ կամ մասամբ կատարում է հանցագործության օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողություններ (տե՛ս Գրիգոր Վոլոդյայի Ղլիջյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2015 թվականի փետրվարի 27-ի թիվ ԳԴ5/0005/01/14 որոշման 13-րդ կետը):
Մեջբերված իրավական դիրքորոշումները կիրառելով սույն գործի փաստական հանգամանքների նկատմամբ, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը կատարել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողությունների համապատասխան մասը: Մասնավորապես Հարություն Գուլոյանը կազմել է ամբողջությամբ կեղծ, իրականությանը չհամապատասխանող հանգամանքները հաստատող փաստաթղթեր՝ 2012 թվականով թվագրված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, ստորագրել դրանք գնորդների անունից և կնքել «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, իսկ Արտյոմ Մարգարյանը՝ ստորագրել դրանք մատակարարի անունից, որից հետո Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է նշված կեղծ փաստաթղթերը՝ շրջանառության մեջ դնելով, այն է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան:
Ինչ վերաբերում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրություններին, որոնք Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հավանականությունը հերքվել է դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, ապա հարկ է նշել, որ ամբաստանյալի՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունները, մասնավորապես համապատասխան փաստաթղթեր կազմելը և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելը՝ առանձին վերցրած, արդեն իսկ կազմում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը: Հետևաբար, վերոնշյալ փաստաթղթերում Հարություն Գուլոյանի ձեռքով կատարված ստորագրության բացակայությունը չի կարող ազդել վերջինիս մեղսագրված արարքի իրավական գնահատականի վրա:
Այսպիսով, գործում առկա թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցության հիման վրա, գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան դատարանը գտնում է, որ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքներն ամբողջությամբ հիմնավորվել են նշված ապացույցներով:
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
2021 թվականի հունիսի 30-ին ընդունվել է և 2022 թվականի հուլիսի 1-ին ուժի մեջ է մտել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը, որի 482-րդ հոդվածի համաձայն ՝
«1. Սույն օրենսգիրքն ուժի մեջ է մտնում 2022 թվականի հուլիսի 1-ից, բացառությամբ այն դրույթների, որոնց համար սույն օրենսգրքի 483-րդ հոդվածով սահմանված են ուժի մեջ մտնելու այլ ժամկետներ:
2. Սույն օրենսգրքի ուժի մեջ մտնելու պահից ուժը կորցրած ճանաչել 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգիրքը` հետագա բոլոր փոփոխություններով և լրացումներով, բացառությամբ սույն օրենսգրքի 483-րդ հոդվածով նախատեսված դեպքերի»:
Նույն օրենսգրքի 483-րդ հոդվածը սահմանում է՝
«(…)
7. Այն քրեական գործերը, որոնցով մինչև սույն օրենսգիրքն ուժի մեջ մտնելը դատական քննություն նշանակելու մասին որոշում է կայացվել, քննվում և լուծվում են մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով»:
Հաշվի առնելով, որ սույն քրեական գործը դատական քննության նշանակելու մասին որոշումը կայացվել է մինչև սույն թվականի հուլիսի 1-ը, դատարանը գտնում է, որ այն պետք է քննվի և լուծվի մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով։ Այսինքն՝ սույն քրեական գործի նկատմամբ կիրառելի են 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի նորմերը:
Անդրադառնալով կիրառման ենթակա նյութական օրենքին, դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
2022 թվականի հուլիսի 1-ից ուժը կորցրած է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը և գործողության մեջ դրվել 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը:
Գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը, պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով:
(…)»:
Նույն օրենսգրքի 9-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կամ քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված արարք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենսդրությունը հետադարձ ուժ չունի:
2. Արարքի հանցավորությունը լրիվ կամ մասնակիորեն վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենսդրությունն ունի հետադարձ ուժ: Նշված դեպքում այն տարածվում է մինչև դրա ուժի մեջ մտնելը հանցանք կամ քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված արարք կատարած այն անձանց վրա, որոնց վերաբերյալ դեռևս առկա չէ օրինական ուժի մեջ մտած եզրափակիչ դատավարական ակտ։
(…)
4. Հանցանք կամ քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված արարք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենսդրությունն ունի հետադարձ ուժ, եթե դա նախատեսված է օրենքով։
(…)
6. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ մասնակիորեն խստացնող օրենքը սույն հոդվածով նախատեսված չափանիշներին համապատասխան հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը:
2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով:
(...)»:
Նույն օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն` տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն:
2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի։
3. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը»:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը՝ Գասպար Պողոսյանի գործով կայացված որոշմամբ անդրադառնալով «քրեական օրենքի գործողությունը ժամանակի ընթացքում» և «քրեական օրենքի հետադարձ ուժը» հասկացությունների մեկնաբանմանը և մեջբերված իրավադրույթների միատեսակ կիրառության ապահովման խնդրին, արձանագրել է. «(...) «[Չ]կա հանցագործություն և պատիժ, եթե այն սահմանված չէ օրենքով» (nullum crimen, nulla poena sine lege) կանոնը համընդհանուր ճանաչում ստացած հիմնարար սկզբունք է և իրավունքի գերակայության կարևորագույն տարր։ Այն բացառիկ նշանակություն ունի մարդու իրավունքների պաշտպանության համակարգում, հետևաբար` նշված սկզբունքից շեղումը բացարձակապես անթույլատրելի է։ Սա նշանակում է, որ անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե արարքը կատարելու ժամանակ գործող օրենքով այն հանցագործություն չի համարվել, ինչպես նաև` հանցանք կատարած անձը ենթակա է քրեական պատասխանատվության միայն այն օրենքով, որը գործել է նրա կողմից արարքը կատարելու ժամանակ։ Nullum crimen, nulla poena sine lege սկզբունքի բաղադրամասերից է նաև այն դրույթը, համաձայն որի` չի կարող կիրառվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որն օրենքով կիրառելի է եղել հանցագործության կատարման պահին։ (Տե´ս Գասպար Արամի Պողոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԳԴ1/0013/01/11 որոշման 16-րդ կետը):
Մեջբերված իրավական դրույթները և վերլուծություները կիրառելով սույն գործի փաստական հանգամանքների նկատմամբ, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրին մեղսագրված 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքը 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքով չի ապաքրեականացվել և առերևույթ համապատասխանում է գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշներին:
Դատարանն ապացուցված է համարում ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի կողմից իրեն մեղսագրվող հանցավոր արարքի կատարումը, որը համապատասխանում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, և նրա մեղավորությունն այդ արարքը կատարելու մեջ:
Դատարանն ապացուցված է համարում ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի կողմից իրեն մեղսագրվող հանցավոր արարքի կատարումը, որը համապատասխանում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, և նրա մեղավորությունն այդ արարքը կատարելու մեջ:
Քննարկելով այն հարցը, թե ենթակա են արդյոք պատժի ամբաստանյալներն իրենց կատարած հանցավոր արարքների համար, դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք: Այսպես՝
2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան նախատեսել է պատիժ՝ տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից չորսհարյուրապատիկի չափով, կամ ազատազրկում` առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
Նույն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«(…)
2. Միջին ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում հինգ տարի ժամկետով ազատազրկումը (...):
(...)»:
Այսպիսով, Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կատարած արարքները դասվում են միջին ծանրության հանցագործությունների թվին (գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արաքը նույնպես համարվում է միջին ծանրության հանցագործություն):
2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները.
(...)
2) հինգ տարի` միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
(...)
2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտվելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը (...):
3. Վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատվում է, եթե մինչև նշված ժամկետներն անցնելն անձը կատարում է միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր նոր հանցանք: Այս դեպքում վաղեմության ժամկետի հաշվարկն սկսվում է նոր հանցանքի ավարտված համարելու պահից:
4. Վաղեմության ժամկետի ընթացքը կասեցվում է, եթե անձը խուսափում է քննությունից կամ դատից: Այս դեպքում վաղեմության ընթացքը վերսկսվում է անձին ձերբակալելու կամ մեղայականով նրա ներկայանալու պահից: Ընդ որում, անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե ոչ մեծ ծանրության կամ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է տասը տարի, իսկ ծանր կամ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից՝ քսան տարի, և վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատված չի եղել նոր հանցագործությամբ:
(...)»:
1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե՝
(...)
6) անցել են վաղեմության ժամկետները.
(...)
6. Սույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով:
(...)»:
Դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը հանցանքները կատարել են 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի կասեցվել, այն ընդհատված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն:
Այսպիսով, ամբաստանյալների կատարած հանցանքներն ավարտված համարելու օրվանից անցել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված ժամկետը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներն առարկել են վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով իրենց նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և քրեական գործի վարույթը կարճելու դեմ, ինչը 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն հանդիսանում է գործի վարույթը սովորական կարգով շարունակելու հիմք: Սակայն, նկատի ունենալով վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հանգամանքը, ամբաստանյալների նկատմամբ իրենց կատարած հանցանքների համար պատիժ չի կարող նշանակվել: Հետևաբար, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանրյուրը պետք է մեղավոր ճանաչվի 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և միաժամանակ վերջիններիս նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Հաշվի առնելով, որ սույն քրեական գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, դատարանն այդ հարցին չի անդրադառնում։
Անդրադառնալով Արտյոմ Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքի հարցին, դատարանը գտնում է, որ այն պետք է վերացնել:
Քննարկելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը գտնում է, որ սույն քրեական գործով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված՝ թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին։
Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ Արտյոմ Մարգարյանի և Հարություն Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցnցները պետք է վերացնել:
Անդրադառնալով դատական ծախսերի հարցին, հաշվի առնելով, որ դատաքննությամբ ապացուցվել է Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի մեղավորությունն իրենց մեղսագրված հանցագործությունները կատարելու մեջ, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի պետք է բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։
4. Եզրափակիչ մաս
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 365-րդ, 369-372-րդ հոդվածներով, դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց՝
1.Հարություն Յուրիի Գուլոյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Հարություն Յուրիի Գուլոյանին նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել:
2.Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել:
Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը վերացնել:
Իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված՝ թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։
Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար՝ որպես դատական ծախսեր:
Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործի վարույթը կարճել:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ հրապարակվելու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ԴԱՆԻԲԵԿՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0288/01/17
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 13-11-2017 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Երևան քաղաքի դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 83161717 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Հարություն Գուլոյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2015թ. սեպտեմբեր-հկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագրծելու նպատակով խմբի կազմում <<Սոս-97>> ՍՊԸ տնօրենի որդի Արտյոմ Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող. կեղծ <<Առուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման>> պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոն Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է` ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան: Արտյմ Մարգարյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2015թ. սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագրծելու նպատակով խմբի կազմում Հարություն Գուլյաի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող. կեղծ <<Առուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման>> պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոն Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է` ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Գուլոյան |
| Հայրանուն | Յուրիի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հայրանուն | Սոսիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.10 |
| Չափահաս | Այո |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 13-11-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մնացական |
| Ազգանուն | Մարտիրոսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 14-11-2017 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 08-12-2017 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Է |
| Ազգանուն | Պետրոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Գալոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Բակուր |
| Ազգանուն | Օհանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 20-12-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-12-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2018թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
|---|
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 09-01-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 24-01-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-02-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-02-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 02-03-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 16-03-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-03-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 25-04-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 31-05-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-06-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 03-07-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 19-07-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 19-07-2018 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Գուլոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 19-07-2018 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | րտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 19-07-2018 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ քրեական գործ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի, քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի, Ա. Գեղամյանի, Թ. Խաչատրյանի, մասնակցությամբ` մեղադրող, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ նաև ՀՀ/ դատախազության Երևան քաղաքի դատախազության դատախազ Է. Պետրոսյանի, պաշտպաններ Բ. Օհանյանի, Ա. Ղասաբողլյանի, Գ. Աղաջանյանի, Հ. Անանյանի, 2018թ. հուլիսի 19-ին Երևանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի 1. Հարություն Յուրիի Գուլոյանի` /ծնված 1984թ. մայիսի 09-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվում է Երևան քաղաքի Նիկրասովի փողոցի թիվ 76 տանը, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում/ 2. Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի` /ծնված 1987թ. հունիսի 24-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, աշխատել է որպես «Սոս-Սոս» ՍՊԸ-ի տնօրեն, հաշվառված և բնակվում է Երևանի Նոր Արեշ թիվ 34 փողոցի թիվ 106/2 տանը, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում/։ Գործի դատավարական նախապատմությունը 2017թ. մայիսի 05-ին, ՀՀ կառավարությանն առընթեր պետական եկամուտների կոմիտեի /այսուհետ նաև ԿԱ ՊԵԿ/ իրավախախտումների հայտնաբերման ու վարչական վարույթների իրականացման վարչության հետաքննության բաժնում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը և ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչություն` նախաքննություն կատարելու համար։ Նախաքննության մարմնի 2017թ. մայիսի 18-ի որոշմամբ թիվ 83161717 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, 2017թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը։ Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։ Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ <<Հայաստան Գասպարյանի>>-ի, <<Սիսակ Սարգսյանի>>-ի <<Ադրինե Խոջոյանի>>, <<Աստղիկ Հովհաննիսյանի>>-ի, <<Շուշանիկ Ֆահրադյանի>>-ի, <<Բուրաստան Գրիգորյանի>>-ի, <<Նարինե Անտոնյանի>>-ի և <<Ֆելիքս Կնյազյան>>-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ <<Սոս-97>> ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։» Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ <<Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման>> պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։ Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել <<Սոս-97>> ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող <<ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1>> և <<ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5>> ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ <<Գնումների մասին>> օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ <<Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման>> պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված <<Սոս-97>> ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ <<Հայաստան Գասպարյանի>>-ի, <<Սիսակ Սարգսյանի>>-ի <<Ադրինե Խոջոյանի>>, <<Աստղիկ Հովհաննիսյանի>>-ի, <<Շուշանիկ Ֆահրադյանի>>-ի, <<Բուրաստան Գրիգորյանի>>-ի, <<Նարինե Անտոնյանի>>-ի և <<Ֆելիքս Կնյազյան>>-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ <<Սոս-97>> ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։» Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ, թիվ 83161717 քրեական գործով մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն։ Նախաքննության մարմնի 2017թ. հուլիսի 20-ի որոշմամբ նշանակված դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական համալիր փորձաքննության՝ որպես մատուցված ծառայության արժեքը կազմել է 890.400 /ութ հարյուր իննսուն հազար չորս հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար։ Թիվ 83161717 քրեական գործով մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ կալանք է դրվել։ 2017թ. նոյեմբերի 10-ին թիվ 83161717 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. նոյեմբերի 14-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2017թ. նոյեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2017թ. դեկտեմբերի 08-ին նշանակելու մասին։ Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները. Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը. Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը զբաղվել է Երևան քաղաքի մանկապարտեզների համար նախատեսված սննդի մատակարարմամբ և իր այդ գործունեությունն իրականացրել է ընկեր, անհատ ձեռնարկատեր (Այսուհետ նաև Ա/Ձ) Էդուարդ Առուստամյանի անունից, որի ընթացքում մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված համապատասխան մրցույթներին, ճանաչվել հաղթող և 2014-2015թթ. ընթացքում Երևան քաղաքի մանկապարտեզներին սննդամթերք է մատակարարել։ 2015թ. հունվարի 1-ից այդ բնագավառը համակարգող օրենսդրության մեջ փոփոխություններ են տեղի ուեցել։ Որոշվել է, որ ՀՀ պետական գնումներին մասնակցելու համար ՀՀ ռեզիդենտ հանդիսացող յուրաքանչյուր անձ կամ կազմակերպություն պետք է նախկինում կնիքված և կատարված պայմանագրեր ներկայացնի, որի գումարը պետք է կազմի դիմողի կողմից ներկայացված գնային առաջարկի առնվազն 50%-ը, ինչպես նաև կազմակերպությունը պետք է իր գնային առաջարկի 100% չափով, նախորդ հաշվետու 3 տարիների ընթացքում ունենա համապատասխան շրջանառություն։ Դրա արդյունքում Հարություն Գուլոյանը զրկվել է 2014 թվականին գրանցված «Էդուարդ Առուստամյան» Ա/Ձ-ի անունից գնումների գործընթացին մասնակցելու հնարավորությունից։ Այդ պատճառով, Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված համապատասխան մրցույթներին մասնակցելու նպատակով պատշաճ կազմակերպության անունից հանդես գալու հարցը լուծելու համար Հարություն Գուլոյանը հանդիպել է ընկերոջը՝ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին և տեղեկանալով վերջինիս ընտանիքին պատկանող «Սոս 97» ՍՊԸ-ի գործունեության ժամկետների և շրջանառության ծավալների մասին՝ Արտյոմ Մարգարյանին առաջարկել է «Սոս 97» ՍՊԸ-ով մասնակցել նշված մրցույթներին, ինչին Արտյոմ Մարգարյանը համաձայնվել է։ Այնուհետև, Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված՝ քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնիքել «Սոս 97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող, «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով առաջին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին ՀՀ կառավարության որոշմամբ սահմանված անհրաժեշտ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբրև թե 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնիքված, կեղծ, «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնիքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և այն անհատ ձեռնարկատերերի միջև, որոնք «Սոս-97» ՍՊԸ-ից նախկին տարիների ընթացքում սննդամթերքի գնումներ են կատարել։ Մասնավորապես, մի կողմից՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և մյուս կողմից՝ անհատ ձեռնարկատերեր՝ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև ձևակերպելով կեղծ պայմանագրեր, ապրանքների մատակարարումը հավաստող կեղծ փաստաթղթեր՝ դրանցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց դրվող ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս 97» ՍՊԸ-ի տնօրենի ստորագրությունը այդ բոլոր փաստաթղթերում կեղծել է Արտյոմ Մարգարյանը։ Այնուհետև դրանց պատճեններն որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթեր, 2015թ. նոյեմբերի 12-ին Հարություն Գուլոյանը ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և հաղթել մրցույթներում՝ ճանաչվելով 1-ին տեղը զբաղեցնող մասնակից։ Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում կատարվել է դատափաստաթղթաբանական և դատաձեռագրաբանական համալիր փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 890.400 /ութ հարյուր իննսուն հազար չորս հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար, իսկ դատական քննության ընթացքում՝ կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 1.705.200 /մեկ միլիոն յոթ հարյուր հինգ հազար երկու հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար, այսինքն երկու փորձաքննությունների ընդհանուր արժեքը կազմել է 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար։ (դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 254) Ապացույցների հետազոտում և գնահատում Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով. Վկա Միքայել Աշոտի Զալինյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2013թ. օգոստոսից մինչև 2017թ. մայիս ամիսը աշխատել է Երևանի քաղաքապետարանի գնումների վարչության գնումների կազմակերպման բաժնում՝ որպես գլխավոր մասնագետ, համակարգել է գնումների գործընթացը։ ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով մրցույթներում հաղթող մասնակից որոշելը իրականացվել է տվյալ ընթացակարգի գնահատող հանձնաժողովի կողմից։ Ինքն ապահովել է մրցույթներին վերաբերող փաստաթղթաշրջանառություններից՝ մասնակիցների ծանուցումը, հրավերի հրապարակումը և այլն։ Բացի այդ ուսումնասիրել, գնահատող հանձնաժողովին է ներկայացրել ընթացակարգին վերաբերող և մասնակիցների կողմից ներկայացված որակավորման փաստաթղթերի համապատասխանության հարցը։ Կոնկրետ «Սոս -97» ՍՊԸ-ի հետ կապված՝ կարող է հայտնել հետևյալը. 2015թ-ին Երևանի քաղաքապետարանի կողմից կազմակերպվել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով գնման գործընթաց՝ 2016թ. ընթացքում Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայությամբ գործող որոշ դպրոցների կարիքների համար «Սննդի փաթեթի» ձեռքբերման նպատակով։ Գնման գործընթացին մասնակցության հայտ են ներկայացրել երեք ընկերություններ, որոնցից ամենացածր գնային առաջարկը եղել է «Սոս -97» ՍՊ ընկերությանը՝ 168.102.995 ՀՀ դրամ։ Գնահատող հանձնաժողովի որոշմամբ վերջինս ճանաչվել է առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից և ղեկավարվելով ՀՀ կառավարության 2011թ-ի փետրվարի 10-ի N 168-Ն որոշմամբ հաստատված՝ «Գնումների գործընթացի կազմակերպման մասին» կարգի 47-րդ կետի 1-ին մասով, մասնակիցների տվյալների, ինչպես նաև «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տվյալների ճշտման մասին հարցում է կատարվել ՀՀ ֆինանսների նախարարություն։ Նույն կարգի 47-րդ կետի 2-րդ մասի համաձայն՝ նաև ծանուցում է ուղարկվել առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակցին՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը նախատեսված ժամկետում գնահատող հանձնաժողովին տրամադրելու պահանջով։ Ըստ տվյալ ընթացակարգի արձանագրության՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն ներկայացրել է ծանուցմամբ պահանջվող փաստաթղթերը, որոնք բաղկացած են եղել կնիքված պայմանագրերից և արձանագրություններից։ Դրանից հետո գնահատող հանձնաժողովը առաջնորդվելով նույն կարգի 71-րդ կետի դրույթով՝ ընկերության կողմից ներկայացված պայմանագրերը ուղարկել է ՀՀ Ֆինանսների նախարարություն՝ տվյալների իսկությունը պարզելու նպատակով։ Ի պատասխան այդ հարցմանը՝ հայտնել են, որ ՀՀ Ֆինանսների նախարարության հարկային մարմնի տեղեկատվական բազայում «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից Երևանի քաղաքապետարանին տրամադրված, թվով 8 առքուվաճառքի պայմանագրերին համապատասխանող տեղեկատվություն առկա չէ, ուստի հնարավոր չէ հաստատել վերջիններիս իսկությունը։ Ստացված գրության հիման վրա գնահատող հանձնաժողովը որոշել է մերժել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հայտը։ Նշված ընկերությունը իրազեկվելով որոշման մասին՝ դիմում-բողոք է ներկայացրել «Գնումների աջակցման կենտրոն» ՊՈԱԿ՝ պահանջելով չեղյալ համարել գնահատող հանձնաժողովի որոշումը։ ՊՈԱԿ-ի կողմից ձևավորվել է բողոքարկման խորհուրդ, որն էլ ուսումնասիրելով բողոքի առարկան՝ որոշում է կայացրել բավարարել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի բողոքը, սակայն ընթացակարգի 2-րդ տեղ զբաղեցրած մասնակից «Տիսուս» ՓԲԸ-ն դիմում է ներկայացրել դատարան՝ նույն ընթացակարգով պայմանագրի կնքման վրա արգելանք դնելու պահանջով, որը դատարանի կողմից բավարարվել է։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից ներկայացված, թվով 8 մատակարարման պայմանագրերը որոշիչ դեր են ունեցել մրցույթում հաղթելու գործում և քանի որ իրենց կողմից պարզվել է դրանց կեղծ լինելու հանգամանքը, ուստի որոշվել է 2-րդ տեղը զբաղեցրած մասնակցին ճանաչել հաղթող։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն նախկինում քաղաքապետարանի կողմից անցկացվող մրցույթներին չի մասնակցել։ Նույն ժամանակահատվածում, բացի վերը նշված ծածկագրով ընթացակարգից՝ ընկերությունը մասնակցել է նաև «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրերով գնման ընթացակարգերին։ Մասնավորապես՝ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրով գնման ընթացակարգին «Սոս-97» ՍՊԸ-ի մասնակցության հայտը մերժվել է, քանի որ սահմանված ժամկետում ընկերությունը չի ներկայացրել որակավորման փաստաթղթերը, իսկ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» ծածկագրով ընթացակարգին ընկերությունը մասնակցել է և ներկայացրել նույն փաստաթղթերը, ինչը ներկայացրել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով ընթացակարգին, որով իրենց կողմից կատարվել են նույն գործողությունները և կայացվել նույն որոշումները, ինչ որ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ընթացակարգով։ Հաղթելով մրցույթում՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրավունք է ձեռք բերել սնունդ մատակարարել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին, սակայն մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքներով զրկվել է այդ հնարավորությունից։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 200-202, հատոր 3, գ.թ. 266/ Վկա Սիսակ Լևոնի Սարգսյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 1999-2000թթ. գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր «Սիսակ Սարգսյան» և զբաղվել է սննդամթերքի վաճառքով։ Շուրջ երեք տարի առաջ Ա/Ձ-ն լուծարվել է։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից երբեմն ստացել է մսամթերք փոքր քանակով՝ յուրաքանչյուր ամիս 20.000-ից 30.000 ՀՀ դրամի չափով։ Այդ ընկերության հետ երբևէ առքուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիր չի կնքել և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմել։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 16.000.000 ՀՀ դրամի ապրանք չի գնել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը և ակտը հայտնում է, որ դրանցում գնորդի ստորագրությունն իրենը չէ և երբեք այդ ընկերության հետ նման պայմանագիր չի կնիքել, իր ողջ գործունեության ընթացքում նշված գումարի կեսի չափով մսամթերք չի վաճառել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 205-206/ Վկա Շուշանիկ Հակոբի Ֆահրադյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2006 թվականից գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր, զբաղվել է սննդի մանրածախ առևտրով իր փոքրիկ կրպակում, որը գտնվել է Ախուրյան գյուղի ճանապարհին։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից մսամթերք ձեռք է բերել 2012-2013թթ. ընթացքում։ Դրանից հետո նրանցից ապրանք չի գնել, այդ մասին հայտնել է նաև հարկայինում։ Այդ ընկերության հետ պայմանագիր չի կնքել, հանձնման-ընդունման ակտ չի կազմել։ Ընկերությունից տարեկան վերցրել է ընդհանուր 100.000 ՀՀ դրամի մսամթերք, որը վերցրել է միայն հաշիվ ապրանքագրերով։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագրերը՝ հայտնում է, որ դրանք իրականությանը չեն համապատասխանում, կեղծ են, պայմանագրերում և արձանագրությունում իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 235-236/ Վկա Նարինե Անտոնյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2008թ-ից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Շիրակի մարզի Ախուրյան գյուղում գտնվող խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից ամիսը մեկ անգամ մսամթերք է ստացել։ Ապրանքները վերցվել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ դրանցում առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել, Հարություն Գուլոյանին, Արտյոմ և Սոսիկ Մարգարյաններին չի ճանաչում։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 115-116/ Վկա Սոսիկ Սուրենի Մարգարյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 1997թ. հիմնել է «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը, որը գործել է մինչև 2017թ. հունվար ամիսը։ Ընկերությունը զբաղվել է մսամթերքի արտադրությամբ և վաճառքով։ Իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է որդին՝ Արտյոմ Մարգարյանը, ով հանդիսացել է ընկերության մենեջերը։ 2015թ. ամռանը կամ աշնանը որդին տեղեկացրել է, որ իր ծանոթ Հարությունը ցանկանում է, որ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն մասնակցի Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված սննդի մատակարարման մրցույթին։ Որդին ասել է, որ Հարությունն այդ ոլորտում փորձ ունի և նրան վստահում է։ Հարությունի հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր։ Դրանից հետո որևէ բանի չի մասնակցել։ Տեղյակ է, որ փաստաթղթային ձևակերպմամբ զբաղվել է Հարությունը, ինչի հետ կապված տարել է կնիքը և հետո վերադարձրել։ Ներկայացված «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ա/Ձ-ներ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև կնիքված առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրերը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունները իրականությանը չեն համապատասխանում, դրանցում առկա ստորագրությունները իր կողմից չեն կատարվել, նշված անձանց այդ քանակությամբ ապրանքներ չի մատակարարել և տեղյակ չէ, որ այդպիսի փաստաթղթեր են ներկայացվել մրցույթին։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 72-74/ Վկա Աստղիկ Համբարձումի Հովհաննիսյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2005 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և Ախուրյան գյուղի Ջրաշինարարների փողոցում գտնվող խանութ-կրպակում զբաղվել առևտրով։ Տարեկան մոտ 5,000,000 ՀՀ դրամի շրջանառություն է ունեցել։ Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ՝ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի աշխատակիցը ամսեկան 2-3 անգամ մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ ամսեկան շուրջ 5.000 ՀՀ դրամի առևտուր է կատարել՝ ոչ ավելի։ Ընկերությունն ապրանք մատակարարել է 2010-2014թթ. ընկած ժամանակահատվածում։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ նման պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կնքել և դրանցում դրված ստորագրությունները ինքը չի կատարել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 109-111/ Վկա Բուրաստան Գրիգորյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2008թ. հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և զբաղվել մանրածախ առևտրով Երազգավորս գյուղում։ Տարեկան ունեցել է մոտավորապես 1.500.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից՝ արդեն երեք տարի մսամթերք չի ստացել, իսկ դրանից առաջ ընկերությունից ամիսը մեկ անգամ է մսամթերք ստացել։ Ամսեկան՝ ընկերությունից շուրջ 25.000 ՀՀ դրամի չափով առևտուր է կատարել։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ ստորագրությունները իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչում։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 112-114/ Վկա Ֆելիքս Եղիշի Կնյազյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 1999թ-ից զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ, ունեցել է խանութ Ախուրյան գյուղում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 2011թ-ից մինչև 2014թ. մսամթերք է ստացել 10 կամ 20 օրը մեկ, 10 կգ-ից ավել ապրանք երբեք չի վերցրել։ Ապրանք վերցնելիս պայմանագիր և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել, բայց երբ ֆակտուրա է պահանջել՝ ըստ կարգի տվել են։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ այդ ընկերության հետ որևէ պայմանագիր չի կնքել, որևէ ակտ չի ստորագրել, իսկ ներկայացված պայմանագրում և ակտում առկա ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 118-119/ Վկա Հայաստան Ապետի Գասպարյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 10 տարի զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ Գյումրի քաղաքում։ 4 տարի «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրեն մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ առևտուրը կատարել է միայն ֆակտուրայով, որևէ պայամանգիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք իր կողմից չեն ստորագրվել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 120-121/ Վկա Ադրինե Խոջոյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2000 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Գյումրի քաղաքում գտնվող իր խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» անվամբ ընկերություն չգիտի, իրենք մսամթերք ստացել են տարբեր ընկերություններից, հնարավոր է նաև «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունից ստացած լինեն։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք կեղծ են, իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն իր կողմից չեն կատարվել։ Հարություն Գուլոյան, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 131-132/ Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրով, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրով, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրով, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրով, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրով, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրով, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրով, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրով, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունով և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճեններով։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 287-288/ Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված և գործին կցված, գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերով, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումով, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունով, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճռով, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերով։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 292-293/ Կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 18-0105Դ եզրակացությամբ, համաձայն որի. «2. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 40-43, 116-119, 201-204 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատար-վել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ 3. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 20-23, 108-111, 209-212 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97»ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները չեն կատարվել Սիսակ Սարգսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Հարություն Գուլոյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ 4. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 44-47, 120-123, 205-208 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դի-մաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կող-մից։ 5.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 32-35, 112-115, 193-196 թերթե-րում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 5.բ/ «5.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 6.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 16-19, 96-99, 189-192 թերթե-րում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 6.բ/ Հարություն Գուլոյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «6.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 7.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 24-27, 100-103, 217-220 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Բաղդասար Գրիգորյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 7.բ/ «7.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 8. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 36-39, 124-127, 197-200 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնմանընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագ-րի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ 9. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 28-31, 104-107, 213-216 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Ֆելիքս Կնյազյանի, Արտյոմ Մարգարյանի, Հասմիկ Հարությունյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ 9.բ/ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «9.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Ուստի պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կող-մից են կատարվել հետա-զոտելի ստորագրությունները, հնարավոր չէ։ 1. «2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս.Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս.Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։ 2.,13. Փորձաքննությանը ներկայացված ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717 գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստա-թուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբող-ջա-կան փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱ-ՏԱ-ԿԱ-ՐԱՐ-ՄԱՆ ՊԱՅՄԱ-ՆԱ-ԳԻՐ 02/04ե գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» րառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/06» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 192-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվ 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 212-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆ-ԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 220-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 216-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱ-ԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 196-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳ-ՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 200-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 204-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 208-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ 3. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04 գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱ-ԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարա վոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-115-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ., ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թեր-թե-րում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերնրի և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գի-տականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշե«ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայ-մանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ 14. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թեր-թում, 217-219-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 213-215-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 193-195-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագ-ված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 197-199-րդ թեր-թե-րում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 205-207-րդ թեր-թերում առկա է 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում առկա կապտագույն ներկանյութով կատարված մասնակի ընթեռնելի կլոր կնիքի դրոշմները կատարվել են ներկայացված «ՀԱՅԱՍՏԱՆ ԵՐԵՎԱԻ ԷՐԵԲՈՒՆՈՒ ՇՐՋԱՆ ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՊԱՏԱՍԽԱՆԱՏՎՈՒԹՅԱՄԲ ԸՆԿԵՐՈՒԹՅՈՒՆ * Армения Эребунийский р-н г. Еревана Общ-во с Ограниченной Ответствен. * Armenia Yerevan Erebuni district Company LTD * «ՍՕՍ -97» ,,СОС-9..“ SOS-97“ 00418097 կլոր կնիքով։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա են 25 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա են «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրա-ռումներով փաստաթղթերում և 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստա-ղթերում, 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով փաստաթղթերում և 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով փաստաթղթերում և 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով փաստաթղթերում և 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա սև ներկանյութով լազերային տպագրման եղանակով կատարված կնիքի դրոշմապատկերների և համեմատական նմուշ ներկայացված կնիքի դրոշմների համեմատական հետազոտություն չի կատարվել՝ հետազոտելի փաստաթղթերում առկա կնիքի դրոշմապատկերների, թույլ արտահայտվածության, մասնակի ընթեռնելի, կամ անընթեռնելի հատվածներում կնիքի պատկերների գրաֆիկական նյութերի սակավությունների պատճառով։»։ /դատական նիստի արձանագրություն/ Նախաքննության ընթացքում Հարություն Գուլոյանը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2015թ. սեպտեմբերի 1-ին «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն Սոսիկ Մարգարյանի հետ կնքել են ծառայությունների մատուցման պայմանագիր Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարվող գնման գործընթացին մասնակցելու համար։ Չի ունեցել իր անվամբ բացված ընկերություն, դրա համար իր ծանոթ Արտյոմ Մարգարյանին, որը Սոսիկ Մարգարյանի որդին է, խնդրել է թույլատրել նրա ընկերությունով մասնակցել այդ գնումների մրցույթին։ Նրանց կողմից իրեն տրված պայմանագրի հիման վրա Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին մասնակցելու համար անհարժեշտ բոլոր փաստաթղթերը կազմել է ինքը և ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան։ Երբ Արտյոմին խնդրել է, որ թույլ տան իրենց ընկերությունով մասնակցի՝ Արտյոմն իրեն ասել է, որ ինքը չի հասկանում այդ գործընթացներից։ Արտյոմին ասել է, որ ամբողջն ինքը կանի։ Բոլոր փաստաթղթերը կազմել և ներկայացրել է ինքը, իսկ երբ պետք է եղել այս կամ այն փաստաթղթի վրա կնիք դնել, այդ ժամանակ վերցրել է «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքը, տարել, կնիքել է փաստաթղթերը և կնիքը վերադարձրել նրան։ 2015թ. հոկտեմբեր ամսին, երբ Երևանի քաղաքապետարանը հայտարարել է սննդի մատակարարման վերաբերյալ մրցույթ, այդ ժամանակ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի անունով ներկայացրել է համապատասխան փաստաթղթերը և 2015թ. նոյեմբեր ամսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, իմացել է, որ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ն «ԵՔՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով գործընթացներում ճանաչվել է 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։ Երբ տեղեկացել է այդ մասին՝ Երևանի քաղաքապետարանը իրեն «օնլայն» կարգով հայտնել է, որ պետք է 3 օրվա ընթացքում ներկայացնի որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը։ Այսինքն՝ ապրանքների մատակարարման վերաբերյալ կնիքված և ավարտված պայմանագրեր, հանձնման-ընդունման արձանագրություններ։ Այդ ժամանակ ինքն առանց որևէ մեկին ասելու, տվյալ պահին Ա/Ձ «Էդուարդ Առուստամյանի» անվամբ իր վարձակալած գրասենյակում, իր համակարգչով «գնումներ.ամ» կայքից ներբեռնել է արձանագրությունների տիպային օրինակներ, իսկ «գուգլ»-ից տիպային պայմանագրեր, որոնց վրա կատարել է անհրաժեշտ փոփոխություններ, այսինքն՝ առանց որևէ մեկի գիտության, իմացության և օգնության կազմել է ապրանքների մատակարարման վերաբերյալ կեղծ առուվաճառքի պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք ներկայացրել է «օնլայն» կարգով Երևանի քաղաքապետարան՝ գործընթացների համար։ Կեղծել է այմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, Ա/Ձ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի» և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի անվան դիմաց ստորագրություն կատարել է ինքը, այդ պայմանագրերի և արձանագրությունների վերաբերյալ անգամ նրանք տեղեկություն չեն ունեցել։ Ստորագրությունները կեղծելուց հետո գնացել, Արտյոմից վերցրել է կնիքը, նրան չի ասել, թե կնիքն ինչի համար է, նրան ուղղակի ասել է, որ թուղթ է պետք կնիքել։ Արտյոմն էլ վստահելով՝ տվել է։ Ինքը տարել է կնիքը և կնիքել այդ արձանագրությունները։ Դրանք հավաքել է իր համակարգչով և տպել այդ ժամանակվա իր տպիչ սարքով։ Ա/Ձ «Էդուարդ Առուստամյան»-ի գրասենյակը հանձնելու ժամանակ, 2016թ. օգոստոս ամսին իր տպիչ սարքը և համակարգիչը ինքը վաճառել է պատահական մարդկանց։ Այդ Ա/Ձ-ների տվյալները վերցրել է «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի հարկային կայքից, որտեղ երևում է, թե նա ում է ապրանք մատակարարել և նրանց տվյալները։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 47-48, 294/ Հետագայում, ինչպես նաև դատաքննության ընթացքում Հ. Գուլոյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց և իրեն առաջադրված հարցերին պատասխանելուց։ Հ. Գուլոյանը ցուցմունք է տվել նաև այն մասին, որ բոլոր պայմանագրերն ու արձանագրություններն ինքն է ստորագրել, Ա. Մարգարյանին փաստաթուղթ չի տվել՝ ստորագրելու համար։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 264/ Նախաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ փաստաթուղթ չի կեղծել, հնարավոր է՝ Հ. Գուլոյանը ուրիշ փաստաթղթերի հետ միասին ստորագրման համար ներկայացրել է նաև այդ փաստաթղթերը և ինքն առանց կարդալու ստորագրել է։ Փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չի ունեցել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 277, 285/ Դատաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում, քանի որ փաստաթուղթ կեղծելու մտադրություն չի ունեցել, ստորագրել է որոշ պայմանագրեր և ակտեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու։ /դատական նիստի արձանագրություն/ Դատարանի իրավական վերլուծությունները. Ստուգելով ամբաստանյալների, վկաների ցուցմունքները, համադրելով դրանք քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ վերոհիշյալ մեղադրանքները հիմնավորող ցուցմունքներն արժանահավատ են, հաստատվում են քրեական գործի քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների համակցությամբ, իսկ ամբաստանյալներ Հ. Գուլոյանի ցուցմունքը՝ իրավունք վերապահող փաստաթղթերը կեղծելու գործում Ա. Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնության բացակայության և Ա. Մարգարյանի ցուցմունքները` փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չունենալու, ինչպես նաև առաջադրված մեղադրանքներն այլ պատճառաբանություններով հերքելու վերաբերյալ` իրականությանը չեն համապատասխանում, արժանահավատ չեն, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելու նպատակ են հետապնդում և հերքվում են վերոհիշյալ ապացույցներով։ Այդ վերլուծությունների արդյունքում դատարանը գտնում է նաև, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի՝ Հ. Գուլոյանի և Ա. Մարգարյանի կողմից, յուրաքանչյուրի մեղավորությամբ, մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելը ապացուցված է, հիմնավորված և ապացուցված է նաև Հ. Գուլոյանի կողմից այդ կեղծ փաստաթղթերն օգտագործելը, ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։ Վերլուծելով Հ. Գուլոյանի պաշտպանի պատճառաբանություններն այն մասին, որ իր պաշտպանյալի նկատմամբ թույլ են տրվել քրեական դատավարության օրենսդրության խախտումներ` գործի նախաքննությունն իրականացվել է քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներով, փորձաքննություն կատարելու կանոների էական խախտումներ են թույլ տրվել, որոնք ազդել են գործի փաստական հանգամանքների մասին մեղադրանքում շարադրված հետևությունների վրա և չեն համապատասխանում գործով ձեռք բերված ապացույցներին, չփարատված բոլոր կասկածները Հ. Գուլոյանի օգտին մեկնաբանելով՝ վերջինս ենթակա է արդարացման այդ մեղադրանքում` դատարանը գտնում է, որ այդ բոլոր պատճառաբանություններն անհիմն են, հերքվում են քրեական գործով պատշաճ ընթացակարգով ձեռք բերված և դատարանին ներկայացված վերոհիշյալ ապացույցներով, իսկ քրեադատավարական օրենքի էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցների օգտագործման անթույլատրելիությունը դատական կարգով հաստատվելու հանգամանքը բավարար չէ Հ. Գուլոյանին արդարացնելու համար, քանի որ նրան առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է այլ` թույլատրելի և վերաբերելի վերոհիշյալ ապացույցների համակցությամբ։ Դատարանը գտնում է, որ գործի փաստական հանգամանքների մասին մեղադրանքում շարադրված հետևությունները լիովին համապատասխանում են գործով ձեռք բերված և վերլուծված ապացույցներին, այդ թվում` վկաների ցուցմունքներին, իրեղեն ապացույցին, փորձագետի եզրակացությանը։ Այդ հետևությունները նաև մասնակիորեն համապատասխանում են ամբաստանյալի ցուցմունքներին։ Բացի այդ, քրեադատավարական օրենքի էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցները դատարանը հանել է ապացույցների զանգվածից և Հ. Գուլոյանի մեղադրանքի հիմքում այդպիսիք առկա չեն։ Վերլուծելով ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանի պաշտպանների պատճառաբանությունները՝ դատարանը գտնում է, որ դրանք նույնպես անհիմն են և հերքվում են վերոհիշյալ ապացույցներով։ Մասնավորապես, պաշտպանության կողմի պատճառաբանությունն այն մասին, որ ամբաստանյալների արաքում բացակայում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված հանցակազմը, քանի որ պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերը՝ որպես տվյալ հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ համարվող առարկա՝ չեն համարվում փաստաթուղթ՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված չլինելու պատճառաբանությամբ՝ անհիմն է, հերքվում է 2017թ. հունիսի 22-ի՝ Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշմամբ այն մասին, որ «(…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով «Իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» (…) եզրույթն ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկա է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից։ (…) Ընդ որում փաստաթուղթը պաշտոնական դիտարկելու տեսանկյունից պարտադիր չէ, որ այն իրավական հետևանքներ առաջացրած լինի, այլ բավարար է միայն, որ այն իր բնույթով օժտված լինի այդպիսի հետևանքներ առաջացնելու, իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու հնարավորությամբ։»(…)։ Վերոնշյալ իրավական դիրքորոշումից ակնհայտ է դառնում, որ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը փաստաթուղթը պաշտոնական համարելու համար չի սահմանել որևէ չափանիշ՝ տվյալ փաստաթղթերը պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված լինելու վերաբերյալ, ուստի իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու հնարավորությունն ինքնին բավարար է՝ փաստաթուղթը պաշտոնական համարելու համար։ Այսպիսով, ամբաստանյալների կողմից կեղծված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերը պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված չլինելը՝ դեռևս բավարար չէ նրանց արաքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված հանցակազմի բացակայության վերաբերյալ հետևության հանգելու համար։ Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերն օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու ողջամիտ հնարավորությամբ, ինչը տվյալ պարագայում դրսևորվել է մրցույթին մասնակցելու համար սահմանաված չափանիշները բավարարելու տեսանկյունից փաստաթղթեր ներկայացնելով և տվյալ փաստաթղթերի հիման վրա մրցույթում հաղթող ճանաչվելով։ Պաշտպանների պատճառաբանությունն այն մասին, որ Ա. Մարգարյանն օժանդակել է Հ. Գուլոյանին, սակայն նախնական համաձայնության չի եկել Հ. Գուլոյանի հետ և փաստաթղթեր կեղծելու դիտավորություն չի ունեցել՝ նույնպես անհիմն է, քանի որ վերոհիշյալ ապացույցներով հիմնավորվել է նախնական համաձայնությամբ փաստաթղթեր կեղծելը։ Մասնավորապես, քրեական գործում առկա պայմանագրերում և հանձնման-ընդունման արձանագրություններում, այդ թվում «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 2012թ. փոտրվարի 01-ին կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման 02/01 պայմանագրի վերջին էջի ստորին աջ հատվածում, «Հ. Գասպարյան» բառերի դիմաց, նրա անվամբ ստորագրությունը կատարվել է Հարություն Գուլոյանի կողմից, իսկ նույն էջի ստորին ձախ հատվածում, տնօրեն և «Ս. Մարգարյան» բառերի միջև տեղավորված ստորագրությունը կատարվել է ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։ Նույն եղանակով, որպես համակատարողներ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը կեղծել են քրեական գործում առկա, կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական թիվ 18-0105Դ փորձաքննության եզրակացության «հետևություններ» բաժնի 9.բ կետի 1. ենթակետում նշված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը. «1. «2,3,4,5,6,7,8,9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս. Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս. Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից»։ Հաշվի առնելով, որ խմբի կազմում կեղծ փաստաթղթերի օգտագործման կամ դրան օժանդակելու վերաբերյալ Ա. Մարգարյանին մեղադրանք չի առաջադրվել՝ այդ մեղադրանքն անհիմն լինելու վերաբերյալ պաշտպանության կողմի պատճառաբանություններին դատարանը չի անդրադառնում։ Ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։ 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ 3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։(…)»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան այլընտրանքային է, այն պատիժ է նախատեսում ինչպես տուգանքի, այնպես էլ ազատազրկման ձևով։ Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009թ. փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։ 14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։ 15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։ Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։ Դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանի կողմից միջին ծանրության հանցագործություն կատարած լինելը և դրա` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործության կատարմանը նրա մասնակցության աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ Ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող որևէ հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։ Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ Հ. Գուլոյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, որի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։ Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Հ. Գուլոյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։ Ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է, որ վերոնշյալ իրավական վերյուծությունները կիրառելի են նաև ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանի նկատմամբ, ուստի Ա. Մարգարյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, որի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։ Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ա. Մարգարյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։ Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։ Քննելով գույքի վրա դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ Ա. Մարգարյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ դրված կալանքը անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը և դրա կատարումը։ Քննելով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները անհրաժեշտ է պահել քրեական գործի հետ միասին։ Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի՝ Հ. Գուլոյանի և Ա. Մարգարյանի նկատմամբ խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջները նրանցից յուրաքանչյուրի կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։ Բացի այդ, տուգանքի դատապարտվելու դեպքում ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի կողմից քրեական պատասխանատվությունից և նշանակված պատիժը կրելուց խուսափելու, դատավճռի կատարմանը խոչընդոտելու հավանականությունը ցածր է։ Քննելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի, որպես դատական ծախսեր բռնագանձման է ենթակա դատափաստաթղթաբանական և դատաձեռագրաբանական համալիր փորձաքննության կատարման, կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննության կատարման ծառայությունների ընդհանուր արժեք հանդիսացող 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումարը` որպես դատական ծախսեր։ Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 168-169-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։ Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։ Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 19-07-2018 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 23-08-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 250, 264, 323, 122, 101, 133 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0288/01/17
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 15-08-2018 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 15-08-2018 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Արմինե |
| Ազգանուն | Ղասաբողլյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Հարություն Գուլոյան մյուսը` Արտյոմ Մարգարյան Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյան Սույն բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել ամբողջությամբ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի /Կենտրոն/` Հարություն Յուրիի Գուլոյանի /ՀՀ քր.օր. 325 հոդվածի 3-րդ մասով - տուգանք` 800.000 ՀՀ դրամի չափով / վերաբերյալ 19.07.2018թ. դատավճիռը , գործն ուղարկել ստորադաս դատարան` նոր քննության , կամ բեկանել , կայացնել նոր դատական ակտ |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 27-08-2018 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Երևան քաղաքի դատարան |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 27-08-2018 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Ալեքսանդր |
| Ազգանուն | Ազարյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Նարինե |
| Ազգանուն | Հովակիմյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 04-09-2018 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 19-09-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Դատավորի փոխարինում
| Փոխարինման ամսաթիվ | 17-09-2018 |
|---|---|
| Բացակայող դատավոր | |
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Փոխարինող դատավոր | |
| Անուն | Ռուզաննա |
| Ազգանուն | Բարսեղյան |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 04-10-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 13:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 24-10-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Դատավորը մեկ այլ գործով գտնվել է խորհրդակցական սենյակում: |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 08-11-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 29-11-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Դատավորի վատառողջ լինելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 20-12-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 14-01-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է մասնակի
| Ամսաթիվ | 14-01-2019 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 14-01-2019 |
| Ստորադաս դատարանի ակտը բեկանվել է մասնակի | Մասնակի բեկանվել է ստորադաս դատարանի դատական ակտը եվ գործն ուղարկվել է ստորադաս դատարան բեկանված մասով նոր քննության |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Գուլոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԿԴ/0288/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ՈՐՈՇՈւՄ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ «14» հունվարի 2019թ. ք.Երևան ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան) Նախագահող դատավոր Ա.Ազարյան դատավորներ Ն.Հովակիմյան Ռ.Բարսեղյան քարտուղարությամբ՝ Ա.Ավետիսյանի մասնակցությամբ՝ մեղադրող Է.Պետրոսյանի պաշտպաններ Ա.Ղասաբողլյանի Հ.Անանյանի ամբաստանյալներ Հ.Գուլոյանի Ա.Մարգարյանի ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի (ծնված` 1984թ. մայիսի 9-ին, Երևանում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չամուսնացած, նախկինում չդատված, բնակվում է Երևան քաղաքի Նիկրասովի փողոցի թիվ 76 տանը) և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի (ծնված` 1987թ. հունիսի 24-ին, Երևանում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին` չորս անձ, աշխատել է «Սոս-Սոս» ՍՊ ընկերությունում` որպես տնօրեն, նախկինում չդատված, բնակվում է Երևան քաղաքի Նոր Արեշ 34-րդ փողոցի թիվ 106/2 տանը) վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2018թ. հուլիսի 19-ի դատավճռի դեմ պաշտպաններ Արմինե Ղասաբողլյանի, Հրանտ Անանյանի և Գիորգի Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքները` ՊԱՐԶԵՑ Գործի դատավարական նախապատմությունը. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ իրավախախտումների հայտնաբերման ու վարչական վարույթների իրականացման վարչության հետաքննության բաժնի հետաքննիչ Մհեր Խաչատրյանի 2017թ. մայիսի 5-ի որոշմամբ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը: 2017թ. հուլիսի 18-ին Հարություն Գուլոյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին: 2017թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ Հարություն Գուլոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով: 2017թ. հոկտեմբերի 13-ին Հարություն Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն արարքի համար, որ նա «2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում` «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է` ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան: Մասնավորապես` Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին: Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ` կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ «Հայաստան Գասպարյանի»-ի, «Սիսակ Սարգսյանի»-ի, «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի»-ի, «Շուշանիկ Ֆահրադյանի»-ի, «Բուրաստան Գրիգորյանի»-ի, «Նարինե Անտոնյանի»-ի և «Ֆելիքս Կնյազյան»-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն` Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»: 2017թ. հոկտեմբերի 17-ին Արտյոմ Մարգարյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին: 2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ Արտյոմ Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն արարքի համար, որ նա «2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում` Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է` ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։ Մասնավորապես` Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ` կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ «Հայաստան Գասպարյանի»-ի, «Սիսակ Սարգսյանի»-ի, «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի»-ի, «Շուշանիկ Ֆահրադյանի»-ի, «Բուրաստան Գրիգորյանի»-ի, «Նարինե Անտոնյանի»-ի և «Ֆելիքս Կնյազյան»-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն` Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող` որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»: 2017թ. նոյեմբերի 10-ին Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան: Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան) 2018թ. հուլիսի 19-ի դատավճռով Հարություն Յուրիի Գուլոյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ է նշանակվել տուգանք` 800.000 ՀՀ դրամի չափով: Հարություն Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Նույն դատավճռով Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և պատիժ է նշանակվել տուգանք` 800.000 ՀՀ դրամի չափով: Արտյոմ Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Առաջին ատյանի դատարանի վերոհիշյալ դատավճռի դեմ 2018թ. օգոստոսի 15-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողլյանը, իսկ 2018թ. սեպտեմբերի 12-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի պաշտպաններ Հրանտ Անանյանը և Գիորգի Ագաջանյանը: Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը. Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում պաշտպան Արմինե Ղասաբողլյանը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատական ակտ կայացնելիս թույլ է տվել դատավարական իրավունքի նորմերի կոպիտ խախտումներ, որոնք հանգեցրել են նյութական իրավունքի սխալ կիրառմանը, որն էլ իր հերթին ազդել է գործի ելքի վրա։ Դատավճիռ կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանը չի ղեկավարվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հողվածի պահանջով, ապացույցները չի գնահատվել վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, անթույլատերի ապացույցները դրել է մեղադրանքի հիմքում, խախտելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ և 106-րդ հոդվածների պահանջները, ինչպես նաև այդ կապակցությամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից ձևավորած նախադեպային իրավունքով արտահայտված իրավական դիրքորոշումները: Պաշտպանը նշել է, որ դատավճռի 19-րդ էջի 3-րդ պարբերությունում Առաջին ատյանի դատարանը նշել է. «...հետագայում, ինչպես նաև դատաքննության ընթացքում Լ.Գուլոյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց և իրեն առաջադրված հարցերին պատասխանելուց։ Այնուհետև շարունակել է Լ.Գուլոյանը ցուցմունք է տվել նաև այն մասին, որ բոլոր պայմանագրերն ու արձանագրություններն ինքն է ստորագրել, Ա.Մարգարյանին փաստաթուղթ չի տվել ստորագրելու համար։ Նույն էջի վերջին պարբերությունում Առաջին ատյանի դատարանը նշել է, որ ամբաստանյալ Գուլոյանի ցուցմունքն իրավունք վերապահող փաստաթղթերը կեղծելու գործում Ա.Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնության բացակայության վերաբերյալ իրականությանը չեն համապատասխանում, արժանահավատ չեն, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելու նպատակ են հետապնդում: Փաստորեն Առաջին ատյանի դատարանն այդ կերպ հակասել է ինքն իրեն, մի դեպքում հիշատակելով, որ Գուլոյանը դատաքննության ընթացում հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց և հարցերին պատասխանելուց, մյուս դեպքում շարունակել է, թե Ա.Մարգարյանին ստորագրելու համար փաստաթղթեր չի ներկայացրել, իսկ երրորդ դեպքում ամբաստանյալի ցուցմունք չտալու բացառիկ իրավունքը մեկնաբանվել է ի վնաս վերջինի, հիշատակելով թե նման վարքագիծը պատժից և պատասխանատվությունից խուսափելու նպատակ է հետապնդում, այղ կերպ խախտելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 65-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջը. մեղադրյալի կողմից իր իրավունքներից օգտվելը կամ դրանցից օտգվելուց հրաժարվելը չպետք է մեկնաբանվի ի վնաս նրա և նրա համար առաջացնի որևէ անբարենպաստ հետևանք: Ամբողջ դատավճիռը պայմանավորված է ամբաստանյալ Գուլոյանից նախաքննության ընթացքում կորզված ցուցմունքներով: Այսպես վարույթն իրականացնող մսդւմինը Գուլոյանին հարցաքննելով որպես վկա, նրան տվել է հանցանքի կատարման մեջ իրեն մերկացնող հարցեր, և փոխարենը առաջին իսկ հարցաքննությունից հետո ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-րդ և 203-րդ հոդվածների պահանջներին համապատասխան դադարեցներ վերջինի հարցաքննությունը և նրան շնորհեր կասկածյալի կարգավիճակ, բացատրելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 65-րդ հոդվածի պահանջը, շարունակել է ևս երկու անգամ նրան հարցաքննել որպես վկա։ Ընդհանուր առմամբ Գուլոյանը որպես վկա է հարցաքննվել 3 անգամ, որին նոր միայն հաջորդել է որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքը: Առաջին ատյանի դատարանը թույլ տալով դատավարական նորմերի խախտումներ, միայն մասնակի է բավարարել պաշտպանական կողմի միջնորդությունը, և նախաքննական թվով 6 ցուցմունքներից միայն երեքը որպես վկա տված ցուցմունքներն է համարել անթույլատրելի, իսկ դրան հաջորդող մյուս 3 որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքները, որոնք որպես վկա հարցաքննության արձանագրության արտատպումն են, և որոնք անմիջապես բխել են որպես վկա տված ցուցմունքներից, համարել է թույլատրելի և դրել մեղադրանքի հիմքում: Փաստորեն դատարանը չի ղեկավարվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նույնանման փաստական հանգամանքներով քննված քրեական գործի շրջանակում ձևավորած իրավական դիրքորոշմամբ, որի համաձայն` Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ Ն.Պողոսյանի վերաբերյալ քրեական գործի նախաքննության ընթացքում վերջինի մասնակցությամբ կատարված քննչական գործողությունների արդյունքում ձեռք բերված, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշման 10-րդ կետում թվարկված ապացույցները ստացվել են Պողոսյանի պաշտպանության իրավունքի խախտման պայմաններում։ Վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից քննչական կամ դատավարական կարգի էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցները և դրանից բխող հետագա գործողությունները չեն կարող որպես ապացույց օգտագործվել է դրվել մեղադրանքի հիմքում։ Այս ապացույցները թույլատրելի չեն, քանի որ դրանց բովանդակությունն ամբողջությամբ հիմնված է անթույլատրելի ճանաչված քննչական գործողությունների տվյալների վրա, իսկ օրենքի խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցների սահմանադրական արգելքը վերաբերվում է նան դրանից բխող ապացույցներին: Դատավճիռ կայացնելիս առաջին ատյանի դատարանը մեկ տողով անգամ չի անդրադարձել պաշտպանական ճառում հիշատակված` Գուլոյանի նախաքննական ամբողջ ցուցմունքների որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիության հաստատմանը, չնայած որ նման միջնորդությամբ պաշտպանական կողմը հանդես է եկել ճառում, ինչը պարտավոր էր։ Դատավճռում հիշատակելով թե ամբաստանյալների մեղքը բացի վկաների ցուցմունքներից, իրեղեն ապացույցներից հաստատվել է նաև փորձաքննության եզրակացությամբ, ոչ մի տողով չի պատճառաբանել թե փորձաքննության եզրակացության որ հատվածը ամբաստանյալների կողմից կատարած հանրորեն վտանգավոր որ արարքն է հիմնավորում: Պաշտպանն ուշադրության է հրավիրել այն հանգամանքի վրա, որ նախաքննության ընթացքում վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից փորձաքննությունը նշանակվել և ի կատար է ածվել մեղադրյալի իրավունքների կոպիտ ոտնահարմամբ, խախտելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 247-րդ հոդվածի պահանջը, վերջինները զրկված են եղել փորձաքննությանը մասնակցելու, փորձագետին հարցեր առաջադրելու, բացատրություններ տալու, իրենց ընտրությամբ փորձագիտական հիմնարկում փորձաքննություն իրականացնելու իրավունքից։ Իսկ փորձագետներն էլ իրենց հերթին կատեգորիտ հետևությունների չեն հանգել: Այսպես, եզրակացության համաձայն` գործում առկա թվով 8 պայմանագրերից 5-ի վրա առկա ստորագրությունը չի կատարվել իր պաշտպանյալի կողմից, մինչդեռ, եթե առաջնորդվենք Առաջին ատյանի դատարանի տրամաբանությամբ և հիմք ընդունեք Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքները, որոնք դրվել են մեղադրական դատավճռի հիմքում, ապա ամբողջ պայմանագրերի վրա պետք է առկա լիներ վերջինի ստորագրությունը, նկատի ունենալով, որ վերջինի նախաքննակաև ցուցմունքի համաձայն` բոլոր փաստաթղթերը ստորագրվել են նրա կողմից։ Այս կապակցությամբ բերվել է միջնորդություն` կրկնակի փորձաքննություն նշանակելու վերաբերյալ, որն Առաջին ատյանի դատարանի կողմից բավարարվել է հղում կատարելով վերը նշված պատճառաբանություններին։ Սակայն կրկնակի փորձաքննությամբ ոչ միայն չի վերացել նախկինում թույլ տված խախտումները, այլև դրանք շարունակվել են։ Մասնավորապես` փորձագետները կրկին թույլ են տվել դատավարական նորմերի խախտումներ, փորձաքննությանը կրկին ամբաստանյալներին մասնակից չեն դարձրել, Գուլոյանից ազատ ստորագրության նմուշ չեն վերցրել և հարկ չեն համարել պատասխանել առաջադրված այն հարցին, թե հնարավոր է, որ պատճենների վրա դրված ստորագրությունները տարբերվեին բնօրինակների վրա դրված ստորագրություններից, խախտելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 247-րդ և 250-րդ հոդվածների պահանջները, ինչի վրա սակայն դատարանն աչք է փակել։ Պաշտպանը նշել է, որ փաստորեն կրկնակի փորձաքննության եզրակացությունը ևս ձեռք է բերվել դատավարական նորմերի խախտումներով և պետք է ճանաչվեր անթույլատրելի ու հանվեր ապացուցողական զանգվածից։ Մինչդեռ Առաին ատյանի դատարանը չի անդրադարձել նաև այս կապակցությամբ պաշտպանական ճառում բերված միջնորդությանը ևս։ Պաշտպանը նշել է, որ եթե մի պահ առաջնորդվենք Առաջին ատյանի դատարանի տրամաբանությամբ և հիմնվենք կրկնակի փորձաքննության եզրակացության վրա, ապա կրկին առկա է ապացույցների անբավարարություն։ Այսպես, կրկնակի փորձաքննության եզրակացության համաձայն` գործում առկա թվով 8 պայմանագրերից 5-ի վրա առկա ստորագրությունը չի կատարվել իր պաշտպանյալի կողմից, այսինքն` նախորդ եզրակացությունն այդ մասով չի փոխվել, պատճենների վրա առկա կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից տեսածրիչի /սկաների/ միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորվել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրվել, այսինքն` չի բացառվում, որ ստորագրությունները թողնվել են ոչ թե անձի կողմից, այլ փաստաթղթերի տակ հարմարեցվել են համապատասխան տեխնիկական միջոցի օգնությամբ, որպեսզի փաստը հիմնավորվում է նաև այն հանգամանքով, որ քրեական գործով ձեռք բերված պայմանագրերի պատճենները չեն հանդիսանում պայմանագրերի բնօրինակների պատճենները, առավել ևս, երբ դրանց պատրաստման վաղեմությունը հնարավոր չի եղել պարզել: Փաստորեն փորձաքննության եզրակացություններով ոչ միայն չի հիմնավորվել Հարություն Գուլոյանի կողմից հանրորեն վտանգավոր արարքի կատարումը, այլև ապացույցների անբավարարության պարագայում ժխտվել է վերջինի մասնակցությունը։ Պաշտպանը զավեշտալի է համարել այն, որ Առաջին ատյանի դատարանը մի կողմից բավարարելով իրենց միջնորդությունը` կրկնակի փորձաքննություն նշանակելու վերաբերյալ, ընդունել է նախկին եզրակացությամբ ամբաստանյալների իրավունքների ոտնահարման փաստը, մյուս կողմից, սակայն չի անդրադարձել նշված փորձաքննության եզրակացության որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիության հաստատմանը, ընդհակառակը նշված փորձաքննությունը դրել է մեղադրանքի հիմքում, ավելին դրա իրականացման ծախսը դրել է ամբաստանյալների վրա, այդ կերպ խախտելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 166-րդ հոդվածի պահանջը` քրեական գործով վարույթում փորձագետը ստանում է վարույթն իրականացնող մարմնի հետ պայմանավորված չափով վարձատրություն պետական բյուջեի հաշվին, եթե աշխատանքը կատարել է վարույթն իրականացնող մարմնի պահանջով: Անտեսվել է նաև այն հանգամանքը, որ ենթադրյալ հանցանքի կատարման ընթացքում Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացվել պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների պատճեննեը, այլ ոչ թե բնօրինակներ, որոնք իրավունք վերապահող փաստաթղթեր հանդիսանալ չեն կարող, նկատի ունենալով որ ՀՀ-ում ցանկացած գործարք կատարվում է փաստաթղթի բնօրինակով, իսկ գործարքի կողմն էլ կրում է պատասխանատվություն դրանից բխող հետևանքներով։ Բնօրինակները չեն օգտագործվել հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարելիս, դրանք ի հայտ են եկել քրեական գործ հարուցելուց հետո միայն ամսիներ անց: Փաստորեն Առաջին ատյանի դատարանը հետազոտված ապացույցների հիման վրա դատական ակտում եզրակացության չի հանգել որևէ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ, այլ միայն մեջբերել է վկաների անուղղակի ցուցմունքները, ովքեր հանրորեն վտանգավոր արարքի կատարման մեջ չեն մատնանշել ամբաստանյալներին, միայն հայտնել են, թե ստորագրություններն իրենցը չէ, սակայն թե դրանք ով է կեղծել, ինչ ճանապարհով կամ ինչ միջոցներով չեն հիշատակել։ Ակնհայտ է նաև որ, Առաջին ատյանի դատարանն առանց գործով օբյեկտիվ ճշմարտության բացահայտման, առանց թույլատրելի և բավարար ապացույցների համակցության, դատավճռի հիմքով դնելով անթույլատրելի ապացույցներ Գուլոյանի նկատմամբ կայացրել է մեղադրական դատավճիռ, խախտելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ և 360-րդ հոդվածների պահանջները։ Այսպիսով, ծանոթանալով Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված դատական ակտին պարզվում է, որ այն չի բխում գործող օրենսդրությունից, չի համապատասխանում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նույնական փաստական հանգամանքներով քննված մի շարք քրեական գործերով արտահայտած իրավական դիրքորոշումներին, ոչ հիմնավորված է, ոչ էլ` պատճառաբանված: Առաջին ատյանի դատարանը դատական ակտ կայացնելիս չի պատասխանել այն հարցերին թե ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը, ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը, ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ, չի հիշատակել այն վերաբերելի, թույլատրելի ապացույցները, որոնք հաստատում են Գուլոյանի կողմից կատարած հանցանքը, չի պատճառաբանել թե կոնկրետ որ ապացույցով մեղսագրված հանցակազմի որ տարրն է համարում հիմնավորված։ Ելնելով վերոգրյալից՝ պաշտպան Արմինե Ղասաբողլյանը խնդրել է. «Բեկանել Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 19.07.2018թ. դատավճիռն ամբողջությամբ, գործն ուղարկել ստորաղաս ղաաարան նոր կազմով քննության, կամ բեկանել կայացնել նոր ղատական ակտ»: Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում պաշտպաններ Հրանտ Անանյանը և Գիորգի Ագաջանյանը նշել են, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը` Արտյոմ Մարգարյանին մեղավոր ճանաչելու, մի շարք անկյունաքարային հարցերի մասով հիմնավորված և պատճառաբանված չէ: Կայացրած դատական ակտով թույլ են տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի էական խախտումներ, ինչը հանգեցրել է դատական սխալի, խաթարվել է արդարադատության բուն էությունը: Ա.Մարգարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով իրականացվող քրեական հետապնդումը անհրաժեշտ է դադարեցնել և արդարացնել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետի (հանցակազմի բացակայություն) հիմքով, քանի որ առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորված չէ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ, 18-րդ, 25-րդ, 127-րդ և այլ նորմերի պահանջների խախտմամբ բացառապես մեղադրական ուղղվածությամբ կատարված նախաքննությամբ, քրեական գործի փաստական հանգամանքների, գործի նյութերի սխալ համադրման, վերլուծության, նյութական իրավունքի նորմերի կամայական մեկնաբանմամբ և գնահատմամբ ամփոփված դատավճռով ամբաստանյալի արարքը (արարքները) ստացել է իրավական սխալ գնահատական: Տվյալ դեպքում Առաջին ատյանի դատարանը պարտավոր էր անդրադառնալ ապացույցներից յուրաքանչյուրի թույլատրելիությանը, բավարարությանը և վերաբերելիությանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի 3-րդ կետով նախատեսված միայն ապացույցների հիման վրա ենթադրյալ արարքում քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները հաստատելու համար, ինչը չի արել, իսկ սեփական հետևությունները շարադրելիս պարտավոր էր հիմնավորել ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի ցուցմունքները, որպես ապացույց անարժանահավատ համարելու փաստարկները: Առաջին ատյանի դատարանն անգամ պատճառաբանություններ չի շարադրել, թե ինչու՞ գնահատական չի տվել Ա.Մարգարյանի կողմից դատաքննության ընթացքում ցուցմունքում կից ներկայացված համապատասխան ժամկետներում իրացման շրջանառությունը հավաստող պատշաճ վավերացված հարկային հաշվետվություններին, որոնք պաշտպանության կողմը միջնորդել էր՝ վերջանական դատական ակտ կայացնելիս ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի կարգով ճանաչել որպես ապացույց, քանի որ դրանցով հավաստվում են գործի համար նշանակություն ունեցող հանագամանքներ, այն, որ կարիք էլ չկար ինչ-որ բան կեղծելու, եթե հաշվետվությունները հավաստել են անհրաժետ շրջանառության ծավալը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի բառացի բովանդակությունից ուղղակիորեն հետևում, որ օրենսդիրը որևէ տարբերակված մոտեցում չի ցուցաբերել, թե դատական քննության, որ փուլում պետք է ներկայացվեն միջնորդությունները, ինչը ողջամտորեն նշանակում է, որ առաջին ատյանի դատարանում դրանք կարող են ներկայացվել ցանկացած ժամանակ` մինչև դատարանի կողմից խորհրդակցական սենյակ հեռանալը: Ի դեպ, որոշ միջնորդությունների լուծումը դատարանի կողմից հնարավոր է բացառապես խորհրդակցական սենյակում` վերջնական դատական ակտ կայացնելիս: Սույն գործով Առաջին ատյանի դատարանն ընդհանրապես չի անդրադարձել պաշտպանության կողմի միջնորդություններին, ավելին` «ամենաթողություն» է, քանի որ այդ դեպքում Առաջին ատյանի դատարանը գոնե երկու բառով կմեկնաբաներ, օրինակ «միջնորդությունն անհիմն է քանի որ...»: Տվյալ դեպքում իրենք` պաշտպանները, Առաջին տայանի դատարանին գրավոր ներկայացված պաշտպանական ճառով համապատասխան հիմնավորումներով միջնորդել էին` Ա.Մարգարյանի ցուցմունքին կից ներկայացված իրացման շրջանառությունը հավաստող պատշաճ վավերացված հարկային հաշվետվությունները ճանաչել որպես ապացույց, ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանին անպարտ և անմեղ ճանաչել մի շարք ինքնուրույն փաստարկներով, իսկ այդ պահանջը մերժելու դեպքում վերագրվող արարքը վերաորակել 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով (օժանդակությունը կեղծ փաստաթղթի օգտագործմանը) և քրեական հետապնդումը դադարեցնել վաղեմության ժամկետները լրանալու հիմքով: Սակայն Առաջին ատյանի դատարանը, խախտելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 102-րդ հոդվածի պահանջները, ո՛չ առանձին և, ոչ էլ դատավճռում որևէ անդրադարձ չի կատարել նշված միջնորդություններին, կարծես` նման հարցեր չեն բարձրաձայնվել, Ա.Մարգարյանի վերաբերյալ կայացրել է մեղադրական դատավճիռ` մեջբերելով մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշումն՝ արձանագրել է, որ «(...) ամբաստանյալի մեղավորությունը հանցանք գործելու մեջ ապացուցված է»: Առաջին ատյանի դատարանն իր հետևությունները հիմնավորող կոնկրետ ապացույցները շարադրելու, պաշտպանության կողմի վկայակոչած և լուծում պահանջող հարցերին ու փաստարկներին յուրաքանչյուրին հավուր պատշաճի անդրադարձ կատարելու և դրանց կապակցությամբ սեփական հետևությունները, հիմնավորումներն ու պատճառաբանությունները (հակափաստարկները), լուծման ենթակա բոլոր հարցերի պատասխանները տալու փոխարեն դատական ակտում ըստ գրեթե բառացի շարադրել է քննիչի կողմից կազմված մեղադրական եզրակացությունը: Դատական ակտում առկա են նաև ընդհանուր և ոչինչ չասող իրավական նորմեր և ձևակերպումներ: Առաջին ատյանի դատարանը որպես հաստատված հանգամանք արձանագրել է. «Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը, տեղեկացված լինելով առաջին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին ՀՀ կառավարության որոշմամբ սահմանված անհրաժեշտ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբրև թե 2012 թվականի հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված, կեղծ, «Առուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններ` կնիքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և այն անհատ ձեռնարկատերերի միջև, որոնք «Սոս-97» ՍՊԸ-ից նախկին տարիների ընթացքում սննդամթերքի գնումներ են կատարել»: Առաջին ատյանի դատարանի վերը նշված պնդումներն այն մասին, թե իբր Ա.Մարգարյանը տեղեկացված է եղել քաղաքապետարան նորմատիվ ակտերով սահմանված փաստաթղթեր ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին անհիմն են, չեն բխում գործում առկա և դատարանում ուսումնասիրված որևէ ապացույցից: Գործում առկա չէ գեթ մեկ ապացույց որն այս կամ այն կերպ կհիմնավորի Ա.Մարգարյանի մրցույթին մասնակցելու ընթացքից տեղեկացված լինելու մասին: Հակառակը. գործով ապացուցված է, որ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն ծառայությունների մատուցման պայմանգիր է կնքել Հ.Գուլոյանի հետ, քանի որ երբևէ չեն մասնակցել մրցույթների և տեղյակ չեն մասնակցության մանրամասներից: Առաջին ատյանի դատարանն այս դեպքում մեխանիկական վերարտադրության եղանակով մեջբերել է Արտյոմ Մարգարյանի մեղադրանքի նկարագրությունը, որը տրվել է նախաքննության մարմնի կողմից: Թե ո՞ր ապացույցի(ների) ուսումնասիրման արդյունքում է դատարանը եկել նման համոզմունքի` անհայտ է: Ուշագրավ է, որ մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցներն իրենց տեսակից և բովանդակությունից ելնելով, չեն կարող բացահայտել կամ հիմնավորել, որ Ա.Մարգարյանը տեղեկացված է եղել մրցույթին մասնակցելու համար այս կամ այն փաստաթուղթը ներկայացնելու, նվազագույն շրջանառություն ցույց տալու կամ այլ չափանիշների համապատասխանելու անհրաժեշտության մասին: Պաշտպանները նշել են, որ տեղին կլինի անդրադառնալ ապացույցներին, որոնք դրվել են Ա.Մարգարյանի մեղադրանքի հիմքում. ա. վկաների ցուցմունքներ, ովքեր բացարձակ տեղեկություններ չունեն դեպքի կապակցությամբ, այլ հաստատել են խնդրո առարկա պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն իրենց կողմից ստորագրված չլինելու հանգամանքը (ինչը պաշտպանության կողմը չի էլ ժխտել), բ. իրեցեն ապացույցներ և որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված փաստաթղթեր (նույն պայմանագրերը և հանձման-ընդունման արձանգրություններ), գ. փորձագիտական եզրակացություն: Նշված ապացույցների համակցությունը և դրանցից յուրաքանչյուրն առանձին չեն կարող հաստատել Ա.Մարգարյանի տեղեկացված լինելու հանգամանքը (սուբյեկտիվ կողմ), որովհետև առնչություն չունեն վերջինիս հետ և վերաբերում են հանցակազմի զուտ օբյեկտիվ կողմին, մինչդեռ Առաջին ատյանի դատարանը դրանք մեկնաբանել է վերացական ձևով, անհիմն և կամայականորեն կապել է դրանք հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմը հատատելու համար: Դեպքի հանգամանքները ճիշտ ընկալելու և դրանով պայմանավորված իրավական գնահատական տալու համար անհրաժեշտ է հավուր պատշաճի ուշադրություն դարձնել հետևյալ փաստական հանգամանքներին. Քրեական գործի նյութերով ձեռք չեն բերվել փաստական տվյալներ այն մասին, որ Արտյոմ Մարգարյանը, օբյեկտիվ իրականության հետ կապ չունեցող պայմանագրերի մի մասը ստորագրելով, գիտակցել է և դիտավորություն է ունեցել դրանց միջոցով ձեռք բերել իրավունքներ կամ ազատվել պատասխանատվությունից և առհասարակ գործով տվյալ չկա, որ Ա.Մարգարյանը գիտակցել է, որ Հարություն Գուլոյանը նշված պայմանագրերը կամ դրանց պատճենները ներկայացնելու է քաղաքապետարան իրավական հետևանքներ ակնկալելով դրանից: Այլ կերպ ասած` թեև քրեական գործով առկա են տվյալներ, որ ստորագրությունները պատկանում են Արտյոմ Մարգարյանին, սակայն դրանից ավել ոչինչ հավաստված չէ, ինչը հանգեցնում է վերագրվող արարքը ուղղակի դիտավորությամբ կատարելը փաստելու անբավարարության: Իսկ այս պայմաններում ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանը նույնիսկ մանրամասն ցուցմունք է տվել, թե ինչպես է Հ.Գուլոյանն իրեն ներկայացրել փաստաթղթերը ավտոմեքենայում և ինքն առանց բովանդակությանը ծանոթանալու ստորագրել է դրանք: Այսինքն` ամբաստանյալի վկայակոչած փաստարկը հերքող որևէ պատշաճ ապացույց գործով ձեռք չի բերվել և չի հետազոտվել, ուստի` անգամ ինքնին այդ մասով անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Մեղադրող դատախազն իր ճառում փորձել է շահարկել իբր Ա.Մարգարյանի դատաքննական ցուցմունքը հերքվել է ամբաստանյալ Հ.Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքներով, մինչդեռ դա ամենևին այդպես չէ, քանի որ վերջինս երբևէ ցուցմունք չի տվել Ա.Մարգարյանի կողմից խդնրո առարկա փաստաթղթերը ընթերցելու, դրանց բովանդակությանը ծանոթ լինելու և այդ պայմաններում դրանք ստորագրելու մասին, ինչպես նաև նման փաստեր առերես չի պնդել դրա համար նախատեսված քննչական գործողությամբ: Իսկ դատաքննության ընթացքում Հ.Գույոլյանը հայտնեց դիրքորոշում ցուցմունքներ տալու և դատավարության մասնակիցների հարցերին պատասխանաելուց հրաժարվելու մասին: Այսինքն` ըստ էության հրաժարվեց հանդես գալ վկա որևէ մեկի դեմ կամ օգտին, ինչը երբևէ չի կարող օգտագործվել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, ով իր կամքից անկախ հանգամանքներով զրկվեց ենթադրաբար մասնակիորեն իր դեմ ցուցմունք տված անձին (վկա, տուժող, ամբաստանյալ` որևէ տարբերություն չունի) հարցաքննելու հնարավությունից: Այն հանգամանքը, որ Հ.Գուլոյանը նախաքննության ընթացքում իր ցուցմունքներում կատարված կեղծիքի ողջ պատասխանատվությունը վերագրել է իրեն, ոչ թե հակասում է Ա.Մարգայանի ցուցմունքին, այլ նույնիսկ հաստատում այն և համադրվում է դրան. Հ.Գուլոյանը, ըստ էության, խոստովանել է, որ միակ մեղավորը և պատասխանատուն հենց ինքն է, ավելին` մեղադրանքի կողմը չի կարող չփարատված կասկածները մեկնաբանել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, քանի, որ առկա փաստական տվյալների պայմաններում Ա.Մարգայանի վերագրվող հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմն ընդամենը չփարատված կասկած է: ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի 3-րդ կետի համաձայն` «միայն ապացույցներով են հաստատվում հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները», այսինքն` հանցակազմի հատկանիշները, հետևաբար` Ա.Մարգարյանին վերագրվող արարքի սուբյեկտիվ կողմը պետք է հաստատվի ոչ թե ենթադրությամբ, այլ փաստական տվյալով, ավելին` դրա մեջ մտնող ավելի նեղ շրջանակով՝ ապացույցով: Պաշտպանները նշել են, որ եթե անգամ մեղադրանքի կողմի կամ այլոց համար տարակուսանք առաջացնի վերոնշյալ պնդումները, ապա պաշտպանության կողմը ցանկանում է ներկայացնել նաև հետևյալ փաստարկները, որոնք Առաջին ատյանի դատարանն ուղղակի մոռացության է տվել. Ա) ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, իրացնելով օրենքի միատեսակ կիրառություն ապահովելու իր սահմանադրական առաքելությունը, քննարկելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածում օգտագործվող հասկացությունները, Սամվել Գաբրիելյանի վերաբերյալ գործով իր 23.07.2010 թվականի ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 15-16-րդ կետերում հայտնել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է նախատեսում իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող վկայական կամ պաշտոնական այլ փաստաթուղթ կեղծելու, կեղծողի կողմից անձամբ կամ այլ անձի կողմից դրանք օգտագործելու կամ իրացնելու նպատակով կամ այդպիսի փաստաթուղթ իրացնելու կամ նույն նպատակներով կեղծ կնիքներ, դրոշմներ, ձևաթղթեր, տրանսպորտային միջոցների պետհամարանիշներ պատրաստելու կամ իրացնելու, ինչպես նաև ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելու համար: Մեջբերված դրույթի վերլուծությունից երևում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ է հանդիսանում հանցագործության առարկան` իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթը, դրոշմը, կնիքը, ձևաթուղթը, տրանսպորտային միջոցի պետհամարանիշը: Տվյալ դեպքում որպես պաշտոնական փաստաթուղթ պետք է համարել պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների կողմից տրվող այն վավերացված տեղեկատվությունը, որը գտնվում է նյութական կրիչների վրա և հավաստում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր կամ իրադարձություններ: Փաստաթղթերի, դրոշմների և մյուս առարկաների կեղծումը կարող է իրականացվել երկու ձևով` 1. իրական փաստաթղթերի կամ մյուս առարկաների տեքստի, բովանդակության, դրանցում առկա տեղեկատվության աղավաղումը տարբեր եղանակներով (ջնջում, քերծվածք, լրացում), 2. ամբողջովին կեղծ փաստաթղթի կամ այլ առարկայի պատրաստում: Օգտագործել կեղծ փաստաթղթեր` նշանակում է դրանք շրջանառության մեջ դնել սեփական կարիքների համար` դրանց միջոցով իրավունքներ ձեռք բերելու կամ պատասխանատվությունից ազատվելու նպատակով: Հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է ուղղակի դիտավորությամբ, հանցավորը գիտակցում է, որ պատրաստում և օգտագործում է կեղծ փաստաթղթեր կամ այլ առարկաներ»: Հետևելով նշված նախադեպային որոշմանը` անհրաժեշտ է փաստել, որ ամբաստանյալներ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին վերագրվող արարքում բացակայում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը. կեղծված պայմանագրերը և հանձման-ընդունման արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթղթեր չեն, քանի որ պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների կամ դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների անունից չեն կազմված: Այսինքն` բացակայում է հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ հանդիսացող հանցագործության առարկան: Նշված բովանդակությամբ կեղծ պայմանագրերը կազմվել են «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և մյուս կողմից անհատ ձեռնարկատերերի անունից: Ուշագրավ է, որ թե՛ Հրաչյա Աճառյանի «Ժամանակակից հայոց լեզվի բացատրական», բառարանում նշված է. «փաստաթուղթ-պաշտոնական գրություն, որը հանդիսանում է իբրև որևէ բանի վկայություն` ապացույց, կամ հաստատում է մեկի իրավունքը մի բանի նկատմամբ: Պաշտոնական գրավոր տեղեկանք, որով հաստատվում է ներկայացնողի անձը` նրա ով լինելը»: Էդուարդ Աղայանի «Արդի հայերենի բացատրական» բառարանում նշված է. «փաստաթուղթ-որևէ բանի հաստատումը` վավերացումը հանդիսացող կամ որևէ իրավունք արտոնող պաշտոնական գրություն` թուղթ»: Այսինքն` լեզվաբանական, բացատրական իմաստով նույնպես հաստատվում է այն հանգամանքը, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի դիսպոզիցիայում նկարագրված «փաստաթուղթ» եզրույթը պետք է ընկալվի ոչ թե ցանկացած, այլ` պաշտոնական, պետականորեն վավերացված գրություն` թուղթ: Նշված հանգամանքն ինքնին հիմք է քրեական հետապնդումը ամբաստանյալների նկատմամբ դադարացնելու համար: Սա դեռ ամենը չէ. Բ) Նշված նախադեպային որոշումից հետևում է, որ փաստաթուղթ է հանդիսանում (մի պահ թողնենք պաշտոնական բնույթը) ոչ թե ցանկացած կրիչ, որում առկա տեղեկատվությունն իրենից ներկայացնում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ կամ իրադարձություն, այլ դրա հետ միաժամանակ այն պետք է լինի վավերացրած, ուստի` հետևելով սույն նախադեպային որոշմանը, փաստաթղթի պատճենը չի կարող հանդիսանալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի հանցակազմի առարկա, եթե այն վավերացված չէ: Հատկանշական է և առնվազն ամբաստանյալներ Ա.Մարգարյանին և Հ.Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքների բովանդակությունից ակնհայտ է, որ Հ.Գուլոյանը քաղաքապետարան է ներկայացրել, այսինքն` օգտագործել է ոչ թե ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերը, այլ` դրանց պատճենները, որոնք վավերացված չեն եղել: «Իրավական ակտերի մասին» ՀՀ օրենքի 86-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Իրավական ակտը մեկնաբանվում է դրանում պարունակվող բառերի և արտահայտությունների տառացի նշանակությամբ` հաշվի առնելով օրենքի պահանջները: Իրավական ակտի մեկնաբանությամբ չպետք է փոփոխվի դրա իմաստը:(…)»: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածում խոսք է գնում փաստաթղթի մասին, այլ ոչ թե փաստաթղթի պատճենի մասին: Հոդվածում որևէ բառ առկա չէ կեղծ կամ ակնհայտ կեղծ փաստաթղթի պատճենի կամ այն օգտագործելու մասին: Նշված երկու հասկացությունները իմաստային նշանակությամբ և օրենքի ուժով չեն կարող նույնացվել: Նույն «Իրավական ակտերի մասին» ՀՀ օրենքի 42-րդ հոդվածի ուժով չի թույլատրվում իրավական ակտով տալ հասկացության կամ տերմինի սահմանում, եթե այն հանրաճանաչ է: Անվիճելի է, որ «փաստաթղթի բնօրինակ» և «փաստաթղթի պատճեն» հասկացությունները հանրահայտ է՝ ունեն իմաստային տարբեր նշանակություններ: Ավելին՝ բազմաթիվ իրավական ակտերում այս կամ այն հարաբերությունները կարգավորելու համար օգտագործված են «փաստաթուղթ» և «պատճեն» եզրույթները առանձին-առանձին: Հետևաբար` եթե դրանց մեջ տարբերություններ չլինեին, ապա նման տարբերակված մոտեցում չէր լինի: Գ) Քրեական գործի նյութերով ձեռք չեն բերվել փաստական տվյալներ այն մասին, որ Արտյոմ Մարգարյանը, օբյեկտիվ իրականության հետ կապ չունեցող պայմանագրերի մի մասը ստորագրելով, գիտակցել է և դիտավորություն է ունեցել դրանց միջոցով ձեռք բերել իրավունքներ կամ ազատվել պատասխանատվությունից և առհասարակ գործով տվյալ չկա, որ Ա.Մարգարյանը գիտակցել է, որ Հարություն Գուլոյանը նշված պայմանագրերը կամ դրանց պատճենները ներկայացնելու է քաղաքապետարան իրավական հետևանքներ ակնկալելով դրանից: Այլ կերպ ասած` թեև քրեական գործով առկա են տվյալներ, որ ստորագրությունները պատկանում են Արտյոմ Մարգարյանին, սակայն դրանից ավել ոչինչ հավաստված չէ, ինչը հանգեցնում է վերագրվող արարքն ուղղակի դիտավորությամբ կատարելը փաստելու անբավարարության: Իսկ այս պայմաններում ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանը նույնիսկ մանրամասն ցուցմունք է տվեց, թե ինչպես է Հ.Գուլոյանն իրեն ներկայացրել փաստաթղթերը ավտոմեքենայում և ինքն առանց բովանդակությանը ծանոթանալու ստորագրել է դրանք: Այսինքն` ամբաստանյալի վկայակոչած փաստարկը հերքող որևէ պատշաճ ապացույց գործով ձեռք չի բերվել և չի հետազոտվել, ուստի` անգամ ինքնին այդ մասով անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Մեղադրող դատախազն իր ճառում փորձել է շահարկել իբր Ա.Մարգարյանի դատաքննական ցուցմունքը հերքվել է ամբաստանյալ Հ.Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքներով, մինչդեռ դա ամենևին այդպես չէ, քանի որ վերջինս երբևէ ցուցմունք չի տվել Ա.Մարգարյանի կողմից խդնրո առարկա փաստաթղթերը ընթերցելու, դրանց բովանդակությանը ծանոթ լինելու և այդ պայմաններում դրանք ստորագրելու մասին, ինչպես նաև նման փաստեր առերես չի պնդել դրա համար նախատեսված քննչական գործողությամբ: Իսկ դատաքննության ընթացքում Հ.Գույոլյանը հայտնեց դիրքորոշում ցուցմունքներ տալու և դատավարության մասնակիցների հարցերին պատասխանաելուց հրաժարվելու մասին: Այսինքն՝ ըստ էության հրաժարվեց հանդես գալ վկա որևէ մեկի դեմ կամ օգտին, ինչը երբևէ չի կարող օգտագործվել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, ով իր կամքից անկախ հանգամանքներով զրկվեց ենթադրաբար մասնակիորեն իր դեմ ցուցմունք տված անձին (վկա, տուժող, ամբաստանյալ՝ որևէ տարբերություն չունի) հարցաքննելու հնարավությունից: Այն հանգամանքը, որ Հ.Գուլոյանը նախաքննության ընթացքում իր ցուցմունքներում կատարված կեղծիքի ողջ պատասխանատվությունը վերագրել է իրեն, ոչ թե հակասում է Ա.Մարգայանի ցուցմունքին, այլ նույնիսկ համադրվում է դրան. Հ.Գուլոյանը, ըստ էության, խոստովանել է, որ միակ մեղավորը և պատասխանատուն հենց ինքն է, ավելին` մեղադրանքի կողմը չի կարող չփատատված կասկածները մեկնաբանել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, քանի, որ առկա փաստական տվյալների պայմաններում Ա.Մարգայանի վերագրվող հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմն ընդամենը չփատարված կասկած է: ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ «միայն ապացույցներով են հաստատվում հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները», այսինքն` հանցակազմի հատկանիշները, հետևաբար` Ա.Մարգարյանին վերագրվող արարքի սուբյեկտիվ կողմը պետք է հաստատվի ոչ թե ենթադրությամբ, այլ փաստական տվյալով, ավելին` դրա մեջ մտնող ավելի նեղ շրջանակով՝ ապացույցով: Դ) Եթե անգամ մեղադրանքի կողմի կամ այլոց համար տարակուսանք առաջացնի վերոնշյալ պնդումները, ապա պաշտպանության կողմը ցանկանում է ներկայացնել նաև հետևյալ փաստարկները. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի տառացի բովանդակությունից, մասնավորապես «կամ պաշտոնական այլ» բառակապակցությունից ուղղակիորեն հետևում է, որ օրենսդիրը նշված հոդվածով պատասխանատվություն է սահմանել պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելու, այն է` պատրաստելու և իրացնելու (օգտագործելու) համար, ինչպես նաև ցանկացած ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելու համար: Այսինքն` պաշտոնական փաստաթղթերը գնահատելով որպես առավել կարևոր և դրանց հետ կապված հնարավոր խեղաթյուրումներն առավել հանրավտանգ, սահմանվել է քրեական պատասխանատվություն հենց կեղծման պահից: Վերոնշյալ իրավական նորմի հիպոթեզ-դիսպոզիցիան սահմանում է որպես տվյալ արարքի արդեն իսկ ավարտված օբյեկտիվ կողմ նման փաստաթղթեր կեղծելը, մինչդեռ մյուս` ոչ պաշտոնական, սակայն ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերի համար, օրենսդիրը սահմանել է դրա դրսևորման այլ ձև` իմպերատիվ ամրագրելով, որ օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում, դրա օգտագործմամբ: Այլ կերպ ասած` ոչ պաշտոնական փաստաթղթի կեղծումն ինքնին կամ իրացումը` առանց օգտագործելու հատկանիշի, խնդրո առարկա հոդվածով չի կարող քրեական պատասխանատվություն առաջացնել, քանի որ բացակայում է հանցակազմի առանցքային տարրերից օբյեկտիվ կողմը: Նշված պնդումն ի թիվս վերը նշվածի հիմնավորվում է նաև հետևյալ հիմնավորմամբ. «Նորմատիվ իրավական ակտերի մասին» ՀՀ օրենքի 16-րդ հոդվածի 7-րդ մասի համաձայն` «Եթե նորմատիվ իրավական ակտում նշված նորմի կիրառումը պայմանավորված է «ինչպես նաև» բառերով բաժանված պայմաններով, ապա «ինչպես նաև» բառերից հետո շարադրված պայմանները համարվում են նախկին պայմանների հետ չկապված պայմաններ»: Նշվածի համատեքստում հիմնավորվում է պնդումը, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածում օգտագործված «ինչպես նաև» բառերին հաջորդող պայմանները կապված չեն նախկին պայմանների հետ, ինչից հետևում է, որ նշված հոդվածի դիսպոզիցիայում նկարագրված են, ըստ էության, երկու տարբեր արարքներ` իրենցից յուրաքանչյուրին բնորոշ տարբեր օբյեկտիվ կողմերով: Այսպես. ա. իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կեղծել և բ. ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործել: Ստացվում է, որ քննարկվող քրեական գործով Ա.Մարգարյանին առաջադրված մեղադրանքում անհիմն նկարագրված են երկու տարբեր արարքների օբյեկտիվ կողմերի միախառնված նկարագրություն` իրականությանը չհամապատասխանող պայմանագրերը և արձանագրությունները կեղծելն ու դրանց պատճեններն օգտագործելը: Վերոնշյալ փաստարկների համադրությունը և համակարգային վերլուծությունը հիմք է տալիս անվերապահ պնդել, որ սույն գործի փաստական հանգամանքների առանձնահատկություններում, մասնավորապես ենթադրյալ հանցագործության առարկայով պայմանավորված քննարկվող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առաջին դրսևորումը` պայմանագրերը և արձանագրությունները կեղծելը, չի կարող դիտվել որպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով կեղծիք, քանի որ պայմանագրերը և արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթուղթ չեն, նշված գործողությունները (նախապատրաստական) դեռևս քրեաիրավական բնութագիր չունեն (միայն ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործության նախապատրաստությունը ունի քրեաիրավական որակում), իսկ ինչ վերաբերվում է ակնհայտ կեղծ փաստաթղթի պատճենները օգտագործելուն, ապա որպես այդպիսին ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանը որևէ գործողություն չի կատարել, հետևաբար` համակատարման մասին խոսք գնալ չի կարող: Անթույլատրելի է ակնհայտ կեղծ փաստաթղթի (պատճենները) օգտագործելու նախապատրաստական փուլում (մինչև օբյեկտիվ կողմը իրականացնելը) կատարված ինչ-որ գործողությունը վերագրել որպես այդ հանցանքի համակատարում, այսինքն` խմբի կողմից կատարված: Իրավաբական անձանց կողմից տրամադրված (նրանց անունից պատրաստված) կեղծ փատաթղթերը կարող են հանցագործության առարկա հանդիսանալ բացառապես դրանք օգտագործելու դեպքում, հակառակ դեպքում դժվար է պատկերացնել իրավիճակ, որ կազմակերպության տնօրենը իր ընկերությանը վերաբերող որևէ փաստաթուղթ, այդ թվում օրինակ` սեփական աշխատավարձի վերաբերյալ իրականությանը չհամապատասխող տեղեկանքը պատրաստելուն պես (ստորագրելուն պես) (առանց այն ինչ-որ վայր ներկայացնելու, օգտագործելու) ենթակա լինի քրեական պատասխանատվության կեղծ փաստաթուղթ պատրաստվելու համար: Նշված իրավիճակն օտարահունչ բառով ավելի տեղին կլինի նկարագրել որպես «նոնսենս»: Տվյալ դեպքում քրեական գործի նյութերից, այդ թվում նաև հենց առաջադրված մեղադրանքներից ուղղակիորեն բխում է, որ խնդրո առարկա պայմանագրերը և արձանագրություններն իբր պատրաստվել են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, սակայն տվյալ փաստաթղթի բնույթին համապատասխան օբյեկտիվ կողմ կազմող գործողությունները կատարել է միայն մեկը` Հարություն Գուլոյանը, դրանք անձամբ ներկայացնելով (օգտագործելով) քաղաքապետարան, հետևաբար` Ա.Մարգարյանն ընդամենը կարող էր օգնել նրան իրականացնել իր հանցավոր մտադրությունը` զերծ մնալով հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի գործողություն կատարելուց: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, Ալիկ Մաթևոսյանի և Ռաֆիկ Հարությունյանի վերաբերյալ թիվ ՎԲ-48/08 քրեական գործով 25.07.2008 թվականի որոշման 28-33 կետերում հայտնել է դիրքորոշումներ, որոնք կիրառելի են սույն գործով: Այսպես. «28. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ հոդվածի համաձայն՝ հանցակցություն է համարվում երկու կամ ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցությունը դիտավորյալ հանցագործությանը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ հոդվածի բովանդակությունից հետևում է, որ հանցակցությանը բնորոշ են 3 հատկանիշ. 1. հանցագործության կատարումը երկու կամ ավելի անձանց կողմից 2. գործողությունների համատեղությունը 3. հանցակցության դիտավորյալ բնույթը: Հանցակցության առաջին օբյեկտիվ հատկանիշը` հանցագործության կատարումը երկու կամ ավելի անձանց կողմից, արտահայտվում է այն բանում, որ հանցագործությունը պետք է կատարեն հանցագործության սուբյեկտ հանդիսացող երկու կամ մի քանի անձ: Հանցակիցներ կարող են լինել քրեական պատասխանատվության ենթարկելու տարիքի հասած մեղսունակ ֆիզիկական անձինք: Հանցակցության համար անհրաժեշտ է հանցագործության սուբյեկտի բոլոր հատկանիշներով օժտված ոչ պակաս երկու անձի առկայությունը: Հանցակցության մյուս օբյեկտիվ հատկանիշը` հանցակիցների գործունեության համատեղությունը, նշանակում է, որ հանցագործության մասնակիցներից յուրաքանչյուրի գործողությունները փոխադարձ լրացնում են միմյանց և ուղղված են կոնկրետ հանցանքի կատարմանը: Հանցակիցները, միացնելով իրենց համատեղ ջանքերը, ձգտում են միասնական արդյունքի, և դրա համար յուրաքանչյուրն իր ներդրումն է ունենում ընդհանուր գործում: Հանցակցության վերջին հատկանիշը գործունեության դիտավորյալ բնույթն է: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ հոդվածը, որը տալիս է հանցակցության հասկացությունը, կոնկրետ մատնանշում է անձանց դիտավորյալ մասնակցությունը դիտավորյալ հանցագործության կատարմանը: Հանցակցության նման բնորոշումը հստակ ընդգծում է, որ անձինք գործում են միայն դիտավորյալ մեղքով և միայն դիտավորյալ հանցագործություններում: 29. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-րդ հոդվածի 1-ի մասի համաձայն` կատարողի հետ մեկտեղ հանցակիցներ են համարվում կազմակերպիչը, դրդիչը և օժանդակողը: Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ կատարող է համարվում այն անձը, ով անմիջականորեն կատարել է հանցանքը կամ դրա կատարմանն անմիջականորեն մասնակցել է այլ անձանց (համակատարողների) հետ համատեղ, ինչպես նաև հանցանքը կատարել է այլ այնպիսի անձանց օգտագործելու միջոցով, ովքեր օրենքի ուժով ենթակա չեն քրեական պատասխանատվության կամ հանցանքը կատարել են անզգուշությամբ: Եթե կատարողները երկու կամ ավելի անձինք են, ապա այդպիսի հանցակցությունը կոչվում է համակատարում, որի դեպքում հանցագործության մասնակիցներից յուրաքանչյուրը պետք է կատարի հանցագործության օբյեկտիվ կողմը: Համակատարում նշանակում է, որ երկու կամ ավելի անձինք անմիջականորեն կատարում են հանցագործության օբյեկտիվ կողմը: Համակատարում չէ հանցագործությանը այնպիսի մասնակցությունը, երբ անձանցից մեկը տվյալ հանցագործության օբյեկտիվ կողմը հանդիսացող ոչ մի գործողություն չի կատարել, այլ միայն օժանդակել է հանցագործությանը: 30. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-րդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն` օժանդակող է համարվում այն անձը, ով հանցագործությանն օժանդակել է խորհուրդներով, ցուցումներով, տեղեկատվություն կամ միջոցներ, գործիքներ տրամադրելով կամ խոչընդոտները վերացնելով, ինչպես նաև այն անձը, ով նախապես խոստացել է պարտակել հանցագործին, հանցագործության միջոցները կամ գործիքները, հանցագործության հետքերը կամ հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված առարկաները, ինչպես նաև այն անձը, ով նախապես խոստացել է ձեռք բերել կամ իրացնել այդպիսի առարկաները: Ընդ որում, սուբյեկտիվ կողմից օժանդակությունը դրսևորվում է ուղղակի դիտավորությամբ. հանցավորը գիտակցում է, որ ինքը մասնակցում է կատարողի կողմից իրականացվող հանցագործությանը և ցանկանում է մասնակցել: Օժանդակողը կատարողից տարբերվում է այն բանով, որ նա հանցագործության օբյեկտիվ կողմն անմիջականորեն չի կատարում, այլ կամ հանցագործությունը նախապատրաստելու պրոցեսում, կամ դրա ավարտման փուլում կատարողին օգնություն է ցույց տալիս հանցագործության ավարտման ռեալ (իրական) հնարավորություններ ստեղծելու միջոցով: Օժանդակողը հանցագործության անմիջական կատարմանը չի մասնակցում, այլ տրամադրելով հանցագործության կատարման համար անհրաժեշտ միջոցներ կամ գործիքներ, վերացնելով խոչընդոտները և այլն, օգնում է կատարողին իրականացնել հանցակիցների դիտավորությունը: 31. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 41-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանքը համարվում է մի խումբ անձանց կողմից առանց նախնական համաձայնության կատարված, եթե դրան մասնակցել են այնպիսի համակատարողներ, ովքեր նախապես չեն պայմանավորվել հանցանքը համատեղ կատարելու մասին: Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ հանցանքը համարվում է մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ կատարված, եթե դրան մասնակցել են այնպիսի համակատարողներ, ովքեր նախապես՝ մինչև հանցագործությունն սկսելը, պայմանավորվել են հանցանքը համատեղ կատարելու մասին: (…) Այս երկու դեպքում էլ պարտադիր պայման է երկու կամ ավելի կատարողների, համակատարողների առկայությունը, որոնցից յուրաքանչյուրը պետք է անմիջականորեն լրիվ կամ մասամբ կատարի հանցագործության օբյեկտիվ կողմին բնորոշ գործողություններ: (…)»: 32. Գործի նյութերից երևում է, որ Աղվան Հարությունյանի սպանությունը կատարել է Ալիկ Մաթևոսյանը, որը կախելու միջոցով տուժողին դիտավորությամբ զրկել է կյանքից: Ռաֆիկ Հարությունյանն անմիջական մասնակցություն չի ունեցել սպանության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողությունների կատարմանը, չի օգնել Ալիկ Մաթևոսյանին տուժողին կյանքից զրկելուն, այլ գիտենալով տուժողին սպանելու դիտավորության մասին, օժանդակել է Ա.Մաթևոսյանին միջոցներ, գործիքներ տրամադրելով (պարան, մալուխ, աթոռ և այլն)»: Այսպիսով` վերոնշյալ նախադեպային որոշման իրավական դիրքորոշումները միանշանակ հաստատում են, որ հանցակցությունն ինքնին դեռևս չի հանգեցնում խմբի կազմում արարքը կատարելը որակելուն, անհրաժեշտ է մյուս տարրերից բացի, որ հանցակազմով նախատեսված կոնկրետ օբյեկտիվ կողմը կատարեն երկու և ավելի անձիք: Ի դեպ, նշված սպանության գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից կատարված վերաորակումը կիրառելի օրինակ է նաև սույն քրեական գործով, տարբերությունը ընդամենը հանցակազմի մեջ է, սակայն դրանից օժանդակության էությունը չի փոխվում: Դատաքննությամբ hետազոտված ապացույցներն ունեն հետևյալ պատկերը. Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Հ.Գուլոյանը հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց և հարցերին պատասխանելուց, ինչի հետևանքով հրապարակվել են վերջինիս նախաքննական ցուցմունքները: Նախաքննության ընթացքում Հ.Գուլոյանը ցուցմունքներ է տվել այն մասին, որ օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում հաղթող ճանաչվելուց հետո 1-ին տեղ զբաղեցրած ընկերությունը պետք է ներկայացներ որակավորման չափանիշներին համապատասխանելու հիմնավորող փաստաթղթեր, մասնավորապես, նախորդ երեք տարվա ընթացքում շրջանառություն ունենալու հանգամանքը հավաստող փաստաթղթեր, սակայն նման ընկերություն չի ունեցել: Դիմել է իր ծանոթ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն Սոսիկ Մարգարյանի որդուն` Արտյոմ Մարգարյանին, վերջինիս հորը պատկանող նշված ընկերության միջոցով մրցույթին մասնակցելու համար: Ընկերության և իր միջև կնքվել է «Ծառայությունների մատուցման» պայմանագիր, որի հիման վրա էլ ինքն անձամբ, սակայն ընկերության անունից, դիմել է հայտարարված մրցույթին և ճանաչվել հաղթող: 2015 թվականի նոյեմբերի սկզբին` տեղեկանալով, որ «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը հաղթող է ճանաչվել և եռօրյա ժամկետում պետք է ներկայացնի որակավորմանը համապատասխանելու մասին հիմնավորող փաստաթղթեր, իր կողմից վարձակալած տարածքում, առանց որևէ մեկի գիտության, համացանցից ներբեռնել է պայմանագրերի տիպային օրինակներ և անհրաժեշտ փոփոխություններ կատարելուց հետո, կազմել է առուվաճառքի կեղծ պայմանագրեր և դրանց ուղեկցող կեղծ հանձնման-ընդունման ակտեր: Անհրաժեշտ փաստաթղթերը կազմելուց հետո, օգտվելով «Սոս-97» ՍՊ ընկերության հարկային տվյալներում առկա նախկինում ապրանք մատակարարած անձանց տվյալներից, կազմել է հիշյալ կեղծ պայմանագրերը և Արտյոմ Մարգարյանից վերցնելով ընկերության կնիքը` վավերացրել է դրանք համապատասխան ձևով: Այնուհետև պայմանագրերի պատճենները ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան: Հ.Գուլոյանը մշտապես պնդել է, որ Ա.Մարգարյանը նշված գործընթացին չի մասնակցել, դրա ընթացքի մասին տեղեկություններ չի ունեցել: Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում, քանի որ հանցանք չի գործել և երբևէ փաստաթուղթ կեղծելու մտադրություն չի ունեցել: Իր ընտանիքին է պատկանում «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը, որը 1997 թվականից ի վեր իրականացնում է մսամթերքի արտադրություն և մատակարարում: Ընկերության տնօրեն հանդիսացել է հայրը, ինքը կատարել է որոշ կազմակերպչական աշխատանքներ, հանդիսացել է ընկերության մենեջեր: 2015 թվականին ամռանը պատահական հանդիպել է ծանոթ Հարություն Գուլոյանին, ով առաջարկել է մասնակցել Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված տենդերին: Հ.Գուլոյանը ասել է, որ ընկերությունը պետք է ունենա տենդերին նախորդող առնվազն 3 տարվա սննդամթերքի մատակարարման փորձ, ինչպես նաև առաջարկվող գնի 100 տոկոսի չափով շրջանառություն, ինչը ամբողջությամբ համապատասխանել իրենց ընկերության նկարագրին, 2012 թվականից մինչև 2014 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում իրացման շրջանառությունը կազմել է շուրջ 290 մլն. ՀՀ դրամ ԱԱՀ-ով կամ 244 մլն. ՀՀ դրամ առանց ԱԱՀ-ի, մինչդեռ տենդերի մասնակցության համար անհրաժեշտ էր ընդամենը մոտ 150 մլն. ՀՀ դրամ գումարի շրջանառություն: Հարութին պատասխանել է, որ տենդերների չեն մասնակցել և ոլորտից տեղեկություններ չունեն, սակայն վերջինս վստահեցրել է, որ տիրապետում է բոլոր մանրամասներին և կորցնելու ոչինչ չի լինելու, ընդամենը անհրաժեշտ է ամբողջ գործընթացը վստահել նրան, «Ծառայությունների մատուցման պայմանագիր» կնքել իր հետ և ընկերության կնիքը տրամադրել իրեն: Դրանից հետո կնքել են նշված պայմանագիրը և այլևս ինքը որևէ ընթացքի չի միջամտել: Որոշ ժամանակ անց Հարութից տեղեկացել է, որ վերջինս էլեկրոնային հայտ է ուղարկել և իրենց ընկերությունը ճանաչվել է հաղթող, սակայն որոշ ժամանակ անց ծանուցում են ստացել, որ գործընթացը կասեցվել է ինչ-որ բողոքների պատճառով: Հարութը վստահեցրել է, որ իբր ամեն ինչ կարգին է, և ինքը դրանով զբաղվում է, սակայն իրականությունը բոլորովին այլ է եղել: Քրեական գործի նյութերին ծանոթանալուց հետո մտաբերել է՝ Հ.Գուլոյանը տարիներ առաջ մի օր ինչ-որ փաստաթղթեր ստորագրման ներկայացրել է իրեն, սակայն ինքը դրանք առանց ծանոթանալու ստորագրել է: Հ.Գուլոյանը ներկայացրել ինչ-որ փաստաթղթեր` ասելով, որ անհրաժեշտ է ստորագրի, ինքն առանց երկար-բարակ հարցադրումների շտապողականության մեջ փաստաթղթերն ստորագրել է, սակայն չի ծանոթացել դրանց բովանդակությանը: Հարութը չի պարզաբանել, ինչի պատճառով նշված հանգամանքը չէր տպավորվել հիշողության մեջ: Ա.Մարգարյանը պնդել է, որ որևէ մտադրություն կամ նպատակ չի ունեցել փաստաթուղթ կեղծելու, քանի որ այդ դեպքում հոր` ընկերության տնօրենի, անվան դիմաց գոնե կդներ հոր ստորագրությանը նման ստորագրություն, այլ ոչ իր ստորագրությունը և իր ստորագրությունն անզեն աչքով և արտաքինով էապես տարբերվում է հոր ստորագրությունից: Եթե ինքը ընկալեր և հասկանար, թե դրանք ինչ փաստաթղթեր են և, հատկապես, դրանք Հարությունը նախատեսել է ներկայացնել քաղաքապետարան տենդերին, ապա չէր ստորագրի այդ փաստաթղթերը, ի թիվս նաև այն պատճառով, որ իմ և հոր ստորագրությունների տարբերությունը ակնհայտ էր կլիներ նաև այլ անձանց համար: Չի իմացել, որ դրանք կեղծ պայմանագրեր են և վստահելով Հարութին նույնիսկ չի հարցրել, թե ինչ թղթեր են դրանք, ինչի համար են, սակայն ստացվում է այնպես, որ վերջինս օգտվել է իր անուշադրությունից` չզգուշացնելով, որ դրանք իրականության հետ կապ չունեցող մատակարարման պայմանագրեր են, նախատեսում է դրանց պատճենները ներկայացնել քաղաքապետարան: Ա.Մարգարյանը պնդել է, որ շրջանառության նվազագույն շեմ ապահովելու համար որևէ իմաստ չկար պայմանագրեր կեղծելու, քանի որ հարկային հաշվետվությունների համաձայն` հոր ընկերության շրջանառությունը նախորդ երեք տարիների (2012-2014թթ.) ընթացքում եղել շուրջ 300 մլն. ՀՀ դրամ գումար: Նշված ծավալը հիմնավորվում է նաև հաշիվ-ապարանքագրերով, որոնք նույն պայմանագրային հարաբերություններ հավաստող փաստաթղտեր են, ավելին` հաշիվ-ապրանքագրերն ավելին ճշգրիտ տվյալներ են պարունակում կողմերի միջև առկա հարաբերությունների մասին: Ի հավաստումն իր խոսքերի Ա.Մարգարյանը ներկայացրեց 290.000 ՀՀ դրամի շրջանառությունը հավաստող հաշվետվությունների վավերացված պատճենները: Ա.Մարգարյանը մեկնաբանել է, համոզմամբ Հարություն Գուլոյանը նախաքննության ընթացքում նշել է` Սոս Մարգարյանի անվան դիմաց իբր նա անձամբ է ստորագրել ամոթից ելնելով: 2018թ. մայիսի 22-ին ստացված կրկնակի դատաձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական եզրակացությամբ որևէ նոր հանգամանք չի պարզվել, բացի նրանից, Հ.Գուլոյանի կողմից նախաքննության ընթացքում քննիչին ներկայացված պայմանական անվանած «բնօրինակ» փաստաթղթերը և Երևանի քաղաքապետարան էլեկտրոնային եղանակով ուղարկված պայմանագրերը և հաշիվ ապրանգաքրերը թեև չեն համադրվում միմյանց, սակայն վերջիններս կարող էին պատճանահանվել (սականավորվել) նմաննատիպ այլ փաստաթղթերից, այլ կերպ ասած` կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորվել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրվել, ուստի` այս ապացույցը ևս քրեական գործով որևէ նոր հանգամանք չլուսաբանեց և չհաստատեց մասնավորապես Ա.Մարգարյանին վերագրվող արարքի սուբյեկտիվ կողմի առկայությունը ապացուցելու համար: Դատարանում գործի քննության ընթացքում հարցաքննվել են անհատ ձեռնարկատերեր Շուշանիկ Ֆահրադյանը, Նարինե Անտոնյանը և Սոս Սարգսյանը ում հետ, ըստ առաջադրված մեղադրանքի, «Սոս 97» ՍՊԸ-ն կազմվել էին վիճահարույց պայմանագրերը: Վերջիններս ցուցմունք են տվել, որ երբևէ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ վերոնշյալ մսամթերքի մատակարարման պայմանագրեր չեն կնքել և պայմանագրերում առկա ստորագրությունները չեն թողնվել իրենց կողմից, թեև նախկինում աշխատել են «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ հաշիվ-ապրանքագրերով: Հրապարակվել են նաև մյուսների նախաքննական ցուցմունքները, որոնք իրենց բովանդակությամբ նույնաբովանդակ էին: Բոլոր վկականերն իրենց ցուցմունքներում նշել էին, որ ճանաչում եմ Ա.Մարգարյանին որպես «Սոս-97» ՍՊ ընկերության ներկայացուցչի` դրականորեն բնութագրելով նրան: Դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են Ա.Մարգարյանի ցուցմունքին կից դատարան ներկայացված նրա մատնանշած համապատասխան ժամկետներում իրացման շրջանառությունը հավաստող պատշաճ վավերացված հարկային հաշվետվությունները, որոնք պաշտպանության կողմը ներկայումս միջնորդում է` դատարանը խորհրդակցական սենյակում վերջանական դատական ակտ կայացնելիս ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122-րդ հոդվածի կարգով ճանաչի որպես ապացույց, քանի որ դրանցով հավաստվում են գործի համար նշանակություն ունեցող հանագամանքներ: Այսպիսով` ամփոփելով վերը նշված փաստական տվյալներն (ապացույցները) ու դրանց վերաբերյալ դատողությունները, պաշտպանության կողմը պնդում է, որ Արտյոմ Մարգարյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մեղադրական դատավճիռն անհիմն է և չպատճառաբանված, հետևաբար՝ անօրինական: Առաջին ատյանի դատարանի կողմից ապացուցման ենթակա հանցակազմի յուրաքանչյուր տարր չի վերլուծվել, զուգահեռներ չեն անցկացվել հետազոտված ապացույցների և Ա.Մարգարյանի գործողությունների միջև, Առաջին ատյանի դատարանն առանց վերլուծության հանգել է սխալ հետևության, եթե փաստաթուղթը ստորագրվել է երկու անձանց կողմից, այնուհետև նրանցից մեկն օգտագորոծել է այն, հետևաբար մեխանիկորեն առկա է խմբի կողմից նախնական համաձայնությամբ փաստաթուղթ կեղծելու հանցակազմ: Ի վերջո փորձաքննության եզրակացությամբ հաստատվել է, որ խնդրո առարկա պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրութունները «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից ստորագրվել են Ա.Մարգարյանի կողմից` ոչ ավելին: Այսինքն, փորձաքննությունը հաստատել է ստորագրության պատկանելությունը և ոչ երբեք անձի դիտավորությունը (նախնական համաձայնությունը): Պաշտպաններն անհրաժեշտ են համարել մեջբերել դատավճռի 21-րդ էջի 2-րդ պարբերության մեջ դատարանի վերլուծությունները, որոնք միանշանակ հիմք են տալիս պնդելու, որ Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալների կողմից խմբի կազմում նախնական համաձայնությամբ հանցանք կատարելու հանգամանքը ապացուցված է համարել փորձաքննության եզրակացությամբ ստացված տվյալներով, մինչդեռ ինչպես նշվեց, տվյալ ապացույցը կարող է հիմնավորել հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի հատկանիշները` ստորագրության պատկանելիությունը: Պաշտպանները նշել են նաև, որ քննարկվող քրեական գործով Ա.Մարգարյանի նկատմամբ պատիժը և պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքներ չեն դիտարկվել, դրա հետ միաժամանակ առկա են մի խումբ մեղմացուցիչ, ամբաստանյալի անձը դրականորեն բնութագրող և նրանց վիճակը բարելավող իմաստով պատժի անհատականացման սկզբունքից բխող հանգամանքներ: Այսպես. Արտյոմ Մարգարյանը • երիտասարդ է, շրջապատի կողմից բնութագրվում է դրական, • խնամքին են գտնվում են 3 անչափահաս մինչև 14 տարեկան երեխաները, հանդիսանում է ընտանիքի միակ կերակրողը, • գործով քաղաքացիական հայց չկա, հանցագործությամբ պատճառված վնաս չկա, • նախկինում դատապարտված և արատավորված չի եղել: Պաշտպանները նշել են, որ այս պայմաններում Առաջին ատյանի դատարանը ցուցաբերել է մեխանիական մոտեցում պատժի հարցում, անտեսել է գործով պարզված տվյալները, թե ով նախաձեռնել և իրականացրել նշված արարքը, ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի հնարավոր մասնակցության աստիճանն արարքին, անտեսել է, որ ի տարբերություն Հ.Գուլոյանի Ա.Մարգարյանն ունի 3 երեխա: Ելնելով վերոգրյալից՝ պաշտպաններ Հրանտ Անանյանը և Գիորգի Ագաջանյանը խնդրել են. «Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 19.07.2018 թվականի ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճիռը բեկանել, փոփոխել` 1. Ա.Մարգարյանի ցուցմունքին կից դատարան ներկայացված նրա մատնանշած համապատասխան ժամկետներում իրացման շրջանառությունը հավաստող պատշաճ վավերացված հարկային հաշվետվությունները, որոնք պաշտպանության կողմը ներկայումս միջնորդում է` դատարանը խորհրդակցական սենկայում վերջանական դատական ակտ կայացնելիս ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 122 հոդվածի կարգով ճանաչի որպես ապացույց: 2. Արտյոմ Մարգարյանին ճանաչել անպարտ և արդարացնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325 հոդվածի 2 մասով առաջադրված՝ հանցակազմի բացակայության, ինչպես նաև ապացույցների անբավարարության հիմքերով: 3. Երկրորդ պահանջը մերժելու դեպքում ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանին վերագրվող արարքը վերաորակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-325 հոդվածի 1 մասով` որպես ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելու օժանդակություն, որից հետո որոշում կայացնել քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին` վաղեմության ժամկետները լրանալու հիմքով: 4. Ա.Մարգարյանին մեղավոր ճանաչելու դեպքում նշանակել ավելի մեղմ պատիժ»: Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները. Դատական նիստի ժամանակ պաշտպան Ա.Ղասաբողլյանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով պնդեց իր կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրեց այն բավարարել: Պաշտպան Հ.Անանյանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով պնդեց իր կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրեց այն բավարարել: Ամբաստանյալներ Հ.Գուլոյանն ու Ա.Մարգարյանը միացան պաշտպաններին և խնդրեցին վերաքննիչ բողոքները բավարարել: Մեղադրող Է.Պետրոսյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքների դեմ` նշելով, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտն օրինական է, հիմնավորված և փոփոխման ենթակա չէ: Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտված ապացույցները. Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները. Վկա Միքայել Զալինյանը ցուցմունքներ է տվել այն մասին, որ 2013 թվականի օգոստոսից մինչև 2017 թվականի մայիս ամիսն աշխատել է Երևանի քաղաքապետարանի գնումների վարչության գնումների կազմակերպման բաժնում՝ որպես գլխավոր մասնագետ, համակարգել է գնումների գործընթացը։ ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով մրցույթներում հաղթող մասնակից որոշելը իրականացվել է տվյալ ընթացակարգի գնահատող հանձնաժողովի կողմից։ Ինքն ապահովել է մրցույթներին վերաբերող փաստաթղթաշրջանառություններից` մասնակիցների ծանուցումը, հրավերի հրապարակումը և այլն։ Բացի այդ ուսումնասիրել, գնահատող հանձնաժողովին է ներկայացրել ընթացակարգին վերաբերող և մասնակիցների կողմից ներկայացված որակավորման փաստաթղթերի համապատասխանության հարցը։ Կոնկրետ «Սոս -97» ՍՊԸ-ի հետ կապված` կարող է հայտնել հետևյալը. 2015թ-ին Երևանի քաղաքապետարանի կողմից կազմակերպվել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով գնման գործընթաց` 2016 թվականի ընթացքում Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայությամբ գործող որոշ դպրոցների կարիքների համար «Սննդի փաթեթի» ձեռքբերման նպատակով։ Գնման գործընթացին մասնակցության հայտ են ներկայացրել երեք ընկերություններ, որոնցից ամենացածր գնային առաջարկը եղել է «Սոս-97» ՍՊ ընկերությանը` 168.102.995 ՀՀ դրամ։ Գնահատող հանձնաժողովի որոշմամբ վերջինս ճանաչվել է առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից և ղեկավարվելով ՀՀ կառավարության 2011թ. փետրվարի 10-ի թիվ 168-Ն որոշմամբ հաստատված`՝ «Գնումների գործընթացի կազմակերպման մասին» կարգի 47-րդ կետի 1-ին մասով, մասնակիցների տվյալների, ինչպես նաև «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տվյալների ճշտման մասին հարցում է կատարվել ՀՀ ֆինանսների նախարարություն։ Նույն կարգի 47-րդ կետի 2-րդ մասի համաձայն՝ նաև ծանուցում է ուղարկվել առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակցին՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը նախատեսված ժամկետում գնահատող հանձնաժողովին տրամադրելու պահանջով։ Ըստ տվյալ ընթացակարգի արձանագրության` «Սոս-97» ՍՊԸ-ն ներկայացրել է ծանուցմամբ պահանջվող փաստաթղթերը, որոնք բաղկացած են եղել կնիքված պայմանագրերից և արձանագրություններից։ Դրանից հետո գնահատող հանձնաժողովը առաջնորդվելով նույն կարգի 71-րդ կետի դրույթով՝ ընկերության կողմից ներկայացված պայմանագրերը ուղարկել է ՀՀ ֆինանսների նախարարություն` տվյալների իսկությունը պարզելու նպատակով։ Ի պատասխան այդ հարցմանը` հայտնել են, որ ՀՀ ֆինանսների նախարարության հարկային մարմնի տեղեկատվական բազայում «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից Երևանի քաղաքապետարանին տրամադրված, թվով 8 առքուվաճառքի պայմանագրերին համապատասխանող տեղեկատվություն առկա չէ, ուստի հնարավոր չէ հաստատել վերջիններիս իսկությունը։ Ստացված գրության հիման վրա գնահատող հանձնաժողովը որոշել է մերժել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հայտը։ Նշված ընկերությունը իրազեկվելով որոշման մասին` դիմում-բողոք է ներկայացրել «Գնումների աջակցման կենտրոն» ՊՈԱԿ` պահանջելով չեղյալ համարել գնահատող հանձնաժողովի որոշումը։ ՊՈԱԿ-ի կողմից ձևավորվել է բողոքարկման խորհուրդ, որն էլ ուսումնասիրելով բողոքի առարկան` որոշում է կայացրել բավարարել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի բողոքը, սակայն ընթացակարգի 2-րդ տեղ զբաղեցրած մասնակից «Տիսուս» ՓԲԸ-ն դիմում է ներկայացրել դատարան` նույն ընթացակարգով պայմանագրի կնքման վրա արգելանք դնելու պահանջով, որը դատարանի կողմից բավարարվել է: «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից ներկայացված, թվով 8 մատակարարման պայմանագրերը որոշիչ դեր են ունեցել մրցույթում հաղթելու գործում և քանի որ իրենց կողմից պարզվել է դրանց կեղծ լինելու հանգամանքը, ուստի որոշվել է 2-րդ տեղը զբաղեցրած մասնակցին ճանաչել հաղթող: «Սոս-97» ՍՊԸ-ն նախկինում քաղաքապետարանի կողմից անցկացվող մրցույթներին չի մասնակցել։ Նույն ժամանակահատվածում, բացի վերը նշված ծածկագրով ընթացակարգից՝ ընկերությունը մասնակցել է նաև «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրերով գնման ընթացակարգերին։ Մասնավորապես` «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրով գնման ընթացակարգին «Սոս-97» ՍՊԸ-ի մասնակցության հայտը մերժվել է, քանի որ սահմանված ժամկետում ընկերությունը չի ներկայացրել որակավորման փաստաթղթերը, իսկ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» ծածկագրով ընթացակարգին ընկերությունը մասնակցել է և ներկայացրել նույն փաստաթղթերը, ինչը ներկայացրել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5ե ծածկագրով ընթացակարգին, որով իրենց կողմից կատարվել են նույն գործողությունները և կայացվել նույն որոշումները, ինչ որ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ընթացակարգով։ Հաղթելով մրցույթում` «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրավունք է ձեռք բերել սնունդ մատակարարել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին, սակայն մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքներով զրկվել է այդ հնարավորությունից: /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 200-202, հատոր 3, գ.թ. 266/ Վկա Սիսակ Սարգսյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1999-2000թթ. գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր «Սիսակ Սարգսյան» և զբաղվել է սննդամթերքի վաճառքով։ Շուրջ երեք տարի առաջ Ա/Ձ-ն լուծարվել է։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից երբեմն ստացել է մսամթերք փոքր քանակով՝ յուրաքանչյուր ամիս 20.000-ից 30.000 ՀՀ դրամի չափով։ Այդ ընկերության հետ երբևէ առքուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիր չի կնքել և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմել։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 16.000.000 ՀՀ դրամի ապրանք չի գնել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը և ակտը հայտնել է, որ դրանցում գնորդի ստորագրությունն իրենը չէ և երբեք այդ ընկերության հետ նման պայմանագիր չի կնիքել, իր ողջ գործունեության ընթացքում նշված գումարի կեսի չափով մսամթերք չի վաճառել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 205-206/ Վկա Շուշանիկ Ֆահրադյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2006 թվականից գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր, զբաղվել է սննդի մանրածախ առևտրով իր փոքրիկ կրպակում, որը գտնվել է Ախուրյան գյուղի ճանապարհին։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից մսամթերք ձեռք է բերել 2012-2013թթ. ընթացքում։ Դրանից հետո նրանցից ապրանք չի գնել, այդ մասին հայտնել է նաև հարկայինում։ Այդ ընկերության հետ պայմանագիր չի կնքել, հանձնման-ընդունման ակտ չի կազմել։ Ընկերությունից տարեկան վերցրել է ընդհանուր 100.000 ՀՀ դրամի մսամթերք, որը վերցրել է միայն հաշիվ ապրանքագրերով։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագրերը` հայտնել է, որ դրանք իրականությանը չեն համապատասխանում, կեղծ են, պայմանագրերում և արձանագրությունում իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 235-236/ Վկա Նարինե Անտոնյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Շիրակի մարզի Ախուրյան գյուղում գտնվող խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից ամիսը մեկ անգամ մսամթերք է ստացել։ Ապրանքները վերցվել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը` հայտնել է, որ դրանցում առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել, Հարություն Գուլոյանին, Արտյոմ և Սոսիկ Մարգարյաններին չի ճանաչում։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 115-116/ Վկա Սոսիկ Մարգարյանը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1997 թվականին հիմնել է «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը, որը գործել է մինչև 2017 թվականի հունվար ամիսը։ Ընկերությունը զբաղվել է մսամթերքի արտադրությամբ և վաճառքով։ Իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015 թվականի ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է որդին` Արտյոմ Մարգարյանը, ով հանդիսացել է ընկերության մենեջերը։ 2015 թվականի ամռանը կամ աշնանը որդին տեղեկացրել է, որ իր ծանոթ Հարությունը ցանկանում է, որ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն մասնակցի Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված սննդի մատակարարման մրցույթին։ Որդին ասել է, որ Հարությունն այդ ոլորտում փորձ ունի և նրան վստահում է։ Հարությունի հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր։ Դրանից հետո որևէ բանի չի մասնակցել։ Տեղյակ է, որ փաստաթղթային ձևակերպմամբ զբաղվել է Հարությունը, ինչի հետ կապված տարել է կնիքը և հետո վերադարձրել։ Ներկայացված «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ա/Ձ-ներ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև կնիքված առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրերը, հանձնման-ընդունման արձանագրություններն իրականությանը չեն համապատասխանում, դրանցում առկա ստորագրություններն իր կողմից չեն կատարվել, նշված անձանց այդ քանակությամբ ապրանքներ չի մատակարարել և տեղյակ չէ, որ այդպիսի փաստաթղթեր են ներկայացվել մրցույթին։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 72-74/ Վկա Աստղիկ Հովհաննիսյանը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2005 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և Ախուրյան գյուղի Ջրաշինարարների փողոցում գտնվող խանութ-կրպակում զբաղվել առևտրով։ Տարեկան մոտ 5.000.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն է ունեցել։ Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ` տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի աշխատակիցը ամսական 2-3 անգամ մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ ամսական շուրջ 5.000 ՀՀ դրամի առևտուր է կատարել` ոչ ավելի։ Ընկերությունն ապրանք մատակարարել է 2010-2014թթ. ընկած ժամանակահատվածում։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունը` հայտնում է, որ նման պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կնքել և դրանցում դրված ստորագրությունները ինքը չի կատարել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 109-111/ Վկա Բուրաստան Գրիգորյանը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականին հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և զբաղվել մանրածախ առևտրով Երազգավորս գյուղում։ Տարեկան ունեցել է մոտավորապես 1.500.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից` արդեն երեք տարի մսամթերք չի ստացել, իսկ դրանից առաջ ընկերությունից ամիսը մեկ անգամ է մսամթերք ստացել։ Ամսական` ընկերությունից շուրջ 25.000 ՀՀ դրամի չափով առևտուր է կատարել։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը` հայտնել է, որ ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչում։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 112-114/ Վկա Ֆելիքս Կնյազյանը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1999 թվականից զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ, ունեցել է խանութ Ախուրյան գյուղում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 2011թվականից մինչև 2014 թվականը մսամթերք է ստացել 10 կամ 20 օրը մեկ, 10 կգ-ից ավել ապրանք երբեք չի վերցրել։ Ապրանք վերցնելիս պայմանագիր և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել, բայց երբ ֆակտուրա է պահանջել` ըստ կարգի տվել են։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ այդ ընկերության հետ որևէ պայմանագիր չի կնքել, որևէ ակտ չի ստորագրել, իսկ ներկայացված պայմանագրում և ակտում առկա ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 118-119/ Վկա Հայաստան Գասպարյանը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 10 տարի զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ Գյումրի քաղաքում։ 4 տարի «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրեն մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ առևտուրը կատարել է միայն ֆակտուրայով, որևէ պայամանգիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները` հայտնել է, որ դրանք իր կողմից չեն ստորագրվել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 120-121/ Վկա Ադրինե Խոջոյանը նախաքննության ժամանակ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2000 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Գյումրի քաղաքում գտնվող իր խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» անվամբ ընկերություն չգիտի, իրենք մսամթերք ստացել են տարբեր ընկերություններից, հնարավոր է նաև «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունից ստացած լինեն։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները` հայտնել է, որ դրանք կեղծ են, իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն իր կողմից չեն կատարվել։ Հարություն Գուլոյան, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 131-132/ Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրով, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագիրը, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագիրը, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագիրը, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագիրը, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագիրը, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագիրը, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագիրը, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճենները։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 287-288/ Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված և գործին կցված, գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերը, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումը, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունը, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճիռը, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերը։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 292-293/ Կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 18-0105Դ եզրակացությունը, համաձայն որի. «2. Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 40-43, 116-119, 201-204 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ 3. Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 20-23, 108-111, 209-212 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում` «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում` «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում` «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյանե բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները չեն կատարվել Սիսակ Սարգսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Հարություն Գուլոյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ 4. Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 44-47, 120-123, 205-208 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում` «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ 5.ա/ Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 32-35, 112-115, 193-196 թերթե-րում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 5.բ/ «5.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց` հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 6.ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 16-19, 96-99, 189-192 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 6.բ/ Հարություն Գուլոյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «6.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 7.ա/ Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 24-27, 100-103, 217-220 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Բաղդասար Գրիգորյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց` հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 7.բ/ «7.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց` հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 8. Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 36-39, 124-127, 197-200 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում` «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ 9. ա/ Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 28-31, 104-107, 213-216 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Ֆելիքս Կնյազյանի, Արտյոմ Մարգարյանի, Հասմիկ Հարությունյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ 9. բ/ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «9.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ` հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Ուստի պարզել` Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել հետազոտելի ստորագրությունները, հնարավոր չէ։ 1. «2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս.Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս.Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։ 2., 13. Փորձաքննությանը ներկայացված ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717 գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստա-թուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագիրը` որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/06» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 192-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվ 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 212-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 220-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 216-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 196-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 200-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 204-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ 3. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04 գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-115-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.», ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերնրի և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ 14. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 217-219-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 213-215-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 193-195-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 205-207-րդ թերթերում առկա է 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում առկա կապտագույն ներկանյութով կատարված մասնակի ընթեռնելի կլոր կնիքի դրոշմները կատարվել են ներկայացված «ՀԱՅԱՍՏԱՆ ԵՐԵՎԱԻ ԷՐԵԲՈՒՆՈՒ ՇՐՋԱՆ ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՊԱՏԱՍԽԱՆԱՏՎՈՒԹՅԱՄԲ ԸՆԿԵՐՈՒԹՅՈՒՆ * Армения Эребунийский р-н г. Еревана Общ-во с Ограниченной Ответствен. * Armenia Yerevan Erebuni district Company LTD * «ՍՕՍ-97» «СОС-9..» «SOS-97» 00418097 կլոր կնիքով։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա են 25 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա են «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով փաստաթղթերում և 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաղթերում, 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով փաստաթղթերում և 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով փաստաթղթերում և 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով փաստաթղթերում և 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա սև ներկանյութով լազերային տպագրման եղանակով կատարված կնիքի դրոշմապատկերների և համեմատական նմուշ ներկայացված կնիքի դրոշմների համեմատական հետազոտություն չի կատարվել` հետազոտելի փաստաթղթերում առկա կնիքի դրոշմապատկերների, թույլ արտահայտվածության, մասնակի ընթեռնելի, կամ անընթեռնելի հատվածներում կնիքի պատկերների գրաֆիկական նյութերի սակավությունների պատճառով»։ /դատական նիստի արձանագրություն/ Նախաքննության ընթացքում Հարություն Գուլոյանը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել լիովին և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2015թ. սեպտեմբերի 1-ին «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն Սոսիկ Մարգարյանի հետ կնքել են ծառայությունների մատուցման պայմանագիր Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարվող գնման գործընթացին մասնակցելու համար։ Չի ունեցել իր անվամբ բացված ընկերություն, դրա համար իր ծանոթ Արտյոմ Մարգարյանին, որը Սոսիկ Մարգարյանի որդին է, խնդրել է թույլատրել նրա ընկերությունով մասնակցել այդ գնումների մրցույթին։ Նրանց կողմից իրեն տրված պայմանագրի հիման վրա Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին մասնակցելու համար անհարժեշտ բոլոր փաստաթղթերը կազմել է ինքը և ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան։ Երբ Արտյոմին խնդրել է, որ թույլ տան իրենց ընկերությունով մասնակցի՝ Արտյոմն իրեն ասել է, որ ինքը չի հասկանում այդ գործընթացներից։ Արտյոմին ասել է, որ ամբողջն ինքը կանի։ Բոլոր փաստաթղթերը կազմել և ներկայացրել է ինքը, իսկ երբ պետք է եղել այս կամ այն փաստաթղթի վրա կնիք դնել, այդ ժամանակ վերցրել է «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքը, տարել, կնիքել է փաստաթղթերը և կնիքը վերադարձրել նրան։ 2015 թվականի հոկտեմբեր ամսին, երբ Երևանի քաղաքապետարանը հայտարարել է սննդի մատակարարման վերաբերյալ մրցույթ, այդ ժամանակ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի անունով ներկայացրել է համապատասխան փաստաթղթերը և 2015թ. նոյեմբեր ամսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, իմացել է, որ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ն «ԵՔՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով գործընթացներում ճանաչվել է 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից։ Երբ տեղեկացել է այդ մասին` Երևանի քաղաքապետարանը իրեն «օնլայն» կարգով հայտնել է, որ պետք է 3 օրվա ընթացքում ներկայացնի որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը։ Այսինքն` ապրանքների մատակարարման վերաբերյալ կնիքված և ավարտված պայմանագրեր, հանձնման-ընդունման արձանագրություններ։ Այդ ժամանակ ինքն առանց որևէ մեկին ասելու, տվյալ պահին Ա/Ձ «Էդուարդ Առուստամյանի» անվամբ իր վարձակալած գրասենյակում, իր համակարգչով «գնումներ.ամ» կայքից ներբեռնել է արձանագրությունների տիպային օրինակներ, իսկ «գուգլ»-ից տիպային պայմանագրեր, որոնց վրա կատարել է անհրաժեշտ փոփոխություններ, այսինքն` առանց որևէ մեկի գիտության, իմացության և օգնության կազմել է ապրանքների մատակարարման վերաբերյալ կեղծ առուվաճառքի պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք ներկայացրել է «օնլայն» կարգով Երևանի քաղաքապետարան` գործընթացների համար։ Կեղծել է պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, Ա/Ձ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի» և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի անվան դիմաց ստորագրություն կատարել է ինքը, այդ պայմանագրերի և արձանագրությունների վերաբերյալ անգամ նրանք տեղեկություն չեն ունեցել։ Ստորագրությունները կեղծելուց հետո գնացել, Արտյոմից վերցրել է կնիքը, նրան չի ասել, թե կնիքն ինչի համար է, նրան ուղղակի ասել է, որ թուղթ է պետք կնիքել։ Արտյոմն էլ վստահելով` տվել է։ Ինքը տարել է կնիքը և կնիքել այդ արձանագրությունները։ Դրանք հավաքել է իր համակարգչով և տպել այդ ժամանակվա իր տպիչ սարքով։ Ա/Ձ «Էդուարդ Առուստամյան»-ի գրասենյակը հանձնելու ժամանակ, 2016թ. օգոստոս ամսին իր տպիչ սարքը և համակարգիչը ինքը վաճառել է պատահական մարդկանց։ Այդ Ա/Ձ-ների տվյալները վերցրել է «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի հարկային կայքից, որտեղ երևում է, թե նա ում է ապրանք մատակարարել և նրանց տվյալները։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 47-48, 294/ Հետագայում, ինչպես նաև դատաքննության ընթացքում Հ.Գուլոյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց և իրեն առաջադրված հարցերին պատասխանելուց։ Հ.Գուլոյանը ցուցմունք է տվել նաև այն մասին, որ բոլոր պայմանագրերն ու արձանագրություններն ինքն է ստորագրել, Ա.Մարգարյանին փաստաթուղթ չի տվել` ստորագրելու համար։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 264/ Նախաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ փաստաթուղթ չի կեղծել, հնարավոր է՝ Հ.Գուլոյանը ուրիշ փաստաթղթերի հետ ստորագրման համար ներկայացրել է նաև այդ փաստաթղթերը և ինքն առանց կարդալու ստորագրել է։ Փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չի ունեցել։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 277, 285/ Դատաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում, քանի որ փաստաթուղթ կեղծելու մտադրություն չի ունեցել, ստորագրել է որոշ պայմանագրեր և ակտեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու։ /դատական նիստի արձանագրություն/ Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում: Ուսումնասիրելով պաշտպաններ Արմինե Ղասաբողլյանի, Հրանտ Անանյանի և Գիորգի Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքները, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դրանք պետք է բավարարել մասնակիորեն` վիճարկվող դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող վկայական կամ պաշտոնական այլ փաստաթուղթ կեղծելը՝ կեղծողի կողմից անձամբ կամ այլ անձի կողմից դրանք օգտագործելու կամ իրացնելու նպատակով կամ այդպիսի փաստաթուղթ իրացնելը կամ նույն նպատակներով կեղծ կնիքներ, դրոշմներ, ձևաթղթեր, տրանսպորտային միջոցների հաշվառման համարանիշներ պատրաստելը կամ իրացնելը, ինչպես նաև ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելը՝ (…) 2. Սույն հոդվածի առաջին մասով նախատեսված արարքները, որոնք կատարվել են մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ՝ (...)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` «Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում` 1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն). 2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին. 3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները. 4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ. 5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները. 6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից։ 2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում։ Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Դատավճռի նկարագրական-պատճառաբանական մասում ցույց է տրվում (...) 3) այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները»։ «Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում։ Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության։ Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար։ Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը։ Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած։ Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը։ Վճռաբեկ դատարանը՝ Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ. «(...) ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները՝ 1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք, 2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն, 3) անմեղության կանխավարկած» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 14-15-րդ կետերը, իսկ վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքի, դատավարական որոշումների հիմնավորվածության և պատճառաբանվածության, անմեղության կանխավարկածի մասին մանրամասն տե՛ս նույն որոշման 16-19-րդ կետերը)։ 29. Վերահաստատելով և զարգացնելով նախորդ կետում մեջբերված գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ «ապացույցների բավարարությունը» որոշելու չափանիշներն են. 1) անմեղության կանխավարկածը, 2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը, 3) դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը։ 30. Անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին` Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայն՝ որոշակի հանգամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կարգով չի ապացուցվել հակառակը։ Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով։ Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում։ Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ։ Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության։ Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրագրող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլև՝ դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի գործով որոշման մեջ շեշտել է. «(…) ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով։ Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի։ Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)» (տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը)։ Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով որոշման մեջ (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը)։ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի ուսումնասիրությունը ևս ցույց է տալիս, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետով երաշխավորված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է մեղադրանքի կողմի պարտականությունը ներկայացնելու անձին դատապարտելու համար բավարար ապացույցներ (տե՛ս, ի թիվս այլոց, Barbera Messegue and Jabardo v. Spain, գանգատ թիվ 10590/83, 1988 թվականի դեկտեմբերի 6-ի վճիռ, 77-րդ կետ, Janosevic v. Sweden, գանգատ թիվ 34619/97, 2002 թվականի հուլիսի 23-ի վճիռ, 97-րդ կետ)։ Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար։ 31. Ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս չափանիշին՝ ներքին համոզմունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և դիրքորոշում ձևավորել այն մասին, որ «(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։ Ապացույցները, որոնք հավաքվել և ստուգվել են օրենքին համապատասխան, կազմում են ներքին համոզմունքի այն օբյեկտիվ հիմքը, որն իր դրսևորումն է գտնում ընդունվող որոշումներում։ Թեպետ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, այն չի կարող լինել կամայական։ Դրա հիմքում պետք է դրված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունը։ (…)» (տե՛ս Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։ Այսպիսով, «ներքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է։ Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ)։ Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ)։ Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր, անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից։ Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա։ Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա։ Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է։ Այս առումով անհրաժեշտ է վերլուծել ապացույցների թույլատրելիության, վերաբերելիության և արժանահավատության հատկանիշները, որոնց տեսանկյունից ապացույցները ենթակա են գնահատման։ 31.1. Ապացույցների թույլատրելիության հատկանիշը վերաբերում է դրանց ձևական կողմին։ Դրա էությունը կազմում է ապացույցները ձեռք բերելիս օրենքով նախատեսված դատավարական պահանջների պահպանվածությունը և ենթադրում է. - աղբյուրի օրինականություն՝ ապացույցը պետք է ձեռք բերվի միայն օրենքով սահմանված աղբյուրներից (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մաս), - ձեռքբերման միջոցների օրինականություն՝ պետք է պահպանված լինեն ապացույցների ձեռքբերմանն ուղղված գործողություններ կատարելուն օրենքով առաջադրված պահանջները, - դատավարական ձևակերպում՝ ապացույցը, դրա ձեռքբերման գործընթացը պետք է օրենքով սահմանված կարգով ենթարկվեն դատավարական ձևակերպման, - լիազորված սուբյեկտ՝ այն պետք է ստացված լինի ապացույց ձեռք բերելու լիազորությամբ օժտված սուբյեկտի կողմից։ Ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելու հիմքերը հստակ սահմանված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածով։ 31.2. Վերաբերելիությունն ապացույցի կարողությունն է իր բովանդակությամբ ծառայելու ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները, գործի քննության և լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ տվյալները բացահայտելուն և հաստատելուն։ Այլ խոսքով՝ ապացույցի վերաբերելիության հատկանիշն արտացոլում է ապացույցի և գործի քննության ու լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքների միջև կապը։ Ապացույցը կհամարվի վերաբերելի, եթե տեղեկություններ պարունակի գործի համար որևէ նշանակություն ունեցող փաստի մասին։ 31.3. Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը։ Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում։ Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները. ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա), բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն), գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը, դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը, ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից։ Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը։ Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում։ Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները։ Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա։ 32. Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը)։ Ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն։ Վերջին դիրքորոշումը բխում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 4-րդ մասի պահանջից, որի համաձայն՝ «Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված։ Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները»։ Դատական ակտի պատճառաբանվածության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ֆ.Գալստյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման համար։ (…) Պատճառաբանված որոշման բացակայությունն արդեն իսկ օբյեկտիվորեն սահմանափակում է վերադաս դատական ատյանի հնարավորությունը` լիարժեք դատական ստուգման ենթարկելու բողոքարկվող դատական ակտի օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը և կայացնելու արդարացի որոշում, հետևաբար դատական ակտի չպատճառաբանված լինելը հանգեցնում է քրեական դատավարության կարևորագույն սկզբունքներից մեկի` ՀՀ Սահմանադրությամբ և քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված արդար դատական քննության իրավունքի խախտման։ (…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր մի շարք որոշումներում՝ ներպետական դատարանների կողմից կայացված որոշումների չպատճառաբանվածությունը կամ ոչ բավարար պատճառաբանվածությունը դիտել [է] «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասինե եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասով երաշխավորված` անձի արդար դատական քննության իրավունքի խախտում (տե՛ս Սալովն ընդդեմ Ուկրաինայի (Salov v. Ukraine) 06.09.2005 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 65518/01, Բոլդեան ընդդեմ Ռումինիայի (Boldea v. Romania) 15.02.2007 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 19997/02, Գրադինարն ընդդեմ Մոլդովայի (Gradinar v. Moldova) 08.04.2008 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 7170/02)» (տե՛ս Ֆրունզիկ Գալստյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09 որոշման 18-20-րդ կետերը)։ Վերահաստատելով Ֆ.Գալստյանի գործով որոշմամբ ձևավորած իրավական դիրքորոշումը՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-րդ հոդվածի 3-րդ կետ)։ Հակառակ դեպքում ապացույցների գնահատումը, դրա արդյունքում դատարանի համապատասխան ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ, կհանգեցնեն կամայականության և անձի արդար դատաքննության իրավունքի խախտման՝ սահմանափակելով նաև դատական ակտի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը ստուգելու վերադաս դատարանի հնարավորությունը։ 33. Սույն որոշման 29-32-րդ կետերում կատարված իրավական վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց։ Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում։ Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) ։ Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե` 1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար, 2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ, 3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում։» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը)։ Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով` մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 6-րդ հոդվածի 13-րդ կետի համաձայն` «Վերաքննիչ դատարան[ը] դատարան [է], որը վերաքննության կարգով գործը քննում է վերաքննիչ բողոքի հիման վրա»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «Վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքները ընդունվում են որպես հիմք (...)»։ Վերաքննիչ դատարանի իրավասության սահմանների հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ա.Կարախանյանի և Ռ.Արշալույսյանի գործերով կայացված որոշումների մեջ։ Ա.Կարախանյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) վերաքննիչ դատարանը հանդես է գալիս որպես առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման իրավասությամբ օժտված դատարան, որն առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը վերանայում է, որպես կանոն, վերջինիս կողմից հետազոտված փաստական տվյալների հիման վրա։ Այսինքն` ամբողջ ծավալով գործի քննություն, ինչպես նաև գործով ներկայացված բոլոր ապացույցների հետազոտություն իրականացնելու լիազորություն ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանին վերապահված չէ, հետևաբար, եթե վերաքննիչ դատարանը փորձում է դուրս գալ իր լիազորությունների շրջանակից, այն սկսում է գործել որպես առաջին ատյանի դատարան, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իմաստով անթույլատրելի է» (տե՛ս Արման Վլադիմիրի Կարախանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի հունիսի 29-ի թիվ ԵՔՐԴ/0569/01/08 որոշման 17-րդ կետը)։ Ռ.Արշալույսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) վերաքննիչ դատարանը` որպես վերանայող ատյան, գործի էության վերաբերյալ չի կարող ավելի լայն լիազորություններ ունենալ, քան առաջին ատյանի դատարանը» (տե՛ս Ռուբիկ Համբարձումի Արշալույսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԱՐԱԴ/0021/01/08 որոշման 21-րդ կետը)։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «Վերաքննիչ դատարանի դատական ակտում պետք է նշվեն, թե ինչ հիմքերով է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը համարվում ճիշտ, իսկ բողոքում բերված եզրահանգումները` անհիմն, ինչն է հիմք ծառայել առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտն ամբողջությամբ կամ մի մասով բեկանելու կամ փոխելու համար»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 394-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետի համաձայն` «Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտերի վերաքննության արդյունքում վերաքննիչ դատարանն ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բավարարում է վերաքննիչ բողոքը` համապատասխանաբար ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելով դատական ակտը։ Բեկանված մասով կայացվում է գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ, կամ գործն ուղարկվում է համապատասխան ստորադաս դատարան` նոր քննության՝ սահմանելով նոր քննության ծավալը (...)»։ Վերը շարադրված վերլուծության համատեքստում զարգացնելով Ա.Կարախանյանի և Ռ.Արշալույսյանի գործերով կայացված որոշումներում ձևավորված իրավական դիրքորոշումները՝ Հ.Մակարյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) վերաքննիչ դատարանն իրավասու է բեկանել բողոքարկված դատական ակտը և գործն ուղարկել նոր քննության` սահմանելով նոր քննության ծավալը` նպատակ ունենալով` ա) լրացնել վերաքննության փուլում գործն ամբողջ ծավալով քննելու իրավազորության բացակայությունը, բ) կանխել վերաքննիչ դատարանի կողմից որպես առաջին ատյանի դատարան հանդես գալու հնարավորությունը, գ) ապահովել դատական ատյանների միջև գործառութային կապերի տրամաբանական բնույթը, դ) երաշխավորել ամբաստանյալի արդյունավետ դատական պաշտպանության իրավունքը՝ նոր քննության արդյունքում առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված դատական ակտի հետ անհամաձայնության դեպքում վերաքննության կարգով բողոք ներկայացնելու տեսանկյունից։ (...)»: Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ Առաջին ատյանի դատարանն ստուգելով ամբաստանյալների, վկաների ցուցմունքները, համադրելով դրանք քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` եկել է եզրահանգման, որ վերոհիշյալ մեղադրանքները հիմնավորող ցուցմունքներն արժանահավատ են, հաստատվում են քրեական գործի քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների համակցությամբ, իսկ ամբաստանյալներ Հ.Գուլոյանի ցուցմունքը՝ իրավունք վերապահող փաստաթղթերը կեղծելու գործում Ա.Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնության բացակայության և Ա.Մարգարյանի ցուցմունքները` փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չունենալու, ինչպես նաև առաջադրված մեղադրանքներն այլ պատճառաբանություններով հերքելու վերաբերյալ` իրականությանը չեն համապատասխանում, արժանահավատ չեն, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելու նպատակ են հետապնդում և հերքվում են վերոհիշյալ ապացույցներով։ Այդ վերլուծությունների արդյունքում Առաջին ատյանի դատարանը եկել եզրահանգման նաև, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի՝ Հ.Գուլոյանի և Ա.Մարգարյանի կողմից, յուրաքանչյուրի մեղավորությամբ, մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելը ապացուցված է, հիմնավորված և ապացուցված է նաև Հ.Գուլոյանի կողմից այդ կեղծ փաստաթղթերն օգտագործելը, ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը վերլուծելով Հ.Գուլոյանի պաշտպանի պատճառաբանություններն այն մասին, որ իր պաշտպանյալի նկատմամբ թույլ են տրվել քրեական դատավարության օրենսդրության խախտումներ` գործի նախաքննությունն իրականացվել է քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներով, փորձաքննություն կատարելու կանոների էական խախտումներ են թույլ տրվել, որոնք ազդել են գործի փաստական հանգամանքների մասին մեղադրանքում շարադրված հետևությունների վրա և չեն համապատասխանում գործով ձեռք բերված ապացույցներին, չփարատված բոլոր կասկածները Հ.Գուլոյանի օգտին մեկնաբանելով՝ վերջինս ենթակա է արդարացման այդ մեղադրանքում` եկել է եզրահանգման, որ այդ բոլոր պատճառաբանություններն անհիմն են, հերքվում են քրեական գործով պատշաճ ընթացակարգով ձեռք բերված և դատարանին ներկայացված վերոհիշյալ ապացույցներով, իսկ քրեադատավարական օրենքի էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցների օգտագործման անթույլատրելիությունը դատական կարգով հաստատվելու հանգամանքը բավարար չէ Հ.Գուլոյանին արդարացնելու համար, քանի որ նրան առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է այլ` թույլատրելի և վերաբերելի վերոհիշյալ ապացույցների համակցությամբ։ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը եկել եզրահանգման, որ գործի փաստական հանգամանքների մասին մեղադրանքում շարադրված հետևությունները լիովին համապատասխանում են գործով ձեռք բերված և վերլուծված ապացույցներին, այդ թվում` վկաների ցուցմունքներին, իրեղեն ապացույցին, փորձագետի եզրակացությանը։ Այդ հետևությունները նաև մասնակիորեն համապատասխանում են ամբաստանյալի ցուցմունքներին։ Բացի այդ, քրեադատավարական օրենքի էական խախտմամբ ձեռք բերված ապացույցները Առաջին ատյանի դատարանը հանել է ապացույցների զանգվածից և Հ.Գուլոյանի մեղադրանքի հիմքում այդպիսիք առկա չեն։ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ վերլուծելով ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի պաշտպանների պատճառաբանությունները՝ Առաջին ատյանի դատարանը եկել եզրահանգման, որ դրանք նույնպես անհիմն են և հերքվում են վերոհիշյալ ապացույցներով։ Մասնավորապես, պաշտպանության կողմի պատճառաբանությունն այն մասին, որ ամբաստանյալների արաքում բացակայում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված հանցակազմը, քանի որ պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերը՝ որպես տվյալ հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ համարվող առարկա՝ չեն համարվում փաստաթուղթ՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված չլինելու պատճառաբանությամբ՝ անհիմն է, հերքվում է 2017թ. հունիսի 22-ի՝ Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշմամբ այն մասին, որ «(…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով «Իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» (…) եզրույթն ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկա է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից։ (…) Ընդ որում փաստաթուղթը պաշտոնական դիտարկելու տեսանկյունից պարտադիր չէ, որ այն իրավական հետևանքներ առաջացրած լինի, այլ բավարար է միայն, որ այն իր բնույթով օժտված լինի այդպիսի հետևանքներ առաջացնելու, իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու հնարավորությամբ։(…)»։ Առաջին ատյանի դատարանը փաստել է, որ վերոնշյալ իրավական դիրքորոշումից ակնհայտ է դառնում, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը փաստաթուղթը պաշտոնական համարելու համար չի սահմանել որևէ չափանիշ՝ տվյալ փաստաթղթերը պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված լինելու վերաբերյալ, ուստի իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու հնարավորությունն ինքնին բավարար է՝ փաստաթուղթը պաշտոնական համարելու համար։ Այսպիսով, Առաջին ատյանի դատարանը փաստել է, որ ամբաստանյալների կողմից կեղծված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերը պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից տրված չլինելը՝ դեռևս բավարար չէ նրանց արաքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված հանցակազմի բացակայության վերաբերյալ հետևության հանգելու համար։ Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման ակտերն օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու ողջամիտ հնարավորությամբ, ինչը տվյալ պարագայում դրսևորվել է մրցույթին մասնակցելու համար սահմանաված չափանիշները բավարարելու տեսանկյունից փաստաթղթեր ներկայացնելով և տվյալ փաստաթղթերի հիման վրա մրցույթում հաղթող ճանաչվելով։ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանն անդրադառնալով պաշտպանների պատճառաբանությունն այն մասին, որ Ա.Մարգարյանն օժանդակել է Հ.Գուլոյանին, սակայն նախնական համաձայնության չի եկել Հ.Գուլոյանի հետ և փաստաթղթեր կեղծելու դիտավորություն չի ունեցել՝ նույնպես անհիմն է, քանի որ վերոհիշյալ ապացույցներով հիմնավորվել է նախնական համաձայնությամբ փաստաթղթեր կեղծելը։ Մասնավորապես, քրեական գործում առկա պայմանագրերում և հանձնման-ընդունման արձանագրություններում, այդ թվում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության և Հայաստան Գասպարյանի միջև 2012թ. փետրվարի 1-ին կնիքված առուվաճառքի և մատակարարման 02/01 պայմանագրի վերջին էջի ստորին աջ հատվածում, «Հ.Գասպարյան» բառերի դիմաց, նրա անվամբ ստորագրությունը կատարվել է Հարություն Գուլոյանի կողմից, իսկ նույն էջի ստորին ձախ հատվածում, տնօրեն և «Ս.Մարգարյան» բառերի միջև տեղավորված ստորագրությունը կատարվել է ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։ Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ նույն եղանակով, որպես համակատարողներ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը կեղծել են քրեական գործում առկա, կրկնակի ձեռագրաբանական և փաստաթղթաբանական թիվ 18-0105Դ փորձաքննության եզրակացության «հետևություններ» բաժնի 9.բ կետի 1. ենթակետում նշված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը. «1. «2,3,4,5,6,7,8,9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս.Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս.Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից»։ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի առնելով, որ խմբի կազմում կեղծ փաստաթղթերի օգտագործման կամ դրան օժանդակելու վերաբերյալ Ա.Մարգարյանին մեղադրանք չի առաջադրվել՝ այդ մեղադրանքն անհիմն լինելու վերաբերյալ պաշտպանության կողմի պատճառաբանություններին չի անդրադաարձել։ Այսպիսով, Առաջին ատյանի դատարանը 2018թ. հուլիսի 19-ի դատավճռով Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ։ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը բավարար չափով չի պատճառաբանել, թե ինչու է եկել այն եզրահանգման, որ ամբաստանյալներ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը կատարել են իրենց վերագրվող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է նաև, որ Առաջին ատյանի դատարանն իր դատական ակտում բավարար չափով չի ամրագրել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները: Նման պայմաններում Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից պատշաճ գնահատման չեն ենթարկվել նախաքննությամբ և դատաքննությամբ ձեռք բերված ապացույցները, որի արդյունքում, միայն, կարող է ապահովվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածով ամրագրված՝ գործի արդարացի քննության սկզբունքը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ քրեական հետապնդում իրականացնող մարմինը պարտավոր է ձեռնարկել սույն օրենսգրքով նախատեսված բոլոր միջոցառումները` գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման համար, պարզել ինչպես կասկածյալի և մեղադրյալի մեղավորությունը հիմնավորող, այնպես էլ նրանց արդարացնող, ինչպես նաև նրանց պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է` առկա է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում: Նույն օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց` օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել են կամ կարող էին ազդել գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2018թ. հուլիսի 19-ի դատավճիռը պետք է բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության, մասնակի բավարարելով պաշտպաններ Արմինե Ղասաբողլյանի, Հրանտ Անանյանի և Գիորգի Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքները: Անդրադառնալով Արտյոմ Մարգարյանին պատկանող «Volkswagen Touareg» մակնիշի 83 UV 888 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի վրա 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ դրված կալանքը վերացնելու մասին պաշտպան Հրանտ Անանյանի միջնորդությանը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն պետք է մերժել, և կալանքը թողնել անփոփոխ, քանի որ սույն որոշումը կայացնելու դրությամբ նշված ավտոմեքենայի վրա դրված կալանքը վերացնելու հիմքերը բացակայում են: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ, 361.1-րդ, 385-387-րդ, 390-րդ, 393-394-րդ, 398-րդ և 412-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը ՈՐՈՇԵՑ Պաշտպաններ Արմինե Ղասաբողլյանի, Հրանտ Անանյանի և Գիորգի Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքները բավարարել մասնակիորեն: Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2018թ. հուլիսի 19-ի թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ԱԶԱՐՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 14-01-2019 |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Ալեքսանդր |
| Ազգանուն | Ազարյան |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Նարինե |
| Ազգանուն | Հովակիմյան |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Ռուզաննա |
| Ազգանուն | Բարսեղյան |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 14-03-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 7 հատորից. 250 , 264, 323 , 122 , 101 , 133,138 թերթերից |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 14-03-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 7 հատորից. 250 , 264, 323 , 122 , 101 , 133,138 թերթերից |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-8790/19 |
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 24-08-2023 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 24-08-2023 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Արմինե |
| Ազգանուն | Ղասաբոլյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Հարություն Գուլոյան մյուսը` Արտյոմ Մարգարյան Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյան Սույն բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել ամբողջությամբ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի /Շենգավիթ /` Հարություն Յուրիի Գուլոյանի /ՀՀ քր.օր. 325 հոդվածի 3-րդ մասով - տուգանք` 800.000 ՀՀ դրամի չափով / վերաբերյալ 24.02.2023 թ. դատավճիռը: |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 01-09-2023 |
|---|---|
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.10 |
| Գործը ստացվել է | Երևանի քրեական դատարան |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 01-09-2023 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արսեն |
| Ազգանուն | Նիկողոսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Մնացական |
| Ազգանուն | Հարությունյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դանիելյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 07-09-2023 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 20-09-2023 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 18-10-2023 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 19-10-2023 |
|---|---|
| Ժամ | 11:55 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 19-10-2023 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Գուլոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԿԴ/0288/01/17 Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան՝ Նախագահող դատավոր՝ Ա.Դանիբեկյան ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան), Նախագահությամբ դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյանի, Դատավորներ՝ Մ.Հարությունյանի, Ա.Դանիելյանի, քարտուղարությամբ՝ Ք.Հայրապետյանի, մասնակցությամբ՝ դատախազ՝ Ս.Մովսիսյանի, պաշտպաններ՝ Ա.Ղասաբողյանի, Հ.Անանյանի, ամբաստանյալներ՝ Հ.Գուլոյանի, Ա.Մարգարյանի, «19» հոկտեմբերի 2023թ. ք.Երևան դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճռի դեմ ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանի և ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքները. Պ Ա Ր Զ Ե Ց Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. 2017 թվականի մայիսի 5-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը: 2017 թվականի հուլիսի 18-ին Հարություն Յուրիի Գուլոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ Նույն օրը մեղադրյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը՝ չհեռանալու մասին։ 2017 թվականի հոկտեմբերի 13-ին մեղադրյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և վերջինս ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Նույն օրը Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Նույն օրը մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրությունը՝ չհեռանալու մասին։ 2017 թվականի հոկտեմբերի 30-ին Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա կալանք է դրվել։ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճռով վճռվել է. «Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։ Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր»։ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշմամբ՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճիռը բեկանվել է և գործն ուղարկվել է նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության։ 2. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճռով վճռվել է. «1.Հարություն Յուրիի Գուլոյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: Հարություն Յուրիի Գուլոյանին նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել: 2.Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել: Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը վերացնել: Իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված՝ թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։ Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար՝ որպես դատական ծախսեր: Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործի վարույթը կարճել»: 3. 2023 թվականի օգոստոսի 24-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է մեղադրյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողլյանի վերաքննիչ բողոքը: 2023 թվականի սեպտեմբերի 5-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքը: Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2023 թվականի սեպտեմբերի 1-ին։ Դատավորների միջև գործերի բաշխման էլեկտրոնային համակարգի միջոցով մակագրվել է դատարանի կազմին (նախագահող դատավոր՝ Ա.Նիկողոսյան, կազմի դատավորներ՝ Մ․Հարությունյան, Ա.Դանիելյան) և 2023 թվականի սեպտեմբերի 4-ին հանձնվել է նախագահող դատավորին: Վերաքննիչ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը. 4.1 Հարություն Յուրիի Գուլոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն բանի համար, որ. «նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։ Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ «Հայաստան Գասպարյանի»-ի, «Սիսակ Սարգսյանի»-ի «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի»-ի, «Շուշանիկ Ֆահրադյանի»-ի, «Բուրաստան Գրիգորյանի»-ի, «Նարինե Անտոնյանի»-ի և «Ֆելիքս Կնյազյան»-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»: 4.2 Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով այն բանի համար, որ. «նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։ Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ «Հայաստան Գասպարյանի»-ի, «Սիսակ Սարգսյանի»-ի «Ադրինե Խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի»-ի, «Շուշանիկ Ֆահրադյանի»-ի, «Բուրաստան Գրիգորյանի»-ի, «Նարինե Անտոնյանի»-ի և «Ֆելիքս Կնյազյան»-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»: 5. Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները՝ 1) Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքները (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 47-48, 264, 294), 2) Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքները (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 277, 285), 3) Վկա Միքայել Աշոտի Զալինյանի դատաքննական ցուցմունքը, 4) Սիսակ Լևոնի Սարգսյանի դատաքննական ցուցմունքը, 5) Վկա Շուշանիկ Հակոբի Ֆահրադյանի դատաքննական ցուցմունքը, 6) Վկա Նարինե Ավետիսի Անտոնյանի դատաքննական ցուցմունքը, 7) Վկա Սոսիկ Սուրենի Մարգարյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 72-74), 8) Աստղիկ Համբարձումի Հովհաննիսյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 109-111), 9) Վկա Բուրաստան Սարգսի Գրիգորյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 112-114), 10) Վկա Ֆելիքս Եղիշի Կնյազյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 118-119), 11) Վկա Հայաստան Ապետի Գասպարյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 120-121), 12) Վկա Ադրինե Միշայի Խոջոյանի նախաքննական ցուցմունքը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 131-132), 13) Դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությունը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 232-254), 14) Այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերը, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումը, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունը, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճիռը, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերը (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 292-293), 15) Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագիրը, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագիրը, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագիրը, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագիրը, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագիրը, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագիրը, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագիրը, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագիրը, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճենները (տե՛ս հատոր 3, գ.թ. 287-288): 6. Առաջին ատյանի դատարանն իր դատավճռով արձանագրել է հետևյալը. «(...) 2.14. Գնահատելով վերը նշված ապացույցներից յուրաքանչյուրը՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության տեսանկյունից, դատարանը չի արձանագրում դատավարական պահանջների այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դրանցից որևէ մեկի օգտագործման անթույլատրելիությանը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ վերոնշյալ ապացույցներից յուրաքանչյուրը համապատասխանում է նաև վերաբերելիության չափանիշին, մասնավորապես՝ տեղեկություններ է պարունակում գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի մասին և իր բովանդակությամբ կարող է ծառայել ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները բացահայտելուն: Գնահատելով վկաներ Միքայել Զալինյանի, Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի և Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքներն արժանահավատության առումով, համադրելով դրանք գործում առկա մյուս ապացույցների հետ, դատարանը գտնում է, որ առկա չեն հիմքեր վկաների հայտնած տվյալների արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու համար: Գնահատելով ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների արժանահավատությունը, դատարանը հիմքեր չունի կասկածի տակ դնելու ցուցմունքներում պարունակվող փաստական տվյալներն առ այն, որ առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրվել են նրա կողմից՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքը հաստատվում է նաև դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ: Ինչ վերաբերում է Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքներին՝ այն մասով, որ վերջինս չի գիտակցել իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերի կեղծ լինելու հանգամանքը, ապա դատարանը գտնում է, որ վերոգրյալը չի համապատասխանում իրականությանը: Այսպես, ըստ գործում առկա փաստական տվյալների և մասնավորապես՝ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների, վերջինս հանդիսացել է իր ընտանիքին պատկանող «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության մենեջերը, նշված ընկերությունում կատարել է կազմակերպչական աշխատանքներ, տեղեկացված է եղել դրա շրջանառության, արտադրանքի իրացման ծավալներից: «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն, վկա Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է Արտյոմ Մարգարյանը: Վերոգրյալից բխում է, որ սննդամթերքի արտադրության և մատակարարման գործունեություն ծավալող ընկերությունում կազմակերպչական գործառույթներ իրականացնող մենեջերը, ով փաստացի ղեկավարել է ընկերության գործունեությունը, պետք է պատկերացում ունենա այն մասին, թե ինչ է իրենից ներկայացնում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիրը, ապրանքների հանձնման-ընդունման ակտը, այսինքն՝ գիտակցի նշված փաստաթղթերի բնույթն ու նշանակությունը: Վերոգրյալի համատեքստում դատարանն արժանահավատ չի համարում Արտյոմ Մարգարյանի այն պնդումները, որ ստորագրել է Հարություն Գուլոյանի կողմից իրեն ներկայացված ինչ-որ փաստաթղթեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու, այլ կերպ՝ ստորագրելիս չի գիտակցել դրանց էությունը: Այդ հետևության հանգելիս դատարանը հաշվի է առնում, որ նշված փաստաթղթերը նույնիսկ առանց կարդալու ստորագրելու դեպքում ստորագրողի համար չէին կարող տեսանելի չլինել պայմանագրերում ստորագրության մոտ տեղակայված «ՄԱՏԱԿԱՐԱՐ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ», իսկ հանձնման-ընդունման արձանագրություններում՝ «Ապրանքը հանձնեց» տպագիր գրառումները, ինչպես նաև մատակարարի և գնորդների (ապրանքն ընդունողների) տվյալները: Նկատի ունենալով Արտյոմ Մարգարյանի կողմից ստորագրված փաստաթղթերի քանակը, ողջամիտ չէ նաև այն վարկածը, որ վերջինս անուշադրության հետևանքով կարող էր չնկատել նշված գրառումները: Հետևաբար, Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող փաստաթղթերը ստորագրելիս ողջամտորեն չէր կարող չգիտակցել դրանց բնույթը, մասնավորապես՝ այն հանգամանքը, որ իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերը «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ» անունից կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքի հանձնման-ընդունման ակտերն են: Ուշագրավ է նաև, որ Հարություն Գուլոյանը, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի հետ կնքված ծառայությունների մատուցման պայմանագրի հիման վրա իրականացնելով Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթներին ընկերության կողմից մասնակցելու համար փաստաթղթերի փաթեթի մշակման, կազմման, լրացման, պատրաստման ծառայություններ, լիրազորված չի եղել ընկերության անունից կազմակերպելու սննդամթերքի մատակարարում (ամեն դեպքում, հակառակի մասին վկայող որևէ փաստական տվյալ գործում առկա չէ): Տվյալ պայմաններում Հարություն Գուլոյանի կողմից «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի անունից մի շարք գնորդների հետ կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններն Արտյոմ Մարգարյանի ստորագրմանը ներկայացնելիս վերջինիս մոտ չէին կարող չառաջանալ տրամաբանական հարցեր Հարություն Գուլոյանի տրամադրության տակ նշված փաստաթղթերի հայտնվելու հանգամանքների, ինչպես նաև համապատասխան գործարքների իրական լինելու վերաբերյալ: Ընդ որում, մեկ էջից բաղկացած հանձնման-ընդունման արձանագրություններում ակնհայտ տեսանելի է նաև, որ դրանք թվագրված են 2012 թվականով: Վերը նշված հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ դատարանի մոտ ձևավորում են համոզվածություն, որ Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրելիս գիտակցել է դրանց կեղծ բնույթը: Գնահատելով ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի՝ մեղադրյալի կարգավիճակում տված նախաքննական ցուցմունքները, դատարանը փաստում է, որ գործի նյութերով, ինչպես նաև նրա ցուցմունքներով հաստատվում է, որ նախաքննության ընթացքում հարցաքննվելուց առաջ վերջինիս պատշաճ պարզաբանված են եղել մեղադրանքի էությունը և մեղադրյալի իրավունքները, այդ թվում՝ լռելու իրավունքը, որից նա չի ցանկացել օգտվել: Վերոգրյալի հաշվառմամբ դատարանը գտնում է, որ նշված դատավարական գործողությունների ընթացքում Հարություն Գուլոյանի պաշտպանության իրավունքի խախտում արձանագրելու հիմքեր առկա չեն: Անդրադառնալով Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքների բովանդակությանը, այն համադրելով գործում առկա այլ ապացույցների հետ, դատարանը դրանք արժանահավատ չի համարում՝ այն մասով, որ Արտյոմ Մարգարյանը «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և անհատ ձեռնարկատերեր Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի անունից կնքված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները չի ստորագրել և այդ գործընթացի մասին տեղեկություններ չի ունեցել: Այսպես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ նշված փաստաթղթերում «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրեն Ս.Մարգարյանի անվան դիմաց ստորագրությունները կատարված են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, ինչը հաստատել է նաև վերջինս իր ցուցմունքներով: Ինչ վերաբերում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներում պարունակվող այն տեղեկություններին, որ վերջինս պատրաստել է կեղծ պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, գնորդների անուններից ստորագրել դրանք և վավերացրել Արտյոմ Մարգարյանից վերցված «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, ապա վերոգրյալի արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու հիմքեր դատարանը չի արձանագրում՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքները հաստատվում են նաև գործում առկա այլ ապացույցներով: Մասնավորապես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ փորձաքննությամբ հետազոտված փաստաթղթերում ստորագրությունները Հայաստան Գասպարյանի, Ադրինե Խոջոյանի և Նարինե Անտոնյանի անունների դիմաց կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից, Աստղիկ Հովհաննիսյանի և Բուրաստան Գրիգորյանի անունների դիմաց՝ հավանաբար կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից: Միաժամանակ, փորձաքննությամբ հնարավոր չի եղել պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել ստորագրությունները Շուշանիկ Ֆահրադյանի և Ֆելիքս Կնյազյանի անունների դիմաց՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Մինչդեռ, նշված ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հանգամանքը, որը չի հերքվել փորձաքննության եզրակացությամբ, հաստատվում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով: Հարկ է նշել, որ նույն փորձաքննության եզրակացությամբ հերքվում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու փաստը: Միևնույն, ժամանակ Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով հաստատվում են համապատասխան փաստաթղթերը կազմելու և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելու հանգամանքները: Ամփոփելով վերոշարադրյալը, դատարանը փաստում է, որ գործում առկա՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության չափանիշներին համապատասխանող, դատարանի կողմից որպես արժանահավատ գնահատված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ հաստատում են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից իրենց առաջադրված մեղադրանքների ձևակերպմամբ նկարագրված գործողությունների կատարման փաստը: Գնահատելով գործում առկա թույլատրելի և վերաբերելի ապացույցների ամբողջությունը գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դատարանն արձանագրում է, որ նշված ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու մեղադրական եզրակացությունում նշված փաստական հանգամանքները: Անդրադառնալով ամբաստանյալներին մեղսագրված՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունների որակմանը, դատարանն արձանագրում է, որ դրանց տրված իրավական գնահատականը բխում է գործում առկա ապացույցներից և համապատասխանում դատաքննությամբ ապացուցված փաստական հանգամանքներին: (…) Մեջբերված իրավական դիրքորոշումների և վերլուծությունների լույսի ներքո դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն ունեցել են իրավաբանական նշանակություն, այն է՝ օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդելու ունակությամբ: Այսպես, այդ փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու արդյունքում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ճանաչվել է մրցույթներում առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից, ինչը ենթադրում է որոշակի իրավունքներ ձեռք բերելու հնարավորություն: Մասնավորապես, հաղթելով մրցույթում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ձեռք է բերել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին սնունդ մատակարարելու իրավունք (որից զրկվել է մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքով)։ Ընդ որում, տվյալ պարագայում նշանակություն չունի այն հանգամանքը, որ նշված պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացնել պատճենների տեսքով, քանի որ դա չի անդրադարձել դրանց՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության վրա: Վերոգրյալի հիման վրա դատարանը գտնում է, որ քննարկվող փաստաթղթերը համապատասխանում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի առարկայի հատկանիշներին: (...) Մեջբերված իրավական դիրքորոշումները կիրառելով սույն գործի փաստական հանգամանքների նկատմամբ, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը կատարել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողությունների համապատասխան մասը: Մասնավորապես Հարություն Գուլոյանը կազմել է ամբողջությամբ կեղծ, իրականությանը չհամապատասխանող հանգամանքները հաստատող փաստաթղթեր՝ 2012 թվականով թվագրված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, ստորագրել դրանք գնորդների անունից և կնքել «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, իսկ Արտյոմ Մարգարյանը՝ ստորագրել դրանք մատակարարի անունից, որից հետո Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է նշված կեղծ փաստաթղթերը՝ շրջանառության մեջ դնելով, այն է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան: Ինչ վերաբերում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրություններին, որոնք Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հավանականությունը հերքվել է դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, ապա հարկ է նշել, որ ամբաստանյալի՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունները, մասնավորապես համապատասխան փաստաթղթեր կազմելը և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելը՝ առանձին վերցրած, արդեն իսկ կազմում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը: Հետևաբար, վերոնշյալ փաստաթղթերում Հարություն Գուլոյանի ձեռքով կատարված ստորագրության բացակայությունը չի կարող ազդել վերջինիս մեղսագրված արարքի իրավական գնահատականի վրա: Այսպիսով, գործում առկա թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցության հիման վրա, գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան դատարանը գտնում է, որ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքներն ամբողջությամբ հիմնավորվել են նշված ապացույցներով: (…) Դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը հանցանքները կատարել են 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի կասեցվել, այն ընդհատված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն: Այսպիսով, ամբաստանյալների կատարած հանցանքներն ավարտված համարելու օրվանից անցել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված ժամկետը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներն առարկել են վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով իրենց նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և քրեական գործի վարույթը կարճելու դեմ, ինչը 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն հանդիսանում է գործի վարույթը սովորական կարգով շարունակելու հիմք: Սակայն, նկատի ունենալով վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հանգամանքը, ամբաստանյալների նկատմամբ իրենց կատարած հանցանքների համար պատիժ չի կարող նշանակվել: Հետևաբար, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանրյուրը պետք է մեղավոր ճանաչվի 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և միաժամանակ վերջիններիս նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: (...)»: Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, փաստարկները և պահանջները. 7.1 Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված վերաքննիչ բողոքում մասնավորապես նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատական ակտ կայացնելիս թույլ է տվել դատավարական իրավունքի նորմերի կոպիտ խախտումներ որոնք հանգեցրել են նյութական իրավունքի սխալ կիրառմանը, որն էլ իր հերթին ազդել է գործի ելքի վրա: Բողոքաբերը փաստել է, որ դատավճիռ կայացնելիս Առաջին ատյանի դատարանը չի անդրադարձել վերաքննիչ դատարանի որոշմանը, որով բեկանվել և նոր քննության էր ուղարկվել քրեական գործը՝ այդ կերպ ինչ որ չափով որոշելով առաջին ատյանի դատարանում գործի քննության սահմանները։ Բողոքաբերը գտել է, որ նոր քննության պարագայում Առաջին ատյանի դատարանը փոխարենը կատարեր գործի խորացված քննություն և լրացներ այն բացը որի արդյունքում վերաքննիչ դատարանը գործը բեկանել և ուղարկել էր նոր քննության, վերցրել և քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով Գուլոյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցրել է, չնայած նրան, որ վերջինս դատական քննության ժամանակ առարկել էր դրա դեմ, խնդրելով իր նկատմամբ կայացնել արդարացնող դատական ակտ։ Փաստորեն նոր քննությամբ ոչ միայն չի արձանագրվել Գուլոյանի նկատմամբ նախաքննության ընթացքում թույլ տված խախտումները, այլև դրանք շարունակվել է, մասնավորապես առաջին ատյանի դատարանը Գուլոյանին մեղավոր է ճանաչել հիմքում դնելով բացառապես վերջինի կողմից տրված նախաքննական ցուցմունքները։ Բողոքաբերը փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից պատշաճ իրավական ընթացակարգով ոչ մի ապացույց չի հետազոտվել, դրանք չեն համադրվել գործով ձեռք բերված փաստական տվյալների հետ, դատարանը չի պատճառաբանել թե ինչու այս կամ այն ապացույցն ունի նվազ կարևորության և ինչու է այն դուրս մնացել ապացույցների շարքից կամ գնահատվել անարժանահավատ: Բողոքաբերի պնդմամբ՝ ամբողջ դատավճիռը պայմանավորված է ամբաստանյալ Գուլոյանից նախաքննության ընթացքում կորզված ցուցմունքներով։ Այսպես՝ վարույթն իրականացնող մարմինը Գուլոյանին հարցաքննելով որպես վկա, նրան տվել է հանցանքի կատարման մեջ իրեն մերկացնող հարցեր, և փոխարենը առաջին իսկ հարցաքննությունից հետո ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-203-րդ հոդվածների պահանջներին համապատասխան դադարեցներ վերջինիս հարցաքննությունը և նրան շնորհեր կասկածյալի կարգավիճակ, բացատրելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 65-րդ հոդվածի պահանջը, շարունակել է ևս երկու անգամ նրան հարցաքննել որպես վկա: Ընդհանուր առմամբ Գուլոյանը որպես վկա է հարցաքննվել 3 անգամ, որին նոր միայն հաջորդել է որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքը: Առաջին ատյանի դատարանը թույլ տալով դատավարական նորմերի խախտումներ միայն մասնակի է բավարարել պաշտպանական կողմի միջնորդությունը և նախաքննական թվով 6 ցուցմունքներից միայն երեքը՝ որպես վկա տված ցուցմունքներն է համարել անթույլատրելի, իսկ դրան հաջորդող մյուս 3՝ որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքները որոնք որպես վկա հարցաքննության արձանագրության արտատպումն են, և որոնք անմիջապես բխել են որպես վկա տված ցուցմունքներից, համարել է թույլատրելի և դրել մեղադրանքի հիմքում։ Բողոքաբերը փաստել է, որ դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մեկ տողով անգամ չի անդրադարձել պաշտպանական ճառում հիշատակված Գուլոյանի նախաքննական ամբողջ ցուցմունքների որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիության հաստատմանը, չնայած որ նման միջնորդությամբ պաշտպանական կողմը հանդես է եկել ճառում։ Առաջին ատյանի դատարանը պարտավոր էր կամ առանձին որոշմամբ անդրադառնալ դրան, կամ էլ դատավճռում պատճառաբանված հետևություններ կատարել ներկայացված միջնորդության վերաբերյալ, ինչը սակայն չի կատարել։ Բողոքաբերը գտել է, որ փաստորեն Առաջին ատյանի դատարանը սուբյեկտիվ պատճառներով տրված, իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունքն ավելի արժանահավատ է դիտակել քան դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության եզրակացությունը և միայն անձի ինքնախոստովանական ցուցմունքի հիմքով դատապարտել չկատարած հանցանքի համար։ Համաձայն փորձաքննության եզրակացության, որը դատարանը չի դիտարկել որպես ապացույց գործում առկա թվով 8 պայմանագրերից 5-ի վրա առկա ստորագրությունը չի կատարվել մեղադրյալի կողմից, մինչդեռ եթե առաջնորդվենք դատարանի տրամաբանությամբ և հիմք ընդունեք Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքները, որոնք դրվել են մեղադրական դատավճռի հիմքում, ապա ամբողջ պայմանագրերի և հանձնման ընդունման արձանագրությունների վրա պետք է առկա լիներ վերջինի ստորագրությունը, նկատի ունենալով, որ համաձայն վերջինի նախաքննական ցուցմունքի բոլոր փաստաթղթերը ստորագրվել են իր կողմից։ Բողոքաբերը գտել է, որ փորձաքննության եզրակացություններով ոչ միայն չի հիմնավորվել մեղադրյալի կողմից հանրորեն վտանգավոր արարքի կատարումը, այլև ապացույցների անբավարարության պարագայում ժխտվել է վերջինի մասնակցությունը, սակայն դատարանը թեպետ իր ակտում հիշատակել է վերը շարադրվածը սակայն հանգել է հետևության թե նախաքննական ցուցմունքն ունի ապացուցողական ավելի բարձր շեմ և միայն այդ ցուցմունքի հիմքով կարելի է անձի նկատմամբ կայացնել մեղադրական ակտ։ Բողոքաբերը փաստել է, որ անտեսվել է նաև այն հանգամանքը, որ ենթադրյալ հանցանքի կատարման ընթացքում Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացվել պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների պատճեններ, այլ ոչ թե բնօրինակներ, որոնք իրավունք վերապահող փաստաթղթեր հանդիսանալ չեն կարող, նկատի ունենալով որ ՀՀ–ում ցանկացած գործարք կատարվում է փաստաթղթի բնօրինակով, իսկ գործարքի կողմն էլ կրում է պատասխանատվություն դրանից բխող հետևանքներով։ Բնօրինակները չեն օգտագործվել հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարելիս, դրանք ի հայտ են եկել քրեական գործ հարուցելուց հետո միայն ամսիներ անց: Վերոգրյալի հիման վրա ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճիռը և կայացնել նոր դատական ակտ՝ արդարացնելով Հարություն Յուրիի Գուլոյանին: 7.2 Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանը (այսուհետ նաև՝ Բողոքաբեր) ներկայացված վերաքննիչ բողոքում մասնավորապես նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն Ա.Մարգարյանին մեղավոր ճանաչելու, մի շարք անկյունաքարային հարցերի մասով հիմնավորված և պատճառաբանված չէ, ավելին՝ նոր քննության ուղարկված գործով դատարանը շեղվել է վերադաս դատարանի կողմից ամրագրված քննության սահմաններից, չի անդրադարձել նշված ծավալով ամրագրված հարցերին և ըստ էության կրկնել է առաջին ատյանի դատարանի մեկ այլ կազմի արդեն իսկ բեկանված դատավճռով թույլ տրված դատական սխալները, ինչպես նաև Առաջին ատյանի դատարանն առանց որևէ պատճառաբանության դատական ծախսերը համապարտության եղանակով դրել է Ա.Մարգարյանի նկատմամբ, այն էլ այն դեպքում, երբ լրացած եղել վերջինիս քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետը: Բողոքաբերը գտել է, որ մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցներն իրենց տեսակից և բովանդակությունից ելնելով, չեն կարող բացահայտել կամ հիմնավորել, որ Ա.Մարգարյանը տեղեկացված է եղել մրցույթին մասնակցելու համար այս կամ այն փաստաթուղթը ներկայացնելու, նվազագույն շրջանառություն ցույց տալու կամ այլ չափանիշների համապատասխանելու անհրաժեշտության մասին: Տեղին կլինի անդրադառնալ ապացույցներին, որոնք դրվել են Ա.Մարգարյանի մեղադրանքի հիմքում. վկաների ցուցմունքներ, ովքեր բացարձակ տեղեկություններ չունեն դեպքի կապակցությամբ, այլ հաստատել են խնդրո առարկա պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները իրենց կողմից ստորագրված չլինելու հանգամանքը (ինչը պաշտպանության կողմը չի էլ ժխտել), իրեղեն ապացույցներ և որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված փաստաթղթեր (նույն պայմանագրերը և հանձման ընդունման արձանգրություններ), փորձագիտական եզրակացություն: Բողոքաբերը գտել է, որ նշած ապացույցների համակցությունը և դրանցից յուրաքանչյուրն առանձին չեն կարող հաստատել Ա.Մարգարյանի տեղեկացված լինելու հանգամանքը (սուբյեկտիվ կողմը), որովհետև առնչություն չունեն վերջինիս հետ և վերաբերում են հանցակազմի զուտ օբյեկտիվ կողմին, մինչդեռ դատարանը դրանք մեկնաբանել է վերացական ձևով, անհիմն և կամայականորեն կապել է դրանք հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմը հատատելու համար՝ մոռացության տալով վերաքննիչ դատարանի կողմից նոր քննության սահմաները և կրկնել միևնույն ատյանի դատարանի մեկի այլ կազմի կողմից կայացված դատավճռի բեկանման համար հիմք հանդիսացած դատական սխալները, չի անդրադարձել Ա.Մարգարյանի կողմից ներկայացված հարկային հաշվետվություններին, դրանք ապացույց ճանաչելու մասին պաշտպանական կողմի միջնորդությանը: Բողոքաբերը նշել է, որ քրեական գործի նյութերով ձեռք չեն բերվել փաստական տվյալներ այն մասին, որ Արտյոմ Մարգարյանը, օբյեկտիվ իրականության հետ կապ չունեցող պայմանագրերի մի մասը ստորագրելով, գիտակցել է և դիտավորություն է ունեցել դրանց միջոցով ձեռք բերել իրավունքներ կամ ազատվել պատասխանատվությունից և առհասարակ գործով տվյալ չկա, որ Ա.Մարգարյանը գիտակցել է, որ Հարություն Գուլոյանը նշված պայմանագրերը կամ դրանց պատճենները ներկայացնելու է քաղաքապետարան իրավական հետևանքներ ակնկալելով դրանից: Այս պայմաններում ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանը նույնիսկ մանրամասն ցուցմունք է տվել, թե ինչպես է Հ.Գուլոյանը իրեն ներկայացրել փաստաթղթերը ավտոմեքենայում և ինքն առանց բովանդակությանը ծանոթանալու ստորագրել է դրանք: Այսինքն՝ ամբաստանյալի վկայակոչած փաստարկը հերքող որևէ պատշաճ ապացույց գործով ձեռք չի բերվել և չի հետազոտվել, ուստի անգամ ինքնին այդ մասով անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Բողոքաբերը փաստել է, որ մեղադրող դատախազն իր նախկինում ճառում փորձեց շահարկել իբր Ա.Մարգարյանի դատաքննական ցուցմունքը հերքվել է ամբաստանյալ Հ.Գուլոյանի նախաքննական ցուցմունքներով, մինչդեռ դա ամենևին այդպես չէ, քանի որ վերջինս երբևէ ցուցմունք չի տվել Ա.Մարգարյանի կողմից խդնրո առարկա փաստաթղթերը ընթերցելու, դրանց բովանդակությանը ծանոթ լինելու և այդ պայմաններում դրանք ստորագրելու մասին, ինչպես նաև նման փաստեր առերես չի պնդել դրա համար նախատեսված քննչական գործողությամբ: Իսկ դատաքննության ընթացքում Գույոյանը հայտնեց դիրքորոշում ցուցմունքներ տալու և դատավարության մասնակիցների հարցերին պատասխանաելուց հրաժարվելու մասին: Այսինքն՝ ըստ էության հրաժարվեց հանդես գալ վկա որևէ մեկի դեմ կամ օգտին, ինչը երբևէ չի կարող օգտագործվել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, ով իր կամքից անկախ հանգամանքներով զրկվեց ենթադրաբար մասնակիորեն իր դեմ ցուցմունք տված անձին (վկա, տուժող, ամբաստանյալ՝ որևէ տարբերություն չունի) հարցաքննելու հնարավությունից: Այն հանգամանքը, որ Հ.Գուլոյանը նախաքննության ընթացքում իր ցուցմունքներում կատարված կեղծիքի ողջ պատասխանատվությունը վերագրել է իրեն, ոչ թե հակասում է Ա.Մարգայանի ցուցմունքին, այլ նույնիսկ հաստատում այն և համադրվում է դրան, Հ․Գուլոյանը, ըստ էության, խոստովանել է, որ միակ մեղավորը և պատասխանատուն հենց ինքն է, ավելին՝ մեղադրանքի կողմը չի կարող չփարատված կասկածները մեկնաբանել ի վնաս ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի, քանի որ առկա փաստական տվյալների պայմաններում Ա.Մարգարյանին վերագրվող հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմը ընդամենը չփատարված կասկած է: Բողոքաբերը գտել է, որ ամբաստանյալներ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին վերագրվող արարքում բացակայում է քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը. կեղծված պայմանագրերը և հանձման-ընդունման արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթղթեր չեն, քանի որ պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների կամ դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների անունից չեն կազմված: Այսինքն՝ բացակայում հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ հանդիսացող հանցագործության առարկան: Նշված՝ բովանդակությամբ կեղծ պայմանագրերը կազմվել են «Սոս–97» ՍՊ ընկերության և մյուս կողմից անհատ ձեռնարկատերերի անունից: Բողոքաբերը գտել է, որ լեզվաբանական, բացատրական իմաստով նույնպես հաստատվում է այն հանգամանքը, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի դիսպոզիցիայում նկարագրված «փաստաթուղթ» եզրույթը պետք է ընկալվի ոչ թե ցանկացած, այլ՝ պաշտոնական, պետականորեն վավերացված գրություն՝ թուղթ։ Նշված հանգամանքը ինքնին հիմք է քրեական հետապնդումը ամբաստանյալների նկատմամբ դադարացնելու համար։ Փաստաթուղթ է հանդիսանում (մի պահ թողնենք պաշտոնական բնույթը) ոչ թե ցանկացած կրիչ, որում առկա տեղեկատվությունը իրենից ներկայացնում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ կամ իրադարձություն, այլ դրա հետ միաժամանակ այն պետք է լինի վավերացրած, ուստի՝ հետևելով սույն նախադեպային որոշմանը փաստաթղթի պատճենը չի կարող հանդիսանալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի հանցակազմի առարկա, եթե այն վավերացված չէ: Հատկանշական է և առնվազն ամբաստանյալներ Ա.Մարգարյանին և Հ.Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքների բովանդակությունից ակնհայտ է, որ Հ.Գուլոյանը քաղաքապետարան է ներկայացրել, այսինքն՝ օգտագործել է ոչ թե ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերը, այլ՝ դրանց պատճենները, որոնք վավերացված չեն եղել։ Բողոքաբերը նշել է, որ անվիճելի է, որ «փաստաթղթի բնօրինակ» և «փաստաթղթի պատճեն» հասկացությունները՝ հանրահայտ է՝ ունեն իմաստային տարբեր նշանակություններ։ Ավելին՝ բազմաթիվ իրավական ակտերում այս կամ այն հարաբերությունները կարգավորելու համար օգտագործված են «փաստաթուղթ» և «պատճեն» եզրույթները առանձին-առանձին։ Հետևաբար՝ եթե դրանց մեջ տարբերություններ չլինեին, ապա նման տարբերակված մոտեցում չէր լինի: Բողոքաբերը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասի տառացի բովանդակությունից, մասնավորապես «կամ պաշտոնական այլ» բառակապակցությունից ուղղակիորեն հետևում է, որ օրենսդիրը նշված հոդվածով պատասխանատվություն է սահմանել պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելու, այն է՝ պատրաստելու և իրացնելու (օգտագործելու) համար, ինչպես նաև ցանկացած ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելու համար: Այսինքն՝ պաշտոնական փաստաթղթերը գնահատելով որպես առավել կարևոր և դրանց հետ կապված հնարավոր խեղաթյուրումները առավել հանրավտանգ, սահմանվել է քրեական պատասխանատվություն հենց կեղծման պահից։ Վերոնշյալ իրավական նորմի հիպոթեզ-դիսպոզիցիան սահմանում է որպես տվյալ արարքի արդեն իսկ ավարտված օբյեկտիվ կողմ նման փաստաթղթեր կեղծելը, մինչդեռ մյուս՝ ոչ պաշտոնական, սակայն ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերի համար, օրենսդիրը սահմանել է դրա դրսևորման այլ ձև՝ իմպերատիվ ամրագրելով, որ օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է դրա օգտագործմամբ: Այլ կերպ ասած՝ ոչ պաշտոնական փաստաթղթի կեղծումը ինքնին կամ իրացումը՝ առանց օգտագործելու հատկանիշի, խնդրո առարկա հոդվածով չի կարող քրեական պատասխանատվություն առաջացնել, քանի որ բացակայում է հանցակազմի առանցքային տարրերից օբյեկտիվ կողմը։ Բողոքաբերը գտել է, որ սույն գործի փաստական հանգամանքների առանձնահատկություններում, մասնավորապես ենթադրյալ հանցագործության առարկայով պայմանավորված քննարկվող հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի առաջին դրսևորումը՝ պայմանագրերը և արձանագրությունները կեղծելը, չի կարող դիտվել որպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով կեղծիք, քանի որ պայմանագրերը և արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթուղթ չեն, նշված գործողությունները (նախապատրաստական) դեռևս քրեաիրավական բնութագիր չունեն (միայն ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործության նախապատրաստությունը ունի քրեաիրավական որակում), իսկ ինչ վերաբերվում է ակնհայտ կեղծ փաստաթղթի պատճեններն օգտագործելուն, ապա որպես այդպիսին ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանը որևէ գործողություն չի կատարել, հետևաբար՝ համակատարման մասին խոսք գնալ չի կարող: Անթույլատրելի է ակնհայտ կեղծ փաստաթղթի (պատճենները) օգտագործելու նախապատրաստական փուլում (մինչև օբյեկտիվ կողմն իրականացնելը) կատարված ինչ-որ գործողությունը վերագրել որպես այդ հանցանքի համակատարում, այսինքն՝ խմբի կողմից կատարված։ Իրավաբանական անձանց կողմից տրամադրված (նրանց անունից պատրաստված) կեղծ փատաթղթերը կարող են հանցագործության առարկա հանդիսանալ բացառապես դրանք օգտագործելու դեպքում, հակառակ դեպքում դժվար է պատկերացնել իրավիճակ, որ կազմակերպության տնօրենն իր ընկերությանը վերաբերող որևէ փաստաթուղթ, այդ թվում օրինակ սեփական աշխատավարձի վերաբերյալ իրականությանը չհամապատասխող տեղեկանքը պատրաստելուն պես (ստորգրելուն պես) (առանց այն ինչ-որ վայր ներկայացնելու, օգտագործելու) ենթակա լինի քրեական պատասխանատվության կեղծ փաստաթուղթ պատրաստելու համար: Նշված իրավիճակն օտարահունչ բառով ավելի տեղին կլինի նկարագրել որպես «նոնսենս»: Տվյալ դեպքում քրեական գործի նյութերից, այդ թվում նաև հենց առաջադրված մեղադրանքներից ուղղակիորեն բխում է, որ խնդրո առարկա պայմանագրերը և արձանագրությունները իբր պատրաստվել են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, սակայն տվյալ փաստաթղթի բնույթին համապատասխան օբյեկտիվ կողմ կազմող գործողությունները կատարել է միայն մեկը՝ Հարություն Գուլոյանը, դրանք անձամբ ներկայացնելով (օգտագործելով) քաղաքապետարան, հետևաբար՝ Ա.Մարգարյանն ընդամենը կարող էր օգնել նրան իրականացնել իր հանցավոր մտադրությունը՝ զերծ մնալով հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի գործողություն կատարելուց: Բողոքաբերը գտել է, որ նախկինում Առաջին ատյանի դատարանի կողմից վկայակոչված Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի վերաբերյալ ԱՐԴ/0116/01/15 22.06.2017 թվականի նախադեպային որոշումը կիրառելի չէ պաշտպանության կողմի փաստարկները հերքելու համար, քանի նշված նախադեպային որոշումը վերաբերում է նրան, որ իրավաբանական անձի անունից պատրաստված փաստաթղթերը նույնպես կարող են հանդիսանալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության առարկա, սակայն միայն դիսպոզոցիայի երկրորդ մասի «ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ օգտագործելու» մասով, ինչի համար ամենևին պետք էլ չէ, որ փաստաթուղթը լինի ինչ-որ կազմակերպության անունից: Նշված նախադեպային որոշման մեջ տեղ գտած որոշ անհաջող ձևակերպումներ տարաբնույթ կամանակայությունների և նյութական իրավունքի նորմերի տարածական մեկնաբանության պատճառ են դառնում։ Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռով որոշում է կայացրել նաև համապարտության կարգով՝ 2.595.600 ՀՀ դրամի չափով, ամբաստանյալներից դատական ծախս բռնագանձելու վերաբերյալ՝ առանց որևէ իրավական հիմք կամ նույնիսկ նվազ չափով պատճառաբանություն նշելու: Ավելին՝ Մարգարյանի պաշտպանական կողմը ճառով դատարանին միջնորդել էր, որ վերջինիս անպարտ չճանաչելու (մեղավոր ճանաչելու) դեպքում նրա նկատմամբ որոշում կայացվի քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին, ինչը ենթադրում է իրավական որևէ բացասական հետևանքի կանխումը՝ բացառությամբ ոչ արդարացնող (ոչ ռեաբիլիտացնող) հիմքով քրեական հետապնդումն ավարտելուն: Այլ խոսքով՝ քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքի հաշվարկմամբ՝ ռեաբիլիտացիայի հավակնող անձի նկատմամբ չի կարող ոչ միայն նշանակվել պատիժ, այլ նաև կիրառվել խափանման և(կամ) հարկադրանքի միջոցներ, բռնագանձել դատական ծախսեր և այլն: Բողոքաբերը փաստել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը ոչ միայն քրեական հետապնդումը դադարեցնելուց հետո որևէ պատճառաբանություն չի նշել 2 դատապարտյալների վրա դատական ծախսը բռնագանձելու վերաբերյալ, այլ նաև դա կիրառել է համապարտորեն, այն դեպքում, երբ խնդրո առարկա դատական ծախսերը գոյացել է փորձաքննություններից, որոնք միջնորդել է ոչ թե Ա.Մարգարյանի կողմը, այլ` Հ.Գուլոյանի, Ա.Մարգարյանը երբևէ չի վիճարկել խնդրո առարկա փաստաթղթերն իր կողմից ստորագրված լինելու հանգամանքը: Բողոքաբերի պնդմամբ, նման տրամաբանությամբ առաջնորդվելու դեպքում ցանկացած գործով դատարանը մեկ այլ կողմի միջնորդությամբ կամ սեփական նախաձեռնությամբ կարող է նշանակել բազմաթիվ բազմատեսակ և փորձաքննություններ և դրանցից առաջացած դատական ծախսը դնել փորձաքննության առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները չվիճարկող ամբաստանյալի նկատմամբ, ինչն անթույլատրելի մոտեցում է։ Ավելին՝ 24.02.2023 թվականին դատավճիռը հրապարակելիս դատարանը եզրափակիչ մասում նշել էր նաև քրեական գործի վարույթը կարճելու մասին, որը հետագայում՝ դատավճռի հրապարակումից շուրջ 5 ամիս անց՝ «Դատական ակտի անհստակությունը լուծելու մասին» որոշմամբ արձանագրել էր, որ «քրեական գործի վարույթը կարճել» նախադասությունը վրիպակի արդյունք է և չպետք է նշվեր: Իրականում այդ նախադասությունը վրիպակի արդյունք չէ և իրավաչափորեն ամբաստանյալների նկատմամբ քրեական հետապնդումները դադարեցնելու դեպքում վարույթն իրականացնող դատարանը պարտավոր էր քրեական գործով վարույթը կարճել, սակայն տվյալ իրավիճակում Առաջին ատյանի դատարանը գիտակցելով, որ քրեական գործով վարույթը կարճելու նախադասությունը հակասում է դատական ծախսերը բռնագանձելու կետին, շուրջ 5 ամիս անց՝ ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 430-րդ հոդվածի 4-րդ կետով ապօրինի և անհիմն որոշում է կայացնում այն որպես վրիպակ ներկայացնելու մասին: Վերոգրյալի հիման վրա ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճիռը և կայացնել նոր դատական ակտ՝ մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին արդարացնել առաջադրված մեղադրանքում կամ վերջինիս ազատել դատական ծախսերը վճարելու պարտականությունից։ Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները. 8. Դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանը վերոնշյալ հիմնավորումներով պնդեց ներկայացված վերաքննիչ բողոքը՝ խնդրելով այն բավարարել: Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը միացավ իր պաշտպանի դիրքորոշմանը: Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանը վերոնշյալ հիմնավորումներով պնդեց ներկայացված վերաքննիչ բողոքը՝ խնդրելով այն բավարարել: Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը միացավ իր պաշտպանի դիրքորոշմանը: Դատախազ Ս.Մովսիսյանն առարկեց ներկայացված վերաքննիչ բողոքների դեմ և խնդրեց դրանք մերժել: Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. 9. Վերաքննիչ դատարանը նախ և առաջ արձանագրում է, որ 2022 թվականի հուլիսի 1-ից հետո կայացված դատական ակտերի դեմ վերաքննիչ բողոքները բերվում և քննվում են 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված կարգով: Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, ղեկավարվելով 2022 թվականի հուլիսի 1-ից ուժի մեջ մտած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 483-րդ հոդվածի 7-րդ մասով՝ բողոքարկվող դատական ակտը կայացրել է մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով: Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ նման հակասությունը վերանայող ատյանին ըստ էության զրկում է արդյունավետ վերանայում իրականացնելու հնարավորությունից, ուստի սույն բողոքի քննությունն իրականացնելիս թեև որպես վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ընթացակարգային կառուցակարգ հիմք է ընդունվում 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող կարգը, այնուամենայնիվ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունների իրավաչափության գնահատման համար հիմք են ընդունվում մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումները: 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 359-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ վերաքննությունը և վճռաբեկությունն իրականացվում են բողոքում նշված հիմքի և այն հաստատող փաստերի սահմաններում: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքների հիմքերի և դրանք հաստատող փաստերի սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, լսելով կողմերի դիրքորոշումները՝ վերաքննիչ բողոքների կապակցությամբ, ինչպես նաև ուսումնասիրելով քրեական գործի նյութերը, գտնում է, որ սույն վերաքննիչ բողոքների քննության կապակցությամբ անհրաժեշտ է անդրադառնալ հետևյալ իրավական հարցերին. ա) հիմնավորված են արդյո՞ք ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ներկայացված մեղադրանքում մեղավոր ճանաչելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները, բ) հիմնավորված են արդյո՞ք ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով դատական ծախսերը բռնագանձելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները: 10. Պատասխանելով սույն որոշման 9-րդ կետի «ա» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 18-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Հանցագործության համար կասկածվողը կամ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով: 2. Կասկածյալը կամ մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը: Նրանց անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել պաշտպանության կողմի վրա: Մեղադրանքի ապացուցման և կասկածյալին կամ մեղադրյալին ի պաշտպանություն բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը կրում է մեղադրանքի կողմը: 3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ: 4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի (…)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 107-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում՝ 1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն). 2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին. 3) հանցագործության՝ քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները. 4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ. 5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները. 6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 126-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման՝ ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 127-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման՝ վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից: 2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ՝ դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին [1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը; 2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին; 3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը; 4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն] տալիս է հաստատող պատասխաններ»: 11. «Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 գործով կայացվող որոշման 14-15-րդ, 16-19-րդ կետերում։ Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության։ Որոշելով ապացույցների բավարարությունը՝ վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար։ Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից՝ այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը։ Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն՝ օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած։ Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը։ Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համակարգային վերլուծության հիման վրա արձանագրում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները՝ 1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք, 2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն, 3) անմեղության կանխավարկած (…)։ Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով, այդ պատճառով ՀՀ քրեադատավարական օրենքն օգտագործում է «ապացույցների համակցություն» հասկացությունը: Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե՝ 1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար, 2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ, 3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում»: Վերահաստատելով և զարգացնելով նախորդ կետում մեջբերված գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագյանի և Վահրամ Սահակյանի վերաբերյալ 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 գործով կայացված որոշման 30-32-րդ կետերում արձանագրել է. «(…) Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար (…)։ «Ներքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է։ Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ)։ Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ)։ Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր՝ անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից։ Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա։ Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա։ Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է (…)։ 32. Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը)։ Ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն (…)։ Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով՝ պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում (…): Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Սամվել Սիրեկանի Պապիկյանի և Արարատ Թորգոմի Սարգսյանի վերաբերյալ գործով 2017 թվականի հունիսի 22-ի թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) 14. Այսպես՝ վերլուծության ենթարկելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 314-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի առարկան՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ փաստաթուղթն այդ հոդվածի իմաստով պաշտոնական դիտարկվելու համար պետք է օժտված լինի հետևյալ հատկանիշներով՝ 1) այն պետք է ունենա իրավաբանական նշանակություն, մասնավորապես՝ պետք է պարունակի կամ դրանով պետք է տրամադրվի իրավաբանական նշանակություն ունեցող տեղեկատվություն: Այլ կերպ` փաստաթղթում առկա տեղեկությունը պետք է հավաստի իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր, իրադարձություններ, որոնք կարող են առաջացնել իրավական հետևանքներ՝ իրավունք տրամադրելու կամ դրանից զրկելու, պարտականություն սահմանելու կամ վերջինից ազատելու, իրավունքների և պարտականությունների ծավալը փոփոխության ենթարկելու տեսքով (որպես այդպիսին՝ կարող են լինել՝ աշխատավարձի մասին տեղեկանքը, ժամանակավոր անաշխատունակության թերթիկը, անձնական սանիտարական (բժշկական) գրքույկը, տրանսպորտային միջոցի հաշվառման վկայագիրը և այլն): Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ փաստաթուղթը պաշտոնական դիտարկվելու տեսանկյունից պարտադիր չէ, որ այն իրավական հետևանքներ առաջացրած լինի, այլ խոսքով՝ բավարար է միայն, որ այն իր բնույթով օժտված լինի այդպիսի հետևանքներ առաջացնելու, իրավահարաբերությունների վրա ազդեցություն ունենալու (իրավահարաբերություններ առաջացնելու, փոփոխելու կամ դադարեցնելու) հնարավորությամբ, 2) հաշվի առնելով քննարկվող հանցագործության օբյեկտը (այն ուղղված է պետական ծառայության բնականոն գործունեության դեմ), ինչպես նաև հանցագործության սուբյեկտը (սուբյեկտը հատուկ է, որպես այդպիսին՝ կարող է լինել միայն պաշտոնատար անձը, ով համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված չափանիշներին)՝ այն, որպես կանոն, պետք է տրված լինի պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց կազմակերպությունների կողմից, 3) այն պետք է պատշաճ կերպով ձևակերպված լինի: Մասնավորապես՝ փաստաթուղթը՝ - պետք է գտնվի նյութական կամ էլեկտրոնային կրիչի վրա, - պետք է ունենա որոշակի վավերապայմաններ, օրինակ` կնիք, դրոշմ, ստորագրություն և այլն: Նշվածի համատեքստում հարկ է նկատել, որ փաստաթղթի ձևակերպմանը վերաբերող սույն հատկանիշների առկայությունը, ինչպես նաև փաստաթղթի՝ համապատասխան մարմիններում փաստաթղթաշրջանառության օբյեկտ լինելը, հաշվետվողական բնույթ ունենալը, դրա նկատմամբ հսկողությունը կարող են վկայել փաստաթղթի իրավական բնույթի և դրա՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության մասին: 15. Անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով «իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» եզրույթի բնութագրական հատկանիշներին՝ Վճռաբեկ դատարանը նախ փաստում է, որ հիշյալ եզրույթը ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկան է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից: Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ խնդրո առարկա հոդվածի իմաստով «պատասխանատվությունից ազատել» եզրույթը ներառում է ինչպես իրավական պատասխանատվության որևէ տեսակից (քրեական, վարչական, կարգապահական, քաղաքացիաիրավական և այլն), այնպես էլ որևէ պարտականությունից ազատելու հատկանիշը: Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ սույն որոշման նախորդ կետում մատնանշված՝ պաշտոնական փաստաթղթի ձևակերպմանը վերաբերող հատկանիշները (3-րդ ենթակետ) նույնությամբ վերաբերելի, բնորոշ են նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով պաշտոնական փաստաթղթերին: 15.1. Վերոգրյալի հետ մեկտեղ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում վերլուծության ենթարկել նաև քննարկվող հոդվածի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդված) իմաստով պաշտոնական փաստաթղթի տրման սուբյեկտի հետ կապված հիմնահարցը: Այսպես՝ Վճռաբեկ դատարանն իր՝ 2006 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎՔԲ-106/06 գործով որոշման շրջանակներում փաստել է. «Պաշտոնական են համարվում այն փաստաթղթերը, որոնց պետական մարմինների կողմից տրվում է իրավաբանական նշանակություն: Պաշտոնական փաստաթղթերը կարող են տրվել ինչպես պետական մարմինների, դրանց պաշտոնատար անձանց, տեղական ինքնակառավարման մարմինների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց, առևտրային կամ այլ տեսակի կազմակերպությունների կողմից: Այդպիսիք կարող են հանդիսանալ նաև առևտրային բանկերում կազմվող վարկային կամ այլ ֆինանսական փաստաթղթերը, քանի որ դրանք ևս ունեն իրավաբանական նշանակություն»: Ս.Գաբրիելյանի գործով որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Պաշտոնական փաստաթուղթ պետք է համարել պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների կողմից տրվող այն վավերացված տեղեկատվությունը, որը գտնվում է նյութական կրիչների վրա և հավաստում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր կամ իրադարձություններ» (տե՛ս Սամվել Գաբրիելյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010 թվականի հուլիսի 23-ի թիվ ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 16-րդ կետը): Միաժամանակ հարկ է նշել, որ 2006 թվականի հունիսի 1-ի որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտված և վերը մեջբերված իրավական դիրքորոշումների կապակցությամբ Եվրոպական դատարանն արձանագրել է. «(…) Վճռաբեկ դատարանը [նշել է, որ] ցանկացած փաստաթուղթ, որին իշխանություններն իրավական նշանակություն են տալիս, անկախ նրանից այն տրվել է պետական մարմինների, թե առևտրային իրավաբանական անձանց կողմից, (…) ՔՕ-ի 325-րդ հոդվածով համապատասխանում են «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացությանը: Դատարանը չի գտնում, որ «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացության նման մեկնաբանությունը չի համապատասխանում Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կեղծման հանցանքի էությանը կամ, այն ընդունելով, ներպետական դատարանները ընդլայնել են հանցանքի հասկացությունը այնքան, որ այն բացահայտ կերպով դուրս է մնացել դրա գործողության շրջանակից (…)» (տե՛ս Մարտիրոսյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Եվրոպական դատարանի՝ 2013 թվականի փետրվարի 5-ի (գանգատ թիվ 23341/06) վճռի 61-րդ կետը): 15.2. Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, ինչպես նաև վերահաստատելով նախկինում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կարող է տրվել ինչպես պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու դրանց կազմակերպությունների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց կողմից: (…)»: 12. Վերոգրյալ իրավական նորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը լրիվ, բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման է ենթարկել դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները, յուրաքանչյուր ապացույց գնահատել վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ՝ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ինչի արդյունքում իրավաչափ եզրահանգում է կատարել առ այն, որ ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը կատարել են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանք: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի կողմից 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու հանգամանքն Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել մեղադրական դատավճռի հիմքում դրված՝ քրեական գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ, և Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից մեղադրական դատավճռի հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը հաստատում է ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի կողմից 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու փաստը: Վերաքննիչ դատարանը հիմնավորված չի համարում վերաքննիչ բողոքի փաստարկն առ այն, որ ամբողջ դատավճիռը պայմանավորված է ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից նախաքննության ընթացքում կորզված ցուցմունքներով, քանզի բացի վերջինիս ցուցմունքներից, ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքը հաստատվել է դատաքննության ընթացքում հետազոտված պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ: Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի պնդմանն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը միայն մասնակի է բավարարել պաշտպանական կողմի միջնորդությունը և նախաքննական թվով 6 ցուցմունքներից միայն երեքը՝ որպես վկա տված ցուցմունքներն է համարել անթույլատրելի, իսկ դրան հաջորդող մյուս 3՝ որպես մեղադրյալ տված ցուցմունքները դրել է մեղադրանքի հիմքում, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ ինչպես իրավացիորեն արձանագրել է Առաջին ատյանի դատարանը, նախաքննության ընթացքում որպես մեղադրյալ հարցաքննվելուց առաջ վերջինիս պատշաճ պարզաբանված են եղել մեղադրանքի էությունը և մեղադրյալի իրավունքները, այդ թվում՝ լռելու իրավունքը, որից վերջինս չի ցանկացել օգտվել: Ինչ վերաբերում է վերաքննիչ բողոքի այն փաստարկին, որ նշված ցուցմունքնեը որպես վկա հարցաքննության արձանագրության արտատպումն են և անմիջապես բխել են որպես վկա տված ցուցմունքներից, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում փաստել, որ մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակով տրված ցուցմունքները հանդիսանում են ինքնուրույն ապացույցի տեսակ և ամենևին չեն բխում մինչ այդ վկայի կարգավիճակով տրված ցուցմունքներից՝ անկախ դրանց բովանդակային նմանությունից: Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի հիմնավորմանն այն մասին, որ փորձաքննության եզրակացություններով ոչ միայն չի հիմնավորվել մեղադրյալի կողմից հանրորեն վտանգավոր արարքի կատարումը, այլև ապացույցների անբավարարության պարագայում ժխտվել է վերջինի մասնակցությունը, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ փորձագետի վկայակոչված եզրակացությամբ հաստատվել է, որ հետազոտված փաստաթղթերում ստորագրությունները Հայաստան Գասպարյանի, Ադրինե Խոջոյանի և Նարինե Անտոնյանի անունների դիմաց կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից, Աստղիկ Հովհաննիսյանի և Բուրաստան Գրիգորյանի անունների դիմաց՝ հավանաբար կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից: Փորձաքննությամբ հնարավոր չի եղել պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել ստորագրությունները Շուշանիկ Ֆահրադյանի և Ֆելիքս Կնյազյանի անունների դիմաց՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Նույն փորձաքննության եզրակացությամբ հերքվել է միայն Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու փաստը: Վերաքննիչ դատարանը վերոգրյալ հետևությունները գնահատելով դատաքննության ընթացքում հետազոտված այլ ապացույցների համակցության լույսի ներքո, իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի հետևությանն առ այն, որ դրանք հաստատում են ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի կողմից իրենց առաջադրված մեղադրանքների ձևակերպմամբ նկարագրված գործողությունների կատարման հանգամանքը: Ինչ վերաբերում է ներկայացված վերաքննիչ բողոքի փաստարկին այն մասին, որ քրեական գործի նյութերով ձեռք չեն բերվել փաստական տվյալներ այն մասին, որ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը, օբյեկտիվ իրականության հետ կապ չունեցող պայմանագրերի մի մասը ստորագրելով, գիտակցել է և դիտավորություն է ունեցել դրանց միջոցով ձեռք բերել իրավունքներ կամ ազատվել պատասխանատվությունից, Վերաքննիչ դատարանը անհրաժեշտ է համարում փաստել, որ ինչպես իրավացիորեն արձանագրել է Առաջին ատյանի դատարանը, սննդամթերքի արտադրության և մատակարարման գործունեություն ծավալող ընկերությունում կազմակերպչական գործառույթներ իրականացնող մենեջերը, ով փաստացի ղեկավարել է ընկերության գործունեությունը, ողջամտորեն պետք է պատկերացում ունենա այն մասին, թե ինչ է իրենից ներկայացնում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիրը, ապրանքների հանձնման-ընդունման ակտը, այսինքն՝ գիտակցի նշված փաստաթղթերի բնույթն ու նշանակությունը: Վերաքննիչ դատարանի համար ևս ընդունելի է Առաջին ատյանի դատարանի այն հետևությունը, որ նշված փաստաթղթերը նույնիսկ առանց կարդալու ստորագրելու դեպքում ստորագրողի համար չէին կարող տեսանելի չլինել պայմանագրերում ստորագրության մոտ տեղակայված «ՄԱՏԱԿԱՐԱՐ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ», իսկ հանձնման-ընդունման արձանագրություններում՝ «Ապրանքը հանձնեց» տպագիր գրառումները, ինչպես նաև մատակարարի և գնորդների (ապրանքն ընդունողների) տվյալները: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտված ապացույցների բավարար ամբողջության լույսի ներքո արժանահավատ չի կարող դիտվել նաև ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պնդումն այն մասին, որ ինքը տեղեկացված չի եղել մրցույթին մասնակցելու մասին: Ինչ վերաբերում է Բողոքաբերի այն դիրքորոշմանը, որ կեղծված պայմանագրերը և հանձման-ընդունման արձանագրությունները պաշտոնական փաստաթղթեր չեն, քանի որ պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների կամ դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների անունից կազմված չեն, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի Սամվել Սիրեկանի Պապիկյանի և Արարատ Թորգոմի Սարգսյանի վերաբերյալ գործով սույն որոշման 11-րդ կետում վկայակոչված 2017 թվականի հունիսի 22-ի թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 որոշմամբ հստակորեն արձանագրվել է, որ որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կարող է տրվել ինչպես պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու դրանց կազմակերպությունների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց կողմից: Նշվածի հաշվառմամբ Վերաքննիչ դատարանն ընդունելի չի համարում նաև վերաքննիչ բողոքի վերլուծությունն այն մասին, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի հիպոթեզ-դիսպոզիցիան ոչ պաշտոնական, սակայն ակնհայտ կեղծ փաստաթղթերի համար սահմանել է դրա դրսևորման այլ ձև՝ իմպերատիվ ամրագրելով, որ օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է դրա օգտագործմամբ: Վերաքննիչ դատարանն անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքների պնդումներին այն մասին, որ ենթադրյալ հանցանքի կատարման ընթացքում Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացվել պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների պատճեններ, այլ ոչ թե բնօրինակներ, որոնք իրավունք վերապահող փաստաթղթեր հանդիսանալ չեն կարող, նկատի ունենալով որ ՀՀ-ում ցանկացած գործարք կատարվում է փաստաթղթի բնօրինակով, հարկ է համարում փաստել, որ կոնկրետ դեպքում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն ունեցել են իրավաբանական նշանակություն, այն է՝ օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդելու ունակությամբ և տվյալ պարագայում նշանակություն չունի այն հանգամանքը, որ դրանք օգտագործվել են, այն է՝ Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացնել պատճենների տեսքով, քանի որ դա չի անդրադարձել դրանց՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության վրա: 14. Պատասխանելով սույն որոշման 9-րդ կետի «բ» ենթակետով բարձրացված իրավական հարցին՝ Վերաքննիչ դատարանն անհրաժեշտ է համարում նշել հետևյալը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 35-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե` (...) 6) անցել են վաղեմության ժամկետները. (...) 3. Դատախազը, քննիչը, հայտնաբերելով քրեական գործի վարույթը բացառող հանգամանքներ, քրեական գործով մինչդատական վարույթի յուրաքանչյուր փուլում որոշում են կայացնում քրեական գործի վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին: Դատախազն իրավասու է քրեական գործի վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշում կայացնել նաև գործը դատարան ուղարկելուց հետո, բայց մինչև դատական նիստում գործի քննությունն սկսվելը: (...) 5. Դատարանը, հայտնաբերելով քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներ, լուծում է ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հարցը: 6. Սույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով: (...)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 169-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 1-6-րդ կետերում թվարկված դատական ծախսերը կարող են դատարանի կողմից դրվել դատապարտյալի վրա: 2. Դատարանն իրավունք ունի դատապարտյալին լրիվ կամ մասնակի ազատել որպես պետության եկամուտ գանձվելիք դատական ծախսերը վճարելուց, եթե դատապարտյալն անվճարունակ է, կամ գումարի գանձումը կարող է էապես ազդել դատապարտյալի խնամքի տակ գտնվող անձանց նյութական վիճակի վրա: 3. Քրեական գործով մի քանի անձ դատապարտվելիս դատական ծախսերը գանձվում է նրանցից յուրաքանչյուրից` ըստ դատարանի կողմից որոշված բաժնի` հաշվի առնելով այդ անձանց մեղավորության, նրանց նշանակված պատժի խստության աստիճանը և յուրաքանչյուրի գույքային դրությունը: (…)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 294-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Սույն օրենսգրքով նախատեսված հիմքերի առկայության դեպքում, երբ դա հնարավոր է առանց դատաքննության, դատարանը պատճառաբանված որոշում է կայացնում քրեական գործով վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին: Եթե քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքները վերաբերում են մեկ մեղադրյալի, քրեական հետապնդումը դադարեցվում է միայն նրա նկատմամբ: 2. Գործով վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումն ընդգրկում է նախնական քննության փուլում ընտրված խափանման և վնասի հատուցման ապահովման միջոցները, քրեադատավարական հարկադրանքի այլ միջոցները վերացնելու մասին որոշում, ինչպես նաև որոշում է իրեղեն ապացույցների ճակատագրի հարցը: 3. Գործով վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշման պատճենը հանձնվում է մեղադրյալին, պաշտպանին, դատախազին, տուժողին, քաղաքացիական հայցվորին, քաղաքացիական պատասխանողին և նրանց ներկայացուցիչներին»: 15. Վերոգրյալ իրավական նորմերի լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 35-րդ հոդվածի համաձայն՝ ի թիվս այլնի նաև վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Օրենսդիրը սահմանել է, որ նմանօրինակ առարկության պարագայում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով: Այսինքն՝ քրեական գործի վարույթը խնդրո առարկա հիմքով կարճելու դեմ մեղադրյալի/ամբաստանյալի առարկության առկայության պարագայում դատարանն անցնում է սովորական կարգով քննության՝ կայացնելով մեղադրական կամ արդարացման դատավճիռ, այլ ոչ թե գործի վարույթը կարճելու վերաբերյալ որոշում: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ նշված կարգավորումներն ինքնպատակ չեն, քանզի ոչ արդարացնող հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու վերաբերյալ մեղադրյալի համաձայնության առկայությունը ըստ էության հանգեցնում է պետական ռեսուրսների խնայման, ուստի գործի վարույթը կարճելու վերաբերյալ որոշմամբ անձից դատական ծախսերի բռնագանձման հարց չի քննարկվում: Ի հակառակ դրան՝ ոչ արդարացնող հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու վերաբերյալ մեղադրյալի անհամաձայնությունը հանգեցնում է սովորական կարգով քննության, ըստ այդմ նաև՝ համապատասխան դատավճռի կայացման, որով էլ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 169-րդ հոդվածի համաձայն դատական ծասխերը կարող են դրվել դատապարտյալի վրա: Անդրադառնալով վերաքննիչ բողոքի այն փաստարկին, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռով որոշում է կայացրել նաև համապարտության կարգով՝ 2.595.600 ՀՀ դրամի չափով ամբաստանյալներից դատական ծախս բռնագանձելու վերաբերյալ՝ առանց որևէ իրավական հիմք կամ պատճառաբանություն նշելու, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանն իրավացիորեն ղեկավարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի (ընդունված՝ 1998 թվականի հուլիսի 1-ին) 169-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, հաշվի է առել ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի մեղավորությունը, նրանց նկատմամբ նշանակված պատիժների բացակայությունը և յուրաքանչյուրի գույքային դրությունը: Վերոգրյալի հաշվառմամբ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով դատական ծախսերը բռնագանձելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը լիարժեք հիմնավորված է և բխում է համապատասխան իրավակարգավորումների տրամաբանությունից: 16. Այսպիսով` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանի և ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 27-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-372-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը. Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի պաշտպան Արմինե Ղասաբողյանի և ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հրանտ Անանյանի վերաքննիչ բողոքները մերժել՝ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 27-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ ստանալու պահից մեկամսյա ժամկետում։ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Մ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 19-10-2023 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 25-12-2023 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 250, 264, 323, 122, 101, 133, 138, 116, 128, 122, 197, 127 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 25-12-2023 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 250, 264, 323, 122, 101, 133, 138, 116, 128, 122, 197, 127 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | 87302/23 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0288/01/17
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 12-03-2019 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Գլխավոր դատախազի տեղակալ |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Դ |
| Ազգանուն | Մելքոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Գուլոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Արտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Չափահաս | Այո |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Որոշման ամսաթիվ | 14-06-2019 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0288/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔՆԵՐԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 14 հունիսի 2019 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ՝ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ՝ դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով ամբաստանյալներ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի և Հարություն Յուրիի Գուլոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքները վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի` 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճռով Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը ճանաչվել են մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել տուգանքի` յուրաքանչյուրը` 800.000 (ութ հարյուր հազար) ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Պաշտպաններ Ա.Ղասաբողլյանի, Հ.Անանյանի և Գ.Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքների քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշմամբ բողոքները բավարարվել են մասնակիորեն, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի` 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճիռը բեկանվել է և գործն ուղարկվել է նույն դատարան` այլ կազմով նոր քննության: 1. ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանը՝ խնդրելով բեկանել այն և օրինական ուժ տալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի` 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճռին: Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: Բողոքի հեղինակի պնդմամբ՝ ստորադաս դատարանի դատական ակտը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի՝ Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի գործով թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08, Հմայակ Դավթյանի գործով թիվ ՇԴ/0126/01/12, Մարգար Հակոբյանի գործով թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 և մի շարք այլ որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումներին: Բողոքաբերը նշել է նաև, որ ստորադաս դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` դատավարական իրավունքի կոպիտ և հիմնարար խախտում, այն է` առանց բավարար հիմքերի գործը վերադարձվել է ստորադաս դատարան` այլ կազմով նոր քննության: Բողոքաբերի փաստարկների, սույն գործի նյութերի, Վճռաբեկ դատարանի վկայակոչված որոշումների և ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և որ առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: 2. ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքը Վճռաբեկ դատարանի` 2019 թվականի ապրիլի 19-ի որոշմամբ վերադարձվել է, ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար սահմանվել է 3-օրյա ժամկետ: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ կրկին վճռաբեկ բողոք է բերել պաշտպան Հ.Անանյանը՝ խնդրելով բեկանել այն և փոփոխել` Ա.Մարգարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ճանաչել անպարտ և արդարացնել` հանցակազմի բացակայության, ինչպես նաև ապացույցների անբավարարության հիմքով կամ Ա.Մարգարյանին վերագրվող արարքը վերաորակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և քրեական հետապնդումը դադարեցնել` վաղեմության ժամկետները լրանալու հիմքով կամ կիրառել ՀՀ Ազգային ժողովի` 2018 թվականի նոյեմբերի 1-ի` «Էրեբունի-Երևանի հիմնադրման 2800-ամյակի և Հայաստանի առաջին հանրապետության անկախության հռչակման 100-ամյակի կապակցությամբ քրեական գործերով համաներում հայտարարելու մասին» օրենքը և նրա մասով դադարեցնել քրեական հետապնդումը, ինչպես նաև վերացնել ամբաստանյալի գույքերի վրա դրված արգելանքները: Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: Բողոքի հեղինակի պնդմամբ՝ ստորադաս դատարանի դատական ակտը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի՝ Ա.Մաթևոսյանի և Ռ.Հարությունյանի գործով 2008 թվականի հուլիսի 25-ի թիվ ՎԲ-48/08 որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշումներին: Ըստ բողոքաբերի` ստորադաս դատարանի դատական ակտով, ի թիվս այլոց, խախտվել են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ, 18-րդ, 358-րդ, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-րդ և 325-րդ հոդվածների պահանջները: Բողոքաբերի փաստարկների, սույն գործի նյութերի, Վճռաբեկ դատարանի վկայակոչված որոշման և ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և որ առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: Հետևաբար, բերված բողոքներում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հիմքերը հիմնավորված չեն: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքները վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ամբաստանյալներ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի և Հարություն Յուրիի Գուլոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքները վարույթ ընդունելը մերժել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման: Նախագահող` Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 18-06-2019 |
Գործը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 18-03-2019 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
Զեկուցող դատավոր
| Ամսաթիվ | 18-03-2019 |
|---|---|
| Զեկուցող դատավոր | |
| Անուն | Համլետ |
| Ազգանուն | Ասատրյան |
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 20-03-2019 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Հ |
| Ազգանուն | Անանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Արտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքը վերադարձվել է սխալները շտկելու համար |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Որոշման ամսաթիվ | 19-04-2019 |
| Որոշման ամսաթիվ | 14-06-2019 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0288/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 19 ապրիլի 2019 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ ` Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ` դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ քննարկելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, պարզեց, որ բողոքը պետք է վերադարձվի հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ «(…) Վճռաբեկ բողոքին կցվում է նաև վճռաբեկ բողոքի էլեկտրոնային տարբերակը (էլեկտրոնային կրիչը)»: Մինչդեռ ներկայացված վճռաբեկ բողոքի ուսումնասիրությունից երևում է, որ դրան կցված չէ վճռաբեկ բողոքի էլեկտրոնային տարբերակը (էլեկտրոնային կրիչը): Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 5-րդ մասի պահանջը պահպանված չէ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վերադարձվում է, եթե այն չի համապատասխանում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին, ուստի ներկայացված բողոքը ենթակա է վերադարձման: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Վճռաբեկ դատարանը բողոքը վերադարձնելու մասին որոշմամբ սահմանում է մինչև մեկամսյա ժամկետ՝ ձևական սխալները շտկելու և վճռաբեկ բողոքը կրկին ներկայացնելու համար»: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում վճռաբեկ բողոքի ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար պետք է սահմանել 3-օրյա ժամկետ: Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով ՀՀ սահմանադրական դատարանի՝ 2017 թվականի ապրիլի 18-ի թիվ ՍԴՈ-1363, 2017 թվականի մայիսի 25-ի թիվ ՍԴՈ-1370 որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ սույն որոշմամբ մատնանշված թերությունը վերացնելու միջոցով բողոքը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին սահմանված ժամկետում չհամապատասխանեցնելու կամ կրկին ներկայացվող բողոքում նոր ձևական սխալ թույլ տալու պարագայում այն կդիտարկվի որպես ամբողջությամբ նոր բերված բողոք` դրանից բխող իրավական հետևանքներով: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին, 3-րդ և 4-րդ մասերով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձնել: Վճռաբեկ բողոքի ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար սահմանել 3-օրյա ժամկետ` սույն որոշումն ստանալու պահից: Սահմանել, որ սույն որոշմամբ մատնանշված թերությունը վերացնելու միջոցով բողոքը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին սահմանված ժամկետում չհամապատասխանեցնելու կամ կրկին ներկայացվող բողոքում նոր ձևական սխալ թույլ տալու պարագայում այն կդիտարկվի որպես ամբողջությամբ նոր բերված բողոք` դրանից բխող իրավական հետևանքներով: Սահմանված ժամկետում բողոքը չներկայացնելու դեպքում այն համարվում է չտրված: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման: Նախագահող` Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0288/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔՆԵՐԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 14 հունիսի 2019 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ՝ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ՝ դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով ամբաստանյալներ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի և Հարություն Յուրիի Գուլոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքները վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի` 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճռով Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը ճանաչվել են մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել տուգանքի` յուրաքանչյուրը` 800.000 (ութ հարյուր հազար) ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Պաշտպաններ Ա.Ղասաբողլյանի, Հ.Անանյանի և Գ.Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքների քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշմամբ բողոքները բավարարվել են մասնակիորեն, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի` 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճիռը բեկանվել է և գործն ուղարկվել է նույն դատարան` այլ կազմով նոր քննության: 1. ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանը՝ խնդրելով բեկանել այն և օրինական ուժ տալ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի` 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճռին: Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: Բողոքի հեղինակի պնդմամբ՝ ստորադաս դատարանի դատական ակտը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի՝ Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի գործով թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08, Հմայակ Դավթյանի գործով թիվ ՇԴ/0126/01/12, Մարգար Հակոբյանի գործով թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 և մի շարք այլ որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումներին: Բողոքաբերը նշել է նաև, որ ստորադաս դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` դատավարական իրավունքի կոպիտ և հիմնարար խախտում, այն է` առանց բավարար հիմքերի գործը վերադարձվել է ստորադաս դատարան` այլ կազմով նոր քննության: Բողոքաբերի փաստարկների, սույն գործի նյութերի, Վճռաբեկ դատարանի վկայակոչված որոշումների և ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և որ առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: 2. ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքը Վճռաբեկ դատարանի` 2019 թվականի ապրիլի 19-ի որոշմամբ վերադարձվել է, ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար սահմանվել է 3-օրյա ժամկետ: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ կրկին վճռաբեկ բողոք է բերել պաշտպան Հ.Անանյանը՝ խնդրելով բեկանել այն և փոփոխել` Ա.Մարգարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ճանաչել անպարտ և արդարացնել` հանցակազմի բացակայության, ինչպես նաև ապացույցների անբավարարության հիմքով կամ Ա.Մարգարյանին վերագրվող արարքը վերաորակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և քրեական հետապնդումը դադարեցնել` վաղեմության ժամկետները լրանալու հիմքով կամ կիրառել ՀՀ Ազգային ժողովի` 2018 թվականի նոյեմբերի 1-ի` «Էրեբունի-Երևանի հիմնադրման 2800-ամյակի և Հայաստանի առաջին հանրապետության անկախության հռչակման 100-ամյակի կապակցությամբ քրեական գործերով համաներում հայտարարելու մասին» օրենքը և նրա մասով դադարեցնել քրեական հետապնդումը, ինչպես նաև վերացնել ամբաստանյալի գույքերի վրա դրված արգելանքները: Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: Բողոքի հեղինակի պնդմամբ՝ ստորադաս դատարանի դատական ակտը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի՝ Ա.Մաթևոսյանի և Ռ.Հարությունյանի գործով 2008 թվականի հուլիսի 25-ի թիվ ՎԲ-48/08 որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշումներին: Ըստ բողոքաբերի` ստորադաս դատարանի դատական ակտով, ի թիվս այլոց, խախտվել են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ, 18-րդ, 358-րդ, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-րդ և 325-րդ հոդվածների պահանջները: Բողոքաբերի փաստարկների, սույն գործի նյութերի, Վճռաբեկ դատարանի վկայակոչված որոշման և ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և որ առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: Հետևաբար, բերված բողոքներում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հիմքերը հիմնավորված չեն: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքները վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ամբաստանյալներ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի և Հարություն Յուրիի Գուլոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքները վարույթ ընդունելը մերժել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման: Նախագահող` Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
| Սահմանված ժամկետում կրկին ներկայացվել է | 06-05-2019 |
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 29-04-2019 |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 20-06-2019 |
|---|---|
| Դատարան | Երևան քաղաքի դատարան |
| Այլ նշումներ | 8 հատոր` 250, 264, 323, 122, 101, 133, 138, 116 /8-րդ հատորը կազմված է ՀՀ վճռաբեկ դատարանում/ թերթ |
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 19-12-2023 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Մարզպետ |
| Ազգանուն | Ավագյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 19.10.2023 թվականի որոշման դեմ: |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Արտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Որոշման ամսաթիվ | 02-02-2024 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0288/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 2 փետրվարի 2024 թվական ք.Երևան ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ քննարկելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2023 թվականի հոկտեմբերի 19-ի որոշման դեմ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Մ․Ավագյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Վարույթի դատավարական նախապատմությունը. 1. Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճռով Ա․Մարգարյանը 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով դատապարտվել է տուգանքի՝ 800.000 (ութ հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով։ Նույն դատավճռով դատապարտվել է նաև Հարություն Յուրիի Գուլոյանը։ Պաշտպաններ Ա.Ղասաբողլյանի, Հ.Անանյանի և Գ.Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքների քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան) 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշմամբ բողոքները բավարարել է մասնակիորեն, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2018 թվականի հուլիսի 19-ի դատավճիռը բեկանել է և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության: Վճռաբեկ դատարանի՝ 2019 թվականի հունիսի 14-ի որոշմամբ Վերաքննիչ դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքները վարույթ ընդունելը մերժվել է: Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ նաև՝ Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճռով Ա.Մարգարյանը մեղավոր է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: Հ.Գուլոյանը մեղավոր է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: Նույն դատավճռով Հ․Գուլոյանից և Ա․Մարգարյանից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձվել է 2.595.600 (երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր) ՀՀ դրամ գումար՝ որպես դատական ծախսեր: Հ.Գուլոյանի պաշտպան Ա.Ղասաբողլյանի և Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վերաքննիչ բողոքների քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև՝ Վերաքննիչ դատարան) 2023 թվականի հոկտեմբերի 19-ի որոշմամբ բողոքները մերժել է՝ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 24-ի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ։ Վերաքննիչ դատարանի՝ 2023 թվականի հոկտեմբերի 19-ի որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է ներկայացրել Ա.Մարգարյանի պաշտպան Մ․Ավագյանը։ Վճռաբեկ բողոքի փաստարկները և պահանջը. 2. Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով սահմանված՝ վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու պայմանը, այն է` վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի միատեսակ կիրառության համար: Ի հիմնավորումն վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու վերոնշյալ պայմանի առկայության՝ բողոքի հեղինակը նշել է, որ բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր։ Բողոքաբերը գտել է նաև, որ ստորադաս դատարանը խախտել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ, 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 430-րդ հոդվածների պահանջները։ Ըստ բողոքաբերի՝ թեև քրեական գործով առկա են տվյալներ, որ համապատասխան ստորագրությունները պատկանում են Արտյոմ Մարգարյանին, սակայն դրանից ավել ոչինչ հաստատված չէ, ինչը հանգեցնում է վերագրվող արարքն ուղղակի դիտավորությամբ կատարելը փաստելու անբավարարության։ Բացի այդ, ըստ բողոքաբերի՝ առանց որևէ անհատականացված պատճառաբանության դատական ծախսերը համապարտության եղանակով դրվել է Ա․Մարգարյանի նկատմամբ այն դեպքում, երբ լրացած է եղել վերջինիս քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետը։ Վերոգրյալի հիման վրա բողոք բերած անձը խնդրել է բեկանել և փոփոխել Վերաքննիչ դատարանի՝ 2023 թվականի հոկտեմբերի 19-ի որոշումը, Ա․Մարգարյանին ճանաչել անպարտ և արդարացնել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ հանցակազմի բացակայության, ապացույցների անբավարարության հիմքերով կամ ազատել դատական ծախսերը վճարելու պարտականությունից։ Վճռաբեկ դատարանի հիմնավորումները և եզրահանգումը. 3. Վճռաբեկ դատարանը, քննարկելով վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, գտնում է, որ այն ենթակա է մերժման հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Վճռաբեկ դատարանը բողոքն ընդունում է վարույթ, եթե գալիս է հետևության, որ՝ 1) վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, կամ առերևույթ առկա է բողոքարկվող դատական ակտը ոչ իրավաչափ դարձնող որևէ փաստական կամ իրավական հանգամանք, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, կամ 2) առերևույթ լուրջ դատական սխալ թույլ տալու հետևանքով կամ առերևույթ որևէ լուրջ փաստական կամ իրավական հանգամանք ի հայտ գալու ուժով կայացված դատական ակտը կարող է խաթարել արդարադատության բուն էությունը: 2. Սույն հոդվածի իմաստով` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, եթե` (…) 5) Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր (…)»: Նույն օրենսգրքի 383-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ «Վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե Վճռաբեկ դատարանը գալիս է հետևության, որ վարույթ ընդունելու պայմանների հիմնավորումները բավարար չեն: Եթե վճռաբեկ բողոքում վկայակոչված է վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու` սույն օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-4-րդ կետերով նախատեսված որևէ պայման, ապա վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժելու մասին որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը պետք է հիմնավորի վկայակոչված պայմանի բացակայությունը»։ Վճռաբեկ դատարանը, բողոք բերած անձի փաստարկների, սույն վարույթի նյութերի, Վերաքննիչ դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա գալիս է հետևության, որ Վերաքննիչ դատարանի կողմից թույլ չեն տրվել նյութական կամ քրեադատավարական օրենքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին ազդել վարույթի ելքի վրա կամ խաթարել արդարադատության բուն էությունը, իսկ հակառակի մասին բողոք բերած անձի փաստարկները հերքվում են Վերաքննիչ դատարանի որոշման պատճառաբանություններով և եզրահանգումներով: Ինչ վերաբերում է բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ իրավունքի զարգացման խնդրի առկայության վերաբերյալ բողոք բերած անձի փաստարկին, ապա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում առկա չէ իրավունքի զարգացման խնդիր։ Այսպիսով՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չեն բերվել բավարար հիմնավորումներ, որ վերաքննիչ դատարանի կողմից առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, և միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ oրենքի միատեսակ կիրառության համար: Հիմք ընդունելով վերոգրյալը և նկատի ունենալով, որ բողոքում ներկայացված հիմնավորումները բավարար չեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով սահմանված պայմանով բողոքը վարույթ ընդունելու հետևության հանգելու համար, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 383-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ, 281-րդ և 383-րդ հոդվածներով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2023 թվականի հոկտեմբերի 19-ի որոշման դեմ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի պաշտպան Մ․Ավագյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացնելու օրը: Նախագահող` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ |
Գործը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 27-12-2023 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Գործի տեսակ | Քրեական |
| Այլ նշումներ | Քրեական պալատ |
Զեկուցող դատավոր
| Ամսաթիվ | 27-12-2023 |
|---|---|
| Զեկուցող դատավոր | |
| Անուն | Համլետ |
| Ազգանուն | Ասատրյան |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 05-02-2024 |
|---|---|
| Դատարան | Երևանի քրեական դատարան |
| Այլ նշումներ | Քրեական գործը 12 հատորից՝ 1-ին հատորը՝ 250 թերթ, 2-րդ հատորը՝ 264 թերթ, 3-րդ հատորը՝ 323 թերթ, 4-րդ հատորը՝ 122 թերթ, 5-րդ հատորը՝ 101 թերթ, 6-րդ հատորը` 133 թերթ, 7-րդ հատորը` 138 թերթ, 8-րդ հատորը` 116 թերթ, 9-րդ հատորը` 128 թերթ, 10-րդ հատորը` 122 թերթ, 11-րդ հատորը` 197 թերթ, 12-րդ հատորը՝ 165 թերթ: |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0288/01/17
Երևան քաղաքի դատարան
Գործը ստացվել է բեկանումից հետո նոր քննության համար
| Ամսաթիվ | 24-06-2019 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Գործը ստացվել է բեկանումից հետո նոր քննության համար |
Մակագրել
| Երբ | 24-06-2019 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արտակ |
| Ազգանուն | Թադեվոսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 26-06-2019 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 27-06-2019 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 19-07-2019 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Գուլոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ա. |
| Ազգանուն | Ղասաբողլյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հ. |
| Ազգանուն | Անանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացվել է |
| Պատճառը | Կողմերի չներկայանալու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-08-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 13-09-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-10-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 13-11-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 10-12-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Պաշտպան Արմինե Ղասաբողլյանի կողմից ստացվել է դիմում՝ վատառողջ լինելու մասին: |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2019 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-01-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Դատարանը գտնվում է հերթապահության ցուցակում , ծանրաբեռնվածության պատճառով դատական նիստը հետաձգվել է: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-03-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-05-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 23-06-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-08-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 16-10-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 14-12-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 25-02-2021 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2020 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-04-2021 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 8 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
Կազմի փոփոխություն
| Ամսաթիվ | 07-05-2021 |
|---|---|
| Փոփոխության հիմքը | Լիազորությունները դադարել են |
Մակագրել
| Երբ | 07-05-2021 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Դանիբեկյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 10-05-2021 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 10-05-2021 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 02-06-2021 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Գուլոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
| Որոշման ամսաթիվ | 24-05-2021 |
| Որոշում | ԵԿԴ/0288/01/17 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԸ ԴԱՏԱԿԱՆ ՔՆՆՈՒԹՅԱՆ ՆՇԱՆԱԿԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ «24» մայիսի 2021 թվական քաղաք Երևան Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Ա.Դանիբեկյանս, հետազոտելով թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի՝ 10.05.2021թ. Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի Շենգավիթ նստավայր է ստացվել և նույն դատարանի դատավոր Ա. Դանիբեկյանի 2021 թվականի մայիսի 10-ի որոշմամբ վարույթ է ընդունվել թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Դատարանն արձանագրում է, որ քրեական գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմք հանդիսացող հանգամանքներ ներկա դրությամբ առկա չեն: Անդրադառնալով Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ մինչդատական վարույթի ընթացքում Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի տեսակը՝ ստորագրություն չհեռանալու մասին, հիմնավոր է, նրա նկատմամբ նշված խափանման միջոց կիրառելու պայմաններն ու հիմքերը շարունակում են առկա լինել, ուստի այն վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքերը բացակայում են։ Անդրադառնալով Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ մինչդատական վարույթի ընթացքում Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի տեսակը՝ ստորագրություն չհեռանալու մասին, հիմնավոր է, նրա նկատմամբ նշված խափանման միջոց կիրառելու պայմաններն ու հիմքերը շարունակում են առկա լինել, ուստի այն վերացնելու կամ փոփոխելու հիմքերը բացակայում են։ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին պատկանող VOLKSWAGEN TOUAREG 3.2 մակնիշի 83 UV 888 համարանիշով ավտոմեքենայի վրա մինչդատական վարույթի ընթացքում դրված կալանքը վերացնելու հիմքեր ներկա դրությամբ առկա չեն: Դատավարությանը մասնակցող անձանց նկատմամբ պաշտպանության միջոցներ կիրառելու, ինչպես նաև դատական նիստին կանչման ենթակա անձանց ցանկը փոփոխելու հիմքեր ներկա դրությամբ չկան։ Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 292-րդ և 293-րդ հոդվածներով, Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի՝ Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը նշանակել դատական քննության 2021 թվականի հունիսի 02-ին՝ ժամը 15։00-ին, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանում (ք.Երևան, Արշակունյաց պողոտա 24/1)՝ դռնբաց դատական նիստում, դատավոր Ա. Դանիբեկյանի նախագահությամբ։ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ։ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ։ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին պատկանող VOLKSWAGEN TOUAREG 3.2 մակնիշի 83 UV 888 համարանիշով ավտոմեքենայի վրա մինչդատական վարույթի ընթացքում դրված կալանքը պահպանել։ Դատական նիստին կանչման ենթակա անձանց ցանկը թողնել անփոփոխ։ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ԴԱՆԻԲԵԿՅԱՆ |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 01-07-2021 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 13-08-2021 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 24-09-2021 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-11-2021 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Նախագահող դատավորի ամենամյա արձակուրդում գտնվելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-02-2022 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Նախագահող դատավորի թիվ ԵԴ/0655/01/21 քրեական գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2021 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 08-04-2022 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 07-07-2022 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 20-10-2022 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-12-2022 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2022 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 24-02-2023 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 24-02-2023 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Գուլոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 24-02-2023 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ |
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արտյոմ |
| Ազգանուն | Մարգարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 24-02-2023 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԿԴ/0288/01/17 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը Նախագահությամբ դատավոր Ա. Դանիբեկյանի Քարտուղարությամբ Մ.Վարդապետյանի Ս.Յուզբաշյանի Ս.Մկրտչյանի Է․Մատինյանի Մասնակցությամբ՝ Մեղադրողներ Է.Պետրոսյանի Ս.Մովսիսյանի Պաշտպաններ Հ.Անանյանի Մ.Ավագյանի Ա.Ղասաբողլյանի 2023 թվականի փետրվարի 24-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Հարություն Յուրիի Գուլոյանի` ծնված 09.05.1984թ. Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չի աշխատում, չամուսնացած, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող՝ ք․Երևան, Նեկրասովի փողոց, 76 տուն հասեցում, մեղադրվում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, սույն գործով արգելանքի տակ չի եղել, որպես խափանման միջոց ընտրված է ստորագրություն չհեռանալու մասին, Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի` ծնված 24.06.1987թ. Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, հանդիսանում է Սոս-Սոս ՍՊ ընկերության տնօրեն, ամուսնացած, խնամքին չորս անչափահաս երեխա, նախկինում չդատված, հաշվառված և բնակվող՝ ք․Երևան, Նոր Արեշ, 34-րդ փողոց, 106/2 տուն հասեցում, մեղադրվում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, սույն գործով արգելանքի տակ չի եղել, որպես խափանման միջոց ընտրված է ստորագրություն չհեռանալու մասին, Պ Ա Ր Զ Ե Ց՝ 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը 2017թ. մայիսի 05-ին ՀՀ կառավարությանն առընթեր պետական եկամուտների կոմիտեի իրավախախտումների հայտնաբերման ու վարչական վարույթների իրականացման վարչության հետաքննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 83161717 քրեական գործը: 2017թ. մայիսի 18-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՀԿԳ քննիչ Կ.Ներսիսյանի որոշմամբ թիվ 83161717 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: 2017թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանը թիվ 83161717 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին: 2017թ. հոկտեմբերի 13-ի որոշմամբ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն բանի համար, որ. նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրենի որդի Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։ Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրերով մրցույթներին։ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ «Գնումների մասին» օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ «Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման» պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված «Սոս-97» ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ Հայաստան Գասպարյանի-ի, Սիսակ Սարգսյանի-ի Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի-ի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի-ի, Բուրաստան Գրիգորյանի-ի, Նարինե Անտոնյանի-ի և Ֆելիքս Կնյազյան-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ Սոս-97 ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»։ 2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանը թիվ 83161717 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն բանի համար, որ. նա 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին իրավունք վերապահող փաստաթղթեր օգտագործելու նպատակով խմբի կազմում՝ Հարություն Յուրիի Գուլոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, կեղծ Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրեր ու դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, որոնք Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան։ Մասնավորապես՝ Երևանի քաղաքապետարանի կողմից քաղաքապետարանի կարիքների համար սննդամթերքի ձեռքբերման մրցույթներին մասնակցելու նպատակով Հարություն Գուլոյանը 2015 թվականի սեպտեմբերի 1-ին ծառայությունների մատուցման պայմանագիր է կնքել Սոս-97 ՍՊԸ-ի հետ և ընկերության անունից մասնակցել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից իրականացվող ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1 և ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5 ծածկագրերով մրցույթներին։ Արտյոմ Մարգարյանը և Հարություն Գուլոյանը տեղեկացված լինելով 1-ին տեղ զբաղեցնելու և հիշյալ մրցույթների վերջնական հաղթող ճանաչվելու համար ՀՀ Գնումների մասին օրենքով և ՀՀ կառավարության գնումների գործընթացի կազմակերպման կարգը հաստատելու մասին որոշմամբ անհրաժեշտ որակավորման չափանիշներ հիմնավորող փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու անհրաժեշտության մասին, 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին խմբի կազմում, նախնական համաձայնությամբ և միասնական դիտավորությամբ պատրաստել են իրականությանը չհամապատասխանող, իբր 2012թ. հունվար և փետրվար ամիսներին կնքված կեղծ Առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրեր և դրանց հանձնման-ընդունման արձանագրություններ՝ կնքված Սոս-97 ՍՊ ընկերության և անհատ ձեռներեցներ Հայաստան Գասպարյանի-ի, Սիսակ Սարգսյանի-ի Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի-ի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի-ի, Բուրաստան Գրիգորյանի-ի, Նարինե Անտոնյանի-ի և Ֆելիքս Կնյազյան-ի միջև, որոնցում անհատ ձեռնարկատերերի անվան դիմաց ստորագրությունները կեղծել է Հարություն Գուլոյանը, իսկ Սոս-97 ՍՊԸ-ի տնօրենի փոխարեն՝ Արտյոմ Մարգարյանը, որոնց պատճենները Հարություն Գուլոյանը 12.11.2015 թվականին որպես իրավունք վերապահող՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթուղթ ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան և մրցույթներում ճանաչվել 1-ին տեղ զբաղեցնող մասնակից»։ 2017թ. հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ թիվ 83161717 քրեական գործով մեղադրյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին։ 2017թ. նոյեմբերի 10-ին թիվ 83161717 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որտեղ դրան շնորհվել է թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 հերթական համարը: 2017թ. նոյեմբերի 14-ին թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ընդունվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Մ.Մարտիրոսյանի վարույթ, 2017թ. նոյեմբերի 28-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը նշանակելու մասին։ 2018թ. հուլիսի 19-ին կայացրած թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճռով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը վճռել է. Ամբաստանյալ Հարություն Յուրիի Գուլոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի ութհարյուրապատիկի` 800.000 /ութ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։ Նախաքննության մարմնի 2017թ. հոկտեմբերի 30-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը թողնել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտորեն, հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր: Դատավճիռը պաշտպանների կողմից բողոքարկվել է ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան: 2019թ. հունվարի 14-ին կայացրած որոշմամբ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը որոշել է. Պաշտպաններ Արմինե Ղասաբողլյանի, Հրանտ Անանյանի և Գիորգի Ագաջանյանի վերաքննիչ բողոքները բավարարել մասնակիորեն: Հարություն Յուրիի Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2018թ. հուլիսի 19-ի թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի որոշումը ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և ամբաստանյալ Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի կողմից բողոքարկվել է ՀՀ վճռաբեկ դատարան: 2019թ. հունիսի 01-ին կայացրած որոշմամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը որոշել է ամբաստանյալներ Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի և Հարություն Յուրիի Գուլոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2019 թվականի հունվարի 14-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Դ.Մելքոնյանի և Ա.Մարգարյանի պաշտպան Հ.Անանյանի վճռաբեկ բողոքները վարույթ ընդունելը մերժել: 2019թ. հունիսի 24-ին թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը ստացվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարան, 2019թ. հունիսի 26-ի որոշմամբ ընդունվել է նույն դատարանի դատավոր Ա.Թադևոսյանի վարույթ և 2019թ. հուլիսի 09-ի որոշմամբ նշանակվել դատական քննության: 2021թ. մայիսի 07-ին թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործը վերաբաշխվել է` դատավոր Ա.Թադևոսյանի լիազորությունները դադարելու կապակցությամբ: 2021թ. մայիսի 10-ի որոշմամբ թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործն ընդունվել է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Ա.Դանիբեկյանի վարույթ և 2021 թվականի մայիսի 24-ի որոշմամբ նշանակվել է դատական քննության: 2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում 2.1. Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել, օգտվելով իր դատավարական իրավունքից հրաժարվել է ցուցմունք տալուց: Նախաքննության ընթացքում Հարություն Գուլոյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել մասնակի և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ օրենսդրական փոփոխությունների արդյունքում մրցույթում հաղթող ճանաչվելուց հետո 1-ին տեղ զբաղեցրած ընկերությունը պետք է ներկայացներ որակավորման չափանիշներին համապատասխանելու վերաբերյալ փաստաթղթեր, մասնավորապես, նախորդ երեք տարվա ընթացքում շրջանառություն ունենալու հանգամանքը հավաստող փաստաթղթեր, սակայն նման ընկերություն չի ունեցել: Դիմել է իր ծանոթ «Սոս-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն Սոսիկ Մարգարյանի որդուն` Արտյոմ Մարգարյանին, վերջինիս հորը պատկանող նշված ընկերության միջոցով մրցույթին մասնակցելու համար: Ընկերության և իր միջև կնքվել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր, որի հիման վրա էլ ինքն անձամբ, սակայն ընկերության անունից, դիմել է Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին և ճանաչվել հաղթող: 2015 թվականի նոյեմբերի սկզբին` տեղեկանալով, որ «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը հաղթող է ճանաչվել և եռօրյա ժամկետում պետք է ներկայացնի որակավորմանը համապատասխանելու մասին հիմնավորող փաստաթղթեր, իր կողմից վարձակալած տարածքում, առանց որևէ մեկի գիտության, համացանցից ներբեռնել է պայմանագրերի տիպային օրինակներ և անհրաժեշտ փոփոխություններ կատարելուց հետո, օգտվելով «Սոս-97» ՍՊ ընկերության հարկային տվյալներում առկա նախկինում ապրանք մատակարարած անձանց տվյալներից, կազմել է առուվաճառքի կեղծ պայմանագրեր և դրանց ուղեկցող կեղծ հանձնման-ընդունման արձանագրություններ: Նշված պայմանագրերում և հանձնման-ընդունման արձանագրություններում Ա/Ձ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե Խոջոյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի» և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրենի անվան դիմաց ստորագրությունները կատարել է ինքը, այդ պայմանագրերի և արձանագրությունների վերաբերյալ անգամ նրանք տեղեկություն չեն ունեցել։ Ստորագրությունները կեղծելուց հետո Արտյոմ Մարգարյանից վերցրել է ընկերության կնիքը և դրանով վավերացրել նշված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները: Արտյոմին չի ասել, թե կնիքն ինչի համար է, նրան ուղղակի ասել է, որ թուղթ է պետք կնիքել, Արտյոմն էլ վստահելով՝ տվել է։ Այնուհետև պայմանագրերի պատճենները ներկայացրել է Երևանի քաղաքապետարան: Ա.Մարգարյանը նշված գործընթացին չի մասնակցել, դրա ընթացքի մասին տեղեկություններ չի ունեցել: /Հատոր 3, գ.թ. 47-48, 264, 294/ 2.2. Դատաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ իր ընտանիքին է պատկանում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը, որն իրականացնում է մսամթերքի արտադրություն և մատակարարում: Ընկերության տնօրեն է հանդիսացել հայրը, ինքը կատարել է որոշ կազմակերպչական աշխատանքներ, հանդիսացել է ընկերության մենեջեր: 2012-2014թթ. ընթացքում ընկերության շրջանառությունը կազմել է շուրջ 300 միլիոն ՀՀ դրամ: Հարություն Գուլոյանն առաջարկել է իրեն մասնակցել Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթին, ինչին համաձայնելով վերջինիս հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր, տրամադրել է ընկերության կնիքը և այլևս որևէ գործընթացի չի միջամտել: Հարություն Գուլոյանն իրեն ներկայացրել է ինչ-որ փաստաթղթեր ստորագրման համար, որոնք ինքն առանց բովանդակությանը ծանոթանալու ստորագրել է: Չի իմացել, որ դրանք կեղծ պայմանագրեր են, վստահելով Հարություն Գուլոյանին ստորագրել է, որևէ փաստաթուղթ կեղծելու մտադրություն չի ունեցել։ Նախաքննության ընթացքում Արտյոմ Մարգարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որևէ փաստաթուղթ չի կեղծել: Հնարավոր է՝ Հարություն Գուլոյանը այլ փաստաթղթերի հետ միասին ստորագրման համար իրեն ներկայացրել է նաև այդ փաստաթղթերը և ինքը վստահելով վերինիս առանց կարդալու ստորագրել է։ Որևէ փաստաթուղթ կեղծելու նպատակ չի ունեցել, ինչպես նաև երբևէ տեղեկություն չի ունեցել, որ որևէ փաստաթուղթ կեղծված է եղել։ /Հատոր 3, գ.թ. 277, 285/ 2.3. Դատաքննության ընթացքում վկա Միքայել Աշոտի Զալինյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2013թ. օգոստոսից մինչև 2017թ. մայիս ամիսը աշխատել է Երևանի քաղաքապետարանի գնումների վարչության գնումների կազմակերպման բաժնում՝ որպես գլխավոր մասնագետ, համակարգել է գնումների գործընթացը։ ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով մրցույթներում հաղթող մասնակից որոշելը իրականացվել է տվյալ ընթացակարգի գնահատող հանձնաժողովի կողմից։ Ինքն ապահովել է մրցույթներին վերաբերող փաստաթղթաշրջանառություններից՝ մասնակիցների ծանուցումը, հրավերի հրապարակումը և այլն։ Բացի այդ ուսումնասիրել, գնահատող հանձնաժողովին է ներկայացրել ընթացակարգին վերաբերող և մասնակիցների կողմից ներկայացված որակավորման փաստաթղթերի համապատասխանության հարցը։ 2015 թվականին Երևանի քաղաքապետարանի կողմից կազմակերպվել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով գնման գործընթաց՝ 2016 թվականի ընթացքում Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայությամբ գործող որոշ դպրոցների կարիքների համար «Սննդի փաթեթի» ձեռքբերման նպատակով։ Գնման գործընթացին մասնակցության հայտ են ներկայացրել երեք ընկերություններ, որոնցից ամենացածր գնային առաջարկը եղել է «Սոս -97» ՍՊ ընկերությանը՝ 168.102.995 ՀՀ դրամ։ Գնահատող հանձնաժողովի որոշմամբ վերջինս ճանաչվել է առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից և ղեկավարվելով ՀՀ կառավարության 2011թ-ի փետրվարի 10-ի N 168-Ն որոշմամբ հաստատված՝ «Գնումների գործընթացի կազմակերպման մասին» կարգի 47-րդ կետի 1-ին մասով, մասնակիցների տվյալների, ինչպես նաև «Սոս-97» ՍՊԸ-ի տվյալների ճշտման մասին հարցում է կատարվել ՀՀ ֆինանսների նախարարություն։ Նույն կարգի 47-րդ կետի 2-րդ մասի համաձայն՝ նաև ծանուցում է ուղարկվել առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակցին՝ որակավորման չափանիշները հիմնավորող փաստաթղթերը նախատեսված ժամկետում գնահատող հանձնաժողովին տրամադրելու պահանջով։ Ըստ տվյալ ընթացակարգի արձանագրության՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն ներկայացրել է ծանուցմամբ պահանջվող փաստաթղթերը, որոնք բաղկացած են եղել կնիքված պայմանագրերից և արձանագրություններից։ Դրանից հետո գնահատող հանձնաժողովը առաջնորդվելով նույն կարգի 71-րդ կետի դրույթով՝ ընկերության կողմից ներկայացված պայմանագրերը ուղարկել է ՀՀ Ֆինանսների նախարարություն՝ տվյալների իսկությունը պարզելու նպատակով։ Ի պատասխան այդ հարցմանը՝ հայտնել են, որ ՀՀ Ֆինանսների նախարարության հարկային մարմնի տեղեկատվական բազայում «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից Երևանի քաղաքապետարանին տրամադրված, թվով 8 առքուվաճառքի պայմանագրերին համապատասխանող տեղեկատվություն առկա չէ, ուստի հնարավոր չէ հաստատել վերջիններիս իսկությունը։ Ստացված գրության հիման վրա գնահատող հանձնաժողովը որոշել է մերժել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի հայտը։ Նշված ընկերությունը իրազեկվելով որոշման մասին՝ դիմում-բողոք է ներկայացրել «Գնումների աջակցման կենտրոն» ՊՈԱԿ՝ պահանջելով չեղյալ համարել գնահատող հանձնաժողովի որոշումը։ ՊՈԱԿ-ի կողմից ձևավորվել է բողոքարկման խորհուրդ, որն էլ ուսումնասիրելով բողոքի առարկան՝ որոշել է բավարարել «Սոս-97» ՍՊԸ-ի բողոքը, սակայն ընթացակարգի 2-րդ տեղ զբաղեցրած մասնակից «Տիսուս» ՓԲԸ-ն դիմում է ներկայացրել դատարան՝ նույն ընթացակարգով պայմանագրի կնքման վրա արգելանք դնելու պահանջով, որը դատարանի կողմից բավարարվել է։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի կողմից ներկայացված, թվով 8 մատակարարման պայմանագրերը որոշիչ դեր են ունեցել մրցույթում հաղթելու գործում և քանի որ իրենց կողմից պարզվել է դրանց կեղծ լինելու հանգամանքը, ուստի որոշվել է 2-րդ տեղը զբաղեցրած մասնակցին ճանաչել հաղթող։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն նախկինում քաղաքապետարանի կողմից անցկացվող մրցույթներին չի մասնակցել։ Նույն ժամանակահատվածում, բացի վերը նշված ծածկագրով ընթացակարգից՝ ընկերությունը մասնակցել է նաև «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» և «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրերով գնման ընթացակարգերին։ Մասնավորապես՝ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/3» ծածկագրով գնման ընթացակարգին «Սոս-97» ՍՊԸ-ի մասնակցության հայտը մերժվել է, քանի որ սահմանված ժամկետում ընկերությունը չի ներկայացրել որակավորման փաստաթղթերը, իսկ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/1» ծածկագրով ընթացակարգին ընկերությունը մասնակցել է և ներկայացրել նույն փաստաթղթերը, ինչը ներկայացրել է «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ծածկագրով ընթացակարգին, որով իրենց կողմից կատարվել են նույն գործողությունները և կայացվել նույն որոշումները, ինչ որ «ԵՔ-ՇՀԱՊՁԲ-16/5» ընթացակարգով։ Հաղթելով մրցույթում՝ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրավունք է ձեռք բերել սնունդ մատակարարել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին, սակայն մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքով զրկվել է այդ հնարավորությունից։ 2.4. Դատաքննության ընթացքում Սիսակ Լևոնի Սարգսյանի ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1999-2000թթ. գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր «Սիսակ Սարգսյան» և զբաղվել է սննդամթերքի վաճառքով։ Շուրջ երեք տարի առաջ Ա/Ձ-ն լուծարվել է։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից երբեմն ստացել է մսամթերք փոքր քանակով՝ յուրաքանչյուր ամիս 20.000-ից 30.000 ՀՀ դրամի չափով։ Այդ ընկերության հետ երբևէ առքուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիր չի կնքել և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմել։ 2012-2014թթ. ընթացքում «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 16.000.000 ՀՀ դրամի ապրանք չի գնել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը և ակտը հայտնում է, որ դրանցում գնորդի ստորագրությունն իրենը չէ և երբեք այդ ընկերության հետ նման պայմանագիր չի կնքել, իր ողջ գործունեության ընթացքում նշված գումարի կեսի չափով մսամթերք չի վաճառել։ 2.5. Դատաքննության ընթացքում վկա Շուշանիկ Հակոբի Ֆահրադյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2006 թվականից գրանցվել է որպես անհատ ձեռնարկատեր, զբաղվել է սննդի մանրածախ առևտրով իր փոքրիկ կրպակում, որը գտնվել է Ախուրյան գյուղի ճանապարհին։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից մսամթերք ձեռք է բերել 2012-2013թթ. ընթացքում։ Դրանից հետո նրանցից ապրանք չի գնել, այդ մասին հայտնել է նաև հարկայինում։ Այդ ընկերության հետ պայմանագիր չի կնքել, հանձնման-ընդունման ակտ չի կազմել։ Ընկերությունից տարեկան վերցրել է ընդհանուր 100.000 ՀՀ դրամի մսամթերք, որը վերցրել է միայն հաշիվ ապրանքագրերով։ Ուսումնասիրելով ներկայացված պայմանագիրը՝ հայտնում է, որ դա իրականությանը չի համապատասխանում, կեղծ է, պայմանագրերում և արձանագրությունում իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել։ 2.6. Դատաքննության ընթացքում վկա Նարինե Ավետիսի Անտոնյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2008թ.-ից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Շիրակի մարզի Ախուրյան գյուղում գտնվող խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից ամիսը մեկ անգամ մսամթերք է ստացել։ Ապրանքները վերցվել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը հայտնում է, որ դրանցում առկա ստորագրություններն ինքը չի կատարել, Հարություն Գուլոյանին, Արտյոմ և Սոսիկ Մարգարյաններին չի ճանաչում։ 2.7. Նախաքննության ընթացքում վկա Սոսիկ Սուրենի Մարգարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ որ 1997թ. հիմնել է «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունը, որը գործել է մինչև 2017թ. հունվար ամիսը։ Ընկերությունը զբաղվել է մսամթերքի արտադրությամբ և վաճառքով։ Իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է որդին՝ Արտյոմ Մարգարյանը, ով հանդիսացել է ընկերության մենեջերը։ 2015թ. ամռանը կամ աշնանը որդին տեղեկացրել է, որ իր ծանոթ Հարությունը ցանկանում է, որ «Սոս-97» ՍՊԸ-ն մասնակցի Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված սննդի մատակարարման մրցույթին։ Որդին ասել է, որ Հարությունն այդ ոլորտում փորձ ունի և նրան վստահում է։ Հարությունի հետ կնքել է ծառայությունների մատուցման պայմանագիր։ Դրանից հետո որևէ բանի չի մասնակցել։ Տեղյակ է, որ փաստաթղթային ձևակերպմամբ զբաղվել է Հարությունը, ինչի հետ կապված տարել է կնիքը և հետո վերադարձրել։ Ներկայացված «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ա/Ձ-ներ «Հայաստան Գասպարյանի», «Սիսակ Սարգսյանի», «Ադրինե խոջոյանի», «Աստղիկ Հովհաննիսյանի», «Շուշանիկ Ֆահրադյանի», «Բուրաստան Գրիգորյանի», «Նարինե Անտոնյանի», «Ֆելիքս Կնյազյանի» միջև կնիքված առքուվաճառքի և ապրանքների մատակարարման պայմանագրերը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունները իրականությանը չեն համապատասխանում, դրանցում առկա ստորագրությունները իր կողմից չեն կատարվել, նշված անձանց այդ քանակությամբ ապրանքներ չի մատակարարել և տեղյակ չէ, որ այդպիսի փաստաթղթեր են ներկայացվել մրցույթին։ /Հատոր 3, գ.թ. 72-74/ 2.8. Նախաքննության ընթացքում Աստղիկ Համբարձումի Հովհաննիսյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2005 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և Ախուրյան գյուղի Ջրաշինարարների փողոցում գտնվող խանութ-կրպակում զբաղվել առևտրով։ Տարեկան մոտ 5.000.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն է ունեցել։ Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ՝ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ի աշխատակիցը ամսեկան 2-3 անգամ մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ ամսեկան շուրջ 5.000 ՀՀ դրամի առևտուր է կատարել՝ ոչ ավելի։ Ընկերությունն ապրանք մատակարարել է 2010-2014թթ. ընկած ժամանակահատվածում։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ նման պայմանագիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կնքել և դրանցում դրված ստորագրություններն ինքը չի կատարել։ /Հատոր 3, գ.թ. 109-111/ 2.9. Նախաքննության ընթացքում վկա Բուրաստան Սարգսի Գրիգորյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008թ. հանդիսացել է անհատ ձեռնարկատեր և զբաղվել մանրածախ առևտրով Երազգավորս գյուղում։ Տարեկան ունեցել է մոտավորապես 1.500.000 ՀՀ դրամի շրջանառություն։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից՝ արդեն երեք տարի մսամթերք չի ստացել, իսկ դրանից առաջ ընկերությունից ամիսը մեկ անգամ է մսամթերք ստացել։ Ամսեկան՝ ընկերությունից շուրջ 25.000 ՀՀ դրամի չափով առևտուր է կատարել։ Աշխատել են բանավոր պայմանավորվածությամբ, որևէ պայմանագիր չեն կնքել: Ուսումնասիրելով ներկայացված, իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագիրը, հանձնման-ընդունման արձանագրությունը՝ հայտնում է, որ ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչում։ /Հատոր 3, գ.թ. 112-114/ 2.10. Նախաքննության ընթացքում վկա Ֆելիքս Եղիշի Կնյազյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 1999թ.-ից զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ, ունեցել է խանութ Ախուրյան գյուղում։ «Սոս-97» ՍՊԸ-ից 2011թ-ից մինչև 2014թ. մսամթերք է ստացել 10 կամ 20 օրը մեկ, 10 կգ-ից ավել ապրանք երբեք չի վերցրել։ Ապրանք վերցնելիս պայմանագիր և հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել, բայց երբ ֆակտուրա է պահանջել՝ ըստ կարգի տվել են։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնիքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ այդ ընկերության հետ որևէ պայմանագիր չի կնքել, որևէ ակտ չի ստորագրել, իսկ ներկայացված պայմանագրում և ակտում առկա ստորագրություններն իրենը չեն։ Հարություն Գուլոյանին, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններին չի ճանաչել։ /Հատոր 3, գ.թ. 118-119/ 2.11. Նախաքննության ընթացքում վկա Հայաստան Ապետի Գասպարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 10 տարի զբաղվել է անհատ ձեռներեցությամբ Գյումրի քաղաքում։ 4 տարի «Սոս-97» ՍՊԸ-ն իրեն մսամթերք է մատակարարել։ Նրանց հետ առևտուրը կատարել է միայն ֆակտուրայով, որևէ պայամանգիր, հանձնման-ընդունման արձանագրություն չի կազմվել։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք իր կողմից չեն ստորագրվել։ /Հատոր 3, գ.թ. 120-121/ 2.12. Նախաքննության ընթացքում վկա Ադրինե Միշայի Խոջոյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2000 թվականից հանդիսացել է անհատ ձեռներեց և Գյումրի քաղաքում գտնվող իր խանութում զբաղվել առևտրով։ «Սոս-97» անվամբ ընկերություն չգիտի, իրենք մսամթերք ստացել են տարբեր ընկերություններից, հնարավոր է նաև «Սոս-97» ՍՊ ընկերությունից ստացած լինեն։ Ուսումնասիրելով իր և «Սոս-97» ՍՊԸ-ի միջև կնքված պայմանագրերը և հանձնման ընդունման արձանագրությունները՝ հայտնում է, որ դրանք կեղծ են, իր անվան դիմաց առկա ստորագրություններն իր կողմից չեն կատարվել։ Հարություն Գուլոյան, Սոսիկ և Արտյոմ Մարգարյաններ տվյալներով անձանց չի ճանաչում։ /Հատոր 3, գ.թ. 131-132/ 2.13. Դատաքննությամբ հետազոտվել են նաև հետևյալ ապացույցները. 2.13.1.Դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ «2. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 40-43, 116-119, 201-204 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Հ.Գասպարյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ 3. Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 20-23, 108-111, 209-212 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ս.Սարգսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97»ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ս.Սարգսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները չեն կատարվել Սիսակ Սարգսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Հարություն Գուլոյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ 4. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 44-47, 120-123, 205-208 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Խոջոյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Խոջոյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ 5. ա/ Թիվ 83161717 քրեական գործի 2-րդ հատորի 32-35, 112-115, 193-196 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ա.Հովհաննիսյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 5.բ/ «5.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 6. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 16-19, 96-99, 189-192 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառից վերև, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Շ.Ֆահրադյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 6. բ/ Հարություն Գուլոյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «6.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 7. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 24-27, 100-103, 217-220 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճռքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Բ.Գրիգորյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Բաղդասար Գրիգորյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Հասմիկ Հարությունյանի, Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 7.բ/ «7.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, հավանաբար, կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ Ձեռք բերել հատկանիշների ավելին քանակ կատեգորիկ հետևության հանգելու համար չհաջողվեց՝ հետազոտելի ստորագրությունների գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ 8. Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 36-39, 124-127, 197-200 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնմանընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ն.Անտոնյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ն.Անտոնյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Հարություն Գուլոյանի կողմից։ 9. ա/ Թիվ 83161717քրեական գործի 2-րդ հատորի 28-31, 104-107, 213-216 թերթերում առկա՝ «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի թվով 2 պատճենների վերջին թերթերի ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության թվով 2 պատճենների ստորին աջ հատվածներում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառերի դիմաց, «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագրի վերջին թերթի ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրության ստորին աջ հատվածում՝ «Ֆ.Կնյազյան» բառի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները, հավանաբար, չեն կատարվել Ֆելիքս Կնյազյանի, Արտյոմ Մարգարյանի, Հասմիկ Հարությունյանի կողմից, այլ կատարվել են մեկ այլ անձի կողմից։ 9.բ/ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել «9.ա» ենթակետում նշված ստորագրությունները, պարզել հնարավոր չէ՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Ուստի պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել հետազոտելի ստորագրությունները, հնարավոր չէ։ 1. «2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9» կետերում նշված հետազոտելի առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերի վերջին էջերի ստորին ձախ հատվածներում՝ «Տնօրեն» և «Ս.Մարգարյան» բառերի միջև, ինչպես նաև հանձնման-ընդունման արձանագրությունների ստորին ձախ հատվածներում՝ «Ս.Մարգարյան» բառերի դիմաց տեղավորված ստորագրությունները կատարվել են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից։ 2.,13. Փորձաքննությանը ներկայացված ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717 գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌ-ՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04ե գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» րառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/06» գրառումներով պայմանագիրը՝ որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ, չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով բնօրինակ պայմանագրի (որպես մեկ ամբողջական փաստաթուղթ) պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 192-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվ 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 212-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆ-ԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 220-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 216-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 196-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 200-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 204-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերը չեն հանդիսանում նույն հատորի համարակալված 208-րդ թերթում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով բնօրինակ փաստաթղթի պատճենները։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա «01 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրերի 3-րդ թերթերում, նույն հատորի 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա լազերային տպագրման եղանակով կատարված կլոր կնիքի դրոշմապատկերները և ստորագրությունները, կարող էին մեկ այլ նմանատիպ փաստաթղթից կամ փաստաթղթերից, տեսածրիչի (սկաների) միջոցով անցկացվել համակարգիչ, այնուհետև տեղավորել էջի համապատասխան հատվածում և տպագրել։ 3. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա «12 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04 գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 209-211-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա «25 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱ-ԻՐ 01/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 217-219-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 24-26-րդ թերթերում և 100-103-րդ թերթերում առկա «15 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 213-215-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա «22 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 193-195-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 32-34-րդ թերթերում և 112-115-րդ թերթերում առկա «30 հունվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 197-199-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ., ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա «15 փետրվարի 2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերների և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գիտականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերում լազերային տպագրման եղանակով կատարված տպագիր գրառումների, կլոր կնիքի դրոշմապատկերնրի և ստորագրությունների կատարման վաղեմություն չի որոշվել համապատասխան գի-տականորեն հիմնավորված մեթոդիկաների բացակայության պատճառով, ուստի որոշել «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 205-207-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագիրը (բնօրինակ) և նույն հատորի համարակալված 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրերը (պատճենները) կատարվել են միևնույն ժամանակ, թե ոչ, հնարավոր չէ։ 14. Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 189-191-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթերում, 217-219-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 213-215-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթերում, 193-195-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագ-ված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 197-199-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 201-203-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում, 205-207-րդ թերթերում առկա է 06 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով պայմանագրի 3-րդ թերթում առկա կապտագույն ներկանյութով կատարված մասնակի ընթեռնելի կլոր կնիքի դրոշմները կատարվել են ներկայացված «ՀԱՅԱՍՏԱՆ ԵՐԵՎԱԻ ԷՐԵԲՈՒՆՈՒ ՇՐՋԱՆ ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՊԱՏԱՍԽԱՆԱՏՎՈՒԹՅԱՄԲ ԸՆԿԵՐՈՒԹՅՈՒՆ * Армения Эребунийский р-н г. Еревана Общ-во с Ограниченной Ответствен. * Armenia Yerevan Erebuni district Company LTD * «ՍՕՍ -97» ,,СОС-9..“ SOS-97“ 00418097 կլոր կնիքով։ Փորձաքննությանը ներկայացված «ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾ № 83161717» գրառումներով 2-րդ հատորի համարակալված 16-18-րդ թերթերում և 96-98-րդ թերթերում առկա 12 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 19-րդ և 99-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 12.01.2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 20-22-րդ թերթերում և 108-110-րդ թերթերում առկա են 25 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 23-րդ և 111-րդ թերթերում առկա են «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 25.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 24-26-րդ թերթերում և 100-102-րդ թերթերում առկա 15 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/02» գրա-ռումներով փաստաթղթերում և 27-րդ և 103-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 15.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 28-30-րդ թերթերում և 104-106-րդ թերթերում առկա 22 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/03» գրառումներով փաստաթղթերում և 31-րդ և 107-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 22.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 32-34-րդ թերթերում և 112-114-րդ թերթերում առկա 30 հունվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 01/05» գրառումներով փաստաթղթերում և 35-րդ և 115-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 30.01.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 36-38-րդ թերթերում և 124-126-րդ թերթերում առկա 15 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/04» գրառումներով փաստաթղթերում և 39-րդ և 127-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 11.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 40-42-րդ թերթերում և 116-118-րդ թերթերում առկա 01 փետրվարի 2012թ. ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/01» գրառումներով փաստաթղթերում և 43-րդ և 119-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 01.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում, 44-46-րդ թերթերում և 120-122-րդ թերթերում առկա «06 փետրվարի 2012թ.ե ամսաթվով թվագրված «ԱՌՈՒՎԱՃԱՌՔԻ ԵՎ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՊԱՅՄԱՆԱԳԻՐ 02/02» գրառումներով փաստաթղթերում և 47-րդ և 123-րդ թերթերում առկա «Պայմանագրի կնքման ամսաթիվը 06.02.2012թ.» ամսաթվով թվագրված «ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆ N ՀԱՆՁՄԱՆ-ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ» գրառումներով փաստաթղթերում առկա սև ներկանյութով լազերային տպագրման եղանակով կատարված կնիքի դրոշմապատկերների և համեմատական նմուշ ներկայացված կնիքի դրոշմների համեմատական հետազոտություն չի կատարվել՝ հետազոտելի փաստաթղթերում առկա կնիքի դրոշմապատկերների, թույլ արտահայտվածության, մասնակի ընթեռնելի, կամ անընթեռնելի հատվածներում կնիքի պատկերների գրաֆիկական նյութերի սակավությունների պատճառով»։ /Հատոր 3, գ.թ. 232-254/ 2.13.2. Այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ գնումների ընթացակարգի հետ կապված Երևանի քաղաքապետի փաստաթղթերը, ՀՀ գնումների բողոքարկման խորհրդի թիվ 54/15 որոշումը, ՀՀ ֆինանսների նախարարի թիվ 01/4-5/39797-15 գրությունը, թիվ ԵԱՔԴ/0371/02/16 վճիռը, Երևանի քաղաքապետարանից գրությամբ ստացված փաստաթղթերը։ /Հատոր 3, գ.թ. 292-293/ 2.13.3. Իրեղեն ապացույց ճանաչված, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Շուշանիկ Ֆահրադյանի միջև 12.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/01 պայմանագիրը, 12.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Բուրաստան Գրիգորյանի միջև 15.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/02 պայմանագիրը, 15.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ֆելիքս Կնյազյանի միջև 22.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/03 պայմանագիրը, 22.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Սիսակ Սարգսյանի միջև 25.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/04 պայմանագիրը, 25.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Աստղիկ Հովհաննիսյանի միջև 30.01.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 01/05 պայմանագիրը, 30.01.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Հայաստան Գասպարյանի միջև 01.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/01 պայմանագիրը, 01.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Ադրինե Խոջոյանի միջև 06.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/02 պայմանագիրը, 06.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը, «Սոս-97» ՍՊԸ-ի և Նարինե Անտոնյանի միջև 15.02.2012թ. կնքված առուվաճառքի և մատակարարման թիվ 02/04 պայմանագիրը, 11.02.2012թ. հանձնման-ընդունման արձանագրությունը և դրանց բոլորի՝ երկու օրինակ պատճենները։ /Հատոր 3, գ.թ. 287-288/ 2.14. Գնահատելով վերը նշված ապացույցներից յուրաքանչյուրը՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության տեսանկյունից, դատարանը չի արձանագրում դատավարական պահանջների այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դրանցից որևէ մեկի օգտագործման անթույլատրելիությանը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ վերոնշյալ ապացույցներից յուրաքանչյուրը համապատասխանում է նաև վերաբերելիության չափանիշին, մասնավորապես՝ տեղեկություններ է պարունակում գործի համար նշանակություն ունեցող փաստերի մասին և իր բովանդակությամբ կարող է ծառայել ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները բացահայտելուն: Գնահատելով վկաներ Միքայել Զալինյանի, Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի և Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքներն արժանահավատության առումով, համադրելով դրանք գործում առկա մյուս ապացույցների հետ, դատարանը գտնում է, որ առկա չեն հիմքեր վկաների հայտնած տվյալների արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու համար: Գնահատելով ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների արժանահավատությունը, դատարանը հիմքեր չունի կասկածի տակ դնելու ցուցմունքներում պարունակվող փաստական տվյալներն առ այն, որ առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրվել են նրա կողմից՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքը հաստատվում է նաև դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ: Ինչ վերաբերում է Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքներին՝ այն մասով, որ վերջինս չի գիտակցել իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերի կեղծ լինելու հանգամանքը, ապա դատարանը գտնում է, որ վերոգրյալը չի համապատասխանում իրականությանը: Այսպես, ըստ գործում առկա փաստական տվյալների և մասնավորապես՝ Արտյոմ Մարգարյանի ցուցմունքների, վերջինս հանդիսացել է իր ընտանիքին պատկանող «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության մենեջերը, նշված ընկերությունում կատարել է կազմակերպչական աշխատանքներ, տեղեկացված է եղել դրա շրջանառության, արտադրանքի իրացման ծավալներից: «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերության տնօրեն, վկա Սոսիկ Մարգարյանի ցուցմունքով հաստատվում է, որ իր առողջական վիճակի վատթարացման պատճառով 2015թ. ընթացքում ընկերության գործունեությամբ զբաղվել է Արտյոմ Մարգարյանը: Վերոգրյալից բխում է, որ սննդամթերքի արտադրության և մատակարարման գործունեություն ծավալող ընկերությունում կազմակերպչական գործառույթներ իրականացնող մենեջերը, ով փաստացի ղեկավարել է ընկերության գործունեությունը, պետք է պատկերացում ունենա այն մասին, թե ինչ է իրենից ներկայացնում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագիրը, ապրանքների հանձնման-ընդունման ակտը, այսինքն՝ գիտակցի նշված փաստաթղթերի բնույթն ու նշանակությունը: Վերոգրյալի համատեքստում դատարանն արժանահավատ չի համարում Արտյոմ Մարգարյանի այն պնդումները, որ ստորագրել է Հարություն Գուլոյանի կողմից իրեն ներկայացված ինչ-որ փաստաթղթեր՝ առանց դրանց բովանդակությանը ծանոթանալու, այլ կերպ՝ ստորագրելիս չի գիտակցել դրանց էությունը: Այդ հետևության հանգելիս դատարանը հաշվի է առնում, որ նշված փաստաթղթերը նույնիսկ առանց կարդալու ստորագրելու դեպքում ստորագրողի համար չէին կարող տեսանելի չլինել պայմանագրերում ստորագրության մոտ տեղակայված ՄԱՏԱԿԱՐԱՐ ՍՈՍ-97 ՍՊԸ, իսկ հանձնման-ընդունման արձանագրություններում՝ Ապրանքը հանձնեց տպագիր գրառումները, ինչպես նաև մատակարարի և գնորդների (ապրանքն ընդունողների) տվյալները: Նկատի ունենալով Արտյոմ Մարգարյանի կողմից ստորագրված փաստաթղթերի քանակը, ողջամիտ չէ նաև այն վարկածը, որ վերջինս անուշադրության հետևանքով կարող էր չնկատել նշված գրառումները: Հետևաբար, Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող փաստաթղթերը ստորագրելիս ողջամտորեն չէր կարող չգիտակցել դրանց բնույթը, մասնավորապես՝ այն հանգամանքը, որ իր կողմից ստորագրվող փաստաթղթերը ՍՈՍ-97 ՍՊԸ անունից կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքի հանձնման-ընդունման ակտերն են: Ուշագրավ է նաև, որ Հարություն Գուլոյանը, ՍՈՍ-97 ՍՊԸ-ի հետ կնքված ծառայությունների մատուցման պայմանագրի հիման վրա իրականացնելով Երևանի քաղաքապետարանի կողմից հայտարարված մրցույթներին ընկերության կողմից մասնակցելու համար փաստաթղթերի փաթեթի մշակման, կազմման, լրացման, պատրաստման ծառայություններ, լիրազորված չի եղել ընկերության անունից կազմակերպելու սննդամթերքի մատակարարում (ամեն դեպքում, հակառակի մասին վկայող որևէ փաստական տվյալ գործում առկա չէ): Տվյալ պայմաններում Հարություն Գուլոյանի կողմից ՍՈՍ-97 ՍՊԸ-ի անունից մի շարք գնորդների հետ կնքվող մատակարարման պայմանագրերն ու ապրանքների հանձնման-ընդունման արձանագրություններն Արտյոմ Մարգարյանի ստորագրմանը ներկայացնելիս վերջինիս մոտ չէին կարող չառաջանալ տրամաբանական հարցեր Հարություն Գուլոյանի տրամադրության տակ նշված փաստաթղթերի հայտնվելու հանգամանքների, ինչպես նաև համապատասխան գործարքների իրական լինելու վերաբերյալ: Ընդ որում, մեկ էջից բաղկացած հանձնման-ընդունման արձանագրություններում ակնհայտ տեսանելի է նաև, որ դրանք թվագրված են 2012 թվականով: Վերը նշված հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ դատարանի մոտ ձևավորում են համոզվածություն, որ Արտյոմ Մարգարյանը քննարկվող պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները ստորագրելիս գիտակցել է դրանց կեղծ բնույթը: Գնահատելով ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի՝ մեղադրյալի կարգավիճակում տված նախաքննական ցուցմունքները, դատարանը փաստում է, որ գործի նյութերով, ինչպես նաև նրա ցուցմունքներով հաստատվում է, որ նախաքննության ընթացքում հարցաքննվելուց առաջ վերջինիս պատշաճ պարզաբանված են եղել մեղադրանքի էությունը և մեղադրյալի իրավունքները, այդ թվում՝ լռելու իրավունքը, որից նա չի ցանկացել օգտվել: Վերոգրյալի հաշվառմամբ դատարանը գտնում է, որ նշված դատավարական գործողությունների ընթացքում Հարություն Գուլոյանի պաշտպանության իրավունքի խախտում արձանագրելու հիմքեր առկա չեն: Անդրադառնալով Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքների բովանդակությանը, այն համադրելով գործում առկա այլ ապացույցների հետ, դատարանը դրանք արժանահավատ չի համարում՝ այն մասով, որ Արտյոմ Մարգարյանը «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի և անհատ ձեռնարկատերեր Հայաստան Գասպարյանի, Սիսակ Սարգսյանի, Ադրինե Խոջոյանի, Ֆելիքս Կնյազյանի, Աստղիկ Հովհաննիսյանի, Շուշանիկ Ֆահրադյանի, Բուրաստան Գրիգորյանի, Նարինե Անտոնյանի անունից կնքված պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրությունները չի ստորագրել և այդ գործընթացի մասին տեղեկություններ չի ունեցել: Այսպես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ նշված փաստաթղթերում «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի տնօրեն Ս.Մարգարյանի անվան դիմաց ստորագրությունները կատարված են Արտյոմ Մարգարյանի կողմից, ինչը հաստատել է նաև վերջինս իր ցուցմունքներով: Ինչ վերաբերում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներում պարունակվող այն տեղեկություններին, որ վերջինս պատրաստել է կեղծ պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, գնորդների անուններից ստորագրել դրանք և վավերացրել Արտյոմ Մարգարյանից վերցված «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, ապա վերոգրյալի արժանահավատությունը կասկածի տակ դնելու հիմքեր դատարանը չի արձանագրում՝ նկատի ունենալով, որ նշված հանգամանքները հաստատվում են նաև գործում առկա այլ ապացույցներով: Մասնավորապես, դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության թիվ 50451707 եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ փորձաքննությամբ հետազոտված փաստաթղթերում ստորագրությունները Հայաստան Գասպարյանի, Ադրինե Խոջոյանի և Նարինե Անտոնյանի անունների դիմաց կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից, Աստղիկ Հովհաննիսյանի և Բուրաստան Գրիգորյանի անունների դիմաց՝ հավանաբար կատարված են Հարություն Գուլոյանի կողմից: Միաժամանակ, փորձաքննությամբ հնարավոր չի եղել պարզել՝ Հարություն Գուլոյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից են կատարվել ստորագրությունները Շուշանիկ Ֆահրադյանի և Ֆելիքս Կնյազյանի անունների դիմաց՝ հետազոտելի ստորագրությունների ինֆորմատիվ գրաֆիկական նյութի սակավության պատճառով։ Մինչդեռ, նշված ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հանգամանքը, որը չի հերքվել փորձաքննության եզրակացությամբ, հաստատվում է Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով: Հարկ է նշել, որ նույն փորձաքննության եզրակացությամբ հերքվում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրությունները Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու փաստը: Միևնույն, ժամանակ Հարություն Գուլոյանի ցուցմունքներով հաստատվում են համապատասխան փաստաթղթերը կազմելու և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելու հանգամանքները: Ամփոփելով վերոշարադրյալը, դատարանը փաստում է, որ գործում առկա՝ թույլատրելիության և վերաբերելիության չափանիշներին համապատասխանող, դատարանի կողմից որպես արժանահավատ գնահատված ապացույցներն իրենց համակցության մեջ հաստատում են Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կողմից իրենց առաջադրված մեղադրանքների ձևակերպմամբ նկարագրված գործողությունների կատարման փաստը: Գնահատելով գործում առկա թույլատրելի և վերաբերելի ապացույցների ամբողջությունը գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դատարանն արձանագրում է, որ նշված ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու մեղադրական եզրակացությունում նշված փաստական հանգամանքները: Անդրադառնալով ամբաստանյալներին մեղսագրված՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունների որակմանը, դատարանն արձանագրում է, որ դրանց տրված իրավական գնահատականը բխում է գործում առկա ապացույցներից և համապատասխանում դատաքննությամբ ապացուցված փաստական հանգամանքներին: Այսպես՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը՝ վերլուծելով նշված հոդվածի իմաստով «իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ» եզրույթի բնութագրական հատկանիշները, ձևավորել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «(…) Վճռաբեկ դատարանը նախ փաստում է, որ հիշյալ եզրույթը ենթադրում է, որ համապատասխան հանցակազմի առարկա է կազմում իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստ, իրադարձություն հավաստող այն փաստաթուղթը, որը տրամադրում է որևէ իրավունք կամ ազատում պատասխանատվությունից (…): (…) Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում վերլուծության ենթարկել նաև քննարկվող հոդվածի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդված) իմաստով պաշտոնական փաստաթղթի տրման սուբյեկտի հետ կապված հիմնահարցը: Այսպես՝ Վճռաբեկ դատարանն իր՝ 2006 թվականի հունիսի 1-ի թիվ ՎՔԲ-106/06 գործով որոշման շրջանակներում փաստել է. «Պաշտոնական են համարվում այն փաստաթղթերը, որոնց պետական մարմինների կողմից տրվում է իրավաբանական նշանակություն: Պաշտոնական փաստաթղթերը կարող են տրվել ինչպես պետական մարմինների, դրանց պաշտոնատար անձանց, տեղական ինքնակառավարման մարմինների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց, առևտրային կամ այլ տեսակի կազմակերպությունների կողմից: Այդպիսիք կարող են հանդիսանալ նաև առևտրային բանկերում կազմվող վարկային կամ այլ ֆինանսական փաստաթղթերը, քանի որ դրանք ևս ունեն իրավաբանական նշանակություն»: Ս.Գաբրիելյանի գործով որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Պաշտոնական փաստաթուղթ պետք է համարել պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինների, դրանց հիմնարկությունների, ձեռնարկությունների և կազմակերպությունների կողմից տրվող այն վավերացված տեղեկատվությունը, որը գտնվում է նյութական կրիչների վրա և հավաստում է իրավաբանական նշանակություն ունեցող փաստեր կամ իրադարձություններ» (տե՛ս Սամվել Գաբրիելյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2010 թվականի հուլիսի 23-ի թիվ ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 16-րդ կետը): Միաժամանակ հարկ է նշել, որ 2006 թվականի հունիսի 1-ի որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանի կողմից արտահայտված և վերը մեջբերված իրավական դիրքորոշումների կապակցությամբ Եվրոպական դատարանն արձանագրել է. «(…) Վճռաբեկ դատարանը [նշել է, որ] ցանկացած փաստաթուղթ, որին իշխանություններն իրավական նշանակություն են տալիս, անկախ նրանից այն տրվել է պետական մարմինների, թե առևտրային իրավաբանական անձանց կողմից, (…) ՔՕ-ի 325-րդ հոդվածով համապատասխանում են «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացությանը: Դատարանը չի գտնում, որ «պաշտոնական փաստաթուղթ» հասկացության նման մեկնաբանությունը չի համապատասխանում Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կեղծման հանցանքի էությանը կամ, այն ընդունելով, ներպետական դատարանները ընդլայնել են հանցանքի հասկացությունը այնքան, որ այն բացահայտ կերպով դուրս է մնացել դրա գործողության շրջանակից (…)» (տե՛ս Մարտիրոսյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Եվրոպական դատարանի՝ 2013 թվականի փետրվարի 5-ի (գանգատ թիվ 23341/06) վճռի 61-րդ կետը): 15.2. Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, ինչպես նաև վերահաստատելով նախկինում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի իմաստով իրավունք վերապահող կամ պատասխանատվությունից ազատող պաշտոնական փաստաթուղթ կարող է տրվել ինչպես պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ու դրանց կազմակերպությունների, այնպես էլ այլ իրավաբանական անձանց կողմից: 16. Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանն եզրակացնում է, որ փաստաթուղթը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 314-րդ և 325-րդ հոդվածների իմաստով պաշտոնական դիտարկելու համար դատարանները յուրաքանչյուր դեպքում պարտավոր են բազմակողմանի գնահատման ենթարկել այն և պարզել, թե արդյոք վերջինս օժտված է պաշտոնական փաստաթղթին բնորոշ, ի թիվս այլնի, սույն որոշմամբ մատնանշված հատկանիշներով՝ հատկապես ուշադրություն դարձնելով դրա բնույթին, իրավաբանական նշանակություն ունենալուն (տե՛ս Սամվել Պապիկյանի և Արարատ Սարգսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2017 թվականի հունիսի 22-ի թիվ ԱՐԴ/0116/01/15 որոշման 15-16-րդ կետերը): Մեջբերված իրավական դիրքորոշումների և վերլուծությունների լույսի ներքո դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրերը և հանձնման-ընդունման արձանագրություններն ունեցել են իրավաբանական նշանակություն, այն է՝ օժտված են եղել իրավական հետևանքներ առաջացնելու և իրավահարաբերությունների վրա ազդելու ունակությամբ: Այսպես, այդ փաստաթղթերը Երևանի քաղաքապետարան ներկայացնելու արդյունքում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ճանաչվել է մրցույթներում առաջին տեղ զբաղեցրած մասնակից, ինչը ենթադրում է որոշակի իրավունքներ ձեռք բերելու հնարավորություն: Մասնավորապես, հաղթելով մրցույթում «ՍՈՍ-97» ՍՊ ընկերությունը ձեռք է բերել Երևան քաղաքի շուրջ 160 մանկապարտեզներին և 52 դպրոցներին սնունդ մատակարարելու իրավունք (որից զրկվել է մրցույթի արդյունքների վիճարկման հետևանքով)։ Ընդ որում, տվյալ պարագայում նշանակություն չունի այն հանգամանքը, որ նշված պայմանագրերն ու հանձնման-ընդունման արձանագրությունները Երևանի քաղաքապետարան են ներկայացնել պատճենների տեսքով, քանի որ դա չի անդրադարձել դրանց՝ իրավական հետևանքներ առաջացնելու հնարավորության վրա: Վերոգրյալի հիման վրա դատարանը գտնում է, որ քննարկվող փաստաթղթերը համապատասխանում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի առարկայի հատկանիշներին: Վերլուծելով 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը, ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է. (…) Փաստաթղթերի, դրոշմների և մյուս առարկաների կեղծումը կարող է իրականացվել երկու ձևով` 1. իրական փաստաթղթերի կամ մյուս առարկաների տեքստի, բովանդակության, դրանցում առկա տեղեկատվության աղավաղումը տարբեր եղանակներով (ջնջում, քերծվածք, լրացում), 2. ամբողջովին կեղծ փաստաթղթի կամ այլ առարկայի պատրաստում։ Օգտագործել կեղծ փաստաթղթեր` նշանակում է դրանք շրջանառության մեջ դնել սեփական կարիքների համար` դրանց միջոցով իրավունքներ ձեռք բերելու կամ պատասխանատվությունից ազատվելու նպատակով (տե՛ս Սամվել Վոլոդյայի Գաբրիելյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2010 թվականի հուլիսի 23-ի թիվ ԵՇԴ/0115/01/09 որոշման 16-րդ կետը): Անդրադառնալով մեկից ավելի անձանց կողմից կատարվող հանցագործությունների որակման հիմնախնդիրներին, ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է. (…) [Ա]րարքը կարող է որակվել որպես համակատարում, երբ անձը լրիվ կամ մասամբ կատարում է հանցագործության օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողություններ (տե՛ս Գրիգոր Վոլոդյայի Ղլիջյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի՝ 2015 թվականի փետրվարի 27-ի թիվ ԳԴ5/0005/01/14 որոշման 13-րդ կետը): Մեջբերված իրավական դիրքորոշումները կիրառելով սույն գործի փաստական հանգամանքների նկատմամբ, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը կատարել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողությունների համապատասխան մասը: Մասնավորապես Հարություն Գուլոյանը կազմել է ամբողջությամբ կեղծ, իրականությանը չհամապատասխանող հանգամանքները հաստատող փաստաթղթեր՝ 2012 թվականով թվագրված առուվաճառքի և մատակարարման պայմանագրեր և հանձնման-ընդունման արձանագրություններ, ստորագրել դրանք գնորդների անունից և կնքել «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով, իսկ Արտյոմ Մարգարյանը՝ ստորագրել դրանք մատակարարի անունից, որից հետո Հարություն Գուլոյանը օգտագործել է նշված կեղծ փաստաթղթերը՝ շրջանառության մեջ դնելով, այն է՝ ներկայացնելով Երևանի քաղաքապետարան: Ինչ վերաբերում է Սիսակ Սարգսյանի անվան դիմաց առկա ստորագրություններին, որոնք Հարություն Գուլոյանի կողմից կատարված լինելու հավանականությունը հերքվել է դատաձեռագրաբանական և դատափաստաթղթաբանական փորձաքննության եզրակացությամբ, ապա հարկ է նշել, որ ամբաստանյալի՝ դատաքննությամբ ապացուցված գործողությունները, մասնավորապես համապատասխան փաստաթղթեր կազմելը և «ՍՈՍ-97» ՍՊԸ-ի կնիքով կնքելը՝ առանձին վերցրած, արդեն իսկ կազմում են 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը: Հետևաբար, վերոնշյալ փաստաթղթերում Հարություն Գուլոյանի ձեռքով կատարված ստորագրության բացակայությունը չի կարող ազդել վերջինիս մեղսագրված արարքի իրավական գնահատականի վրա: Այսպիսով, գործում առկա թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցության հիման վրա, գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան դատարանը գտնում է, որ Հարություն Գուլոյանին և Արտյոմ Մարգարյանին 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքներն ամբողջությամբ հիմնավորվել են նշված ապացույցներով: 3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները. 2021 թվականի հունիսի 30-ին ընդունվել է և 2022 թվականի հուլիսի 1-ին ուժի մեջ է մտել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը, որի 482-րդ հոդվածի համաձայն ՝ «1. Սույն օրենսգիրքն ուժի մեջ է մտնում 2022 թվականի հուլիսի 1-ից, բացառությամբ այն դրույթների, որոնց համար սույն օրենսգրքի 483-րդ հոդվածով սահմանված են ուժի մեջ մտնելու այլ ժամկետներ: 2. Սույն օրենսգրքի ուժի մեջ մտնելու պահից ուժը կորցրած ճանաչել 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգիրքը` հետագա բոլոր փոփոխություններով և լրացումներով, բացառությամբ սույն օրենսգրքի 483-րդ հոդվածով նախատեսված դեպքերի»: Նույն օրենսգրքի 483-րդ հոդվածը սահմանում է՝ «(…) 7. Այն քրեական գործերը, որոնցով մինչև սույն օրենսգիրքն ուժի մեջ մտնելը դատական քննություն նշանակելու մասին որոշում է կայացվել, քննվում և լուծվում են մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով»: Հաշվի առնելով, որ սույն քրեական գործը դատական քննության նշանակելու մասին որոշումը կայացվել է մինչև սույն թվականի հուլիսի 1-ը, դատարանը գտնում է, որ այն պետք է քննվի և լուծվի մինչև 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով։ Այսինքն՝ սույն քրեական գործի նկատմամբ կիրառելի են 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի նորմերը: Անդրադառնալով կիրառման ենթակա նյութական օրենքին, դատարանն արձանագրում է հետևյալը. 2022 թվականի հուլիսի 1-ից ուժը կորցրած է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը և գործողության մեջ դրվել 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը: Գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Արարքի հանցավորությունը, պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով: (…)»: Նույն օրենսգրքի 9-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կամ քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված արարք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենսդրությունը հետադարձ ուժ չունի: 2. Արարքի հանցավորությունը լրիվ կամ մասնակիորեն վերացնող կամ պատիժը մեղմացնող օրենսդրությունն ունի հետադարձ ուժ: Նշված դեպքում այն տարածվում է մինչև դրա ուժի մեջ մտնելը հանցանք կամ քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված արարք կատարած այն անձանց վրա, որոնց վերաբերյալ դեռևս առկա չէ օրինական ուժի մեջ մտած եզրափակիչ դատավարական ակտ։ (…) 4. Հանցանք կամ քրեական օրենսդրությամբ նախատեսված արարք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենսդրությունն ունի հետադարձ ուժ, եթե դա նախատեսված է օրենքով։ (…) 6. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ մասնակիորեն խստացնող օրենքը սույն հոդվածով նախատեսված չափանիշներին համապատասխան հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը: 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով: (...)»: Նույն օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն` տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն: 2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի։ 3. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը»: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը՝ Գասպար Պողոսյանի գործով կայացված որոշմամբ անդրադառնալով «քրեական օրենքի գործողությունը ժամանակի ընթացքում» և «քրեական օրենքի հետադարձ ուժը» հասկացությունների մեկնաբանմանը և մեջբերված իրավադրույթների միատեսակ կիրառության ապահովման խնդրին, արձանագրել է. «(...) «[Չ]կա հանցագործություն և պատիժ, եթե այն սահմանված չէ օրենքով» (nullum crimen, nulla poena sine lege) կանոնը համընդհանուր ճանաչում ստացած հիմնարար սկզբունք է և իրավունքի գերակայության կարևորագույն տարր։ Այն բացառիկ նշանակություն ունի մարդու իրավունքների պաշտպանության համակարգում, հետևաբար` նշված սկզբունքից շեղումը բացարձակապես անթույլատրելի է։ Սա նշանակում է, որ անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե արարքը կատարելու ժամանակ գործող օրենքով այն հանցագործություն չի համարվել, ինչպես նաև` հանցանք կատարած անձը ենթակա է քրեական պատասխանատվության միայն այն օրենքով, որը գործել է նրա կողմից արարքը կատարելու ժամանակ։ Nullum crimen, nulla poena sine lege սկզբունքի բաղադրամասերից է նաև այն դրույթը, համաձայն որի` չի կարող կիրառվել ավելի ծանր պատիժ, քան այն, որն օրենքով կիրառելի է եղել հանցագործության կատարման պահին։ (Տե´ս Գասպար Արամի Պողոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԳԴ1/0013/01/11 որոշման 16-րդ կետը): Մեջբերված իրավական դրույթները և վերլուծություները կիրառելով սույն գործի փաստական հանգամանքների նկատմամբ, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրին մեղսագրված 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքը 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքով չի ապաքրեականացվել և առերևույթ համապատասխանում է գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշներին: Դատարանն ապացուցված է համարում ամբաստանյալ Հարություն Գուլոյանի կողմից իրեն մեղսագրվող հանցավոր արարքի կատարումը, որը համապատասխանում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, և նրա մեղավորությունն այդ արարքը կատարելու մեջ: Դատարանն ապացուցված է համարում ամբաստանյալ Արտյոմ Մարգարյանի կողմից իրեն մեղսագրվող հանցավոր արարքի կատարումը, որը համապատասխանում է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, և նրա մեղավորությունն այդ արարքը կատարելու մեջ: Քննարկելով այն հարցը, թե ենթակա են արդյոք պատժի ամբաստանյալներն իրենց կատարած հանցավոր արարքների համար, դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում առկա է քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք: Այսպես՝ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան նախատեսել է պատիժ՝ տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից չորսհարյուրապատիկի չափով, կամ ազատազրկում` առավելագույնը երկու տարի ժամկետով: Նույն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «(…) 2. Միջին ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում հինգ տարի ժամկետով ազատազրկումը (...): (...)»: Այսպիսով, Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Մարգարյանի կատարած արարքները դասվում են միջին ծանրության հանցագործությունների թվին (գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արաքը նույնպես համարվում է միջին ծանրության հանցագործություն): 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները. (...) 2) հինգ տարի` միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից. (...) 2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտվելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը (...): 3. Վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատվում է, եթե մինչև նշված ժամկետներն անցնելն անձը կատարում է միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր նոր հանցանք: Այս դեպքում վաղեմության ժամկետի հաշվարկն սկսվում է նոր հանցանքի ավարտված համարելու պահից: 4. Վաղեմության ժամկետի ընթացքը կասեցվում է, եթե անձը խուսափում է քննությունից կամ դատից: Այս դեպքում վաղեմության ընթացքը վերսկսվում է անձին ձերբակալելու կամ մեղայականով նրա ներկայանալու պահից: Ընդ որում, անձը չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել, եթե ոչ մեծ ծանրության կամ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է տասը տարի, իսկ ծանր կամ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից՝ քսան տարի, և վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատված չի եղել նոր հանցագործությամբ: (...)»: 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե՝ (...) 6) անցել են վաղեմության ժամկետները. (...) 6. Սույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով: (...)»: Դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ Հարություն Գուլոյանը և Արտյոմ Մարգարյանը հանցանքները կատարել են 2015 թվականի սեպտեմբեր-հոկտեմբեր ամիսներին, վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի կասեցվել, այն ընդհատված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն: Այսպիսով, ամբաստանյալների կատարած հանցանքներն ավարտված համարելու օրվանից անցել է 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված ժամկետը: Միևնույն ժամանակ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալներն առարկել են վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով իրենց նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և քրեական գործի վարույթը կարճելու դեմ, ինչը 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն հանդիսանում է գործի վարույթը սովորական կարգով շարունակելու հիմք: Սակայն, նկատի ունենալով վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հանգամանքը, ամբաստանյալների նկատմամբ իրենց կատարած հանցանքների համար պատիժ չի կարող նշանակվել: Հետևաբար, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանրյուրը պետք է մեղավոր ճանաչվի 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և միաժամանակ վերջիններիս նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: Հաշվի առնելով, որ սույն քրեական գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, դատարանն այդ հարցին չի անդրադառնում։ Անդրադառնալով Արտյոմ Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքի հարցին, դատարանը գտնում է, որ այն պետք է վերացնել: Քննարկելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը, դատարանը գտնում է, որ սույն քրեական գործով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված՝ թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին։ Անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին, դատարանը գտնում է, որ Արտյոմ Մարգարյանի և Հարություն Գուլոյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցnցները պետք է վերացնել: Անդրադառնալով դատական ծախսերի հարցին, հաշվի առնելով, որ դատաքննությամբ ապացուցվել է Հարություն Գուլոյանի և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի մեղավորությունն իրենց մեղսագրված հանցագործությունները կատարելու մեջ, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի պետք է բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։ 4. Եզրափակիչ մաս Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 365-րդ, 369-372-րդ հոդվածներով, դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց՝ 1.Հարություն Յուրիի Գուլոյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: Հարություն Յուրիի Գուլոյանին նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել: 2.Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանին մեղավոր ճանաչել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով: Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի նկատմամբ ընտրված ստորագրություն չհեռանալու մասին խափանման միջոցը վերացնել: Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանի գույքի վրա դրված կալանքը վերացնել: Իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված՝ թվով 8 /ութ/ պայմանագրերի և հանձնման-ընդունման արձանագրությունների բնօրինակները, երկու օրինակ պատճենները պահել քրեական գործի հետ միասին։ Ամբաստանյալներ Հարություն Յուրիի Գուլոյանից և Արտյոմ Սոսիկի Մարգարյանից համապարտության կարգով հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 2.595.600 /երկու միլիոն հինգ հարյուր իննսունհինգ հազար վեց հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար՝ որպես դատական ծախսեր: Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործի վարույթը կարճել: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան՝ հրապարակվելու օրվանից հետո՝ մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ԴԱՆԻԲԵԿՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 24-02-2023 |
| Այլ նշումներ | ԵԿԴ/0288/01/17 ՈՐՈՇՈՒՄ ԴԱՏԱԿԱՆ ԱԿՏԻ ԱՆՀՍՏԱԿՈՒԹՅՈՒՆԸ ԼՈՒԾԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 20.07.2023թ. ք. Երևան Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի դատավոր Ա.Դանիբեկյանս, ուսումնասիրելով թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործով 2023 թվականի փետրվարի 24-ին կայացրած դատավճիռը, ՊԱՐԶԵՑԻ` Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 24.02.2023թ. թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճռի եզրափակիչ մասում թույլ է տրվել վրիպակ, մասնավորապես՝ դատավճռի եզրափակիչ մասի նախավերջին պարբերությունում նշվել է Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործի վարույթը կարճել նախադասությունը, որը չպետք է նշվեր: 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 430-րդ հոդվածի 4-րդ կետի համաձայն` «Դատավճիռ կամ այլ դատական որոշում կայացրած դատարանն իրավունք ունի լուծել դրա ի կատար ածման ընթացքում ծագած կասկածները և անհստակությունները, մասնավորապես` (...) 4) մեկնաբանել իր որոշումների անհստակությունները»: Վերը նշվածի հիման վրա դատարանը գտնում է, որ որոշման մեջ առկա անհստակությունը ենթակա է լուծման: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով 1998 թվականի հուլիսի 01-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 430-րդ հոդվածով, ՈՐՈՇԵՑԻ` Լուծել Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի 24.02.2023թ. թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 դատավճռի անհստակությունը՝ դատավճռի եզրափակիչ մասի նախավերջին պարբերությունում Թիվ ԵԿԴ/0288/01/17 քրեական գործի վարույթը կարճել նախադասությունը չկարդալ: ԴԱՏԱՎՈՐ Ա. ԴԱՆԻԲԵԿՅԱՆ |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 01-09-2023 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-250, 2-264, 3-323, 4-122, 5-101, 6-133, 7-138, 8-116, 9-128, 10-122,11-197 |
Բողոքարկվել է
| Բողոքարկվել է | Ըստ էության լուծող դատական ակտը |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 28-08-2023 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 07-02-2024 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 1-250, 2-264, 3-323, 4-122, 5-101, 6-133, 7-138, 8-116, 9-128, 10-122,11-197 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-46271/23 |
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 07-02-2024 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 09-02-2024 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 20-02-2024 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-250, 2-264, 3-323, 4-122, 5-101, 6-133, 7-138, 8-116, 9-128, 10-122,11-197, 12-19 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 20-02-2024 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 1-250, 2-264, 3-323, 4-122, 5-101, 6-133, 7-138, 8-116, 9-128, 10-122,11-197, 12--165,13-19,, |