ԵԿԴ/0207/01/17


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
16 օգոստոսի 2018թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության
դատարանը`

նախագահությամբ`
դատավոր Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ն.ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.ՍԻՄՈՆՅԱՆԻ
տուժողներ Մ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ
Է.ՍԻՄՈՆՅԱՆԻ
ամբաստանյալ Ա.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ
պաշտպան Դ.ՂԱԶԱՐՅԱՆԻ

դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Աղասի Համլետի Հակոբյանի` ծնված 04.11.1979թ. ք.Երևանում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, իր հայտարարությամբ` ամուսնացած, խնամքին 2 անձ և վատառողջ, չի աշխատում, դատվա-ծություն չունեցող, Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատա-րանի 20.06.2018թ. դատավճռով դատապարտվել է 600.000 ՀՀ դրամ տուգանքի բնակվում է` ք.Երևան, Նուբարաշեն 9-րդ փողոց, 11-րդ շենք, բնակարան հ. 2, արգելանքի տակ չէ, մե-ղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 177-րդ հոդ-վածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 3-րդ կետերով։

Գործի դատավարական նախապատմությունը.

Ոստիկանության Կենտրնական բաժնի ավագ հետաքննիչ Ա.Թազայանը 21.06.2017թ. որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցել է թիվ 13186217 քրեական գործն ու այն ընդունել է իր վարույթ։
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Գ.Հայրապետյանը 23.06. 2017թ. որոշմամբ թիվ 13186217 քրեական գործն ընդունել է իր վարույթ։
Քննիչի 23.06.2017թ. որոշմամբ որպես խափանման միջոց` Ա.Հակոբյանի նկատմամբ ընտրվել է չհեռանալու մասին ստորագրությունը, իսկ 30.06.2017թ. որոշմամբ Ա.Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով։
2017թ. օգոստոսի 2-ին թիվ 13186217 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան` ըստ էության քննելու համար։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա-սության առաջին ատյանի դատարանի (դատավոր Գ.Պողոսյան) 2017թ. օգոստոսի 8-ի որոշ-մամբ Աղասի Համլետի Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, իսկ 2017թ. օգոստոսի 23-ի որոշ-մամբ նշանակվել է դատաքննության։
Ոստիկանության Կենտրնական բաժնի հետաքննիչ Ս.Նիկողոսյանը 25.10.2017թ. որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցել է թիվ 15857217 քրեական գործն ու այն ընդունել է իր վարույթ։
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Գ.Բաղդասարյանը 30.10.2017թ. որոշմամբ թիվ 15857217 քրեական գործն ընդունել է իր վարույթ։
Քննիչի 10.11.2017թ. որոշմամբ որպես խափանման միջոց` Ա.Հակոբյանի նկատմամբ ընտրվել է չհեռանալու մասին ստորագրությունը, իսկ 15.11.2017թ. որոշմամբ Ա.Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով։
Քննիչի 13.012.2017թ. որոշմամբ Ա.Հակոբյանին նախկինում առաջադրված մեղադ-րանքի ծավալը փոփոխվել է և նրան կրկին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս-գրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով։
2017թ. դեկտեմբերի 21-ին թիվ 15857217 քրեական գործը մեղադրական եզրակացութ-յամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհա-նուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան` ըստ էության քննելու համար։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա-սության առաջին ատյանի դատարանի (դատավոր Մ.Մարտիրոսյան) 2017թ. դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ Աղասի Համլետի Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, իսկ 08.01.2018թ. որոշմամբ նշանակվել է դատաքննության։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա-սության առաջին ատյանի դատարանի (դատավոր Գ.Պողոսյան) 2018թ. հունվարի 24-ի ո-րոշմամբ Աղասի Համլետի Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով թիվ ԵԿԴ/0333/01/17 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, 07.02.2018թ. որոշմամբ նշանակվել է դատաքննության ու թիվ ԵԿԴ/0333/01/17 և ԵԿԴ/0207 /01/17 քրեական գործերը միացվել են մեկ վարույթում, որը շարունակվել է թիվ ԵԿԴ/0207 /01/17 համարով։
Ամբաստանյալ Ա.Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա. «Ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, օգտվելով ավտոմեքենայի դռները բաց լինելու հանգամանքից և Էդգար Արտաշեսի Սիմոնյանի բացակայությունից, 2017 թվականի հունիսի 19-ին ժամը 16։24-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Երվանդ Քոչար փողոցի 7 հաս-ցեի դիմաց կայանված «Սի ընդ էֆ» ՍՊ ընկերությանը պատկանող «Միցուբիշի Ֆուսո» մակ-նիշի 334 OZ 61 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի սրահից գաղտնի հափշտակել է Էդգար Սիմոնյանին պատկանող 5.000 ՀՀ դրամ արժողության ձեռքի պայուսակը, որում առ-կա է եղել Էդգար Սիմոնյանին պատկանող խոշոր չափի` 580.000 ՀՀ դրամ գումարը, 20.000 ՀՀ դրամ արժողության «Սամսունգ Գալաքսի 7» մոդելի բջջային հեռախոսը` Էդգար Սիմոն-յանին պատճառելով ընդհանուր 605.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»։
Ա.Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 3-րդ կետերով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա. «2017թ. հոկտեմբերի 16-ին` ժամը 14։34-ի սահմաններում բաց դռնից ապօրինի մուտք է գործել պահեստարան հան-դիսացող` Երևան քաղաքի Վրացյան փողոցի թիվ 84/1 հասցեի մոտակայքում կայանված «Ֆորդ» մակնիշի 34 RV 991 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի սրահ և այնտեղից գաղնի հափշտակել Մերուժան Թադևոսյանին պատկանող 4.000 ՀՀ դրամ արժողության դրամապանակը, որի մեջ եղել է խոշոր չափի` 1.156.460 ՀՀ դրամ գումար»։

Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքները.

Դատաքննությամբ պարզվեց, որ ամբաստանյալ Աղասի Հակոբյանը, 2017թ. հունիսի 19-ին` ժամը 16։24-ի սահմաններում, օգտվելով Երևան քաղաքի Երվանդ Քոչար փողոցի հ. 7 հասցեի դիմաց կայանված, «Սի ընդ էֆ» ՍՊ ընկերությանը պատկանող «Միցուբիշի Ֆուսո» մակնիշի 334 OZ 61 հաշվառման համարանիշով ավտոմեքենայի դռների բաց լինելու հանգա-մանքից և տուժող Էդգար Սիմոնյանի բացակայությունից, նշված ավտոմեքենայի սրահից գաղտնի հափշտակել է Է.Սիմոնյանին պատկանող, 5.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ձեռքի պայուսակը, որում եղել են Է.Սիմոնյանին պատկանող խոշոր չափի` 580.000 ՀՀ դրամ գումարը և 20.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Սամսունգ Գալաքսի 7» մոդելի բջջային հեռա-խոսը։ Կատարված հափշտակությամբ տուժող Է.Սիմոնյանին պատճառվել է 605.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս։
Բացի այդ, Ա.Հակոբյանը 2017թ. հոկտեմբերի 16-ին` ժամը 14։34-ի սահմաններում, ապօրինի մուտք է գործել պահեստարան հանդիսացող` Երևան քաղաքի Վրացյան փողոցի թիվ 84/1 հասցեի մոտակայքում կայանված «Ֆորդ» մակնիշի 34 RV 991 հաշվառման հա-մարանիշի ավտոմեքենայի սրահ և այնտեղից գաղնի հափշտակել է տուժող Մերուժան Թադևոսյանի 4.000 ՀՀ դրամ արժողության դրամապանակը, որի մեջ եղել է խոշոր չափի` 1.156.460 ՀՀ դրամ գումար։ Կատարված հափշտակությամբ տուժող Մ.Թադևոսյանին պատ-ճառվել է 1.156.464 ՀՀ դրամի գույքային վնաս։

Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.

Ամբաստանյալ Ա.Հակոբյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 3-րդ կետերով առաջադրված մեղադ-րանքներում իրեն մեղավոր ճանաչեց մասնակիորեն ու, 2017թ. հոկտեմբերի 16-ին «Ֆորդ» մակնիշի ավտոմեքենայից կատարված հափշտակության վերաբերյալ ցուցմունք տալով, պատճառաբանեց, որ նշված ավտոմեքենայից իր կողմից հափշտակված պայուսակի մեջ ե-ղել է 438.000 ՀՀ դրամ գումար։
Դատաքննությամբ ամբաստանյալը հրաժարվեց ցուցմունք տալ 2017թ. հունիսի 19-ին կատարած հափշտակության մասին։
Ամբաստանյալ Աղասի Հակոբյանի դատաքննությամբ հետազոտված նախաքննա-կան ցուցմունքի համաձայն՝ 2017 թվականի հունիսի 19-ին՝ ժամը 16։00-ից մինչև 17։00-ն ընկած ժամանկահատվածում, «Գնունի» շուկայից տուն վերադառնալիս ինքն անցել է Երևան քաղաքի Եր.Քոչար և Քաջազնունի փողոցների խաչմերուկին մոտ գտնվող «Մուշ» խանութի մոտով և նկատել է խանութի դիմաց կայանված «Ֆորդ» մակնիշի սպիտակ բեռնա-տար, որի դռներն ու պատուհանները բաց վիճակում են գտնվել։ Մոտեցել է ավտոմեքենային, բացել է վարորդի կողմի դուռը, ձգվել է դեպի ներս և դիմացի աջ նստատեղի վրայից հափշտակել սև կաշվե ձեռքի պայուսակ, որից հետո փակելով ավտոմեքենայի դուռը, ան-նկատ հեռացել է։
Ճանապարհին բացել է պայուսակը, որի մեջ եղել են տարբեր թղթեր, բլոկնոտ, իսկ գրպաններից մեկում եղել է 162.000 ՀՀ դրամ, մեկ հատ 20 ու մեկ հատ 1 ԱՄՆ դոլարանոց թղթադրամներ։ Պայուսակից գումարը վերցնելուց հետո այն` դրա մեջ եղած թղթերի հետ միասին, նետել է Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի փողոցում գտնվող աղբամաններից մեկի մեջ ու գնացել է տուն։
Դատաքննությամբ ամբաստանյալը պնդեց նախաքննական ցուցմունքը։
Տուժող Մերուժան Թադևոսյանի ցուցմունքի համաձայն՝ ինքն աշխատել է «Էկոպրոֆ» ՍՊ ընկերությունում՝ որպես վարորդ-առաքիչ։ 2017թ. հոկտեմբերի 16-ին` ժամը 14։30-ի սահ-մաններում, Երևան քաղաքի Վրացյան փողոցում գտնվող խանութներից մեկին ապրանք մատակարարելու համար ավտոմեքենան կայանել է խանութի դիմաց և առանց դռները փա-կելու՝ գնացել է դրա հետնամաս։ Ապրանքը մատակարարելուց հետո նստել է ավտոմեքե-նան և ճանապարհը շարունակելուց հետո` ժամը 15։00-ի սահմաններում, նկատել է, որ վա-րորդի կողքի նստատեղին դրված իր դրամապանակը, որի մեջ եղել է 1.156.460 ՀՀ դրամ, չկա։ Այդ գումարը եղել է սպասարկված խանութներից հավաքված գումարը, որն ինքն օրվա վեր-ջում պետք է հանձներ ընկերություն։
Տուժող Էդգար Սիմոնյանի ցուցմունքի համաձայն՝ ինքն աշխատում է «Սի ընդ էֆ» ՍՊ ընկերությունում, որպես առաքիչ-մենեջեր։ Դեպքի օրն ինքն ու իրենց աշխատակիցնե-րից Զավենը Եր.Քոչարի փողոցի վրա գործող խանութներից մեկին պաղպաղակ են հանձնել։ Ավտոմեքենան կայանել են նշված փողոցի վրա և, իր պայուսակը թողնելով ավտոմեքենայի սրահում, Զավենի հետ մտել են խանութ։ Խանութից վերադառնալով, շարժվել են դեպի Ալեք Մանուկյան փողոց և այդ ժամանակ նկատել է, որ իր պայուսակը չկա։ Իր պայուսակի մեջ եղել է 20.000 ՀՀ դրամ արժողության բջջային հեռախոս և 580.000 ՀՀ դրամ։ Հետագայում խանութի տեսախցիկներով տեսել են, որ Աղասին է հափշտակել իր պայուսակը։
Ինքն ամբաստանյալից 50.000 ՀՀ դրամ փոխհատուցում է ստացել։
Վկա Զավեն Գրիգորյանի ցուցմունքի համաձայն՝ դեպքի օրն ինքն ու Էդգար Սիմոն-յանը միասին աշխատանքի են եղել, ինքը` որպես վարորդ, իսկ Էդգարը` առաքիչ։ Ավտո-մեքենան կայանել են Եր.Քոչար փողոցի վրա և առանց մեքենայի դռները փակելու՝ մտել են խանութ։ Խանութից դուրս գալուց և ավտոմեքենայով շարժվելուց հետո Էդգարը նկատել է, որ իր դրամապանակը, պայուսակը և հեռախոսը չկան։ Իր հեռախոսով զանգահարել են Էդգարի հեռախոսահամարին, ամբաստանյալն անհասկանալի բաներ է ասել, որից հետո անջատել է հեռախոսը։ Դրանից հետո իրենք դիմել են ոստիկանություն։
Նշեց նաև, որ Էդգարն իր դրամապանակը գտել է, իսկ պայուսակն ու հեռախոսը՝ ոչ։
Վկա Հարություն Մուրադյանի ցուցմունքի համաձայն՝ դեպքի օրն իրեն զանգարել են Զավենն ու Էդգարը ու հայտնել, որ ընկերությանը պատկանող ավտոմեքենայից, երբ այն կայանված է եղել Եր.Քոչար փողոցում, հափշտակել են Էդգարի ձեռքի պայուսակը, որի մեջ գումար է եղել։ Զանգից հետո ինքը միանգամից գնացել է դեպքի վայր։
«Զննություն կատարելու մասին» 04.07.2017թ. արձանագրության համաձայն` զննութ-յան է ենթարկվել «ԱրմենՏել» ՓԲ ընկերությունից ստացված վերծանումներով լազերային սկավառակը։ Զննությամբ պարզվել է, որ 099-552-522 հեռախոսահամարին վերջին հեռախո-սազանգը կատարվել է 099-500-302 հեռախոսահամարից 19.06.2017թ. ժամը 16։55։49-ին, որը եղել է մուտքային զանգ և տևել է 28 վայրկյան։
«Զննություն կատարելու մասին» 30.06.2017թ. արձանագրության համաձայն` զննութ-յան է ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Մարաշի բաժանմունքից ստացված տեսախցիկի տե-սագրությունները պարունակող լազերային սկավառակը։ Զննությամբ պարզվել է, որ տե-սագրության 16։19։20-ին «Մուշ» խանութի դիմացի հատվածում` ճանապարհի եզրային մա-սում, կայանվել է սպիտակ բեռնատար ավտոմեքենա։ 16։24 րոպեին նշված ավտոմեքենային է մոտեցել մի անձնավորություն, ով բացել է վարորդի կողմի դուռը, ձգվել է դեպի ներս, որտե-ղից ինչ-որ իր է վերցրել և քայլելով հեռացել է։
Զննության մասնակից Աղասի Հակոբյանի հայտարարության համաձայն` վերը նըշ-ված տեսագրության մեջ երևացող անձն ինքն է, ինքն է բացել մեքենայի դուռը և վերցրել է նստատեղի վրա դրված ձեռքի պայուսակը։
«Դեպքի վայրի զննության մասին» 23.10.2017թ. արձանագրության համաձայն` դեպ-քի վայր է հանդիսանում Երևան քաղաքի Ս.Վրացյան 84/1 հասցեի շենքի բակը։ Զննության ընթացքում հայտնաբերվել է թվով 2 տեսանկարահանող սարք։
«Սկավառակի զննություն կատարելու մասին» 05.11.2017թ. արձանագրության հա-մաձայն` 2017թ. հոկտեմբերի 16-ին` ժամը 14.33.07-ին փողոցի վերջնամասից հետընթաց շարժումով դեպի տեսախցիկի տեսադաշտ է մոտեցել բաց թափքով բեռնատար մի ավտոմե-քենա, որի թափքում ապրանքներ են եղել։ Ավտոմեքենան կանգնելուց հետո դրա առաջնա-մասով քայլելով անցել է մի տղամարդ, ում հագին մուգ գույնի բաճկոն է, գլխին գլխարկ, իսկ ձախ ուսից պայուսակ է կախված։ Հիշյալ տղամարդն ավտոմեքենայի մոտով անցնելիս գլուխը թեքելով ուսումնասիրել է շրջակայքը, ապա քայլելով անցել է տեսխցիկի տեսադաշ-տից։ Մի քանի վայրկյան անց` ժամը 14.34.19-ին, հիշյալ տղամարդը կրկին հայտնվել է տեսախցիկի տեսադաշտում, քայլելով մոտեցել է բաց թափքով ավտոմեքենային, բացել է առջևի դուռը, ավտոմեքենայի սրահից ինչ-որ իր է վերցրել, այն տեղավորել է գոտկատեղում, որից հետո քայլելով դեպի վերև, հեռացել է։
«Էկոպրոֆ» ՍՊ ընկերության 16.10.2017թ. հաշիվ-ապրանքագրերի համաձայն` Մ. Թադևոսյանի կողմից մատակարարումների դիմաց կատարված կանխիկ վճարումների ընդ-հանուր չափը կազմել է 1.156.460 ՀՀ դրամ։
«Այլ փաստաթուղն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին» 15.12.2017թ. որոշման համաձայն` թիվ 15857217 քրեական գործով դեպքի վայրի զննության ընթացքում ստացված տեսագրությունների լազերային սկավառակը և տուժող Մ.Թադևոսյա-նի կողմից ներկայացված ապրանքագրերը ճանաչվել են ապացույց։

Դատարանի վերլուծություն.

ՀՀ Սահմանադրության 61-րդ հոդվածն ամրագրում է, որ յուրաքանչյուր ոք ունի իր ի-րավունքների և ազատությունների արդյունավետ դատական պաշտպանության իրավունք։
ՀՀ Սահմանադրության 63-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անկախ և անաչառ դատարանի կողմից իր գործի արդա-րացի, հրապարակային և ողջամիտ ժամկետում քննության իրավունք։
2. (...)։
3. Հիմնական իրավունքների խախտմամբ ձեռք բերված կամ արդար դատաքննության իրավունքը խաթարող ապացույցի օգտագործումն արգելվում է։
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հy-րապարակային դատաքննության իրավունք (…) »։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 3-րդ մասը սահմանում է, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել են-թադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հա-վաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
Շարադրված դրույթների վերլուծությունից երևում է, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն ենթա-կա է հիմնավորման գործին վերաբերող փոխկապակցված, հավաստի ապացույցների բավա-րար ամբողջությամբ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապա-ցույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` «Միայն ա-պացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դա-տավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նա-խատեսված չէ օրենքով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատ-րելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բա-վարարության տեսանկյունից։
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկա-վարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դը-րանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզ-մամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համա-ձայն՝ «Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կա-յացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորու-թյունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում։ Հանցանքը կատարելու մեջ ամ-բաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկա-վարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Դատավճռի նկարագրական-պատճառաբանական մասում ցույց է տրվում (...) 3) այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև այս կամ այն ապա-ցույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները»։
Դատարանը, վերլուծելով ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքն ու համակ-ցության մեջ գնահատելով դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները, գործի հանգա-մանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման վրա ձևավորված համոզմամբ հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալի կատարած արարքներին տրվել է ճիշտ քրեա-իրավական գնահատական, քրեական գործի` դատարանի կողմից գնահատված ապացույց-ները ձեռք են բերվել քրեադատավարական օրենքի պահանջների պահպանմամբ, և սույն քրեական գործին վերաբերվող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամ-բողջությամբ՝ տուժողների և վկաների ցուցմունքներով ու մյուս ապացույցներով (բացա-ռությամբ դատարանի կողմից որպես արժանահավատ չհամարվող ամբաստանյալի ցուց-մունքների), հաստատվում է, որ ամբաստանյալը կատարել է հանցագործություններ` նախա-տեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 3-րդ կետերով, որոնցով և նա պետք է պատասխանատվության են-թարկվի։
Դատարանը, անդրադառնալով սույն դատավճռի «Ապացույցների հետազոտում և գը-նահատում» մասում շարադրված ամբաստանյալի ցուցմունքներին, արձանագրում է, որ դրնցում նշված փաստական հանգամանքները՝ կապված հափշտակված գումարների չա-փերի հետ, դատաքննությամբ չհաստատվեցին և հերքվում են դատավճռի նույն մասում շա-րադրված ու դատարանի կողմից որպես արժանահավատ գնահատվող մնացած ապացույց-ների համակցությամբ։
Միաժամանակ, դատարանը գտնում է, որ վերը նշված պատճառաբանություններով ամբաստանյալը ցանկանում է խուսափել իր կատարած հանցանքների համար պատասխա-նատվությունից և առավել խիստ պատժից։
Այսպիսով, գնահատելով դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները, վերը նըշ-ված հիմնավորումներով և պատճառաբանություններով դատարանը հանգում է եզրակացութ-յան, որ ամբաստանյալը կատարել է իրեն մեղսագրված արարքները։
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատիժների տեսակն ու չափը որոշելիս, դատարանը հաշվի է առնում ինչպես նրա կատարած հանցագործության բնույթը, հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և հետևանքները, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող տվյալներն ու պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգա-մանք՝ դատարանը հաշվի առնում, որ նա մասնակիորեն հատուցել է տուժող Է.Սիմոնյանին պատճառած վնասը։
Դատաքննությամբ ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրաց-նող հանգամանքներ չարձանագրվեցին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը« դա կատարելու հանգամանքներին« հանցավորի անձնավորությանը« անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդ-վածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգա-մանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակ-վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
Մեջբերված իրավական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերա-բերյալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07« ՎԲ-142/07« ՎԲ-192/07« ՎԲ-201/07« ԵՇԴ/0029/01/08« ԵԿԴ/0042/01/11« ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում։ Նշված որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադե-պային իրավունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն արդարացի է« եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը« ինչպես նաև բա-վարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջ-ներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի« իսկ արարքը և հանցավորի ան-ձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի« հանցավորի անձի« պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլու-ծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրա-ցումն ապահովելու անհրաժեշտությունից։
Դատարանը, հաշվի առնելով ամբաստանյալի անձը, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանցագործությունները կատարելուց հետո նրա դրսևո-րած վարքագիծը, ելնելով գործի փաստական տվյալների և հանգամանքների վերլուծության հիման վրա դատարանի մոտ ձևավորված նրա բարոյահոգեբանական ու քրեաիրավական բնութագրերից և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ ու 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդ-հանուր սկզբունքներից, հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալը ՀՀ քրեական օրենս-գրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով պետք է դատապարտվի տուգանքի, իսկ 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով՝ ազատազրկման ու պետք է կրի ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը, նկատի ունենալով, որ նրա ուղղվելը հնարավոր չէ առանց ազա-տազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու և հաշվի առնելով, որ նշանակվելիք պատիժ-ներն անհրաժեշտ ու բավարար են նաև սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և ամ-բաստանյալի կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար։
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ թեև նախաքննության ընթացքում ամբաստան-յալի գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում է կայացվել, սակայն փաստացի նման գույք չի հայտնաբերվել և կոնկրետ որևէ գույքի վրա կալանք չի դրվել, գտնում է, որ գույքի վրա դրված կալանքի վերացման հարց սույն դատավճռով չի կարող քննարկվել։
Դատարանը, անդրադառնալով խափանման միջոցի հարցին, գտնում է, որ ամբաս-տանյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը պետք է թողնվի անփոփոխ՝ մինչև դա-տավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, նկատի ունենալով, որ դատական քննության ընթաց-քում նա չի թաքնվել քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից, չի խոչընդոտել քննությա-նը և չի կատարել քրեական օրենքով չթույլատրված նոր արարք։
Վերոգրյալների հիման վրա ու ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս-գըրքի 357-360-րդ, 365-րդ, 367-րդ և 369-372-րդ հոդվածներով` դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Աղասի Համլետի Հակոբյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի ՀՀ քրեա-կան օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ ու 3-րդ կետերով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նրան դատապարտել 500.000 (հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամ տուգանքի, իսկ 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով՝ ազատազրկման 2 (երկու) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` նշանակված պատիժ-ները լրիվ գումարելու միջոցով, որպես պատիժ՝ նշանակել 500.000 (հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամ տուգանք և 2 (երկու) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով ազատազրկում։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն՝ նոր և Երևան քաղա-քի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 20.06.2018թ. դատավճռով տու-գանքի ձևով նշանակված պատիժները մասնակիորեն, իսկ ազատազրկման ձևով նշանակ-ված պատիժը լրիվ գումարելու միջոցով, որպես վերջնական պատիժ՝ նշանակել 1.000.000 (մեկ միլիոն) ՀՀ դրամ տուգանք և ազատազրկում` 2 (երկու) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով։
Ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի կրման սկիզբը ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում հաշվել Ա.Հակոբյանին արգելանքի վերցնելու օրվանից։
Ա.Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ չհեռանալու մասին ստո-րագրությունը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապա-րակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆ