ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ԵԿԴ/0232/01/17

12 հունվարի 2018թ. ք.Երևան

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ
ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ
ՊԱՇՏՊԱՆ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ

Գ.ՆԵՐՍԻՍՅԱՆԻ
Ն.ՄԵԼԻՔՍԵԹՅԱՆԻ
Ա.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ


Դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով ամբաստանյալի և պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները՝ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 12.10.2017թ. դատավճռի դեմ.

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2016թ. ապրիլի 6-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 90201916 քրեական գործը։
2016թ. մայիսի 31-ին որոշում է կայացվել Նարեկ Մելիքի Մելիքսեթյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Նույն օրը հայտարարվել է մեղադրյալ Նարեկ Մելիքսեթյանի հետախուզումը։
Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի նույն օրվա որոշմամբ Նարեկ Մելիքի Մելիքսեթյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է կալանավորումը 2 ամիս ժամկետով՝ կալանավորման սկիզբը հաշվելով նրան փատացի կալանավորման պահից։
2016թ. նոյեմբերի 30-ին Նարեկ Մելիքսելթյանը ձերբակալվել է Ռուսաստանի Դաշնությունում։
2017թ. հուլիսի 15-ին Նարեկ Մելիքսելթյանը Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստով քաղաքից էքստադիցիայի է ենթարկվել ՀՀ։ Նույն օրը բերման է ենթարկվել ՀՀ պաշտպանության նախարարության ռազմական ոստիկանության քրեական հետախուզության բաժին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ Նարեկ Մելիքի Մելիքսեթյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված երկու ամսով կալանավորումը վերահաստատվել է՝ կալանավորման սկիզբը հաշվելով 2017թ. հուլիսի 15-ից։
2017թ. սեպտեմբերի 1-ին թիվ 90201916 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 12.10.2017թ, դատավճռով արագացված կարգի կիրառմամբ.
Ամբաստանյալ Նարեկ Մելիքի Մելիքսեթյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել է ազատազրկման 3 /երեք/ տարի ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով 2016թ. նոյեմբերի 30-ից։
Ամբաստանյալ Նարեկ Մելիքսեթյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 12.10.2017թ. դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոքներ են բերել ամբաստանյալը և պաշտպանը:
Գործի փաստական հանգամանքները.
Նարեկ Մելիքի Մելիքսեթյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա հանդիսանալով ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի հրաձգային գումարտակի 3-րդ վաշտի 3-րդ դասակի հրամանատարի տեղակալ, կոչումով սերժանտ, սահմանված կարգի համաձայն՝ 14.03.2016 թվականից մինչև 28.03.2016 թվականը գտնվելով հիմնական արձակուրդում, զինվորական ծառայությունից վերջնականապես խուսափելու նպատակով 29.03.2016 թվականի` ժամը 09.20-ից մինչև օրս, ծառայության չի ներկայացել և 02.04.2016 թվականին մեկնել է ՀՀ-ից։
Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Ամբաստանյալը վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում նշված պատճառաբանությունները, խնդրել է փոխել առաջին ատյանի դատարանի վճիռը պատիժ նշանակելու մասով, իր նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և իրեն ազատ արձակել:
Վերաքննիչ բողոքում մասնավորապես նշված է, որ.
Դատարանը նշանակելով պատիժը լիարժեք չի գնահատել իր ընտանեկան և սոցիալական վիճակը։ Իր խնամքի տակ ներկայումս գտնվում է անչափահաս երեխան` Ալեք Նարեկի Մելիքսեթյանը ծնված 08.10.2014թ-ին, ով ունի սրտանոթային հիվանդություն, ում պահանջվում է բուժում, խնամք և ֆինանսական աջակցություն բուժման նպատակով։ Բացի դրանից իր հայր Մելիք Մելիքսեթյանը նույնպես ունի սրտանոթային հիվանդություն, ժամանակ առ ժամանակ անցել է բուժման կուրսեր և նրան նույնպես պետք է խնամք և աջակցություն։ Կինը անգործունակ է և չի կարող լիարժեք խնամել իրենց երեխային:
Նաև նշել է, որ առաջին ատյանի դատարանը լիարժեք չի գնահատել գործին կցված բազմաթիվ գովասանագրերը և բնութագրերը, որոնք տրվել է իրեն ծառայության ընթացքում, որտեղ ինքը դրսևորել է իրեն բարեխիղճ և կարգապահ զինծառայող։
Դատարանը ոչ մի կերպ հաշվի չի առել դրդապատճառները, որոնց համաձայն կատարել է այդ հանցանքը։ Քանի որ վարձատրվել է ոչ բավարար ընտանիքի սոցիալական կարիգները հոգալու համար, ստիպված է եղել դիմել այդ քայլին ընտանիքի սոցիալական վիճակը բարելավելու նպատակով։
Իր մեղքը լիարժեք ընդունում է, գտնում է որ պետությանը և այլ անձանց ոչ մի կերպ վնաս չի պատճառել իր հանցանքով, վտանգավոր անձ չի, նախկինում դատված չի եղել։ Համոզված է, որ գտնվելով ազատազրկման մեջ 2016թ-ի նոյեմբերի 30-ից ինքը լիարժեք կրել է իր պատիժը։
Պաշտպանը վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում նշված պատճառաբանությունները խնդրել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 394-րդ հոդվածով սահմանված կարգով բեկանել ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի հոկտեմբերի 12-ի դատավճիռը, այն փոփոխել և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ, այն է. կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը կայացնելով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում և Նարեկ Մելիքի Մելիքսեթյանի նկատմամբ սահմանել փորձաշրջան։
Վկայակոչվել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 61-րդ և 48-րդ հոդվածները, ինչպես նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումներ:
Պաշտպանը վերլուծելով մասնավորապես այն, որ ամբաստանյալը մեղքը ընդունել է ամբողջությամբ, զղջացել է կատարածի համար երիտասարդ է, հանդիսանում է ընտանիքի միակ կերակրողը, բնութագրվում է դրական, ուստի գտել են, որ նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրականացմանը՝ սոցիալական արդարության վերականգմանը, ամբաստանյալի ուղղման և հանցագործությունների կանխմանը։ Համոզված են, որ այն կբխի ՀՀ քրեական օրենսգրբի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից։
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ բողոքներում նշված հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, վերլուծելով գործի նյութերը, վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Նարեկ Մելիքսեթյանի և վերջինիս շահերի պաշտպանի կողմից ներկայացրած վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել հետևյալ պատճառաբանությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: Իսկ 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: Իսկ 2-րդ մասի համաձայն` պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Իսկ 3-րդ մասի համաձայն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը սահմանում է փորձաշրջան՝ մեկից հինգ տարի ժամկետով:
«/…/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Այլ կերպ՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս դատարանը պատժի չկիրառման յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի՝ սոցիալական արդարության վերականգնման ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցըե /տես ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2009թ. հունիսի 2-ի` Հ.Սահակյանի վերաբերյալ գործով ԵՔՐԴ/0571/01/08 որոշման 17-րդ կետը/:
«/…/ Պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ նշանակելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին:
/…/ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին /…/ե /տես ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2007թ. նոյեմբերի 30-ի Կ.Հարությունյանի վերաբերյալ գործով ՎԲ-201/07 որոշումը/:
«/…/ Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն:
Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս:
Քրեական օրենքի ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունըե /տես ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի` Թ.Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ գործով ՎԲ-192/07 որոշումը/:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
/…/
6/ ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար,
7/ ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ,
8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը,
/…/
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը ամբաստանյալ Նարեկ Մելիքսեթյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առել իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Ն. Մելիքսեթյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, բացասական բնութագրվելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ծանր հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում լիովին մեղավոր ճանաչելը և անկեղծորեն զղջալը։
Որպես ամբաստանյալ Ն. Մելիքսեթյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք՝ դատարանը հաշվի է առել պատիժ նշանակելու պահին ամբաստանյալի խնամքի տակ մինչև 14 տարեկան մեկ երեխայի (Ալեքս Նարեկի Մելիքսեթյան, ծնված՝ 08.10.2014թ.) առկայությունը։
Ամբաստանյալ Ն. Մելիքսեթյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրել:
Ինչ վերաբերում է ամբաստանյալի բողոքոմ նշված այն հանգամանքին, որ նրա կինը անգործունակ է, ապա հարկ է նկատել, որ դատական քննության ժամանակ ամբաստանյալը հայտնեց, որ նրա կինը անգործունակ չէ, այլ չունի աշխատանք:
Անդրադառնալով նաև ամբաստանյալ Նարեկ Մելիքսեթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորությանը, վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ քննարկվող դեպքում, վերը շարադրված հանգամանքների առկայության պայմաններում, ամբաստանյալ Նարեկ Մելիքսեթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը, չի կարող ապահովել պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, ներկայացված վերաքննիչ բողոքների հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում, ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Նարեկ Մելիքի Մելիքսեթյանի նկատմամբ նշանակված պատժի տեսակի և չափի, ինչպես նաև ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ռեալ կրելու նպատակահարմարության հարցում հանգել է ճիշտ եզրակացության, հետևաբար` սույն գործով վիճարկվող դատական ակտը բեկանելու և փոփոխելու հիմքեր չկան:
Նման պայմաններում, պաշտպանության կողմի վերաքննիչ բողոքներում բերված պատճառաբանությունները` նյութական իրավունքի խախտման և այլնի վերաբերյալ, քննարկվող դեպքում, անհիմն են և այն բավարարելու առումով որևէ իրավական հետևանք առաջացնել չեն կարող:
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Նարեկ Մելիքի Մելիքսեթյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 12.10.2017թ. դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ ամբաստանյալ Ն.Մելիքսեթյանի և վերջինիս շահերի պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները մերժել:
Սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակվելու պահից մեկամսյա ժամկետում:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ`

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ`


Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ

Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ

Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ