Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0172/01/17
Վիճակագրական տողի համար : 10.1

Պատասխանող

Հովհաննես Թադևոսյան
Հովհաննես Թադևոսյան Վարդանի
Հովհաննես Թադևոսյան
Հովհաննես Թադևոսյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Մհեր Արղամանյան

Կարեն Մարդանյան

Անդրանիկ Մնացականյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Հոդվածներ

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

ՀՀ Քրեական օրենսգիրք

Հոդված 258 Մաս 3

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Մհեր Արղամանյան

Կարեն Մարդանյան

Անդրանիկ Մնացականյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Հովհաննես Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2017թ. հունվարի 30-ին Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում, խմբի կազմում, կատարել է խուլիգանություն:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2018-05-29 12:00 3 Կայացվել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-12-15 14:00 4 Կայացել է Դատաևանը հեռացավ խորհրդակցական սենյակ և դատավճիռը հրապարակեց 2017թ. դեկտեմբերի 18-ին` ժամը 09:30-ին:
Վճռաբեկ 2017-12-13 09:30 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-12-01 10:30 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-11-20 09:30 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-11-09 10:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-10-11 09:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-10-04 11:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-09-29 10:30 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-09-19 11:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-09-08 11:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-08-29 11:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Վճռաբեկ 2017-08-01 17:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-07-21 10:00 4
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ

Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն

29.05.2018թ. քաղաք Երևան
ԳՈՐԾ. Հ.-ԵԿԴ/0172/01/17

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՄԱՐԴԱՆՅԱՆ
Ա.ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ

ԴԱՏԱԽԱԶ` Մ.ՆԱԼԲԱՆԴՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս.ՍԱՖԱՐՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Հ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ

դռնբաց դատական նիստում դատախազ Մ.Նալբանդյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի փաստական հանգամանքներն ու դատավարական ընթացքը
Նախաքննական մարմնի կողմից Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով այն բանի համար, որ նա 2017թ-ի հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում, խմբի կազմում, կատարել է խուլիգանություն, ինչն արտահայտվել է հետևյալում:
Հովհաննես Թադևոսյանը, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս կողմից վարվող «Հովեռ» մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով: Տիգրան Մեծ-Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա` ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ Նարեկ Թադևոսյանի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքագծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարհանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ, վիճաբանել են Արամ Սարգսյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի` Նարեկ Թադևոսյանի հետ, բռնություն գործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Արամ Սարգսյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:
2017թ-ի հունիսի 28-ին թիվ 13163017 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննության:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռով ճանաչել և հռչակել է Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և այդ մեղադրանքով նրան արդարացրել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Ամբաստանյալ Թադևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացվել է:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը թողնվել է թիվ 13163017/1 քրեական գործով վարույթն իրականացնող մարմնի տնօրինմանը:
Իր որոշումը Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը մասնավորպես պատճառաբանել է հետևյալով:
«(…)Դատարանը գտնում է, որ սույն գործով պետք է քննարկման առարկա դարձնել հետևյալ իրավական հարցը. հիմնավոր է արդյոք Հ. Թադևոսյանի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցակազմի առկայության մասին մեղադրանքի կողմի հետևությունը:
Մեղադրանքի կողմը պաշտպանելով մեղադրանքը` գտել է, որ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանը 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում, մեկ այլ անձի հետ, վերջինիս կողմից վարվող ավտոմեքենայով երթևեկելով Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ-Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկով` երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա, ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ, մեկ այլ անձի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքագծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ` վիճաբանել են Արամ Ավագի Սարգսյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի հետ, բռնություն գործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Ա.Սարգսյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:
Որպես ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորում դատարանին ներկայացվել և հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները.
1) Հ. Թադևոսյանի կողմից 2017թ. մայիսի 3-ին որպես մեղադրյալ տված նախաքննական ցուցմունքը, որով նա հերքել է իր կողմից խմբի կազմում խուլիգանություն կատարելը,
2) տուժող Ա. Սարգսյանի, վկաներ Մ. Ավագյանի, Ն. Բաբախանյանի, Է. Գրիգորյանի, Ա. Տեր-Ստեփանյանի, Ե. Եսայանի նախաքննական ցուցմունքները,
3) դատբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությունը,
4) զննություն կատարելու մասին 2017թ. փետրվարի 13-ի արձանագրությունը,
5) նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը,
6) որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերությունից ստացված, 2017թ. հունվարի 30-ին Ագաթանգեղոս փողոցի թիվ 7 հասցեից, Արամ Սարգսյանի անվամբ գրանցված թիվ 134 կանչի վերաբերյալ ահազանգի ձայնագրության լազերային սկավառակը և կատարված զննության արձանագրությունը,
7) դեպքի վայրի զննության 2017թ. փետրվարի 1-ի արձանագրությունը,
8) կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին 2017թ. հունվարի 30-ի արձանագրությունը,
Դատարանը գտնում է, որ որպես Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցներ դատարանին ներկայացված վերոհիշյալ ապացույցներն` ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի կողմից, խմբի կազմում խուլիգանություն կատարելը հաստատող փաստարկներ և հիմնավորումներ չեն պարունակում:
Բացի այդ` դրանց մի մասը նախաքննության մարմինը մեղադրական եզրակացության մեջ ներկայացրել է` նշելով իրականում դրանցում չարտացոլված փաստեր և չհայտնված տեղեկություններ: Մասնավորապես`
տուժող Ա. Սարգսյանը 2017թ. փետրվարի 13-ին ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ավտոմեքենայի վարորդը ձեռքով երկու անգամ և մեկ անգամ մահակով հարվածել է իրեն, իսկ ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած երիտասարդն իրեն չի հարվածել: Ավելին` ինքն է նրան հարվածել, քանի որ ենթադրել է, որ նա նույնպես կարող է հարվածել: Վարորդի հարվածների հետևանքով ընկել է այդ երիտասարդի վրա: Հայհոյանքներ չեն եղել /գ.թ. 36-38/:
2017թ. մարտի 30-ին լրացուցիչ հարցաքննելով տուժողին` քննիչը տուժողին հայտնել է, որ քրեական գործով ձեռք են բերվել տեղեկություններ ավտոմեքենայի հետևում նստած ուղևորի կողմից բռունցքով տուժողին հարվածելու մասին, ինչ կարող է նշել այդ կապակցությամբ, ինչին տուժողը պատասխանել է, որ այնուամենայնիվ այդ հանգամանքը հստակ հիշել չի կարող /գ.թ. 68-69/:
2017թ. ապրիլի 21-ին քննիչը տուժողին լրացուցիչ հարցաքննել և նույն հարցն է ուղղել, սակայն տուժողը կրկին հաստատապես չի պնդել, որ ուղևորն իրեն հարվածել է /գ.թ. 79/:
2017թ. մայիսի 13-ին տուժողի և ամբաստանյալի առերես հարցաքննության ժամանակ տուժողը հայտնել է, որ Հովհաննես Թադևոսյանին տեսնում է առաջին անգամ, միջադեպի ժամանակ իրեն երկու անգամ ձեռքով հարվածել է ավտոմեքենայի վարորդը, ինչի հետևանքով ընկել է ավտոմեքենայից իջած ուղևորի վրա: Իր հետ առերեսվողին չի հիշում և հաստատել կամ հերքել չի կարող այն հանգամանքը, որ իր հետ նա վիճաբանել է /գ.թ. 126-127/:
Առանց հաշվի առնելու վերոհիշյալ հանգամանքները` մեղադրական եզրակացությունում նշվել է, իբրև թե տուժողը ցուցմունք է տվել և առերես պնդել է, որ վարորդի կողմից իրեն հարվածելուց հետո, ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ մոտեցել է իրենց և մասնակցել է քաշքշուկին /գ.թ. 176/:
Վկա Մ. Ավագյանը հարցաքննվելով Հ. Թադևոսյանին առերես` հրաժարվել է իր նախաքննական ցուցմունքներից և հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, իրականում ականատես է եղել ավտոմեքենայից իջած մի երիտասարդի և տուժողի միջև քաշքշոցին, որից հետո ինքը և անցորդներն աղմկել են /գ.թ. 38-39/:
Քննիչը մեղադրական եզրակացությունում արձանագրել է, իբրև թե վկա Մ. Ավագյանն իր նախաքննական ցուցմունքը պնդել է Հ. Թադևոսյանի հետ առերես հարցաքննության ժամանակ, առանց հաշվի առնելու, որ առերեսման ժամանակ Մ. Ավագյանը հրաժարվել է իր նախաքննական ցուցմունքից /գ.թ. 177/:
Մեղադրական եզրակացությունում որպես ապացույց ներկայացնելով դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը` քննիչը նշել է, իբրև թե տուժողը դեպքի վայրը մատնացույց անելով` հայտարարել է, որ «նշված վայրում 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ «Ջիպի» վարորդը և ուղևորը իրեն ծեծի են ենթարկել», սակայն իրականում տուժողը նման բան չի հայտարարել և արձանագրությունում այդպիսի տեղեկություններ առկա չեն /գ.թ. 18, 179/:
Համաձայն դեպքի վայրի զննության 2017թ. փետրվարի 1-ի արձանագրության` դեպքի վայր է հանդիսանում Աղաթանգեղոս փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասը` Տիգրան Մեծ պողոտայի և Աղաթանգեղոս փողոցի խաչմերուկը, որտեղ առկա է հետիոտնային անցում` մոտ չորս մետր երկարությամբ, որից հետո առկա է հարթակ` մոտ յոթ-ութ մետր երկարությամբ, ապա ևս չորս մետր երկարությամբ հետիոտնային անցում: Նշված անցումի Աղաթանգեղոս փողոցի կողմում, անմիջապես անցման սկզբնամասում առկա է սյուն, որի վրա առկա է տեսանկարահանող սարք: Անցումից մոտ տասնհինգ մետր հեռավորության վրա գտնվող «Clotes shop» խանութի մուտքի դռան մոտ առկա է տեսանկարահանող սարք, սակայն նշված խանութի տնօրենը հայտնել է, որ այն տեսանկարահանում է օնլայն ռեժիմով: Ա. Սարգսյանը հայտնել է, որ միջադեպը տեղի է ունեցել առաջին հետիոտնային անցումի վերջնամասում: Հարթակի սկզբնամասում, «Queen Burger» սրճարանի դիմացի էլեկտրասյան վրա առկա է ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանության ծառայության» տեսանկարահանող սարք:
Փաստորեն, դեպքի վայրի զննության արդյունքում պարզվել է նաև, որ այնտեղ առկա են երեք տեսագրող սարքեր, սակայն դեպքի տեսագրությունները չեն հետազոտվել և դատարանին չեն ներկայացվել` առանց որևէ պատճառաբանության:
Այսպիսով, վերլուծելով դատարանին ներկայացված ապացույցները` դատարանը փաստում է հետևյալը.
տուժող Ա. Սարգսյանը հայտնել է Հովհաննես Թադևոսյանին չճանաչելու, ավտոմեքենայի վարորդի կողմից իրեն երկու անգամ բռունցքով հարվածելու մասին, նշելով, որ դրա հետևանքով վայր է ընկել ավտոմեքենայի հետևի նստատեղից իջած ուղևորի վրա, ով ընկած է եղել գետնին:
Վկա Մ. Ավագյանը հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, ականատես է եղել երկու երիտասարդների միջև վիճաբանությանը, մնացածը լսել է ընդհանուր խոսակցություններից:
Վկա Ն. Բաբախանյանը հայտնել է, որ տուժողի հետ վիճաբանել են ավտոմեքենայի վարորդը և երկու ուղևորներ, որի ընթացքում հարվածել և քաշքշել են տուժողին, սակայն թե կոնկրետ ով ինչ գործողություն է կատարել և ինչ կապ ունի դրա հետ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանը` Ն. Բաբախանյանը չի հայտնել:
Վկա Է. Գրիգորյանն ընդհանուր տեղեկություններ հայտնելով երկու կամ երեք երիտասարդների կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու և նրանցից մեկի կողմից տուժողին փայտով հարվածելու մասին` Հ. Թադևոսյանի մասնակցության և նրա գործողությունների վերաբերյալ որևէ տեղեկություններ չի հայտնել:
Վկաներ Ա. Տեր-Ստեփանյանը և Ե. Եսայանը դեպքից հետո գալով դեպքի վայր` ընդհանուր խոսակցություններ լսել են ինչ որ ավտոմեքենայի վարորդի և ուղևորի կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու և նրանցից մեկի կողմից փայտով հարվածելու մասին:
Դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությամբ հաստատվել է, որ տուժողի վնասվածքներն արյունազեղումների տեսքով են և առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:
Թե վերոհիշյալ ապացույցներով, ինչպես նաև իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորով, այն զննելու մասին արձանագրությամբ ինչպես է հիմնավորվել Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը` չի պատճառաբանվել:
Նույն կերպ չի պատճառաբանվել, թե ապացույց ճանաչված` «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ին կատարված ահազանգի ձայնագրությամբ, դեպքի վայրի զննության արձանագրությամբ և կրիմինալ դեպքերի մատյանն ուսումնասիրելու մասին արձանագրությամբ Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքն ինչպես է հիմնավորվել, ինչ կապ ունեն դրանք այդ մեղադրանքի հետ:
Վերոշարադրյալ ապացույցների բովանդակային վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ դրանք ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցությամբ չեն հաստատում կոնկրետ գործով ապացուցման առարկան կազմող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են` Հ. Թադևոսյանի առնչությունը խուլիգանության դեպքին և նրա մեղավորությունը` քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսագրված արարքը կատարելու մեջ:
Դատարանին որևէ ապացույց չի ներկայացվել այն մասին, որ հասարակությանը լուրջ անհանգստություն է պատճառվել` ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի արարքի հետևանքով, Հ. Թադևոսյանի գործողություններն ուղղված են եղել հասարակության դեմ, կատարվել են խուլիգանական դրդումներով, ուղղակի դիտավորությամբ:
Շարադրված փաստերը գնահատելով վերոհիշյալ իրավական վերլուծության լույսի ներքո` դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Հ. Թադևոսյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցավոր արարք: Մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը բավարար չէ Հ. Թադևոսյանի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարելու և նրան մեղսագրվող հանցավոր արարքի փաստական հանգամանքները հաստատված համարելու համար այն ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած:
Այսպիսով, ստուգելով ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարք կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի մեղքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարքում ապացուցված չէ և սպառվել են նոր ապացույցներ ձեռք բերելու բոլոր հնարավորությունները, ուստի Հ. Թադևոսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման և նա պետք է արդարացվի` կատարված հանցագործությանը նրա մասնակցությունն ապացուցված չլինելու պատճառաբանությամբ(…)»:

Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջները
Դատախազ Մ.Նալբանդյանը վերաքննիչ բողոք է բերել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռի դեմ` միջնորդելով բեկանել այն, Հովհաննես Թադևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտել ազատազրկման 1 տարի 6 ամիս ժամկետով:
Իր վերաքննիչ բողոքը դատախազ Մ.Նալբանդյանը մասնավորապես պատճառաբանել է հետևյալով:
«(…)Գտնում եմ, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը ճիշտ չի գնահատել քրեական գործի ապացույցներն ու թույլ է տվել դատական սխալ՝ ամբաստանյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258- րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքում արդարացնելով, այդ կապակցությամբ ճիշտ չի կիրառել օրենքը, որպիսի պայմաններում դատական ակտը հիմնավոր չէ և ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանություններով(…):
(…)Քրեական գործով տուժող Արամ Ավագի Սարգսյանը դատաքննության ընթացքում հայտնեց, որ 2017թ. հունվարի 30-ին՝ ժամը 13:30-ի սահմաններում, կանգնած է եղել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման մոտ՝ լուսացույցի կանաչ լույսի ներքո փողոցն անցնելու նպատակով։ Երբ լուսացույցի վրա վառվել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը՝ փորձել է անցումով հատել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կանգնած ավտոմեքենայի վարորդը դրսևորել է լկտի վարքագիծ, կարմիր լույսի ներքո մեքենան վարել է առաջ, խանգարելով իրեն անցնել փողոցն ու մեքենայի առջևի հատվածով դիպել է իր ոտքին։ Այդ ամենից վրդովված՝ ինքը դիտողություն է արել վարորդին՝ նրան «արա»-ով դիմելով, սակայն որևէ վիրավորական արտահայտություն չի արել։ Դրանից հետո ավտոմեքենայից իջել են վարորդ ու մեքենայի հետևի նստատեղի ուղևորը, վարորդը երկու անգամ բռունցքով հարվածել է իր դեմքին, ինչից էլ կորցնելով հավասարակշռությունն ինքն ընկել է հետևի ուղևորի վրա և վերջինս ընկել է ասֆալտին, ինքն էլ նրա վրա։ Երբ փորձել է բարձրանալ՝ այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զգացել գլխի հատվածում, որի հետևանքով գլխից արյուն է հոսել։ Դրանից հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են ավտոմեքենան և հեռացել։ Ողջ միջադեպը տևել է 3-4 րոպե, որի ընթացքում անծանոթ անցորդները մեքենայի վարորդին և հետևի նստած ուղևորին հորդորել են, որ դադարեցնեն իրենց գործողությունները։ Ինքը չի բացառում, որ հետևի նստած ուղևորը ևս իրեն հարվածած լինի։ Միջադեպից հետո իրեն օգնություն են ցույց տվել պատահական անցորդներ, որոնցից տեղեկացել է, որ մեքենայի վարորդն իր գլխին հարվածել է փայտով, իսկ անցորդներից մեկն էլ իրեն է տվել փայտի կտոր և ասել, որ իր գլխին դրանով են հարվածել։ Քիչ հետո եկել է շտապօգնության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել։
Դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքներում առկա հակասությունների կապակցությամբ դատարանում հրապարակվեց տուժողի 21.04.2017թ.-ի լրացուցիչ հարցաքննության արձանագրությունը, որում վերջինս հայտնել էր, որ միջադեպի ժամանակ եղել է խառնաշփոթ իրավիճակ և հնարավոր է շփոթած լինի և առաջինը մեքենայից իջած և իրեն հարվածած լինի մեքենայի հետևում նստած ուղևորը, ապա նաև վարորդը։ Բացի այդ նշել էր նաև, որ միջադեպի արդյունքում խաթարվել էր երթևեկության բնականոն ընթացքը, քանի որ շուրջ երեք րոպե միջադեպի պատճառով «Ջիպ»–ի հետևը հավաքվել և կանգնել էին 2-3 մեքենա։
Հրապարակված ցուցմունքի կապակցությամբ տուժողը հայտնեց, որ փողոցում մեքենաները թեև կանգնած են եղել, սակայն կանգնել են թե միջադեպի, թե լուսացույցի կարմիր լույսի պատճառով, իսկ առաջինն իրեն հարվածելու կապակցությամբ հայտնեց, որ նախկինում հստակ չի հիշել, իսկ այժմ համոզված է, որ առաջինը վարորդն է հարվածել իրեն։
Թեև մեղադրական ճառի մեջ համոզմունք է հայտնվել, որ հակասությունների մասով առավել արժանահավատ են նախաքննական ցուցմունքները, քանի որ դրանք տրվել են դեպքից կարճ ժամանակ անց, իսկ տուժողն էլ դատարանում հայտնեց, որ իրեն որևէ մեկը չի պարտադրել ու չի ստիպել սխալ ցուցմունք տալ և որ դեպքի վերաբերյալ որոշ հանգամանքներ չհայտնելը կապված է երկար ժամանակ անցնելու հետ, սակայն դատարանը դատական ակտի մեջ առհասարակ որևէ անդրադարձ չի կատարել նախաքննական ցուցմունքով հայտնված՝ երթևեկության խաթարմանն ու մեքենայի հետևում նստած ուղևորի կողմից առաջինը տուժողին հարվածելու հանգամանքին, ինչպես նաև դատաքննության ընթացքում տուժողի կողմից հայտնված՝ միջադեպի տևողությանը, անծանոթ քաղաքացիերի միջամտելուն և մեքենաի վարորդին ու հետևի նստած ուղևորին ուղղված՝ վեճը դադարեցնելու հորդորներին, ինչպես նաև մեքենայի վարորդի կողմից դրսևորած լկտի վարքագծին, որոնք առավել քան վկայում են Նարեկ Թադևոսյանի, ապա նաև Հովհաննես Թադևոսյանի կողմից դրսևորած խուլիգանական գործողությունների մասին։
Քրեական գործով վկա Մարինե Ավագյանը դատաքննության ընթացքում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ դեպքի հետ կապված տպավորվել է տուժողը, Ագաթանգեղոս փողոցը հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսի ներքո անցումով հատելու ժամանակ տեսել է, թե ինչպես է տուժողը մոտենում անցումի առջև կանգնած մի մեքենայի, որի հետևի նստատեղից իջել է ուղևորը և նրանց միջև ծեծկռտուք է սկսել՝ իրար հարվածներ են հասցրել, ապա մեքենայի առջևից ևս մարդ է իջել, սակայն հստակ չի կարող նշել վարորդն է եղել, թե կողքի ուղևորը։ Ավտոմեքենայի հետևից իջած ուղևորն ու տուժողն ընկել են գետնին։ Այդ ընթացքում անցորդները հավաքվել են ու հորդորել են, որ դադարեցնեն կռիվը, իսկ մեքենայից իջած անձինք նստել են մեքենան ու հեռացել։ Տուժողի գլխին վնասվածք և արյուն է տեսել, որից հետո զանգահարել է շտապօգնություն։ Միջադեպը տևել է 3-5 րոպե, որի ընթացքում վիճաբանողների մեքենան գտնվել է փողոցի երթևեկելի մասում և երթևեկության համար խոչընդոտ է ստեղծել հետևի մեքենաների ընթացքը դադարել է։ Նշեց նաև, որ իրեն որևէ մեկը չի ստիպել ու չի պարտադրել իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունք տալ, չտեսած բանն էլ չի գրել։ Վկան հայտնեց նաև, որ չի տեսել որևէ մեկի կողմից տուժողի գլխին փայտով հարվածելու պահը, այլ այդ մասին իմացել է հավաքվածներից, որոնցից մեկը նաև տուժողին է տվել փայտի կտոր՝ ասելով, որ դրանով են հարվածել նրա գլխին։
Դատաքննության ընթացքում հրապարակվեցին վկայի 27.02.2017թ.-ի և 14.04.2017թ.-ի ցուցմունքները որոնցում վերջինս մի քանի անգամ հայտնել էր, որ հստակ տեսել է ողջ միջադեպը, տեսել է, թե ինչպես է նախ մեքենայի վարորդի հետևի նստատեղից իջած ուղևորը մի քանի անգամ հարվածել տուժողի դեմքին, ապա մեքենայից իջել է վարորդը և փայտով հարվածել գետնին ընկած տուժողի գլխին։ Պնդել էր, որ իր կանգնած տեղից ամեն ինչ եղել է լավ տեսանելի։ Ցուցմունքով հայտնել էր նաև, որ միջադեպի հետևանքով խաթարվել է երթևեկության ընթացքը, վիճաբանության ընթացքում կանգնած են եղել հինգ մեքենաներ, որոնք չեն կարողացել շարունակել ընթացքը, հավաքվել են շուրջ 10 անցորդներ, որոնք հորդորել են մեքենայից իջած անձանց դադարեցնել իրենց գործողություններն ու չծեծեն անցորդին։
Հրապարակվեց նաև վկայի 15.06.2017թ.–ի ցուցմունքը, որում վերջինս նշել էր, որ հստակ չի հիշում վարորդի կողմից փայտով հարվածելու պահը, քանի որ երկար ժամանակ է անցել և նախորդ ցուցմունքների նման մանրամասն չի կարող նկարագրել, սակայն վարորդի և հետևի ուղևորի կողմից հետիոտնային անցումով անցնող երիտասարդին ձեռքերով հարվածելու պահը հիշում է։
Հրապարակված ցուցմունքների վերաբերյալ վկան հայտնեց, որ դեպքի պատճառով եղել է շատ հուզված, որպիսի վիճակում է գտնվում նաև այժմ, կասկածում է, արդյոք տեսել է վարորդի կողմից հետիոնտի գլխին փայտով հարվածելը, թե այդ մասին լսել է դեպքի մյուս ականատեսներից, իսկ մնացած նախաքննական ցուցմունքներն իրականությանը համապատասխանում են։
Դատարանն իր դատական ակտի մեջ վկա Մարինե Ավագյանի նախաքննական ու դատաքննական ցուցմունքները ևս մանրակրկիտ ձևով չի վերլուծել՝ «Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներ» մասում որևէ բան չնշելով վկայի կողմից հայտնած՝ մեքենայի հետևի ուղևորի կողմից տուժողին հարվածներ հասցնելու, մեքենաների ընթացքի խոչընդոտ ստեղծելու և միջադեպի կապակցությամբ պատահական անցորդների մոտ առաջացած անհանգստության մասին, իսկ «Դատարանի իրավական վելուծություն» մասում էլ նշելով, որ Մարինե Ավագյանը հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, ականատես է եղել երկու երիտասարդների միջև վիճաբանությանը, մնացածը լսել է ընդհանուր խոսակցություններից, այն դեպքում, երբ վկայի նախաքննական ցուցմունքներով, որոնք գրվել են դեպքից կարճ ժամանակ անց, ինչպես նաև դատաքննական ցուցմունքների մի մասով՝ մասնավորապես միջադեպի ընթացքն ու մեքենայի հետևի ուղևորի գործողությունները նկարագրելու դրվագներով հիմնավորվում է Հովհաննես Թադևոսյանի կողմից խմբի կազմում բռնության գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելու փաստը, երթևեկության ընթացքի խանգարումն ու հասարակության մոտ լուրջ անհանգստություն և վրդովմունք առաջանալու հանգամանքը։
Հովհաննես Թադևոսյանի մեղադրանքի հիմքում են դրված եղել նաև վկաներ Նինա Բաբախանյանի և Էլիզա Գրիգորյանի ցուցմունքները։
Նինա Հարությունի Բաբախանյանը նախաքննության ընթացքում՝ դեռևս 18.02.2017թ.-ին, այսինքն դեպքից ընդհամենը 18 օր անց ցուցմունք է տվել այն մասին, որ երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում շրջելով վաճառում է գուլպաներ։ 2017թ. հունվարի 30-ին՝ ժամը 13։00-ից 13:30-ի սահմաններում գտնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման վրա կանգնած է մուգ գույնի «Ջիպ» մեքենա, որի վարորդը և երկու ուղևորները վիճաբանել են մի երիտասարդ տղայի հետ։ Վիճաբանության ընթացքում մեքենայի վարորդը և ուղևորները հարվածել և քաշքշել են փողոցն անցնող երիտասարդ տղային, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին։ Դրանից հետո «Ջիպ» մեքենայի վարորդը և ուղևորները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել, իսկ հավաքված անցորդները երիտասարդին օգնություն են ցույց տվել և տեղափոխել ճամփեզր։ Հավաքված անցորդներից տեղեկացել է, որ վիճաբանության ժամանակ այդ երեք երիտասարդներից մեկը փայտով հարվածել է միայնակ տղայի գլխին։ Վիճաբանությունը տևել է 4-5 րոպե, որի ընթացքում հավաքվել են 10-ից 15 իրեն անծանոթ պատահական անցորդներ և փորձել են հանդարտեցնել ու բաժանել վիճաբանության մասնակիցներին։ Կռվի ավարտից հետո վկան տեղեկացել է, որ վեճը կապված է եղել ճանապարհը չզիջելու հետ։
Դատաքննության ընթացքում վկան որոշակի շեղումներով, սակայն համարյա թե ամբողջությամբ պնդեց իր նախաքննական ցուցմունքը՝ նշելով նաև, որ տեսել է, թե ինչպես են մեքենայից իջած երեք անձինք վիճաբանում ու հարվածներ հասցնում միայնակ երիտասարդին։
Էլիզա Հովհաննեսի Գրիգորյանն իր նախաքննական ցուցմունքում հայտնել է, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցումով, հետիոտների համար լուսացույցի վրա կանաչ լույսի առկայության պայմաններում փորձել է անցնել, սակայն հենց անցման վրա մի երիտասարդ տղա, որի անունը հետագայում իմացել է, որ Արամ է, բարձր տոնով կարծես վիճաբանել է հետիոտնային անցման դիմաց կանգնած մուգ գույնի մեքենայի վարորդի հետ։ Այդ ժամանակ նշված մեքենայի սրահից իջել են երկու կամ երեք տղամարդիկ և սկսել են ծեծի ենթարկել Արամին։ Այդ ընթացքում մեքենայի սրահից իջած անձանցից մեկը ինչ-որ փայտի կտորով հարվածել է Արամին, որի հետևանքով փայտը կոտրվել է և դրա մի կտորն ընկել է ասֆալտին, իսկ Արամն էլ ընկել է գետնին և նրա գլխից սկսել է արյուն հոսալ։ Դրանից հետո այդ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել են «Կրկեսի» ուղղությամբ, իսկ ինքը, մի քանի պատահական անցորդների հետ օգնել է Արամին, տեղափոխել ճամփեզր և օգնություն ցույց տվել։ Մի անծանոթ կին զանգահարել է շտապօգնություն և կանչ գրանցել։ Քիչ հետո եկել է շտապօգնության կարգախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց։ Միջադեպը տևել է մոտ երկու րոպե, որի ընթացքում հավաքվել են շուրջ 20 պատահական անցորդներ և բոլորն էլ փորձել են հանդարտեցնել իրավիճակն ու օգնել Արամին։
Դատաքննության ընթացքում թեև վկան չի կարողացել դեպքի վերաբերյալ մանրամասն ցուցմունք տալ՝ պատճառաբանելով, որ անցել է բավականին երկար ժամանակ, սակայն նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելուց հետո այն ամբողջությամբ պնդել է և հայտնել, որ ցուցմունքը համապատասխանում է իրականությանը։
Նշված ապացույցների առկայության պայմաններում, չգիտես ինչու, դատարանը գտել է, որ դատարանին որևէ ապացույց չի ներկայացվել այն մասին, որ հասարակությանը լուրջ անհանգստություն է պատճառվել՝ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի արարքի հետևանքով, Հ. Թադևոսյանի գործողություններն ուղղված են եղել հասարակության դեմ, կատարվել են խուլիգանական դրդումներով, ուղղակի դիտավորությամբ, այն պարագայում, երբ երկու անկողմնակալ վկաներն էլ հայտնել են, որ մեքենայի վարորդի և ուղևորների գործուղությունների արդյունքում լուրջ անհանգստություն է պատճառվել հասարակությանը, հավաքվել և նրանց գործողությունները փորձել են դադարեցնել մի խումբ անցորդներ, իսկ մեքենաների ընթացքն էլ խաթարվել է։
Ինչ վերաբերվում է գործով վկաներ՝ դեպքի վայր ժամանած շտապօգնության բժիշկներ՝ Արուսյակ Տեր-Վարդանյանի և Եղիսապետ Եսայանի ցուցմունքներին, ապա թեև նրանք միջադեպի անմիջական ականատես չեն հանդիսացել, դրա հանգամանքների մասին տեղեկացել են դեպքի վայրում հավաքված անցորդներից, սակայն նրանց ցուցմունքներով առավել քան հիմնավորվում է բռնության և որպես զենք օգտագործված առարկայի գործադրմամբ կատարված խուլիգանությունն ու դրա արդյունքում միջադեպին ականատես անձանց մոտ առաջացած անհանգստությունն ու վրդովմունքը։
Խմբի կազմում կատարված՝ բռնությամբ զուգորդված խուլիգանության մասին են վկայում նաև դատարանում պատշաճ կերպով հետազոտված մյուս ապացույցները՝ դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը՝ համաձայն որի դեպքը տեղի է ունեցել Երևան քաղաքի կենտրոնական փողոցների հատման խաչմերուկում՝ երթևեկության բանուկ հատվածում, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ին կատարված ահազանգի ձայնագրությամբ, որով հիմնավորվում է միջադեպից ահաբեկված և տուժողի համար օգնություն կանչած քաղաքացու խնդրանքը, կրիմինալ դեպքերի մատյանի ուսումնասիրության մասին արձանագրությունը՝ համաձայն որի, դեպքից անմիջապես հետո տուժողը մարմնական վնասվածքով տեղափոխվել է հիվանդանոց, իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորով և այն զննելու մասին արձանագրությամբ՝ որի առկայությամբ հիմնավորվում է վկաների ցուցմունքներն առ այն, որ միջադեպի ընթացքում տուժողի գլխին հարվածել են փայտով, ինչպես նաև դատաբժիշկ-փորձագետի թիվ 0243 եզրակացությամբ, որի «հետևությաններ» մասով հիմնավորվում է տուժող Արամ Սարգսյանի մոտ՝ մարմնական վնասվածքների առկայությունը, իսկ նույն եզրակացության «Ըստ փորձաքննվողի խոսքերի» հատվածի համաձայն՝ «30.01.2017թ.-ին ժամը 13:30-ի սահմաններում, վիճաբանության ընթացքում երեք անծանոթ անձինք ձեռքերով, ոտքերով և այլ առարկաներով հարվածներ են հասցրել մարմնի տարբեր մասերին», ինչը վկայում է մի խումբ անձանց կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու հանգամանքի մասին։
Փորձենք ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի արարքը քննարկել 2012թ. մարտի 30-ին ՀՀ վճռաբեկ դատարանի թիվ ԱՎԴ/0014/01/11 գործով կայացված նախադեպային որոշման լույսի ներքո, քանզի տվյալ որոշմամբ արձանագրվել է, որ արարքը չի կարող որակվել որպես խուլիգանություն այն դեպքում, երբ՝ 1/ արարքը կատարվում է ոչ հասարակական վայրում և /կամ/ հասարակության անդամների բացակայությամբ։
Հ.Թադևոսյանի դեպքով արարքը կատարվել է Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոս և Տիգրան Մեծ փողոցների հատման խաչմերուկի հարակից մասում՝ Ագաթանգեղոս 7 հասցեի դիմաց՝ փողոցի բանուկ հատվածում՝ ժամը 13:30-ի սահմաններում, որն իրենից հիրավի հասարակական վայր է ներկայացնում։
Ինչ վերաբերվում է հասրակության անդամներին, ապա թե նախաքննությամբ, թե դատաքննությամբ հիմնավորվեց, որ դեպքին ականատես են եղել բազմաթիվ քաղաքացիներ, պատահական անցորդներ, հետևապես վկայակոչված նախադեպային որոշման առաջին կետը կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում։
2/ արարքի հետևանքով հասարակությանը լուրջ անհանգստություն չի պատաճառվել։
Գործով հարցաքննված անձանց ցուցմունքներից ակնհայտ է դարնում, որ տևական ժամանակ հասարակության անդամներին՝ քաղաքացիների պատճառվել է լուրջ անհանգստություն, որի վառ դրսևորումը կայանում է նրանում, որ պատահական անցորդները կանգ են առել, միջամտել ու հորդորել են դադարեցնել վիճաբանությունն ու ծեծի չենթարկել տուժողին, իսկ նշված փողոցով երթևեկող մեքենաներն էլ ստիպված են եղել կանգ առնել և չեն կարողացել շարունակել ընթացքը՝ մինչև վիճաբանությունը դադարի և փողոցի երթևեկելի մասն արգելափակած՝ վիճաբանողների «Ջիպ» մեքենան ազատի ճանապարհն ու հեռանա դեպքի վայրից։
Այսինքն, վկայակոչված նախադեպային որոշման երկրորդ կետը ևս կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում։
3/ հանցավորի գործողությունները պայմանավորված են տուժողի հակաօրինական, հակաբարոյական վարքագծով և ուղղված են նրա, այլ ոչ թե հասարակության դեմ։
Նշեմ, որ սույն դեպքով անչափահաս տուժող Արամ Սարգսյանի կողմից որևէ տուժողի հակաօրինական, հակաբարոյական վարքագիծ չի դրսևորվել, հակառակը՝ վերջինս է տեղին դիտողություն արել մեքենայի վարորդին՝ իր, որպես հետիոտնի համար կանաչ լույսի առկայության պայմաններում մեքենայով ճանապարհը չզիջելու, լկտի վարքագիծ դրսևորելու և մեքենայի առջևի հատվածով ոտքին հպվելու կապակցությամբ։ Գործով չշահագրգռված երկու վկա՝ Մարինե Ավագյանն ու Էլիզա Գրիգորյանը ևս նշել են հետիոտնի համար կանաչ լույսի առկայության պայմաններում տուժողի կողմից փողոցը հատելու հանգամանքի մասին, հետևապես Հ.Թադևոսյանի գործողությունները որևէ կերպ չեն կարող կապվել տվյալ միջադեպի հետ և ուղված լինել տուժող Արամ Սարգսյանի դեմ։
Ավելին, ինչպես վկայակոչված նախադեպային որոշման, այնպես էլ խուլիգանության վերաբերյալ առկա վճռաբեկ դատարանի մեկ այլ որոշմամբ արձանագրվել է, որ անձի դեմ ուղված գործողությունը, ենթադրում է անձնական անբարիացակամ հարաբերությունների, կենցաղային հողի վրա առաջացած գործողություն, մինչդեռ ակնհայտ է, որ Հ.Թադևոսյանն Ա.Սարգսյանի հետ անձնապես ծանոթ չի եղել, հետևապես նրանց մեջ չեր կարող լինել նշված իրավիճակներից որևէ մեկը։
Այսինքն, վկայակոչված նախադեպային որոշման երրորդ կետը ևս կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում։
4/ բացակայում են խուլիգանական դրդումները, իսկ անձի արարքները պայմանավորված են նրա հուզական վիճակով։
Հ.Թադևոսյանի գործողություններում խուլիգանական դրդումների առկայությունը պարզելու համար ընդամնեը անհրաժեշտ է ուսումնասիրել դեպքի ժամանակ նրա դրսևորած վարքագիծը՝ տեղին արված դիտողությունն ընդունելու և մեքենայի ղեկին նստած հորեղբոր որդուն սաստելու փոխարեն, իր անձի ենթադրյալ առավելությունը հասարակությանն ի ցույց դնելու մոլուցքով տարված, իջել է մեքենայից և առանց որևէ պատճառի հարվածել է տուժողին:
Հետևապես, վկայակոչված նախադեպային որոշման չորրոդ կետը ևս կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում։
5/ հասարակական կարգի կոպիտ խախտման նկատմամբ դրսևորվել է անզգուշություն։
Այս կետը ևս կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում, այն պարզ պատճառով, որ վերջինիս դիտավորությունն ի սկզբանե ուղված է եղել հասարակական կարգի խախատմանը, ասվածը հիմնավորվում է հատկապես այն հանգամանքով, որ տեղին արված դիտողությունը ցավագին ընդունելով և չնչին առիթը օգտագործելով, Հ.Թադևոսյանը խուլիգանական վարքագիծ դրսևորելով, վիճաբանել ու բռնություն է գործադրել տուժողի նկատմամբ՝ հասարակության ուշադրությունն իր անձի վրա գրավելու նպատակով։
6/ հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտողի արարքը համընկնում է ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված այլ հանցանքի հատկանիշների հետ, սակայն դրա կատարմամբ հանցավորը հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելու և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու նպատակ չունի։
Այսինքն, տվյալ կետը բնութագրում է հանցավորի սուբյկետիվ դիտավորությունը՝ ուղղակի դիտավորության առկայությունը։
Տվյալ պարագայում, վկայակոչված կետերի վերլուծությունից ակնհայտ է, որ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի դիտավորությունն ուղղված է եղել հատկապես հասարակական կարգի կոպիտ խախտմանը, քանզի հետազոտված ապացույներով հիմնավորվեց, որ վերջինս սեփական անձի ենթադրյալ առավելությունը ընգծելու մղումներով, ոտնհարելով հասարակության մեջ գոյություն ունեցող բարոյական նորմերը, կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը՝ սեփական անձի նկատմամբ ուշադրությունը գրվելու նպատակով։
Պակաս կարևոր չէ նաև այն, որ մի կողմից գործ ունենք անչափահաս՝ դպրոցի ավարտական դասարանում սովորող տուժողի, իսկ մյուս կողմից էլ չափահաս մի խումբ անձանց հետ, որոնք տարիքով փոքրի նկատմամբ հանդուրժողականություն դրսևորելու փոխարեն, ագրեսիվ, լկտի ու հանդուգն վարքագիծ դրսևորելով, ծեծի են ենթարկում տուժողին և չբավարարվելով միայն ձեռքերի կամ ոտքերի գործադրմամբ՝ նրան հարվածում են նաև փայտով։
Ինչ վերաբերվում է Հովհաննես Թադևոսյանի մասնակցությանը նշված միջադեպին և դատարանի այն պնդմանը, որ որևէ ապացույցով նշված հանգամանքը չի հաստատվում, ապա հարկ է նշել, որ այդ համոզմունքն անհիմն է, քանի որ Հովհաննես Թադևոսյանի մասնակցությունը հիմնավորվում է նրա իսկ կողմից տրված ցուցմունքով.
Այսպես.
Գործով ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանը դատարանում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ դեպքի օրը՝ 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս «Հովեռ» մակնիշի, 16 ՍՍ 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով։ Մեքենան վարել է հորեղբոր որդին՝ Նարեկ Թադևոսյանը, մեքենայի առջևում, վարորդի կողքի նստատեղին նստած է եղել իր նշանածի հայրը՝ Վալերիկ Անտոնյանը, իսկ ինքը նստած է եղել մեքենայի հետևում՝ վարորդի անմիջապես հետևի նստատեղին։ Տիգրան Մեծ և Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկում անցնելով լուսացույցը՝ երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով։ Նշված վայրում առկա հետիոտնային անցման մոտ՝ մեքենաների համար լուսացույցի վրա վառված կանաչ լույսի ներքո եղբայրը՝ Նարեկը ճանապարհը զիջել է մի քանի անցորդների, իսկ երբ անցորդների խումբն անցել է փողոցը՝ Նարեկ Թադևոսյանը ցանկացել է առաջ շարժվել, սակայն մի երիտասարդ և մի աղջիկ հետիոտնի համար լուսացույցի կարմիր լույսի ներքո նույնպես ցանկացել են անցնել փողոցը։ Չնայած այդ հանգամանքին՝ Նարեկ Թադևոսյանը նրանց «ևս զիջել է ճանապարհը։ Անցնելով հետիոտնային անցումը՝ այդ երիտասարդն առանց որևէ պատճառի անպատվել է իրենց՝ գոռալով անասուններ, ոչխարներ։ Այդ ժամանակ ինքն իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել այդ տղային, որ պարզի, թե վերջինս ինչու է գոռում իրենց վրա, սակայն այդ տղան շրջվել է և ինքը թեքվելով՝ քայլել է դեպի ավտոմեքենան։ Այդ ընթացքում նշված երիտասարդը եկել է իր հետևից և քաշել թևից, որից հետո ինքն է քաշել այդ տղային և սայթաքելով, երկուսով միասին ընկել են ասֆալտին՝ սկզբից ինքը, իսկ նշված երիտասարդն էլ իր վրա։ Այնուհետև ինքը մի կողմ հրելով այդ տղային՝ բարձրացել է և նստելով ավտոմեքենան՝ հեռացել են։ Ոչ հորեղբոր որդին՝ Նարեկ Թադևոսյանը և ոչ էլ Վալերիկ Անտոնյանը մեքենայից չեն իջել, իր հետ վիճաբանած տղային չեն հարվածել, իսկ իրենց ավտոմեքենան էլ տուժողի ոտքին չի հպվել։
Այն հարցին, թե որն է եղել անչափահաս տուժող Արամ Սարգսյանի կողմից իրենց հասցեին վիրավորական արտահայտություններ հնչեցնելու պատճառը, ամբաստանյալն այդպես էլ չկարողացավ պատասխանել, հայտնելով, որ «իր և հորեղբոր որդու գլխին գործը սարքել են», ոստիկանները սկզբից խաբեությամբ փորձել են բացատրություններ կորզել իրենցից և եղբայրը բացատրության մեջ նշել է փայտով Արամ Սարգսյանին հարվածելու մասին ոստիկանների և ինչ որ քաղաքացիական հագուստով անձի հորդորով, իսկ տուժողն ու գործով վկաներն էլ իր դեմ իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունքներ են տվել, քանի որ գործով շահագրգռված է եղել տուժողի ազգական պաշտոնատար անձ, ով ցանկացել է իրեն ու եղբորը «նստացնել»։ Միաժամանակ ամբաստանյալը նշեց, որ տուժողին նախկինում չի ճանաչել, միմյանց նկատմամբ թշնամանք չունեն։
Ամբաստանյալը նաև պնդեց իր նախաքննական ցուցմունքն առ այն, որ միջադեպի ժամանակ հավաքվել են շուրջ 5-6 անծանոթ անցորդներ, իսկ այդ ընթացքում իրենց մեքենայի հետևի հատվածում կանգնած է եղել երկու մեքենա։
Վերոգրյալով առավել քան հիմնավորվում է Հովհաննես Թադևոսյանի մասնակցությունը միջադեպին և նրա արարքում ՀՀ քր. օր-ի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին մաով նախատեսված հանցակազմի առկայությունը, սակայն դատարանն իր տրամադրության տակ ունենալով վերը նշված ապացույցները՝ այդ թվում նաև Հովհաննես Թադևոսյանի ցուցմունքը՝ մեքենայի հետևի նստատեղից իջնելու և տուժողի հետ վիճաբանելու մասին, եկել է սխալ եզրահանգման և կայացրել է սխալ դատական ակտ։
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ ակնհայտ է դառնում, որ Հովհաննես Թադևոսյանը հորեղբոր որդու՝ Նարեկ Թադևոսյանի հետ, հասարակական վայրում՝ Երևան քաղաքի ամենաբանուկ խաչմերուկներից մեկում՝ Ագաթանգեղոս-Տիգրան Մեծ փողոցների հատման վայրում՝ Ագաթանգեղոսի 7 հասցեի մոտ, օրվա ցերեկային ժամին՝ 13:30-ի սահմաններում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգն ու բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության նկատմամբ, որի կապակցությամբ հասարակության անդամների՝ պատահական անցորդների կողմից արտահայտվել է լուրջ վրդովմունքով և նրանց պատճառել է անհանգստություն և անհարմարություն, տուժողի կողմից առանց որևէ հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքագիծ դրսևորելու, այլ մեքենայի վարորդի կողմից դրսևորած լկտի վարքագծի, հետիոտն տուժողին օրինական ճանապարհը չզիջելու և մեքենայի առջևի մասով նրա ոտքին հպվելու կապակցությամբ տեղին արված դիտողության պատճառով, խուլիգանական դրդումներով՝ սեփական անձի առավելությունն ընդգծելու և հակահասարակական վարքագծով իր անձի գերակայությունը հասարակության անդամների մոտ ցուցադրելու և հասարակությանը հակադրվելու նպատակով, խմբի կազմում՝ բռնությամբ զուգորդված կատարել է խուլիգանություն, ուստի գտնում եմ, որ ընդհանուր իրավասության դատարանն ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանին արդարացնելով, ճիշտ իրավական գնահատականի չի արժանացրել վերջինիս կողմից կատարված արարքը և արդյունքում եկել է ոչ ճիշտ եզրահանգման(…)»:
Դատախազ Մ.Նալբանդյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ պատասխան է ներկայացրել պաշտպան Սեդա Սաֆարյանը` միջնորդելով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռը թողնել օրինական ուժի մեջ և մերժել ներկայացված բողոքը, մասնավորապես հետևյալ պատճառաբանությամբ.
«(…)Քրեական գործի նախաքննությամբ չի ապացուցվել և դատաքննությամբ չի հաստատվել այն հանգամանքը, որ Հ.Թադևոսյանին վերագրվող արարքում առկա է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հանցակազմը։
Այսպես` արարքը չի կարող որակվել որպես խուլիգանություն, երբ՝
1. արարքի հետևանքով հասարակությանը լուրջ անհանգստություն չի պատճառվել /միջադեպը տևել է վայրկյաններ կամ րոպե/
2. հացավորի գործողությունները պայմանավորված են տուժողի հակաօրինական, հակաբարոյական վարքագծով և ո ուղղված են նրա, այլ ոչ թե հասարակության նկատմամբ /վերը նշվեց տուժողի վարքագիծը/
3. բացակայում են խուլիգանական դրդումները, իսկ անձի արարքները պայմանավորված են նրա հուզական վիճակով։
Արարքը ենթակա է որակման որպես խուլիգանություն միայն այն դեպքում, երբ գործով ձեռք բերված ապացույցներով կհիմնավորվի հասարակական կարգի խախտման կոպիտ լինելը և միաժամանակ, հասարակության նկատմամբ այդ խախտմամբ արտահայտված անհարգալից վերաբերմունքի բացահայտ լինելը։ Մինչդեռ տվյալ պարագայում գնահատական չի տվել ենթադրվող հանցագործության օբյեկտին, որը հասարակական կարգը չէ, անձնական է և կենցաղային։
Արարքը խուլիգանական որակելու համար էական նշանակություն ունի դրա բնույթն ու կատարման շարժառիթը։
Այն դեպքում, երբ հացավորի վարքագիծն ուղղված է կոնկրետ անձի, պայմանավորված նրա հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքագծով և հանդիսանում է հանցավորի հուզական վիճակի արտահայտություն, խուլիգանության հանցակազմը բացակայում է։
Խուլիգանության վերաբերյալ գործերով անհրաժեշտ է հաշվի առնել նաև տուժողի վարքագիծը։ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ արարքը չի կարող որակվել որպես խուլիգանություն, եթե վիճաբանությունն առաջանում է տուժողի ոչ իրավաչափ վարքագծի հետևանքով, և հետևաբար հանցանք կատարած անձի մոտ բացակայում է խուլիգանական դրդումները։ /տես Արման Մհերի Խաչատրյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2006 թվականի հոկտեմբերի 24-ի թիվ ՎԲ-223/06 որոշումը/։ Քննարկվող պարագայում միջադեպը ,,հրահրողը և նախաձեռնողը,, եղել է տուժողը, վերջինիս արած արտահայությունը՝ ,,այ անասուններ, սրիկաներ, էս ինչ ձև եք քշում, ինչն էլ հանգեցրել է պարզաբանման անհրաժեշտության և ստեղված իրավիճակին։
Հասարականակ կարգի խախտումը կոպիտ գնահատելու մեղադրողի դիրքորոշման կապակցությամբ.
Վկա Նինա Բաբախանյանի դատաքննական ցուցմունքով հաստատվեցին մի շարք հանգամանքներ, որոնք էական նշանակություն ունեն սույն գործով բացահայտման ենթակա հանգամանքների ճիշտ գնահատության առումով.
ա/հասարակական կարգը չի խաթարվել, ինչպես բնորոշվել է մեղադրանքում.
բ/ամբաստանյալի հանցավոր առնչության կապակցությամբ հաստատող պատասխան չի տրվել
գ/օրվա մեջ նմանատիպ դեպքեր արձանագրվում են, և կարծում եմ, որ դրանք անձնական բնույթի հարցեր են և խուլիգաննության հանացկազմին բնորոշ չեն։
դ/ փայտ չեն տեսել, այլ ինչ-որ կին ասել փայտի մասին, որը իրազեկության հստակ, ստույգ և պարզված աղբյուրի չի կարող գնահատվել։
Քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի ,,հիմնավոր կասկածից վեր,, ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, ,,հիմնավոր կասկածից վեր,, ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների /ապացույցների/ այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբառացի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած։
Մեղադրող Մ.Նալբանդյանի կողմից վկայակոչած ապացույցներն ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցությամբ չեն հաստատում կոնկրետ գործով ապացուցման առարկան կազմող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են Հ.Թադևոսյանի առնչությունը խուլիգանության դեպքին և նրա մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսագրված արարքը կատարելու մեջ։
Դատարանն իրավացիորեն արձանագրել է, որ ,,որևէ ապացույց չի ներկայացվել այն մասին, որ հասարակությանը լուրջ անհանգստություն է պատճառվել ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի արարքի հետևանքով, Հ.Թադևոսյանի գործողություններն ուղղված են եղել հասարակության դեմ, կատարվել են խուլիգանական դրդումներով, ուղղակի դիտավորությամբ։ Մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը բավարար չէ Հ.Թադևոսյանի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարելու և նրան մեղսագրվող հանցավոր արարքի փաստական հանգամանքները հաստատված համարելու համար այն ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած,,։
Հաշվի առնելով վերը նշվածը գտնում եմ, որ հիմնավոր չէ մեղադրողի այն պնդումը, որ ,,Հ.Թադևոսյանը հորեղբոր որդու Նարեկ Թադևոսյանի հետ, հասարակական վայրում/.../ խուլիգանական դրդումներով սեփական անձի առավելությունն ընդգծելու և հակահասարակական վարքագծով իր անձի գերակայությունը հասարակության անդամների մոտ ցուցադրելու և հասարակությանը հակադրվելու նպատակով, խմբի կազմում բռնության գործադրմամբ կատարել է խուլիգանություն,,։ Սա ենթադրություների վրա կառուցված և բացառապես օրենսդրական ընդհանուր ձևակերպում պարունակող մեղադրանք է, որի կապակցությամբ դատաքննության ընթացքում ապացույցների պատշաճ հետազոտմամբ մեղադրանքի հիմքում ձևակերպում ստացած փաստական հանգամանքները չեն հիմնավորվել(…)»:
Վերաքննիչ դատարանի դատաքննության ընթացքում դատախազ Մ.Նալբանդյանը նույն հիմքերով ու հիմնավորումներով ներկայացված վերաքննիչ բողոքը պնդեց, ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանը և պաշտպան Ս.Սաֆարյանը բողոքի դեմ առարկելով` միջնորդեցին առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնել անփոփոխ:


Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումները
Ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, վերաքննիչ բողոքում նշված հիմքերի սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, դատաքննության ընթացքում լսելով բողոքում ներկայացված դատախազի պատճառաբանությունները, պաշտպանի և ամբաստանյալի առարկությունները, վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մասնակի բավարարել, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասով Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի արդարացման դատավճիռը` բեկանել և նրա նկատմամբ կայացնել մեղադրական դատավճիռ, հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Իր եզրահանգումները առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել դատաքննությամբ հետազոտված հետևյալ ապացույցներով:
«Դատարանում ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս «Հովեռ» մակնիշի, 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով: Տիգրան Մեծ և Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկում անցնելով լուսացույցը` երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով: Նշված վայրում առկա հետիոտնային անցման մոտ ճանապարհը զիջել են մի քանի անցորդների, իսկ երբ անցորդների խումբն անցել է փողոցը` Նարեկ Թադևոսյանը ցանկացել է առաջ շարժվել, սակայն մի երիտասարդ և մի աղջիկ նույնպես, լուսացույցի կարմիր լույսի ներքո ցանկացել են անցնել փողոցը: Չնայած այդ հանգամանքին` Նարեկ Թադևոսյանը նրանց է զիջել ճանապարհը: Անցնելով հետիոտնային անցումը` այդ երիտասարդն առանց որևէ պատճառի անպատվել է իրենց` գոռալով անասուններ, ոչխարներ: Այդ ժամանակ ինքն իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել այդ տղային, առաջարկել է հանդարտվել և շարունակել ճանապարհը, որից հետո քայլել է դեպի ավտոմեքենան, սակայն այդ երիտասարդը եկել է իր հետևից և շարունակել անպատիվ արտահայտություններ հնչեցնել` հրելով իրեն, որից ինքը հավասարակշռությունը կորցրել է և վայր ընկել ասֆալտին, իսկ այդ տղան ընկել է իր վրա: Այնուհետև ինքը մի կողմ հրելով այդ տղային` բարձրացել է և նստելով ավտոմեքենան` հեռացել են:
Ավտոմեքենան տուժողի ոտքին չի հպվել:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Տուժող Արամ Ավագի Սարգսյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում կանգնած է եղել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման մոտ` լուսացույցի կանաչ լույսի ներքո փողոցն անցնելու նպատակով: Երբ լուսացույցի վրա միացել է կանաչ լույսը` փորձել է անցնել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կանգնած ավտոմեքենայի վարորդը վարել է անկանոն: Ինքը դիտողություն է արել վարորդին, քանի որ ավտոմեքենայի դիմացի հատվածը դիպել է իր ոտքին: Ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ վրդովվելով` իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել իրեն և իրենց միջև քաշքշուկ է սկսվել: Այդ ընթացքում ավտոմեքենայի հետևի նստատեղի ուղևորն ընկել է ասֆալտին, իսկ ինքն ընկել է նրա վրա: Երբ փորձել է բարձրանալ` այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զգացել գլխի հատվածում, որի հետևանքով գլխից արյուն է հոսել: Դրանից հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են ավտոմեքենան և հեռացել:
Հստակ չի կարող ասել, թե ով է իրեն հարվածել, բայց կարծում է, որ դա կատարել է մեքենայի վարորդը, քանի որ հետևի ուղևորն ընկած է եղել ասֆալտին:
Պատահական անցորդներից մի քանիսն իրեն օգնություն են ցույց տվել, իսկ նրանցից մեկն իրեն է տվել փայտի կտոր և ասել, որ իր գլխին դրանով են հարվածել: Քիչ հետո եկել է շտապօգնության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Մարինե Սերժիկի Ավագյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում և չի կարող ասել, թե նա միջադեպին մասնակցել է, թե ոչ: Դեպքի հետ կապված իր մոտ տպավորվել է տուժողը, որին տեսել է նաև գետնին ընկած վիճակում, որից հետո զանգահարել է շտապօգնություն: Տուժողին փայտով հարվածելն ինքը չի տեսել: Քննիչի մոտ ցուցմունք տալու ժամանակ հուզված է եղել և ուրիշների պատմածն է գրել: Քննիչն իրեն թելադրել է և հուշել` ինչպես գրել, ինչ հերթականությամբ, քանի որ ինքը ձևը չի իմացել: Ինքն ընդհանրապես չի կարող պնդել ավտոմեքենայից վարորդի իջնելու հանգամանքը, քանի որ չգիտի, թե առջևից իջնողը վարորդն է եղել, թե ավտոմեքենայի առջևի ուղևորը, քանի որ չգիտի, թե ավտոմեքենան աջ ղեկ է ունեցել, թե ձախ:
Պնդում է, որ առաջինը տուժողն է մոտեցել ավտոմեքենային:
Դեպքից հետո մի տարեց կին իրենց ցույց է տվել փայտի կտորը և ասել, որ այդ փայտի կտորով են հարվածել տուժողին:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Նինա Հարությունի Բաբախանյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: Ինքն երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում գուլպաներ է վաճառում: Ձմռանը, կոնկրետ օրը չի հիշում, գտնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման վրա վիճաբանություն է սկսվել, սակայն ավտոմեքենաները խանգարել են, որ տեսնի, թե ինչ է կատարվել: Վիճաբանությունը կարճ է տևել, ինչից հետո երեք հոգի նստել են ավտոմեքենան և հեռացել: Այնուհետև շտապօգնության ավտոմեքենա է եկել և տուժողին տեղափոխել են հիվանդանոց: Ինքը չի տեսել փայտով հարվածելը, սակայն հավաքվածներից լսել է այդ մասին:
Իր ցուցմունքի բառերը թելադրել է քննիչը:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Էլիզա Հովհաննեսի Գրիգորյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: Ձմռանը, կոնկրետ օրը չի հիշում, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով քայլելով` անցել է փողոցը դեպի Ագաթանգեղոսի փողոց: Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման մոտ կանգնել է, իսկ երբ լուսացույցի վրա երևացել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը` փորձել է անցնել, սակայն անցումի վրա վիճաբանություն է եղել և մի երիտասարդ ընկել է գետնին: Մի քանի պատահական անցորդներ նրան տեղափոխել են ճամփեզր և օգնություն ցույց տվել: Հետագայում իմացել է, որ այդ տղայի անունն Արամ է:
Մի անծանոթ կին զանգահարել է շտապօգնություն և կանչ գրանցել: Քիչ անց եկել է շտապօգնության կարգախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանը դատարանին հայտնեց, որ աշխատում է «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ում` որպես գծային կարգախմբի բժշկուհի: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերության 1-03 ծառայությունում կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի մոտից: Անմիջապես շտապօգնության մեքենայով մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Ճամփեզրին կանգնած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ, որի գլխից արյուն է հոսել: Հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ ավտոմեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին: Անմիջապես Արամին օգնություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօգնության մեքենան և տեղափոխել «Սուրբ Աստվածամայր» բժշկական կենտրոն:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Եղիսապետ Ազատի Եսայանը դատարանին հայտնեց, որ աշխատում է «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ում որպես գծային կարգախմբի բուժքույր: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերության 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի մոտից: Բժշկուհի Ա. Տեր-Ստեփանյանի գլխավորությամբ, շտապօգնության ավտոմեքենայով մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Հավաքվածները իրենց ներկայացրել են Արամ անունով մի երիտասարդի, որի գլխից արյուն է հոսել: Հավաքված անծանոթ անձանցից մի քանիսը պատմել են, որ երկու անծանոթ տղաներ հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին: Անմիջապես Արամին օգնություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօգնության ավտոմեքենան և տեղափոխել «Սուրբ Աստվածամայր» բժշկական կենտրոն:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությամբ պարզվել է, որ. «Քաղ. Ա. Սարգսյանի մարմնական վնասվածքները` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են` բութ առարկաներով, հնարավոր է որոշմամբ նշված ժամկետում և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում»:
/Հատոր 1, գ.թ. 20-21/
Նախաքննության մարմնի կողմից զննություն կատարելու մասին 2017թ. փետրվարի 13-ի արձանագրությամբ հաստատվել է, որ զննության է ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված, տուժող Արամ Սարգսյանի կողմից ներկայացված փայտի կտորը:
/Հատոր 1, գ.թ. 40/
Նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված փայտի կտորը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց:
/Հատոր 1, գ.թ. 52/
Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց է ճանաչվել «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերությունից ստացված, 2017թ. հունվարի 30-ի` Ագաթանգեղոս փողոցի թիվ 7 հասցեից Արամ Սարգսյանի անվամբ գրանցված թիվ 134 կանչի վերաբերյալ ահազանգի ձայնագրության լազերային սկավառակը, որի զննության արձանագրության համաձայն` ահազանգողը հայտնում է, որ անհրաժեշտ է շտապ օգնություն, քանի որ Ռոսիա կինոթատրոնի մոտ կռիվ է եղել, դրա արդյունքում հարվածել են մի երիտասարդի, որի գլխից արյուն է հոսել:
/Հատոր 1, գ.թ. 53-55/
Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն` դեպքի վայր է հանդիսանում Աղաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասը` Տիգրան Մեծ պողոտայի և Աղաթանգեղոս փողոցի խաչմերուկը, որտեղ առկա է հետիոտնային անցում` մոտ չորս մետր երկարությամբ, որից հետո առկա է հարթակ` մոտ յոթ-ութ մետր երկարությամբ, ապա ևս չորս մետր երկարությամբ հետիոտնային անցում: Նշված անցման սկզբնամասում առկա է սյուն, որի վրա առկա է տեսանկարահանող սարք:
Ա. Սարգսյանը հայտնել է, որ միջադեպը տեղի է ունեցել առաջին հետիոտնային անցումի վերջնամասում:
Հարթակի սկզբնամասում, «Queen Burger» սրճարանի դիմացի էլեկտրասյան վրա առկա է ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանության ծառայության» տեսանկարահանող սարք:
/Հատոր 1, գ.թ. 18/
Կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին 2017թ. հունվարի 30-ի արձանագրության համաձայն` 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 14:25-ին, շտապօգնության աշխատակիցներն Արամ Ավագի Սարգսյանին, գլխի վնասվածք` ախտորոշմամբ տեղափոխել են «Սուրբ Աստվածամայր» բժշկական կենտրոն: Վերջինս հայտնել է, որ իրեն հարվածել են անծանոթ մարդիկ:
/Հատոր 1, գ.թ. 7/»:
Նախաքննական մարմինը Հովհաննես Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորված է համարել հետևյալ ապացույցներով.
«Տուժող Արամ Ավագի Սարգսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում կանգնած է եղել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման մոտ` կանաչ լույսի ներքո անցումը անցնելու նպատակով: Երբ լուսացույցի վրա միացել է կանաչ լույսը փորձել է անցնել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կանգնած է եղել սև գույնի «Ջիպ» մոդելի ավտոմեքենա, որի վարորդը հեռախոսով խոսելիս է եղել: Այդ ավտոմեքենայի վարորդը մեկ եկել է առաջ, մեկ` արգելակել, այնպես, որ մեքենայի դիմացի հատվածը դիպել է իր ոտքին: Այդ պատճառով ինքը դիտողություն է արել վարորդին: Դրանից վրդովված, մեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ իջել է մեքենայի սրահից, մոտեցել իրենց և իրենց միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում այդ տղան ընկել է ասֆալտին, իսկ ինքը` նրա վրա: Երբ փորձել է բարձրանալ այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զգացել գլխի հատվածում, որից հետո կրկին ընկել է ասֆալտին, քանի որ գլխից արյուն է հոսել: Իրեն ծեծելուց հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել: Պատահական անցորդներից մի քանիսը իրեն օգնություն են ցույց տվել, նրանցից մեկը, որին չի ճանաչել, իրեն է տվել փայտի կոտրված կտոր և ասել, որ դրանով են իր գլխին հարվածել այդ տղաները: Ինքը կոնկրետ չի տեսել իր գլխին փայտի կտորով հարվածողին, բայց կարծում է, որ դա կատարել է մեքենայի վարորդը, քանի որ հետևի ուղևորը ընկած է եղել ասֆալտին: Քիչ հետո եկել է շտապօգնության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել:
/Հատոր 1, գ.թ. 36-38, 68-69, 79/
Նշված ցուցմունքը տուժող Արամ Ավագի Սարգսյանը պնդել է մեղադրյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի հետ կատարված առերես հարցաքննության ժամանակ:
/Հատոր 1, գ.թ. 126-127/
Վկա Մարինե Սերժիկի Ավագյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 14-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայում ցանկացել է ոտքով անցնել փողոցը և գնալ Ագաթանգեղոսի փողոց: Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման վրա նկատել է, որ նշված անցումով փողոցն անցնող մի երիտասարդ տղա ինչ-որ բան է զրուցում հետիոտնային անցման դիմաց կանգնած սև գույնի «Ջիպ» մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդի հետ: Քիչ անց այդ մեքենայի հետևի ուղևորը, որը նույնպես մի երիտասարդ տղա է եղել, իջել է մեքենայից, մոտեցել հետիոտնային անցման վրա կանգնած երիտասարդին ու նրանց միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում մեքենայից իջած երիտասարդը ձեռքերով մի քանի անգամ հարվածել է փողոցն անցնել ցանկացող երիտասարդին, ինչի արդյունքում վերջինս ընկել է ասֆալտին: Այդ ժամանակ «Ջիպ» մակնիշի մեքենայի ղեկից իջած վարորդը իր ձեռքի փայտի կտորով հարվածել է ընկած երիտասարդի գլխին: Հարվածի հետևանքով երիտասարդի գլխից արյուն է հոսել, որն էլ տեսնելով վարորդը և մեքենայի հետևի նստատեղից իջած երիտասարդը նստել են իրենց մեքենան և հեռացել` Արշակունյաց պողոտայի ուղղությամբ: Առաջացած վիճաբանության հետևանքով «Ջիպ» մակնիշի մեքենայի հետևից մի քանի մեքենաներ են կանգնել և չեն կարողացել անցնել փողոցը: Հավաքված պատահական անցորդներն օգնել են ընկած երիտասարդին և տեղափոխել դեպի ճամփեզր: Այդ ժամանակ ինքը զանգահաել է շտապօգնության ծառայություն և կանչ գրանցել:
/Հատոր 1, գ.թ. 49-51, 75-76, 153-154/
Նշված ցուցմունքը վկա Մարինե Սերժիկի Ավագյանը պնդել է մեղադրյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի հետ կատարված առերես հարցաքննության ժամանակ:
/Հատոր 1, գ.թ. 138-139/
Վկա Նինա Հարությունի Բաբախանյանի ցուցմունքով այն մասին, որ երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում շրջելով վաճառում է գուլպաներ: 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:00-ից 13:30-ի սահմաններում գտնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման վրա կանգնած է մուգ գույնի «Ջիպ» մեքենա, որի վարորդը և երկու ուղևորները վիճաբանել են մի երիտասարդ տղայի հետ: Վիճաբանության ընթացքում մեքենայի վարորդը և ուղևորները հարվածել և քաշքշել են փողոցն անցնող երիտասարդ տղային, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին: Դրանից հետո «Ջիպ» մեքենայի վարորդը և ուղևորները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել, իսկ հավաքված անցորդները երիտասարդին օգնություն են ցույց տվել և տեղափոխել ճամփեզր: Հավաքված անցորդներից տեղեկացել է, որ վիճաբանության ժամանակ այդ երեք երիտասարդներից մեկը փայտով հարվածել է ընկած երիտասարդի գլխին, սակայն քանի որ խառնաշփոթ իրավիճակ է եղել, հավաքված են եղել 10-ից 15 անծանոթ անձինք, ինքը այդ երիտասարդներից որևէ մեկի ձեռքում փայտ կամ այլ առարկա չի նկատել:
/Հատոր 1, գ.թ. 44-45/
Վկա Էլիզա Հովհաննեսի Գրիգորյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով քայլելով անցել է փողոցը` դեպի Ագաթանգեղոսի փողոց: Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման մոտ կանգնել է, իսկ երբ լուսացույցի վրա երևացել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը փորձել է անցնել, սակայն հենց անցման վրա մի երիտասարդ տղա, որի անունը հետագայում իմացել է, որ Արամ է, բարձր ձայնով կարծես վիճաբանել է հետիոտնային անցման դիմաց կանգնած մուգ գույնի մեքենայի վարորդի հետ: Այդ ժամանակ նշված մեքենայի սրահից իջել են երկու կամ երեք երիտասարդ տղաներ և մոտենալով ծեծի են ենթարկել Արամին: Այդ ընթացքում մեքենայի սրահից իջած տղաներից մեկը ինչ-որ փայտի կտորով հարվածել է Արամին, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին և գլխից արյուն հոսել: Դրանից հետո այդ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել` Արշակունյաց պողոտայի ուղղությամբ, իսկ ինքը, մի քանի պատահական անցորդների հետ օգնել է Արամին, տեղափոխել ճամփեզր և օգնություն ցույց տվել: Մի անծանոթ կին զանգահարել է շտապօգնություն և կանչ գրանցել: Քիչ հետո եկել է շտապօգնության կարգախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց:
/Հատոր 1, գ.թ. 62-63/
Վկա Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ում, որպես գծային կարգախմբի բժշկուհի: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի մոտից: Անմիջապես, շտապօգնության մեքենայով, մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Ճամփեզրին կանգնած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ տղա, որի գլխից արյուն է հոսել: Հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ մեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին: Անմիջապես Արամին օգնություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօգնության մեքենան և տեղափոխել «Սուրբ Աստվածամայր» ԲԿ-ը:
/Հատոր 1, գ.թ. 56-57/
Վկա Եղիսապետ Ազատի Եսայանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ում, որպես գծային կարգախմբի բուժքույր: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի մոտից: Անմիջապես, բժշկուհի Ա.Տեր-Ստեփանյանի գլխավորությամբ, շտապօգնության մեքենայով, մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Հավաքվածները իրենց ներկայացրել են Արամ անունով մի երիտասարդ տղայի, որի գլխից արյուն է հոսել: Հավաքված անծանոթ անձանցից մի քանիսը պատմել են, որ երկու անծանոթ տղաներ, հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին: Անմիջապես Արամին օգնություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօգնության մեքենան և տեղափոխել «Սուրբ Աստվածամայր» ԲԿ-ը:
/Հատոր 1, գ.թ. 61/
Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 0243 եզրակացությամբ, համաձայն որի` Ա.Սարգսյանի մարմնական վնասվածքները` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են բութ առարկաներով, հնարավոր է որոշմամբ նշված ժամկետում և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:
/Հատոր 1, գ.թ. 20-21/
Իրեղեն ապացույց ճանաչված` ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված փայտի կտորով և այն զննելու մասին կազմված արձանագրությամբ:
/Հատոր 1, գ.թ. 40, 52/
Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերությունից ստացված 30.01.2017թ. Ագաթանգեղոսի 7-րդ հասցեից Արամ Սարգսյանի անվամբ գրանցված թիվ 134-րդ կանչի վերաբերյալ ահազանգի ձայնագրության լազերային սկավառակով և կատարված զննության արձանագրությամբ, համաձայն որի` ահազանգողը հայտնում է, որ անհրաժեշտ է շտապօգնության, քանի որ Ռոսիա կինոթատրոնի մոտ կռիվ է եղել, հարվածել են մի երիտասարդի, որի գլխից արյուն է եկել:
/Հատոր 1, գ.թ. 53-55/
Դեպքի վայրի զննության արձանագրությամբ, համաձայն որի` Ա.Սարգսյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցումն և հայտարարել, որ նշված վայրում 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ «Ջիպի» վարորդը և ուղևորը իրեն ծեծի են ենթարկել:
/Հատոր 1, գ.թ. 18/
Կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին կազմված արձանագրությամբ, համաձայն որի` 30.01.2017թ., ժամը 14:25-ին շտապօգնության բրիգադը «Սուրբ Աստվածամայր» բժշկական կենտրոն է տեղափոխել Արամ Ավագի Սարգսյանին գլխի վնասվածքով: Վերջինս հայտարարել է, որ իրեն հարվածել են անծանոթ մարդիկ:
/Հատոր 1, գ.թ. 7/»:
ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ որոշումներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով գործի փաստական տվյալները, հիմնավորված համարելով նաև վերաքննիչ բողոքում դատախազի կողմից բերված պատճառաբանությունները, վերաքննիչ դատարանը փաստում է հետևյալը:
- Դեպքը տեղի է ունեցել Երևանի Ագաթանգեղոս և Տիգրան Մեծ փողոցների հատման խաչմերուկի հարակից մասում՝ Ագաթանգեղոս 7 հասցեի դիմաց՝ փողոցի բանուկ հատվածում՝ 2017թ-ի հունվարի 30-ին ժամը 13:30-ի սահմաններում, երբ անչափահաս, դպրոցի ավարտական դասարանում սովորող Արամ Սարգսյանը լուսացույցի՝ իր համար կանաչ լույսի ներքո հետիոտնային անցումով փորձել է հատել փողոցը, իսկ «Հովեռ» մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի վարորդ Նարեկ Թադևոսյանը կարմիր լույսի ներքո մեքենան վարել է առաջ, խանգարել Արամ Սարգսյանի ընթացքը ու մեքենայի առջևի հատվածով դիպել նրա ոտքին, որի պատճառով վերջինս բնականաբար դիտողություն է արել վարորդին, նրան կարգի հրավիրել:
- Տուժող Արամ Սարգսյանի կողմից ոչ թե իրեն, այլ մեքենայի վարորդին տեղին արված դիտողությունը ցավագին ընդունելով, ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած վարորդի հորեղբոր տղա Հովհաննես Թադևոսյանը չնչին առիթն օգտագործելով և իրապես հասարակության ուշադրությունն իր անձի վրա գրավելով, իր անձի ենթադրյալ առավելությունը հասարակությանն ի ցույց դնելու մոլուցքով տարված, իջել է մեքենայից և նախահարձակ լինելով՝ վիճաբանել ու բռնություն է գործադրել տուժողի նկատմամբ, ինչին միացել է նաև մեքենայի վարորդը:
- Ինչպես տուժող Արամ Սարգսյանի, այնպես էլ հարցաքննված վկաների ցուցմունքներով հիմնավորվում է, որ տևական ժամանակ հասարակության անդամներին՝ անցորդներին ու ներկա գտնվող քաղաքացիներին պատճառվել է լուրջ անհանգստություն, պատահական անցորդները կանգ են առել, միջամտել ու հորդորել են դադարեցնել վիճաբանությունն ու ծեծի չենթարկել տուժողին, իսկ փողոցով երթևեկող մեքենաները 3-5 րոպե չեն կարողացել շարունակել ընթացքը՝ մինչև վիճաբանությունը դադարի և փողոցի երթևեկելի մասն արգելափակած «Ջիպ» մեքենան ազատի ճանապարհն ու հեռանա։
Այս առումով վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ համաձայն դեպքի վայրի զննության 2017թ-ի փետրվարի 1-ի արձանագրության` Երևանի Աղաթանգեղոս փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասի` Տիգրան Մեծ պողոտայի և Աղաթանգեղոս փողոցի խաչմերուկի հետիոտնային անցումը մոտ չորս մետր երկարության է, որի պայմաններում ճանապարհի տվյալ բանուկ հատվածում թեկուզ միայն մեկ ավտոմեքենայի կայանման դեպքում այլ մեքենաներ չէին կարող անցնել և խաթարվել է բնականոն երթևեկությունը:
- Հովհաննես Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ոչ թե ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով /զենքի կամ որպես զենք ագտագործվող առարկաների գործադրմամբ խուլիգանություն/ նախատեսված հանցագործության, այլ նույն հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, այն է՝ մի խումբ անձանց կողմից խուլիգանություն կատարելու համար, ինչը հաստատվում է ինչպես տուժող Ա.Սարգսյանի, այնպես էլ վկաներ Մ.Ավագյանի, Ն. Բաբախանյանի, Է.Գրիգորյանի, Ա.Տեր-Ստեփանյանի, Ե.Եսայանի ցուցմունքների ամբողջությամբ:
Այս առումով հիմնավոր համարելով դատախազի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն առ այն, որ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը հատվածաբար է շարադրել և դատական ակտի մեջ տուժող Արամ Սարգսյանի, վկաներ Մարինե Ավագյանի և Նինա Բաբախանյանի ցուցմունքներում առկա որոշակի հակասությունները խորությամբ չի վերլուծել ու չի համադրել գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցների հետ, վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ նախաքննության սկզբնական փուլում տված ցուցմունքներից հետո տուժող Արամ Սարգսյանը և վկա Մարինե Ավագյանը որոշակիորեն սկսել են մեղմացնել ու «փափկացնել» ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանի գործողությունները, այն հիմնականում պատճառաբանելով իրենց հուզական վիճակով, ինչ վերաբերում է Նինա Բաբախանյանին, ապա դատաքննության ընթացքում վկան ըստ էության պնդել է իր նախաքննական ցուցմունքն առ այն, որ դեպքի օրը տեսել է, թե ինչպես են մեքենայից իջած երեք անձինք վիճաբանում ու հարվածներ հասցնում միայնակ երիտասարդին։
- Կապված տուժող Արամ Սարգսյանի և վկա Մարինե Ավագյանի կողմից Հովհաննես Թադևոսյանին չճանաչելու հետ, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ նրանք դրանով շեշտել են վերջինիս անձի՝ իրենց անծանոթ լինելը և ոչ թե ժխտել նրա մասնակցությունը կատարված խուլիգանությանը: Վերաքննիչ դատարանն այս առումով հարկ է համարում նաև արձանագրել, որ ամբաստանյալն ինքը երբևե չի ժխտել իր մասնակցությունը միջադեպին, իսկ առաջին ատյանի դատարանում հայտնել է, որ երբ տուժողն առանց որևէ պատճառի անպատվել է իրենց, այդ ժամանակ ինքը միայնակ իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել այդ տղային, առաջարկել է հանդարտվել և շարունակել ճանապարհը, որից հետո քայլել է դեպի մեքենան, սակայն նա եկել է իր հետևից և շարունակելով անպատվել, հրել է իրեն, ինչից հավասարակշռությունը կորցրել է և վայր ընկել ասֆալտին, իսկ այդ տղան ընկել է իր վրա, որից հետո մի կողմ հրելով նրան` բարձրացել է և նստելով ավտոմեքենան` հեռացել են:
- Ինչ վերաբերվում է շտապօգնության բժիշկներ, գործով վկաներ Արուսյակ Տեր-Վարդանյանի և Եղիսապետ Եսայանի ցուցմունքներին, առ այն, որ կանչ ստանալուց հետո անմիջապես մեկնելով դեպքի վայր, հետիոտնային անցման մոտ տեսել են մարդկանց բազմություն, իսկ ճամփեզրին կանգնած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ, որի գլխից արյուն է հոսել, հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ մեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա նրան ծեծի են ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին, ապա դրանք ևս առավել քան վերաբերելի ապացույցներ են և դրանցով ևս հիմնավորվում են ինչպես տուժողի նկատմամբ բռնության գործադրման, այնպես էլ կատարվածի արդյունքում հանրությանն անհանգստություն պատճառելու հանգամանքները:
- Վերաքննիչ դատարանը չի կարող համաձայնել նաև առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգման հետ առ այն, թե դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ-ի փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությունը, որով հաստատվել է, որ տուժող Ա.Սարգսյանի վնասվածքներն արյունազեղումների տեսքով են և առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում, ինչպես նաև իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը, այն զննելու մասին արձանագրությունը, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ին կատարված ահազանգի ձայնագրությունը, դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը և կրիմինալ դեպքերի մատյանն ուսումնասիրելու մասին արձանագրությունը Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքի հետ կապ չունեն և այն չեն հիմնավորում, քանի որ դրանց բոլորով էլ արձանագրվել են որոշակի փաստական տվյալներ, որոնք վերաբերելի են նրան առաջադրված մեղադրանքին և նշանակություն ունեն գործի ճիշտ լուծման համար: Այս առումով նույնպես դատախազի կողմից վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները հիմնավորված են:
- Դեպքի վայրի շրջակայքում առկա երեք տեսագրող սարքերի տեսագրությունները չառգրավվելն ու չհետազոտվելը գնահատելով որպես քրեական հետապնդման մարմնի թերություն ու բացթողում,
վերաքննիչ դատարանն այնուհանդերձ գտնում է, որ առկա է գործով ձեռք բերված ապացույցների այնպիսի ամբողջություն, որը բավարար է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքում Հովհաննես Թադևոսյանի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու համար:
Այս առումով անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին, Վճռաբեկ դատարանը 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման մեջ արձանագրել է, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայն՝ որոշակի հանգամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կարգով չի ապացուցվել հակառակը: Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ՝ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում:
Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրագրող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլև՝ դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ. Հակոբյանի գործով որոշման մեջ շեշտել է. «(…) ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ՝ ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի:
Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը(…)»:
(տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը): Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով որոշման մեջ (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը):
Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե՝ անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար: Անմեղության կանխավարկածը այս տեսանկյունից կարելի է համարել հաղթահարված, եթե ապացուցման առարկան կազմող հանգամանքները ապացուցված են անկասկած, այսինքն՝ այնպես ապացուցված, որ դրանց ճշտությունը խելամիտ մտորելու դեպքում չի կարող խելամիտ կասկածներ առաջացնել առկա ապացույցների բավարարությամբ հաստատված ճանաչելու դեպքում: Հակառակ դեպքում, եթե այդ հանգամանքները ապացուցված չեն անկասկած, անվերապահորեն, ապա չփարատված կասկածները հօգուտ մեղադրյալին մեկնաբանելու կանոնի կիրառմամբ պետք է ապացուցված համարել հակառակը: Եթե ողջամիտ օբյեկտիվ դիտորդի տեսանկյունից գործում առկա ապացույցները բավարար են անձի մեղավորության վերաբերյալ միանշանակ հետևություն անելու համար, ապա մեղադրանքը համարվում է ապացուցված:
ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ որոշումներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով գործի փաստական տվյալները, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ գործով ձեռք բերված ապացույցներով Հովհաննես Թադևոսյանի մեղքը հիմնավորվում է, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճիռը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով Հովհաննես Թադևոսյանին արդարացնելու վերաբերյալ, չի համապատասխանում քրեական գործի փաստական հանգամանքներին, այն հիմնավորված ու պատճառաբան¬ված չէ, դատավճռում արված որոշակի հետևություններ և մեկնաբանություններ չեն բխում ՀՀ քրեական օրենսդրության պահանջներից, դատարանը փաստորեն թույլ է տվել քրեական օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում և մեկնաբանում, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ հոդվածի հիման վրա դատավճիռը բեկանելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ մեղադրական դատավճիռ կայացնելու հիմք է:
Այսպիսով, դատաքննությամբ և գործով ձեռք բերված ապացույցներով վերաքննիչ դատարանը հաստատված է համարում, որ Հովհաննես Թադևոսյանը 2017թ-ի հունվարի 30-ին ժամը 13:30-ի սահմաններում իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս կողմից վարվող «Հովեռ» մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևանի Տիգրան Մեծի պողոտայով, Տիգրան Մեծ-Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա` ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ Նարեկ Թադևոսյանի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքագծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարհանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ, վիճաբանել են Արամ Սարգսյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի` Ն.Թ.-ի հետ, բռնություն գործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Արամ Սարգսյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, այսինքն կատարել հանցանք, որ նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով ամբաստանյալ Հովհաննես Հովհաննիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը, արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված` սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից: Մասնավորապես, նշված հոդվածի այն պահանջից, ըստ որի` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում:
Նշված որոշումներում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն` պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Հետևաբար` կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը:
Վերաքննիչ դատարանը Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում նրա կողմից կատարած հանցանքի բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները:
Որպես ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի անձը բնութագրող տվյալ վերաքննիչ դատարանը հաշվի է առնում, որ վերջինիս նախկինում դատված չէ, երիտասարդ է:
Վերաքննիչ դատարանն ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրում:
Քննության առնելով Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակի հարցը, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիան այլընտրանքային է, այն հնարավորություն է տալիս դատարանին, ելնելով կոնկրետ հանցագործության հանրային վտանգավորության բնույթից և աստիճանից, հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակել արդարացի պատիժ` ընտրելով հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժատեսակներից որևէ մեկը` տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից հինգհարյուրապատիկի չափով, կամ ազատազրկում` առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները», իսկ նույն օրենսգրքի 51-րդ հոդվածի համաձայն տուգանքի չափը դատարանը որոշում է հաշվի առնելով նաև դատապարտվողի գույքային դրությունը:
Հաշվի առնելով վերոգրյալը, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խիստ տեսակի` տուգանքի ձևով, քանի որ պատիժներից առավել խիստը` ազատազրկումը, կիրառելու հիմքերը առկա չեն և նրա նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելով` հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործումը:
Անդրադառնալով խափանման միջոցին և հաշվի առնելով, որ Հովհաննես Թադևոսյանը սույն որոշմամբ դատապարտվել է տուգանք պատժատեսակի, ինչպես նաև այն հանգամանքը, որ քրեական գործում առկա չէ որևէ հիմք` հիմնավորված հետևություն անելու, որ մնալով ազատության մեջ ամբաստանյալը կարող է կատարել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածի 1-ին մասում թվարկված գործողություններից որևէ մեկը, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ բացակայում են նրա նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելու հիմքերը:

Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ, 397-րդ հոդվածներով վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Դատախազ Մ.Նալբանդյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակի:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2016 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճիռը բեկանել և փոփոխել, Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի չորսհարյուրապատիկի` 400.000 /չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանին` հրապարակումից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ`
Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
ԵԿԴ/0172/01/17






Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,

նախա•ահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,
Ա. Գեղամյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող,
Հայաստանի Հանրապետության
/այսուհետ նաև ՀՀ/ դատախազության
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության ավա• դատախազ Մ. Նալբանդյանի,

պաշտպան Ս. Սաֆարյանի,

տուժող Ա. Սար•սյանի,

տուժողի օրինական ներկայացուցիչ Ա. Սար•սյանի,

2017թ. դեկտեմբերի 18-ին Երևանում,

դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի
Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի`
ծնված 1995թ. հուլիսի 8-ին ՀՀ Կոտայքի մարզի Արզական •յուղում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակար• կրթությամբ, ամուրի, բնութա•րվում է դրական, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված է և բնակվում է ՀՀ Կոտայքի մարզի Արզական •յուղի Նեղուցի փողոցի թիվ 16 տանը, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017թ. փետրվարի 8-ին, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի Կենտրոնական բաժնում, Արամ Ավա•ի Սար•սյանի հաղորդման առթիվ նախապատրաստված նյութերով, ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 13163017 քրեական •ործը և նույն օրն ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին` նախաքննություն կատարելու համար:
2017թ. փետրվարի 9-ին թիվ 13163017 քրեական •ործն ընդունվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավա• քննիչի վարույթ:
Նախաքննության մարմնի 2017թ. ապրիլի 25-ի որոշմամբ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորա•րությունը:
Նախաքննության մարմնի 2017թ. մայիսի 2-ի որոշմամբ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանը ներ•րավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
Նախաքննության մարմնի 2017թ. մայիսի 10-ի որոշմամբ Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանը ներ•րավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և հայտարարվել է վերջինիս հետախուզումը:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի նույն օրվա որոշմամբ մեղադրյալ Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը` երկու ամիս ժամանակով:
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հունիսի 19-ի որոշմամբ թիվ 13163017 քրեական •ործից անջատվել է Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանի վերաբերյալ մասը, որին շնորհվել է թիվ 13163017/1 համարը:
2017թ. հունիսի 28-ին թիվ 13163017 քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի` ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. հունիսի 30-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2017թ. հուլիսի 11-ին որոշում է կայացվել քրեական •ործի դատական քննությունը 2017թ. հուլիսի 21-ին նշանակելու մասին:

Նախաքննության մարմինը հիմնավորված է համարել հետևյալը.
ՙՄեղադրյալ, Կոտայքի մարզի Արզական •յուղի բնակիչ, 08.07.1995թ. ծնված Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանը, իր հորեղբոր որդի, •ործով մյուս մեղադրյալ Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանի հետ, վերջինիս կողմից վարվող ՙՀովեռ՚ մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով: Տի•րան Մեծ-Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա` ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ Ն.Թադևոսյանի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքա•ծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարհանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ, վիճաբանել են Արամ Ավա•ի Սար•սյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի` Ն.Թադևոսյանի հետ, բռնություն •ործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Ա.Սար•սյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, ինչից հետո շարունակելով դիտավորյալ կերպով խախտել հասարակության նկատմամբ հար•անքի դրսևորման տարրերը, հասարակության մյուս անդամների ներկայությամբ, •ործով մեղադրյալ Ն.Թադևոսյանը, իր մեքենայի սրահից հանել է, որպես զենք օ•տա•ործվող, փայտյա ձողը և հարվածել Ա.Սար•սյանի •լխի ձախակողմյան հատվածին` պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:՚:
Վերոհիշյալ արարքի կատարման համար Հովհաննես Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` հիմնավորված համարելով, որ նա` ՙ2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում, խմբի կազմում, կատարել է խուլի•անություն:
Այսպես, Հովհաննես Թադևոսյանը, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանի հետ, վերջինիս կողմից վարվող ՙՀովեռ՚ մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով: Տի•րան Մեծ-Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա` ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ Ն.Թադևոսյանի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքա•ծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարհանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ, վիճաբանել են Արամ Ավա•ի Սար•սյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի` Ն.Թադևոսյանի հետ, բռնություն •ործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Ա.Սար•սյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:
Այսպիսով, Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանին մեղսա•րվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:՚:

Համաձայն մեղադրական եզրակացության` ՙառաջադրված մեղադրանքում Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունքներ է տվել այն մասին, որ 30.01.2017թ., ժամը 13:30-ի սահմաններում հորեղբոր որդու` Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս ՙՀովեռ՚ մակնիշի, 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով: Տի•րան Մեծի և Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով: Նշված վայրում առկա հետիոտնային անցման մոտ` ճանապարհը զիջել են մի քանի անցորդների, իսկ երբ անցորդների խումբը անցել է փողոցը Ն.Թադևոսյանը ցանկացել է շարժվել, սակայն մեկ երիտասարդ տղա և մեկ աղջիկ, նույնպես ցանկացել են անցնել փողոցը` լուսացույցի կարմիր լույսի ներքո: Չնայած այդ հան•ամանքին Ն.Թադևոսյանը նրանց նույնպես զիջել է ճանապարհը: Անցնելով հետիոտնային անցումը այդ երիտասարդ տղան առանց որևէ հիմքի անպատվել է իրենց` մեքենան անկանոն վարելու համար: Այդ ժամանակ ինքը իջել է մեքենայից, մոտեցել այդ տղային և առաջարկել հանդարտվել և շարունակել ճանապարհը, որից հետո պտտվել և քայլել է դեպի մեքենան, որ նստի, սակայն այդ երիտասարդը եկել է իր հետևից և շարունակել անպատիվ արտահայտություններ հնչեցնել` հրելով իրեն, որից ինքը հավասարակշռությունը կորցրել է և վայր ընկել ասֆալտին, իսկ այդ տղան իր վրա: Հրելով այդ տղային, բարձրացել է վեր և նստելով մեքենան հեռացել են, իսկ Ն.Թադևոսյանը միջադեպի ժամանակ մեքենայի սրահից չի իջել և որևէ •ործողություն չի կատարել:՚:
/հատոր 1, •.թ. 101-104/

Մեղադրանքի կողմը Հ. Թադևոսյանին առաջադրված վերոհիշյալ մեղադրանքը հիմնավորված է համարել հետևյալ ապացույցներով.
ՙՏուժող Արամ Ավա•ի Սար•սյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում կան•նած է եղել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցման մոտ` կանաչ լույսի ներքո անցումը անցնելու նպատակով: Երբ լուսացույցի վրա միացել է կանաչ լույսը փորձել է անցնել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կան•նած է եղել սև •ույնի ՙՋիպ՚ մոդելի ավտոմեքենա, որի վարորդը հեռախոսով խոսելիս է եղել: Այդ ավտոմեքենայի վարորդը մեկ եկել է առաջ, մեկ` ար•ելակել, այնպես, որ մեքենայի դիմացի հատվածը դիպել է իր ոտքին: Այդ պատճառով ինքը դիտողություն է արել վարորդին: Դրանից վրդովված, մեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ իջել է մեքենայի սրահից, մոտեցել իրենց և իրենց միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում այդ տղան ընկել է ասֆալտին, իսկ ինքը` նրա վրա: Երբ փորձել է բարձրանալ այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զ•ացել •լխի հատվածում, որից հետո կրկին ընկել է ասֆալտին, քանի որ •լխից արյուն է հոսել: Իրեն ծեծելուց հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել: Պատահական անցորդներից մի քանիսը իրեն օ•նություն են ցույց տվել, նրանցից մեկը, որին չի ճանաչել, իրեն է տվել փայտի կոտրված կտոր և ասել, որ դրանով են իր •լխին հարվածել այդ տղաները: Ինքը կոնկրետ չի տեսել իր •լխին փայտի կտորով հարվածողին, բայց կարծում է, որ դա կատարել է մեքենայի վարորդը, քանի որ հետևի ուղևորը ընկած է եղել ասֆալտին: Քիչ հետո եկել է շտապօ•նության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել:
/Հատոր 1, •.թ. 36-38, 68-69, 79/

Նշված ցուցմունքը տուժող Արամ Ավա•ի Սար•սյանը պնդել է մեղադրյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի հետ կատարված առերես հարցաքննության ժամանակ:
/Հատոր 1, •.թ. 126-127/

Վկա Մարինե Սերժիկի Ավա•յանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 14-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայում ցանկացել է ոտքով անցնել փողոցը և •նալ Ա•աթան•եղոսի փողոց: Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման վրա նկատել է, որ նշված անցումով փողոցն անցնող մի երիտասարդ տղա ինչ-որ բան է զրուցում հետիոտնային անցման դիմաց կան•նած սև •ույնի ՙՋիպ՚ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդի հետ: Քիչ անց այդ մեքենայի հետևի ուղևորը, որը նույնպես մի երիտասարդ տղա է եղել, իջել է մեքենայից, մոտեցել հետիոտնային անցման վրա կան•նած երիտասարդին ու նրանց միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում մեքենայից իջած երիտասարդը ձեռքերով մի քանի ան•ամ հարվածել է փողոցն անցնել ցանկացող երիտասարդին, ինչի արդյունքում վերջինս ընկել է ասֆալտին: Այդ ժամանակ ՙՋիպ՚ մակնիշի մեքենայի ղեկից իջած վարորդը իր ձեռքի փայտի կտորով հարվածել է ընկած երիտասարդի •լխին: Հարվածի հետևանքով երիտասարդի •լխից արյուն է հոսել, որն էլ տեսնելով վարորդը և մեքենայի հետևի նստատեղից իջած երիտասարդը նստել են իրենց մեքենան և հեռացել` Արշակունյաց պողոտայի ուղղությամբ: Առաջացած վիճաբանության հետևանքով ՙՋիպ՚ մակնիշի մեքենայի հետևից մի քանի մեքենաներ են կան•նել և չեն կարողացել անցնել փողոցը: Հավաքված պատահական անցորդներն օ•նել են ընկած երիտասարդին և տեղափոխել դեպի ճամփեզր: Այդ ժամանակ ինքը զան•ահաել է շտապօ•նության ծառայություն և կանչ •րանցել:
/Հատոր 1, •.թ. 49-51, 75-76, 153-154/

Նշված ցուցմունքը վկա Մարինե Սերժիկի Ավա•յանը պնդել է մեղադրյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի հետ կատարված առերես հարցաքննության ժամանակ:
/Հատոր 1, •.թ. 138-139/

Վկա Նինա Հարությունի Բաբախանյանի ցուցմունքով այն մասին, որ երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում շրջելով վաճառում է •ուլպաներ: 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:00-ից 13:30-ի սահմաններում •տնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցման վրա կան•նած է մու• •ույնի ՙՋիպ՚ մեքենա, որի վարորդը և երկու ուղևորները վիճաբանել են մի երիտասարդ տղայի հետ: Վիճաբանության ընթացքում մեքենայի վարորդը և ուղևորները հարվածել և քաշքշել են փողոցն անցնող երիտասարդ տղային, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին: Դրանից հետո ՙՋիպ՚ մեքենայի վարորդը և ուղևորները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել, իսկ հավաքված անցորդները երիտասարդին օ•նություն են ցույց տվել և տեղափոխել ճամփեզր: Հավաքված անցորդներից տեղեկացել է, որ վիճաբանության ժամանակ այդ երեք երիտասարդներից մեկը փայտով հարվածել է ընկած երիտասարդի •լխին, սակայն քանի որ խառնաշփոթ իրավիճակ է եղել, հավաքված են եղել 10-ից 15 անծանոթ անձինք, ինքը այդ երիտասարդներից որևէ մեկի ձեռքում փայտ կամ այլ առարկա չի նկատել:
/Հատոր 1, •.թ. 44-45/

Վկա Էլիզա Հովհաննեսի Գրի•որյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով քայլելով անցել է փողոցը` դեպի Ա•աթան•եղոսի փողոց: Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման մոտ կան•նել է, իսկ երբ լուսացույցի վրա երևացել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը փորձել է անցնել, սակայն հենց անցման վրա մի երիտասարդ տղա, որի անունը հետա•այում իմացել է, որ Արամ է, բարձր ձայնով կարծես վիճաբանել է հետիոտնային անցման դիմաց կան•նած մու• •ույնի մեքենայի վարորդի հետ: Այդ ժամանակ նշված մեքենայի սրահից իջել են երկու կամ երեք երիտասարդ տղաներ և մոտենալով ծեծի են ենթարկել Արամին: Այդ ընթացքում մեքենայի սրահից իջած տղաներից մեկը ինչ-որ փայտի կտորով հարվածել է Արամին, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին և •լխից արյուն հոսել: Դրանից հետո այդ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել` Արշակունյաց պողոտայի ուղղությամբ, իսկ ինքը, մի քանի պատահական անցորդների հետ օ•նել է Արամին, տեղափոխել ճամփեզր և օ•նություն ցույց տվել: Մի անծանոթ կին զան•ահարել է շտապօ•նություն և կանչ •րանցել: Քիչ հետո եկել է շտապօ•նության կար•ախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց:
/Հատոր 1, •.թ. 62-63/

Վկա Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ում, որպես •ծային կար•ախմբի բժշկուհի: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի մոտից: Անմիջապես, շտապօ•նության մեքենայով, մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Ճամփեզրին կան•նած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ տղա, որի •լխից արյուն է հոսել: Հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ մեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս •լխին: Անմիջապես Արամին օ•նություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօ•նության մեքենան և տեղափոխել ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ ԲԿ-ը:
/Հատոր 1, •.թ. 56-57/

Վկա Եղիսապետ Ազատի Եսայանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ում, որպես •ծային կար•ախմբի բուժքույր: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի մոտից: Անմիջապես, բժշկուհի Ա.Տեր-Ստեփանյանի •լխավորությամբ, շտապօ•նության մեքենայով, մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Հավաքվածները իրենց ներկայացրել են Արամ անունով մի երիտասարդ տղայի, որի •լխից արյուն է հոսել: Հավաքված անծանոթ անձանցից մի քանիսը պատմել են, որ երկու անծանոթ տղաներ, հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս •լխին: Անմիջապես Արամին օ•նություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօ•նության մեքենան և տեղափոխել ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ ԲԿ-ը:
/Հատոր 1, •.թ. 61/

Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 0243 եզրակացությամբ, համաձայն որի` Ա.Սար•սյանի մարմնական վնասվածքները` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են բութ առարկաներով, հնարավոր է որոշմամբ նշված ժամկետում և հան•ամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:
/Հատոր 1, •.թ. 20-21/

Իրեղեն ապացույց ճանաչված` ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված փայտի կտորով և այն զննելու մասին կազմված արձանա•րությամբ:
/Հատոր 1, •.թ. 40, 52/

Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված, ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերությունից ստացված 30.01.2017թ. Ա•աթան•եղոսի 7-րդ հասցեից Արամ Սար•սյանի անվամբ •րանցված թիվ 134-րդ կանչի վերաբերյալ ահազան•ի ձայնա•րության լազերային սկավառակով և կատարված զննության արձանա•րությամբ, համաձայն որի` ահազան•ողը հայտնում է, որ անհրաժեշտ է շտապօ•նության, քանի որ Ռոսիա կինոթատրոնի մոտ կռիվ է եղել, հարվածել են մի երիտասարդի, որի •լխից արյուն է եկել:
/Հատոր 1, •.թ. 53-55/

Դեպքի վայրի զննության արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Ա.Սար•սյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցումն և հայտարարել, որ նշված վայրում 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ ՙՋիպի՚ վարորդը և ուղևորը իրեն ծեծի են ենթարկել:
/Հատոր 1, •.թ. 18/

Կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` 30.01.2017թ., ժամը 14:25-ին շտապօ•նության բրի•ադը ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ բժշկական կենտրոն է տեղափոխել Արամ Ավա•ի Սար•սյանին •լխի վնասվածքով: Վերջինս հայտարարել է, որ իրեն հարվածել են անծանոթ մարդիկ:
/Հատոր 1, •.թ. 7/՚:

Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները

Դատարանում ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս ՙՀովեռ՚ մակնիշի, 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով: Տի•րան Մեծ և Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկում անցնելով լուսացույցը` երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով: Նշված վայրում առկա հետիոտնային անցման մոտ ճանապարհը զիջել են մի քանի անցորդների, իսկ երբ անցորդների խումբն անցել է փողոցը` Նարեկ Թադևոսյանը ցանկացել է առաջ շարժվել, սակայն մի երիտասարդ և մի աղջիկ նույնպես, լուսացույցի կարմիր լույսի ներքո ցանկացել են անցնել փողոցը: Չնայած այդ հան•ամանքին` Նարեկ Թադևոսյանը նրանց է զիջել ճանապարհը: Անցնելով հետիոտնային անցումը` այդ երիտասարդն առանց որևէ պատճառի անպատվել է իրենց` •ոռալով անասուններ, ոչխարներ: Այդ ժամանակ ինքն իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել այդ տղային, առաջարկել է հանդարտվել և շարունակել ճանապարհը, որից հետո քայլել է դեպի ավտոմեքենան, սակայն այդ երիտասարդը եկել է իր հետևից և շարունակել անպատիվ արտահայտություններ հնչեցնել` հրելով իրեն, որից ինքը հավասարակշռությունը կորցրել է և վայր ընկել ասֆալտին, իսկ այդ տղան ընկել է իր վրա: Այնուհետև ինքը մի կողմ հրելով այդ տղային` բարձրացել է և նստելով ավտոմեքենան` հեռացել են:
Ավտոմեքենան տուժողի ոտքին չի հպվել:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Տուժող Արամ Ավա•ի Սար•սյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում կան•նած է եղել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցման մոտ` լուսացույցի կանաչ լույսի ներքո փողոցն անցնելու նպատակով: Երբ լուսացույցի վրա միացել է կանաչ լույսը` փորձել է անցնել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կան•նած ավտոմեքենայի վարորդը վարել է անկանոն: Ինքը դիտողություն է արել վարորդին, քանի որ ավտոմեքենայի դիմացի հատվածը դիպել է իր ոտքին: Ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ վրդովվելով` իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել իրեն և իրենց միջև քաշքշուկ է սկսվել: Այդ ընթացքում ավտոմեքենայի հետևի նստատեղի ուղևորն ընկել է ասֆալտին, իսկ ինքն ընկել է նրա վրա: Երբ փորձել է բարձրանալ` այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զ•ացել •լխի հատվածում, որի հետևանքով •լխից արյուն է հոսել: Դրանից հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են ավտոմեքենան և հեռացել:
Հստակ չի կարող ասել, թե ով է իրեն հարվածել, բայց կարծում է, որ դա կատարել է մեքենայի վարորդը, քանի որ հետևի ուղևորն ընկած է եղել ասֆալտին:
Պատահական անցորդներից մի քանիսն իրեն օ•նություն են ցույց տվել, իսկ նրանցից մեկն իրեն է տվել փայտի կտոր և ասել, որ իր •լխին դրանով են հարվածել: Քիչ հետո եկել է շտապօ•նության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Մարինե Սերժիկի Ավա•յանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում և չի կարող ասել, թե նա միջադեպին մասնակցել է, թե ոչ: Դեպքի հետ կապված իր մոտ տպավորվել է տուժողը, որին տեսել է նաև •ետնին ընկած վիճակում, որից հետո զան•ահարել է շտապօ•նություն: Տուժողին փայտով հարվածելն ինքը չի տեսել: Քննիչի մոտ ցուցմունք տալու ժամանակ հուզված է եղել և ուրիշների պատմածն է •րել: Քննիչն իրեն թելադրել է և հուշել` ինչպես •րել, ինչ հերթականությամբ, քանի որ ինքը ձևը չի իմացել: Ինքն ընդհանրապես չի կարող պնդել ավտոմեքենայից վարորդի իջնելու հան•ամանքը, քանի որ չ•իտի, թե առջևից իջնողը վարորդն է եղել, թե ավտոմեքենայի առջևի ուղևորը, քանի որ չ•իտի, թե ավտոմեքենան աջ ղեկ է ունեցել, թե ձախ:
Պնդում է, որ առաջինը տուժողն է մոտեցել ավտոմեքենային:
Դեպքից հետո մի տարեց կին իրենց ցույց է տվել փայտի կտորը և ասել, որ այդ փայտի կտորով են հարվածել տուժողին:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Նինա Հարությունի Բաբախանյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: Ինքն երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում •ուլպաներ է վաճառում: Ձմռանը, կոնկրետ օրը չի հիշում, •տնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցման վրա վիճաբանություն է սկսվել, սակայն ավտոմեքենաները խան•արել են, որ տեսնի, թե ինչ է կատարվել: Վիճաբանությունը կարճ է տևել, ինչից հետո երեք հո•ի նստել են ավտոմեքենան և հեռացել: Այնուհետև շտապօ•նության ավտոմեքենա է եկել և տուժողին տեղափոխել են հիվանդանոց: Ինքը չի տեսել փայտով հարվածելը, սակայն հավաքվածներից լսել է այդ մասին:
Իր ցուցմունքի բառերը թելադրել է քննիչը:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Էլիզա Հովհաննեսի Գրի•որյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: Ձմռանը, կոնկրետ օրը չի հիշում, Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով քայլելով` անցել է փողոցը դեպի Ա•աթան•եղոսի փողոց: Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման մոտ կան•նել է, իսկ երբ լուսացույցի վրա երևացել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը` փորձել է անցնել, սակայն անցումի վրա վիճաբանություն է եղել և մի երիտասարդ ընկել է •ետնին: Մի քանի պատահական անցորդներ նրան տեղափոխել են ճամփեզր և օ•նություն ցույց տվել: Հետա•այում իմացել է, որ այդ տղայի անունն Արամ է:
Մի անծանոթ կին զան•ահարել է շտապօ•նություն և կանչ •րանցել: Քիչ անց եկել է շտապօ•նության կար•ախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանը դատարանին հայտնեց, որ աշխատում է ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ում` որպես •ծային կար•ախմբի բժշկուհի: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում, ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերության 1-03 ծառայությունում կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի մոտից: Անմիջապես շտապօ•նության մեքենայով մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Ճամփեզրին կան•նած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ, որի •լխից արյուն է հոսել: Հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ ավտոմեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս •լխին: Անմիջապես Արամին օ•նություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօ•նության մեքենան և տեղափոխել ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ բժշկական կենտրոն:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Եղիսապետ Ազատի Եսայանը դատարանին հայտնեց, որ աշխատում է ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ում որպես •ծային կար•ախմբի բուժքույր: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում, ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերության 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի մոտից: Բժշկուհի Ա. Տեր-Ստեփանյանի •լխավորությամբ, շտապօ•նության ավտոմեքենայով մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Հավաքվածները իրենց ներկայացրել են Արամ անունով մի երիտասարդի, որի •լխից արյուն է հոսել: Հավաքված անծանոթ անձանցից մի քանիսը պատմել են, որ երկու անծանոթ տղաներ հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս •լխին: Անմիջապես Արամին օ•նություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօ•նության ավտոմեքենան և տեղափոխել ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ բժշկական կենտրոն:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությամբ պարզվել է, որ. ՙՔաղ. Ա. Սար•սյանի մարմնական վնասվածքները` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են` բութ առարկաներով, հնարավոր է որոշմամբ նշված ժամկետում և հան•ամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:՚:
/Հատոր 1, •.թ. 20-21/

Նախաքննության մարմնի կողմից զննություն կատարելու մասին 2017թ. փետրվարի 13-ի արձանա•րությամբ հաստատվել է, որ զննության է ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված, տուժող Արամ Սար•սյանի կողմից ներկայացված փայտի կտորը:
/Հատոր 1, •.թ. 40/

Նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված փայտի կտորը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց:
/Հատոր 1, •.թ. 52/

Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց է ճանաչվել ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերությունից ստացված, 2017թ. հունվարի 30-ի` Ա•աթան•եղոս փողոցի թիվ 7 հասցեից Արամ Սար•սյանի անվամբ •րանցված թիվ 134 կանչի վերաբերյալ ահազան•ի ձայնա•րության լազերային սկավառակը, որի զննության արձանա•րության համաձայն` ահազան•ողը հայտնում է, որ անհրաժեշտ է շտապ օ•նություն, քանի որ Ռոսիա կինոթատրոնի մոտ կռիվ է եղել, դրա արդյունքում հարվածել են մի երիտասարդի, որի •լխից արյուն է հոսել:
/Հատոր 1, •.թ. 53-55/

Դեպքի վայրի զննության արձանա•րության համաձայն` դեպքի վայր է հանդիսանում Աղաթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասը` Տի•րան Մեծ պողոտայի և Աղաթան•եղոս փողոցի խաչմերուկը, որտեղ առկա է հետիոտնային անցում` մոտ չորս մետր երկարությամբ, որից հետո առկա է հարթակ` մոտ յոթ-ութ մետր երկարությամբ, ապա ևս չորս մետր երկարությամբ հետիոտնային անցում: Նշված անցման սկզբնամասում առկա է սյուն, որի վրա առկա է տեսանկարահանող սարք:
Ա. Սար•սյանը հայտնել է, որ միջադեպը տեղի է ունեցել առաջին հետիոտնային անցումի վերջնամասում:
Հարթակի սկզբնամասում, ՙQueen Burger՚ սրճարանի դիմացի էլեկտրասյան վրա առկա է ՀՀ ոստիկանության ՙՃանապարհային ոստիկանության ծառայության՚ տեսանկարահանող սարք:
/Հատոր 1, •.թ. 18/

Կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին 2017թ. հունվարի 30-ի արձանա•րության համաձայն` 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 14:25-ին, շտապօ•նության աշխատակիցներն Արամ Ավա•ի Սար•սյանին, •լխի վնասվածք` ախտորոշմամբ տեղափոխել են ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ բժշկական կենտրոն: Վերջինս հայտնել է, որ իրեն հարվածել են անծանոթ մարդիկ:
/Հատոր 1, •.թ. 7/

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Հետազոտելով •ործի ապացույցները, այդ թվում` ամբաստանյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի, տուժող Արամ Ավա•ի Սար•սյանի, վկաներ Մարինե Սերժիկի Ավա•յանի, Նինա Հարությունի Բաբախանյանի, Էլիզա Հովհաննեսի Գրի•որյանի, Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանի, Եղիսապետ Ազատի Եսայանի ցուցմունքները, հրապարակելով և հետազոտելով •ործին կցված փաստաթղթերը, դրանք համադրելով քրեական •ործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, •նահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` •ործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից` դատարանը •տնում է, որ բավարար ապացույցներ դատարանին չեն ներկայացվել այն մասին, որ Հ. Թադևոսյանը խմբի կազմում, դիտավորությամբ, հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտել է, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով և զու•որդվել է անձի նկատմամբ բռնություն •ործադրելով:
Քրեական •ործի նախաքննությամբ չի ապացուցվել և դատաքննությամբ չի հաստատվել այն հան•ամանքը, որ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանին վերա•րվող արարքում առկա է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցա•ործության հանցակազմը, ուստի ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանը պետք է արդարացվի` կատարած արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙՅուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները, կամ իրեն ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի քննարկման դեպքում, իրավունք ունի •ործի արդարացի հրապարակային դատաքննության` խելամիտ ժամկետում, օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից: Դատավճիռը հայտարարվում է հրապարակայնորեն, սակայն մամուլի ներկայացուցիչներին և հանրությանը կարող են թույլ չտրվել ներկա լինելու ամբողջ դատաքննությանը կամ նրա մի մասին` բարոյականության, հասարակական կար•ի կամ ժողովրդական հասարակության մեջ պետական անվտան•ության նկատառումներով, եթե դա պահանջվում է անչափահասների շահերի կամ կողմերի մասնավոր կյանքի պաշտպանվածության համար, կամ այնքանով, որքանով դա, դատարանի կարծիքով, խիստ անհրաժեշտ է առանձնահատուկ հան•ամանքների դեպքում, երբ հրապարակայնությունը կխախտեր արդարատադության շահերը:
Յուրաքանչյուր ոք, ով մեղադրվում է քրեական հանցա•ործության մեջ, անմեղ է համարվում, մինչեւ որ նրա մեղավորությունը չապացուցվի օրենքին համապատասխան:
(…)՚:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 3-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙՔրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:՚:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով:
2. Քրեական օրենքն անալո•իայով կիրառելն ար•ելվում է:՚:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն ԱՎԴ/0014/01/11 •ործով 2012 թվականի մարտի 30-ին կայացրած որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
ՙ(...) 15. Խուլի•անության հիմնական հանցակազմն ունի մեկ, իսկ որակյալ հանցակազմըª երկու օբյեկտ: Մասնավորապես, հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելը, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով, ենթակա է որակման որպես հասարակ խուլի•անություն, մինչդեռ նույն արարքը, որը զու•որդվում է անձի առողջությանը, •ույքային իրավունքներին և այլին վնաս պատճառելով, ենթակա է որակման խուլի•անության որակյալ հանցակազմով:
Խուլի•անության հիմնական հանցակազմի վերոշարադրյալ վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ նշված հանցակազմի օբյեկտի մեկնաբանման համար էական նշանակություն ունի ՙհասարակական կար•՚ հասկացության պարզաբանումը: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ հասարակական կար•ն ընկալվում է երկու իմաստովª լայն և նեղ:
Լայն իմաստով հասարակական կար•ը հասարակության մեջ առկա սոցիալական կապերի և հարաբերությունների համակցությունն է, որը ձևավորվում է սոցիալական, իրավական և բարոյական նորմերի •ործողության արդյունքում, և յուրաքանչյուր հանցա•ործություն, զանցանք կամ այլ իրավախախտում այս կամ այն չափով հան•եցնում է դրա խախտման:
Խուլի•անության հիմնական հանցակազմի անմիջական օբյեկտն այն հասարակական հարաբերություններն են, որոնք կազմում են նեղ իմաստով հասարակական կար•ի բովանդակությունը:
Նեղ իմաստով հասարակական կար•ն ընկալվում է որպես հասարակական նշանակության վայրերում, այն էª
1) տրանսպորտային միջոցների կայանատեղիներում,
2) օդանավակայաններում,
3) շուկաներում,
4) պուրակներում,
5) այ•իներում,
6) կինոթատրոններում,
7) ցուցասրահներում,
8) մարզադաշտերում,
9) փողոցներում,
10) հիմնարկ-ձեռնարկություններում,
11) ուսումնական հաստատություններում,
12) հասարակական տրանսպորտում,
13) հասարակական սննդի սպասարկման վայրերում,
14) հասարակական նշանակության այլ վայրերում
այնպիսի իրադրության առկայություն, որի պայմաններում ապահովված է քաղաքացիների արժանավայել վարքա•իծը, կազմակերպությունների, հիմնարկների և հասարակական նշանակության այլ օբյեկտների բնականոն աշխատանքը, ինչպես նաև այդ վայրերում •տնվող անձի (անձանց) ֆիզիկական և հո•եկան անձեռնմխելիությունը:
16. Խուլի•անության հիմնական հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է հասարակական նշանակության վայրերում, ինչպես նաև հասարակական նշանակություն չունեցող այլ վայրերում, որտեղ առկա է հանրություն, սահմանված կար•ի կոպիտ խախտման մեջ, որն արտահայտվում է այդ վայրերում •տնվող հասարակության անդամների նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով: Խուլի•անության որակյալ հանցակազմի պարա•այում վերոնշյալ արարքները զու•որդում են բռնությամբ, •ույքը վնասելով կամ ոչնչացնելով և այլն:
Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը խուլի•անության հանցակազմով որակելու համար անհրաժեշտ է նախևառաջ հիմնավորել խուլի•անության հիմնական հանցակազմի առկայությունը:
17. Խուլի•անության հիմնական և որակյալ հանցակազմերի օբյեկտների և օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքներիª սույն որոշման 15-16-րդ կետերում շարադրված վերլուծությունից Վճռաբեկ դատարանը եզրահան•ում է, որ հասարակական կար•ի ոչ կոպիտ խախտումը, որը թեև արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով, ենթակա չէ որակման ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածով: Նույն կերպ, վկայակոչված հոդվածով ենթակա չէ որակման հասարակական կար•ի այն կոպիտ խախտումը, որը չի դրսևորվել հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով:
Ուստի Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը ենթակա է որակման որպես խուլի•անություն միայն այն դեպքում, երբ •ործով ձեռք բերված ապացույցներով կհիմնավորվի հասարակական կար•ի խախտման կոպիտ լինելը և միաժամանակ, հասարակության նկատմամբ այդ խախտմամբ արտահայտված անհար•ալից վերաբերմունքի բացահայտ լինելը:
18.Կոպիտ խախտումըª որպես խուլի•անության հանցակազմի հատկանիշ, բնութա•րական է հասարակական կար•ի կազմալուծման կամ խախտման •ործընթացի արդյունքներին (հետևանքին): Այն արտահայտվում է նրանում, որ անձի կատարած •ործողությունների հետևանքով հասարակության անդամների մեջ առաջանում է զայրույթ, վրդովմունք, կամ նրանց անհարմարություն կամ լուրջ անհան•ստություն է պատճառվում, կամ առաջանում է վախի զ•ացում իրենց կյանքի, առողջության, •ույքի պահպանության կապակցությամբ: Բացի այդ, կոպիտ խախտումն արտահայտվում է նաև աշխատանքային և այլ •ործունեության կամ հասարակական նշանակության արարողության կազմալուծմամբ:
Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խախտումը որպես կոպիտ •նահատելիս անհրաժեշտ է ելնել հասարակական կար•ի վրա այդ խախտման ունեցած ազդեցությունից: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով կարող է խախտվել ցանկացած արարքի կատարման պարա•այում, մինչդեռ խուլի•անության առկայության մասին է վկայում այնպիսի արարքի կատարումը, որը միտված է հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելուն և որպես այդպիսին, հանդիսացել է խուլի•անություն կատարող անձի դիտավորության մեջ ընդ•րկված նպատակի իրականացման միջոց:
19. Հիմք ընդունելով սույն որոշման նախորդ կետում շարադրված վերլուծությունըª Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ յուրաքանչյուր դեպքում արարքը խուլի•անություն որակելու համար, ի թիվս սույն որոշման մեջ նշված այլ հան•ամանքների, անհրաժեշտ է քննության առնել նաև այն, թե արդյոք այդ արարքի հետևանքով հասարակության անդամներին լուրջ անհան•ստություն է պատճառվել: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ հասարակության անդամներին լուրջ անհան•ստություն պատճառելու հան•ամանքի առկայությունը յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է •նահատելª ելնելով նեղ իմաստով հասարակական կար•ի նկատմամբ դրա ուղղվածությունից: Այլ խոսքովª հասարակության անդամներին լուրջ անհան•ստություն պատճառելու հան•ամանքն առկա է, եթե հանցավորի արարքի հետևանքով խախտվում է հասարակական նշանակության վայրերում •տնվող անձի (անձանց) ֆիզիկական և հո•եկան անձեռնմխելիությունը, կամ էականորեն խաթարվում է կազմակերպությունների, հիմնարկների և հասարակական նշանակության այլ օբյեկտների բնականոն աշխատանքը:
20. Խուլի•անության օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքիª հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման հարցը քննարկելիս Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 1-ին մասի վերլուծությունից երևում է նաև, որ կոպիտ խախտումը կատարվում է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու նպատակով: Այլ խոսքովª խուլի•անության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը բնութա•րվում է հետևյալ երկու հատկանիշների միաժամանակյա առկայությամբª հասարակական կար•ի կոպիտ խախտում և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորում: Նշված հատկանիշներից որևէ մեկի բացակայության պարա•այում արարքը խուլի•անություն որակվել չի կարող:
Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խուլի•անության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի մեկնաբանման համար էական նշանակություն ունի նաև ՙբացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք՚ հասկացության պարզաբանումը:
Այսպես` անձի •ործողություններում հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորումն արտահայտվում է մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ ակնհայտ արհամարհանք դրսևորելու, հասարակական վայրերում վարքա•ծի կանոնները ցուցադրական կերպով անտեսելու, շրջապատի մարդկանց և կոլեկտիվին հակադրվելու ձևով: Հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորող անձը դիտավորյալ կերպով խախտում է հասարակության նկատմամբ հար•անքի դրսևորման տարրերը (պարկեշտություն, պատշաճ վարքա•իծ, բարեկրթություն և այլն): Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորման եղանակները տարբեր ենª արարք, խոսք, ժեստ, մարմնաշարժում և այլն:
21. Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ անհար•ալից վերաբերմունքը բացահայտ է ոչ թե այն պատճառով, որ կատարվում է հասարակական վայրերում կամ հասարակության անդամների ներկայությամբ, այլ այն պատճառով, որ կատարվում է հենց հասարակության նկատմամբ հանցավորի անհար•ալից վերաբերմունքը ցուցադրելու նպատակով: Այլ խոսքովª կոնկրետ դեպքում խուլի•անության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքներիª հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորման առկայությունը կամ բացակայությունը •նահատելիս անհրաժեշտ է պարզել խուլի•անության հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի առկայությունը, այն էª հասարակական կար•ը կոպիտ խախտելու և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու հանցավորի դիտավորությունը, նպատակը:
Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը, ժեստը, բառը, մարմնաշարժումը և այլն չի կարող •նահատվել որպես հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորում, եթե ուղղված է կոնկրետ անձին և չի հետապնդում հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու նպատակ, թեկուզ հանցավորը հասկանում է, իսկ որոշ դեպքերում պարտավոր է հասկանալ, որ կոնկրետ անձին ուղղված իր արարքը տեսանելի և ընկալելի է հասարակության համար: Հակառակ դրան` անձի արարքը կարող է •նահատվել որպես հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորում, եթե կոնկրետ անձը, ում դեմ ուղղված է հանցավորի արարքը, ընտրվել է պատահաբար, և այդ անձի դեմ ուղղված արարքի միջոցով հանցավորը ցանկանում է բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորել հասարակության նկատմամբ:
22. Խուլի•անության հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի վերաբերյալ իրավական դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանը ձևավորել է Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ, որտեղ արձանա•րել է, որ ՙԽուլի•անությունը կարող է կատարվել միայն ուղղակի դիտավորությամբ: Դա նշանակում է, որ մեղավոր անձը ոչ միայն •իտակցում է, որ իր •ործողություններով խախտում է հասարակական կար•ն ու բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորում հանրության հանդեպ, այլև ցանկանում է կատարել այդ •ործողությունները:
Խուլի•անական արարքը կարող է կատարվել միայն խուլի•անական մղումներից ելնելով: Իսկ արարքը համարվում է խուլի•անական մղումներով կատարված, եթե այն կատարվում է հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, երբ մեղավոր անձի վարքը հանդիսանում է բացահայտ մարտահրավեր` ուղղված հասարակական կար•ի դեմ և թելադրված է լինում շրջապատին հակադրվելու, վերջինիս հանդեպ արհամարհական վերաբերմունք ցուցաբերելու ցանկությամբ: Հետևաբար, եթե մեղավոր անձի •ործողությունները կատարվել են ոչ խուլի•անական մղումներով և չեն զու•որդվել հասարակական կար•ի կոպիտ խախտմամբ, դրանք չեն կարող որակվել որպես խուլի•անություն:
Մեղադրյալի կողմից տուժողին վիրավորանքներ, մարմնական վնասվածքներ հասցվելու կամ նման այլ բռնարարքների կատարման դեպքում խուլի•անական մղումները և խուլի•անության հանցակազմը կարող է բացակայել, եթե նշված •ործողությունները կատարվել են կենցաղային հողի վրա առաջացած վիճաբանության, քիչ թե շատ երկարատև ժամանակահատվածի ընթացքում ձևավորված հակակրանքի արդյունքում:
Խուլի•անական մղումների առկայությունը •նահատելու համար էական նշանակություն կարող է ունենալ նաև տուժողի վարքա•իծը: (…)՚ (տե°ս Արման Մհերի Խաչատրյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2006 թվականի հոկտեմբերի 24-ի թիվ ՎԲ-223/06 որոշումը):
23. Վերահաստատելով Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումներըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խուլի•անություն կատարող անձը ոչ միայն •իտակցում է, որ իր •ործողություններով խախտում է հասարակական կար•ն ու բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք է դրսևորում հասարակության նկատմամբ, այլև ցանկանում է դա: Այլ խոսքով` խուլի•անության օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքները կատարող անձը ցանկանում է կոպիտ կերպով խախտել հասարակական կար•ը և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորել, այլ ոչ թե •իտակցաբար թույլ է տալիս վերոնշյալ հետևանքներիª հասարակական կար•ի խախտման և բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորման հնարավորությունը:
Հիմք ընդունելով վերո•րյալըª Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ ոչ բոլոր դեպքերում է, որ այլ հանցակազմի հատկանիշներ պարունակող արարք կատարելը, որն իրենում բովանդակում է նաև հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման և հասարակության նկատմամբ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորման տարրեր (օրինակª կենցաղային հողի վրա, անձնական դրդապատճառներով հասարակական վայրերում առաջացած ծեծկռտուքն ու վիճաբանությունը, որոնք արտաքնապես ընկալվում են որպես հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք) կարող է որակվել խուլի•անություն:
24. Սույն որոշման նախորդ կետում և համապատասխանաբար նաև Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ շարադրված դիրքորոշումների հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը խուլի•անություն որակելու համար էական նշանակություն ունի դրա բնույթն ու կատարման շարժառիթը:
Զար•ացնելով Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումներըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խուլի•անությունը կարող է կատարվել խուլի•անական դրդումներով, որը դրսևորվում է հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելու, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու ձ•տմամբ: Խուլի•անական դրդումների հիմքում ընկած են նաև անձի անզուսպ եսամոլությունը, սեփական անձի առավելությունն ընդ•ծելու միջոցով ներքին բավականություն ստանալու, զվարճանալու ձ•տումը:
Խուլի•անություն կատարող անձն ինքնահաստատվում է, ձ•տում հակահասարակական վարքա•ծով ապացուցել իր անկախությունը հասարակության մեջ ընդունված վարքա•ծի կանոններից, իր անձը հակադրելով հասարակությանըª ցույց տալ իր •երակայությունը և այլն:
25. Ինչպես նշվել է սույն որոշման 21-րդ և 23-րդ կետերում, անձը կարող է սույն որոշման 24-րդ կետում նշված նպատակներին հասնել տարբեր արարքներով, որոնք կարող են նույնիսկ համընկնել ՀՀ քրեական օրենս•րքով նախատեսված որոշակի հանցակազմերի օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքների հետ, սակայն արարքը խուլի•անություն կամ այլ հանցա•ործություն որակելու հարցի լուծումը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում կախված է արարքի շարժառիթից, ինչպես նաև հանցավորի հետապնդած նպատակից:
26. Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ խուլի•անական դրդումներն անհրաժեշտ է սահմանազատել արարքը կատարելու պահին անձի մոտ առկա հուզական վիճակից, որն անձի մոտ առաջացնում է լարվածություն, էմոցիոնալ բռնկվածություն և այլն: Մասնավորապես, եթե արարքն սկսվել է կենցաղային հողի վրա առաջացած վեճի կամ տուժողի հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքա•ծի հետևանքով, ապա անհրաժեշտ է պարզելª արդյոք անձի արարքը (հայհոյանքներ տալը կամ այլ վարքա•իծը) ստեղծված իրավիճակին համարժեք հուզական դրսևորում է, թե ուղղված է դիտավորությամբ հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելուն, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելով:
Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ այն դեպքում, երբ հանցավորի վարքա•իծն ուղղված է կոնկրետ անձի, պայմանավորված է նրա հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքա•ծով և հանդիսանում է հանցավորի հուզական վիճակի արտահայտություն, խուլի•անության հանցակազմը բացակայում է:
27. Հիմք ընդունելով սույն որոշման 14-26-րդ կետերում ձևավորված իրավական դիրքորոշումներըª Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ արարքը խուլի•անություն կարող է որակվել այն դեպքում, երբ անձի մոտ առկա են խուլի•անական դրդումներ: Վերո•րյալի հետ մեկտեղ, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ արարքը խուլի•անություն կարող է որակվել նաև այն դեպքերում, երբ անձի մոտ առկա են հանցանքի կատարման այլ դրդումներ, սակայն հանցանքի կատարման ընթացքում ձևավորվում են խուլի•անական դրդումներ, այլ խոսքովª արարքը կվերաճի խուլի•անությանª հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման, որը դրսևորվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով:
28. Ինչպես նշվել է սույն որոշման 22-րդ և համապատասխանաբար նաև Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ, խուլի•անության վերաբերյալ •ործերով անհրաժեշտ է հաշվի առնել նաև տուժողի վարքա•իծը: Զար•ացնելով վերոնշյալ դիրքորոշումըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ այն դեպքում, երբ խուլի•անական •ործողությունները կատարվել են կենցաղային հողի վրա առաջացած վեճի արդյունքում, ապա նախ անհրաժեշտ է պարզել, թե ով է հանդիսացել վեճը նախաձեռնողը: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը չի կարող որակվել որպես խուլի•անություն, եթե վիճաբանությունն առաջանում է տուժողի ոչ իրավաչափ վարքա•ծի հետևանքով և, հետևաբար, հանցանք կատարած անձի մոտ բացակայում են խուլի•անական դրդումները: Նման պարա•այում արարքը կարող է խուլի•անություն որակվել միայն այն դեպքում, երբ խուլի•անական դրդումներն առաջանան հետա•այում և արարքը վերաճի խուլի•անության (տե°ս սույն որոշման 27-րդ կետը):
29. Ելնելով սույն որոշման 14-28-րդ կետերում շարադրված վերլուծությունիցª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը չի կարող որակվել որպես խուլի•անություն (ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդված) այն դեպքերում, երբ`
ա) արարքը կատարվում է ոչ հասարակական վայրում և (կամ) հասարակության անդամների բացակայությամբ,
բ) արարքի հետևանքով հասարակությանը լուրջ անհան•ստություն չի պատճառվել,
•) հանցավորի •ործողությունները պայմանավորված են տուժողի հակաօրինական, հակաբարոյական վարքա•ծով և ուղղված են նրա, այլ ոչ թե հասարակության դեմ,
դ) բացակայում են խուլի•անական դրդումները, իսկ անձի արարքները պայմանավորված են նրա հուզական վիճակով,
ե) հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման նկատմամբ դրսևորվել է անզ•ուշություն,
զ) հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտող արարքը համընկնում է ՀՀ քրեական օրենս•րքով նախատեսված այլ հանցակազմի հատկանիշների հետ, սակայն դրա կատարմամբ հանցավորը հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելու և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու նպատակ չունի,
է) այլ դրդումներով կատարված հանցանքը չի վերաճել հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման, որը դրսևորվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով:
30. Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խուլի•անության վերաբերյալ •ործեր քննելիս և լուծելիս ստորադաս դատարանները պետք է հիմք ընդունեն սույն որոշման 14-29-րդ կետերում շարադրված իրավական դիրքորոշումները և յուրաքանչյուր դեպքում, ելնելով •ործի փաստական հան•ամանքներից, քննության առարկա դարձնեն այն հարցը, թե արդյոք անձի արարքում առկա են խուլի•անության հատկանիշներ: (…)՚:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավա•ի Ավա•յանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական •ործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
ՙ(…) 28. ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 18-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ(…) 3. Հանցանք •ործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի •ործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենս•րքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակար•ի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօ•ուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի: (…)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙԴատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները •նահատում են իրենց ներքին համոզմամբ՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` ՙՄիայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հան•ամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցա•ործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հան•ամանքները.
6) այն հան•ամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է •նահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` •ործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները •նահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՄեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում« երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված« եթե դատարանը« ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով« հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակար•ի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում •ործի հան•ամանքների հետազոտման արդյունքների վրա« դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա« ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օ•տին մեկնաբանելով« սույն օրենս•րքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 371-րդ հոդվածի համաձայնª ՙԴատավճռի նկարա•րական-պատճառաբանական մասում ցույց է տրվում (...) 3) այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները՚:
ՙԱպացույցների բավարարություն՚ հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութա•իրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով ՙապացուցման առարկա՚ և ՙապացույցների բավարարություն՚ հասկացությունները, նշել է. ՙ(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական •ործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հան•ամանքների մասին •ալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական •ործի համար էական նշանակություն ունեցող հան•ամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի±նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հան•ամանքը, և ի±նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հան•ամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ •ործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հան•ամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե±րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր •ործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե±րբ են ի հայտ •ալիս յուրաքանչյուր քրեական •ործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը:
Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի համակար•ային վերլուծության հիման վրա արձանա•րում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշներըª
1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք,
2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն,
3) անմեղության կանխավարկած՚ (տե°ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 14-15-րդ կետերը, իսկ վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքի, դատավարական որոշումների հիմնավորվածության և պատճառաբանվածության, անմեղության կանխավարկածի մասին մանրամասն տե°ս նույն որոշման 16-19-րդ կետերը):
29. Վերահաստատելով և զար•ացնելով նախորդ կետում մեջբերված •ործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ ՙապացույցների բավարարությունը՚ որոշելու չափանիշներն են.
1) անմեղության կանխավարկածը,
2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը,
3) դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը:
30. Անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին` Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայնª որոշակի հան•ամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կար•ով չի ապացուցվել հակառակը: Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորա•ույն կանխավարկածներից է, որն ամրա•րված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազ•ային պայմանա•րերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում: Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Այլ խոսքովª քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության:
Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրա•րող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլևª դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի •ործով որոշման մեջ շեշտել է. ՙ(…) ապացույցների կամայական •նահատման ար•ելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 107-րդ հոդվածում թվարկվածª ապացուցման ենթակա հան•ամանքների, այդ թվումª կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքովª հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հան•ամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե •նահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ •ործով օրենքով սահմանված կար•ով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է նաև, որ մեղսա•րվող հանցա•ործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօ•ուտ մեղադրյալի: Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)՚ (տե°ս Մար•ար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը): Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի •ործով որոշման մեջ (տե°ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը):
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի ուսումնասիրությունը ևս ցույց է տալիս, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետով երաշխավորված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է մեղադրանքի կողմի պարտականությունը ներկայացնելու անձին դատապարտելու համար բավարար ապացույցներ (տե°ս, ի թիվս այլոց, Barbera Messegue and Jabardo v. Spain, •ան•ատ թիվ 10590/83, 1988 թվականի դեկտեմբերի 6-ի վճիռ, 77-րդ կետ, Janosevic v. Sweden, •ան•ատ թիվ 34619/97, 2002 թվականի հուլիսի 23-ի վճիռ, 97-րդ կետ):
Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար:
31. Ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս չափանիշինª ներքին համոզմունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և դիրքորոշում ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների •նահատման արդյունք, բնութա•րվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ •ործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ:
Ապացույցները, որոնք հավաքվել և ստու•վել են օրենքին համապատասխան, կազմում են ներքին համոզմունքի այն օբյեկտիվ հիմքը, որն իր դրսևորումն է •տնում ընդունվող որոշումներում: Թեպետ ապացույցների •նահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, այն չի կարող լինել կամայական: Դրա հիմքում պետք է դրված լինի •ործի բոլոր հան•ամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունը: (…)՚ (տե°ս Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Այսպիսով, ՙներքին համոզմունքը՚ սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատե•որիա է: Այն ապացույցների •նահատումն իրականացնող սուբյեկտի •իտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ): Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի •ործի բոլոր հան•ամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ):
Ելնելով այն հան•ամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր, անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զ•ացմունքներից: Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա: Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, •իտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա:
Ներքին համոզմունքիª որպես ապացույցների •նահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական •ործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է: Այս առումով անհրաժեշտ է վերլուծել ապացույցների թույլատրելիության, վերաբերելիության և արժանահավատության հատկանիշները, որոնց տեսանկյունից ապացույցները ենթակա են •նահատման:
31.1. Ապացույցների թույլատրելիության հատկանիշը վերաբերում է դրանց ձևական կողմին: Դրա էությունը կազմում է ապացույցները ձեռք բերելիս օրենքով նախատեսված դատավարական պահանջների պահպանվածությունը և ենթադրում է.
- աղբյուրի օրինականությունª ապացույցը պետք է ձեռք բերվի միայն օրենքով սահմանված աղբյուրներից (ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մաս),
- ձեռքբերման միջոցների օրինականությունª պետք է պահպանված լինեն ապացույցների ձեռքբերմանն ուղղված •ործողություններ կատարելուն օրենքով առաջադրված պահանջները,
- դատավարական ձևակերպումª ապացույցը, դրա ձեռքբերման •ործընթացը պետք է օրենքով սահմանված կար•ով ենթարկվեն դատավարական ձևակերպման,
- լիազորված սուբյեկտª այն պետք է ստացված լինի ապացույց ձեռք բերելու լիազորությամբ օժտված սուբյեկտի կողմից:
Ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելու հիմքերը հստակ սահմանված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 105-րդ հոդվածով:
31.2. Վերաբերելիությունն ապացույցի կարողությունն է իր բովանդակությամբ ծառայելու ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հան•ամանքները, •ործի քննության և լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ տվյալները բացահայտելուն և հաստատելուն: Այլ խոսքովª ապացույցի վերաբերելիության հատկանիշն արտացոլում է ապացույցի և •ործի քննության ու լուծման համար նշանակություն ունեցող հան•ամանքների միջև կապը: Ապացույցը կհամարվի վերաբերելի, եթե տեղեկություններ պարունակի •ործի համար որևէ նշանակություն ունեցող փաստի մասին:
31.3. Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային •նահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում: Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից •նահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հան•ամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակª փորձա•ետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահա•ր•ռվածությունը, որոշ դեպքերում հո•եբանական և ֆիզիոլո•իական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից •ործի համար նշանակություն ունեցող հան•ամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու •ործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հան•ամանքները (օրինակª վկայի կողմից կոնկրետ հան•ամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
•) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հան•ամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է •նահատվի ապացույցների համակցության մեջª բազմակողմանի և մանրամասն •նահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը •նահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահան•ումները պետք է հիմնվեն •ործում առկա փաստական տվյալների վրա:
32. Ապացույցների •նահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուսª դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը): Ապացույցների կամայական •նահատման ար•ելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն:
Վերջին դիրքորոշումը բխում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 358-րդ հոդվածի 4-րդ մասի պահանջից, որի համաձայնª ՙԴատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները՚:
Դատական ակտի պատճառաբանվածության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ֆ.Գալստյանի •ործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստու•ման համար:
(…) Պատճառաբանված որոշման բացակայությունն արդեն իսկ օբյեկտիվորեն սահմանափակում է վերադաս դատական ատյանի հնարավորությունը` լիարժեք դատական ստու•ման ենթարկելու բողոքարկվող դատական ակտի օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը և կայացնելու արդարացի որոշում, հետևաբար դատական ակտի չպատճառաբանված լինելը հան•եցնում է քրեական դատավարության կարևորա•ույն սկզբունքներից մեկի` ՀՀ Սահմանադրությամբ և քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված արդար դատական քննության իրավունքի խախտման:
(…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր մի շարք որոշումներումª ներպետական դատարանների կողմից կայացված որոշումների չպատճառաբանվածությունը կամ ոչ բավարար պատճառաբանվածությունը դիտել [է] ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասով երաշխավորված` անձի արդար դատական քննության իրավունքի խախտում (տե°ս Սալովն ընդդեմ Ուկրաինայի (Salov v. Ukraine) 06.09.2005 թվականի որոշումը, •ան•ատ թիվ 65518/01, Բոլդեան ընդդեմ Ռումինիայի (Boldea v. Romania) 15.02.2007 թվականի որոշումը, •ան•ատ թիվ 19997/02, Գրադինարն ընդդեմ Մոլդովայի (Gradinar v. Moldova) 08.04.2008 թվականի որոշումը, •ան•ատ թիվ 7170/02)՚ (տե°ս Ֆրունզիկ Գալստյանի •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09 որոշման 18-20-րդ կետերը):
Վերահաստատելով Ֆ.Գալստյանի •ործով որոշմամբ ձևավորած իրավական դիրքորոշումըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրա•րել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից •նահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները (ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 371-րդ հոդվածի 3-րդ կետ): Հակառակ դեպքում ապացույցների •նահատումը, դրա արդյունքում դատարանի համապատասխան ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ, կհան•եցնեն կամայականության և անձի արդար դատաքննության իրավունքի խախտմանª սահմանափակելով նաև դատական ակտի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը ստու•ելու վերադաս դատարանի հնարավորությունը:
33. Սույն որոշման 29-32-րդ կետերում կատարված իրավական վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ •ործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի •ործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հան•ամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանա•րել է. ՙԱպացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) : Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) •ործում բացակայում է որևէ ապացույց •ործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հան•ամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հան•ամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հան•ամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում:՚ (տե°ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը):
Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է •ործի ՙհիմնավոր կասկածից վեր՚ ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, ՙհիմնավոր կասկածից վեր՚ ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերո•րյալը չի նշանակում, որ հանցանք •ործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքովª մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հան•ամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած:՚:
Դատարանը •տնում է, որ սույն •ործով պետք է քննարկման առարկա դարձնել հետևյալ իրավական հարցը. հիմնավոր է արդյոք Հ. Թադևոսյանի արարքում ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցակազմի առկայության մասին մեղադրանքի կողմի հետևությունը:
Մեղադրանքի կողմը պաշտպանելով մեղադրանքը` •տել է, որ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանը 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում, մեկ այլ անձի հետ, վերջինիս կողմից վարվող ավտոմեքենայով երթևեկելով Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծ-Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկով` երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա, ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ, մեկ այլ անձի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքա•ծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ` վիճաբանել են Արամ Ավա•ի Սար•սյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի հետ, բռնություն •ործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Ա.Սար•սյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:
Որպես ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանին ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորում դատարանին ներկայացվել և հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները.
1) Հ. Թադևոսյանի կողմից 2017թ. մայիսի 3-ին որպես մեղադրյալ տված նախաքննական ցուցմունքը, որով նա հերքել է իր կողմից խմբի կազմում խուլի•անություն կատարելը,
2) տուժող Ա. Սար•սյանի, վկաներ Մ. Ավա•յանի, Ն. Բաբախանյանի, Է. Գրի•որյանի, Ա. Տեր-Ստեփանյանի, Ե. Եսայանի նախաքննական ցուցմունքները,
3) դատբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությունը,
4) զննություն կատարելու մասին 2017թ. փետրվարի 13-ի արձանա•րությունը,
5) նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը,
6) որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերությունից ստացված, 2017թ. հունվարի 30-ին Ա•աթան•եղոս փողոցի թիվ 7 հասցեից, Արամ Սար•սյանի անվամբ •րանցված թիվ 134 կանչի վերաբերյալ ահազան•ի ձայնա•րության լազերային սկավառակը և կատարված զննության արձանա•րությունը,
7¤ դեպքի վայրի զննության 2017թ. փետրվարի 1-ի արձանա•րությունը,
8¤ կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին 2017թ. հունվարի 30-ի արձանա•րությունը,
Դատարանը •տնում է, որ որպես Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցներ դատարանին ներկայացված վերոհիշյալ ապացույցներն` ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի կողմից, խմբի կազմում խուլի•անություն կատարելը հաստատող փաստարկներ և հիմնավորումներ չեն պարունակում:
Բացի այդ` դրանց մի մասը նախաքննության մարմինը մեղադրական եզրակացության մեջ ներկայացրել է` նշելով իրականում դրանցում չարտացոլված փաստեր և չհայտնված տեղեկություններ: Մասնավորապես`
տուժող Ա. Սար•սյանը 2017թ. փետրվարի 13-ին ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ավտոմեքենայի վարորդը ձեռքով երկու ան•ամ և մեկ ան•ամ մահակով հարվածել է իրեն, իսկ ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած երիտասարդն իրեն չի հարվածել: Ավելին` ինքն է նրան հարվածել, քանի որ ենթադրել է, որ նա նույնպես կարող է հարվածել: Վարորդի հարվածների հետևանքով ընկել է այդ երիտասարդի վրա: Հայհոյանքներ չեն եղել /•.թ. 36-38/:
2017թ. մարտի 30-ին լրացուցիչ հարցաքննելով տուժողին` քննիչը տուժողին հայտնել է, որ քրեական •ործով ձեռք են բերվել տեղեկություններ ավտոմեքենայի հետևում նստած ուղևորի կողմից բռունցքով տուժողին հարվածելու մասին, ինչ կարող է նշել այդ կապակցությամբ, ինչին տուժողը պատասխանել է, որ այնուամենայնիվ այդ հան•ամանքը հստակ հիշել չի կարող /•.թ. 68-69/:
2017թ. ապրիլի 21-ին քննիչը տուժողին լրացուցիչ հարցաքննել և նույն հարցն է ուղղել, սակայն տուժողը կրկին հաստատապես չի պնդել, որ ուղևորն իրեն հարվածել է /•.թ. 79/:
2017թ. մայիսի 13-ին տուժողի և ամբաստանյալի առերես հարցաքննության ժամանակ տուժողը հայտնել է, որ Հովհաննես Թադևոսյանին տեսնում է առաջին ան•ամ, միջադեպի ժամանակ իրեն երկու ան•ամ ձեռքով հարվածել է ավտոմեքենայի վարորդը, ինչի հետևանքով ընկել է ավտոմեքենայից իջած ուղևորի վրա: Իր հետ առերեսվողին չի հիշում և հաստատել կամ հերքել չի կարող այն հան•ամանքը, որ իր հետ նա վիճաբանել է /•.թ. 126-127/:
Առանց հաշվի առնելու վերոհիշյալ հան•ամանքները` մեղադրական եզրակացությունում նշվել է, իբրև թե տուժողը ցուցմունք է տվել և առերես պնդել է, որ վարորդի կողմից իրեն հարվածելուց հետո, ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ մոտեցել է իրենց և մասնակցել է քաշքշուկին /•.թ. 176/:
Վկա Մ. Ավա•յանը հարցաքննվելով Հ. Թադևոսյանին առերես` հրաժարվել է իր նախաքննական ցուցմունքներից և հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, իրականում ականատես է եղել ավտոմեքենայից իջած մի երիտասարդի և տուժողի միջև քաշքշոցին, որից հետո ինքը և անցորդներն աղմկել են /•.թ. 38-39/:
Քննիչը մեղադրական եզրակացությունում արձանա•րել է, իբրև թե վկա Մ. Ավա•յանն իր նախաքննական ցուցմունքը պնդել է Հ. Թադևոսյանի հետ առերես հարցաքննության ժամանակ, առանց հաշվի առնելու, որ առերեսման ժամանակ Մ. Ավա•յանը հրաժարվել է իր նախաքննական ցուցմունքից /•.թ. 177/:
Մեղադրական եզրակացությունում որպես ապացույց ներկայացնելով դեպքի վայրի զննության արձանա•րությունը` քննիչը նշել է, իբրև թե տուժողը դեպքի վայրը մատնացույց անելով` հայտարարել է, որ ՙնշված վայրում 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ ՙՋիպի՚ վարորդը և ուղևորը իրեն ծեծի են ենթարկել՚, սակայն իրականում տուժողը նման բան չի հայտարարել և արձանա•րությունում այդպիսի տեղեկություններ առկա չեն /•.թ. 18, 179/: Համաձայն դեպքի վայրի զննության 2017թ. փետրվարի 1-ի արձանա•րության` դեպքի վայր է հանդիսանում Աղաթան•եղոս փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասը` Տի•րան Մեծ պողոտայի և Աղաթան•եղոս փողոցի խաչմերուկը, որտեղ առկա է հետիոտնային անցում` մոտ չորս մետր երկարությամբ, որից հետո առկա է հարթակ` մոտ յոթ-ութ մետր երկարությամբ, ապա ևս չորս մետր երկարությամբ հետիոտնային անցում: Նշված անցումի Աղաթան•եղոս փողոցի կողմում, անմիջապես անցման սկզբնամասում առկա է սյուն, որի վրա առկա է տեսանկարահանող սարք: Անցումից մոտ տասնհին• մետր հեռավորության վրա •տնվող ՙClotes shop՚ խանութի մուտքի դռան մոտ առկա է տեսանկարահանող սարք, սակայն նշված խանութի տնօրենը հայտնել է, որ այն տեսանկարահանում է օնլայն ռեժիմով: Ա. Սար•սյանը հայտնել է, որ միջադեպը տեղի է ունեցել առաջին հետիոտնային անցումի վերջնամասում: Հարթակի սկզբնամասում, ՙQueen Burger՚ սրճարանի դիմացի էլեկտրասյան վրա առկա է ՀՀ ոստիկանության ՙՃանապարհային ոստիկանության ծառայության՚ տեսանկարահանող սարք:
Փաստորեն, դեպքի վայրի զննության արդյունքում պարզվել է նաև, որ այնտեղ առկա են երեք տեսա•րող սարքեր, սակայն դեպքի տեսա•րությունները չեն հետազոտվել և դատարանին չեն ներկայացվել` առանց որևէ պատճառաբանության:
Այսպիսով, վերլուծելով դատարանին ներկայացված ապացույցները` դատարանը փաստում է հետևյալը.
տուժող Ա. Սար•սյանը հայտնել է Հովհաննես Թադևոսյանին չճանաչելու, ավտոմեքենայի վարորդի կողմից իրեն երկու ան•ամ բռունցքով հարվածելու մասին, նշելով, որ դրա հետևանքով վայր է ընկել ավտոմեքենայի հետևի նստատեղից իջած ուղևորի վրա, ով ընկած է եղել •ետնին:
Վկա Մ. Ավա•յանը հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, ականատես է եղել երկու երիտասարդների միջև վիճաբանությանը, մնացածը լսել է ընդհանուր խոսակցություններից:
Վկա Ն. Բաբախանյանը հայտնել է, որ տուժողի հետ վիճաբանել են ավտոմեքենայի վարորդը և երկու ուղևորներ, որի ընթացքում հարվածել և քաշքշել են տուժողին, սակայն թե կոնկրետ ով ինչ •ործողություն է կատարել և ինչ կապ ունի դրա հետ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանը` Ն. Բաբախանյանը չի հայտնել:
Վկա Է. Գրի•որյանն ընդհանուր տեղեկություններ հայտնելով երկու կամ երեք երիտասարդների կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու և նրանցից մեկի կողմից տուժողին փայտով հարվածելու մասին` Հ. Թադևոսյանի մասնակցության և նրա •ործողությունների վերաբերյալ որևէ տեղեկություններ չի հայտնել:
Վկաներ Ա. Տեր-Ստեփանյանը և Ե. Եսայանը դեպքից հետո •ալով դեպքի վայր` ընդհանուր խոսակցություններ լսել են ինչ որ ավտոմեքենայի վարորդի և ուղևորի կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու և նրանցից մեկի կողմից փայտով հարվածելու մասին:
Դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությամբ հաստատվել է, որ տուժողի վնասվածքներն արյունազեղումների տեսքով են և առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:
Թե վերոհիշյալ ապացույցներով, ինչպես նաև իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորով, այն զննելու մասին արձանա•րությամբ ինչպես է հիմնավորվել Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը` չի պատճառաբանվել:
Նույն կերպ չի պատճառաբանվել, թե ապացույց ճանաչված` ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ին կատարված ահազան•ի ձայնա•րությամբ, դեպքի վայրի զննության արձանա•րությամբ և կրիմինալ դեպքերի մատյանն ուսումնասիրելու մասին արձանա•րությամբ Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքն ինչպես է հիմնավորվել, ինչ կապ ունեն դրանք այդ մեղադրանքի հետ:
Վերոշարադրյալ ապացույցների բովանդակային վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ դրանք ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցությամբ չեն հաստատում կոնկրետ •ործով ապացուցման առարկան կազմող այնպիսի հան•ամանքներ, ինչպիսիք են` Հ. Թադևոսյանի առնչությունը խուլի•անության դեպքին և նրա մեղավորությունը` քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսա•րված արարքը կատարելու մեջ:
Դատարանին որևէ ապացույց չի ներկայացվել այն մասին, որ հասարակությանը լուրջ անհան•ստություն է պատճառվել` ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի արարքի հետևանքով, Հ. Թադևոսյանի •ործողություններն ուղղված են եղել հասարակության դեմ, կատարվել են խուլի•անական դրդումներով, ուղղակի դիտավորությամբ:
Շարադրված փաստերը •նահատելով վերոհիշյալ իրավական վերլուծության լույսի ներքո` դատարանն արձանա•րում է, որ սույն •ործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Հ. Թադևոսյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցավոր արարք: Մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը բավարար չէ Հ. Թադևոսյանի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարելու և նրան մեղսա•րվող հանցավոր արարքի փաստական հան•ամանքները հաստատված համարելու համար այն ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած:
Այսպիսով, ստու•ելով ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի կողմից, ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարք կատարելու վերաբերյալ •ործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, •նահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` •ործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի մեղքը ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարքում ապացուցված չէ և սպառվել են նոր ապացույցներ ձեռք բերելու բոլոր հնարավորությունները, ուստի Հ. Թադևոսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման և նա պետք է արդարացվի` կատարված հանցա•ործությանը նրա մասնակցությունն ապացուցված չլինելու պատճառաբանությամբ:
Քննարկելով իրեղեն ապացույցի հարցը` դատարանը •տնում է, որ նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը պետք է թողնել թիվ 13163017/1 քրեական •ործով վարույթն իրականացնող մարմնի տնօրինմանը:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորա•րությունը պետք է վերացնել:
Դատական ծախսերի վերաբերյալ •ործում տեղեկություններ առկա չեն:
Վերո•րյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը`

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի անմեղությունը` ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրան այդ մեղադրանքով արդարացնել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը թողնել թիվ 13163017/1 քրեական •ործով վարույթն իրականացնող մարմնի տնօրինմանը:
Ամբաստանյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորա•րությունը վերացնել:
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան:


ԴԱՏԱՎՈՐª Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0172/01/17
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 29-06-2017
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 13163017
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Հովհաննես Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2017թ. հունվարի 30-ին Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում, խմբի կազմում, կատարել է խուլիգանություն:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Հովհաննես
Ազգանուն Թադևոսյան
Հայրանուն Վարդանի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Հոդված_1
Հոդված 258 Մաս 3 Կետ 1
Վիճակագրական տողի համարը 10.1
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 29-06-2017
Նախագահող դատավոր
Անուն Մնացական
Ազգանուն Մարտիրոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 30-06-2017
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 21-07-2017
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր
Անուն Մ.
Ազգանուն Նալբանդյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Հովհաննես
Ազգանուն Թադևոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Արամ
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 01-08-2017
Ժամ 17:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 29-08-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 08-09-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 19-09-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 29-09-2017
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 04-10-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 11-10-2017
Ժամ 09:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 09-11-2017
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 20-11-2017
Ժամ 09:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 01-12-2017
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 13-12-2017
Ժամ 09:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 15-12-2017
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Այլ նշումներ Դատաևանը հեռացավ խորհրդակցական սենյակ և դատավճիռը հրապարակեց 2017թ. դեկտեմբերի 18-ին` ժամը 09:30-ին:
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 18-12-2017
Արդարացման
Ամսաթիվ 18-12-2017
Ամբաստանյալ
Անուն Հովհաննես
Ազգանուն Թադևոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը ԵԿԴ/0172/01/17






Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,

նախա•ահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,
Ա. Գեղամյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող,
Հայաստանի Հանրապետության
/այսուհետ նաև ՀՀ/ դատախազության
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության ավա• դատախազ Մ. Նալբանդյանի,

պաշտպան Ս. Սաֆարյանի,

տուժող Ա. Սար•սյանի,

տուժողի օրինական ներկայացուցիչ Ա. Սար•սյանի,

2017թ. դեկտեմբերի 18-ին Երևանում,

դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի
Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի`
ծնված 1995թ. հուլիսի 8-ին ՀՀ Կոտայքի մարզի Արզական •յուղում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակար• կրթությամբ, ամուրի, բնութա•րվում է դրական, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված է և բնակվում է ՀՀ Կոտայքի մարզի Արզական •յուղի Նեղուցի փողոցի թիվ 16 տանը, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը
2017թ. փետրվարի 8-ին, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի Կենտրոնական բաժնում, Արամ Ավա•ի Սար•սյանի հաղորդման առթիվ նախապատրաստված նյութերով, ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 13163017 քրեական •ործը և նույն օրն ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին` նախաքննություն կատարելու համար:
2017թ. փետրվարի 9-ին թիվ 13163017 քրեական •ործն ընդունվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավա• քննիչի վարույթ:
Նախաքննության մարմնի 2017թ. ապրիլի 25-ի որոշմամբ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորա•րությունը:
Նախաքննության մարմնի 2017թ. մայիսի 2-ի որոշմամբ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանը ներ•րավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
Նախաքննության մարմնի 2017թ. մայիսի 10-ի որոշմամբ Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանը ներ•րավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և հայտարարվել է վերջինիս հետախուզումը:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի նույն օրվա որոշմամբ մեղադրյալ Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը` երկու ամիս ժամանակով:
Նախաքննության մարմնի 2017թ. հունիսի 19-ի որոշմամբ թիվ 13163017 քրեական •ործից անջատվել է Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանի վերաբերյալ մասը, որին շնորհվել է թիվ 13163017/1 համարը:
2017թ. հունիսի 28-ին թիվ 13163017 քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի` ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. հունիսի 30-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2017թ. հուլիսի 11-ին որոշում է կայացվել քրեական •ործի դատական քննությունը 2017թ. հուլիսի 21-ին նշանակելու մասին:

Նախաքննության մարմինը հիմնավորված է համարել հետևյալը.
ՙՄեղադրյալ, Կոտայքի մարզի Արզական •յուղի բնակիչ, 08.07.1995թ. ծնված Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանը, իր հորեղբոր որդի, •ործով մյուս մեղադրյալ Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանի հետ, վերջինիս կողմից վարվող ՙՀովեռ՚ մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով: Տի•րան Մեծ-Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա` ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ Ն.Թադևոսյանի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքա•ծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարհանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ, վիճաբանել են Արամ Ավա•ի Սար•սյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի` Ն.Թադևոսյանի հետ, բռնություն •ործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Ա.Սար•սյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, ինչից հետո շարունակելով դիտավորյալ կերպով խախտել հասարակության նկատմամբ հար•անքի դրսևորման տարրերը, հասարակության մյուս անդամների ներկայությամբ, •ործով մեղադրյալ Ն.Թադևոսյանը, իր մեքենայի սրահից հանել է, որպես զենք օ•տա•ործվող, փայտյա ձողը և հարվածել Ա.Սար•սյանի •լխի ձախակողմյան հատվածին` պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:՚:
Վերոհիշյալ արարքի կատարման համար Հովհաննես Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` հիմնավորված համարելով, որ նա` ՙ2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում, խմբի կազմում, կատարել է խուլի•անություն:
Այսպես, Հովհաննես Թադևոսյանը, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Հարությունի Թադևոսյանի հետ, վերջինիս կողմից վարվող ՙՀովեռ՚ մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով: Տի•րան Մեծ-Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա` ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ Ն.Թադևոսյանի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքա•ծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարհանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ, վիճաբանել են Արամ Ավա•ի Սար•սյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի` Ն.Թադևոսյանի հետ, բռնություն •ործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Ա.Սար•սյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:
Այսպիսով, Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանին մեղսա•րվում է հանցավոր արարքի կատարում, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:՚:

Համաձայն մեղադրական եզրակացության` ՙառաջադրված մեղադրանքում Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանն իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունքներ է տվել այն մասին, որ 30.01.2017թ., ժամը 13:30-ի սահմաններում հորեղբոր որդու` Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս ՙՀովեռ՚ մակնիշի, 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով: Տի•րան Մեծի և Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով: Նշված վայրում առկա հետիոտնային անցման մոտ` ճանապարհը զիջել են մի քանի անցորդների, իսկ երբ անցորդների խումբը անցել է փողոցը Ն.Թադևոսյանը ցանկացել է շարժվել, սակայն մեկ երիտասարդ տղա և մեկ աղջիկ, նույնպես ցանկացել են անցնել փողոցը` լուսացույցի կարմիր լույսի ներքո: Չնայած այդ հան•ամանքին Ն.Թադևոսյանը նրանց նույնպես զիջել է ճանապարհը: Անցնելով հետիոտնային անցումը այդ երիտասարդ տղան առանց որևէ հիմքի անպատվել է իրենց` մեքենան անկանոն վարելու համար: Այդ ժամանակ ինքը իջել է մեքենայից, մոտեցել այդ տղային և առաջարկել հանդարտվել և շարունակել ճանապարհը, որից հետո պտտվել և քայլել է դեպի մեքենան, որ նստի, սակայն այդ երիտասարդը եկել է իր հետևից և շարունակել անպատիվ արտահայտություններ հնչեցնել` հրելով իրեն, որից ինքը հավասարակշռությունը կորցրել է և վայր ընկել ասֆալտին, իսկ այդ տղան իր վրա: Հրելով այդ տղային, բարձրացել է վեր և նստելով մեքենան հեռացել են, իսկ Ն.Թադևոսյանը միջադեպի ժամանակ մեքենայի սրահից չի իջել և որևէ •ործողություն չի կատարել:՚:
/հատոր 1, •.թ. 101-104/

Մեղադրանքի կողմը Հ. Թադևոսյանին առաջադրված վերոհիշյալ մեղադրանքը հիմնավորված է համարել հետևյալ ապացույցներով.
ՙՏուժող Արամ Ավա•ի Սար•սյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում կան•նած է եղել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցման մոտ` կանաչ լույսի ներքո անցումը անցնելու նպատակով: Երբ լուսացույցի վրա միացել է կանաչ լույսը փորձել է անցնել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կան•նած է եղել սև •ույնի ՙՋիպ՚ մոդելի ավտոմեքենա, որի վարորդը հեռախոսով խոսելիս է եղել: Այդ ավտոմեքենայի վարորդը մեկ եկել է առաջ, մեկ` ար•ելակել, այնպես, որ մեքենայի դիմացի հատվածը դիպել է իր ոտքին: Այդ պատճառով ինքը դիտողություն է արել վարորդին: Դրանից վրդովված, մեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ իջել է մեքենայի սրահից, մոտեցել իրենց և իրենց միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում այդ տղան ընկել է ասֆալտին, իսկ ինքը` նրա վրա: Երբ փորձել է բարձրանալ այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զ•ացել •լխի հատվածում, որից հետո կրկին ընկել է ասֆալտին, քանի որ •լխից արյուն է հոսել: Իրեն ծեծելուց հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել: Պատահական անցորդներից մի քանիսը իրեն օ•նություն են ցույց տվել, նրանցից մեկը, որին չի ճանաչել, իրեն է տվել փայտի կոտրված կտոր և ասել, որ դրանով են իր •լխին հարվածել այդ տղաները: Ինքը կոնկրետ չի տեսել իր •լխին փայտի կտորով հարվածողին, բայց կարծում է, որ դա կատարել է մեքենայի վարորդը, քանի որ հետևի ուղևորը ընկած է եղել ասֆալտին: Քիչ հետո եկել է շտապօ•նության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել:
/Հատոր 1, •.թ. 36-38, 68-69, 79/

Նշված ցուցմունքը տուժող Արամ Ավա•ի Սար•սյանը պնդել է մեղադրյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի հետ կատարված առերես հարցաքննության ժամանակ:
/Հատոր 1, •.թ. 126-127/

Վկա Մարինե Սերժիկի Ավա•յանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 14-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայում ցանկացել է ոտքով անցնել փողոցը և •նալ Ա•աթան•եղոսի փողոց: Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման վրա նկատել է, որ նշված անցումով փողոցն անցնող մի երիտասարդ տղա ինչ-որ բան է զրուցում հետիոտնային անցման դիմաց կան•նած սև •ույնի ՙՋիպ՚ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդի հետ: Քիչ անց այդ մեքենայի հետևի ուղևորը, որը նույնպես մի երիտասարդ տղա է եղել, իջել է մեքենայից, մոտեցել հետիոտնային անցման վրա կան•նած երիտասարդին ու նրանց միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում մեքենայից իջած երիտասարդը ձեռքերով մի քանի ան•ամ հարվածել է փողոցն անցնել ցանկացող երիտասարդին, ինչի արդյունքում վերջինս ընկել է ասֆալտին: Այդ ժամանակ ՙՋիպ՚ մակնիշի մեքենայի ղեկից իջած վարորդը իր ձեռքի փայտի կտորով հարվածել է ընկած երիտասարդի •լխին: Հարվածի հետևանքով երիտասարդի •լխից արյուն է հոսել, որն էլ տեսնելով վարորդը և մեքենայի հետևի նստատեղից իջած երիտասարդը նստել են իրենց մեքենան և հեռացել` Արշակունյաց պողոտայի ուղղությամբ: Առաջացած վիճաբանության հետևանքով ՙՋիպ՚ մակնիշի մեքենայի հետևից մի քանի մեքենաներ են կան•նել և չեն կարողացել անցնել փողոցը: Հավաքված պատահական անցորդներն օ•նել են ընկած երիտասարդին և տեղափոխել դեպի ճամփեզր: Այդ ժամանակ ինքը զան•ահաել է շտապօ•նության ծառայություն և կանչ •րանցել:
/Հատոր 1, •.թ. 49-51, 75-76, 153-154/

Նշված ցուցմունքը վկա Մարինե Սերժիկի Ավա•յանը պնդել է մեղադրյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի հետ կատարված առերես հարցաքննության ժամանակ:
/Հատոր 1, •.թ. 138-139/

Վկա Նինա Հարությունի Բաբախանյանի ցուցմունքով այն մասին, որ երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում շրջելով վաճառում է •ուլպաներ: 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:00-ից 13:30-ի սահմաններում •տնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցման վրա կան•նած է մու• •ույնի ՙՋիպ՚ մեքենա, որի վարորդը և երկու ուղևորները վիճաբանել են մի երիտասարդ տղայի հետ: Վիճաբանության ընթացքում մեքենայի վարորդը և ուղևորները հարվածել և քաշքշել են փողոցն անցնող երիտասարդ տղային, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին: Դրանից հետո ՙՋիպ՚ մեքենայի վարորդը և ուղևորները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել, իսկ հավաքված անցորդները երիտասարդին օ•նություն են ցույց տվել և տեղափոխել ճամփեզր: Հավաքված անցորդներից տեղեկացել է, որ վիճաբանության ժամանակ այդ երեք երիտասարդներից մեկը փայտով հարվածել է ընկած երիտասարդի •լխին, սակայն քանի որ խառնաշփոթ իրավիճակ է եղել, հավաքված են եղել 10-ից 15 անծանոթ անձինք, ինքը այդ երիտասարդներից որևէ մեկի ձեռքում փայտ կամ այլ առարկա չի նկատել:
/Հատոր 1, •.թ. 44-45/

Վկա Էլիզա Հովհաննեսի Գրի•որյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով քայլելով անցել է փողոցը` դեպի Ա•աթան•եղոսի փողոց: Ա•աթան•եղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման մոտ կան•նել է, իսկ երբ լուսացույցի վրա երևացել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը փորձել է անցնել, սակայն հենց անցման վրա մի երիտասարդ տղա, որի անունը հետա•այում իմացել է, որ Արամ է, բարձր ձայնով կարծես վիճաբանել է հետիոտնային անցման դիմաց կան•նած մու• •ույնի մեքենայի վարորդի հետ: Այդ ժամանակ նշված մեքենայի սրահից իջել են երկու կամ երեք երիտասարդ տղաներ և մոտենալով ծեծի են ենթարկել Արամին: Այդ ընթացքում մեքենայի սրահից իջած տղաներից մեկը ինչ-որ փայտի կտորով հարվածել է Արամին, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին և •լխից արյուն հոսել: Դրանից հետո այդ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել` Արշակունյաց պողոտայի ուղղությամբ, իսկ ինքը, մի քանի պատահական անցորդների հետ օ•նել է Արամին, տեղափոխել ճամփեզր և օ•նություն ցույց տվել: Մի անծանոթ կին զան•ահարել է շտապօ•նություն և կանչ •րանցել: Քիչ հետո եկել է շտապօ•նության կար•ախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց:
/Հատոր 1, •.թ. 62-63/

Վկա Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ում, որպես •ծային կար•ախմբի բժշկուհի: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի մոտից: Անմիջապես, շտապօ•նության մեքենայով, մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Ճամփեզրին կան•նած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ տղա, որի •լխից արյուն է հոսել: Հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ մեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս •լխին: Անմիջապես Արամին օ•նություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօ•նության մեքենան և տեղափոխել ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ ԲԿ-ը:
/Հատոր 1, •.թ. 56-57/

Վկա Եղիսապետ Ազատի Եսայանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ում, որպես •ծային կար•ախմբի բուժքույր: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի մոտից: Անմիջապես, բժշկուհի Ա.Տեր-Ստեփանյանի •լխավորությամբ, շտապօ•նության մեքենայով, մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Հավաքվածները իրենց ներկայացրել են Արամ անունով մի երիտասարդ տղայի, որի •լխից արյուն է հոսել: Հավաքված անծանոթ անձանցից մի քանիսը պատմել են, որ երկու անծանոթ տղաներ, հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս •լխին: Անմիջապես Արամին օ•նություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօ•նության մեքենան և տեղափոխել ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ ԲԿ-ը:
/Հատոր 1, •.թ. 61/

Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 0243 եզրակացությամբ, համաձայն որի` Ա.Սար•սյանի մարմնական վնասվածքները` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են բութ առարկաներով, հնարավոր է որոշմամբ նշված ժամկետում և հան•ամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:
/Հատոր 1, •.թ. 20-21/

Իրեղեն ապացույց ճանաչված` ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված փայտի կտորով և այն զննելու մասին կազմված արձանա•րությամբ:
/Հատոր 1, •.թ. 40, 52/

Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված, ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերությունից ստացված 30.01.2017թ. Ա•աթան•եղոսի 7-րդ հասցեից Արամ Սար•սյանի անվամբ •րանցված թիվ 134-րդ կանչի վերաբերյալ ահազան•ի ձայնա•րության լազերային սկավառակով և կատարված զննության արձանա•րությամբ, համաձայն որի` ահազան•ողը հայտնում է, որ անհրաժեշտ է շտապօ•նության, քանի որ Ռոսիա կինոթատրոնի մոտ կռիվ է եղել, հարվածել են մի երիտասարդի, որի •լխից արյուն է եկել:
/Հատոր 1, •.թ. 53-55/

Դեպքի վայրի զննության արձանա•րությամբ, համաձայն որի` Ա.Սար•սյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցումն և հայտարարել, որ նշված վայրում 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ ՙՋիպի՚ վարորդը և ուղևորը իրեն ծեծի են ենթարկել:
/Հատոր 1, •.թ. 18/

Կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին կազմված արձանա•րությամբ, համաձայն որի` 30.01.2017թ., ժամը 14:25-ին շտապօ•նության բրի•ադը ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ բժշկական կենտրոն է տեղափոխել Արամ Ավա•ի Սար•սյանին •լխի վնասվածքով: Վերջինս հայտարարել է, որ իրեն հարվածել են անծանոթ մարդիկ:
/Հատոր 1, •.թ. 7/՚:

Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները

Դատարանում ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս ՙՀովեռ՚ մակնիշի, 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով: Տի•րան Մեծ և Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկում անցնելով լուսացույցը` երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով: Նշված վայրում առկա հետիոտնային անցման մոտ ճանապարհը զիջել են մի քանի անցորդների, իսկ երբ անցորդների խումբն անցել է փողոցը` Նարեկ Թադևոսյանը ցանկացել է առաջ շարժվել, սակայն մի երիտասարդ և մի աղջիկ նույնպես, լուսացույցի կարմիր լույսի ներքո ցանկացել են անցնել փողոցը: Չնայած այդ հան•ամանքին` Նարեկ Թադևոսյանը նրանց է զիջել ճանապարհը: Անցնելով հետիոտնային անցումը` այդ երիտասարդն առանց որևէ պատճառի անպատվել է իրենց` •ոռալով անասուններ, ոչխարներ: Այդ ժամանակ ինքն իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել այդ տղային, առաջարկել է հանդարտվել և շարունակել ճանապարհը, որից հետո քայլել է դեպի ավտոմեքենան, սակայն այդ երիտասարդը եկել է իր հետևից և շարունակել անպատիվ արտահայտություններ հնչեցնել` հրելով իրեն, որից ինքը հավասարակշռությունը կորցրել է և վայր ընկել ասֆալտին, իսկ այդ տղան ընկել է իր վրա: Այնուհետև ինքը մի կողմ հրելով այդ տղային` բարձրացել է և նստելով ավտոմեքենան` հեռացել են:
Ավտոմեքենան տուժողի ոտքին չի հպվել:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Տուժող Արամ Ավա•ի Սար•սյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում կան•նած է եղել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցման մոտ` լուսացույցի կանաչ լույսի ներքո փողոցն անցնելու նպատակով: Երբ լուսացույցի վրա միացել է կանաչ լույսը` փորձել է անցնել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կան•նած ավտոմեքենայի վարորդը վարել է անկանոն: Ինքը դիտողություն է արել վարորդին, քանի որ ավտոմեքենայի դիմացի հատվածը դիպել է իր ոտքին: Ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ վրդովվելով` իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել իրեն և իրենց միջև քաշքշուկ է սկսվել: Այդ ընթացքում ավտոմեքենայի հետևի նստատեղի ուղևորն ընկել է ասֆալտին, իսկ ինքն ընկել է նրա վրա: Երբ փորձել է բարձրանալ` այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զ•ացել •լխի հատվածում, որի հետևանքով •լխից արյուն է հոսել: Դրանից հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են ավտոմեքենան և հեռացել:
Հստակ չի կարող ասել, թե ով է իրեն հարվածել, բայց կարծում է, որ դա կատարել է մեքենայի վարորդը, քանի որ հետևի ուղևորն ընկած է եղել ասֆալտին:
Պատահական անցորդներից մի քանիսն իրեն օ•նություն են ցույց տվել, իսկ նրանցից մեկն իրեն է տվել փայտի կտոր և ասել, որ իր •լխին դրանով են հարվածել: Քիչ հետո եկել է շտապօ•նության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Մարինե Սերժիկի Ավա•յանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում և չի կարող ասել, թե նա միջադեպին մասնակցել է, թե ոչ: Դեպքի հետ կապված իր մոտ տպավորվել է տուժողը, որին տեսել է նաև •ետնին ընկած վիճակում, որից հետո զան•ահարել է շտապօ•նություն: Տուժողին փայտով հարվածելն ինքը չի տեսել: Քննիչի մոտ ցուցմունք տալու ժամանակ հուզված է եղել և ուրիշների պատմածն է •րել: Քննիչն իրեն թելադրել է և հուշել` ինչպես •րել, ինչ հերթականությամբ, քանի որ ինքը ձևը չի իմացել: Ինքն ընդհանրապես չի կարող պնդել ավտոմեքենայից վարորդի իջնելու հան•ամանքը, քանի որ չ•իտի, թե առջևից իջնողը վարորդն է եղել, թե ավտոմեքենայի առջևի ուղևորը, քանի որ չ•իտի, թե ավտոմեքենան աջ ղեկ է ունեցել, թե ձախ:
Պնդում է, որ առաջինը տուժողն է մոտեցել ավտոմեքենային:
Դեպքից հետո մի տարեց կին իրենց ցույց է տվել փայտի կտորը և ասել, որ այդ փայտի կտորով են հարվածել տուժողին:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Նինա Հարությունի Բաբախանյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: Ինքն երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում •ուլպաներ է վաճառում: Ձմռանը, կոնկրետ օրը չի հիշում, •տնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում •տնվող հետիոտնային անցման վրա վիճաբանություն է սկսվել, սակայն ավտոմեքենաները խան•արել են, որ տեսնի, թե ինչ է կատարվել: Վիճաբանությունը կարճ է տևել, ինչից հետո երեք հո•ի նստել են ավտոմեքենան և հեռացել: Այնուհետև շտապօ•նության ավտոմեքենա է եկել և տուժողին տեղափոխել են հիվանդանոց: Ինքը չի տեսել փայտով հարվածելը, սակայն հավաքվածներից լսել է այդ մասին:
Իր ցուցմունքի բառերը թելադրել է քննիչը:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Էլիզա Հովհաննեսի Գրի•որյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: Ձմռանը, կոնկրետ օրը չի հիշում, Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծի պողոտայով քայլելով` անցել է փողոցը դեպի Ա•աթան•եղոսի փողոց: Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման մոտ կան•նել է, իսկ երբ լուսացույցի վրա երևացել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը` փորձել է անցնել, սակայն անցումի վրա վիճաբանություն է եղել և մի երիտասարդ ընկել է •ետնին: Մի քանի պատահական անցորդներ նրան տեղափոխել են ճամփեզր և օ•նություն ցույց տվել: Հետա•այում իմացել է, որ այդ տղայի անունն Արամ է:
Մի անծանոթ կին զան•ահարել է շտապօ•նություն և կանչ •րանցել: Քիչ անց եկել է շտապօ•նության կար•ախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանը դատարանին հայտնեց, որ աշխատում է ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ում` որպես •ծային կար•ախմբի բժշկուհի: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում, ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերության 1-03 ծառայությունում կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի մոտից: Անմիջապես շտապօ•նության մեքենայով մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Ճամփեզրին կան•նած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ, որի •լխից արյուն է հոսել: Հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ ավտոմեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս •լխին: Անմիջապես Արամին օ•նություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօ•նության մեքենան և տեղափոխել ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ բժշկական կենտրոն:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Վկա Եղիսապետ Ազատի Եսայանը դատարանին հայտնեց, որ աշխատում է ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ում որպես •ծային կար•ախմբի բուժքույր: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում, ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերության 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի մոտից: Բժշկուհի Ա. Տեր-Ստեփանյանի •լխավորությամբ, շտապօ•նության ավտոմեքենայով մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Հավաքվածները իրենց ներկայացրել են Արամ անունով մի երիտասարդի, որի •լխից արյուն է հոսել: Հավաքված անծանոթ անձանցից մի քանիսը պատմել են, որ երկու անծանոթ տղաներ հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս •լխին: Անմիջապես Արամին օ•նություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօ•նության ավտոմեքենան և տեղափոխել ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ բժշկական կենտրոն:
/դատական նիստի արձանա•րություն/

Դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությամբ պարզվել է, որ. ՙՔաղ. Ա. Սար•սյանի մարմնական վնասվածքները` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են` բութ առարկաներով, հնարավոր է որոշմամբ նշված ժամկետում և հան•ամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:՚:
/Հատոր 1, •.թ. 20-21/

Նախաքննության մարմնի կողմից զննություն կատարելու մասին 2017թ. փետրվարի 13-ի արձանա•րությամբ հաստատվել է, որ զննության է ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված, տուժող Արամ Սար•սյանի կողմից ներկայացված փայտի կտորը:
/Հատոր 1, •.թ. 40/

Նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված փայտի կտորը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց:
/Հատոր 1, •.թ. 52/

Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց է ճանաչվել ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերությունից ստացված, 2017թ. հունվարի 30-ի` Ա•աթան•եղոս փողոցի թիվ 7 հասցեից Արամ Սար•սյանի անվամբ •րանցված թիվ 134 կանչի վերաբերյալ ահազան•ի ձայնա•րության լազերային սկավառակը, որի զննության արձանա•րության համաձայն` ահազան•ողը հայտնում է, որ անհրաժեշտ է շտապ օ•նություն, քանի որ Ռոսիա կինոթատրոնի մոտ կռիվ է եղել, դրա արդյունքում հարվածել են մի երիտասարդի, որի •լխից արյուն է հոսել:
/Հատոր 1, •.թ. 53-55/

Դեպքի վայրի զննության արձանա•րության համաձայն` դեպքի վայր է հանդիսանում Աղաթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասը` Տի•րան Մեծ պողոտայի և Աղաթան•եղոս փողոցի խաչմերուկը, որտեղ առկա է հետիոտնային անցում` մոտ չորս մետր երկարությամբ, որից հետո առկա է հարթակ` մոտ յոթ-ութ մետր երկարությամբ, ապա ևս չորս մետր երկարությամբ հետիոտնային անցում: Նշված անցման սկզբնամասում առկա է սյուն, որի վրա առկա է տեսանկարահանող սարք:
Ա. Սար•սյանը հայտնել է, որ միջադեպը տեղի է ունեցել առաջին հետիոտնային անցումի վերջնամասում:
Հարթակի սկզբնամասում, ՙQueen Burger՚ սրճարանի դիմացի էլեկտրասյան վրա առկա է ՀՀ ոստիկանության ՙՃանապարհային ոստիկանության ծառայության՚ տեսանկարահանող սարք:
/Հատոր 1, •.թ. 18/

Կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին 2017թ. հունվարի 30-ի արձանա•րության համաձայն` 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 14:25-ին, շտապօ•նության աշխատակիցներն Արամ Ավա•ի Սար•սյանին, •լխի վնասվածք` ախտորոշմամբ տեղափոխել են ՙՍուրբ Աստվածամայր՚ բժշկական կենտրոն: Վերջինս հայտնել է, որ իրեն հարվածել են անծանոթ մարդիկ:
/Հատոր 1, •.թ. 7/

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Հետազոտելով •ործի ապացույցները, այդ թվում` ամբաստանյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի, տուժող Արամ Ավա•ի Սար•սյանի, վկաներ Մարինե Սերժիկի Ավա•յանի, Նինա Հարությունի Բաբախանյանի, Էլիզա Հովհաննեսի Գրի•որյանի, Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանի, Եղիսապետ Ազատի Եսայանի ցուցմունքները, հրապարակելով և հետազոտելով •ործին կցված փաստաթղթերը, դրանք համադրելով քրեական •ործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, •նահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` •ործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից` դատարանը •տնում է, որ բավարար ապացույցներ դատարանին չեն ներկայացվել այն մասին, որ Հ. Թադևոսյանը խմբի կազմում, դիտավորությամբ, հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտել է, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով և զու•որդվել է անձի նկատմամբ բռնություն •ործադրելով:
Քրեական •ործի նախաքննությամբ չի ապացուցվել և դատաքննությամբ չի հաստատվել այն հան•ամանքը, որ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանին վերա•րվող արարքում առկա է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցա•ործության հանցակազմը, ուստի ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանը պետք է արդարացվի` կատարած արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙՅուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները, կամ իրեն ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի քննարկման դեպքում, իրավունք ունի •ործի արդարացի հրապարակային դատաքննության` խելամիտ ժամկետում, օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից: Դատավճիռը հայտարարվում է հրապարակայնորեն, սակայն մամուլի ներկայացուցիչներին և հանրությանը կարող են թույլ չտրվել ներկա լինելու ամբողջ դատաքննությանը կամ նրա մի մասին` բարոյականության, հասարակական կար•ի կամ ժողովրդական հասարակության մեջ պետական անվտան•ության նկատառումներով, եթե դա պահանջվում է անչափահասների շահերի կամ կողմերի մասնավոր կյանքի պաշտպանվածության համար, կամ այնքանով, որքանով դա, դատարանի կարծիքով, խիստ անհրաժեշտ է առանձնահատուկ հան•ամանքների դեպքում, երբ հրապարակայնությունը կխախտեր արդարատադության շահերը:
Յուրաքանչյուր ոք, ով մեղադրվում է քրեական հանցա•ործության մեջ, անմեղ է համարվում, մինչեւ որ նրա մեղավորությունը չապացուցվի օրենքին համապատասխան:
(…)՚:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 3-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙՔրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:՚:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով:
2. Քրեական օրենքն անալո•իայով կիրառելն ար•ելվում է:՚:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն ԱՎԴ/0014/01/11 •ործով 2012 թվականի մարտի 30-ին կայացրած որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
ՙ(...) 15. Խուլի•անության հիմնական հանցակազմն ունի մեկ, իսկ որակյալ հանցակազմըª երկու օբյեկտ: Մասնավորապես, հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելը, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով, ենթակա է որակման որպես հասարակ խուլի•անություն, մինչդեռ նույն արարքը, որը զու•որդվում է անձի առողջությանը, •ույքային իրավունքներին և այլին վնաս պատճառելով, ենթակա է որակման խուլի•անության որակյալ հանցակազմով:
Խուլի•անության հիմնական հանցակազմի վերոշարադրյալ վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ նշված հանցակազմի օբյեկտի մեկնաբանման համար էական նշանակություն ունի ՙհասարակական կար•՚ հասկացության պարզաբանումը: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ հասարակական կար•ն ընկալվում է երկու իմաստովª լայն և նեղ:
Լայն իմաստով հասարակական կար•ը հասարակության մեջ առկա սոցիալական կապերի և հարաբերությունների համակցությունն է, որը ձևավորվում է սոցիալական, իրավական և բարոյական նորմերի •ործողության արդյունքում, և յուրաքանչյուր հանցա•ործություն, զանցանք կամ այլ իրավախախտում այս կամ այն չափով հան•եցնում է դրա խախտման:
Խուլի•անության հիմնական հանցակազմի անմիջական օբյեկտն այն հասարակական հարաբերություններն են, որոնք կազմում են նեղ իմաստով հասարակական կար•ի բովանդակությունը:
Նեղ իմաստով հասարակական կար•ն ընկալվում է որպես հասարակական նշանակության վայրերում, այն էª
1) տրանսպորտային միջոցների կայանատեղիներում,
2) օդանավակայաններում,
3) շուկաներում,
4) պուրակներում,
5) այ•իներում,
6) կինոթատրոններում,
7) ցուցասրահներում,
8) մարզադաշտերում,
9) փողոցներում,
10) հիմնարկ-ձեռնարկություններում,
11) ուսումնական հաստատություններում,
12) հասարակական տրանսպորտում,
13) հասարակական սննդի սպասարկման վայրերում,
14) հասարակական նշանակության այլ վայրերում
այնպիսի իրադրության առկայություն, որի պայմաններում ապահովված է քաղաքացիների արժանավայել վարքա•իծը, կազմակերպությունների, հիմնարկների և հասարակական նշանակության այլ օբյեկտների բնականոն աշխատանքը, ինչպես նաև այդ վայրերում •տնվող անձի (անձանց) ֆիզիկական և հո•եկան անձեռնմխելիությունը:
16. Խուլի•անության հիմնական հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը դրսևորվում է հասարակական նշանակության վայրերում, ինչպես նաև հասարակական նշանակություն չունեցող այլ վայրերում, որտեղ առկա է հանրություն, սահմանված կար•ի կոպիտ խախտման մեջ, որն արտահայտվում է այդ վայրերում •տնվող հասարակության անդամների նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով: Խուլի•անության որակյալ հանցակազմի պարա•այում վերոնշյալ արարքները զու•որդում են բռնությամբ, •ույքը վնասելով կամ ոչնչացնելով և այլն:
Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը խուլի•անության հանցակազմով որակելու համար անհրաժեշտ է նախևառաջ հիմնավորել խուլի•անության հիմնական հանցակազմի առկայությունը:
17. Խուլի•անության հիմնական և որակյալ հանցակազմերի օբյեկտների և օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքներիª սույն որոշման 15-16-րդ կետերում շարադրված վերլուծությունից Վճռաբեկ դատարանը եզրահան•ում է, որ հասարակական կար•ի ոչ կոպիտ խախտումը, որը թեև արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով, ենթակա չէ որակման ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածով: Նույն կերպ, վկայակոչված հոդվածով ենթակա չէ որակման հասարակական կար•ի այն կոպիտ խախտումը, որը չի դրսևորվել հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով:
Ուստի Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը ենթակա է որակման որպես խուլի•անություն միայն այն դեպքում, երբ •ործով ձեռք բերված ապացույցներով կհիմնավորվի հասարակական կար•ի խախտման կոպիտ լինելը և միաժամանակ, հասարակության նկատմամբ այդ խախտմամբ արտահայտված անհար•ալից վերաբերմունքի բացահայտ լինելը:
18.Կոպիտ խախտումըª որպես խուլի•անության հանցակազմի հատկանիշ, բնութա•րական է հասարակական կար•ի կազմալուծման կամ խախտման •ործընթացի արդյունքներին (հետևանքին): Այն արտահայտվում է նրանում, որ անձի կատարած •ործողությունների հետևանքով հասարակության անդամների մեջ առաջանում է զայրույթ, վրդովմունք, կամ նրանց անհարմարություն կամ լուրջ անհան•ստություն է պատճառվում, կամ առաջանում է վախի զ•ացում իրենց կյանքի, առողջության, •ույքի պահպանության կապակցությամբ: Բացի այդ, կոպիտ խախտումն արտահայտվում է նաև աշխատանքային և այլ •ործունեության կամ հասարակական նշանակության արարողության կազմալուծմամբ:
Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խախտումը որպես կոպիտ •նահատելիս անհրաժեշտ է ելնել հասարակական կար•ի վրա այդ խախտման ունեցած ազդեցությունից: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով կարող է խախտվել ցանկացած արարքի կատարման պարա•այում, մինչդեռ խուլի•անության առկայության մասին է վկայում այնպիսի արարքի կատարումը, որը միտված է հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելուն և որպես այդպիսին, հանդիսացել է խուլի•անություն կատարող անձի դիտավորության մեջ ընդ•րկված նպատակի իրականացման միջոց:
19. Հիմք ընդունելով սույն որոշման նախորդ կետում շարադրված վերլուծությունըª Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ յուրաքանչյուր դեպքում արարքը խուլի•անություն որակելու համար, ի թիվս սույն որոշման մեջ նշված այլ հան•ամանքների, անհրաժեշտ է քննության առնել նաև այն, թե արդյոք այդ արարքի հետևանքով հասարակության անդամներին լուրջ անհան•ստություն է պատճառվել: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ հասարակության անդամներին լուրջ անհան•ստություն պատճառելու հան•ամանքի առկայությունը յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է •նահատելª ելնելով նեղ իմաստով հասարակական կար•ի նկատմամբ դրա ուղղվածությունից: Այլ խոսքովª հասարակության անդամներին լուրջ անհան•ստություն պատճառելու հան•ամանքն առկա է, եթե հանցավորի արարքի հետևանքով խախտվում է հասարակական նշանակության վայրերում •տնվող անձի (անձանց) ֆիզիկական և հո•եկան անձեռնմխելիությունը, կամ էականորեն խաթարվում է կազմակերպությունների, հիմնարկների և հասարակական նշանակության այլ օբյեկտների բնականոն աշխատանքը:
20. Խուլի•անության օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքիª հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման հարցը քննարկելիս Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 1-ին մասի վերլուծությունից երևում է նաև, որ կոպիտ խախտումը կատարվում է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու նպատակով: Այլ խոսքովª խուլի•անության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը բնութա•րվում է հետևյալ երկու հատկանիշների միաժամանակյա առկայությամբª հասարակական կար•ի կոպիտ խախտում և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորում: Նշված հատկանիշներից որևէ մեկի բացակայության պարա•այում արարքը խուլի•անություն որակվել չի կարող:
Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խուլի•անության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի մեկնաբանման համար էական նշանակություն ունի նաև ՙբացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք՚ հասկացության պարզաբանումը:
Այսպես` անձի •ործողություններում հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորումն արտահայտվում է մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ ակնհայտ արհամարհանք դրսևորելու, հասարակական վայրերում վարքա•ծի կանոնները ցուցադրական կերպով անտեսելու, շրջապատի մարդկանց և կոլեկտիվին հակադրվելու ձևով: Հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորող անձը դիտավորյալ կերպով խախտում է հասարակության նկատմամբ հար•անքի դրսևորման տարրերը (պարկեշտություն, պատշաճ վարքա•իծ, բարեկրթություն և այլն): Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորման եղանակները տարբեր ենª արարք, խոսք, ժեստ, մարմնաշարժում և այլն:
21. Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ անհար•ալից վերաբերմունքը բացահայտ է ոչ թե այն պատճառով, որ կատարվում է հասարակական վայրերում կամ հասարակության անդամների ներկայությամբ, այլ այն պատճառով, որ կատարվում է հենց հասարակության նկատմամբ հանցավորի անհար•ալից վերաբերմունքը ցուցադրելու նպատակով: Այլ խոսքովª կոնկրետ դեպքում խուլի•անության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքներիª հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորման առկայությունը կամ բացակայությունը •նահատելիս անհրաժեշտ է պարզել խուլի•անության հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի առկայությունը, այն էª հասարակական կար•ը կոպիտ խախտելու և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու հանցավորի դիտավորությունը, նպատակը:
Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը, ժեստը, բառը, մարմնաշարժումը և այլն չի կարող •նահատվել որպես հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորում, եթե ուղղված է կոնկրետ անձին և չի հետապնդում հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու նպատակ, թեկուզ հանցավորը հասկանում է, իսկ որոշ դեպքերում պարտավոր է հասկանալ, որ կոնկրետ անձին ուղղված իր արարքը տեսանելի և ընկալելի է հասարակության համար: Հակառակ դրան` անձի արարքը կարող է •նահատվել որպես հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորում, եթե կոնկրետ անձը, ում դեմ ուղղված է հանցավորի արարքը, ընտրվել է պատահաբար, և այդ անձի դեմ ուղղված արարքի միջոցով հանցավորը ցանկանում է բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորել հասարակության նկատմամբ:
22. Խուլի•անության հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի վերաբերյալ իրավական դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանը ձևավորել է Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ, որտեղ արձանա•րել է, որ ՙԽուլի•անությունը կարող է կատարվել միայն ուղղակի դիտավորությամբ: Դա նշանակում է, որ մեղավոր անձը ոչ միայն •իտակցում է, որ իր •ործողություններով խախտում է հասարակական կար•ն ու բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորում հանրության հանդեպ, այլև ցանկանում է կատարել այդ •ործողությունները:
Խուլի•անական արարքը կարող է կատարվել միայն խուլի•անական մղումներից ելնելով: Իսկ արարքը համարվում է խուլի•անական մղումներով կատարված, եթե այն կատարվում է հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, երբ մեղավոր անձի վարքը հանդիսանում է բացահայտ մարտահրավեր` ուղղված հասարակական կար•ի դեմ և թելադրված է լինում շրջապատին հակադրվելու, վերջինիս հանդեպ արհամարհական վերաբերմունք ցուցաբերելու ցանկությամբ: Հետևաբար, եթե մեղավոր անձի •ործողությունները կատարվել են ոչ խուլի•անական մղումներով և չեն զու•որդվել հասարակական կար•ի կոպիտ խախտմամբ, դրանք չեն կարող որակվել որպես խուլի•անություն:
Մեղադրյալի կողմից տուժողին վիրավորանքներ, մարմնական վնասվածքներ հասցվելու կամ նման այլ բռնարարքների կատարման դեպքում խուլի•անական մղումները և խուլի•անության հանցակազմը կարող է բացակայել, եթե նշված •ործողությունները կատարվել են կենցաղային հողի վրա առաջացած վիճաբանության, քիչ թե շատ երկարատև ժամանակահատվածի ընթացքում ձևավորված հակակրանքի արդյունքում:
Խուլի•անական մղումների առկայությունը •նահատելու համար էական նշանակություն կարող է ունենալ նաև տուժողի վարքա•իծը: (…)՚ (տե°ս Արման Մհերի Խաչատրյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2006 թվականի հոկտեմբերի 24-ի թիվ ՎԲ-223/06 որոշումը):
23. Վերահաստատելով Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումներըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խուլի•անություն կատարող անձը ոչ միայն •իտակցում է, որ իր •ործողություններով խախտում է հասարակական կար•ն ու բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք է դրսևորում հասարակության նկատմամբ, այլև ցանկանում է դա: Այլ խոսքով` խուլի•անության օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքները կատարող անձը ցանկանում է կոպիտ կերպով խախտել հասարակական կար•ը և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորել, այլ ոչ թե •իտակցաբար թույլ է տալիս վերոնշյալ հետևանքներիª հասարակական կար•ի խախտման և բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորման հնարավորությունը:
Հիմք ընդունելով վերո•րյալըª Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ ոչ բոլոր դեպքերում է, որ այլ հանցակազմի հատկանիշներ պարունակող արարք կատարելը, որն իրենում բովանդակում է նաև հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման և հասարակության նկատմամբ անհար•ալից վերաբերմունքի դրսևորման տարրեր (օրինակª կենցաղային հողի վրա, անձնական դրդապատճառներով հասարակական վայրերում առաջացած ծեծկռտուքն ու վիճաբանությունը, որոնք արտաքնապես ընկալվում են որպես հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք) կարող է որակվել խուլի•անություն:
24. Սույն որոշման նախորդ կետում և համապատասխանաբար նաև Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ շարադրված դիրքորոշումների հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը խուլի•անություն որակելու համար էական նշանակություն ունի դրա բնույթն ու կատարման շարժառիթը:
Զար•ացնելով Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ ձևավորված իրավական դիրքորոշումներըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խուլի•անությունը կարող է կատարվել խուլի•անական դրդումներով, որը դրսևորվում է հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելու, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու ձ•տմամբ: Խուլի•անական դրդումների հիմքում ընկած են նաև անձի անզուսպ եսամոլությունը, սեփական անձի առավելությունն ընդ•ծելու միջոցով ներքին բավականություն ստանալու, զվարճանալու ձ•տումը:
Խուլի•անություն կատարող անձն ինքնահաստատվում է, ձ•տում հակահասարակական վարքա•ծով ապացուցել իր անկախությունը հասարակության մեջ ընդունված վարքա•ծի կանոններից, իր անձը հակադրելով հասարակությանըª ցույց տալ իր •երակայությունը և այլն:
25. Ինչպես նշվել է սույն որոշման 21-րդ և 23-րդ կետերում, անձը կարող է սույն որոշման 24-րդ կետում նշված նպատակներին հասնել տարբեր արարքներով, որոնք կարող են նույնիսկ համընկնել ՀՀ քրեական օրենս•րքով նախատեսված որոշակի հանցակազմերի օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքների հետ, սակայն արարքը խուլի•անություն կամ այլ հանցա•ործություն որակելու հարցի լուծումը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում կախված է արարքի շարժառիթից, ինչպես նաև հանցավորի հետապնդած նպատակից:
26. Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ խուլի•անական դրդումներն անհրաժեշտ է սահմանազատել արարքը կատարելու պահին անձի մոտ առկա հուզական վիճակից, որն անձի մոտ առաջացնում է լարվածություն, էմոցիոնալ բռնկվածություն և այլն: Մասնավորապես, եթե արարքն սկսվել է կենցաղային հողի վրա առաջացած վեճի կամ տուժողի հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքա•ծի հետևանքով, ապա անհրաժեշտ է պարզելª արդյոք անձի արարքը (հայհոյանքներ տալը կամ այլ վարքա•իծը) ստեղծված իրավիճակին համարժեք հուզական դրսևորում է, թե ուղղված է դիտավորությամբ հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելուն, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելով:
Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ այն դեպքում, երբ հանցավորի վարքա•իծն ուղղված է կոնկրետ անձի, պայմանավորված է նրա հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքա•ծով և հանդիսանում է հանցավորի հուզական վիճակի արտահայտություն, խուլի•անության հանցակազմը բացակայում է:
27. Հիմք ընդունելով սույն որոշման 14-26-րդ կետերում ձևավորված իրավական դիրքորոշումներըª Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ արարքը խուլի•անություն կարող է որակվել այն դեպքում, երբ անձի մոտ առկա են խուլի•անական դրդումներ: Վերո•րյալի հետ մեկտեղ, Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդ•ծել, որ արարքը խուլի•անություն կարող է որակվել նաև այն դեպքերում, երբ անձի մոտ առկա են հանցանքի կատարման այլ դրդումներ, սակայն հանցանքի կատարման ընթացքում ձևավորվում են խուլի•անական դրդումներ, այլ խոսքովª արարքը կվերաճի խուլի•անությանª հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման, որը դրսևորվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով:
28. Ինչպես նշվել է սույն որոշման 22-րդ և համապատասխանաբար նաև Ա.Խաչատրյանի •ործով որոշման մեջ, խուլի•անության վերաբերյալ •ործերով անհրաժեշտ է հաշվի առնել նաև տուժողի վարքա•իծը: Զար•ացնելով վերոնշյալ դիրքորոշումըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ այն դեպքում, երբ խուլի•անական •ործողությունները կատարվել են կենցաղային հողի վրա առաջացած վեճի արդյունքում, ապա նախ անհրաժեշտ է պարզել, թե ով է հանդիսացել վեճը նախաձեռնողը: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը չի կարող որակվել որպես խուլի•անություն, եթե վիճաբանությունն առաջանում է տուժողի ոչ իրավաչափ վարքա•ծի հետևանքով և, հետևաբար, հանցանք կատարած անձի մոտ բացակայում են խուլի•անական դրդումները: Նման պարա•այում արարքը կարող է խուլի•անություն որակվել միայն այն դեպքում, երբ խուլի•անական դրդումներն առաջանան հետա•այում և արարքը վերաճի խուլի•անության (տե°ս սույն որոշման 27-րդ կետը):
29. Ելնելով սույն որոշման 14-28-րդ կետերում շարադրված վերլուծությունիցª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ արարքը չի կարող որակվել որպես խուլի•անություն (ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդված) այն դեպքերում, երբ`
ա) արարքը կատարվում է ոչ հասարակական վայրում և (կամ) հասարակության անդամների բացակայությամբ,
բ) արարքի հետևանքով հասարակությանը լուրջ անհան•ստություն չի պատճառվել,
•) հանցավորի •ործողությունները պայմանավորված են տուժողի հակաօրինական, հակաբարոյական վարքա•ծով և ուղղված են նրա, այլ ոչ թե հասարակության դեմ,
դ) բացակայում են խուլի•անական դրդումները, իսկ անձի արարքները պայմանավորված են նրա հուզական վիճակով,
ե) հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման նկատմամբ դրսևորվել է անզ•ուշություն,
զ) հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտող արարքը համընկնում է ՀՀ քրեական օրենս•րքով նախատեսված այլ հանցակազմի հատկանիշների հետ, սակայն դրա կատարմամբ հանցավորը հասարակական կար•ը կոպիտ կերպով խախտելու և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելու նպատակ չունի,
է) այլ դրդումներով կատարված հանցանքը չի վերաճել հասարակական կար•ի կոպիտ խախտման, որը դրսևորվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհար•ալից վերաբերմունքով:
30. Վերո•րյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ խուլի•անության վերաբերյալ •ործեր քննելիս և լուծելիս ստորադաս դատարանները պետք է հիմք ընդունեն սույն որոշման 14-29-րդ կետերում շարադրված իրավական դիրքորոշումները և յուրաքանչյուր դեպքում, ելնելով •ործի փաստական հան•ամանքներից, քննության առարկա դարձնեն այն հարցը, թե արդյոք անձի արարքում առկա են խուլի•անության հատկանիշներ: (…)՚:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավա•ի Ավա•յանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական •ործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
ՙ(…) 28. ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 18-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ(…) 3. Հանցանք •ործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի •ործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենս•րքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակար•ի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօ•ուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի: (…)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙԴատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները •նահատում են իրենց ներքին համոզմամբ՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` ՙՄիայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հան•ամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցա•ործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հան•ամանքները.
6) այն հան•ամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է •նահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` •ործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները •նահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՄեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում« երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված« եթե դատարանը« ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով« հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակար•ի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում •ործի հան•ամանքների հետազոտման արդյունքների վրա« դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա« ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օ•տին մեկնաբանելով« սույն օրենս•րքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 371-րդ հոդվածի համաձայնª ՙԴատավճռի նկարա•րական-պատճառաբանական մասում ցույց է տրվում (...) 3) այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները՚:
ՙԱպացույցների բավարարություն՚ հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութա•իրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով ՙապացուցման առարկա՚ և ՙապացույցների բավարարություն՚ հասկացությունները, նշել է. ՙ(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական •ործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հան•ամանքների մասին •ալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական •ործի համար էական նշանակություն ունեցող հան•ամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի±նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հան•ամանքը, և ի±նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հան•ամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ •ործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հան•ամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե±րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր •ործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե±րբ են ի հայտ •ալիս յուրաքանչյուր քրեական •ործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը:
Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի համակար•ային վերլուծության հիման վրա արձանա•րում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշներըª
1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք,
2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն,
3) անմեղության կանխավարկած՚ (տե°ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 14-15-րդ կետերը, իսկ վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքի, դատավարական որոշումների հիմնավորվածության և պատճառաբանվածության, անմեղության կանխավարկածի մասին մանրամասն տե°ս նույն որոշման 16-19-րդ կետերը):
29. Վերահաստատելով և զար•ացնելով նախորդ կետում մեջբերված •ործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ ՙապացույցների բավարարությունը՚ որոշելու չափանիշներն են.
1) անմեղության կանխավարկածը,
2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը,
3) դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը:
30. Անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին` Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայնª որոշակի հան•ամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կար•ով չի ապացուցվել հակառակը: Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորա•ույն կանխավարկածներից է, որն ամրա•րված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազ•ային պայմանա•րերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում: Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Այլ խոսքովª քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության:
Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրա•րող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլևª դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի •ործով որոշման մեջ շեշտել է. ՙ(…) ապացույցների կամայական •նահատման ար•ելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 107-րդ հոդվածում թվարկվածª ապացուցման ենթակա հան•ամանքների, այդ թվումª կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքովª հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հան•ամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե •նահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ •ործով օրենքով սահմանված կար•ով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է նաև, որ մեղսա•րվող հանցա•ործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօ•ուտ մեղադրյալի: Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)՚ (տե°ս Մար•ար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը): Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի •ործով որոշման մեջ (տե°ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը):
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի ուսումնասիրությունը ևս ցույց է տալիս, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետով երաշխավորված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է մեղադրանքի կողմի պարտականությունը ներկայացնելու անձին դատապարտելու համար բավարար ապացույցներ (տե°ս, ի թիվս այլոց, Barbera Messegue and Jabardo v. Spain, •ան•ատ թիվ 10590/83, 1988 թվականի դեկտեմբերի 6-ի վճիռ, 77-րդ կետ, Janosevic v. Sweden, •ան•ատ թիվ 34619/97, 2002 թվականի հուլիսի 23-ի վճիռ, 97-րդ կետ):
Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար:
31. Ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս չափանիշինª ներքին համոզմունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և դիրքորոշում ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների •նահատման արդյունք, բնութա•րվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ •ործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ:
Ապացույցները, որոնք հավաքվել և ստու•վել են օրենքին համապատասխան, կազմում են ներքին համոզմունքի այն օբյեկտիվ հիմքը, որն իր դրսևորումն է •տնում ընդունվող որոշումներում: Թեպետ ապացույցների •նահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, այն չի կարող լինել կամայական: Դրա հիմքում պետք է դրված լինի •ործի բոլոր հան•ամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունը: (…)՚ (տե°ս Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Այսպիսով, ՙներքին համոզմունքը՚ սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատե•որիա է: Այն ապացույցների •նահատումն իրականացնող սուբյեկտի •իտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ): Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի •ործի բոլոր հան•ամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ):
Ելնելով այն հան•ամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր, անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զ•ացմունքներից: Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա: Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, •իտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա:
Ներքին համոզմունքիª որպես ապացույցների •նահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական •ործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է: Այս առումով անհրաժեշտ է վերլուծել ապացույցների թույլատրելիության, վերաբերելիության և արժանահավատության հատկանիշները, որոնց տեսանկյունից ապացույցները ենթակա են •նահատման:
31.1. Ապացույցների թույլատրելիության հատկանիշը վերաբերում է դրանց ձևական կողմին: Դրա էությունը կազմում է ապացույցները ձեռք բերելիս օրենքով նախատեսված դատավարական պահանջների պահպանվածությունը և ենթադրում է.
- աղբյուրի օրինականությունª ապացույցը պետք է ձեռք բերվի միայն օրենքով սահմանված աղբյուրներից (ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մաս),
- ձեռքբերման միջոցների օրինականությունª պետք է պահպանված լինեն ապացույցների ձեռքբերմանն ուղղված •ործողություններ կատարելուն օրենքով առաջադրված պահանջները,
- դատավարական ձևակերպումª ապացույցը, դրա ձեռքբերման •ործընթացը պետք է օրենքով սահմանված կար•ով ենթարկվեն դատավարական ձևակերպման,
- լիազորված սուբյեկտª այն պետք է ստացված լինի ապացույց ձեռք բերելու լիազորությամբ օժտված սուբյեկտի կողմից:
Ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելու հիմքերը հստակ սահմանված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 105-րդ հոդվածով:
31.2. Վերաբերելիությունն ապացույցի կարողությունն է իր բովանդակությամբ ծառայելու ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հան•ամանքները, •ործի քննության և լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ տվյալները բացահայտելուն և հաստատելուն: Այլ խոսքովª ապացույցի վերաբերելիության հատկանիշն արտացոլում է ապացույցի և •ործի քննության ու լուծման համար նշանակություն ունեցող հան•ամանքների միջև կապը: Ապացույցը կհամարվի վերաբերելի, եթե տեղեկություններ պարունակի •ործի համար որևէ նշանակություն ունեցող փաստի մասին:
31.3. Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային •նահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում: Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից •նահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հան•ամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակª փորձա•ետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահա•ր•ռվածությունը, որոշ դեպքերում հո•եբանական և ֆիզիոլո•իական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից •ործի համար նշանակություն ունեցող հան•ամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու •ործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հան•ամանքները (օրինակª վկայի կողմից կոնկրետ հան•ամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
•) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հան•ամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է •նահատվի ապացույցների համակցության մեջª բազմակողմանի և մանրամասն •նահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը •նահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահան•ումները պետք է հիմնվեն •ործում առկա փաստական տվյալների վրա:
32. Ապացույցների •նահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուսª դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը): Ապացույցների կամայական •նահատման ար•ելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն:
Վերջին դիրքորոշումը բխում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 358-րդ հոդվածի 4-րդ մասի պահանջից, որի համաձայնª ՙԴատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները՚:
Դատական ակտի պատճառաբանվածության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ֆ.Գալստյանի •ործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ ՙ(…) Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստու•ման համար:
(…) Պատճառաբանված որոշման բացակայությունն արդեն իսկ օբյեկտիվորեն սահմանափակում է վերադաս դատական ատյանի հնարավորությունը` լիարժեք դատական ստու•ման ենթարկելու բողոքարկվող դատական ակտի օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը և կայացնելու արդարացի որոշում, հետևաբար դատական ակտի չպատճառաբանված լինելը հան•եցնում է քրեական դատավարության կարևորա•ույն սկզբունքներից մեկի` ՀՀ Սահմանադրությամբ և քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված արդար դատական քննության իրավունքի խախտման:
(…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր մի շարք որոշումներումª ներպետական դատարանների կողմից կայացված որոշումների չպատճառաբանվածությունը կամ ոչ բավարար պատճառաբանվածությունը դիտել [է] ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասով երաշխավորված` անձի արդար դատական քննության իրավունքի խախտում (տե°ս Սալովն ընդդեմ Ուկրաինայի (Salov v. Ukraine) 06.09.2005 թվականի որոշումը, •ան•ատ թիվ 65518/01, Բոլդեան ընդդեմ Ռումինիայի (Boldea v. Romania) 15.02.2007 թվականի որոշումը, •ան•ատ թիվ 19997/02, Գրադինարն ընդդեմ Մոլդովայի (Gradinar v. Moldova) 08.04.2008 թվականի որոշումը, •ան•ատ թիվ 7170/02)՚ (տե°ս Ֆրունզիկ Գալստյանի •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09 որոշման 18-20-րդ կետերը):
Վերահաստատելով Ֆ.Գալստյանի •ործով որոշմամբ ձևավորած իրավական դիրքորոշումըª Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրա•րել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից •նահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները (ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 371-րդ հոդվածի 3-րդ կետ): Հակառակ դեպքում ապացույցների •նահատումը, դրա արդյունքում դատարանի համապատասխան ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ, կհան•եցնեն կամայականության և անձի արդար դատաքննության իրավունքի խախտմանª սահմանափակելով նաև դատական ակտի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը ստու•ելու վերադաս դատարանի հնարավորությունը:
33. Սույն որոշման 29-32-րդ կետերում կատարված իրավական վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ •ործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի •ործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հան•ամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանա•րել է. ՙԱպացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) : Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) •ործում բացակայում է որևէ ապացույց •ործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հան•ամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հան•ամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հան•ամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում:՚ (տե°ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ •ործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը):
Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանա•րում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է •ործի ՙհիմնավոր կասկածից վեր՚ ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, ՙհիմնավոր կասկածից վեր՚ ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերո•րյալը չի նշանակում, որ հանցանք •ործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքովª մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հան•ամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած:՚:
Դատարանը •տնում է, որ սույն •ործով պետք է քննարկման առարկա դարձնել հետևյալ իրավական հարցը. հիմնավոր է արդյոք Հ. Թադևոսյանի արարքում ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցակազմի առկայության մասին մեղադրանքի կողմի հետևությունը:
Մեղադրանքի կողմը պաշտպանելով մեղադրանքը` •տել է, որ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանը 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ա•աթան•եղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում, մեկ այլ անձի հետ, վերջինիս կողմից վարվող ավտոմեքենայով երթևեկելով Երևան քաղաքի Տի•րան Մեծ-Ա•աթան•եղոս փողոցների խաչմերուկով` երթևեկությունը շարունակել են Ա•աթան•եղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա, ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ, մեկ այլ անձի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքա•ծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհար•ալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ` վիճաբանել են Արամ Ավա•ի Սար•սյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի հետ, բռնություն •ործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Ա.Սար•սյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` •լխի ձախից քունքածոծրակա•ա•աթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:
Որպես ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանին ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորում դատարանին ներկայացվել և հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները.
1) Հ. Թադևոսյանի կողմից 2017թ. մայիսի 3-ին որպես մեղադրյալ տված նախաքննական ցուցմունքը, որով նա հերքել է իր կողմից խմբի կազմում խուլի•անություն կատարելը,
2) տուժող Ա. Սար•սյանի, վկաներ Մ. Ավա•յանի, Ն. Բաբախանյանի, Է. Գրի•որյանի, Ա. Տեր-Ստեփանյանի, Ե. Եսայանի նախաքննական ցուցմունքները,
3) դատբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությունը,
4) զննություն կատարելու մասին 2017թ. փետրվարի 13-ի արձանա•րությունը,
5) նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը,
6) որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲ ընկերությունից ստացված, 2017թ. հունվարի 30-ին Ա•աթան•եղոս փողոցի թիվ 7 հասցեից, Արամ Սար•սյանի անվամբ •րանցված թիվ 134 կանչի վերաբերյալ ահազան•ի ձայնա•րության լազերային սկավառակը և կատարված զննության արձանա•րությունը,
7¤ դեպքի վայրի զննության 2017թ. փետրվարի 1-ի արձանա•րությունը,
8¤ կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին 2017թ. հունվարի 30-ի արձանա•րությունը,
Դատարանը •տնում է, որ որպես Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցներ դատարանին ներկայացված վերոհիշյալ ապացույցներն` ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի կողմից, խմբի կազմում խուլի•անություն կատարելը հաստատող փաստարկներ և հիմնավորումներ չեն պարունակում:
Բացի այդ` դրանց մի մասը նախաքննության մարմինը մեղադրական եզրակացության մեջ ներկայացրել է` նշելով իրականում դրանցում չարտացոլված փաստեր և չհայտնված տեղեկություններ: Մասնավորապես`
տուժող Ա. Սար•սյանը 2017թ. փետրվարի 13-ին ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ավտոմեքենայի վարորդը ձեռքով երկու ան•ամ և մեկ ան•ամ մահակով հարվածել է իրեն, իսկ ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած երիտասարդն իրեն չի հարվածել: Ավելին` ինքն է նրան հարվածել, քանի որ ենթադրել է, որ նա նույնպես կարող է հարվածել: Վարորդի հարվածների հետևանքով ընկել է այդ երիտասարդի վրա: Հայհոյանքներ չեն եղել /•.թ. 36-38/:
2017թ. մարտի 30-ին լրացուցիչ հարցաքննելով տուժողին` քննիչը տուժողին հայտնել է, որ քրեական •ործով ձեռք են բերվել տեղեկություններ ավտոմեքենայի հետևում նստած ուղևորի կողմից բռունցքով տուժողին հարվածելու մասին, ինչ կարող է նշել այդ կապակցությամբ, ինչին տուժողը պատասխանել է, որ այնուամենայնիվ այդ հան•ամանքը հստակ հիշել չի կարող /•.թ. 68-69/:
2017թ. ապրիլի 21-ին քննիչը տուժողին լրացուցիչ հարցաքննել և նույն հարցն է ուղղել, սակայն տուժողը կրկին հաստատապես չի պնդել, որ ուղևորն իրեն հարվածել է /•.թ. 79/:
2017թ. մայիսի 13-ին տուժողի և ամբաստանյալի առերես հարցաքննության ժամանակ տուժողը հայտնել է, որ Հովհաննես Թադևոսյանին տեսնում է առաջին ան•ամ, միջադեպի ժամանակ իրեն երկու ան•ամ ձեռքով հարվածել է ավտոմեքենայի վարորդը, ինչի հետևանքով ընկել է ավտոմեքենայից իջած ուղևորի վրա: Իր հետ առերեսվողին չի հիշում և հաստատել կամ հերքել չի կարող այն հան•ամանքը, որ իր հետ նա վիճաբանել է /•.թ. 126-127/:
Առանց հաշվի առնելու վերոհիշյալ հան•ամանքները` մեղադրական եզրակացությունում նշվել է, իբրև թե տուժողը ցուցմունք է տվել և առերես պնդել է, որ վարորդի կողմից իրեն հարվածելուց հետո, ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ մոտեցել է իրենց և մասնակցել է քաշքշուկին /•.թ. 176/:
Վկա Մ. Ավա•յանը հարցաքննվելով Հ. Թադևոսյանին առերես` հրաժարվել է իր նախաքննական ցուցմունքներից և հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, իրականում ականատես է եղել ավտոմեքենայից իջած մի երիտասարդի և տուժողի միջև քաշքշոցին, որից հետո ինքը և անցորդներն աղմկել են /•.թ. 38-39/:
Քննիչը մեղադրական եզրակացությունում արձանա•րել է, իբրև թե վկա Մ. Ավա•յանն իր նախաքննական ցուցմունքը պնդել է Հ. Թադևոսյանի հետ առերես հարցաքննության ժամանակ, առանց հաշվի առնելու, որ առերեսման ժամանակ Մ. Ավա•յանը հրաժարվել է իր նախաքննական ցուցմունքից /•.թ. 177/:
Մեղադրական եզրակացությունում որպես ապացույց ներկայացնելով դեպքի վայրի զննության արձանա•րությունը` քննիչը նշել է, իբրև թե տուժողը դեպքի վայրը մատնացույց անելով` հայտարարել է, որ ՙնշված վայրում 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ ՙՋիպի՚ վարորդը և ուղևորը իրեն ծեծի են ենթարկել՚, սակայն իրականում տուժողը նման բան չի հայտարարել և արձանա•րությունում այդպիսի տեղեկություններ առկա չեն /•.թ. 18, 179/: Համաձայն դեպքի վայրի զննության 2017թ. փետրվարի 1-ի արձանա•րության` դեպքի վայր է հանդիսանում Աղաթան•եղոս փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասը` Տի•րան Մեծ պողոտայի և Աղաթան•եղոս փողոցի խաչմերուկը, որտեղ առկա է հետիոտնային անցում` մոտ չորս մետր երկարությամբ, որից հետո առկա է հարթակ` մոտ յոթ-ութ մետր երկարությամբ, ապա ևս չորս մետր երկարությամբ հետիոտնային անցում: Նշված անցումի Աղաթան•եղոս փողոցի կողմում, անմիջապես անցման սկզբնամասում առկա է սյուն, որի վրա առկա է տեսանկարահանող սարք: Անցումից մոտ տասնհին• մետր հեռավորության վրա •տնվող ՙClotes shop՚ խանութի մուտքի դռան մոտ առկա է տեսանկարահանող սարք, սակայն նշված խանութի տնօրենը հայտնել է, որ այն տեսանկարահանում է օնլայն ռեժիմով: Ա. Սար•սյանը հայտնել է, որ միջադեպը տեղի է ունեցել առաջին հետիոտնային անցումի վերջնամասում: Հարթակի սկզբնամասում, ՙQueen Burger՚ սրճարանի դիմացի էլեկտրասյան վրա առկա է ՀՀ ոստիկանության ՙՃանապարհային ոստիկանության ծառայության՚ տեսանկարահանող սարք:
Փաստորեն, դեպքի վայրի զննության արդյունքում պարզվել է նաև, որ այնտեղ առկա են երեք տեսա•րող սարքեր, սակայն դեպքի տեսա•րությունները չեն հետազոտվել և դատարանին չեն ներկայացվել` առանց որևէ պատճառաբանության:
Այսպիսով, վերլուծելով դատարանին ներկայացված ապացույցները` դատարանը փաստում է հետևյալը.
տուժող Ա. Սար•սյանը հայտնել է Հովհաննես Թադևոսյանին չճանաչելու, ավտոմեքենայի վարորդի կողմից իրեն երկու ան•ամ բռունցքով հարվածելու մասին, նշելով, որ դրա հետևանքով վայր է ընկել ավտոմեքենայի հետևի նստատեղից իջած ուղևորի վրա, ով ընկած է եղել •ետնին:
Վկա Մ. Ավա•յանը հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, ականատես է եղել երկու երիտասարդների միջև վիճաբանությանը, մնացածը լսել է ընդհանուր խոսակցություններից:
Վկա Ն. Բաբախանյանը հայտնել է, որ տուժողի հետ վիճաբանել են ավտոմեքենայի վարորդը և երկու ուղևորներ, որի ընթացքում հարվածել և քաշքշել են տուժողին, սակայն թե կոնկրետ ով ինչ •ործողություն է կատարել և ինչ կապ ունի դրա հետ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանը` Ն. Բաբախանյանը չի հայտնել:
Վկա Է. Գրի•որյանն ընդհանուր տեղեկություններ հայտնելով երկու կամ երեք երիտասարդների կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու և նրանցից մեկի կողմից տուժողին փայտով հարվածելու մասին` Հ. Թադևոսյանի մասնակցության և նրա •ործողությունների վերաբերյալ որևէ տեղեկություններ չի հայտնել:
Վկաներ Ա. Տեր-Ստեփանյանը և Ե. Եսայանը դեպքից հետո •ալով դեպքի վայր` ընդհանուր խոսակցություններ լսել են ինչ որ ավտոմեքենայի վարորդի և ուղևորի կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու և նրանցից մեկի կողմից փայտով հարվածելու մասին:
Դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությամբ հաստատվել է, որ տուժողի վնասվածքներն արյունազեղումների տեսքով են և առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:
Թե վերոհիշյալ ապացույցներով, ինչպես նաև իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորով, այն զննելու մասին արձանա•րությամբ ինչպես է հիմնավորվել Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը` չի պատճառաբանվել:
Նույն կերպ չի պատճառաբանվել, թե ապացույց ճանաչված` ՙՇտապբուժօ•նություն՚ ՓԲԸ-ին կատարված ահազան•ի ձայնա•րությամբ, դեպքի վայրի զննության արձանա•րությամբ և կրիմինալ դեպքերի մատյանն ուսումնասիրելու մասին արձանա•րությամբ Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքն ինչպես է հիմնավորվել, ինչ կապ ունեն դրանք այդ մեղադրանքի հետ:
Վերոշարադրյալ ապացույցների բովանդակային վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ դրանք ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցությամբ չեն հաստատում կոնկրետ •ործով ապացուցման առարկան կազմող այնպիսի հան•ամանքներ, ինչպիսիք են` Հ. Թադևոսյանի առնչությունը խուլի•անության դեպքին և նրա մեղավորությունը` քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսա•րված արարքը կատարելու մեջ:
Դատարանին որևէ ապացույց չի ներկայացվել այն մասին, որ հասարակությանը լուրջ անհան•ստություն է պատճառվել` ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի արարքի հետևանքով, Հ. Թադևոսյանի •ործողություններն ուղղված են եղել հասարակության դեմ, կատարվել են խուլի•անական դրդումներով, ուղղակի դիտավորությամբ:
Շարադրված փաստերը •նահատելով վերոհիշյալ իրավական վերլուծության լույսի ներքո` դատարանն արձանա•րում է, որ սույն •ործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Հ. Թադևոսյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցավոր արարք: Մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը բավարար չէ Հ. Թադևոսյանի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարելու և նրան մեղսա•րվող հանցավոր արարքի փաստական հան•ամանքները հաստատված համարելու համար այն ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած:
Այսպիսով, ստու•ելով ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի կողմից, ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարք կատարելու վերաբերյալ •ործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, •նահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` •ործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի մեղքը ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարքում ապացուցված չէ և սպառվել են նոր ապացույցներ ձեռք բերելու բոլոր հնարավորությունները, ուստի Հ. Թադևոսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման և նա պետք է արդարացվի` կատարված հանցա•ործությանը նրա մասնակցությունն ապացուցված չլինելու պատճառաբանությամբ:
Քննարկելով իրեղեն ապացույցի հարցը` դատարանը •տնում է, որ նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը պետք է թողնել թիվ 13163017/1 քրեական •ործով վարույթն իրականացնող մարմնի տնօրինմանը:
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը •տնում է, որ ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորա•րությունը պետք է վերացնել:
Դատական ծախսերի վերաբերյալ •ործում տեղեկություններ առկա չեն:
Վերո•րյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-րդ, 366-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը`

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի անմեղությունը` ՀՀ քրեական օրենս•րքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրան այդ մեղադրանքով արդարացնել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը թողնել թիվ 13163017/1 քրեական •ործով վարույթն իրականացնող մարմնի տնօրինմանը:
Ամբաստանյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորա•րությունը վերացնել:
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան:


ԴԱՏԱՎՈՐª Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 18-12-2017
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 18-01-2018
Էջերի քանակ 183, 123, 57
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 18-01-2018
Էջերի քանակը 183, 123, 57
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-2263
Գործը ստացվել է փոփոխվելուց հետո
Ամսաթիվ 19-12-2018
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 21-12-2018
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 24-12-2018
Էջերի քանակ 183, 123, 287
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 08-02-2019
Էջերի քանակը 183, 123, 287
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0172/01/17
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 12-01-2018
Ամսաթիվ 12-01-2018
Ում կողմից է բերվել բողոքը Մեղադրող
Բողոքը բերող անձը
Անուն Մ
Ազգանուն Նալբանդյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Հովհաննես Թադևոսյան
Սույն վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի /ՀՀ քր. օր-ի 258 հոդ. 3-րդ մասի 1-ին կետով արդարացվել է`հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ/ վերաբերյալ 18.12.2017թ. կայացված դատավճիռը` Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քր. օր-ի 258 հոդ. 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և դատապարտել ազատազրկման 1 տարի 6 ամիս ժամկետով :
Բողոքի ստացման կարգը Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 19-01-2018
Գործը ստացվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 19-01-2018
Նախագահող դատավոր
Անուն Մհեր
Ազգանուն Արղամանյան
Դատավոր
Անուն Կարեն
Ազգանուն Մարդանյան
Դատավոր
Անուն Անդրանիկ
Ազգանուն Մնացականյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 23-01-2018
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 13-02-2018
Ժամ 17:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 19-03-2018
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 20-04-2018
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 29-05-2018
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 3
Նիստը Կայացվել է
Վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է մասնակի
Ամսաթիվ 29-05-2018
Ամսաթիվ 29-05-2018
Ստորադաս դատարանի ակտը բեկանվել է մասնակի Մասնակի բեկանվել է արդարացնող դատական ակտը և բեկանված մասով կայացվել է մեղադրական դատական ակտ
Ամբաստանյալ
Անուն Հովհաննես
Ազգանուն Թադևոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ

Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն

29.05.2018թ. քաղաք Երևան
ԳՈՐԾ. Հ.-ԵԿԴ/0172/01/17

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՄԱՐԴԱՆՅԱՆ
Ա.ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ

ԴԱՏԱԽԱԶ` Մ.ՆԱԼԲԱՆԴՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս.ՍԱՖԱՐՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Հ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ

դռնբաց դատական նիստում դատախազ Մ.Նալբանդյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի փաստական հանգամանքներն ու դատավարական ընթացքը
Նախաքննական մարմնի կողմից Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով այն բանի համար, որ նա 2017թ-ի հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում, խմբի կազմում, կատարել է խուլիգանություն, ինչն արտահայտվել է հետևյալում:
Հովհաննես Թադևոսյանը, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս կողմից վարվող «Հովեռ» մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով: Տիգրան Մեծ-Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա` ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ Նարեկ Թադևոսյանի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքագծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարհանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ, վիճաբանել են Արամ Սարգսյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի` Նարեկ Թադևոսյանի հետ, բռնություն գործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Արամ Սարգսյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:
2017թ-ի հունիսի 28-ին թիվ 13163017 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննության:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռով ճանաչել և հռչակել է Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և այդ մեղադրանքով նրան արդարացրել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Ամբաստանյալ Թադևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացվել է:
Իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը թողնվել է թիվ 13163017/1 քրեական գործով վարույթն իրականացնող մարմնի տնօրինմանը:
Իր որոշումը Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը մասնավորպես պատճառաբանել է հետևյալով:
«(…)Դատարանը գտնում է, որ սույն գործով պետք է քննարկման առարկա դարձնել հետևյալ իրավական հարցը. հիմնավոր է արդյոք Հ. Թադևոսյանի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցակազմի առկայության մասին մեղադրանքի կողմի հետևությունը:
Մեղադրանքի կողմը պաշտպանելով մեղադրանքը` գտել է, որ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանը 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում, մեկ այլ անձի հետ, վերջինիս կողմից վարվող ավտոմեքենայով երթևեկելով Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ-Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկով` երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա, ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ, մեկ այլ անձի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքագծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ` վիճաբանել են Արամ Ավագի Սարգսյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի հետ, բռնություն գործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Ա.Սարգսյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով:
Որպես ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքի հիմնավորում դատարանին ներկայացվել և հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները.
1) Հ. Թադևոսյանի կողմից 2017թ. մայիսի 3-ին որպես մեղադրյալ տված նախաքննական ցուցմունքը, որով նա հերքել է իր կողմից խմբի կազմում խուլիգանություն կատարելը,
2) տուժող Ա. Սարգսյանի, վկաներ Մ. Ավագյանի, Ն. Բաբախանյանի, Է. Գրիգորյանի, Ա. Տեր-Ստեփանյանի, Ե. Եսայանի նախաքննական ցուցմունքները,
3) դատբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությունը,
4) զննություն կատարելու մասին 2017թ. փետրվարի 13-ի արձանագրությունը,
5) նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը,
6) որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերությունից ստացված, 2017թ. հունվարի 30-ին Ագաթանգեղոս փողոցի թիվ 7 հասցեից, Արամ Սարգսյանի անվամբ գրանցված թիվ 134 կանչի վերաբերյալ ահազանգի ձայնագրության լազերային սկավառակը և կատարված զննության արձանագրությունը,
7) դեպքի վայրի զննության 2017թ. փետրվարի 1-ի արձանագրությունը,
8) կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին 2017թ. հունվարի 30-ի արձանագրությունը,
Դատարանը գտնում է, որ որպես Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցներ դատարանին ներկայացված վերոհիշյալ ապացույցներն` ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի կողմից, խմբի կազմում խուլիգանություն կատարելը հաստատող փաստարկներ և հիմնավորումներ չեն պարունակում:
Բացի այդ` դրանց մի մասը նախաքննության մարմինը մեղադրական եզրակացության մեջ ներկայացրել է` նշելով իրականում դրանցում չարտացոլված փաստեր և չհայտնված տեղեկություններ: Մասնավորապես`
տուժող Ա. Սարգսյանը 2017թ. փետրվարի 13-ին ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ավտոմեքենայի վարորդը ձեռքով երկու անգամ և մեկ անգամ մահակով հարվածել է իրեն, իսկ ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած երիտասարդն իրեն չի հարվածել: Ավելին` ինքն է նրան հարվածել, քանի որ ենթադրել է, որ նա նույնպես կարող է հարվածել: Վարորդի հարվածների հետևանքով ընկել է այդ երիտասարդի վրա: Հայհոյանքներ չեն եղել /գ.թ. 36-38/:
2017թ. մարտի 30-ին լրացուցիչ հարցաքննելով տուժողին` քննիչը տուժողին հայտնել է, որ քրեական գործով ձեռք են բերվել տեղեկություններ ավտոմեքենայի հետևում նստած ուղևորի կողմից բռունցքով տուժողին հարվածելու մասին, ինչ կարող է նշել այդ կապակցությամբ, ինչին տուժողը պատասխանել է, որ այնուամենայնիվ այդ հանգամանքը հստակ հիշել չի կարող /գ.թ. 68-69/:
2017թ. ապրիլի 21-ին քննիչը տուժողին լրացուցիչ հարցաքննել և նույն հարցն է ուղղել, սակայն տուժողը կրկին հաստատապես չի պնդել, որ ուղևորն իրեն հարվածել է /գ.թ. 79/:
2017թ. մայիսի 13-ին տուժողի և ամբաստանյալի առերես հարցաքննության ժամանակ տուժողը հայտնել է, որ Հովհաննես Թադևոսյանին տեսնում է առաջին անգամ, միջադեպի ժամանակ իրեն երկու անգամ ձեռքով հարվածել է ավտոմեքենայի վարորդը, ինչի հետևանքով ընկել է ավտոմեքենայից իջած ուղևորի վրա: Իր հետ առերեսվողին չի հիշում և հաստատել կամ հերքել չի կարող այն հանգամանքը, որ իր հետ նա վիճաբանել է /գ.թ. 126-127/:
Առանց հաշվի առնելու վերոհիշյալ հանգամանքները` մեղադրական եզրակացությունում նշվել է, իբրև թե տուժողը ցուցմունք է տվել և առերես պնդել է, որ վարորդի կողմից իրեն հարվածելուց հետո, ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ մոտեցել է իրենց և մասնակցել է քաշքշուկին /գ.թ. 176/:
Վկա Մ. Ավագյանը հարցաքննվելով Հ. Թադևոսյանին առերես` հրաժարվել է իր նախաքննական ցուցմունքներից և հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, իրականում ականատես է եղել ավտոմեքենայից իջած մի երիտասարդի և տուժողի միջև քաշքշոցին, որից հետո ինքը և անցորդներն աղմկել են /գ.թ. 38-39/:
Քննիչը մեղադրական եզրակացությունում արձանագրել է, իբրև թե վկա Մ. Ավագյանն իր նախաքննական ցուցմունքը պնդել է Հ. Թադևոսյանի հետ առերես հարցաքննության ժամանակ, առանց հաշվի առնելու, որ առերեսման ժամանակ Մ. Ավագյանը հրաժարվել է իր նախաքննական ցուցմունքից /գ.թ. 177/:
Մեղադրական եզրակացությունում որպես ապացույց ներկայացնելով դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը` քննիչը նշել է, իբրև թե տուժողը դեպքի վայրը մատնացույց անելով` հայտարարել է, որ «նշված վայրում 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ «Ջիպի» վարորդը և ուղևորը իրեն ծեծի են ենթարկել», սակայն իրականում տուժողը նման բան չի հայտարարել և արձանագրությունում այդպիսի տեղեկություններ առկա չեն /գ.թ. 18, 179/:
Համաձայն դեպքի վայրի զննության 2017թ. փետրվարի 1-ի արձանագրության` դեպքի վայր է հանդիսանում Աղաթանգեղոս փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասը` Տիգրան Մեծ պողոտայի և Աղաթանգեղոս փողոցի խաչմերուկը, որտեղ առկա է հետիոտնային անցում` մոտ չորս մետր երկարությամբ, որից հետո առկա է հարթակ` մոտ յոթ-ութ մետր երկարությամբ, ապա ևս չորս մետր երկարությամբ հետիոտնային անցում: Նշված անցումի Աղաթանգեղոս փողոցի կողմում, անմիջապես անցման սկզբնամասում առկա է սյուն, որի վրա առկա է տեսանկարահանող սարք: Անցումից մոտ տասնհինգ մետր հեռավորության վրա գտնվող «Clotes shop» խանութի մուտքի դռան մոտ առկա է տեսանկարահանող սարք, սակայն նշված խանութի տնօրենը հայտնել է, որ այն տեսանկարահանում է օնլայն ռեժիմով: Ա. Սարգսյանը հայտնել է, որ միջադեպը տեղի է ունեցել առաջին հետիոտնային անցումի վերջնամասում: Հարթակի սկզբնամասում, «Queen Burger» սրճարանի դիմացի էլեկտրասյան վրա առկա է ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանության ծառայության» տեսանկարահանող սարք:
Փաստորեն, դեպքի վայրի զննության արդյունքում պարզվել է նաև, որ այնտեղ առկա են երեք տեսագրող սարքեր, սակայն դեպքի տեսագրությունները չեն հետազոտվել և դատարանին չեն ներկայացվել` առանց որևէ պատճառաբանության:
Այսպիսով, վերլուծելով դատարանին ներկայացված ապացույցները` դատարանը փաստում է հետևյալը.
տուժող Ա. Սարգսյանը հայտնել է Հովհաննես Թադևոսյանին չճանաչելու, ավտոմեքենայի վարորդի կողմից իրեն երկու անգամ բռունցքով հարվածելու մասին, նշելով, որ դրա հետևանքով վայր է ընկել ավտոմեքենայի հետևի նստատեղից իջած ուղևորի վրա, ով ընկած է եղել գետնին:
Վկա Մ. Ավագյանը հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, ականատես է եղել երկու երիտասարդների միջև վիճաբանությանը, մնացածը լսել է ընդհանուր խոսակցություններից:
Վկա Ն. Բաբախանյանը հայտնել է, որ տուժողի հետ վիճաբանել են ավտոմեքենայի վարորդը և երկու ուղևորներ, որի ընթացքում հարվածել և քաշքշել են տուժողին, սակայն թե կոնկրետ ով ինչ գործողություն է կատարել և ինչ կապ ունի դրա հետ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանը` Ն. Բաբախանյանը չի հայտնել:
Վկա Է. Գրիգորյանն ընդհանուր տեղեկություններ հայտնելով երկու կամ երեք երիտասարդների կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու և նրանցից մեկի կողմից տուժողին փայտով հարվածելու մասին` Հ. Թադևոսյանի մասնակցության և նրա գործողությունների վերաբերյալ որևէ տեղեկություններ չի հայտնել:
Վկաներ Ա. Տեր-Ստեփանյանը և Ե. Եսայանը դեպքից հետո գալով դեպքի վայր` ընդհանուր խոսակցություններ լսել են ինչ որ ավտոմեքենայի վարորդի և ուղևորի կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու և նրանցից մեկի կողմից փայտով հարվածելու մասին:
Դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությամբ հաստատվել է, որ տուժողի վնասվածքներն արյունազեղումների տեսքով են և առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:
Թե վերոհիշյալ ապացույցներով, ինչպես նաև իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորով, այն զննելու մասին արձանագրությամբ ինչպես է հիմնավորվել Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը` չի պատճառաբանվել:
Նույն կերպ չի պատճառաբանվել, թե ապացույց ճանաչված` «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ին կատարված ահազանգի ձայնագրությամբ, դեպքի վայրի զննության արձանագրությամբ և կրիմինալ դեպքերի մատյանն ուսումնասիրելու մասին արձանագրությամբ Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքն ինչպես է հիմնավորվել, ինչ կապ ունեն դրանք այդ մեղադրանքի հետ:
Վերոշարադրյալ ապացույցների բովանդակային վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ դրանք ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցությամբ չեն հաստատում կոնկրետ գործով ապացուցման առարկան կազմող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են` Հ. Թադևոսյանի առնչությունը խուլիգանության դեպքին և նրա մեղավորությունը` քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսագրված արարքը կատարելու մեջ:
Դատարանին որևէ ապացույց չի ներկայացվել այն մասին, որ հասարակությանը լուրջ անհանգստություն է պատճառվել` ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի արարքի հետևանքով, Հ. Թադևոսյանի գործողություններն ուղղված են եղել հասարակության դեմ, կատարվել են խուլիգանական դրդումներով, ուղղակի դիտավորությամբ:
Շարադրված փաստերը գնահատելով վերոհիշյալ իրավական վերլուծության լույսի ներքո` դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Հ. Թադևոսյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցավոր արարք: Մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը բավարար չէ Հ. Թադևոսյանի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարելու և նրան մեղսագրվող հանցավոր արարքի փաստական հանգամանքները հաստատված համարելու համար այն ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած:
Այսպիսով, ստուգելով ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարք կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանի մեղքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարքում ապացուցված չէ և սպառվել են նոր ապացույցներ ձեռք բերելու բոլոր հնարավորությունները, ուստի Հ. Թադևոսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման և նա պետք է արդարացվի` կատարված հանցագործությանը նրա մասնակցությունն ապացուցված չլինելու պատճառաբանությամբ(…)»:

Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջները
Դատախազ Մ.Նալբանդյանը վերաքննիչ բողոք է բերել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռի դեմ` միջնորդելով բեկանել այն, Հովհաննես Թադևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտել ազատազրկման 1 տարի 6 ամիս ժամկետով:
Իր վերաքննիչ բողոքը դատախազ Մ.Նալբանդյանը մասնավորապես պատճառաբանել է հետևյալով:
«(…)Գտնում եմ, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը ճիշտ չի գնահատել քրեական գործի ապացույցներն ու թույլ է տվել դատական սխալ՝ ամբաստանյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258- րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքում արդարացնելով, այդ կապակցությամբ ճիշտ չի կիրառել օրենքը, որպիսի պայմաններում դատական ակտը հիմնավոր չէ և ենթակա է բեկանման հետևյալ պատճառաբանություններով(…):
(…)Քրեական գործով տուժող Արամ Ավագի Սարգսյանը դատաքննության ընթացքում հայտնեց, որ 2017թ. հունվարի 30-ին՝ ժամը 13:30-ի սահմաններում, կանգնած է եղել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման մոտ՝ լուսացույցի կանաչ լույսի ներքո փողոցն անցնելու նպատակով։ Երբ լուսացույցի վրա վառվել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը՝ փորձել է անցումով հատել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կանգնած ավտոմեքենայի վարորդը դրսևորել է լկտի վարքագիծ, կարմիր լույսի ներքո մեքենան վարել է առաջ, խանգարելով իրեն անցնել փողոցն ու մեքենայի առջևի հատվածով դիպել է իր ոտքին։ Այդ ամենից վրդովված՝ ինքը դիտողություն է արել վարորդին՝ նրան «արա»-ով դիմելով, սակայն որևէ վիրավորական արտահայտություն չի արել։ Դրանից հետո ավտոմեքենայից իջել են վարորդ ու մեքենայի հետևի նստատեղի ուղևորը, վարորդը երկու անգամ բռունցքով հարվածել է իր դեմքին, ինչից էլ կորցնելով հավասարակշռությունն ինքն ընկել է հետևի ուղևորի վրա և վերջինս ընկել է ասֆալտին, ինքն էլ նրա վրա։ Երբ փորձել է բարձրանալ՝ այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զգացել գլխի հատվածում, որի հետևանքով գլխից արյուն է հոսել։ Դրանից հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են ավտոմեքենան և հեռացել։ Ողջ միջադեպը տևել է 3-4 րոպե, որի ընթացքում անծանոթ անցորդները մեքենայի վարորդին և հետևի նստած ուղևորին հորդորել են, որ դադարեցնեն իրենց գործողությունները։ Ինքը չի բացառում, որ հետևի նստած ուղևորը ևս իրեն հարվածած լինի։ Միջադեպից հետո իրեն օգնություն են ցույց տվել պատահական անցորդներ, որոնցից տեղեկացել է, որ մեքենայի վարորդն իր գլխին հարվածել է փայտով, իսկ անցորդներից մեկն էլ իրեն է տվել փայտի կտոր և ասել, որ իր գլխին դրանով են հարվածել։ Քիչ հետո եկել է շտապօգնության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել։
Դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքներում առկա հակասությունների կապակցությամբ դատարանում հրապարակվեց տուժողի 21.04.2017թ.-ի լրացուցիչ հարցաքննության արձանագրությունը, որում վերջինս հայտնել էր, որ միջադեպի ժամանակ եղել է խառնաշփոթ իրավիճակ և հնարավոր է շփոթած լինի և առաջինը մեքենայից իջած և իրեն հարվածած լինի մեքենայի հետևում նստած ուղևորը, ապա նաև վարորդը։ Բացի այդ նշել էր նաև, որ միջադեպի արդյունքում խաթարվել էր երթևեկության բնականոն ընթացքը, քանի որ շուրջ երեք րոպե միջադեպի պատճառով «Ջիպ»–ի հետևը հավաքվել և կանգնել էին 2-3 մեքենա։
Հրապարակված ցուցմունքի կապակցությամբ տուժողը հայտնեց, որ փողոցում մեքենաները թեև կանգնած են եղել, սակայն կանգնել են թե միջադեպի, թե լուսացույցի կարմիր լույսի պատճառով, իսկ առաջինն իրեն հարվածելու կապակցությամբ հայտնեց, որ նախկինում հստակ չի հիշել, իսկ այժմ համոզված է, որ առաջինը վարորդն է հարվածել իրեն։
Թեև մեղադրական ճառի մեջ համոզմունք է հայտնվել, որ հակասությունների մասով առավել արժանահավատ են նախաքննական ցուցմունքները, քանի որ դրանք տրվել են դեպքից կարճ ժամանակ անց, իսկ տուժողն էլ դատարանում հայտնեց, որ իրեն որևէ մեկը չի պարտադրել ու չի ստիպել սխալ ցուցմունք տալ և որ դեպքի վերաբերյալ որոշ հանգամանքներ չհայտնելը կապված է երկար ժամանակ անցնելու հետ, սակայն դատարանը դատական ակտի մեջ առհասարակ որևէ անդրադարձ չի կատարել նախաքննական ցուցմունքով հայտնված՝ երթևեկության խաթարմանն ու մեքենայի հետևում նստած ուղևորի կողմից առաջինը տուժողին հարվածելու հանգամանքին, ինչպես նաև դատաքննության ընթացքում տուժողի կողմից հայտնված՝ միջադեպի տևողությանը, անծանոթ քաղաքացիերի միջամտելուն և մեքենաի վարորդին ու հետևի նստած ուղևորին ուղղված՝ վեճը դադարեցնելու հորդորներին, ինչպես նաև մեքենայի վարորդի կողմից դրսևորած լկտի վարքագծին, որոնք առավել քան վկայում են Նարեկ Թադևոսյանի, ապա նաև Հովհաննես Թադևոսյանի կողմից դրսևորած խուլիգանական գործողությունների մասին։
Քրեական գործով վկա Մարինե Ավագյանը դատաքննության ընթացքում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ դեպքի հետ կապված տպավորվել է տուժողը, Ագաթանգեղոս փողոցը հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսի ներքո անցումով հատելու ժամանակ տեսել է, թե ինչպես է տուժողը մոտենում անցումի առջև կանգնած մի մեքենայի, որի հետևի նստատեղից իջել է ուղևորը և նրանց միջև ծեծկռտուք է սկսել՝ իրար հարվածներ են հասցրել, ապա մեքենայի առջևից ևս մարդ է իջել, սակայն հստակ չի կարող նշել վարորդն է եղել, թե կողքի ուղևորը։ Ավտոմեքենայի հետևից իջած ուղևորն ու տուժողն ընկել են գետնին։ Այդ ընթացքում անցորդները հավաքվել են ու հորդորել են, որ դադարեցնեն կռիվը, իսկ մեքենայից իջած անձինք նստել են մեքենան ու հեռացել։ Տուժողի գլխին վնասվածք և արյուն է տեսել, որից հետո զանգահարել է շտապօգնություն։ Միջադեպը տևել է 3-5 րոպե, որի ընթացքում վիճաբանողների մեքենան գտնվել է փողոցի երթևեկելի մասում և երթևեկության համար խոչընդոտ է ստեղծել հետևի մեքենաների ընթացքը դադարել է։ Նշեց նաև, որ իրեն որևէ մեկը չի ստիպել ու չի պարտադրել իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունք տալ, չտեսած բանն էլ չի գրել։ Վկան հայտնեց նաև, որ չի տեսել որևէ մեկի կողմից տուժողի գլխին փայտով հարվածելու պահը, այլ այդ մասին իմացել է հավաքվածներից, որոնցից մեկը նաև տուժողին է տվել փայտի կտոր՝ ասելով, որ դրանով են հարվածել նրա գլխին։
Դատաքննության ընթացքում հրապարակվեցին վկայի 27.02.2017թ.-ի և 14.04.2017թ.-ի ցուցմունքները որոնցում վերջինս մի քանի անգամ հայտնել էր, որ հստակ տեսել է ողջ միջադեպը, տեսել է, թե ինչպես է նախ մեքենայի վարորդի հետևի նստատեղից իջած ուղևորը մի քանի անգամ հարվածել տուժողի դեմքին, ապա մեքենայից իջել է վարորդը և փայտով հարվածել գետնին ընկած տուժողի գլխին։ Պնդել էր, որ իր կանգնած տեղից ամեն ինչ եղել է լավ տեսանելի։ Ցուցմունքով հայտնել էր նաև, որ միջադեպի հետևանքով խաթարվել է երթևեկության ընթացքը, վիճաբանության ընթացքում կանգնած են եղել հինգ մեքենաներ, որոնք չեն կարողացել շարունակել ընթացքը, հավաքվել են շուրջ 10 անցորդներ, որոնք հորդորել են մեքենայից իջած անձանց դադարեցնել իրենց գործողություններն ու չծեծեն անցորդին։
Հրապարակվեց նաև վկայի 15.06.2017թ.–ի ցուցմունքը, որում վերջինս նշել էր, որ հստակ չի հիշում վարորդի կողմից փայտով հարվածելու պահը, քանի որ երկար ժամանակ է անցել և նախորդ ցուցմունքների նման մանրամասն չի կարող նկարագրել, սակայն վարորդի և հետևի ուղևորի կողմից հետիոտնային անցումով անցնող երիտասարդին ձեռքերով հարվածելու պահը հիշում է։
Հրապարակված ցուցմունքների վերաբերյալ վկան հայտնեց, որ դեպքի պատճառով եղել է շատ հուզված, որպիսի վիճակում է գտնվում նաև այժմ, կասկածում է, արդյոք տեսել է վարորդի կողմից հետիոնտի գլխին փայտով հարվածելը, թե այդ մասին լսել է դեպքի մյուս ականատեսներից, իսկ մնացած նախաքննական ցուցմունքներն իրականությանը համապատասխանում են։
Դատարանն իր դատական ակտի մեջ վկա Մարինե Ավագյանի նախաքննական ու դատաքննական ցուցմունքները ևս մանրակրկիտ ձևով չի վերլուծել՝ «Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներ» մասում որևէ բան չնշելով վկայի կողմից հայտնած՝ մեքենայի հետևի ուղևորի կողմից տուժողին հարվածներ հասցնելու, մեքենաների ընթացքի խոչընդոտ ստեղծելու և միջադեպի կապակցությամբ պատահական անցորդների մոտ առաջացած անհանգստության մասին, իսկ «Դատարանի իրավական վելուծություն» մասում էլ նշելով, որ Մարինե Ավագյանը հայտնել է, որ Հ. Թադևոսյանին չի ճանաչում, ականատես է եղել երկու երիտասարդների միջև վիճաբանությանը, մնացածը լսել է ընդհանուր խոսակցություններից, այն դեպքում, երբ վկայի նախաքննական ցուցմունքներով, որոնք գրվել են դեպքից կարճ ժամանակ անց, ինչպես նաև դատաքննական ցուցմունքների մի մասով՝ մասնավորապես միջադեպի ընթացքն ու մեքենայի հետևի ուղևորի գործողությունները նկարագրելու դրվագներով հիմնավորվում է Հովհաննես Թադևոսյանի կողմից խմբի կազմում բռնության գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելու փաստը, երթևեկության ընթացքի խանգարումն ու հասարակության մոտ լուրջ անհանգստություն և վրդովմունք առաջանալու հանգամանքը։
Հովհաննես Թադևոսյանի մեղադրանքի հիմքում են դրված եղել նաև վկաներ Նինա Բաբախանյանի և Էլիզա Գրիգորյանի ցուցմունքները։
Նինա Հարությունի Բաբախանյանը նախաքննության ընթացքում՝ դեռևս 18.02.2017թ.-ին, այսինքն դեպքից ընդհամենը 18 օր անց ցուցմունք է տվել այն մասին, որ երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում շրջելով վաճառում է գուլպաներ։ 2017թ. հունվարի 30-ին՝ ժամը 13։00-ից 13:30-ի սահմաններում գտնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման վրա կանգնած է մուգ գույնի «Ջիպ» մեքենա, որի վարորդը և երկու ուղևորները վիճաբանել են մի երիտասարդ տղայի հետ։ Վիճաբանության ընթացքում մեքենայի վարորդը և ուղևորները հարվածել և քաշքշել են փողոցն անցնող երիտասարդ տղային, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին։ Դրանից հետո «Ջիպ» մեքենայի վարորդը և ուղևորները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել, իսկ հավաքված անցորդները երիտասարդին օգնություն են ցույց տվել և տեղափոխել ճամփեզր։ Հավաքված անցորդներից տեղեկացել է, որ վիճաբանության ժամանակ այդ երեք երիտասարդներից մեկը փայտով հարվածել է միայնակ տղայի գլխին։ Վիճաբանությունը տևել է 4-5 րոպե, որի ընթացքում հավաքվել են 10-ից 15 իրեն անծանոթ պատահական անցորդներ և փորձել են հանդարտեցնել ու բաժանել վիճաբանության մասնակիցներին։ Կռվի ավարտից հետո վկան տեղեկացել է, որ վեճը կապված է եղել ճանապարհը չզիջելու հետ։
Դատաքննության ընթացքում վկան որոշակի շեղումներով, սակայն համարյա թե ամբողջությամբ պնդեց իր նախաքննական ցուցմունքը՝ նշելով նաև, որ տեսել է, թե ինչպես են մեքենայից իջած երեք անձինք վիճաբանում ու հարվածներ հասցնում միայնակ երիտասարդին։
Էլիզա Հովհաննեսի Գրիգորյանն իր նախաքննական ցուցմունքում հայտնել է, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցումով, հետիոտների համար լուսացույցի վրա կանաչ լույսի առկայության պայմաններում փորձել է անցնել, սակայն հենց անցման վրա մի երիտասարդ տղա, որի անունը հետագայում իմացել է, որ Արամ է, բարձր տոնով կարծես վիճաբանել է հետիոտնային անցման դիմաց կանգնած մուգ գույնի մեքենայի վարորդի հետ։ Այդ ժամանակ նշված մեքենայի սրահից իջել են երկու կամ երեք տղամարդիկ և սկսել են ծեծի ենթարկել Արամին։ Այդ ընթացքում մեքենայի սրահից իջած անձանցից մեկը ինչ-որ փայտի կտորով հարվածել է Արամին, որի հետևանքով փայտը կոտրվել է և դրա մի կտորն ընկել է ասֆալտին, իսկ Արամն էլ ընկել է գետնին և նրա գլխից սկսել է արյուն հոսալ։ Դրանից հետո այդ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել են «Կրկեսի» ուղղությամբ, իսկ ինքը, մի քանի պատահական անցորդների հետ օգնել է Արամին, տեղափոխել ճամփեզր և օգնություն ցույց տվել։ Մի անծանոթ կին զանգահարել է շտապօգնություն և կանչ գրանցել։ Քիչ հետո եկել է շտապօգնության կարգախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց։ Միջադեպը տևել է մոտ երկու րոպե, որի ընթացքում հավաքվել են շուրջ 20 պատահական անցորդներ և բոլորն էլ փորձել են հանդարտեցնել իրավիճակն ու օգնել Արամին։
Դատաքննության ընթացքում թեև վկան չի կարողացել դեպքի վերաբերյալ մանրամասն ցուցմունք տալ՝ պատճառաբանելով, որ անցել է բավականին երկար ժամանակ, սակայն նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելուց հետո այն ամբողջությամբ պնդել է և հայտնել, որ ցուցմունքը համապատասխանում է իրականությանը։
Նշված ապացույցների առկայության պայմաններում, չգիտես ինչու, դատարանը գտել է, որ դատարանին որևէ ապացույց չի ներկայացվել այն մասին, որ հասարակությանը լուրջ անհանգստություն է պատճառվել՝ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի արարքի հետևանքով, Հ. Թադևոսյանի գործողություններն ուղղված են եղել հասարակության դեմ, կատարվել են խուլիգանական դրդումներով, ուղղակի դիտավորությամբ, այն պարագայում, երբ երկու անկողմնակալ վկաներն էլ հայտնել են, որ մեքենայի վարորդի և ուղևորների գործուղությունների արդյունքում լուրջ անհանգստություն է պատճառվել հասարակությանը, հավաքվել և նրանց գործողությունները փորձել են դադարեցնել մի խումբ անցորդներ, իսկ մեքենաների ընթացքն էլ խաթարվել է։
Ինչ վերաբերվում է գործով վկաներ՝ դեպքի վայր ժամանած շտապօգնության բժիշկներ՝ Արուսյակ Տեր-Վարդանյանի և Եղիսապետ Եսայանի ցուցմունքներին, ապա թեև նրանք միջադեպի անմիջական ականատես չեն հանդիսացել, դրա հանգամանքների մասին տեղեկացել են դեպքի վայրում հավաքված անցորդներից, սակայն նրանց ցուցմունքներով առավել քան հիմնավորվում է բռնության և որպես զենք օգտագործված առարկայի գործադրմամբ կատարված խուլիգանությունն ու դրա արդյունքում միջադեպին ականատես անձանց մոտ առաջացած անհանգստությունն ու վրդովմունքը։
Խմբի կազմում կատարված՝ բռնությամբ զուգորդված խուլիգանության մասին են վկայում նաև դատարանում պատշաճ կերպով հետազոտված մյուս ապացույցները՝ դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը՝ համաձայն որի դեպքը տեղի է ունեցել Երևան քաղաքի կենտրոնական փողոցների հատման խաչմերուկում՝ երթևեկության բանուկ հատվածում, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ին կատարված ահազանգի ձայնագրությամբ, որով հիմնավորվում է միջադեպից ահաբեկված և տուժողի համար օգնություն կանչած քաղաքացու խնդրանքը, կրիմինալ դեպքերի մատյանի ուսումնասիրության մասին արձանագրությունը՝ համաձայն որի, դեպքից անմիջապես հետո տուժողը մարմնական վնասվածքով տեղափոխվել է հիվանդանոց, իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորով և այն զննելու մասին արձանագրությամբ՝ որի առկայությամբ հիմնավորվում է վկաների ցուցմունքներն առ այն, որ միջադեպի ընթացքում տուժողի գլխին հարվածել են փայտով, ինչպես նաև դատաբժիշկ-փորձագետի թիվ 0243 եզրակացությամբ, որի «հետևությաններ» մասով հիմնավորվում է տուժող Արամ Սարգսյանի մոտ՝ մարմնական վնասվածքների առկայությունը, իսկ նույն եզրակացության «Ըստ փորձաքննվողի խոսքերի» հատվածի համաձայն՝ «30.01.2017թ.-ին ժամը 13:30-ի սահմաններում, վիճաբանության ընթացքում երեք անծանոթ անձինք ձեռքերով, ոտքերով և այլ առարկաներով հարվածներ են հասցրել մարմնի տարբեր մասերին», ինչը վկայում է մի խումբ անձանց կողմից տուժողին ծեծի ենթարկելու հանգամանքի մասին։
Փորձենք ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի արարքը քննարկել 2012թ. մարտի 30-ին ՀՀ վճռաբեկ դատարանի թիվ ԱՎԴ/0014/01/11 գործով կայացված նախադեպային որոշման լույսի ներքո, քանզի տվյալ որոշմամբ արձանագրվել է, որ արարքը չի կարող որակվել որպես խուլիգանություն այն դեպքում, երբ՝ 1/ արարքը կատարվում է ոչ հասարակական վայրում և /կամ/ հասարակության անդամների բացակայությամբ։
Հ.Թադևոսյանի դեպքով արարքը կատարվել է Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոս և Տիգրան Մեծ փողոցների հատման խաչմերուկի հարակից մասում՝ Ագաթանգեղոս 7 հասցեի դիմաց՝ փողոցի բանուկ հատվածում՝ ժամը 13:30-ի սահմաններում, որն իրենից հիրավի հասարակական վայր է ներկայացնում։
Ինչ վերաբերվում է հասրակության անդամներին, ապա թե նախաքննությամբ, թե դատաքննությամբ հիմնավորվեց, որ դեպքին ականատես են եղել բազմաթիվ քաղաքացիներ, պատահական անցորդներ, հետևապես վկայակոչված նախադեպային որոշման առաջին կետը կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում։
2/ արարքի հետևանքով հասարակությանը լուրջ անհանգստություն չի պատաճառվել։
Գործով հարցաքննված անձանց ցուցմունքներից ակնհայտ է դարնում, որ տևական ժամանակ հասարակության անդամներին՝ քաղաքացիների պատճառվել է լուրջ անհանգստություն, որի վառ դրսևորումը կայանում է նրանում, որ պատահական անցորդները կանգ են առել, միջամտել ու հորդորել են դադարեցնել վիճաբանությունն ու ծեծի չենթարկել տուժողին, իսկ նշված փողոցով երթևեկող մեքենաներն էլ ստիպված են եղել կանգ առնել և չեն կարողացել շարունակել ընթացքը՝ մինչև վիճաբանությունը դադարի և փողոցի երթևեկելի մասն արգելափակած՝ վիճաբանողների «Ջիպ» մեքենան ազատի ճանապարհն ու հեռանա դեպքի վայրից։
Այսինքն, վկայակոչված նախադեպային որոշման երկրորդ կետը ևս կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում։
3/ հանցավորի գործողությունները պայմանավորված են տուժողի հակաօրինական, հակաբարոյական վարքագծով և ուղղված են նրա, այլ ոչ թե հասարակության դեմ։
Նշեմ, որ սույն դեպքով անչափահաս տուժող Արամ Սարգսյանի կողմից որևէ տուժողի հակաօրինական, հակաբարոյական վարքագիծ չի դրսևորվել, հակառակը՝ վերջինս է տեղին դիտողություն արել մեքենայի վարորդին՝ իր, որպես հետիոտնի համար կանաչ լույսի առկայության պայմաններում մեքենայով ճանապարհը չզիջելու, լկտի վարքագիծ դրսևորելու և մեքենայի առջևի հատվածով ոտքին հպվելու կապակցությամբ։ Գործով չշահագրգռված երկու վկա՝ Մարինե Ավագյանն ու Էլիզա Գրիգորյանը ևս նշել են հետիոտնի համար կանաչ լույսի առկայության պայմաններում տուժողի կողմից փողոցը հատելու հանգամանքի մասին, հետևապես Հ.Թադևոսյանի գործողությունները որևէ կերպ չեն կարող կապվել տվյալ միջադեպի հետ և ուղված լինել տուժող Արամ Սարգսյանի դեմ։
Ավելին, ինչպես վկայակոչված նախադեպային որոշման, այնպես էլ խուլիգանության վերաբերյալ առկա վճռաբեկ դատարանի մեկ այլ որոշմամբ արձանագրվել է, որ անձի դեմ ուղված գործողությունը, ենթադրում է անձնական անբարիացակամ հարաբերությունների, կենցաղային հողի վրա առաջացած գործողություն, մինչդեռ ակնհայտ է, որ Հ.Թադևոսյանն Ա.Սարգսյանի հետ անձնապես ծանոթ չի եղել, հետևապես նրանց մեջ չեր կարող լինել նշված իրավիճակներից որևէ մեկը։
Այսինքն, վկայակոչված նախադեպային որոշման երրորդ կետը ևս կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում։
4/ բացակայում են խուլիգանական դրդումները, իսկ անձի արարքները պայմանավորված են նրա հուզական վիճակով։
Հ.Թադևոսյանի գործողություններում խուլիգանական դրդումների առկայությունը պարզելու համար ընդամնեը անհրաժեշտ է ուսումնասիրել դեպքի ժամանակ նրա դրսևորած վարքագիծը՝ տեղին արված դիտողությունն ընդունելու և մեքենայի ղեկին նստած հորեղբոր որդուն սաստելու փոխարեն, իր անձի ենթադրյալ առավելությունը հասարակությանն ի ցույց դնելու մոլուցքով տարված, իջել է մեքենայից և առանց որևէ պատճառի հարվածել է տուժողին:
Հետևապես, վկայակոչված նախադեպային որոշման չորրոդ կետը ևս կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում։
5/ հասարակական կարգի կոպիտ խախտման նկատմամբ դրսևորվել է անզգուշություն։
Այս կետը ևս կիրառելի չէ Հ.Թադևոսյանի դեպքում, այն պարզ պատճառով, որ վերջինիս դիտավորությունն ի սկզբանե ուղված է եղել հասարակական կարգի խախատմանը, ասվածը հիմնավորվում է հատկապես այն հանգամանքով, որ տեղին արված դիտողությունը ցավագին ընդունելով և չնչին առիթը օգտագործելով, Հ.Թադևոսյանը խուլիգանական վարքագիծ դրսևորելով, վիճաբանել ու բռնություն է գործադրել տուժողի նկատմամբ՝ հասարակության ուշադրությունն իր անձի վրա գրավելու նպատակով։
6/ հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտողի արարքը համընկնում է ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված այլ հանցանքի հատկանիշների հետ, սակայն դրա կատարմամբ հանցավորը հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելու և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու նպատակ չունի։
Այսինքն, տվյալ կետը բնութագրում է հանցավորի սուբյկետիվ դիտավորությունը՝ ուղղակի դիտավորության առկայությունը։
Տվյալ պարագայում, վկայակոչված կետերի վերլուծությունից ակնհայտ է, որ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի դիտավորությունն ուղղված է եղել հատկապես հասարակական կարգի կոպիտ խախտմանը, քանզի հետազոտված ապացույներով հիմնավորվեց, որ վերջինս սեփական անձի ենթադրյալ առավելությունը ընգծելու մղումներով, ոտնհարելով հասարակության մեջ գոյություն ունեցող բարոյական նորմերը, կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը՝ սեփական անձի նկատմամբ ուշադրությունը գրվելու նպատակով։
Պակաս կարևոր չէ նաև այն, որ մի կողմից գործ ունենք անչափահաս՝ դպրոցի ավարտական դասարանում սովորող տուժողի, իսկ մյուս կողմից էլ չափահաս մի խումբ անձանց հետ, որոնք տարիքով փոքրի նկատմամբ հանդուրժողականություն դրսևորելու փոխարեն, ագրեսիվ, լկտի ու հանդուգն վարքագիծ դրսևորելով, ծեծի են ենթարկում տուժողին և չբավարարվելով միայն ձեռքերի կամ ոտքերի գործադրմամբ՝ նրան հարվածում են նաև փայտով։
Ինչ վերաբերվում է Հովհաննես Թադևոսյանի մասնակցությանը նշված միջադեպին և դատարանի այն պնդմանը, որ որևէ ապացույցով նշված հանգամանքը չի հաստատվում, ապա հարկ է նշել, որ այդ համոզմունքն անհիմն է, քանի որ Հովհաննես Թադևոսյանի մասնակցությունը հիմնավորվում է նրա իսկ կողմից տրված ցուցմունքով.
Այսպես.
Գործով ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանը դատարանում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ դեպքի օրը՝ 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս «Հովեռ» մակնիշի, 16 ՍՍ 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով։ Մեքենան վարել է հորեղբոր որդին՝ Նարեկ Թադևոսյանը, մեքենայի առջևում, վարորդի կողքի նստատեղին նստած է եղել իր նշանածի հայրը՝ Վալերիկ Անտոնյանը, իսկ ինքը նստած է եղել մեքենայի հետևում՝ վարորդի անմիջապես հետևի նստատեղին։ Տիգրան Մեծ և Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկում անցնելով լուսացույցը՝ երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով։ Նշված վայրում առկա հետիոտնային անցման մոտ՝ մեքենաների համար լուսացույցի վրա վառված կանաչ լույսի ներքո եղբայրը՝ Նարեկը ճանապարհը զիջել է մի քանի անցորդների, իսկ երբ անցորդների խումբն անցել է փողոցը՝ Նարեկ Թադևոսյանը ցանկացել է առաջ շարժվել, սակայն մի երիտասարդ և մի աղջիկ հետիոտնի համար լուսացույցի կարմիր լույսի ներքո նույնպես ցանկացել են անցնել փողոցը։ Չնայած այդ հանգամանքին՝ Նարեկ Թադևոսյանը նրանց «ևս զիջել է ճանապարհը։ Անցնելով հետիոտնային անցումը՝ այդ երիտասարդն առանց որևէ պատճառի անպատվել է իրենց՝ գոռալով անասուններ, ոչխարներ։ Այդ ժամանակ ինքն իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել այդ տղային, որ պարզի, թե վերջինս ինչու է գոռում իրենց վրա, սակայն այդ տղան շրջվել է և ինքը թեքվելով՝ քայլել է դեպի ավտոմեքենան։ Այդ ընթացքում նշված երիտասարդը եկել է իր հետևից և քաշել թևից, որից հետո ինքն է քաշել այդ տղային և սայթաքելով, երկուսով միասին ընկել են ասֆալտին՝ սկզբից ինքը, իսկ նշված երիտասարդն էլ իր վրա։ Այնուհետև ինքը մի կողմ հրելով այդ տղային՝ բարձրացել է և նստելով ավտոմեքենան՝ հեռացել են։ Ոչ հորեղբոր որդին՝ Նարեկ Թադևոսյանը և ոչ էլ Վալերիկ Անտոնյանը մեքենայից չեն իջել, իր հետ վիճաբանած տղային չեն հարվածել, իսկ իրենց ավտոմեքենան էլ տուժողի ոտքին չի հպվել։
Այն հարցին, թե որն է եղել անչափահաս տուժող Արամ Սարգսյանի կողմից իրենց հասցեին վիրավորական արտահայտություններ հնչեցնելու պատճառը, ամբաստանյալն այդպես էլ չկարողացավ պատասխանել, հայտնելով, որ «իր և հորեղբոր որդու գլխին գործը սարքել են», ոստիկանները սկզբից խաբեությամբ փորձել են բացատրություններ կորզել իրենցից և եղբայրը բացատրության մեջ նշել է փայտով Արամ Սարգսյանին հարվածելու մասին ոստիկանների և ինչ որ քաղաքացիական հագուստով անձի հորդորով, իսկ տուժողն ու գործով վկաներն էլ իր դեմ իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունքներ են տվել, քանի որ գործով շահագրգռված է եղել տուժողի ազգական պաշտոնատար անձ, ով ցանկացել է իրեն ու եղբորը «նստացնել»։ Միաժամանակ ամբաստանյալը նշեց, որ տուժողին նախկինում չի ճանաչել, միմյանց նկատմամբ թշնամանք չունեն։
Ամբաստանյալը նաև պնդեց իր նախաքննական ցուցմունքն առ այն, որ միջադեպի ժամանակ հավաքվել են շուրջ 5-6 անծանոթ անցորդներ, իսկ այդ ընթացքում իրենց մեքենայի հետևի հատվածում կանգնած է եղել երկու մեքենա։
Վերոգրյալով առավել քան հիմնավորվում է Հովհաննես Թադևոսյանի մասնակցությունը միջադեպին և նրա արարքում ՀՀ քր. օր-ի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին մաով նախատեսված հանցակազմի առկայությունը, սակայն դատարանն իր տրամադրության տակ ունենալով վերը նշված ապացույցները՝ այդ թվում նաև Հովհաննես Թադևոսյանի ցուցմունքը՝ մեքենայի հետևի նստատեղից իջնելու և տուժողի հետ վիճաբանելու մասին, եկել է սխալ եզրահանգման և կայացրել է սխալ դատական ակտ։
Ամփոփելով վերոգրյալը՝ ակնհայտ է դառնում, որ Հովհաննես Թադևոսյանը հորեղբոր որդու՝ Նարեկ Թադևոսյանի հետ, հասարակական վայրում՝ Երևան քաղաքի ամենաբանուկ խաչմերուկներից մեկում՝ Ագաթանգեղոս-Տիգրան Մեծ փողոցների հատման վայրում՝ Ագաթանգեղոսի 7 հասցեի մոտ, օրվա ցերեկային ժամին՝ 13:30-ի սահմաններում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգն ու բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության նկատմամբ, որի կապակցությամբ հասարակության անդամների՝ պատահական անցորդների կողմից արտահայտվել է լուրջ վրդովմունքով և նրանց պատճառել է անհանգստություն և անհարմարություն, տուժողի կողմից առանց որևէ հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքագիծ դրսևորելու, այլ մեքենայի վարորդի կողմից դրսևորած լկտի վարքագծի, հետիոտն տուժողին օրինական ճանապարհը չզիջելու և մեքենայի առջևի մասով նրա ոտքին հպվելու կապակցությամբ տեղին արված դիտողության պատճառով, խուլիգանական դրդումներով՝ սեփական անձի առավելությունն ընդգծելու և հակահասարակական վարքագծով իր անձի գերակայությունը հասարակության անդամների մոտ ցուցադրելու և հասարակությանը հակադրվելու նպատակով, խմբի կազմում՝ բռնությամբ զուգորդված կատարել է խուլիգանություն, ուստի գտնում եմ, որ ընդհանուր իրավասության դատարանն ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանին արդարացնելով, ճիշտ իրավական գնահատականի չի արժանացրել վերջինիս կողմից կատարված արարքը և արդյունքում եկել է ոչ ճիշտ եզրահանգման(…)»:
Դատախազ Մ.Նալբանդյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ պատասխան է ներկայացրել պաշտպան Սեդա Սաֆարյանը` միջնորդելով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռը թողնել օրինական ուժի մեջ և մերժել ներկայացված բողոքը, մասնավորապես հետևյալ պատճառաբանությամբ.
«(…)Քրեական գործի նախաքննությամբ չի ապացուցվել և դատաքննությամբ չի հաստատվել այն հանգամանքը, որ Հ.Թադևոսյանին վերագրվող արարքում առկա է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հանցակազմը։
Այսպես` արարքը չի կարող որակվել որպես խուլիգանություն, երբ՝
1. արարքի հետևանքով հասարակությանը լուրջ անհանգստություն չի պատճառվել /միջադեպը տևել է վայրկյաններ կամ րոպե/
2. հացավորի գործողությունները պայմանավորված են տուժողի հակաօրինական, հակաբարոյական վարքագծով և ո ուղղված են նրա, այլ ոչ թե հասարակության նկատմամբ /վերը նշվեց տուժողի վարքագիծը/
3. բացակայում են խուլիգանական դրդումները, իսկ անձի արարքները պայմանավորված են նրա հուզական վիճակով։
Արարքը ենթակա է որակման որպես խուլիգանություն միայն այն դեպքում, երբ գործով ձեռք բերված ապացույցներով կհիմնավորվի հասարակական կարգի խախտման կոպիտ լինելը և միաժամանակ, հասարակության նկատմամբ այդ խախտմամբ արտահայտված անհարգալից վերաբերմունքի բացահայտ լինելը։ Մինչդեռ տվյալ պարագայում գնահատական չի տվել ենթադրվող հանցագործության օբյեկտին, որը հասարակական կարգը չէ, անձնական է և կենցաղային։
Արարքը խուլիգանական որակելու համար էական նշանակություն ունի դրա բնույթն ու կատարման շարժառիթը։
Այն դեպքում, երբ հացավորի վարքագիծն ուղղված է կոնկրետ անձի, պայմանավորված նրա հակաօրինական կամ հակաբարոյական վարքագծով և հանդիսանում է հանցավորի հուզական վիճակի արտահայտություն, խուլիգանության հանցակազմը բացակայում է։
Խուլիգանության վերաբերյալ գործերով անհրաժեշտ է հաշվի առնել նաև տուժողի վարքագիծը։ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ արարքը չի կարող որակվել որպես խուլիգանություն, եթե վիճաբանությունն առաջանում է տուժողի ոչ իրավաչափ վարքագծի հետևանքով, և հետևաբար հանցանք կատարած անձի մոտ բացակայում է խուլիգանական դրդումները։ /տես Արման Մհերի Խաչատրյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2006 թվականի հոկտեմբերի 24-ի թիվ ՎԲ-223/06 որոշումը/։ Քննարկվող պարագայում միջադեպը ,,հրահրողը և նախաձեռնողը,, եղել է տուժողը, վերջինիս արած արտահայությունը՝ ,,այ անասուններ, սրիկաներ, էս ինչ ձև եք քշում, ինչն էլ հանգեցրել է պարզաբանման անհրաժեշտության և ստեղված իրավիճակին։
Հասարականակ կարգի խախտումը կոպիտ գնահատելու մեղադրողի դիրքորոշման կապակցությամբ.
Վկա Նինա Բաբախանյանի դատաքննական ցուցմունքով հաստատվեցին մի շարք հանգամանքներ, որոնք էական նշանակություն ունեն սույն գործով բացահայտման ենթակա հանգամանքների ճիշտ գնահատության առումով.
ա/հասարակական կարգը չի խաթարվել, ինչպես բնորոշվել է մեղադրանքում.
բ/ամբաստանյալի հանցավոր առնչության կապակցությամբ հաստատող պատասխան չի տրվել
գ/օրվա մեջ նմանատիպ դեպքեր արձանագրվում են, և կարծում եմ, որ դրանք անձնական բնույթի հարցեր են և խուլիգաննության հանացկազմին բնորոշ չեն։
դ/ փայտ չեն տեսել, այլ ինչ-որ կին ասել փայտի մասին, որը իրազեկության հստակ, ստույգ և պարզված աղբյուրի չի կարող գնահատվել։
Քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի ,,հիմնավոր կասկածից վեր,, ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, ,,հիմնավոր կասկածից վեր,, ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների /ապացույցների/ այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբառացի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած։
Մեղադրող Մ.Նալբանդյանի կողմից վկայակոչած ապացույցներն ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցությամբ չեն հաստատում կոնկրետ գործով ապացուցման առարկան կազմող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են Հ.Թադևոսյանի առնչությունը խուլիգանության դեպքին և նրա մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսագրված արարքը կատարելու մեջ։
Դատարանն իրավացիորեն արձանագրել է, որ ,,որևէ ապացույց չի ներկայացվել այն մասին, որ հասարակությանը լուրջ անհանգստություն է պատճառվել ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի արարքի հետևանքով, Հ.Թադևոսյանի գործողություններն ուղղված են եղել հասարակության դեմ, կատարվել են խուլիգանական դրդումներով, ուղղակի դիտավորությամբ։ Մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը բավարար չէ Հ.Թադևոսյանի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարելու և նրան մեղսագրվող հանցավոր արարքի փաստական հանգամանքները հաստատված համարելու համար այն ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած,,։
Հաշվի առնելով վերը նշվածը գտնում եմ, որ հիմնավոր չէ մեղադրողի այն պնդումը, որ ,,Հ.Թադևոսյանը հորեղբոր որդու Նարեկ Թադևոսյանի հետ, հասարակական վայրում/.../ խուլիգանական դրդումներով սեփական անձի առավելությունն ընդգծելու և հակահասարակական վարքագծով իր անձի գերակայությունը հասարակության անդամների մոտ ցուցադրելու և հասարակությանը հակադրվելու նպատակով, խմբի կազմում բռնության գործադրմամբ կատարել է խուլիգանություն,,։ Սա ենթադրություների վրա կառուցված և բացառապես օրենսդրական ընդհանուր ձևակերպում պարունակող մեղադրանք է, որի կապակցությամբ դատաքննության ընթացքում ապացույցների պատշաճ հետազոտմամբ մեղադրանքի հիմքում ձևակերպում ստացած փաստական հանգամանքները չեն հիմնավորվել(…)»:
Վերաքննիչ դատարանի դատաքննության ընթացքում դատախազ Մ.Նալբանդյանը նույն հիմքերով ու հիմնավորումներով ներկայացված վերաքննիչ բողոքը պնդեց, ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանը և պաշտպան Ս.Սաֆարյանը բողոքի դեմ առարկելով` միջնորդեցին առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնել անփոփոխ:


Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումները
Ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, վերաքննիչ բողոքում նշված հիմքերի սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, դատաքննության ընթացքում լսելով բողոքում ներկայացված դատախազի պատճառաբանությունները, պաշտպանի և ամբաստանյալի առարկությունները, վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մասնակի բավարարել, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասով Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի արդարացման դատավճիռը` բեկանել և նրա նկատմամբ կայացնել մեղադրական դատավճիռ, հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Իր եզրահանգումները առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել դատաքննությամբ հետազոտված հետևյալ ապացույցներով:
«Դատարանում ամբաստանյալ Հ. Թադևոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում, իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս «Հովեռ» մակնիշի, 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով: Տիգրան Մեծ և Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկում անցնելով լուսացույցը` երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածով: Նշված վայրում առկա հետիոտնային անցման մոտ ճանապարհը զիջել են մի քանի անցորդների, իսկ երբ անցորդների խումբն անցել է փողոցը` Նարեկ Թադևոսյանը ցանկացել է առաջ շարժվել, սակայն մի երիտասարդ և մի աղջիկ նույնպես, լուսացույցի կարմիր լույսի ներքո ցանկացել են անցնել փողոցը: Չնայած այդ հանգամանքին` Նարեկ Թադևոսյանը նրանց է զիջել ճանապարհը: Անցնելով հետիոտնային անցումը` այդ երիտասարդն առանց որևէ պատճառի անպատվել է իրենց` գոռալով անասուններ, ոչխարներ: Այդ ժամանակ ինքն իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել այդ տղային, առաջարկել է հանդարտվել և շարունակել ճանապարհը, որից հետո քայլել է դեպի ավտոմեքենան, սակայն այդ երիտասարդը եկել է իր հետևից և շարունակել անպատիվ արտահայտություններ հնչեցնել` հրելով իրեն, որից ինքը հավասարակշռությունը կորցրել է և վայր ընկել ասֆալտին, իսկ այդ տղան ընկել է իր վրա: Այնուհետև ինքը մի կողմ հրելով այդ տղային` բարձրացել է և նստելով ավտոմեքենան` հեռացել են:
Ավտոմեքենան տուժողի ոտքին չի հպվել:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Տուժող Արամ Ավագի Սարգսյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 13:30-ի սահմաններում կանգնած է եղել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման մոտ` լուսացույցի կանաչ լույսի ներքո փողոցն անցնելու նպատակով: Երբ լուսացույցի վրա միացել է կանաչ լույսը` փորձել է անցնել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կանգնած ավտոմեքենայի վարորդը վարել է անկանոն: Ինքը դիտողություն է արել վարորդին, քանի որ ավտոմեքենայի դիմացի հատվածը դիպել է իր ոտքին: Ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ վրդովվելով` իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել իրեն և իրենց միջև քաշքշուկ է սկսվել: Այդ ընթացքում ավտոմեքենայի հետևի նստատեղի ուղևորն ընկել է ասֆալտին, իսկ ինքն ընկել է նրա վրա: Երբ փորձել է բարձրանալ` այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զգացել գլխի հատվածում, որի հետևանքով գլխից արյուն է հոսել: Դրանից հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են ավտոմեքենան և հեռացել:
Հստակ չի կարող ասել, թե ով է իրեն հարվածել, բայց կարծում է, որ դա կատարել է մեքենայի վարորդը, քանի որ հետևի ուղևորն ընկած է եղել ասֆալտին:
Պատահական անցորդներից մի քանիսն իրեն օգնություն են ցույց տվել, իսկ նրանցից մեկն իրեն է տվել փայտի կտոր և ասել, որ իր գլխին դրանով են հարվածել: Քիչ հետո եկել է շտապօգնության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Մարինե Սերժիկի Ավագյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում և չի կարող ասել, թե նա միջադեպին մասնակցել է, թե ոչ: Դեպքի հետ կապված իր մոտ տպավորվել է տուժողը, որին տեսել է նաև գետնին ընկած վիճակում, որից հետո զանգահարել է շտապօգնություն: Տուժողին փայտով հարվածելն ինքը չի տեսել: Քննիչի մոտ ցուցմունք տալու ժամանակ հուզված է եղել և ուրիշների պատմածն է գրել: Քննիչն իրեն թելադրել է և հուշել` ինչպես գրել, ինչ հերթականությամբ, քանի որ ինքը ձևը չի իմացել: Ինքն ընդհանրապես չի կարող պնդել ավտոմեքենայից վարորդի իջնելու հանգամանքը, քանի որ չգիտի, թե առջևից իջնողը վարորդն է եղել, թե ավտոմեքենայի առջևի ուղևորը, քանի որ չգիտի, թե ավտոմեքենան աջ ղեկ է ունեցել, թե ձախ:
Պնդում է, որ առաջինը տուժողն է մոտեցել ավտոմեքենային:
Դեպքից հետո մի տարեց կին իրենց ցույց է տվել փայտի կտորը և ասել, որ այդ փայտի կտորով են հարվածել տուժողին:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Նինա Հարությունի Բաբախանյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: Ինքն երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում գուլպաներ է վաճառում: Ձմռանը, կոնկրետ օրը չի հիշում, գտնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման վրա վիճաբանություն է սկսվել, սակայն ավտոմեքենաները խանգարել են, որ տեսնի, թե ինչ է կատարվել: Վիճաբանությունը կարճ է տևել, ինչից հետո երեք հոգի նստել են ավտոմեքենան և հեռացել: Այնուհետև շտապօգնության ավտոմեքենա է եկել և տուժողին տեղափոխել են հիվանդանոց: Ինքը չի տեսել փայտով հարվածելը, սակայն հավաքվածներից լսել է այդ մասին:
Իր ցուցմունքի բառերը թելադրել է քննիչը:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Էլիզա Հովհաննեսի Գրիգորյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում: Ձմռանը, կոնկրետ օրը չի հիշում, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով քայլելով` անցել է փողոցը դեպի Ագաթանգեղոսի փողոց: Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման մոտ կանգնել է, իսկ երբ լուսացույցի վրա երևացել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը` փորձել է անցնել, սակայն անցումի վրա վիճաբանություն է եղել և մի երիտասարդ ընկել է գետնին: Մի քանի պատահական անցորդներ նրան տեղափոխել են ճամփեզր և օգնություն ցույց տվել: Հետագայում իմացել է, որ այդ տղայի անունն Արամ է:
Մի անծանոթ կին զանգահարել է շտապօգնություն և կանչ գրանցել: Քիչ անց եկել է շտապօգնության կարգախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանը դատարանին հայտնեց, որ աշխատում է «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ում` որպես գծային կարգախմբի բժշկուհի: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերության 1-03 ծառայությունում կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի մոտից: Անմիջապես շտապօգնության մեքենայով մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Ճամփեզրին կանգնած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ, որի գլխից արյուն է հոսել: Հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ ավտոմեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին: Անմիջապես Արամին օգնություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօգնության մեքենան և տեղափոխել «Սուրբ Աստվածամայր» բժշկական կենտրոն:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Եղիսապետ Ազատի Եսայանը դատարանին հայտնեց, որ աշխատում է «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ում որպես գծային կարգախմբի բուժքույր: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերության 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի մոտից: Բժշկուհի Ա. Տեր-Ստեփանյանի գլխավորությամբ, շտապօգնության ավտոմեքենայով մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Հավաքվածները իրենց ներկայացրել են Արամ անունով մի երիտասարդի, որի գլխից արյուն է հոսել: Հավաքված անծանոթ անձանցից մի քանիսը պատմել են, որ երկու անծանոթ տղաներ հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին: Անմիջապես Արամին օգնություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօգնության ավտոմեքենան և տեղափոխել «Սուրբ Աստվածամայր» բժշկական կենտրոն:
/դատական նիստի արձանագրություն/
Դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ. փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությամբ պարզվել է, որ. «Քաղ. Ա. Սարգսյանի մարմնական վնասվածքները` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են` բութ առարկաներով, հնարավոր է որոշմամբ նշված ժամկետում և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում»:
/Հատոր 1, գ.թ. 20-21/
Նախաքննության մարմնի կողմից զննություն կատարելու մասին 2017թ. փետրվարի 13-ի արձանագրությամբ հաստատվել է, որ զննության է ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված, տուժող Արամ Սարգսյանի կողմից ներկայացված փայտի կտորը:
/Հատոր 1, գ.թ. 40/
Նախաքննության մարմնի 2017թ. փետրվարի 28-ի որոշմամբ, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված փայտի կտորը ճանաչվել է իրեղեն ապացույց:
/Հատոր 1, գ.թ. 52/
Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց է ճանաչվել «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերությունից ստացված, 2017թ. հունվարի 30-ի` Ագաթանգեղոս փողոցի թիվ 7 հասցեից Արամ Սարգսյանի անվամբ գրանցված թիվ 134 կանչի վերաբերյալ ահազանգի ձայնագրության լազերային սկավառակը, որի զննության արձանագրության համաձայն` ահազանգողը հայտնում է, որ անհրաժեշտ է շտապ օգնություն, քանի որ Ռոսիա կինոթատրոնի մոտ կռիվ է եղել, դրա արդյունքում հարվածել են մի երիտասարդի, որի գլխից արյուն է հոսել:
/Հատոր 1, գ.թ. 53-55/
Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն` դեպքի վայր է հանդիսանում Աղաթանգեղոսի փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասը` Տիգրան Մեծ պողոտայի և Աղաթանգեղոս փողոցի խաչմերուկը, որտեղ առկա է հետիոտնային անցում` մոտ չորս մետր երկարությամբ, որից հետո առկա է հարթակ` մոտ յոթ-ութ մետր երկարությամբ, ապա ևս չորս մետր երկարությամբ հետիոտնային անցում: Նշված անցման սկզբնամասում առկա է սյուն, որի վրա առկա է տեսանկարահանող սարք:
Ա. Սարգսյանը հայտնել է, որ միջադեպը տեղի է ունեցել առաջին հետիոտնային անցումի վերջնամասում:
Հարթակի սկզբնամասում, «Queen Burger» սրճարանի դիմացի էլեկտրասյան վրա առկա է ՀՀ ոստիկանության «Ճանապարհային ոստիկանության ծառայության» տեսանկարահանող սարք:
/Հատոր 1, գ.թ. 18/
Կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին 2017թ. հունվարի 30-ի արձանագրության համաձայն` 2017թ. հունվարի 30-ի ժամը 14:25-ին, շտապօգնության աշխատակիցներն Արամ Ավագի Սարգսյանին, գլխի վնասվածք` ախտորոշմամբ տեղափոխել են «Սուրբ Աստվածամայր» բժշկական կենտրոն: Վերջինս հայտնել է, որ իրեն հարվածել են անծանոթ մարդիկ:
/Հատոր 1, գ.թ. 7/»:
Նախաքննական մարմինը Հովհաննես Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորված է համարել հետևյալ ապացույցներով.
«Տուժող Արամ Ավագի Սարգսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում կանգնած է եղել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման մոտ` կանաչ լույսի ներքո անցումը անցնելու նպատակով: Երբ լուսացույցի վրա միացել է կանաչ լույսը փորձել է անցնել փողոցը, սակայն անցման դիմաց կանգնած է եղել սև գույնի «Ջիպ» մոդելի ավտոմեքենա, որի վարորդը հեռախոսով խոսելիս է եղել: Այդ ավտոմեքենայի վարորդը մեկ եկել է առաջ, մեկ` արգելակել, այնպես, որ մեքենայի դիմացի հատվածը դիպել է իր ոտքին: Այդ պատճառով ինքը դիտողություն է արել վարորդին: Դրանից վրդովված, մեքենայի հետևի նստատեղին նստած մեկ այլ երիտասարդ իջել է մեքենայի սրահից, մոտեցել իրենց և իրենց միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում այդ տղան ընկել է ասֆալտին, իսկ ինքը` նրա վրա: Երբ փորձել է բարձրանալ այդ ժամանակ բութ առարկայի հարված է զգացել գլխի հատվածում, որից հետո կրկին ընկել է ասֆալտին, քանի որ գլխից արյուն է հոսել: Իրեն ծեծելուց հետո այդ անծանոթ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել: Պատահական անցորդներից մի քանիսը իրեն օգնություն են ցույց տվել, նրանցից մեկը, որին չի ճանաչել, իրեն է տվել փայտի կոտրված կտոր և ասել, որ դրանով են իր գլխին հարվածել այդ տղաները: Ինքը կոնկրետ չի տեսել իր գլխին փայտի կտորով հարվածողին, բայց կարծում է, որ դա կատարել է մեքենայի վարորդը, քանի որ հետևի ուղևորը ընկած է եղել ասֆալտին: Քիչ հետո եկել է շտապօգնության ավտոմեքենան և իրեն հիվանդանոց տարել:
/Հատոր 1, գ.թ. 36-38, 68-69, 79/
Նշված ցուցմունքը տուժող Արամ Ավագի Սարգսյանը պնդել է մեղադրյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի հետ կատարված առերես հարցաքննության ժամանակ:
/Հատոր 1, գ.թ. 126-127/
Վկա Մարինե Սերժիկի Ավագյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 14-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայում ցանկացել է ոտքով անցնել փողոցը և գնալ Ագաթանգեղոսի փողոց: Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման վրա նկատել է, որ նշված անցումով փողոցն անցնող մի երիտասարդ տղա ինչ-որ բան է զրուցում հետիոտնային անցման դիմաց կանգնած սև գույնի «Ջիպ» մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդի հետ: Քիչ անց այդ մեքենայի հետևի ուղևորը, որը նույնպես մի երիտասարդ տղա է եղել, իջել է մեքենայից, մոտեցել հետիոտնային անցման վրա կանգնած երիտասարդին ու նրանց միջև քաշքշուկ է սկսվել, որի ընթացքում մեքենայից իջած երիտասարդը ձեռքերով մի քանի անգամ հարվածել է փողոցն անցնել ցանկացող երիտասարդին, ինչի արդյունքում վերջինս ընկել է ասֆալտին: Այդ ժամանակ «Ջիպ» մակնիշի մեքենայի ղեկից իջած վարորդը իր ձեռքի փայտի կտորով հարվածել է ընկած երիտասարդի գլխին: Հարվածի հետևանքով երիտասարդի գլխից արյուն է հոսել, որն էլ տեսնելով վարորդը և մեքենայի հետևի նստատեղից իջած երիտասարդը նստել են իրենց մեքենան և հեռացել` Արշակունյաց պողոտայի ուղղությամբ: Առաջացած վիճաբանության հետևանքով «Ջիպ» մակնիշի մեքենայի հետևից մի քանի մեքենաներ են կանգնել և չեն կարողացել անցնել փողոցը: Հավաքված պատահական անցորդներն օգնել են ընկած երիտասարդին և տեղափոխել դեպի ճամփեզր: Այդ ժամանակ ինքը զանգահաել է շտապօգնության ծառայություն և կանչ գրանցել:
/Հատոր 1, գ.թ. 49-51, 75-76, 153-154/
Նշված ցուցմունքը վկա Մարինե Սերժիկի Ավագյանը պնդել է մեղադրյալ Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի հետ կատարված առերես հարցաքննության ժամանակ:
/Հատոր 1, գ.թ. 138-139/
Վկա Նինա Հարությունի Բաբախանյանի ցուցմունքով այն մասին, որ երկար տարիներ Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում շրջելով վաճառում է գուլպաներ: 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:00-ից 13:30-ի սահմաններում գտնվել է նույն վայրում և նկատել, որ Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցման վրա կանգնած է մուգ գույնի «Ջիպ» մեքենա, որի վարորդը և երկու ուղևորները վիճաբանել են մի երիտասարդ տղայի հետ: Վիճաբանության ընթացքում մեքենայի վարորդը և ուղևորները հարվածել և քաշքշել են փողոցն անցնող երիտասարդ տղային, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին: Դրանից հետո «Ջիպ» մեքենայի վարորդը և ուղևորները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել, իսկ հավաքված անցորդները երիտասարդին օգնություն են ցույց տվել և տեղափոխել ճամփեզր: Հավաքված անցորդներից տեղեկացել է, որ վիճաբանության ժամանակ այդ երեք երիտասարդներից մեկը փայտով հարվածել է ընկած երիտասարդի գլխին, սակայն քանի որ խառնաշփոթ իրավիճակ է եղել, հավաքված են եղել 10-ից 15 անծանոթ անձինք, ինքը այդ երիտասարդներից որևէ մեկի ձեռքում փայտ կամ այլ առարկա չի նկատել:
/Հատոր 1, գ.թ. 44-45/
Վկա Էլիզա Հովհաննեսի Գրիգորյանի ցուցմունքով այն մասին, որ 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայով քայլելով անցել է փողոցը` դեպի Ագաթանգեղոսի փողոց: Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում առկա հետիոտնային անցման մոտ կանգնել է, իսկ երբ լուսացույցի վրա երևացել է հետիոտնի համար նախատեսված կանաչ լույսը փորձել է անցնել, սակայն հենց անցման վրա մի երիտասարդ տղա, որի անունը հետագայում իմացել է, որ Արամ է, բարձր ձայնով կարծես վիճաբանել է հետիոտնային անցման դիմաց կանգնած մուգ գույնի մեքենայի վարորդի հետ: Այդ ժամանակ նշված մեքենայի սրահից իջել են երկու կամ երեք երիտասարդ տղաներ և մոտենալով ծեծի են ենթարկել Արամին: Այդ ընթացքում մեքենայի սրահից իջած տղաներից մեկը ինչ-որ փայտի կտորով հարվածել է Արամին, որի հետևանքով նա ընկել է ասֆալտին և գլխից արյուն հոսել: Դրանից հետո այդ տղաները նստել են իրենց մեքենան և հեռացել` Արշակունյաց պողոտայի ուղղությամբ, իսկ ինքը, մի քանի պատահական անցորդների հետ օգնել է Արամին, տեղափոխել ճամփեզր և օգնություն ցույց տվել: Մի անծանոթ կին զանգահարել է շտապօգնություն և կանչ գրանցել: Քիչ հետո եկել է շտապօգնության կարգախումբը և Արամին տեղափոխել հիվանդանոց:
/Հատոր 1, գ.թ. 62-63/
Վկա Արուսյակ Նիկողայոսի Տեր-Ստեփանյանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ում, որպես գծային կարգախմբի բժշկուհի: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի մոտից: Անմիջապես, շտապօգնության մեքենայով, մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Ճամփեզրին կանգնած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ տղա, որի գլխից արյուն է հոսել: Հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ մեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին: Անմիջապես Արամին օգնություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօգնության մեքենան և տեղափոխել «Սուրբ Աստվածամայր» ԲԿ-ը:
/Հատոր 1, գ.թ. 56-57/
Վկա Եղիսապետ Ազատի Եսայանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ում, որպես գծային կարգախմբի բուժքույր: 2017թ. հունվարի 30-ին հերթապահել է աշխատանքի վայրում: Ժամը 14:00-ի սահմաններում 1-03 ծառայություն կանչ է ստացվել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի մոտից: Անմիջապես, բժշկուհի Ա.Տեր-Ստեփանյանի գլխավորությամբ, շտապօգնության մեքենայով, մեկնել են նշված վայր, որտեղ առկա հետիոտնային անցման մոտ հավաքված է եղել մարդկանց բազմություն: Հավաքվածները իրենց ներկայացրել են Արամ անունով մի երիտասարդ տղայի, որի գլխից արյուն է հոսել: Հավաքված անծանոթ անձանցից մի քանիսը պատմել են, որ երկու անծանոթ տղաներ, հետիոտնային անցման վրա վիճել են Արամի հետ, նրան ծեծի ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին: Անմիջապես Արամին օգնություն են ցույց տվել, նստեցրել շտապօգնության մեքենան և տեղափոխել «Սուրբ Աստվածամայր» ԲԿ-ը:
/Հատոր 1, գ.թ. 61/
Դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 0243 եզրակացությամբ, համաձայն որի` Ա.Սարգսյանի մարմնական վնասվածքները` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, պատճառվել են բութ առարկաներով, հնարավոր է որոշմամբ նշված ժամկետում և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում:
/Հատոր 1, գ.թ. 20-21/
Իրեղեն ապացույց ճանաչված` ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված փայտի կտորով և այն զննելու մասին կազմված արձանագրությամբ:
/Հատոր 1, գ.թ. 40, 52/
Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲ ընկերությունից ստացված 30.01.2017թ. Ագաթանգեղոսի 7-րդ հասցեից Արամ Սարգսյանի անվամբ գրանցված թիվ 134-րդ կանչի վերաբերյալ ահազանգի ձայնագրության լազերային սկավառակով և կատարված զննության արձանագրությամբ, համաձայն որի` ահազանգողը հայտնում է, որ անհրաժեշտ է շտապօգնության, քանի որ Ռոսիա կինոթատրոնի մոտ կռիվ է եղել, հարվածել են մի երիտասարդի, որի գլխից արյուն է եկել:
/Հատոր 1, գ.թ. 53-55/
Դեպքի վայրի զննության արձանագրությամբ, համաձայն որի` Ա.Սարգսյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոսի փողոցի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածում գտնվող հետիոտնային անցումն և հայտարարել, որ նշված վայրում 2017թ. հունվարի 30-ին, ժամը 13:30-ի սահմաններում տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ «Ջիպի» վարորդը և ուղևորը իրեն ծեծի են ենթարկել:
/Հատոր 1, գ.թ. 18/
Կրիմինալ դեպքերի մատյանը ուսումնասիրելու մասին կազմված արձանագրությամբ, համաձայն որի` 30.01.2017թ., ժամը 14:25-ին շտապօգնության բրիգադը «Սուրբ Աստվածամայր» բժշկական կենտրոն է տեղափոխել Արամ Ավագի Սարգսյանին գլխի վնասվածքով: Վերջինս հայտարարել է, որ իրեն հարվածել են անծանոթ մարդիկ:
/Հատոր 1, գ.թ. 7/»:
ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ որոշումներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով գործի փաստական տվյալները, հիմնավորված համարելով նաև վերաքննիչ բողոքում դատախազի կողմից բերված պատճառաբանությունները, վերաքննիչ դատարանը փաստում է հետևյալը:
- Դեպքը տեղի է ունեցել Երևանի Ագաթանգեղոս և Տիգրան Մեծ փողոցների հատման խաչմերուկի հարակից մասում՝ Ագաթանգեղոս 7 հասցեի դիմաց՝ փողոցի բանուկ հատվածում՝ 2017թ-ի հունվարի 30-ին ժամը 13:30-ի սահմաններում, երբ անչափահաս, դպրոցի ավարտական դասարանում սովորող Արամ Սարգսյանը լուսացույցի՝ իր համար կանաչ լույսի ներքո հետիոտնային անցումով փորձել է հատել փողոցը, իսկ «Հովեռ» մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի վարորդ Նարեկ Թադևոսյանը կարմիր լույսի ներքո մեքենան վարել է առաջ, խանգարել Արամ Սարգսյանի ընթացքը ու մեքենայի առջևի հատվածով դիպել նրա ոտքին, որի պատճառով վերջինս բնականաբար դիտողություն է արել վարորդին, նրան կարգի հրավիրել:
- Տուժող Արամ Սարգսյանի կողմից ոչ թե իրեն, այլ մեքենայի վարորդին տեղին արված դիտողությունը ցավագին ընդունելով, ավտոմեքենայի հետևի նստատեղին նստած վարորդի հորեղբոր տղա Հովհաննես Թադևոսյանը չնչին առիթն օգտագործելով և իրապես հասարակության ուշադրությունն իր անձի վրա գրավելով, իր անձի ենթադրյալ առավելությունը հասարակությանն ի ցույց դնելու մոլուցքով տարված, իջել է մեքենայից և նախահարձակ լինելով՝ վիճաբանել ու բռնություն է գործադրել տուժողի նկատմամբ, ինչին միացել է նաև մեքենայի վարորդը:
- Ինչպես տուժող Արամ Սարգսյանի, այնպես էլ հարցաքննված վկաների ցուցմունքներով հիմնավորվում է, որ տևական ժամանակ հասարակության անդամներին՝ անցորդներին ու ներկա գտնվող քաղաքացիներին պատճառվել է լուրջ անհանգստություն, պատահական անցորդները կանգ են առել, միջամտել ու հորդորել են դադարեցնել վիճաբանությունն ու ծեծի չենթարկել տուժողին, իսկ փողոցով երթևեկող մեքենաները 3-5 րոպե չեն կարողացել շարունակել ընթացքը՝ մինչև վիճաբանությունը դադարի և փողոցի երթևեկելի մասն արգելափակած «Ջիպ» մեքենան ազատի ճանապարհն ու հեռանա։
Այս առումով վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է նաև, որ համաձայն դեպքի վայրի զննության 2017թ-ի փետրվարի 1-ի արձանագրության` Երևանի Աղաթանգեղոս փողոցի թիվ 7 շենքի հետնամասի` Տիգրան Մեծ պողոտայի և Աղաթանգեղոս փողոցի խաչմերուկի հետիոտնային անցումը մոտ չորս մետր երկարության է, որի պայմաններում ճանապարհի տվյալ բանուկ հատվածում թեկուզ միայն մեկ ավտոմեքենայի կայանման դեպքում այլ մեքենաներ չէին կարող անցնել և խաթարվել է բնականոն երթևեկությունը:
- Հովհաննես Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ոչ թե ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով /զենքի կամ որպես զենք ագտագործվող առարկաների գործադրմամբ խուլիգանություն/ նախատեսված հանցագործության, այլ նույն հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, այն է՝ մի խումբ անձանց կողմից խուլիգանություն կատարելու համար, ինչը հաստատվում է ինչպես տուժող Ա.Սարգսյանի, այնպես էլ վկաներ Մ.Ավագյանի, Ն. Բաբախանյանի, Է.Գրիգորյանի, Ա.Տեր-Ստեփանյանի, Ե.Եսայանի ցուցմունքների ամբողջությամբ:
Այս առումով հիմնավոր համարելով դատախազի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն առ այն, որ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը հատվածաբար է շարադրել և դատական ակտի մեջ տուժող Արամ Սարգսյանի, վկաներ Մարինե Ավագյանի և Նինա Բաբախանյանի ցուցմունքներում առկա որոշակի հակասությունները խորությամբ չի վերլուծել ու չի համադրել գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցների հետ, վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ նախաքննության սկզբնական փուլում տված ցուցմունքներից հետո տուժող Արամ Սարգսյանը և վկա Մարինե Ավագյանը որոշակիորեն սկսել են մեղմացնել ու «փափկացնել» ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանի գործողությունները, այն հիմնականում պատճառաբանելով իրենց հուզական վիճակով, ինչ վերաբերում է Նինա Բաբախանյանին, ապա դատաքննության ընթացքում վկան ըստ էության պնդել է իր նախաքննական ցուցմունքն առ այն, որ դեպքի օրը տեսել է, թե ինչպես են մեքենայից իջած երեք անձինք վիճաբանում ու հարվածներ հասցնում միայնակ երիտասարդին։
- Կապված տուժող Արամ Սարգսյանի և վկա Մարինե Ավագյանի կողմից Հովհաննես Թադևոսյանին չճանաչելու հետ, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ նրանք դրանով շեշտել են վերջինիս անձի՝ իրենց անծանոթ լինելը և ոչ թե ժխտել նրա մասնակցությունը կատարված խուլիգանությանը: Վերաքննիչ դատարանն այս առումով հարկ է համարում նաև արձանագրել, որ ամբաստանյալն ինքը երբևե չի ժխտել իր մասնակցությունը միջադեպին, իսկ առաջին ատյանի դատարանում հայտնել է, որ երբ տուժողն առանց որևէ պատճառի անպատվել է իրենց, այդ ժամանակ ինքը միայնակ իջել է ավտոմեքենայից, մոտեցել այդ տղային, առաջարկել է հանդարտվել և շարունակել ճանապարհը, որից հետո քայլել է դեպի մեքենան, սակայն նա եկել է իր հետևից և շարունակելով անպատվել, հրել է իրեն, ինչից հավասարակշռությունը կորցրել է և վայր ընկել ասֆալտին, իսկ այդ տղան ընկել է իր վրա, որից հետո մի կողմ հրելով նրան` բարձրացել է և նստելով ավտոմեքենան` հեռացել են:
- Ինչ վերաբերվում է շտապօգնության բժիշկներ, գործով վկաներ Արուսյակ Տեր-Վարդանյանի և Եղիսապետ Եսայանի ցուցմունքներին, առ այն, որ կանչ ստանալուց հետո անմիջապես մեկնելով դեպքի վայր, հետիոտնային անցման մոտ տեսել են մարդկանց բազմություն, իսկ ճամփեզրին կանգնած է եղել Արամ անունով մի երիտասարդ, որի գլխից արյուն է հոսել, հավաքվածները պատմել են, որ ինչ-որ մեքենայի վարորդ և ուղևոր հետիոտնային անցման վրա նրան ծեծի են ենթարկել, իսկ նրանցից մեկը փայտով հարվածել է վերջինիս գլխին, ապա դրանք ևս առավել քան վերաբերելի ապացույցներ են և դրանցով ևս հիմնավորվում են ինչպես տուժողի նկատմամբ բռնության գործադրման, այնպես էլ կատարվածի արդյունքում հանրությանն անհանգստություն պատճառելու հանգամանքները:
- Վերաքննիչ դատարանը չի կարող համաձայնել նաև առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգման հետ առ այն, թե դատաբժշկական փորձաքննության 2017թ-ի փետրվարի 2-ի թիվ 0243 եզրակացությունը, որով հաստատվել է, որ տուժող Ա.Սարգսյանի վնասվածքներն արյունազեղումների տեսքով են և առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում, ինչպես նաև իրեղեն ապացույց ճանաչված փայտի կտորը, այն զննելու մասին արձանագրությունը, «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ին կատարված ահազանգի ձայնագրությունը, դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը և կրիմինալ դեպքերի մատյանն ուսումնասիրելու մասին արձանագրությունը Հ. Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքի հետ կապ չունեն և այն չեն հիմնավորում, քանի որ դրանց բոլորով էլ արձանագրվել են որոշակի փաստական տվյալներ, որոնք վերաբերելի են նրան առաջադրված մեղադրանքին և նշանակություն ունեն գործի ճիշտ լուծման համար: Այս առումով նույնպես դատախազի կողմից վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները հիմնավորված են:
- Դեպքի վայրի շրջակայքում առկա երեք տեսագրող սարքերի տեսագրությունները չառգրավվելն ու չհետազոտվելը գնահատելով որպես քրեական հետապնդման մարմնի թերություն ու բացթողում,
վերաքննիչ դատարանն այնուհանդերձ գտնում է, որ առկա է գործով ձեռք բերված ապացույցների այնպիսի ամբողջություն, որը բավարար է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքում Հովհաննես Թադևոսյանի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու համար:
Այս առումով անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին, Վճռաբեկ դատարանը 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշման մեջ արձանագրել է, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայն՝ որոշակի հանգամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կարգով չի ապացուցվել հակառակը: Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ՝ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում:
Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրագրող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլև՝ դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ. Հակոբյանի գործով որոշման մեջ շեշտել է. «(…) ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ՝ ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի:
Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը(…)»:
(տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը): Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով որոշման մեջ (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը):
Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե՝ անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար: Անմեղության կանխավարկածը այս տեսանկյունից կարելի է համարել հաղթահարված, եթե ապացուցման առարկան կազմող հանգամանքները ապացուցված են անկասկած, այսինքն՝ այնպես ապացուցված, որ դրանց ճշտությունը խելամիտ մտորելու դեպքում չի կարող խելամիտ կասկածներ առաջացնել առկա ապացույցների բավարարությամբ հաստատված ճանաչելու դեպքում: Հակառակ դեպքում, եթե այդ հանգամանքները ապացուցված չեն անկասկած, անվերապահորեն, ապա չփարատված կասկածները հօգուտ մեղադրյալին մեկնաբանելու կանոնի կիրառմամբ պետք է ապացուցված համարել հակառակը: Եթե ողջամիտ օբյեկտիվ դիտորդի տեսանկյունից գործում առկա ապացույցները բավարար են անձի մեղավորության վերաբերյալ միանշանակ հետևություն անելու համար, ապա մեղադրանքը համարվում է ապացուցված:
ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ որոշումներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո գնահատելով գործի փաստական տվյալները, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ գործով ձեռք բերված ապացույցներով Հովհաննես Թադևոսյանի մեղքը հիմնավորվում է, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճիռը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով Հովհաննես Թադևոսյանին արդարացնելու վերաբերյալ, չի համապատասխանում քրեական գործի փաստական հանգամանքներին, այն հիմնավորված ու պատճառաբան¬ված չէ, դատավճռում արված որոշակի հետևություններ և մեկնաբանություններ չեն բխում ՀՀ քրեական օրենսդրության պահանջներից, դատարանը փաստորեն թույլ է տվել քրեական օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում և մեկնաբանում, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ հոդվածի հիման վրա դատավճիռը բեկանելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ մեղադրական դատավճիռ կայացնելու հիմք է:
Այսպիսով, դատաքննությամբ և գործով ձեռք բերված ապացույցներով վերաքննիչ դատարանը հաստատված է համարում, որ Հովհաննես Թադևոսյանը 2017թ-ի հունվարի 30-ին ժամը 13:30-ի սահմաններում իր հորեղբոր որդի Նարեկ Թադևոսյանի հետ, վերջինիս կողմից վարվող «Հովեռ» մակնիշի 16 UU 251 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևանի Տիգրան Մեծի պողոտայով, Տիգրան Մեծ-Ագաթանգեղոս փողոցների խաչմերուկում, անցնելով լուսացույցը, երթևեկությունը շարունակել են Ագաթանգեղոսի 7-րդ շենքի դիմացի հատվածով, որտեղ առկա հետիոտնային անցման վրա` ճանապարհը չզիջելու հարցի շուրջ Նարեկ Թադևոսյանի հետ, դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքագծի ընդունված նորմերը, բացահայտ արհամարհանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոնների նկատմամբ և ակնհայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով հասարակության հանդեպ, վիճաբանել են Արամ Սարգսյանի հետ, որի ընթացքում, խմբի մյուս մասնակցի` Ն.Թ.-ի հետ, բռնություն գործադրելով, ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել Արամ Սարգսյանի մարմնի տարբեր հատվածներին, պատճառելով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ` գլխի ձախից քունքածոծրակագագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ ականջախեցու, ձախ բազկի, աջ սրունքի շրջանների արյունազեղումների ձևով, այսինքն կատարել հանցանք, որ նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով ամբաստանյալ Հովհաննես Հովհաննիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը, արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված` սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից: Մասնավորապես, նշված հոդվածի այն պահանջից, ըստ որի` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-142/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԵԿԴ/0042/01/11, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում:
Նշված որոշումներում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն` պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրավական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ: Պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից: Պատժի արդարության պահանջներից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման: Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Հետևաբար` կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը:
Վերաքննիչ դատարանը Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով պատիժ նշանակելիս հաշվի է առնում նրա կողմից կատարած հանցանքի բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները:
Որպես ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի անձը բնութագրող տվյալ վերաքննիչ դատարանը հաշվի է առնում, որ վերջինիս նախկինում դատված չէ, երիտասարդ է:
Վերաքննիչ դատարանն ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ չի արձանագրում:
Քննության առնելով Հովհաննես Թադևոսյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակի հարցը, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիան այլընտրանքային է, այն հնարավորություն է տալիս դատարանին, ելնելով կոնկրետ հանցագործության հանրային վտանգավորության բնույթից և աստիճանից, հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակել արդարացի պատիժ` ընտրելով հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժատեսակներից որևէ մեկը` տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից հինգհարյուրապատիկի չափով, կամ ազատազրկում` առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները», իսկ նույն օրենսգրքի 51-րդ հոդվածի համաձայն տուգանքի չափը դատարանը որոշում է հաշվի առնելով նաև դատապարտվողի գույքային դրությունը:
Հաշվի առնելով վերոգրյալը, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հովհաննես Թադևոսյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խիստ տեսակի` տուգանքի ձևով, քանի որ պատիժներից առավել խիստը` ազատազրկումը, կիրառելու հիմքերը առկա չեն և նրա նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելով` հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործումը:
Անդրադառնալով խափանման միջոցին և հաշվի առնելով, որ Հովհաննես Թադևոսյանը սույն որոշմամբ դատապարտվել է տուգանք պատժատեսակի, ինչպես նաև այն հանգամանքը, որ քրեական գործում առկա չէ որևէ հիմք` հիմնավորված հետևություն անելու, որ մնալով ազատության մեջ ամբաստանյալը կարող է կատարել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ հոդվածի 1-ին մասում թվարկված գործողություններից որևէ մեկը, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ բացակայում են նրա նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելու հիմքերը:

Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ, 397-րդ հոդվածներով վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Դատախազ Մ.Նալբանդյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակի:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2016 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճիռը բեկանել և փոփոխել, Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի չորսհարյուրապատիկի` 400.000 /չորս հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանին` հրապարակումից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ`
Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 29-05-2018
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 04-07-2018
Էջերի քանակը 1-183, 2-123, 3-194
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 04-07-2018
Էջերի քանակը 1-183, 2-123, 3-194
Ուր Վճռաբեկ
Գրության համարը Ե-22356/18
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0172/01/17
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
Բողոքի ստացման ամսաթիվ 04-07-2018
Բողոք բերող անձինք Ամբաստանյալի պաշտպան
Բողոք բերող անձինք
Անուն Սեդա
Ազգանուն Սաֆարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ
Անուն Հովհաննես
Ազգանուն Թադևոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Չափահաս Այո
Բողոքը ստացվել է Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Կայացվել է որոշում Բողոքը վերադարձվել է սխալները շտկելու համար
Կայացվել է որոշում Բողոքը վերադարձվել է սխալները շտկելու համար
Կայացվել է որոշում Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է
Որոշման ամսաթիվ 13-08-2018
Որոշման ամսաթիվ 19-09-2018
Որոշման ամսաթիվ 06-12-2018
Որոշման բովանդակություն ԵԿԴ/0172/01/17





ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ


13 օգոստոսի 2018 թվական ք.Երևան

ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան),


նախագահությամբ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
մասնակցությամբ դատավորներ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ
Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ


քննարկելով Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2018 թվականի մայիսի 29-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, պարզեց, որ բողոքը պետք է վերադարձվի հետևյալ պատճառաբանությամբ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6.1-րդ կետի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը պետք է բովանդակի նույն օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի որևէ կետի հիմնավորումները։
2018 թվականի ապրիլի 9-ից գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Վճռաբեկ բողոքն ընդունվում է քննության, եթե վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ`
1) բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար.
2) առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում»։
Մինչդեռ վճռաբեկ բողոքի ուսումնասիրությունից երևում է, որ ներկայացված բողոքը պարունակում է մինչև 2018 թվականի ապրիլի 9-ը գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու վերաբերյալ հիմնավորումներ։ Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6.1-րդ կետի պահանջը պահպանված չէ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վերադարձվում է, եթե այն չի համապատասխանում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին, ուստի ներկայացված բողոքը ենթակա է վերադարձման։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Վճռաբեկ դատարանը բողոքը վերադարձնելու մասին որոշմամբ սահմանում է մինչև մեկամսյա ժամկետ՝ ձևական սխալները շտկելու և վճռաբեկ բողոքը կրկին ներկայացնելու համար»։
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում վճռաբեկ բողոքի ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար պետք է սահմանել 20-օրյա ժամկետ։
Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին, 3-րդ և 4-րդ մասերով` Վճռաբեկ դատարանը


Ո Ր Ո Շ Ե Ց


Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2018 թվականի մայիսի 29-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձնել։
Վճռաբեկ բողոքի ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար սահմանել 20-օրյա ժամկետ` սույն որոշումն ստանալու պահից։
Սահմանված ժամկետում բողոքը չներկայացնելու դեպքում այն համարվում է չտրված։
Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։


Նախագահող՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ
Դատավորներ՝ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ
Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Որոշման բովանդակություն ԵԿԴ/0172/01/17





ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

19 սեպտեմբերի 2018 թվական ք.Երևան

ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան),


նախագահությամբ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ
մասնակցությամբ դատավորներ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ

քննարկելով Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2018 թվականի մայիսի 29-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, պարզեց, որ բողոքը պետք է վերադարձվի հետևյալ պատճառաբանությամբ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6.1-րդ կետի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը պետք է բովանդակի նույն օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի որևէ կետի հիմնավորումները։
2018 թվականի ապրիլի 9-ից գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Վճռաբեկ բողոքն ընդունվում է քննության, եթե վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ`
1) բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար.
2) առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում»։
Մինչդեռ վճռաբեկ բողոքի ուսումնասիրությունից երևում է, որ ներկայացված բողոքը պարունակում է մինչև 2018 թվականի ապրիլի 9-ը գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու վերաբերյալ հիմնավորումներ։ Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6.1-րդ կետի պահանջը պահպանված չէ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վերադարձվում է, եթե այն չի համապատասխանում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին, ուստի ներկայացված բողոքը ենթակա է վերադարձման։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Վճռաբեկ դատարանը բողոքը վերադարձնելու մասին որոշմամբ սահմանում է մինչև մեկամսյա ժամկետ՝ ձևական սխալները շտկելու և վճռաբեկ բողոքը կրկին ներկայացնելու համար»։
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում վճռաբեկ բողոքի ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար պետք է սահմանել 10-օրյա ժամկետ։
Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին, 3-րդ և 4-րդ մասերով` Վճռաբեկ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2018 թվականի մայիսի 29-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձնել։
Վճռաբեկ բողոքի ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար սահմանել 10-օրյա ժամկետ` սույն որոշումն ստանալու պահից։
Սահմանված ժամկետում բողոքը չներկայացնելու դեպքում այն համարվում է չտրված։
Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։

Նախագահող՝ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
Դատավորներ` Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ
Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ
Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Որոշման բովանդակություն ԵԿԴ/0172/01/17



ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ
ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

6 դեկտեմբերի 2018 թվական ք.Երևան

ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ
մասնակցությամբ դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ

քննարկելով Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2018 թվականի մայիսի 29-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Նախաքննության մարմնի` 2017 թվականի մայիսի 2-ի որոշմամբ Հովհաննես Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռով ճանաչվել և հռչակվել է ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նա այդ մեղադրանքով արդարացվել է` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Առաջին ատյանի դատարանի` վերոնշյալ դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Մ.Նալբանդյանը:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան)՝ 2018 թվականի մայիսի 29-ի որոշմամբ դատախազ Մ.Նալբանդյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է մասնակի, Առաջին ատյանի դատարանի` 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճիռը բեկանվել և փոփոխվել է, Հ.Թադևոսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի չորսհարյուրապատիկի` 400.000 ՀՀ դրամի չափով: Դատավճիռը մնացած մասով թողնվել է անփոփոխ:
Վճռաբեկ դատարանը 2018 թվականի օգոստոսի 13-ի որոշմամբ Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պաշտպան Ս.Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձրել է` տրամադրելով 20-օրյա ժամկետ` բողոքի ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար:
Վճռաբեկ դատարանը 2018 թվականի սեպտեմբերի 19-ի որոշմամբ Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պաշտպան Ս.Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձրել է` տրամադրելով 10-օրյա ժամկետ` բողոքի ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար:
Վճռաբեկ դատարանի որոշմամբ տրամադրված ժամկետում ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պաշտպան Ս.Սաֆարյանը կրկին ներկայացրել է վճռաբեկ բողոք` խնդրելով բեկանել Վերաքննիչ դատարանի` 2018 թվականի մայիսի 29-ի որոշումը և օրինական ուժ տալ Առաջին ատյանի դատարանի` 2017 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռին:
Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում։ Բողոքաբերի պնդմամբ՝ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, քանի որ բողոքարկվող դատական ակտը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի` թիվ ՎԲ-223/06, ԵԿԴ/0081/01/11, ԵԷԴ/0044/01/11, ՏԴ/0115/01/09, ԵԿԴ/0168/01/12 որոշումներին։ Բացի այդ, ըստ բողոքի հեղինակի՝ դատարանի կիրառած նյութական կամ դատավարական իրավունքի նորմի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր:
Բողոքի հեղինակը նշել է նաև, որ խախտվել են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ, 107-րդ, 125-127-րդ հոդվածների պահանջները, կիրառվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի դրույթը, որը ենթակա չէր կիրառման:
Բողոք բերած անձի փաստարկների, սույն գործի նյութերի, Վճռաբեկ դատարանի վկայակոչված որոշումների, ինչպես նաև բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության արդյունքում Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և որ առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում։
Հետևաբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հիմքերը հիմնավորված չեն։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման։ Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Հովհաննես Վարդանի Թադևոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2018 թվականի մայիսի 29-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Թադևոսյանի պաշտպան Սեդա Սաֆարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել։
Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։

Նախագահող՝ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ
Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ
Սահմանված ժամկետում կրկին ներկայացվել է 07-09-2018
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 15-08-2018
Այլ նշումներ սահմանված ժամկետում կրկին ներկայացվել է բողոք` 10.10.2018թ.
Գործը ստացվել է
Ամսաթիվ 13-07-2018
Գործը ստացվել է Քրեական վերաքննիչ
Զեկուցող դատավոր
Ամսաթիվ 13-07-2018
Զեկուցող դատավոր
Անուն Սամվել
Ազգանուն Օհանյան
Գործի առաքում
Գործի առաքման ամսաթիվ 13-12-2018
Դատարան Երևան քաղաքի դատարան
Այլ նշումներ 3 հատոր` 183, 123, 280 թերթ