Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0243/01/17
Վիճակագրական տողի համար :
1.10
Պատասխանող
Էջմին Սուքիասյանս
Արվին Սուքիասյանս
Էջմին Սուքիասյան Վազգենի
Արվին Սուքիասյան Վազգենի
Արվին Սուքիասյան
Էջմին Սուքիասյան
Արվին Սուքիասյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Սեվակ Համբարձումյան
Մանուշակ Պետրոսյան
Կարինե Ղազարյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
Վճռաբեկ
Արթուր Պողոսյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Սեվակ Համբարձումյան
Մանուշակ Պետրոսյան
Կարինե Ղազարյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
Վճռաբեկ
Արթուր Պողոսյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2018-02-07 | 15:00 | 4 | Կայացվել է | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-10-11 | 12:15 | 4 | Կայացել է | ||
| Վճռաբեկ | 2017-10-09 | 17:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-10-04 | 10:00 | 4 | Կայացել է |
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԵԿԴ/0243/01/17
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական
շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի
դատավճիռը կայացրած դատարանի կազմը
նախագահող դատավոր` Մ.Մարտիրոսյան
ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
07 փետրվարի 2018թ. ք.Երևան
ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Մ.Մելքոնյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Ա.Վարդանյանի
տուժող` Հ.Ավագյանի
պաշտպան` Ա.Ղազարյանի
ամբաստանյալներ` Ա.Սուքիասյանսի
Է.Սուքիասյանսի
դռնբաց դատական նիստում ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերանայելով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հոկտեմբերի 11-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. Թիվ 15188517 քրեական գործը հարուցվել է 19.06.2017թ. Ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի հետաքննիչ Է.Պետրոսյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով:
2. Հետաքննության մարմնի 19.06.2017թ. որոշմամբ թիվ 15188517 քրեական գործն ըստ ենթակայության ուղարկվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին:
3. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Զ.Դադայանի 21.06.2017թ. որոշմամբ թիվ 15188517 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
4. Նախաքննության մարմնի 21.06.2017թ. որոշմամբ մեղադրյալ Է.Սուքիասյանս նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
5. Նույն մարմնի 2017թ. հունիսի 28-ի որոշմամբ Է.Սուքիասյանսը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
6. Նախաքննության մարմնի 2017թ. հունիսի 29-ի որոշմամբ Ա.Սուքիասյանսը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
5. Նույն մարմնի 29.06.2017թ. որոշմամբ մեղադրյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
6. 07.09.2017թ. Է.Սուքիասյանսի և Ա.Սուքիասյանսի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
7. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Մ.Մարտիրոսյանի 11.09.2017թ. որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով ընդունվել է վարույթ, իսկ 25.09.2017թ. որոշմամբ` քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության:
8. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հոկտեմբերի 11-ի դատավճռով ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել ազատազրկման` 6/վեց/ ամիս ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում` պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել ազատազրկման` 6/վեց/ ամիս ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում` պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
9. Ընդհանուր իրավասության դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ 06.11.2017թ. վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանը:
10. ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանի 20.11.2017թ. որոշմամբ ամբաստանյալներ Է.Սուքիասյանսի և Ա.Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է Վերաքննիչ դատարանի վարույթ և քրեական գործն ըստ Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում քննության է նշանակվել 2017թ. դեկտեմբերի 04-ին:
2. Գործի փաստական հանգամանքները.
11. Ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել այն բանի համար, որ նա, 2017թ. հունիսի 07-ին, ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։
12. Ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել այն բանի համար, որ նա, 2017թ. հունիսի 07-ին, ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Էջմին Վազգենի Սուքիասյանի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։
3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները, պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
13. Պաշտպան Ա.Ղազարյանն իր բերած վերաքննիչ բողոքում գտնում է, որ դատարանը 6 /վեց/ ամիս ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս, առանց ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման, հաշվի չի առել Էջմին և Արվին Սուքիասյանների պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, որոնք նշել է դատական ակտում։
Էջմին Սուքիասյանը երիտասարդ է, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ հանգամանքների բերումով կատարել է միջին ծանրության հանցանք, որի պատճառ հանդիսացել է տուժող Հ.Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, այն է` Էջմին Սուքիասյանի հասցեին տվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներ, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ` օգնելով նախաքննություն իրականացնող մարմնին արագ բացահայտել կատարված հանցագործությունը, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, դատարանում միջնորդել է արագացված դատական քննության կարգ, խնդրել է ներել իրեն և մեղմ վարվել։
Արվին Սուքիասյանը երիտասարդ է, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ հանգամանքների բերումով կատարել է միջին ծանրության հանցանք, որի պատճառ հանդիսացել է տուժող Հ.Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, այն է` իր հասցեին սեռական բնույթի հայհոյանքներ տալը, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ` օգնելով նախաքննություն իրականացնող մարմնին արագ բացահայտել կարարված հանցագործոնթյունը, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, դատարանում միջնորդել է արագացված դատական քննության կարգ, խնդրել է ներել իրեն և մեղմ վարվել։
Բողոք բերած անձը գտնում է, որ վերը նշվածը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածով նախատեսված որպես Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հիմք է։
Բացի այդ, տուժող Հ.Ավագյանը դատարանում հայտնել է, որ վիճաբանությունը սկսվել է իր վատ պահվածքի, Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների հասցեին սեռական բնույթի հայհոյանքներ տալու արդյունքում, ոչ մի բողոք, պահանջ չունի, հաշտվել է, այժմ ընկերներ են, ամբաստանյալները կամովին հատուցել են իրեն պատճառված վնասը։ Դատարանին խնդրել է, որ ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակվի հնարավորինս մեղմ պատիժ։
Տվյալ դեպքում պատասխանատվությանն պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն պաշտպանյալներ Էջմին և Արվին Սուքիսայանսների կողմից կատարված արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այլև իրենց անձը բնութագրող հատկանիշներ հանդիսացող հանգամանքները, ընտանեկան դրությունը, վարքագիծը, աշխատունակությունը, տարիքը, դատվածություն չունենալը և պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս ստորադաս դատարանը եկել է սխալ եզրահանգման՝ գտնելով, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը չի կարող լինել արդարացի և համապատասխանել կատարված հանցանքի ծանրությանը և դա չի կարող բավարար լինել վերջիներիս ուղղելու և սոցիալական արդարությունը վերականգնելու համար։
Նշանակված պատիժը կրելու պարտականությունից ազատելու հնարավորություն է նախատեսում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով սահմանված՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ինստիտուտը։
Օրենքի նշված դրույթը հնարավորություն է տալիս հանգելու հետևության, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելն օրենսդիրը կախման մեջ չի դրել ոչ կատարված հանցանքի բնույթից և հասարակական վտանգավորության աստիճանից, ոչ այն կատարող անձից, այլ դրանում կարևորն այն է, որ իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում, բազմակողմանի գնահատելով հանցանքի կատարման հանգամանքները, վերլուծելով այն կատարող անձին բնութագրող տվյալները, հանգի այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու։ Այս կապակցությամբ ևս Վճռաբեկ դատարանը իր բազմաթիվ նախադեպային որոշումներում իրավական դիրքորոշում է հայտնել /2007թ. հունիսի 12-ի ՎԲ-124/07, 2008թ. թետրվարի 01-ի թիվ ՎԲ-01/08, 2008թ. ԱՎԴ/0059/01/08 որոշումներ /:
Բողոք բերած անձը գտնում է, որ պաշտպանյալների անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը բավարար է իրենց նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար՝ անկախ պատիժը և պատասխանատվությունը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից, մանավանդ, որ այդպիսիք սույն քրեական գործում բացակայում են։
Վերլուծելով վերը շարադրվածը, բողոք բերած անձը գտնում է, որ Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով է միայն սույն գործով հնարավոր հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգմանը,ամբաստանյալների ուղղմանն և հանցագործությունների կանխմանը։
Այն կբխի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից։
Վերը նշված հանգամանքները հիմք են տալիս պնդելու, որ դատարանի՝ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում չընդունելը հիմնավորված չէ։
14. Ելնելով վերոգրյալից, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 73-րդ, 375.4-րդ, 376-րդ, 376.1-րդ, 378-րդ, 380.1-րդ, 381-րդ հոդվածներով, բողոք բերած անձը ՀՀ Վերաքննիչ դատարանին խնդրում է վիճարկվող դատական ակտը պատժի մասով բեկանել, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նրանց նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերանայելով առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը փոփոխելու և ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
15. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
<<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն` <<եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետի համաձայն`
<<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
…8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը>>:
16. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությամբ, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։
Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
/.../ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիաթյան հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին>> /Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը/։
Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցի լուծման ժամանակ դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Դ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որի համաձայն՝ <<Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը>> /տե՛ս, Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը/։
17. Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի պետք է առնի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։
18. Սույն գործով առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը /կատարածը միջին ծանրության հանցագործություն է/, հանցավորի անձը` նախկինում դատված չլինելը, առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը, անկեղծորեն զղջալը, որպես վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի առնելով տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում վերջինիս նկատմամբ նշանակել է ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ:
19. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը` Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ հասցնելով վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ միջին ծանրության վնաս պատճառելը` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և նրա նկատմամբ իրեն վերագրվող հանցագործության համար համաչափ պատիժ նշանակելու միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
20. Առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը /կատարածը միջին ծանրության հանցագործություն է/, հանցավորի անձը` նախկինում դատված չլինելը, առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը, անկեղծորեն զղջալը, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հանգամանքներ հաշվի առնելով տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում վերջինիս նկատմամբ նշանակել է ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ:
21. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը` Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ հասցնելով երջինիս առողջությանը դիտավորությամբ միջին ծանրության վնաս պատճառելը` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և նրա նկատմամբ իրեն վերագրվող հանցագործության համար համաչափ պատիժ նշանակելու միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
22. Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է այն հետևության, որ բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը բեկանելու և փոփոխելու, ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, նկատի ունենալով, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս` թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դատական սխալի:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
1. Ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հոկտեմբերի 11-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով` թողնել օրինական ուժի մեջ:
2. Սույն որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք կարող է բերվել այն հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում` ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԵԿԴ/0243/01/17
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական
շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի
դատավճիռը կայացրած դատարանի կազմը
նախագահող դատավոր` Մ.Մարտիրոսյան
ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
07 փետրվարի 2018թ. ք.Երևան
ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Մ.Մելքոնյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Ա.Վարդանյանի
տուժող` Հ.Ավագյանի
պաշտպան` Ա.Ղազարյանի
ամբաստանյալներ` Ա.Սուքիասյանսի
Է.Սուքիասյանսի
դռնբաց դատական նիստում ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերանայելով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հոկտեմբերի 11-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. Թիվ 15188517 քրեական գործը հարուցվել է 19.06.2017թ. Ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի հետաքննիչ Է.Պետրոսյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով:
2. Հետաքննության մարմնի 19.06.2017թ. որոշմամբ թիվ 15188517 քրեական գործն ըստ ենթակայության ուղարկվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին:
3. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Զ.Դադայանի 21.06.2017թ. որոշմամբ թիվ 15188517 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
4. Նախաքննության մարմնի 21.06.2017թ. որոշմամբ մեղադրյալ Է.Սուքիասյանս նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
5. Նույն մարմնի 2017թ. հունիսի 28-ի որոշմամբ Է.Սուքիասյանսը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
6. Նախաքննության մարմնի 2017թ. հունիսի 29-ի որոշմամբ Ա.Սուքիասյանսը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
5. Նույն մարմնի 29.06.2017թ. որոշմամբ մեղադրյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:
6. 07.09.2017թ. Է.Սուքիասյանսի և Ա.Սուքիասյանսի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
7. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Մ.Մարտիրոսյանի 11.09.2017թ. որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով ընդունվել է վարույթ, իսկ 25.09.2017թ. որոշմամբ` քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության:
8. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հոկտեմբերի 11-ի դատավճռով ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել ազատազրկման` 6/վեց/ ամիս ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում` պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել ազատազրկման` 6/վեց/ ամիս ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում` պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
9. Ընդհանուր իրավասության դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ 06.11.2017թ. վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանը:
10. ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանի 20.11.2017թ. որոշմամբ ամբաստանյալներ Է.Սուքիասյանսի և Ա.Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է Վերաքննիչ դատարանի վարույթ և քրեական գործն ըստ Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում քննության է նշանակվել 2017թ. դեկտեմբերի 04-ին:
2. Գործի փաստական հանգամանքները.
11. Ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել այն բանի համար, որ նա, 2017թ. հունիսի 07-ին, ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։
12. Ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել այն բանի համար, որ նա, 2017թ. հունիսի 07-ին, ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Էջմին Վազգենի Սուքիասյանի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։
3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները, պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
13. Պաշտպան Ա.Ղազարյանն իր բերած վերաքննիչ բողոքում գտնում է, որ դատարանը 6 /վեց/ ամիս ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս, առանց ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման, հաշվի չի առել Էջմին և Արվին Սուքիասյանների պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, որոնք նշել է դատական ակտում։
Էջմին Սուքիասյանը երիտասարդ է, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ հանգամանքների բերումով կատարել է միջին ծանրության հանցանք, որի պատճառ հանդիսացել է տուժող Հ.Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, այն է` Էջմին Սուքիասյանի հասցեին տվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներ, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ` օգնելով նախաքննություն իրականացնող մարմնին արագ բացահայտել կատարված հանցագործությունը, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, դատարանում միջնորդել է արագացված դատական քննության կարգ, խնդրել է ներել իրեն և մեղմ վարվել։
Արվին Սուքիասյանը երիտասարդ է, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ հանգամանքների բերումով կատարել է միջին ծանրության հանցանք, որի պատճառ հանդիսացել է տուժող Հ.Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, այն է` իր հասցեին սեռական բնույթի հայհոյանքներ տալը, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ` օգնելով նախաքննություն իրականացնող մարմնին արագ բացահայտել կարարված հանցագործոնթյունը, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, դատարանում միջնորդել է արագացված դատական քննության կարգ, խնդրել է ներել իրեն և մեղմ վարվել։
Բողոք բերած անձը գտնում է, որ վերը նշվածը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածով նախատեսված որպես Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հիմք է։
Բացի այդ, տուժող Հ.Ավագյանը դատարանում հայտնել է, որ վիճաբանությունը սկսվել է իր վատ պահվածքի, Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների հասցեին սեռական բնույթի հայհոյանքներ տալու արդյունքում, ոչ մի բողոք, պահանջ չունի, հաշտվել է, այժմ ընկերներ են, ամբաստանյալները կամովին հատուցել են իրեն պատճառված վնասը։ Դատարանին խնդրել է, որ ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակվի հնարավորինս մեղմ պատիժ։
Տվյալ դեպքում պատասխանատվությանն պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն պաշտպանյալներ Էջմին և Արվին Սուքիսայանսների կողմից կատարված արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այլև իրենց անձը բնութագրող հատկանիշներ հանդիսացող հանգամանքները, ընտանեկան դրությունը, վարքագիծը, աշխատունակությունը, տարիքը, դատվածություն չունենալը և պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս ստորադաս դատարանը եկել է սխալ եզրահանգման՝ գտնելով, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը չի կարող լինել արդարացի և համապատասխանել կատարված հանցանքի ծանրությանը և դա չի կարող բավարար լինել վերջիներիս ուղղելու և սոցիալական արդարությունը վերականգնելու համար։
Նշանակված պատիժը կրելու պարտականությունից ազատելու հնարավորություն է նախատեսում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով սահմանված՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ինստիտուտը։
Օրենքի նշված դրույթը հնարավորություն է տալիս հանգելու հետևության, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելն օրենսդիրը կախման մեջ չի դրել ոչ կատարված հանցանքի բնույթից և հասարակական վտանգավորության աստիճանից, ոչ այն կատարող անձից, այլ դրանում կարևորն այն է, որ իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում, բազմակողմանի գնահատելով հանցանքի կատարման հանգամանքները, վերլուծելով այն կատարող անձին բնութագրող տվյալները, հանգի այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու։ Այս կապակցությամբ ևս Վճռաբեկ դատարանը իր բազմաթիվ նախադեպային որոշումներում իրավական դիրքորոշում է հայտնել /2007թ. հունիսի 12-ի ՎԲ-124/07, 2008թ. թետրվարի 01-ի թիվ ՎԲ-01/08, 2008թ. ԱՎԴ/0059/01/08 որոշումներ /:
Բողոք բերած անձը գտնում է, որ պաշտպանյալների անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը բավարար է իրենց նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար՝ անկախ պատիժը և պատասխանատվությունը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից, մանավանդ, որ այդպիսիք սույն քրեական գործում բացակայում են։
Վերլուծելով վերը շարադրվածը, բողոք բերած անձը գտնում է, որ Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով է միայն սույն գործով հնարավոր հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգմանը,ամբաստանյալների ուղղմանն և հանցագործությունների կանխմանը։
Այն կբխի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից։
Վերը նշված հանգամանքները հիմք են տալիս պնդելու, որ դատարանի՝ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում չընդունելը հիմնավորված չէ։
14. Ելնելով վերոգրյալից, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 73-րդ, 375.4-րդ, 376-րդ, 376.1-րդ, 378-րդ, 380.1-րդ, 381-րդ հոդվածներով, բողոք բերած անձը ՀՀ Վերաքննիչ դատարանին խնդրում է վիճարկվող դատական ակտը պատժի մասով բեկանել, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նրանց նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերանայելով առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը փոփոխելու և ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
15. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
<<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն` <<եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետի համաձայն`
<<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
…8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը>>:
16. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությամբ, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։
Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
/.../ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիաթյան հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին>> /Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը/։
Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցի լուծման ժամանակ դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Դ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որի համաձայն՝ <<Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը>> /տե՛ս, Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը/։
17. Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի պետք է առնի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։
18. Սույն գործով առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը /կատարածը միջին ծանրության հանցագործություն է/, հանցավորի անձը` նախկինում դատված չլինելը, առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը, անկեղծորեն զղջալը, որպես վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի առնելով տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում վերջինիս նկատմամբ նշանակել է ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ:
19. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը` Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ հասցնելով վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ միջին ծանրության վնաս պատճառելը` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և նրա նկատմամբ իրեն վերագրվող հանցագործության համար համաչափ պատիժ նշանակելու միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
20. Առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը /կատարածը միջին ծանրության հանցագործություն է/, հանցավորի անձը` նախկինում դատված չլինելը, առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը, անկեղծորեն զղջալը, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հանգամանքներ հաշվի առնելով տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում վերջինիս նկատմամբ նշանակել է ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ:
21. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը` Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ հասցնելով երջինիս առողջությանը դիտավորությամբ միջին ծանրության վնաս պատճառելը` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և նրա նկատմամբ իրեն վերագրվող հանցագործության համար համաչափ պատիժ նշանակելու միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
22. Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է այն հետևության, որ բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը բեկանելու և փոփոխելու, ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, նկատի ունենալով, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս` թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դատական սխալի:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
1. Ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հոկտեմբերի 11-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով` թողնել օրինական ուժի մեջ:
2. Սույն որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք կարող է բերվել այն հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում` ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
ԵԿԴ/0243/01/17
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող,
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ Գ. Մադոյանի,
հանրային պաշտպան Ա. Ղազարյանի,
տուժող Հ. Ավագյանի,
2017թ. հոկտեմբերի 11-ին Երևանում,
դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
1. Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի`
ծնված 1993թ. հուլիսի 18-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության /այսուհետ` ԻԻՀ/ Գորգան քաղաքում, հայ, ԻԻՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, մշտական աշխատանք չունի, ամուրի, նախկինում չդատված, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաղրամյան փողոցի թիվ 70 շենքի թիվ 12 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։
2. Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի`
ծնված 1986թ. օգոստոսի 27-ին ԻԻՀ Գորգան քաղաքում, հայ, ԻԻՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, մշտական աշխատանք չունի, ամուրի, նախկինում չդատված, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաղրամյան փողոցի թիվ 70 շենքի թիվ 12 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017թ. հունիսի 19-ին, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով հարուցվել է թիվ 15188517 քրեական գործը՝ Հովսեփ Սարգսյանին ծեծի ենթարկելու փաստի առթիվ։
Նույն օրը քրեական գործն ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ նախաքննություն կատարելու համար և 2017թ. հունիսի 21-ի ընդունվել է քննիչի վարույթ։
2017թ. հունիսի 28-ին Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-ին մասի 3-րդ կետով՝ հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2017 թվականի հունիսի 07-ին ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Արվին Վազգենի Սուքասյանսի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող եՆիմա Ֆուդ« ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։
Այսինքն` Էջմին Վազգենի Սուքասյանսին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։»։
2017թ. հունիսի 29-ին Արվին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-ին մասի 3-րդ կետով՝ հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2017 թվականի հունիսի 07-ին ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Էջվին Վազգենի Սուքիասյանի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող եՆիմա Ֆուդ« ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։
Այսինքն` Արվին Վազգենի Սուքասյանսին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։»։
2017թ. սեպտեմբերի 7-ին թիվ 15188517 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. սեպտեմբերի 11-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, 2017թ. սեպտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2017թ. հոկտեմբերի 4-ին, ժամը 10։00-ին նշանակելու մասին։
Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունը սկսելն ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը` Էջմին Սուքիասյանսը և Արվին Սուքիասյանսն առանձին, միջնորդեցին դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով։ Ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, ինքը համաձայն է մեղադրանքի հետ։
Տուժող Հ. Ավագյանը միջնորդությունների դեմ չառարկեց և դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալների հետ հաշտվել է և այժմ ընկերներ են։ Ամբաստանյալները կամովին հարուցել են իրեն պատճառված վնասները և նրանց նկատմամբ որևէ պահանջ կամ նրանց դեմ բողոք չունի։
Մեղադրողը հայտնեց, որ դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չի առարկում։
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշում կայացրեց արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքների հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը` Էջմին Սուքիասյանսը և Արվին Սուքիասյանսը, կատարել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործություն։
Ամբաստանյալ էջմին Սուքիասյանսի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ նրա կողմից հանցագործության կատարումը պայմանավորված է եղել տուժողի վարքագծի հակաբարոյականությամբ, նա նախկինում դատված չի եղել, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։
Ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ նրա կողմից հանցագործության կատարումը պայմանավորված է եղել տուժողի վարքագծի հակաբարոյականությամբ, նա նախկինում դատված չի եղել, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Առաջադրված մեղադրանքներն ամբաստանյալների կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, դիտավորությամբ ուրիշի առողջությանը միջին ծանրության վնաս պատճառելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ապացուցված է նաև ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, դիտավորությամբ ուրիշի առողջությանը միջին ծանրության վնաս պատճառելը, նրա արարքը նույնպես ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Կատարած հանցագործության համար ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն`
«Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան պատիժ է նախատեսում միայն ազատազրկման ձևով` առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը տուժողի վարքագծի հակաօրինականությանը կամ հակաբարոյականությանը՝ որպես պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանք անդրադարձել է Խաչիկ Հովսեփի Ղազարյանի վերաբերյալ ԵԷԴ/0138/01/09 քրեական գործով 2010թ. հունիսի 23-ի որոշման 16-րդ կետում, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) տուժողի վարքագծի հակաօրինականությունը չի սահմանափակվում միայն հանցագործության կատարումով։ Այն իր մեջ ներառում է նաև այլ գործողություններ, որոնք արգելվում են իրավունքի այլ ճյուղերով, օրինակ` վարչական, աշխատանքային, քաղաքացիաիրավական օրենսդրությամբ։ Հակաօրինական վարքագիծը կարող է արտահայտվել ծեծի, խոշտանգման, ծանր վիրավորանքի, մարդկային արժանապատվության նվաստացման ձևով։ Այն կարող է դրսևորվել նաև պաշտոնեական դիրքը չարաշահելու, շանտաժի և այլ գործողությունների ձևով, որոնք չեն հանդիսանում բռնություն, ծաղրանք, ծանր վիրավորանք, սակայն կրում են հակաօրինական բնույթ։
Ինչ վերաբերում է տուժողի վարքագծի հակաբարոյականությանը, ապա այն գնահատելու համար անհրաժեշտ է ելնել հասարակության մեջ համընդհանուր ճանաչում գտած բարոյական և էթիկական կանոնների դիրքերից, այնպիսի կատեգորիաների մասին պատկերացումներից, ինչպիսիք են արդարությունը, պատիվը, բարին ու չարը և այլն։ Հակաբարոյական վարքագծի դրսևորումներից է խաբեությունը, դավաճանությունը, խարդավանքը, պահպանության վստահված փողերը վատնելը, բամբասանքներ տարածելը, ամուսնական դավաճանությունը և այլն։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը և անկեղծորեն զղջալը։
Որպես ամբաստանյալ էջմին Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը։
Ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի՝ պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող և նրա անձը բնութագրող հանգամանքների հետ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով, քանի որ այդ պատիժն է անհրաժեշտ և բավարար Է. Սուքիասյանսին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար, այդ պատժի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրա ազատելու կամ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը և անկեղծորեն զղջալը։
Որպես ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը։
Ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի՝ պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող և նրա անձը բնութագրող հանգամանքների հետ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով, քանի որ այդ պատիժն է անհրաժեշտ և բավարար Ա. Սուքիասյանսին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար, այդ պատժի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրա ազատելու կամ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել։
Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի` Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի նկատմամբ խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջները ամբաստանյալների կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ և 3751-3754-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
1. Ամբաստանյալ Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
2. Ամբաստանյալ Արվին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
Դատավճիռը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով չի կարող բողոքարկվել։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող,
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ Գ. Մադոյանի,
հանրային պաշտպան Ա. Ղազարյանի,
տուժող Հ. Ավագյանի,
2017թ. հոկտեմբերի 11-ին Երևանում,
դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
1. Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի`
ծնված 1993թ. հուլիսի 18-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության /այսուհետ` ԻԻՀ/ Գորգան քաղաքում, հայ, ԻԻՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, մշտական աշխատանք չունի, ամուրի, նախկինում չդատված, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաղրամյան փողոցի թիվ 70 շենքի թիվ 12 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։
2. Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի`
ծնված 1986թ. օգոստոսի 27-ին ԻԻՀ Գորգան քաղաքում, հայ, ԻԻՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, մշտական աշխատանք չունի, ամուրի, նախկինում չդատված, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաղրամյան փողոցի թիվ 70 շենքի թիվ 12 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017թ. հունիսի 19-ին, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով հարուցվել է թիվ 15188517 քրեական գործը՝ Հովսեփ Սարգսյանին ծեծի ենթարկելու փաստի առթիվ։
Նույն օրը քրեական գործն ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ նախաքննություն կատարելու համար և 2017թ. հունիսի 21-ի ընդունվել է քննիչի վարույթ։
2017թ. հունիսի 28-ին Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-ին մասի 3-րդ կետով՝ հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2017 թվականի հունիսի 07-ին ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Արվին Վազգենի Սուքասյանսի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող եՆիմա Ֆուդ« ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։
Այսինքն` Էջմին Վազգենի Սուքասյանսին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։»։
2017թ. հունիսի 29-ին Արվին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-ին մասի 3-րդ կետով՝ հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2017 թվականի հունիսի 07-ին ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Էջվին Վազգենի Սուքիասյանի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող եՆիմա Ֆուդ« ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։
Այսինքն` Արվին Վազգենի Սուքասյանսին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։»։
2017թ. սեպտեմբերի 7-ին թիվ 15188517 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. սեպտեմբերի 11-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, 2017թ. սեպտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2017թ. հոկտեմբերի 4-ին, ժամը 10։00-ին նշանակելու մասին։
Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունը սկսելն ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը` Էջմին Սուքիասյանսը և Արվին Սուքիասյանսն առանձին, միջնորդեցին դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով։ Ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, ինքը համաձայն է մեղադրանքի հետ։
Տուժող Հ. Ավագյանը միջնորդությունների դեմ չառարկեց և դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալների հետ հաշտվել է և այժմ ընկերներ են։ Ամբաստանյալները կամովին հարուցել են իրեն պատճառված վնասները և նրանց նկատմամբ որևէ պահանջ կամ նրանց դեմ բողոք չունի։
Մեղադրողը հայտնեց, որ դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չի առարկում։
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշում կայացրեց արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքների հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը` Էջմին Սուքիասյանսը և Արվին Սուքիասյանսը, կատարել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործություն։
Ամբաստանյալ էջմին Սուքիասյանսի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ նրա կողմից հանցագործության կատարումը պայմանավորված է եղել տուժողի վարքագծի հակաբարոյականությամբ, նա նախկինում դատված չի եղել, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։
Ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ նրա կողմից հանցագործության կատարումը պայմանավորված է եղել տուժողի վարքագծի հակաբարոյականությամբ, նա նախկինում դատված չի եղել, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Առաջադրված մեղադրանքներն ամբաստանյալների կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, դիտավորությամբ ուրիշի առողջությանը միջին ծանրության վնաս պատճառելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ապացուցված է նաև ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, դիտավորությամբ ուրիշի առողջությանը միջին ծանրության վնաս պատճառելը, նրա արարքը նույնպես ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Կատարած հանցագործության համար ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն`
«Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան պատիժ է նախատեսում միայն ազատազրկման ձևով` առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը տուժողի վարքագծի հակաօրինականությանը կամ հակաբարոյականությանը՝ որպես պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանք անդրադարձել է Խաչիկ Հովսեփի Ղազարյանի վերաբերյալ ԵԷԴ/0138/01/09 քրեական գործով 2010թ. հունիսի 23-ի որոշման 16-րդ կետում, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) տուժողի վարքագծի հակաօրինականությունը չի սահմանափակվում միայն հանցագործության կատարումով։ Այն իր մեջ ներառում է նաև այլ գործողություններ, որոնք արգելվում են իրավունքի այլ ճյուղերով, օրինակ` վարչական, աշխատանքային, քաղաքացիաիրավական օրենսդրությամբ։ Հակաօրինական վարքագիծը կարող է արտահայտվել ծեծի, խոշտանգման, ծանր վիրավորանքի, մարդկային արժանապատվության նվաստացման ձևով։ Այն կարող է դրսևորվել նաև պաշտոնեական դիրքը չարաշահելու, շանտաժի և այլ գործողությունների ձևով, որոնք չեն հանդիսանում բռնություն, ծաղրանք, ծանր վիրավորանք, սակայն կրում են հակաօրինական բնույթ։
Ինչ վերաբերում է տուժողի վարքագծի հակաբարոյականությանը, ապա այն գնահատելու համար անհրաժեշտ է ելնել հասարակության մեջ համընդհանուր ճանաչում գտած բարոյական և էթիկական կանոնների դիրքերից, այնպիսի կատեգորիաների մասին պատկերացումներից, ինչպիսիք են արդարությունը, պատիվը, բարին ու չարը և այլն։ Հակաբարոյական վարքագծի դրսևորումներից է խաբեությունը, դավաճանությունը, խարդավանքը, պահպանության վստահված փողերը վատնելը, բամբասանքներ տարածելը, ամուսնական դավաճանությունը և այլն։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը և անկեղծորեն զղջալը։
Որպես ամբաստանյալ էջմին Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը։
Ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի՝ պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող և նրա անձը բնութագրող հանգամանքների հետ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով, քանի որ այդ պատիժն է անհրաժեշտ և բավարար Է. Սուքիասյանսին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար, այդ պատժի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրա ազատելու կամ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը և անկեղծորեն զղջալը։
Որպես ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը։
Ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի՝ պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող և նրա անձը բնութագրող հանգամանքների հետ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով, քանի որ այդ պատիժն է անհրաժեշտ և բավարար Ա. Սուքիասյանսին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար, այդ պատժի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրա ազատելու կամ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել։
Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի` Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի նկատմամբ խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջները ամբաստանյալների կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ և 3751-3754-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
1. Ամբաստանյալ Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
2. Ամբաստանյալ Արվին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
Դատավճիռը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով չի կարող բողոքարկվել։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0243/01/17
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 08-09-2017 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 15188517 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Էջմին Սուքիասյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2017թ. հունիսի 7-ին եղբոր` Արվին Սուքիասյանի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տ. Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ. Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառելմիջին ծանրության վնաս: Արվին Սուքիասյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2017թ. հունիսի 7-ին եղբոր` Էջվին Սուքիասյանի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տ. Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ. Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառելմիջին ծանրության վնաս: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Էջմին |
| Ազգանուն | Սուքիասյան |
| Հայրանուն | Վազգենի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 113 Մաս 2 Կետ 3 |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արվին |
| Ազգանուն | Սուքիասյան |
| Հայրանուն | Վազգենի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 113 Մաս 2 Կետ 3 |
| Վիճակագրական տողի համարը | 1.10 |
| Չափահաս | Այո |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 08-09-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մնացական |
| Ազգանուն | Մարտիրոսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 11-09-2017 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 04-10-2017 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Գ. |
| Ազգանուն | Մադոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արվին |
| Ազգանուն | Սուքասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Էջմին |
| Ազգանուն | Սուքասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հովսեփ |
| Ազգանուն | Ավագյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 09-10-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-10-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 12:15 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 11-10-2017 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Էջմին |
| Ազգանուն | Սուքիասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 11-10-2017 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արվին |
| Ազգանուն | Սուքիասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 11-10-2017 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԿԴ/0243/01/17 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի, քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի, մասնակցությամբ` մեղադրող, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Գ. Մադոյանի, հանրային պաշտպան Ա. Ղազարյանի, տուժող Հ. Ավագյանի, 2017թ. հոկտեմբերի 11-ին Երևանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի 1. Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ծնված 1993թ. հուլիսի 18-ին Իրանի Իսլամական Հանրապետության /այսուհետ` ԻԻՀ/ Գորգան քաղաքում, հայ, ԻԻՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, մշտական աշխատանք չունի, ամուրի, նախկինում չդատված, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաղրամյան փողոցի թիվ 70 շենքի թիվ 12 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։ 2. Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ծնված 1986թ. օգոստոսի 27-ին ԻԻՀ Գորգան քաղաքում, հայ, ԻԻՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, մշտական աշխատանք չունի, ամուրի, նախկինում չդատված, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաղրամյան փողոցի թիվ 70 շենքի թիվ 12 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։ Գործի դատավարական նախապատմությունը 2017թ. հունիսի 19-ին, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով հարուցվել է թիվ 15188517 քրեական գործը՝ Հովսեփ Սարգսյանին ծեծի ենթարկելու փաստի առթիվ։ Նույն օրը քրեական գործն ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին՝ նախաքննություն կատարելու համար և 2017թ. հունիսի 21-ի ընդունվել է քննիչի վարույթ։ 2017թ. հունիսի 28-ին Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-ին մասի 3-րդ կետով՝ հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2017 թվականի հունիսի 07-ին ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Արվին Վազգենի Սուքասյանսի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող եՆիմա Ֆուդ« ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։ Այսինքն` Էջմին Վազգենի Սուքասյանսին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։»։ 2017թ. հունիսի 29-ին Արվին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-ին մասի 3-րդ կետով՝ հետևյալ արարքի համար, որ նա. «2017 թվականի հունիսի 07-ին ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Էջվին Վազգենի Սուքիասյանի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող եՆիմա Ֆուդ« ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։ Այսինքն` Արվին Վազգենի Սուքասյանսին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։»։ 2017թ. սեպտեմբերի 7-ին թիվ 15188517 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. սեպտեմբերի 11-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, 2017թ. սեպտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2017թ. հոկտեմբերի 4-ին, ժամը 10։00-ին նշանակելու մասին։ Արագացված դատական քննություն Մինչև դատաքննությունը սկսելն ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը` Էջմին Սուքիասյանսը և Արվին Սուքիասյանսն առանձին, միջնորդեցին դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով։ Ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, ինքը համաձայն է մեղադրանքի հետ։ Տուժող Հ. Ավագյանը միջնորդությունների դեմ չառարկեց և դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալների հետ հաշտվել է և այժմ ընկերներ են։ Ամբաստանյալները կամովին հարուցել են իրեն պատճառված վնասները և նրանց նկատմամբ որևէ պահանջ կամ նրանց դեմ բողոք չունի։ Մեղադրողը հայտնեց, որ դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չի առարկում։ Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշում կայացրեց արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։ Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքների հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրը` Էջմին Սուքիասյանսը և Արվին Սուքիասյանսը, կատարել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործություն։ Ամբաստանյալ էջմին Սուքիասյանսի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ նրա կողմից հանցագործության կատարումը պայմանավորված է եղել տուժողի վարքագծի հակաբարոյականությամբ, նա նախկինում դատված չի եղել, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։ Ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ նրա կողմից հանցագործության կատարումը պայմանավորված է եղել տուժողի վարքագծի հակաբարոյականությամբ, նա նախկինում դատված չի եղել, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները Առաջադրված մեղադրանքներն ամբաստանյալների կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, դիտավորությամբ ուրիշի առողջությանը միջին ծանրության վնաս պատճառելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։ Ապացուցված է նաև ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, դիտավորությամբ ուրիշի առողջությանը միջին ծանրության վնաս պատճառելը, նրա արարքը նույնպես ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։ Կատարած հանցագործության համար ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։ 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ 3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան պատիժ է նախատեսում միայն ազատազրկման ձևով` առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը տուժողի վարքագծի հակաօրինականությանը կամ հակաբարոյականությանը՝ որպես պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանք անդրադարձել է Խաչիկ Հովսեփի Ղազարյանի վերաբերյալ ԵԷԴ/0138/01/09 քրեական գործով 2010թ. հունիսի 23-ի որոշման 16-րդ կետում, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) տուժողի վարքագծի հակաօրինականությունը չի սահմանափակվում միայն հանցագործության կատարումով։ Այն իր մեջ ներառում է նաև այլ գործողություններ, որոնք արգելվում են իրավունքի այլ ճյուղերով, օրինակ` վարչական, աշխատանքային, քաղաքացիաիրավական օրենսդրությամբ։ Հակաօրինական վարքագիծը կարող է արտահայտվել ծեծի, խոշտանգման, ծանր վիրավորանքի, մարդկային արժանապատվության նվաստացման ձևով։ Այն կարող է դրսևորվել նաև պաշտոնեական դիրքը չարաշահելու, շանտաժի և այլ գործողությունների ձևով, որոնք չեն հանդիսանում բռնություն, ծաղրանք, ծանր վիրավորանք, սակայն կրում են հակաօրինական բնույթ։ Ինչ վերաբերում է տուժողի վարքագծի հակաբարոյականությանը, ապա այն գնահատելու համար անհրաժեշտ է ելնել հասարակության մեջ համընդհանուր ճանաչում գտած բարոյական և էթիկական կանոնների դիրքերից, այնպիսի կատեգորիաների մասին պատկերացումներից, ինչպիսիք են արդարությունը, պատիվը, բարին ու չարը և այլն։ Հակաբարոյական վարքագծի դրսևորումներից է խաբեությունը, դավաճանությունը, խարդավանքը, պահպանության վստահված փողերը վատնելը, բամբասանքներ տարածելը, ամուսնական դավաճանությունը և այլն։ (…)»։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։ Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։ Ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը և անկեղծորեն զղջալը։ Որպես ամբաստանյալ էջմին Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը։ Ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։ Հաշվի առնելով վերոգրյալը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի՝ պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող և նրա անձը բնութագրող հանգամանքների հետ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Է. Սուքիասյանսն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով, քանի որ այդ պատիժն է անհրաժեշտ և բավարար Է. Սուքիասյանսին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար, այդ պատժի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։ Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրա ազատելու կամ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։ Ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը և անկեղծորեն զղջալը։ Որպես ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը։ Ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։ Հաշվի առնելով վերոգրյալը, ինչպես նաև խախտված հասարակական հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի՝ պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող և նրա անձը բնութագրող հանգամանքների հետ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով, քանի որ այդ պատիժն է անհրաժեշտ և բավարար Ա. Սուքիասյանսին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար, այդ պատժի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։ Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրա ազատելու կամ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։ Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել։ Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի` Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի նկատմամբ խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջները ամբաստանյալների կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։ Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ և 3751-3754-րդ հոդվածներով` դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց 1. Ամբաստանյալ Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։ Ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ 2. Ամբաստանյալ Արվին Վազգենի Սուքիասյանսին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։ Ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։ Դատավճիռը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով չի կարող բողոքարկվել։ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 11-10-2017 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 09-11-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 122, 67 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 09-11-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 122, 67 |
| Գործին կից նյութերը | Ամբաստանյալների անձնագրերը և որպես այլ ապացույց ճանաչված լազերային սկավառակը` փաթեթավրված և կնքված |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-60787 |
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 07-06-2018 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 13-06-2018 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 17-09-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 122, 211 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 20-09-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 122, 211 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0243/01/17
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 06-11-2017 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 06-11-2017 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Արամ |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Էջմին Սուքիասյան , Արվին Սուքիասյան Սույն բողոքն ընդունել վարույթ և այն բավարարել : Պատժի մասով բեկանել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի`Էջմին Վազգենի Սուքիասյանի /ՀՀ քր. օր-ի 113 հոդ. 2-րդ մասի 3-րդ կետով - ազատազրկում 6 ամիս ժամկետով / և Արվին Վազգենի Սուքիասյանի /ՀՀ քր. օր-ի 113 հոդ. 2-րդ մասի 3-րդ կետով - ազատազրկում 6 ամիս ժամկետով/ վերաբերյալ 11.10.2017թ. դատաակն ակտը , քր.օր. 70 հոդվածի կիրառմամբ նրանց նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 10-11-2017 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 10-11-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Սեվակ |
| Ազգանուն | Համբարձումյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Մանուշակ |
| Ազգանուն | Պետրոսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 20-11-2017 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 04-12-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 27-12-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 19-01-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 07-02-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 07-02-2018 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Էջմին |
| Ազգանուն | Սուքիասյանս |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արվին |
| Ազգանուն | Սուքիասյանս |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ԵԿԴ/0243/01/17 Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը կայացրած դատարանի կազմը նախագահող դատավոր` Մ.Մարտիրոսյան ՈՐՈՇՈՒՄ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 07 փետրվարի 2018թ. ք.Երևան ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ քարտուղարությամբ` Մ.Մելքոնյանի մասնակցությամբ` մեղադրող` Ա.Վարդանյանի տուժող` Հ.Ավագյանի պաշտպան` Ա.Ղազարյանի ամբաստանյալներ` Ա.Սուքիասյանսի Է.Սուքիասյանսի դռնբաց դատական նիստում ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերանայելով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հոկտեմբերի 11-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. Թիվ 15188517 քրեական գործը հարուցվել է 19.06.2017թ. Ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի հետաքննիչ Է.Պետրոսյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով: 2. Հետաքննության մարմնի 19.06.2017թ. որոշմամբ թիվ 15188517 քրեական գործն ըստ ենթակայության ուղարկվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին: 3. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Զ.Դադայանի 21.06.2017թ. որոշմամբ թիվ 15188517 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: 4. Նախաքննության մարմնի 21.06.2017թ. որոշմամբ մեղադրյալ Է.Սուքիասյանս նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը: 5. Նույն մարմնի 2017թ. հունիսի 28-ի որոշմամբ Է.Սուքիասյանսը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով: 6. Նախաքննության մարմնի 2017թ. հունիսի 29-ի որոշմամբ Ա.Սուքիասյանսը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով: 5. Նույն մարմնի 29.06.2017թ. որոշմամբ մեղադրյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը: 6. 07.09.2017թ. Է.Սուքիասյանսի և Ա.Սուքիասյանսի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան: 7. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Մ.Մարտիրոսյանի 11.09.2017թ. որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով ընդունվել է վարույթ, իսկ 25.09.2017թ. որոշմամբ` քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության: 8. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հոկտեմբերի 11-ի դատավճռով ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել ազատազրկման` 6/վեց/ ամիս ժամկետով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում` պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։ Ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել ազատազրկման` 6/վեց/ ամիս ժամկետով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում` պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։ Ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ 9. Ընդհանուր իրավասության դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ 06.11.2017թ. վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանը: 10. ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանի 20.11.2017թ. որոշմամբ ամբաստանյալներ Է.Սուքիասյանսի և Ա.Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է Վերաքննիչ դատարանի վարույթ և քրեական գործն ըստ Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում քննության է նշանակվել 2017թ. դեկտեմբերի 04-ին: 2. Գործի փաստական հանգամանքները. 11. Ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել այն բանի համար, որ նա, 2017թ. հունիսի 07-ին, ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։ 12. Ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել այն բանի համար, որ նա, 2017թ. հունիսի 07-ին, ժամը 18։00-ի սահմաններում եղբոր՝ Էջմին Վազգենի Սուքիասյանի հետ իրենց հասցեին հայհոյանք տալու համար պարզաբանումներ կատարելու նպատակով Տիգրան Մեծ պողոտայի 3/16 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> ռեստորանում հանդիպել են Հովսեփ Սարգսի Ավագյանին, որից հետո առաջացած վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ հասցնելու միասնական դիտավորությամբ, գիտակցելով մեկը մյուսի գործողությունները և մեկը մյուսի գործողությունները լրացնելով, խմբով ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ են հասցրել Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին և վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել միջին ծանրության վնաս` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով։ 3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները, պահանջը. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում: 13. Պաշտպան Ա.Ղազարյանն իր բերած վերաքննիչ բողոքում գտնում է, որ դատարանը 6 /վեց/ ամիս ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս, առանց ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման, հաշվի չի առել Էջմին և Արվին Սուքիասյանների պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, որոնք նշել է դատական ակտում։ Էջմին Սուքիասյանը երիտասարդ է, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ հանգամանքների բերումով կատարել է միջին ծանրության հանցանք, որի պատճառ հանդիսացել է տուժող Հ.Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, այն է` Էջմին Սուքիասյանի հասցեին տվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներ, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ` օգնելով նախաքննություն իրականացնող մարմնին արագ բացահայտել կատարված հանցագործությունը, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, դատարանում միջնորդել է արագացված դատական քննության կարգ, խնդրել է ներել իրեն և մեղմ վարվել։ Արվին Սուքիասյանը երիտասարդ է, բնութագրվում է դրական, առաջին անգամ հանգամանքների բերումով կատարել է միջին ծանրության հանցանք, որի պատճառ հանդիսացել է տուժող Հ.Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, այն է` իր հասցեին սեռական բնույթի հայհոյանքներ տալը, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, տվել է խոստովանական ցուցմունքներ` օգնելով նախաքննություն իրականացնող մարմնին արագ բացահայտել կարարված հանցագործոնթյունը, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, դատարանում միջնորդել է արագացված դատական քննության կարգ, խնդրել է ներել իրեն և մեղմ վարվել։ Բողոք բերած անձը գտնում է, որ վերը նշվածը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածով նախատեսված որպես Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հիմք է։ Բացի այդ, տուժող Հ.Ավագյանը դատարանում հայտնել է, որ վիճաբանությունը սկսվել է իր վատ պահվածքի, Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների հասցեին սեռական բնույթի հայհոյանքներ տալու արդյունքում, ոչ մի բողոք, պահանջ չունի, հաշտվել է, այժմ ընկերներ են, ամբաստանյալները կամովին հատուցել են իրեն պատճառված վնասը։ Դատարանին խնդրել է, որ ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակվի հնարավորինս մեղմ պատիժ։ Տվյալ դեպքում պատասխանատվությանն պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն պաշտպանյալներ Էջմին և Արվին Սուքիսայանսների կողմից կատարված արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այլև իրենց անձը բնութագրող հատկանիշներ հանդիսացող հանգամանքները, ընտանեկան դրությունը, վարքագիծը, աշխատունակությունը, տարիքը, դատվածություն չունենալը և պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս ստորադաս դատարանը եկել է սխալ եզրահանգման՝ գտնելով, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը չի կարող լինել արդարացի և համապատասխանել կատարված հանցանքի ծանրությանը և դա չի կարող բավարար լինել վերջիներիս ուղղելու և սոցիալական արդարությունը վերականգնելու համար։ Նշանակված պատիժը կրելու պարտականությունից ազատելու հնարավորություն է նախատեսում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով սահմանված՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ինստիտուտը։ Օրենքի նշված դրույթը հնարավորություն է տալիս հանգելու հետևության, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելն օրենսդիրը կախման մեջ չի դրել ոչ կատարված հանցանքի բնույթից և հասարակական վտանգավորության աստիճանից, ոչ այն կատարող անձից, այլ դրանում կարևորն այն է, որ իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում, բազմակողմանի գնահատելով հանցանքի կատարման հանգամանքները, վերլուծելով այն կատարող անձին բնութագրող տվյալները, հանգի այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու։ Այս կապակցությամբ ևս Վճռաբեկ դատարանը իր բազմաթիվ նախադեպային որոշումներում իրավական դիրքորոշում է հայտնել /2007թ. հունիսի 12-ի ՎԲ-124/07, 2008թ. թետրվարի 01-ի թիվ ՎԲ-01/08, 2008թ. ԱՎԴ/0059/01/08 որոշումներ /: Բողոք բերած անձը գտնում է, որ պաշտպանյալների անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը բավարար է իրենց նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար՝ անկախ պատիժը և պատասխանատվությունը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից, մանավանդ, որ այդպիսիք սույն քրեական գործում բացակայում են։ Վերլուծելով վերը շարադրվածը, բողոք բերած անձը գտնում է, որ Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով է միայն սույն գործով հնարավոր հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգմանը,ամբաստանյալների ուղղմանն և հանցագործությունների կանխմանը։ Այն կբխի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից։ Վերը նշված հանգամանքները հիմք են տալիս պնդելու, որ դատարանի՝ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում չընդունելը հիմնավորված չէ։ 14. Ելնելով վերոգրյալից, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 73-րդ, 375.4-րդ, 376-րդ, 376.1-րդ, 378-րդ, 380.1-րդ, 381-րդ հոդվածներով, բողոք բերած անձը ՀՀ Վերաքննիչ դատարանին խնդրում է վիճարկվող դատական ակտը պատժի մասով բեկանել, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նրանց նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան: 4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերանայելով առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը փոփոխելու և ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան` հետևյալ պատճառաբանությամբ: 15. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` <<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` <<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով 3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն` <<եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետի համաձայն` <<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` …8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը>>: 16. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությամբ, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։ Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ /.../ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիաթյան հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին>> /Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը/։ Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումից երևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցի լուծման ժամանակ դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վերաբերյալ դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Դ.Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որի համաձայն՝ <<Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության՝ հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում՝ հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը>> /տե՛ս, Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը/։ 17. Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի պետք է առնի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։ 18. Սույն գործով առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը /կատարածը միջին ծանրության հանցագործություն է/, հանցավորի անձը` նախկինում դատված չլինելը, առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը, անկեղծորեն զղջալը, որպես վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի առնելով տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում վերջինիս նկատմամբ նշանակել է ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ: 19. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Է.Սուքիասյանսի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը` Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ հասցնելով վերջինիս առողջությանը դիտավորությամբ միջին ծանրության վնաս պատճառելը` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և նրա նկատմամբ իրեն վերագրվող հանցագործության համար համաչափ պատիժ նշանակելու միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: 20. Առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը /կատարածը միջին ծանրության հանցագործություն է/, հանցավորի անձը` նախկինում դատված չլինելը, առաջադրված մեղադրանքում իրենց լիովին մեղավոր ճանաչելը, անկեղծորեն զղջալը, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հանգամանքներ հաշվի առնելով տուժող Հ. Ավագյանի վարքագծի հակաբարոյականությունը, որով պայմանավորվել է ամբաստանյալ Ա. Սուքիասյանսի կողմից հանցագործության կատարումը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում վերջինիս նկատմամբ նշանակել է ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ: 21. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Ա.Սուքիասյանսի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը` Հ.Ավագյանի մարմնի և գլխի տարբեր հատվածներին ձեռքերով և ոտքերով անկանոն հարվածներ հասցնելով երջինիս առողջությանը դիտավորությամբ միջին ծանրության վնաս պատճառելը` կրծքավանդակի փակ վնասվածքի, ձախից՝ 7,8-րդ կողոսկրերի կոտրվածքների, ձախ դաստակի 4-րդ մատի սալջարդի ձևերով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և նրա նկատմամբ իրեն վերագրվող հանցագործության համար համաչափ պատիժ նշանակելու միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: 22. Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է այն հետևության, որ բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը բեկանելու և փոփոխելու, ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, նկատի ունենալով, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս` թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դատական սխալի: Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, վերաքննիչ քրեական դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց 1. Ամբաստանյալներ Էջմին Սուքիասյանսի և Արվին Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, իսկ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հոկտեմբերի 11-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով` թողնել օրինական ուժի մեջ: 2. Սույն որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք կարող է բերվել այն հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում` ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 07-02-2018 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 07-03-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 122, 150 |
| Գործին կից նյութեր | կից`Էջմին և Արվին Սուքիասյաննների անձնագրերը և որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված լազերային սկավառակը` փաթեթավորված և կցված 1-ին հատորին |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 07-03-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 122, 150 |
| Գործին կից նյութերը | կից`Էջմին և Արվին Սուքիասյաննների անձնագրերը և որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված լազերային սկավառակը` փաթեթավորված և կցված 1-ին հատորին |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-7669/18 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0243/01/17
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 05-03-2018 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Արամ |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Էջմին |
| Ազգանուն | Սուքիասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Արվին |
| Ազգանուն | Սուքիասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Չափահաս | Այո |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 14-03-2018 |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Որոշման ամսաթիվ | 30-05-2018 |
| Մակագրվել է | 14-03-2018 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0243/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 30 մայիսի 2018 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի և Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2018 թվականի փետրվարի 7-ի որոշման դեմ ամբաստանյալներ Է.Սուքիասյանսի և Ա.Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը, կիրառելով դատական քննության արագացված կարգ, 2017 թվականի հոկտեմբերի 11-ի դատավճռով ամբաստանյալ Էջմին Սուքիասյանսին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման` 6 ամիս ժամկետով։ Նույն դատավճռով ամբաստանյալ Արվին Սուքիասյանսը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով և դատապարտվել ազատազրկման` 6 ամիս ժամկետով։ Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործը՝ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2018 թվականի փետրվարի 7-ին որոշում է կայացրել բողոքը մերժելու, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի՝ 2017 թվականի հոկտեմբերի 11-ի դատավճիռը՝ օրինական ուժի մեջ թողնելու մասին։ Վերոգրյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել ամբաստանյալներ Է.Սուքիասյանսի և Ա.Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանը՝ խնդրելով բեկանել և փոփոխել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2018 թվականի փետրվարի 7-ի որոշումը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով՝ ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիառել՝ սահմանելով փորձաշրջան։ Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է ընդունվի քննության, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով (մինչև 2018 թվականի ապրիլի 9-ը գործող խմբագրությամբ) սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, և առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա։ Բողոքաբերի պնդմամբ՝ վերանայվող դատական ակտը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի՝ նախկինում ընդունված թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08, թիվ ՎԲ-124/07 և թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումներին։ Բողոք բերած անձը փաստարկել է նաև, որ ստորադաս դատարանները թույլ են տվել դատական սխալ, այն է՝ խախտել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-63-րդ և 70-րդ հոդվածների պահանջները։ Բողոքաբերի փաստարկների, նրա կողմից վկայակոչված գործերով Վճռաբեկ դատարանի որոշումների, սույն գործի նյութերի և ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքարկված դատական ակտում որևէ նորմի մեկնաբանությունը հակասում է հիշատակված որոշումներում դրան տրված մեկնաբանությանը։ Հետևաբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով (մինչև 2018 թվականի ապրիլի 9-ը գործող խմբագրությամբ) նախատեսված հիմքը՝ նույն հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետի իմաստով, հիմնավորված չէ։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի փաստարկները բավարար չեն եզրահանգելու նաև, որ առերևույթ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 406-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված դատական սխալ` նյութական կամ դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտում, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա։ Հետևաբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով (մինչև 2018 թվականի ապրիլի 9-ը գործող խմբագրությամբ) նախատեսված հիմքը նույնպես հիմնավորված չէ։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման։ Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Էջմին Վազգենի Սուքիասյանսի և Արվին Վազգենի Սուքիասյանսի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2018 թվականի փետրվարի 7-ի որոշման դեմ ամբաստանյալներ Է.Սուքիասյանսի և Ա.Սուքիասյանսի պաշտպան Ա.Ղազարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել։ Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։ Նախագահող՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Դատավորներ՝ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Պողոսյան |
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 01-06-2018 |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 06-06-2018 |
|---|---|
| Դատարան | Երևան քաղաքի դատարան |
| Այլ նշումներ | 2 հատոր` 122, 178 թերթ, կից` Էջմին և Արվին Սուքիասյանսների անձնագրերը և որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված լազերային սկավառակը` փաթեթավորված վիճակում |