Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0147/01/17
Վիճակագրական տողի համար :
15.19.1
Պատասխանող
Արմեն Շաբոյան
Արմեն Շաբոյան Ռազմիկի
Արմեն Շաբոյան
Արմեն Շաբոյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Մանուշակ Պետրոսյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Արշակ Վարդանյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Մանուշակ Պետրոսյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Արշակ Վարդանյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2019-03-19 | 15:00 | 4 | Կայացվել է | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-11-21 | 09:30 | 7 | Կայացել է | ||
| Վճռաբեկ | 2017-10-24 | 09:30 | 7 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-10-04 | 09:30 | 7 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-09-19 | 09:30 | 7 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-08-04 | 09:30 | 7 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-07-11 | 11:30 | 7 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-06-29 | 12:00 | 7 | Կայացել է |
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության ԵԿԴ/0147/01/17
դատարանի որոշումը
նախագահությամբ դատավոր` Մ.Մակյան
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
19 մարտի 2019թ. ք.Երևան
ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ նաև`
Վերաքննիչ դատարան/ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ա.ԱՎԴԱԼՅԱՆԻ
ԴԱՏԱԽԱԶ` Ա.ՉԱԽՈՅԱՆԻ
ԴԻՄՈՂԻ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՑԻՉ` Հ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ
դռնբաց դատական նիստում դիմող Հ.Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա, դատական ստուգման ենթարկելով փաստաբան Հ.Հարությունյանի դիմումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին մերժելու վերաբերյալ` Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի (այսուհետ նաև` Դատարան) 2019 թվականի հունվարի 29-ի որոշման օրինականության և հիմնավորվածության հարցը,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռով Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով և դատապարտվել է ազատազրկման` 3 (երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։
Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված` գործն արագացված դատաքննության կարգով քննելու պատճառաբանությամբ։
Վերաքննիչ դատարանի 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշմամբ` պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժվել է, իսկ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի դատավճիռը` Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, թողնվել է օրինական ուժի մեջ:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2018 թվականի նոյեմբերի 14-ի որոշմամբ` ամբաստանյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի` 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշման դեմ պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվել է։
2018 թվականի դեկտեմբերի 11-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետ Ա.Հակոբյանին ուղարկվել է Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռի օրինակը և այն ի կատար ածելու մասին կարգադրությունը:
2019 թվականի հունվարի 09-ին Համբարձում Հարությունյանի կողմից Դատարան է ներկայացվել դատական ակտի կատարումը հետաձգելու վերաբերյալ դիմում, այնուհետև` 14.01.2019 թվականին` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ միջնորդություն:
2019 թվականի հունվարի 17-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Ս.Նահապետյանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել Դատարան, որով վերջինս խնդրել է` դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ հայտարարել հետախուզում:
Դատարանը, 2019 թվականի հունվարի 18-ի որոշմամբ` Մ.Հարությունյանի կողմից ներկայացված դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, քրեական գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ դիմումն ու միջնորդությունը, ինչպես նաև ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Ս.Նահապետյանի կողմից ներկայացված` դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ միջնորդությունը միացրել է մեկ վարույթում, հաշվի առնելով, որ վերը նշված բոլոր գործերը վերաբերում են ըստ էության նույն խնդրին` Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ կայացված դատավճռի կատարմանը:
Դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշմամբ` փաստաբան Համբարձում Հարությունյանի դիմումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործ վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին, մերժվել է:
Դատարանի 29.01.2019 թվականի վերոնշյալ որոշման դեմ փոստին հանձնելու միջոցով 19.02.2019 թվականին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել փաստաբան Համբարձում Հարությունյանը, ով իր վերաքննիչ բողոքին կից ներկայացրել է վիճարկվող դատական ակտը 13.02.2019 թվականին ստանալու վերաբերյալ ապացույց:
Վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան չի ներկայացվել:
Թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 նյութերը Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Մ.Պետրոսյանին է հանձնվել 05.03.2019 թվականին, Վերաքննիչ դատարանի 06.03.2019 թվականի որոշմամբ` վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, և նշանակվել է քննության դռնբաց դատական նիստում`2019 թվականի մարտի 19-ին` ժամը 15:00-ին, Վերաքննիչ դատարանի թիվ 4-րդ նիստերի դահլիճում:
2.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջը.
Բողոքի հեղինակը` դատապարտյալ Ա.Շաբոյանի ներկայացուցիչ, փաստաբան Հ.Հարությունյանը, ներկայացնելով իր կողմից Դատարան ներկայացված բողոքի հիմնավորումները, գտել է, որ Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ:
Ի հիմնավորումն իր վերոնշյալ փաստարկի` հայտնել է, որ Դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասը, 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասը, արդյունքում միջոցներ չի ձեռնարկել, որպեսզի Արմեն Շաբոյանը մինչև իր նկատմամբ կիրառված համաներումների որոշումների օրինականությունը պարզելը` ապօրինի չգտնվի ազատազրկման վայրում։
Բացի այդ` Դատարանը սխալ է մեկնաբանել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 432-րդ հոդվածի 1-ին մասը և արդյունքում անհիմն հանգել է հետևության, որ եթե դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ տրվել է դատական ակտի կատարման վերաբերյալ կարգադրություն, ապա Արմեն Շաբոյանը միայն ազատազրկման վայրից կարող է հիվանդության պատճառով դատական ակտի կատարումը հետաձգելու մասին միջնորդություն ներկայացնել։
Մինչդեռ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 432-րդ հոդվածի 1-ին մասում տառացի նշված է. <<Այն դեպքում, երբ ազատազրկման դատապարտված անձը պատիժը կրելու ժամանակ հիվանդացել է....>>։
Մինչդեռ գործում առկա 17.12.2018 թվականին տրված տեղեկանքի համաձայն` Արմեն Շաբոյանը նախքան պատիժը կրելն է հիվանադացել։ Ավելին` գործը Դատարանում քննվելու ժամանակ նույնպես Արմեն Շաբոյանը չի գտնվել ազատազրկման վայրում և պատիժը կրելու ընթացքում չի եղել։
Բացի այդ` Դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ, 17-րդ և 432-րդ հոդվածները, դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ չի նշանակել դատաբժշկական փորձաքննություն և չի պարզել, թե Արմեն Շաբոյանի առողջական վիճակը թույլ է տափս, որպեսզի նա գտնվի ազատազրկման վայրում։
Վերոգրյալի հիման վրա` Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է` մասնակիորեն Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի իրավունքներին վերաբերող մասով բեկանել թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 քրեական գործով միջնորդությունները և դիմումը քննության առնելու մասին Դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի որոշումը:
3.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում դատական ստուգման առնելով Դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի որոշման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը, լսելով դիմողի ներկայացուցչի վերաքննիչ բողոքի հիմնավորումները, դատախազի պատասխան առարկությունները, ուսումնասիրելով դատական վարույթի նյութերը, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ դիմող Ա.Շաբոյանի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Ներկայացված նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռով Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով և դատապարտվել է ազատազրկման` 3 (երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2018 թվականի նոյեմբերի 14-ի որոշմամբ` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ:
2018 թվականի դեկտեմբերի 11-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետ Ա.Հակոբյանին ուղարկվել է Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռի օրինակը և այն ի կատար ածելու մասին կարգադրությունը:
2019 թվականի հունվարի 09-ին Համբարձում Հարությունյանի կողմից Դատարան է ներկայացվել դատական ակտի կատարումը հետաձգելու վերաբերյալ դիմում, այնուհետև` 14.01.2019 թվականին` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ միջնորդություն:
2019 թվականի հունվարի 17-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Ս.Նահապետյանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել Դատարան, որով վերջինս խնդրել է` դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ հայտարարել հետախուզում:
Դատարանը, 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշմամբ` փաստաբան Համբարձում Հարությունյանի դիմումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործ վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին, մերժել է` որոշման հիմքում դնելով հետևյալ պատճառաբանությունները.
<<(...) դատարանն արձանագրում է, որ թեև առկա է օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռ, սակայն, դատապարտյալ Շաբոյանը ներկայումս իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը չի կրում, քանի որ հայտնի չէ նրա գտնվելու վայրը, որի հիմքով էլ մինչ այս պահը նա պատժի կրման վայր չի տեղափոխվել:
Հետևաբար, դատական ակտի կատարման հետաձգման հար ցերկա պահին չի կարող քննարկվել, նկատի ունենալով, որ այդպիսի միջնորդություն կարող է հարուցվել միայն դատական ակտն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո մինչև այն դատարանի կողմից կատարման հանձնելը:
(...)
Այլ խոսքով պաշտպանության կողմը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու վերաբերյալ միջնորդություն կարող է ներկայացնել միայն այն դեպքում, երբ դատական ակտն օրինական ուժի մեջ է մտել, սակայն այն դատարանի կողմից կատարման դեռևս չի հանձնվել, կամ` երբ դատապարտյալը կսկսի կրել իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, որի ընթացքում, համապատասխան ընթացակարգերի պահպանմամբ, նրա մոտ հաստատված կհամարվի ծանր հիվանդության առկայությունը, որը կարող է խոչընդոտել պատիժը կրելուն:
(...) ներկայումս Ա.Շաբոյանի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթն ավարտված է, առկա է օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտ, որը հանձնված է կատարման, ավելին` այն ենթակա է կատարման:
Ուստի, օրենքի ուժով, քրեական գործով վարույթն ավարտված լինելու պայմաններում դատարանն իրավասու չէ կասեցնելու այն:
Ինչ վերաբերում է Հարությունյանի կողմից բարձրացված խնդրին` կապված 19.06.2009թ-ին Շաբոյանի նկատմամբ համաներում հայտարարելուն և այդ հիմքով նրան պատժից ազատելուն, ապա դատարանը փաստում է, որ այն դուրս է սույն դատարանի լիզորություններից, քանի որ համաներման կիրառման և դրա հետ կապված հարցերը պետք է լուծվի տվյալ դատավճիռն ի կատար ածող համապատասխան մարմինը:
(...)>>:
Վերաքննիչ դատարանը, Դատարանի վերոնշյալ եզրահանգումների կապակցությամբ փաստում է, որ Դատարանը, մերժելով դիմողի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի բողոքը, մանրամասնորեն քննարկման առարկա է դարձրել բողոքի յուրաքանչյուր փաստարակ և դրանց տվել ճիշտ իրավական գնահատական, որի պայմաններում դիմողի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի բողոքը բավարարելու օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն:
Վերաքննիչ դատարանը, նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ դիմողի ներկայացուցիչը վերաքննիչ բողոքում չի ներկայացրել որևէ նոր փաստական տվյալ, ինչը գնահատման չի արժանացել Դատարանի կողմից, գտնում է, որ նման պայմաններում վերջինիս վերաքննիչ բողոքի փաստարկները կրկին անգամ քննության առնելը` կորցնում է իր անհրաժեշտությունը:
Ամփոփելով վերոշարադրյալ բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցությամբ` Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Դատարանի որոշումն օրինական է, հիմնավորված և պատճառաբանված, բողոքը քննության առնելիս Դատարանի կողմից թույլ չեն տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք հանգեցրել են դատական սխալի, հետևաբար, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշումը բեկանելու կամ փոփոխելու հիմքեր չկան:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ և 402-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին մերժելու վերաբերյալ, թողնել օրինական ուժի մեջ` մերժելով դիմող Ա.Շաբոյանի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` այն ստանալու պահից տասնհինգօրյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության ԵԿԴ/0147/01/17
դատարանի որոշումը
նախագահությամբ դատավոր` Մ.Մակյան
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
19 մարտի 2019թ. ք.Երևան
ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ նաև`
Վերաքննիչ դատարան/ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ա.ԱՎԴԱԼՅԱՆԻ
ԴԱՏԱԽԱԶ` Ա.ՉԱԽՈՅԱՆԻ
ԴԻՄՈՂԻ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՑԻՉ` Հ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ
դռնբաց դատական նիստում դիմող Հ.Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա, դատական ստուգման ենթարկելով փաստաբան Հ.Հարությունյանի դիմումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին մերժելու վերաբերյալ` Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի (այսուհետ նաև` Դատարան) 2019 թվականի հունվարի 29-ի որոշման օրինականության և հիմնավորվածության հարցը,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռով Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով և դատապարտվել է ազատազրկման` 3 (երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։
Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված` գործն արագացված դատաքննության կարգով քննելու պատճառաբանությամբ։
Վերաքննիչ դատարանի 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշմամբ` պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժվել է, իսկ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի դատավճիռը` Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, թողնվել է օրինական ուժի մեջ:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2018 թվականի նոյեմբերի 14-ի որոշմամբ` ամբաստանյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի` 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշման դեմ պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվել է։
2018 թվականի դեկտեմբերի 11-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետ Ա.Հակոբյանին ուղարկվել է Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռի օրինակը և այն ի կատար ածելու մասին կարգադրությունը:
2019 թվականի հունվարի 09-ին Համբարձում Հարությունյանի կողմից Դատարան է ներկայացվել դատական ակտի կատարումը հետաձգելու վերաբերյալ դիմում, այնուհետև` 14.01.2019 թվականին` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ միջնորդություն:
2019 թվականի հունվարի 17-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Ս.Նահապետյանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել Դատարան, որով վերջինս խնդրել է` դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ հայտարարել հետախուզում:
Դատարանը, 2019 թվականի հունվարի 18-ի որոշմամբ` Մ.Հարությունյանի կողմից ներկայացված դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, քրեական գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ դիմումն ու միջնորդությունը, ինչպես նաև ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Ս.Նահապետյանի կողմից ներկայացված` դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ միջնորդությունը միացրել է մեկ վարույթում, հաշվի առնելով, որ վերը նշված բոլոր գործերը վերաբերում են ըստ էության նույն խնդրին` Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ կայացված դատավճռի կատարմանը:
Դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշմամբ` փաստաբան Համբարձում Հարությունյանի դիմումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործ վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին, մերժվել է:
Դատարանի 29.01.2019 թվականի վերոնշյալ որոշման դեմ փոստին հանձնելու միջոցով 19.02.2019 թվականին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել փաստաբան Համբարձում Հարությունյանը, ով իր վերաքննիչ բողոքին կից ներկայացրել է վիճարկվող դատական ակտը 13.02.2019 թվականին ստանալու վերաբերյալ ապացույց:
Վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան չի ներկայացվել:
Թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 նյութերը Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Մ.Պետրոսյանին է հանձնվել 05.03.2019 թվականին, Վերաքննիչ դատարանի 06.03.2019 թվականի որոշմամբ` վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, և նշանակվել է քննության դռնբաց դատական նիստում`2019 թվականի մարտի 19-ին` ժամը 15:00-ին, Վերաքննիչ դատարանի թիվ 4-րդ նիստերի դահլիճում:
2.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջը.
Բողոքի հեղինակը` դատապարտյալ Ա.Շաբոյանի ներկայացուցիչ, փաստաբան Հ.Հարությունյանը, ներկայացնելով իր կողմից Դատարան ներկայացված բողոքի հիմնավորումները, գտել է, որ Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ:
Ի հիմնավորումն իր վերոնշյալ փաստարկի` հայտնել է, որ Դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասը, 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասը, արդյունքում միջոցներ չի ձեռնարկել, որպեսզի Արմեն Շաբոյանը մինչև իր նկատմամբ կիրառված համաներումների որոշումների օրինականությունը պարզելը` ապօրինի չգտնվի ազատազրկման վայրում։
Բացի այդ` Դատարանը սխալ է մեկնաբանել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 432-րդ հոդվածի 1-ին մասը և արդյունքում անհիմն հանգել է հետևության, որ եթե դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ տրվել է դատական ակտի կատարման վերաբերյալ կարգադրություն, ապա Արմեն Շաբոյանը միայն ազատազրկման վայրից կարող է հիվանդության պատճառով դատական ակտի կատարումը հետաձգելու մասին միջնորդություն ներկայացնել։
Մինչդեռ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 432-րդ հոդվածի 1-ին մասում տառացի նշված է. <<Այն դեպքում, երբ ազատազրկման դատապարտված անձը պատիժը կրելու ժամանակ հիվանդացել է....>>։
Մինչդեռ գործում առկա 17.12.2018 թվականին տրված տեղեկանքի համաձայն` Արմեն Շաբոյանը նախքան պատիժը կրելն է հիվանադացել։ Ավելին` գործը Դատարանում քննվելու ժամանակ նույնպես Արմեն Շաբոյանը չի գտնվել ազատազրկման վայրում և պատիժը կրելու ընթացքում չի եղել։
Բացի այդ` Դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ, 17-րդ և 432-րդ հոդվածները, դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ չի նշանակել դատաբժշկական փորձաքննություն և չի պարզել, թե Արմեն Շաբոյանի առողջական վիճակը թույլ է տափս, որպեսզի նա գտնվի ազատազրկման վայրում։
Վերոգրյալի հիման վրա` Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է` մասնակիորեն Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի իրավունքներին վերաբերող մասով բեկանել թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 քրեական գործով միջնորդությունները և դիմումը քննության առնելու մասին Դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի որոշումը:
3.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում դատական ստուգման առնելով Դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի որոշման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը, լսելով դիմողի ներկայացուցչի վերաքննիչ բողոքի հիմնավորումները, դատախազի պատասխան առարկությունները, ուսումնասիրելով դատական վարույթի նյութերը, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ դիմող Ա.Շաբոյանի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Ներկայացված նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռով Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով և դատապարտվել է ազատազրկման` 3 (երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2018 թվականի նոյեմբերի 14-ի որոշմամբ` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ:
2018 թվականի դեկտեմբերի 11-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետ Ա.Հակոբյանին ուղարկվել է Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռի օրինակը և այն ի կատար ածելու մասին կարգադրությունը:
2019 թվականի հունվարի 09-ին Համբարձում Հարությունյանի կողմից Դատարան է ներկայացվել դատական ակտի կատարումը հետաձգելու վերաբերյալ դիմում, այնուհետև` 14.01.2019 թվականին` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ միջնորդություն:
2019 թվականի հունվարի 17-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Ս.Նահապետյանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել Դատարան, որով վերջինս խնդրել է` դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ հայտարարել հետախուզում:
Դատարանը, 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշմամբ` փաստաբան Համբարձում Հարությունյանի դիմումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործ վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին, մերժել է` որոշման հիմքում դնելով հետևյալ պատճառաբանությունները.
<<(...) դատարանն արձանագրում է, որ թեև առկա է օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռ, սակայն, դատապարտյալ Շաբոյանը ներկայումս իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը չի կրում, քանի որ հայտնի չէ նրա գտնվելու վայրը, որի հիմքով էլ մինչ այս պահը նա պատժի կրման վայր չի տեղափոխվել:
Հետևաբար, դատական ակտի կատարման հետաձգման հար ցերկա պահին չի կարող քննարկվել, նկատի ունենալով, որ այդպիսի միջնորդություն կարող է հարուցվել միայն դատական ակտն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո մինչև այն դատարանի կողմից կատարման հանձնելը:
(...)
Այլ խոսքով պաշտպանության կողմը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու վերաբերյալ միջնորդություն կարող է ներկայացնել միայն այն դեպքում, երբ դատական ակտն օրինական ուժի մեջ է մտել, սակայն այն դատարանի կողմից կատարման դեռևս չի հանձնվել, կամ` երբ դատապարտյալը կսկսի կրել իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, որի ընթացքում, համապատասխան ընթացակարգերի պահպանմամբ, նրա մոտ հաստատված կհամարվի ծանր հիվանդության առկայությունը, որը կարող է խոչընդոտել պատիժը կրելուն:
(...) ներկայումս Ա.Շաբոյանի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթն ավարտված է, առկա է օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտ, որը հանձնված է կատարման, ավելին` այն ենթակա է կատարման:
Ուստի, օրենքի ուժով, քրեական գործով վարույթն ավարտված լինելու պայմաններում դատարանն իրավասու չէ կասեցնելու այն:
Ինչ վերաբերում է Հարությունյանի կողմից բարձրացված խնդրին` կապված 19.06.2009թ-ին Շաբոյանի նկատմամբ համաներում հայտարարելուն և այդ հիմքով նրան պատժից ազատելուն, ապա դատարանը փաստում է, որ այն դուրս է սույն դատարանի լիզորություններից, քանի որ համաներման կիրառման և դրա հետ կապված հարցերը պետք է լուծվի տվյալ դատավճիռն ի կատար ածող համապատասխան մարմինը:
(...)>>:
Վերաքննիչ դատարանը, Դատարանի վերոնշյալ եզրահանգումների կապակցությամբ փաստում է, որ Դատարանը, մերժելով դիմողի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի բողոքը, մանրամասնորեն քննարկման առարկա է դարձրել բողոքի յուրաքանչյուր փաստարակ և դրանց տվել ճիշտ իրավական գնահատական, որի պայմաններում դիմողի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի բողոքը բավարարելու օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն:
Վերաքննիչ դատարանը, նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ դիմողի ներկայացուցիչը վերաքննիչ բողոքում չի ներկայացրել որևէ նոր փաստական տվյալ, ինչը գնահատման չի արժանացել Դատարանի կողմից, գտնում է, որ նման պայմաններում վերջինիս վերաքննիչ բողոքի փաստարկները կրկին անգամ քննության առնելը` կորցնում է իր անհրաժեշտությունը:
Ամփոփելով վերոշարադրյալ բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցությամբ` Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Դատարանի որոշումն օրինական է, հիմնավորված և պատճառաբանված, բողոքը քննության առնելիս Դատարանի կողմից թույլ չեն տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք հանգեցրել են դատական սխալի, հետևաբար, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշումը բեկանելու կամ փոփոխելու հիմքեր չկան:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ և 402-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին մերժելու վերաբերյալ, թողնել օրինական ուժի մեջ` մերժելով դիմող Ա.Շաբոյանի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` այն ստանալու պահից տասնհինգօրյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
Գործ ԵԿԴ/0147/01/17
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը (այսուհետ` Դատարան)`
նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի«
քարտուղարությամբ` Դարինա Բեգլարյանի և
Վլադիմիր Շահինյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Արթուր Չախոյանի,
պաշտպան` Գիվի Հովհաննիսյանի,
նույն դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, արա¬գաց¬ված դա¬տա¬կան քննության կարգով քննեց և 2017թ. նոյեմբերի 21-ին ավար¬տեց քրեա¬կան գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի`
Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի` (ծնված 1969թ. ապրիլի 14-ին« Գյումրիում, ազ¬¬¬գութ¬յամբ հայ« ՀՀ քա¬¬ղաքացի« բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, աշխատում է «Աղասի Շաբոյանի անվան Գյումրու քաղաքապետարանի պարի խմբում»` որպես գեղարվեստական ղեկավար և տնօրեն, նախ¬կի¬նում չդատա¬պարտ¬ված, հաշ¬վառ¬ված է Շիրակի մարզի Գյումրի քաղաքի Երևանյան խճուղու 169-րդ տանը, փաստացի բնակվում է Շիրակի մարզի Գյումրի քաղաքի Սպանդարյան 101-րդ տանը, սույն գոր¬ծով մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նա¬խա¬¬տես¬ված հան¬¬ցա¬¬վոր արարքի կատարում, որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռա¬նալու մասին ստո¬րագրութ¬յուն)։
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2016թ. դեկտեմբերի 19-ին ՀՀ ԿԱ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչութ¬յունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 58218116 քրեական գործը` շահադիտական նպատակով ՀՀ քաղաքացիների անօրի¬նա¬կան միգրացիան կազմակերպելու դեպքի առթիվ` քաղ. Արմեն Շաբոյանի և Արա Մելիքսեթ¬¬յանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերի քննարկման արդյունքներով։
2017թ. ապրիլի 26-ին Արմեն Շաբոյանին մեղադրանք է առա¬ջադրվել ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն։
2017թ. մայիսի 30-ին որոշում է կայացվել Արմեն Շաբոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և լրացնելու մասին, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով։
2017թ. մայիսի 31-ին Արա Մելիքսեթ¬¬յանը ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն և հայտարարվել հետախուզում։
2017թ. մայիսի 31-ին սույն քրեական գործից թիվ 58208317 համարով անջատվել և առանձին վարույթ է առանձանցվել հետախուզվող Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ մաս։
2017թ. հունիսի 5-ին թիվ 58208317 քրեական գործը Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի նկատ¬մամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հաստատ¬ված մեղադրական եզրա¬¬կա¬ցութ¬յամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջան¬¬¬ների ընդհանուր իրա¬¬վա¬սութ¬յան դատա¬րան /դատարան մուտքագրվել է 2017թ. հունիսի 7-ին/, նախագահող դատա¬վորին փաս¬¬տացի հանձնվել է 2017թ. հունիսի 8-ին, նույն օրը ընդունվել է վա¬րույթ, ապա նշա¬նակվել դատա¬կան քննութ¬յան։
Առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը.
Նախաքննական մարմինը գործով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանին ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 38-329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախա¬տեսված հանցագործության հատկանիշ¬նե¬րով մե¬ղադ¬րանք է առաջադրել այն բանի համար, որ նա «հանդիսանալով «Ա.Շաբոյան» պարի խմբի գե¬ղար¬վեստական ղեկավար« 2016թ. հունվար ամսին համացանցի միջոցով տեղեկանալով« որ նույն թվականի մարտի 17-20-ն ընկած ժամանակահատվածում Ֆրանսիայի Հանրապետության Նիցցա և Մոնտե-Կառլո քաղաքներում տեղի է ունենալու պարի միջազգային փառատոն« պայմանավոր¬վա¬ծություն է ձեռք բերել Շիրակի մարզի «Վահրամաբերդ» համայնքում գործող «Վահրամաբերդ» պարի խմբի գեղարվեստական ղեկավար Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ` պարի խմբերը միմյանց միաց¬նելու և «Վահրամաբերդ» պարի խմբի անվան տակ նշված փառատոնում հանդես գալու վերաբերյալ։ Ստանալով վերջինիս համաձայնությունը` բանկային փոխանցման եղանակով նշված փառատոնի հաշ¬վե¬համարին փոխանցել է ընդհանուր 2.464 եվրո գումար« ինչի արդյունքում ստացել է Ֆրանսիայի Հանրապետությունում կայանալիք պարի փառատոնին մասնակցելու հրավերք։ Այնուհետև« գիտակ¬ցե¬լով իր կողմից փառատոնին մասնակցելու համար սահմանված մնացած 2.536 եվրո գումարն ան¬ձամբ վճարելու անկարողությունը« նախնական համաձայնության գալով Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ« շահադիտական նպատակով« այն է` նյութական օգուտ ստանալու և նյութական որոշակի ծախ¬սե¬րից ազատվելու ձգտումով« «Վահրամաբերդ» պարի խմբի ցուցակում ընդգրկել է խմբի անդամ չհան¬դիսացող` ՀՀ 9 քաղաքացիների և նրանցից պահանջել ու ստացել ընդհանուր 2.280 եվրո գումար« մաս¬նավորապես` Հովհաննես Վարդանի Զաքարյանից« Գարիկ Վահանի Վարդերեսյանից« Հասմիկ Համ¬լետի Տեր-Ավագյանից` յուրաքանչյուրից անձամբ ստացել է 400 եվրո գումար« իսկ Նաիրա Ժո¬րայի Մկրտչյանից` 380 եվրո« Գևորգ Սուրենի Մարտիրոսյանից` 300 եվրո« Լուսինե և Ջեմմա Գյոլեց¬յան¬ներից` յուրաքանչյուրից 200 եվրո գումարները ստացել է Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի միջոցով« միաժամանակ պայմանավորվածություն ձեռք բերել Կարեն Հրայրի Բադալյանի և Անահիտ Նա¬հա¬պետի Խալաթյանի հետ յուրաքանչյուրից 400 եվրո գումար ստանալ դեսպանատան կողմից վեր¬ջին¬ներիս մուտքի արտոնագիր տրամադրելուց հետո։
Իր հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով վերջիններիս անօրինական միգրա¬ցիան Հայաստանի Հանրապետությունից դեպի Ֆրանսիայի Հանրապետություն կազմակերպելու դի¬տա¬վորությամբ« Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ միասին վերոհիշյալ անձանց ծանոթացրել է «Վահ¬¬¬րամաբերդ» պարի խմբի անդամների հետ« նրանց ներկայացրել` որպես երաժիշտ« պարող և հան¬դերձապահ« ու հայտարարել« որ նրանք պարի խմբի կազմում մեկնելու են Ֆրանսիայի Հանրա¬պե¬տություն` փառատոնին մասնակցելու նպատակով։
Այնուհետև« Հայաստանի Հանրապետություն գործող Ֆրանսիայի Հանրապետության դես¬պա¬նատան կողմից մուտքի թույլտվություն ստանալու նպատակով« նշված անձանց «Վահրամաբերդ» պարի խմբի անդամների հետ միասին 2016թ. փետրվարի 29-ին ուղեկցել և ներկայացրել է Հայաս¬տանի Հանրապետություն գործող Ֆրանսիայի դեսպանատուն« որտեղ հանձնել է Արա Գեղեցիկ Մե¬լիք¬սեթյանի կողմից նախապես իրեն տրամադրված և «Վահրամաբերդ» համայնքի ղեկավարի կողմից վավերացված պարի խմբի ցուցակում ներառված կեղծ տեղեկություններ` խմբի ցուցակում նրանց ընդգրկելով` որպես երաժիշտ« պարող և հանդերձապահ« սակայն դեսպանատան աշխատակիցների կող¬մից կեղծիքները բացահայտվել են և մուտքի թույլտվություն չի տրվել»։
Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանը միջնորդեցին գործը քննել դա¬տա¬կան քննության արագացված կարգով` հայ¬տա¬րա¬րելով« որ վերը նշված միջ¬նոր¬¬դութ¬¬յունը ներ¬կա¬յացնում է կամավոր` նախա¬պես խորհրդակցելով իր պաշտպանի հետ« գիտակ¬ցում է արա¬գացված կարգով դա¬տաքննութ¬յուն անցկացնելու իրա¬վական հետևանք¬ները։ Ամ¬բաս¬¬¬տան¬յալը նաև հայտարա¬րեց« որ առաջադրված մե¬ղադրանք¬ը իրեն պարզ և հասկանալի է« հա¬¬մա¬ձայն է դրա հետ« ավելին` առա¬¬ջադրված մեղադրան¬քում իրեն լիովին մեղավոր է ճանա¬չում։
Քննության առնելով ամբաստանյալի վերոնշյալ միջնոր¬դութ¬յունը« հաշվի առ¬նելով այն, որ մե¬ղադրողը, Դատարանում փոփոխելով մեղադրական եզրակացութ¬յունը հաս¬տա¬տելու որոշում կա¬յաց¬¬նե¬լիս արտահայտած դիրքորոշումը, չառարկեց գործն արա¬գաց¬ված դա¬տաքննութ¬¬յան կարգով քննե¬¬լու դեմ, նկատի ունե¬նա¬լով« որ ամ¬բաս¬տանյալը չա¬փահաս է և մեղ¬սու¬նակ« արձանագրելով, որ առ¬կա են ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդված¬ներով նախա¬տեսված` գործն արա¬գացված դա¬տաքննութ¬յան կար¬գով քննելու հիմ¬քն ու բոլոր պայ¬ման¬ները` Դա¬տա¬¬րա¬նը« հա¬մա¬պա¬տաս¬¬խան որոշ¬ման կայաց¬մամբ« գործը քննեց արա¬գաց¬ված դա¬տաքննութ¬յան կար¬գով։
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով Արմեն Շաբոյանին առա¬ջադրված մե¬ղադրանքը Դա¬տարանը հաստատված համարեց հետևյալ ապացույցներով` գործով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի ցուցմունքներով, վկաներ Անահիտ Նահապետի Խալաթյանի, Նա¬իրա Ժորայի Մկրտչյանի, Հովհաննես Վարդանի Զաքարյանի, Քրիստինա Հայկի Մանուկյանի, Շողիկ Հարությունի Հովհաննիսյանի, Նաիրա Հովնանի Մկրտչյանի, Քնարիկ Էդիկի Մկրտչյանի, Արտուշ Էդ¬վարդի Մարանջյանի, Աղվան Զարզանդի Մարտիրոսյանի, Արա Վարդևանի Գրիգորյանի, Կարեն Հրայրի Բադալյանի ցուցմունքներով, որպես ապացույց ճանաչ¬ված և գործին կցված Հայաստանի Հան¬րա¬պետությունում Ֆրանսիայի Հանրապե¬տութ¬յան դեսպանատնից ստացված 41 անձանցից բաղկացած` «Վահրամաբերդ» պարի խմբի ցուցակով։
Նախաքննությամբ ձեռք բերված վերոնշյալ ապացույցները գնահատելիս` Դատարա¬նը հան¬գում է այն հետևության« որ ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանին առաջադրված մեղադ¬րանքի հիմ¬քում դրված այդ ապա¬ցույցներն ըստ էության հա¬մա¬պա¬տաս¬խանում են ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬րութ¬¬յան օրենսգրքով սահմանված թույլատրելիության և վերա¬բերե¬լիության« իսկ համակ¬¬ցութ¬¬¬յամբ գործի ճիշտ լուծման տեսանկյու¬նով` բավարա¬րութ¬յան չա¬փա¬¬¬նիշներին։
Դատարանը հաստատված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանը իրեն մեղ¬սագրված հանցավոր արարք¬ը կատարել է մե¬ղա¬վորութ¬յամբ, նրա արարքը ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով որակված է ճիշտ, վեր¬ջինս քրեական պատաս¬խա¬նատ¬վության ու պատժի ենթա¬կա է այդ հոդվածների համապա¬տասխան մասով և կետերով։
Ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերա¬կանգ¬¬¬նել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հան¬ցա¬¬¬գոր¬¬ծությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հան¬ցանք կատա¬րած անձի նկատ¬մամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ¬գոր¬ծութ¬յան այլ միջոց¬ները պետք է լինեն ար¬դարացի« համապա¬տասխանեն հանցանքի ծան¬րությանը« այն կա¬տա¬րելու հան¬գա¬մանք¬ներին« հան¬¬ցավորի անձնա¬¬վորությանը« անհրա¬ժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գոր¬ծութ¬յուն¬ները կան¬խելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է« որ հանցա¬գոր¬ծութ¬յան համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« իսկ նույն հոդ¬վածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա¬գործության՝ հան¬րության համար վտան¬¬¬¬գա¬վո¬րության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատաս¬խա¬նատ¬վությունը և պատիժը մեղմաց¬նող և/կամ ծանրացնող հան¬գա¬մանքներով։ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համա¬ձայն` հան¬ցագործության համար նախա¬տեսված պա¬¬¬տիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապա¬հովել պատժի նպատակ¬ները։
Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դա¬տա¬վա¬րա¬կան օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հանգա¬մանք¬ներ ունեցող գոր¬ծով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրոպա¬կան դատա¬րա¬նի դատական ակ¬տի հիմ¬¬նա¬վո¬րումները« այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբա¬նութ¬յուն¬ները« պարտադիր են դատարանի հա¬մար նույ¬¬¬նանման փաստական հանգամանք¬ներով գործի քննության ժամա¬նակ։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը« Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դա¬տարանի 2007թ. հոկ¬տեմ¬բերի 26-ի ՎԲ-149/07 գործով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մա¬սով նախատեսված նորմը« նշել է« որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատ¬վությունը մեղ¬¬մաց¬նող հանգամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ« քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դա¬տա¬րանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ« որոնք նույն հոդվածի առա¬ջին մա¬սում նշված չեն։
Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի անձը բնութագրող տվյալներ է գնա¬հատում՝ նախկինում դատապարտված չլինելը (ըստ ՀՀ ինֆորմացիոն կենտրոն 2016թ. մարտի 29-ին կատարված հարցման արդյունքների` դատվածությունները մարված են), ամուսնացած լինելը (համա¬ձայն ամուսնության թիվ 413369 վկայականի պատճենի), բազմիցս պարգևատրվելը և խրախուսվելը (ըստ ներկայացված պատ¬վոգրերի և դիպլոմների), իսկ որպես պատաս¬խանատ¬վութ¬յունն ու պատիժը մեղ¬մաց¬նող հան¬գամանք¬ներ` դեռևս մինչդատական վարույթից լիովին մեղավոր ճանաչելն ու անկեղ¬ծորեն զղջալը, աշխատանքի վայրում դրակա¬նո¬րեն բնութագրվելը (համաձայն` Գյումրի համայնքի «Պա¬րարվեստի դպրոց» ՊՈԱԿ տնօրեն Ս.Գաս¬¬պարյանի կողմից հաստատված բնութագրի)։
Դատարանն ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի պատասխանատվությունը և պա¬տիժը ծան¬րաց¬¬նող հանգամանքներ չարձանագրեց։
Պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հան¬գամանքները, ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի անձը բնու¬թագրող տվյալ¬ները հաս¬տատված են գործով ձեռք բեր¬ված և դա¬տաքննութ¬յամբ հետա¬զոտված, թույլատ¬րե¬¬լիութ¬յան ու վերաբերելիության չափանիշներին համա¬պա¬¬տաս¬¬խանող ապա¬ցույց¬¬ներով, ող¬ջամտո¬րեն մեղմաց¬նում են նրա անձի հանրային վտան¬գավո¬րութ¬յունը։
Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատ¬¬մամբ պատժի նշանակման խնդրին` Դատա¬րանը փաս¬¬տում է, որ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահ¬մանված հանցակազմի պատ¬ժամասն որոշակի է, այ¬սինքն` նախատեսում է պատիժ բացառապես ազա¬տազրկման ձևով` գույքի բռնագրավ¬մամբ կամ առանց դրա, որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավուն¬քից զրկելով կամ առանց դրա, հետևաբար` սույն գործով Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ պա¬տիժ նշանակելիս քննարկման ենթակա են` պատժաչափի, տվյալ հոդվածով նախատեսված ազա¬տազրկու¬մից ավելի մեղմ պատժա¬չափ կամ պատժա¬տեսակ նշա¬նակելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդ¬վածի կիրառում), ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելու դեպքում՝ այն կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կի¬րա¬ռում), որպես լրացուցիչ պատժատեսակ գույքի բռնագրա¬վում, ինչպես նաև որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրա¬վունքից զրկելը նշանակելու նպատակահարմարության հարցերը։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի անձը, նրան վերագրվող հանցագոր¬ծութ¬յան բնույթն ու վտանգա¬վորության աստիճանը (դիտավորությամբ կատարված ծանր հանցագործութ¬յուն է), կատարած այդ հանցագործությամբ անօրինական միգրացիայի մեջ ներգրավված անձանց քա¬նակը (ներգրավվել է Հայաստանի Հանրապետության 9 քաղաքացիների, թեև տվյալ հանցակազմի առկա¬¬յության համար բավարար էր միայն երկուսինը), ինչպես նաև ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 64-րդ հոդ¬վածի տես¬անկյու¬նով բացառիկ հանգա¬մանք¬ների բացա¬կա¬յությունը` Դա¬տա¬րանը փաստում է, որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի նկատ¬մամբ տվյալ հոդվածով նախատես¬վածից ավելի մեղմ պատ¬ժաչափ կամ պատժատեսակ նշանակելու հիմքերը բացա¬կայում են։ Նրա նկատմամբ պատիժ կարող է նշա¬նակվել բացառապես ազատազրկման ձևով, հոդվածով նախատես¬ված սանկցիա¬¬յի սահման¬ներում, իսկ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի անձը դրականորեն բնութագրող տվյալները, պատասխա¬նատվութ¬յունը և պատիժը մեղմացնող հանգա¬մանքները Դատարանը հաշվի է առնում նրա նկատ¬մամբ պատժա¬չափ սահմանելիս, ինչպես նաև նշա¬նակված հիմնական պատիժը կրելու, լրացուցիչ պատիժ¬ներ նշանակելու նպատա¬կա¬հար¬¬մարութ¬յան հարցերը որոշելիս։
Ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ սույն դա¬տավճռով նշանակվող ազատազրկման պատժի չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ քրեական դատա¬վարական օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասի պա¬հանջն առ այն, որ արագացված դատական քննության կարգով մեղադրա¬կան դա¬տավճիռ կա¬յաց¬¬նելիս դա¬տա¬¬րա¬նի նշանա¬կած պատիժը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագոր¬ծութ¬յան համար նա¬խա¬¬տեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, տվյալ դեպքում` 5 (հինգ) տարի 4 (չորս) ամիս ժամկետով ազա¬տազրկումը։
Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ նշա¬նակված պատիժը կրելու նպատակա¬հար¬մա¬րության հարցը քննարկելիս Դատարանը, հաշվի առնելով վերագրվող հանցագոր¬ծութ¬յան բնույթն ու վտան¬գա¬վորութ¬յան աստիճանը, նրա կատարած հանցագործությամբ անօրինական միգրացիայի մեջ ներգրավված անձանց քանակը (ներգրավվել է Հայաստանի Հանրապետության 9 քաղաքացիների), հանգում է այն համոզ¬վա¬ծության, որ նրա ուղղվե¬լը և նոր հանցա¬գոր¬ծություն¬ների կանխումը հնա¬րավոր է ազա¬տազրկման ձևով նշանակվող պա¬տիժը ռեալ կրելու պայ¬մա¬ններում։
Այդ պատիժն է արդա¬րացի ու միա¬ժա¬¬մանակ անհրա¬ժեշտ նաև սո¬ցիալական արդա¬րութ¬յու¬նը վերա¬կանգ¬նելու հա¬մար։
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված լրացուցիչ պատժի` գույքի բռնագրավում նշա¬¬նակ¬ելու նպատակահար¬մարությանը` Դատարանը, հաշվի առնելով ամբաստանյալը անձը բնու¬թագրող, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխա¬նատ¬վությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, արձա¬նագրում է, որ դրա նշանակման փաս¬տական հիմքերը բացակայում են։
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հար¬ցին` Դատա¬¬րանը փաստում է, որ սույն դատավճիռը կայացնելու պահին ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատ¬մամբ որպես խա¬¬¬¬փան¬ման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստո¬րագրությունը փո¬փո¬խելու կամ վերաց¬նելու հիմքերը բացա¬կա¬յում են, այն անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ վերջինիս պատժի կրման սկիզբը` հաշվարկել նրան փաս¬տացի արգելանքի վերցնելու օր¬վա¬նից։
ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դա¬տավճիռ կա¬յացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույց¬ների« դա¬տա¬կան ծախ¬սե¬րի« գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի« քաղա¬¬քա¬ցիական հայ¬ցի հար¬ցե¬րին, սակայն Դատարանը« պարզելով« որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, սույն քրեա¬կան գործում բացակա¬յում են իրեղեն ապա¬ցույցները, նրա դեմ քաղաքացիական հայց չի ներկայացվել, սահմա¬նա¬փակվում է այդ փաստերի ար¬ձանագրմամբ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-8-րդ կետերով թվարկ¬ված դատական ծախսերը« ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 8-րդ մա¬սի հա¬մա¬¬¬ձայն« ամ¬բաստանյալ Արմեն Շաբոյանից բռնագանձման ենթակա չեն։
Գնահատելով և ամփոփելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, ղեկավար¬վելով ՀՀ քրեական դատավարա¬կան օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, ինչպես նաև 375.1-375.4-րդ հոդված¬ներով, Դատա¬րանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց՝
Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատմամբ նշա¬նակել պատիժ` ազա¬տազրկում 3 ( երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։
Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ որպես խա¬փանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստո¬րագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինա¬կան ուժի մեջ մտնելը։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված` գործն արագացված դատաքննության կարգով քննելու պատճառաբանությամբ։
Դատավճիռը ստացման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում կարող է բողո¬քարկվել ՀՀ վե¬րաքննիչ քրեական դատարան` բացառությամբ գործի փաստական հանգա¬մանք¬ների վերա¬բերյալ Դա¬տա¬րանի հետևությունների։
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը (այսուհետ` Դատարան)`
նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի«
քարտուղարությամբ` Դարինա Բեգլարյանի և
Վլադիմիր Շահինյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Արթուր Չախոյանի,
պաշտպան` Գիվի Հովհաննիսյանի,
նույն դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, արա¬գաց¬ված դա¬տա¬կան քննության կարգով քննեց և 2017թ. նոյեմբերի 21-ին ավար¬տեց քրեա¬կան գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի`
Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի` (ծնված 1969թ. ապրիլի 14-ին« Գյումրիում, ազ¬¬¬գութ¬յամբ հայ« ՀՀ քա¬¬ղաքացի« բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, աշխատում է «Աղասի Շաբոյանի անվան Գյումրու քաղաքապետարանի պարի խմբում»` որպես գեղարվեստական ղեկավար և տնօրեն, նախ¬կի¬նում չդատա¬պարտ¬ված, հաշ¬վառ¬ված է Շիրակի մարզի Գյումրի քաղաքի Երևանյան խճուղու 169-րդ տանը, փաստացի բնակվում է Շիրակի մարզի Գյումրի քաղաքի Սպանդարյան 101-րդ տանը, սույն գոր¬ծով մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նա¬խա¬¬տես¬ված հան¬¬ցա¬¬վոր արարքի կատարում, որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռա¬նալու մասին ստո¬րագրութ¬յուն)։
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2016թ. դեկտեմբերի 19-ին ՀՀ ԿԱ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչութ¬յունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 58218116 քրեական գործը` շահադիտական նպատակով ՀՀ քաղաքացիների անօրի¬նա¬կան միգրացիան կազմակերպելու դեպքի առթիվ` քաղ. Արմեն Շաբոյանի և Արա Մելիքսեթ¬¬յանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերի քննարկման արդյունքներով։
2017թ. ապրիլի 26-ին Արմեն Շաբոյանին մեղադրանք է առա¬ջադրվել ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն։
2017թ. մայիսի 30-ին որոշում է կայացվել Արմեն Շաբոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և լրացնելու մասին, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով։
2017թ. մայիսի 31-ին Արա Մելիքսեթ¬¬յանը ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն և հայտարարվել հետախուզում։
2017թ. մայիսի 31-ին սույն քրեական գործից թիվ 58208317 համարով անջատվել և առանձին վարույթ է առանձանցվել հետախուզվող Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ մաս։
2017թ. հունիսի 5-ին թիվ 58208317 քրեական գործը Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի նկատ¬մամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հաստատ¬ված մեղադրական եզրա¬¬կա¬ցութ¬յամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջան¬¬¬ների ընդհանուր իրա¬¬վա¬սութ¬յան դատա¬րան /դատարան մուտքագրվել է 2017թ. հունիսի 7-ին/, նախագահող դատա¬վորին փաս¬¬տացի հանձնվել է 2017թ. հունիսի 8-ին, նույն օրը ընդունվել է վա¬րույթ, ապա նշա¬նակվել դատա¬կան քննութ¬յան։
Առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը.
Նախաքննական մարմինը գործով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանին ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 38-329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախա¬տեսված հանցագործության հատկանիշ¬նե¬րով մե¬ղադ¬րանք է առաջադրել այն բանի համար, որ նա «հանդիսանալով «Ա.Շաբոյան» պարի խմբի գե¬ղար¬վեստական ղեկավար« 2016թ. հունվար ամսին համացանցի միջոցով տեղեկանալով« որ նույն թվականի մարտի 17-20-ն ընկած ժամանակահատվածում Ֆրանսիայի Հանրապետության Նիցցա և Մոնտե-Կառլո քաղաքներում տեղի է ունենալու պարի միջազգային փառատոն« պայմանավոր¬վա¬ծություն է ձեռք բերել Շիրակի մարզի «Վահրամաբերդ» համայնքում գործող «Վահրամաբերդ» պարի խմբի գեղարվեստական ղեկավար Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ` պարի խմբերը միմյանց միաց¬նելու և «Վահրամաբերդ» պարի խմբի անվան տակ նշված փառատոնում հանդես գալու վերաբերյալ։ Ստանալով վերջինիս համաձայնությունը` բանկային փոխանցման եղանակով նշված փառատոնի հաշ¬վե¬համարին փոխանցել է ընդհանուր 2.464 եվրո գումար« ինչի արդյունքում ստացել է Ֆրանսիայի Հանրապետությունում կայանալիք պարի փառատոնին մասնակցելու հրավերք։ Այնուհետև« գիտակ¬ցե¬լով իր կողմից փառատոնին մասնակցելու համար սահմանված մնացած 2.536 եվրո գումարն ան¬ձամբ վճարելու անկարողությունը« նախնական համաձայնության գալով Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ« շահադիտական նպատակով« այն է` նյութական օգուտ ստանալու և նյութական որոշակի ծախ¬սե¬րից ազատվելու ձգտումով« «Վահրամաբերդ» պարի խմբի ցուցակում ընդգրկել է խմբի անդամ չհան¬դիսացող` ՀՀ 9 քաղաքացիների և նրանցից պահանջել ու ստացել ընդհանուր 2.280 եվրո գումար« մաս¬նավորապես` Հովհաննես Վարդանի Զաքարյանից« Գարիկ Վահանի Վարդերեսյանից« Հասմիկ Համ¬լետի Տեր-Ավագյանից` յուրաքանչյուրից անձամբ ստացել է 400 եվրո գումար« իսկ Նաիրա Ժո¬րայի Մկրտչյանից` 380 եվրո« Գևորգ Սուրենի Մարտիրոսյանից` 300 եվրո« Լուսինե և Ջեմմա Գյոլեց¬յան¬ներից` յուրաքանչյուրից 200 եվրո գումարները ստացել է Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի միջոցով« միաժամանակ պայմանավորվածություն ձեռք բերել Կարեն Հրայրի Բադալյանի և Անահիտ Նա¬հա¬պետի Խալաթյանի հետ յուրաքանչյուրից 400 եվրո գումար ստանալ դեսպանատան կողմից վեր¬ջին¬ներիս մուտքի արտոնագիր տրամադրելուց հետո։
Իր հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով վերջիններիս անօրինական միգրա¬ցիան Հայաստանի Հանրապետությունից դեպի Ֆրանսիայի Հանրապետություն կազմակերպելու դի¬տա¬վորությամբ« Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ միասին վերոհիշյալ անձանց ծանոթացրել է «Վահ¬¬¬րամաբերդ» պարի խմբի անդամների հետ« նրանց ներկայացրել` որպես երաժիշտ« պարող և հան¬դերձապահ« ու հայտարարել« որ նրանք պարի խմբի կազմում մեկնելու են Ֆրանսիայի Հանրա¬պե¬տություն` փառատոնին մասնակցելու նպատակով։
Այնուհետև« Հայաստանի Հանրապետություն գործող Ֆրանսիայի Հանրապետության դես¬պա¬նատան կողմից մուտքի թույլտվություն ստանալու նպատակով« նշված անձանց «Վահրամաբերդ» պարի խմբի անդամների հետ միասին 2016թ. փետրվարի 29-ին ուղեկցել և ներկայացրել է Հայաս¬տանի Հանրապետություն գործող Ֆրանսիայի դեսպանատուն« որտեղ հանձնել է Արա Գեղեցիկ Մե¬լիք¬սեթյանի կողմից նախապես իրեն տրամադրված և «Վահրամաբերդ» համայնքի ղեկավարի կողմից վավերացված պարի խմբի ցուցակում ներառված կեղծ տեղեկություններ` խմբի ցուցակում նրանց ընդգրկելով` որպես երաժիշտ« պարող և հանդերձապահ« սակայն դեսպանատան աշխատակիցների կող¬մից կեղծիքները բացահայտվել են և մուտքի թույլտվություն չի տրվել»։
Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանը միջնորդեցին գործը քննել դա¬տա¬կան քննության արագացված կարգով` հայ¬տա¬րա¬րելով« որ վերը նշված միջ¬նոր¬¬դութ¬¬յունը ներ¬կա¬յացնում է կամավոր` նախա¬պես խորհրդակցելով իր պաշտպանի հետ« գիտակ¬ցում է արա¬գացված կարգով դա¬տաքննութ¬յուն անցկացնելու իրա¬վական հետևանք¬ները։ Ամ¬բաս¬¬¬տան¬յալը նաև հայտարա¬րեց« որ առաջադրված մե¬ղադրանք¬ը իրեն պարզ և հասկանալի է« հա¬¬մա¬ձայն է դրա հետ« ավելին` առա¬¬ջադրված մեղադրան¬քում իրեն լիովին մեղավոր է ճանա¬չում։
Քննության առնելով ամբաստանյալի վերոնշյալ միջնոր¬դութ¬յունը« հաշվի առ¬նելով այն, որ մե¬ղադրողը, Դատարանում փոփոխելով մեղադրական եզրակացութ¬յունը հաս¬տա¬տելու որոշում կա¬յաց¬¬նե¬լիս արտահայտած դիրքորոշումը, չառարկեց գործն արա¬գաց¬ված դա¬տաքննութ¬¬յան կարգով քննե¬¬լու դեմ, նկատի ունե¬նա¬լով« որ ամ¬բաս¬տանյալը չա¬փահաս է և մեղ¬սու¬նակ« արձանագրելով, որ առ¬կա են ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդված¬ներով նախա¬տեսված` գործն արա¬գացված դա¬տաքննութ¬յան կար¬գով քննելու հիմ¬քն ու բոլոր պայ¬ման¬ները` Դա¬տա¬¬րա¬նը« հա¬մա¬պա¬տաս¬¬խան որոշ¬ման կայաց¬մամբ« գործը քննեց արա¬գաց¬ված դա¬տաքննութ¬յան կար¬գով։
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով Արմեն Շաբոյանին առա¬ջադրված մե¬ղադրանքը Դա¬տարանը հաստատված համարեց հետևյալ ապացույցներով` գործով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի ցուցմունքներով, վկաներ Անահիտ Նահապետի Խալաթյանի, Նա¬իրա Ժորայի Մկրտչյանի, Հովհաննես Վարդանի Զաքարյանի, Քրիստինա Հայկի Մանուկյանի, Շողիկ Հարությունի Հովհաննիսյանի, Նաիրա Հովնանի Մկրտչյանի, Քնարիկ Էդիկի Մկրտչյանի, Արտուշ Էդ¬վարդի Մարանջյանի, Աղվան Զարզանդի Մարտիրոսյանի, Արա Վարդևանի Գրիգորյանի, Կարեն Հրայրի Բադալյանի ցուցմունքներով, որպես ապացույց ճանաչ¬ված և գործին կցված Հայաստանի Հան¬րա¬պետությունում Ֆրանսիայի Հանրապե¬տութ¬յան դեսպանատնից ստացված 41 անձանցից բաղկացած` «Վահրամաբերդ» պարի խմբի ցուցակով։
Նախաքննությամբ ձեռք բերված վերոնշյալ ապացույցները գնահատելիս` Դատարա¬նը հան¬գում է այն հետևության« որ ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանին առաջադրված մեղադ¬րանքի հիմ¬քում դրված այդ ապա¬ցույցներն ըստ էության հա¬մա¬պա¬տաս¬խանում են ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬րութ¬¬յան օրենսգրքով սահմանված թույլատրելիության և վերա¬բերե¬լիության« իսկ համակ¬¬ցութ¬¬¬յամբ գործի ճիշտ լուծման տեսանկյու¬նով` բավարա¬րութ¬յան չա¬փա¬¬¬նիշներին։
Դատարանը հաստատված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանը իրեն մեղ¬սագրված հանցավոր արարք¬ը կատարել է մե¬ղա¬վորութ¬յամբ, նրա արարքը ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով որակված է ճիշտ, վեր¬ջինս քրեական պատաս¬խա¬նատ¬վության ու պատժի ենթա¬կա է այդ հոդվածների համապա¬տասխան մասով և կետերով։
Ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերա¬կանգ¬¬¬նել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հան¬ցա¬¬¬գոր¬¬ծությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հան¬ցանք կատա¬րած անձի նկատ¬մամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ¬գոր¬ծութ¬յան այլ միջոց¬ները պետք է լինեն ար¬դարացի« համապա¬տասխանեն հանցանքի ծան¬րությանը« այն կա¬տա¬րելու հան¬գա¬մանք¬ներին« հան¬¬ցավորի անձնա¬¬վորությանը« անհրա¬ժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գոր¬ծութ¬յուն¬ները կան¬խելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է« որ հանցա¬գոր¬ծութ¬յան համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« իսկ նույն հոդ¬վածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա¬գործության՝ հան¬րության համար վտան¬¬¬¬գա¬վո¬րության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատաս¬խա¬նատ¬վությունը և պատիժը մեղմաց¬նող և/կամ ծանրացնող հան¬գա¬մանքներով։ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համա¬ձայն` հան¬ցագործության համար նախա¬տեսված պա¬¬¬տիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապա¬հովել պատժի նպատակ¬ները։
Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դա¬տա¬վա¬րա¬կան օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հանգա¬մանք¬ներ ունեցող գոր¬ծով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրոպա¬կան դատա¬րա¬նի դատական ակ¬տի հիմ¬¬նա¬վո¬րումները« այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբա¬նութ¬յուն¬ները« պարտադիր են դատարանի հա¬մար նույ¬¬¬նանման փաստական հանգամանք¬ներով գործի քննության ժամա¬նակ։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը« Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դա¬տարանի 2007թ. հոկ¬տեմ¬բերի 26-ի ՎԲ-149/07 գործով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մա¬սով նախատեսված նորմը« նշել է« որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատ¬վությունը մեղ¬¬մաց¬նող հանգամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ« քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դա¬տա¬րանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ« որոնք նույն հոդվածի առա¬ջին մա¬սում նշված չեն։
Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի անձը բնութագրող տվյալներ է գնա¬հատում՝ նախկինում դատապարտված չլինելը (ըստ ՀՀ ինֆորմացիոն կենտրոն 2016թ. մարտի 29-ին կատարված հարցման արդյունքների` դատվածությունները մարված են), ամուսնացած լինելը (համա¬ձայն ամուսնության թիվ 413369 վկայականի պատճենի), բազմիցս պարգևատրվելը և խրախուսվելը (ըստ ներկայացված պատ¬վոգրերի և դիպլոմների), իսկ որպես պատաս¬խանատ¬վութ¬յունն ու պատիժը մեղ¬մաց¬նող հան¬գամանք¬ներ` դեռևս մինչդատական վարույթից լիովին մեղավոր ճանաչելն ու անկեղ¬ծորեն զղջալը, աշխատանքի վայրում դրակա¬նո¬րեն բնութագրվելը (համաձայն` Գյումրի համայնքի «Պա¬րարվեստի դպրոց» ՊՈԱԿ տնօրեն Ս.Գաս¬¬պարյանի կողմից հաստատված բնութագրի)։
Դատարանն ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի պատասխանատվությունը և պա¬տիժը ծան¬րաց¬¬նող հանգամանքներ չարձանագրեց։
Պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հան¬գամանքները, ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի անձը բնու¬թագրող տվյալ¬ները հաս¬տատված են գործով ձեռք բեր¬ված և դա¬տաքննութ¬յամբ հետա¬զոտված, թույլատ¬րե¬¬լիութ¬յան ու վերաբերելիության չափանիշներին համա¬պա¬¬տաս¬¬խանող ապա¬ցույց¬¬ներով, ող¬ջամտո¬րեն մեղմաց¬նում են նրա անձի հանրային վտան¬գավո¬րութ¬յունը։
Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատ¬¬մամբ պատժի նշանակման խնդրին` Դատա¬րանը փաս¬¬տում է, որ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահ¬մանված հանցակազմի պատ¬ժամասն որոշակի է, այ¬սինքն` նախատեսում է պատիժ բացառապես ազա¬տազրկման ձևով` գույքի բռնագրավ¬մամբ կամ առանց դրա, որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավուն¬քից զրկելով կամ առանց դրա, հետևաբար` սույն գործով Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ պա¬տիժ նշանակելիս քննարկման ենթակա են` պատժաչափի, տվյալ հոդվածով նախատեսված ազա¬տազրկու¬մից ավելի մեղմ պատժա¬չափ կամ պատժա¬տեսակ նշա¬նակելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդ¬վածի կիրառում), ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելու դեպքում՝ այն կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կի¬րա¬ռում), որպես լրացուցիչ պատժատեսակ գույքի բռնագրա¬վում, ինչպես նաև որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրա¬վունքից զրկելը նշանակելու նպատակահարմարության հարցերը։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի անձը, նրան վերագրվող հանցագոր¬ծութ¬յան բնույթն ու վտանգա¬վորության աստիճանը (դիտավորությամբ կատարված ծանր հանցագործութ¬յուն է), կատարած այդ հանցագործությամբ անօրինական միգրացիայի մեջ ներգրավված անձանց քա¬նակը (ներգրավվել է Հայաստանի Հանրապետության 9 քաղաքացիների, թեև տվյալ հանցակազմի առկա¬¬յության համար բավարար էր միայն երկուսինը), ինչպես նաև ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 64-րդ հոդ¬վածի տես¬անկյու¬նով բացառիկ հանգա¬մանք¬ների բացա¬կա¬յությունը` Դա¬տա¬րանը փաստում է, որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի նկատ¬մամբ տվյալ հոդվածով նախատես¬վածից ավելի մեղմ պատ¬ժաչափ կամ պատժատեսակ նշանակելու հիմքերը բացա¬կայում են։ Նրա նկատմամբ պատիժ կարող է նշա¬նակվել բացառապես ազատազրկման ձևով, հոդվածով նախատես¬ված սանկցիա¬¬յի սահման¬ներում, իսկ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի անձը դրականորեն բնութագրող տվյալները, պատասխա¬նատվութ¬յունը և պատիժը մեղմացնող հանգա¬մանքները Դատարանը հաշվի է առնում նրա նկատ¬մամբ պատժա¬չափ սահմանելիս, ինչպես նաև նշա¬նակված հիմնական պատիժը կրելու, լրացուցիչ պատիժ¬ներ նշանակելու նպատա¬կա¬հար¬¬մարութ¬յան հարցերը որոշելիս։
Ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ սույն դա¬տավճռով նշանակվող ազատազրկման պատժի չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ քրեական դատա¬վարական օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասի պա¬հանջն առ այն, որ արագացված դատական քննության կարգով մեղադրա¬կան դա¬տավճիռ կա¬յաց¬¬նելիս դա¬տա¬¬րա¬նի նշանա¬կած պատիժը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագոր¬ծութ¬յան համար նա¬խա¬¬տեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, տվյալ դեպքում` 5 (հինգ) տարի 4 (չորս) ամիս ժամկետով ազա¬տազրկումը։
Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ նշա¬նակված պատիժը կրելու նպատակա¬հար¬մա¬րության հարցը քննարկելիս Դատարանը, հաշվի առնելով վերագրվող հանցագոր¬ծութ¬յան բնույթն ու վտան¬գա¬վորութ¬յան աստիճանը, նրա կատարած հանցագործությամբ անօրինական միգրացիայի մեջ ներգրավված անձանց քանակը (ներգրավվել է Հայաստանի Հանրապետության 9 քաղաքացիների), հանգում է այն համոզ¬վա¬ծության, որ նրա ուղղվե¬լը և նոր հանցա¬գոր¬ծություն¬ների կանխումը հնա¬րավոր է ազա¬տազրկման ձևով նշանակվող պա¬տիժը ռեալ կրելու պայ¬մա¬ններում։
Այդ պատիժն է արդա¬րացի ու միա¬ժա¬¬մանակ անհրա¬ժեշտ նաև սո¬ցիալական արդա¬րութ¬յու¬նը վերա¬կանգ¬նելու հա¬մար։
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված լրացուցիչ պատժի` գույքի բռնագրավում նշա¬¬նակ¬ելու նպատակահար¬մարությանը` Դատարանը, հաշվի առնելով ամբաստանյալը անձը բնու¬թագրող, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխա¬նատ¬վությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, արձա¬նագրում է, որ դրա նշանակման փաս¬տական հիմքերը բացակայում են։
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հար¬ցին` Դատա¬¬րանը փաստում է, որ սույն դատավճիռը կայացնելու պահին ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատ¬մամբ որպես խա¬¬¬¬փան¬ման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստո¬րագրությունը փո¬փո¬խելու կամ վերաց¬նելու հիմքերը բացա¬կա¬յում են, այն անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ վերջինիս պատժի կրման սկիզբը` հաշվարկել նրան փաս¬տացի արգելանքի վերցնելու օր¬վա¬նից։
ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դա¬տավճիռ կա¬յացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույց¬ների« դա¬տա¬կան ծախ¬սե¬րի« գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի« քաղա¬¬քա¬ցիական հայ¬ցի հար¬ցե¬րին, սակայն Դատարանը« պարզելով« որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, սույն քրեա¬կան գործում բացակա¬յում են իրեղեն ապա¬ցույցները, նրա դեմ քաղաքացիական հայց չի ներկայացվել, սահմա¬նա¬փակվում է այդ փաստերի ար¬ձանագրմամբ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-8-րդ կետերով թվարկ¬ված դատական ծախսերը« ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 8-րդ մա¬սի հա¬մա¬¬¬ձայն« ամ¬բաստանյալ Արմեն Շաբոյանից բռնագանձման ենթակա չեն։
Գնահատելով և ամփոփելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, ղեկավար¬վելով ՀՀ քրեական դատավարա¬կան օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, ինչպես նաև 375.1-375.4-րդ հոդված¬ներով, Դատա¬րանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց՝
Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատմամբ նշա¬նակել պատիժ` ազա¬տազրկում 3 ( երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։
Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ որպես խա¬փանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստո¬րագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինա¬կան ուժի մեջ մտնելը։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված` գործն արագացված դատաքննության կարգով քննելու պատճառաբանությամբ։
Դատավճիռը ստացման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում կարող է բողո¬քարկվել ՀՀ վե¬րաքննիչ քրեական դատարան` բացառությամբ գործի փաստական հանգա¬մանք¬ների վերա¬բերյալ Դա¬տա¬րանի հետևությունների։
ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0147/01/17
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 07-06-2017 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | ՀՀ Գլխավոր դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 58208317 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Արմեն Շաբոյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա հսանդիսանալով <<Ա. Շաբոյան>> պարի խմբի գեղարվեստական ղեկավար, 2016թ. հունվար ամսին համացանցի միջոցով տեղեկանալով, որ նույն թվականի մարտի 17-20-ն ընկած ժամանակահատվածում Ֆրանսիայի Հանրապետության Նիցցա և Մոնտե-Կառլո քաղաքներում տեղի պարի միջազգային փառատոն, պայմանավորվածություն է ձեռք բերել Շիրակի մարզի <<Վահրամաբերդ>> համայնքում գործող պարի խմբի գեղարվեստական ղեկավար Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ` պարի խմբերը միմյանց միացնելու և <<Վահրամաբերդ>> պարի խմբի անվան տակ նշված փառատոնին հանդես գալու վերաբերյալ: Ստանալով վերջինիս համաձայնությունը, բանկային փոխանցման եղանակով նշված փառատոնի հաշվեհամարին փոխանցել է 2.464 եվրո գումար, ինչի արդյունքում ստացել է Ֆրանսիայի Հանրապետությունում կայանալիք պարի փառատոնին մասնակցելու հրավերք: Այնուհետև 9 տարբեր քաղաքացիների ընդգրկելով <<Վահրամաբերդ>> պարի խմբի ցուցակում նրանցից պահանջել և ստացել է 2.280 եվրո գումար: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Շաբոյան |
| Հայրանուն | Ռազմիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 329.1 Մաս 3 Կետ 1, 2 |
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.19.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 07-06-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արշակ |
| Ազգանուն | Վարդանյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 08-06-2017 |
|---|---|
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 09-06-2017 |
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 09-06-2017 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 29-06-2017 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Չախոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-07-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-08-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 09:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 19-09-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 09:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացել է |
| Այլ նշումներ | 12-09-2017 ժամը` 09:30 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-10-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 09:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 24-10-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 09:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 21-11-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 09:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 7 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 21-11-2017 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Շաբոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 21-11-2017 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Օրենսգիրք | Քրեական դատավարության օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Գործ ԵԿԴ/0147/01/17 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը (այսուհետ` Դատարան)` նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի« քարտուղարությամբ` Դարինա Բեգլարյանի և Վլադիմիր Շահինյանի, մասնակցությամբ` մեղադրող` Արթուր Չախոյանի, պաշտպան` Գիվի Հովհաննիսյանի, նույն դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, արա¬գաց¬ված դա¬տա¬կան քննության կարգով քննեց և 2017թ. նոյեմբերի 21-ին ավար¬տեց քրեա¬կան գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի` Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի` (ծնված 1969թ. ապրիլի 14-ին« Գյումրիում, ազ¬¬¬գութ¬յամբ հայ« ՀՀ քա¬¬ղաքացի« բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, աշխատում է «Աղասի Շաբոյանի անվան Գյումրու քաղաքապետարանի պարի խմբում»` որպես գեղարվեստական ղեկավար և տնօրեն, նախ¬կի¬նում չդատա¬պարտ¬ված, հաշ¬վառ¬ված է Շիրակի մարզի Գյումրի քաղաքի Երևանյան խճուղու 169-րդ տանը, փաստացի բնակվում է Շիրակի մարզի Գյումրի քաղաքի Սպանդարյան 101-րդ տանը, սույն գոր¬ծով մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նա¬խա¬¬տես¬ված հան¬¬ցա¬¬վոր արարքի կատարում, որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռա¬նալու մասին ստո¬րագրութ¬յուն)։ Գործի դատավարական նախապատմությունը. 2016թ. դեկտեմբերի 19-ին ՀՀ ԿԱ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչութ¬յունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 58218116 քրեական գործը` շահադիտական նպատակով ՀՀ քաղաքացիների անօրի¬նա¬կան միգրացիան կազմակերպելու դեպքի առթիվ` քաղ. Արմեն Շաբոյանի և Արա Մելիքսեթ¬¬յանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերի քննարկման արդյունքներով։ 2017թ. ապրիլի 26-ին Արմեն Շաբոյանին մեղադրանք է առա¬ջադրվել ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն։ 2017թ. մայիսի 30-ին որոշում է կայացվել Արմեն Շաբոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և լրացնելու մասին, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով։ 2017թ. մայիսի 31-ին Արա Մելիքսեթ¬¬յանը ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն և հայտարարվել հետախուզում։ 2017թ. մայիսի 31-ին սույն քրեական գործից թիվ 58208317 համարով անջատվել և առանձին վարույթ է առանձանցվել հետախուզվող Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ մաս։ 2017թ. հունիսի 5-ին թիվ 58208317 քրեական գործը Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի նկատ¬մամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հաստատ¬ված մեղադրական եզրա¬¬կա¬ցութ¬յամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջան¬¬¬ների ընդհանուր իրա¬¬վա¬սութ¬յան դատա¬րան /դատարան մուտքագրվել է 2017թ. հունիսի 7-ին/, նախագահող դատա¬վորին փաս¬¬տացի հանձնվել է 2017թ. հունիսի 8-ին, նույն օրը ընդունվել է վա¬րույթ, ապա նշա¬նակվել դատա¬կան քննութ¬յան։ Առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը. Նախաքննական մարմինը գործով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանին ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 38-329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախա¬տեսված հանցագործության հատկանիշ¬նե¬րով մե¬ղադ¬րանք է առաջադրել այն բանի համար, որ նա «հանդիսանալով «Ա.Շաբոյան» պարի խմբի գե¬ղար¬վեստական ղեկավար« 2016թ. հունվար ամսին համացանցի միջոցով տեղեկանալով« որ նույն թվականի մարտի 17-20-ն ընկած ժամանակահատվածում Ֆրանսիայի Հանրապետության Նիցցա և Մոնտե-Կառլո քաղաքներում տեղի է ունենալու պարի միջազգային փառատոն« պայմանավոր¬վա¬ծություն է ձեռք բերել Շիրակի մարզի «Վահրամաբերդ» համայնքում գործող «Վահրամաբերդ» պարի խմբի գեղարվեստական ղեկավար Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ` պարի խմբերը միմյանց միաց¬նելու և «Վահրամաբերդ» պարի խմբի անվան տակ նշված փառատոնում հանդես գալու վերաբերյալ։ Ստանալով վերջինիս համաձայնությունը` բանկային փոխանցման եղանակով նշված փառատոնի հաշ¬վե¬համարին փոխանցել է ընդհանուր 2.464 եվրո գումար« ինչի արդյունքում ստացել է Ֆրանսիայի Հանրապետությունում կայանալիք պարի փառատոնին մասնակցելու հրավերք։ Այնուհետև« գիտակ¬ցե¬լով իր կողմից փառատոնին մասնակցելու համար սահմանված մնացած 2.536 եվրո գումարն ան¬ձամբ վճարելու անկարողությունը« նախնական համաձայնության գալով Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ« շահադիտական նպատակով« այն է` նյութական օգուտ ստանալու և նյութական որոշակի ծախ¬սե¬րից ազատվելու ձգտումով« «Վահրամաբերդ» պարի խմբի ցուցակում ընդգրկել է խմբի անդամ չհան¬դիսացող` ՀՀ 9 քաղաքացիների և նրանցից պահանջել ու ստացել ընդհանուր 2.280 եվրո գումար« մաս¬նավորապես` Հովհաննես Վարդանի Զաքարյանից« Գարիկ Վահանի Վարդերեսյանից« Հասմիկ Համ¬լետի Տեր-Ավագյանից` յուրաքանչյուրից անձամբ ստացել է 400 եվրո գումար« իսկ Նաիրա Ժո¬րայի Մկրտչյանից` 380 եվրո« Գևորգ Սուրենի Մարտիրոսյանից` 300 եվրո« Լուսինե և Ջեմմա Գյոլեց¬յան¬ներից` յուրաքանչյուրից 200 եվրո գումարները ստացել է Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի միջոցով« միաժամանակ պայմանավորվածություն ձեռք բերել Կարեն Հրայրի Բադալյանի և Անահիտ Նա¬հա¬պետի Խալաթյանի հետ յուրաքանչյուրից 400 եվրո գումար ստանալ դեսպանատան կողմից վեր¬ջին¬ներիս մուտքի արտոնագիր տրամադրելուց հետո։ Իր հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով վերջիններիս անօրինական միգրա¬ցիան Հայաստանի Հանրապետությունից դեպի Ֆրանսիայի Հանրապետություն կազմակերպելու դի¬տա¬վորությամբ« Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ միասին վերոհիշյալ անձանց ծանոթացրել է «Վահ¬¬¬րամաբերդ» պարի խմբի անդամների հետ« նրանց ներկայացրել` որպես երաժիշտ« պարող և հան¬դերձապահ« ու հայտարարել« որ նրանք պարի խմբի կազմում մեկնելու են Ֆրանսիայի Հանրա¬պե¬տություն` փառատոնին մասնակցելու նպատակով։ Այնուհետև« Հայաստանի Հանրապետություն գործող Ֆրանսիայի Հանրապետության դես¬պա¬նատան կողմից մուտքի թույլտվություն ստանալու նպատակով« նշված անձանց «Վահրամաբերդ» պարի խմբի անդամների հետ միասին 2016թ. փետրվարի 29-ին ուղեկցել և ներկայացրել է Հայաս¬տանի Հանրապետություն գործող Ֆրանսիայի դեսպանատուն« որտեղ հանձնել է Արա Գեղեցիկ Մե¬լիք¬սեթյանի կողմից նախապես իրեն տրամադրված և «Վահրամաբերդ» համայնքի ղեկավարի կողմից վավերացված պարի խմբի ցուցակում ներառված կեղծ տեղեկություններ` խմբի ցուցակում նրանց ընդգրկելով` որպես երաժիշտ« պարող և հանդերձապահ« սակայն դեսպանատան աշխատակիցների կող¬մից կեղծիքները բացահայտվել են և մուտքի թույլտվություն չի տրվել»։ Արագացված դատական քննություն. Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանը միջնորդեցին գործը քննել դա¬տա¬կան քննության արագացված կարգով` հայ¬տա¬րա¬րելով« որ վերը նշված միջ¬նոր¬¬դութ¬¬յունը ներ¬կա¬յացնում է կամավոր` նախա¬պես խորհրդակցելով իր պաշտպանի հետ« գիտակ¬ցում է արա¬գացված կարգով դա¬տաքննութ¬յուն անցկացնելու իրա¬վական հետևանք¬ները։ Ամ¬բաս¬¬¬տան¬յալը նաև հայտարա¬րեց« որ առաջադրված մե¬ղադրանք¬ը իրեն պարզ և հասկանալի է« հա¬¬մա¬ձայն է դրա հետ« ավելին` առա¬¬ջադրված մեղադրան¬քում իրեն լիովին մեղավոր է ճանա¬չում։ Քննության առնելով ամբաստանյալի վերոնշյալ միջնոր¬դութ¬յունը« հաշվի առ¬նելով այն, որ մե¬ղադրողը, Դատարանում փոփոխելով մեղադրական եզրակացութ¬յունը հաս¬տա¬տելու որոշում կա¬յաց¬¬նե¬լիս արտահայտած դիրքորոշումը, չառարկեց գործն արա¬գաց¬ված դա¬տաքննութ¬¬յան կարգով քննե¬¬լու դեմ, նկատի ունե¬նա¬լով« որ ամ¬բաս¬տանյալը չա¬փահաս է և մեղ¬սու¬նակ« արձանագրելով, որ առ¬կա են ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդված¬ներով նախա¬տեսված` գործն արա¬գացված դա¬տաքննութ¬յան կար¬գով քննելու հիմ¬քն ու բոլոր պայ¬ման¬ները` Դա¬տա¬¬րա¬նը« հա¬մա¬պա¬տաս¬¬խան որոշ¬ման կայաց¬մամբ« գործը քննեց արա¬գաց¬ված դա¬տաքննութ¬յան կար¬գով։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով Արմեն Շաբոյանին առա¬ջադրված մե¬ղադրանքը Դա¬տարանը հաստատված համարեց հետևյալ ապացույցներով` գործով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի ցուցմունքներով, վկաներ Անահիտ Նահապետի Խալաթյանի, Նա¬իրա Ժորայի Մկրտչյանի, Հովհաննես Վարդանի Զաքարյանի, Քրիստինա Հայկի Մանուկյանի, Շողիկ Հարությունի Հովհաննիսյանի, Նաիրա Հովնանի Մկրտչյանի, Քնարիկ Էդիկի Մկրտչյանի, Արտուշ Էդ¬վարդի Մարանջյանի, Աղվան Զարզանդի Մարտիրոսյանի, Արա Վարդևանի Գրիգորյանի, Կարեն Հրայրի Բադալյանի ցուցմունքներով, որպես ապացույց ճանաչ¬ված և գործին կցված Հայաստանի Հան¬րա¬պետությունում Ֆրանսիայի Հանրապե¬տութ¬յան դեսպանատնից ստացված 41 անձանցից բաղկացած` «Վահրամաբերդ» պարի խմբի ցուցակով։ Նախաքննությամբ ձեռք բերված վերոնշյալ ապացույցները գնահատելիս` Դատարա¬նը հան¬գում է այն հետևության« որ ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանին առաջադրված մեղադ¬րանքի հիմ¬քում դրված այդ ապա¬ցույցներն ըստ էության հա¬մա¬պա¬տաս¬խանում են ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬րութ¬¬յան օրենսգրքով սահմանված թույլատրելիության և վերա¬բերե¬լիության« իսկ համակ¬¬ցութ¬¬¬յամբ գործի ճիշտ լուծման տեսանկյու¬նով` բավարա¬րութ¬յան չա¬փա¬¬¬նիշներին։ Դատարանը հաստատված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանը իրեն մեղ¬սագրված հանցավոր արարք¬ը կատարել է մե¬ղա¬վորութ¬յամբ, նրա արարքը ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով որակված է ճիշտ, վեր¬ջինս քրեական պատաս¬խա¬նատ¬վության ու պատժի ենթա¬կա է այդ հոդվածների համապա¬տասխան մասով և կետերով։ Ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերա¬կանգ¬¬¬նել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հան¬ցա¬¬¬գոր¬¬ծությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հան¬ցանք կատա¬րած անձի նկատ¬մամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ¬գոր¬ծութ¬յան այլ միջոց¬ները պետք է լինեն ար¬դարացի« համապա¬տասխանեն հանցանքի ծան¬րությանը« այն կա¬տա¬րելու հան¬գա¬մանք¬ներին« հան¬¬ցավորի անձնա¬¬վորությանը« անհրա¬ժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գոր¬ծութ¬յուն¬ները կան¬խելու համար։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է« որ հանցա¬գոր¬ծութ¬յան համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« իսկ նույն հոդ¬վածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա¬գործության՝ հան¬րության համար վտան¬¬¬¬գա¬վո¬րության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատաս¬խա¬նատ¬վությունը և պատիժը մեղմաց¬նող և/կամ ծանրացնող հան¬գա¬մանքներով։ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համա¬ձայն` հան¬ցագործության համար նախա¬տեսված պա¬¬¬տիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապա¬հովել պատժի նպատակ¬ները։ Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դա¬տա¬վա¬րա¬կան օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հանգա¬մանք¬ներ ունեցող գոր¬ծով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրոպա¬կան դատա¬րա¬նի դատական ակ¬տի հիմ¬¬նա¬վո¬րումները« այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբա¬նութ¬յուն¬ները« պարտադիր են դատարանի հա¬մար նույ¬¬¬նանման փաստական հանգամանք¬ներով գործի քննության ժամա¬նակ։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը« Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դա¬տարանի 2007թ. հոկ¬տեմ¬բերի 26-ի ՎԲ-149/07 գործով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մա¬սով նախատեսված նորմը« նշել է« որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատ¬վությունը մեղ¬¬մաց¬նող հանգամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ« քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դա¬տա¬րանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ« որոնք նույն հոդվածի առա¬ջին մա¬սում նշված չեն։ Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի անձը բնութագրող տվյալներ է գնա¬հատում՝ նախկինում դատապարտված չլինելը (ըստ ՀՀ ինֆորմացիոն կենտրոն 2016թ. մարտի 29-ին կատարված հարցման արդյունքների` դատվածությունները մարված են), ամուսնացած լինելը (համա¬ձայն ամուսնության թիվ 413369 վկայականի պատճենի), բազմիցս պարգևատրվելը և խրախուսվելը (ըստ ներկայացված պատ¬վոգրերի և դիպլոմների), իսկ որպես պատաս¬խանատ¬վութ¬յունն ու պատիժը մեղ¬մաց¬նող հան¬գամանք¬ներ` դեռևս մինչդատական վարույթից լիովին մեղավոր ճանաչելն ու անկեղ¬ծորեն զղջալը, աշխատանքի վայրում դրակա¬նո¬րեն բնութագրվելը (համաձայն` Գյումրի համայնքի «Պա¬րարվեստի դպրոց» ՊՈԱԿ տնօրեն Ս.Գաս¬¬պարյանի կողմից հաստատված բնութագրի)։ Դատարանն ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի պատասխանատվությունը և պա¬տիժը ծան¬րաց¬¬նող հանգամանքներ չարձանագրեց։ Պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հան¬գամանքները, ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի անձը բնու¬թագրող տվյալ¬ները հաս¬տատված են գործով ձեռք բեր¬ված և դա¬տաքննութ¬յամբ հետա¬զոտված, թույլատ¬րե¬¬լիութ¬յան ու վերաբերելիության չափանիշներին համա¬պա¬¬տաս¬¬խանող ապա¬ցույց¬¬ներով, ող¬ջամտո¬րեն մեղմաց¬նում են նրա անձի հանրային վտան¬գավո¬րութ¬յունը։ Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատ¬¬մամբ պատժի նշանակման խնդրին` Դատա¬րանը փաս¬¬տում է, որ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահ¬մանված հանցակազմի պատ¬ժամասն որոշակի է, այ¬սինքն` նախատեսում է պատիժ բացառապես ազա¬տազրկման ձևով` գույքի բռնագրավ¬մամբ կամ առանց դրա, որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավուն¬քից զրկելով կամ առանց դրա, հետևաբար` սույն գործով Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ պա¬տիժ նշանակելիս քննարկման ենթակա են` պատժաչափի, տվյալ հոդվածով նախատեսված ազա¬տազրկու¬մից ավելի մեղմ պատժա¬չափ կամ պատժա¬տեսակ նշա¬նակելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդ¬վածի կիրառում), ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելու դեպքում՝ այն կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կի¬րա¬ռում), որպես լրացուցիչ պատժատեսակ գույքի բռնագրա¬վում, ինչպես նաև որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրա¬վունքից զրկելը նշանակելու նպատակահարմարության հարցերը։ Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի անձը, նրան վերագրվող հանցագոր¬ծութ¬յան բնույթն ու վտանգա¬վորության աստիճանը (դիտավորությամբ կատարված ծանր հանցագործութ¬յուն է), կատարած այդ հանցագործությամբ անօրինական միգրացիայի մեջ ներգրավված անձանց քա¬նակը (ներգրավվել է Հայաստանի Հանրապետության 9 քաղաքացիների, թեև տվյալ հանցակազմի առկա¬¬յության համար բավարար էր միայն երկուսինը), ինչպես նաև ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 64-րդ հոդ¬վածի տես¬անկյու¬նով բացառիկ հանգա¬մանք¬ների բացա¬կա¬յությունը` Դա¬տա¬րանը փաստում է, որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի նկատ¬մամբ տվյալ հոդվածով նախատես¬վածից ավելի մեղմ պատ¬ժաչափ կամ պատժատեսակ նշանակելու հիմքերը բացա¬կայում են։ Նրա նկատմամբ պատիժ կարող է նշա¬նակվել բացառապես ազատազրկման ձևով, հոդվածով նախատես¬ված սանկցիա¬¬յի սահման¬ներում, իսկ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի անձը դրականորեն բնութագրող տվյալները, պատասխա¬նատվութ¬յունը և պատիժը մեղմացնող հանգա¬մանքները Դատարանը հաշվի է առնում նրա նկատ¬մամբ պատժա¬չափ սահմանելիս, ինչպես նաև նշա¬նակված հիմնական պատիժը կրելու, լրացուցիչ պատիժ¬ներ նշանակելու նպատա¬կա¬հար¬¬մարութ¬յան հարցերը որոշելիս։ Ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ սույն դա¬տավճռով նշանակվող ազատազրկման պատժի չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ քրեական դատա¬վարական օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասի պա¬հանջն առ այն, որ արագացված դատական քննության կարգով մեղադրա¬կան դա¬տավճիռ կա¬յաց¬¬նելիս դա¬տա¬¬րա¬նի նշանա¬կած պատիժը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագոր¬ծութ¬յան համար նա¬խա¬¬տեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, տվյալ դեպքում` 5 (հինգ) տարի 4 (չորս) ամիս ժամկետով ազա¬տազրկումը։ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ նշա¬նակված պատիժը կրելու նպատակա¬հար¬մա¬րության հարցը քննարկելիս Դատարանը, հաշվի առնելով վերագրվող հանցագոր¬ծութ¬յան բնույթն ու վտան¬գա¬վորութ¬յան աստիճանը, նրա կատարած հանցագործությամբ անօրինական միգրացիայի մեջ ներգրավված անձանց քանակը (ներգրավվել է Հայաստանի Հանրապետության 9 քաղաքացիների), հանգում է այն համոզ¬վա¬ծության, որ նրա ուղղվե¬լը և նոր հանցա¬գոր¬ծություն¬ների կանխումը հնա¬րավոր է ազա¬տազրկման ձևով նշանակվող պա¬տիժը ռեալ կրելու պայ¬մա¬ններում։ Այդ պատիժն է արդա¬րացի ու միա¬ժա¬¬մանակ անհրա¬ժեշտ նաև սո¬ցիալական արդա¬րութ¬յու¬նը վերա¬կանգ¬նելու հա¬մար։ Անդրադառնալով ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված լրացուցիչ պատժի` գույքի բռնագրավում նշա¬¬նակ¬ելու նպատակահար¬մարությանը` Դատարանը, հաշվի առնելով ամբաստանյալը անձը բնու¬թագրող, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխա¬նատ¬վությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, արձա¬նագրում է, որ դրա նշանակման փաս¬տական հիմքերը բացակայում են։ Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հար¬ցին` Դատա¬¬րանը փաստում է, որ սույն դատավճիռը կայացնելու պահին ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատ¬մամբ որպես խա¬¬¬¬փան¬ման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստո¬րագրությունը փո¬փո¬խելու կամ վերաց¬նելու հիմքերը բացա¬կա¬յում են, այն անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ վերջինիս պատժի կրման սկիզբը` հաշվարկել նրան փաս¬տացի արգելանքի վերցնելու օր¬վա¬նից։ ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դա¬տավճիռ կա¬յացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույց¬ների« դա¬տա¬կան ծախ¬սե¬րի« գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի« քաղա¬¬քա¬ցիական հայ¬ցի հար¬ցե¬րին, սակայն Դատարանը« պարզելով« որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, սույն քրեա¬կան գործում բացակա¬յում են իրեղեն ապա¬ցույցները, նրա դեմ քաղաքացիական հայց չի ներկայացվել, սահմա¬նա¬փակվում է այդ փաստերի ար¬ձանագրմամբ։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-8-րդ կետերով թվարկ¬ված դատական ծախսերը« ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 8-րդ մա¬սի հա¬մա¬¬¬ձայն« ամ¬բաստանյալ Արմեն Շաբոյանից բռնագանձման ենթակա չեն։ Գնահատելով և ամփոփելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, ղեկավար¬վելով ՀՀ քրեական դատավարա¬կան օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, ինչպես նաև 375.1-375.4-րդ հոդված¬ներով, Դատա¬րանը Վ Ճ Ռ Ե Ց՝ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատմամբ նշա¬նակել պատիժ` ազա¬տազրկում 3 ( երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ որպես խա¬փանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստո¬րագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինա¬կան ուժի մեջ մտնելը։ Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված` գործն արագացված դատաքննության կարգով քննելու պատճառաբանությամբ։ Դատավճիռը ստացման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում կարող է բողո¬քարկվել ՀՀ վե¬րաքննիչ քրեական դատարան` բացառությամբ գործի փաստական հանգա¬մանք¬ների վերա¬բերյալ Դա¬տա¬րանի հետևությունների։ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 21-11-2017 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 09-01-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 1-254, 2-254, 3-300, 4-77 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 09-01-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 4 հատոր` 1-254, 2-254, 3-300, 4-77 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-467 |
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 07-12-2018 |
|---|---|
| Այլ նշումներ | կատարումը՝ Մ․ Մակյան |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 11-12-2018 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 18-01-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 254, 254, 300, 153, 108 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 24-01-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 254, 254, 300, 153, 108 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0147/01/17
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 08-01-2018 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 08-01-2018 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Գիվի |
| Ազգանուն | Հովհաննիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Արմեն Շաբոյան Բաց թողնված ժամկետը համարել հարգելի և այն վերականգնել : Սույն վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել ու փոփոխել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի /ՀՀ քր. օր. 329.1 հոդ. 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով - ազատազրկում 3 տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնաֆգրավման /վերաբերյալ 21.11.2017թ. կայացրած դատական ակտւ և կիրառել ՀՀ քր.օր. 70 հոդվածը : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 10-01-2018 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 10-01-2018 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մանուշակ |
| Ազգանուն | Պետրոսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Ռուզաննա |
| Ազգանուն | Բարսեղյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Մխիթար |
| Ազգանուն | Պապոյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 19-01-2018 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 01-02-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Պաշտպանի դիմումի հիման վրա: Վերջինս խնդրել է հետաձգել դատական նիստը: |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 28-02-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Պաշտպանի դիմումի հիման վրա: Վերջինս խնդրել է հետաձգել դատական նիստը: |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 05-04-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 03-05-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Ամբաստանյալի չներկայանալու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 22-05-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 22-05-2018 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Շաբոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ԵԿԴ/0147/01/17 ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը կայացրած դատարանի կազմը նախագահող դատավոր` Ա.Վարդանյան Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 22 մայիսի 2018թ. ք. Երևան ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան/ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ա.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ` ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա.ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ ՊԱՇՏՊԱՆ` Գ.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Ա.ՇԱԲՈՅԱՆԻ դռնբաց դատական նիստում ամբաստանյալի շահերի պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա, վճռաբեկության կարգով քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները. 2016 թվականի դեկտեմբերի 19-ին ՀՀ ԿԱ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 58218116 քրեական գործը` շահադիտական նպատակով ՀՀ քաղաքացիների անօրինական միգրացիան կազմակերպելու դեպքի առթիվ` քաղաքացի Արմեն Շաբոյանի և Արա Մելիքսեթյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերի քննարկման արդյունքներով։ Նախաքննական մարմնի 2017 թվականի ապրիլի 26-ի որոշմամբ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն։ Նախաքննական մարմնի 2017 թվականի մայիսի 30-ի որոշմամբ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, լրացվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով այն բանի համար, որ <<նա հանդիսանալով <<Ա.Շաբոյան>> պարի խմբի գեղարվեստական ղեկավար, 2016թ. հունվար ամսին համացանցի միջոցով տեղեկանալով, որ նույն թվականի մարտի 17-20-ն ընկած ժամանակահատվածում Ֆրանսիայի Հանրապետության Նիցցա և Մոնտե-Կառլո քաղաքներում տեղի է ունենալու պարի միջազգային փառատոն, պայմանավորվածություն է ձեռք բերել Շիրակի մարզի <<Վահրամաբերդ>> համայնքում գործող <<Վահրամաբերդ>> պարի խմբի գեղարվեստական ղեկավար Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ` պարի խմբերը միմյանց միացնելու և <<Վահրամաբերդ>> պարի խմբի անվան տակ նշված փառատոնում հանդես գալու վերաբերյալ։ Ստանալով վերջինիս համաձայնությունը` բանկային փոխանցման եղանակով նշված փառատոնի հաշվեհամարին փոխանցել է ընդհանուր 2.464 եվրո գումար, ինչի արդյունքում ստացել է Ֆրանսիայի Հանրապետությունում կայանալիք պարի փառատոնին մասնակցելու հրավերք։ Այնուհետև, գիտակցելով իր կողմից փառատոնին մասնակցելու համար սահմանված մնացած 2.536 եվրո գումարն անձամբ վճարելու անկարողությունը, նախնական համաձայնության գալով Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ, շահադիտական նպատակով, այն է` նյութական օգուտ ստանալու և նյութական որոշակի ծախսերից ազատվելու ձգտումով, <<Վահրամաբերդ>> պարի խմբի ցուցակում ընդգրկել է խմբի անդամ չհանդիսացող` ՀՀ 9 քաղաքացիների և նրանցից պահանջել ու ստացել ընդհանուր 2.280 եվրո գումար, մասնավորապես` Հովհաննես Վարդանի Զաքարյանից, Գարիկ Վահանի Վարդերեսյանից, Հասմիկ Համլետի Տեր-Ավագյանից` յուրաքանչյուրից անձամբ ստացել է 400 եվրո գումար, իսկ Նաիրա Ժորայի Մկրտչյանից` 380 եվրո, Գևորգ Սուրենի Մարտիրոսյանից` 300 եվրո, Լուսինե և Ջեմմա Գյոլեցյաններից` յուրաքանչյուրից 200 եվրո գումարները ստացել է Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի միջոցով, միաժամանակ պայմանավորվածություն ձեռք բերել Կարեն Հրայրի Բադալյանի և Անահիտ Նահապետի Խալաթյանի հետ յուրաքանչյուրից 400 եվրո գումար ստանալ դեսպանատան կողմից վերջիններիս մուտքի արտոնագիր տրամադրելուց հետո։ Իր հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով վերջիններիս անօրինական միգրացիան Հայաստանի Հանրապետությունից դեպի Ֆրանսիայի Հանրապետություն կազմակերպելու դիտավորությամբ, Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի հետ միասին վերոհիշյալ անձանց ծանոթացրել է <<Վահրամաբերդ>> պարի խմբի անդամների հետ, նրանց ներկայացրել` որպես երաժիշտ, պարող և հանդերձապահ, ու հայտարարել, որ նրանք պարի խմբի կազմում մեկնելու են Ֆրանսիայի Հանրապետություն` փառատոնին մասնակցելու նպատակով։ Այնուհետև, Հայաստանի Հանրապետություն գործող Ֆրանսիայի Հանրապետության դեսպանատան կողմից մուտքի թույլտվություն ստանալու նպատակով, նշված անձանց <<Վահրամաբերդ>> պարի խմբի անդամների հետ միասին 2016թ. փետրվարի 29-ին ուղեկցել և ներկայացրել է Հայաստանի Հանրապետություն գործող Ֆրանսիայի դեսպանատուն, որտեղ հանձնել է Արա Գեղեցիկ Մելիքսեթյանի կողմից նախապես իրեն տրամադրված և <<Վահրամաբերդ>> համայնքի ղեկավարի կողմից վավերացված պարի խմբի ցուցակում ներառված կեղծ տեղեկություններ` խմբի ցուցակում նրանց ընդգրկելով` որպես երաժիշտ, պարող և հանդերձապահ, սակայն դեսպանատան աշխատակիցների կողմից կեղծիքները բացահայտվել են և մուտքի թույլտվություն չի տրվել>>։ 2017թ. մայիսի 31-ին սույն քրեական գործից թիվ 58208317 համարով անջատվել և առանձին վարույթ է առանձանցվել հետախուզվող Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ մաս։ 2017թ. հունիսի 5-ին թիվ 58208317 քրեական գործը Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան (այսուհետ նաև` Դատարան): Դատաքննությունն անց է կացվել արագացված կարգի կիրառմամբ: Դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի որոշմամբ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով և դատապարտվել է ազատազրկման` 3 (երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված` գործն արագացված դատաքննության կարգով քննելու պատճառաբանությամբ։ Դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի դատավճռի դեմ 08.01.2018 թվականին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանը: Բերված վերաքննիչ բողոքի դեմ գրավոր պատասխան չի ներկայացվել: Թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Մ.Պետրոսյանին և կոլեգիալ կազմում ընդգրկված դատավորներին է հանձնվել 11.01.2018 թվականին, Վերաքննիչ դատարանի 19.01.2018 թվականի որոշմամբ` վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, և քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, նշանակվել է քննության` ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով: 2.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկներն ու պահանջը. Բողոքի հեղինակը` պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանը, գտել է, որ Դատարանն իր պաշտպանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ կայացրել է անարդարացի, հանցանքի ծանրությանը չհամապատասխանող դատական ակտ։ Դատարանը, օբյեկտիվ քննություն կատարելու դեպքում, պարտավոր էր Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելով` սահմանել փորձաշրջան: Թեև Դատարանը կայացված դատական ակտում նշել է, որ հաշվի է առնում՝ հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող մի քանի հանգամանքներ, սակայն դրանք կրում են ֆորմալ բնույթ, քանի որ, եթե Դատարանն իրականում հաշվի առներ հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, անձը բնութագրող տվյալները, դրանք են` բնու¬թագրվում է դրական, ունի մշտական բնակության վայր, նախկինում դատապարտված և արատավորված չի եղել, կատարված հանցագործության մեջ իրեն մեղավոր է ճանաչում, զղջում է կատարվածի համար, ողջ քննության ընթացքում դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, չի խուսափել քննությունից և խոչընդոտ չի ստեղծել վարույթն իրականացնող մարմնի համար օբյեկտիվ քննություն կատարելուն, ամուսնացած է, խնամքին են գտնվում կինը և ուսանող դուստրը, հանդիսանալով <<Ա.Շաբոյան>> անվան պարարվեստի գեղարվեստական ղեկավար, պարի խումբը բազմաթիվ անգամ մասնակցել է միջազգային մրցույթներին և արժանացել մրցանակների, որը նաև իր պաշտպանյալի աշխատանքի հետևանքն է, աշխատանքի վայրում բնութագրվում է դրականորեն, ապա նման անարդարացի դատական ակտ չէր կայացնի։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և Արմեն Շաբոյանի ուղղվելու մասին է վկայում նրա դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես` ողջ քննության ընթացքում դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, չի խուսափել քննությունից և խոչընդոտ չի ստեղծել վարույթն իրականացնող մարմնի համար օբյեկտիվ քննություն կատարելուն, դեռևս մինչդատական վարույթից լիովին մեղավոր է ճանաչել ու անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար։ Գործող քրեական օրենսգիրքը Դատարանին հնարավորություն է տալիս, անհրաժեշտ հիմքերի առկայության պայմաններում, մարդասիրական վերաբերմունք դրսևորել հանցանք կատարած անձի նկատմամբ, այն է` պատիժը պայմանականորեն չկիրառել, նշանակել փորձաշրջան` դնելով նրա վրա որոշակի պարտականություններ։’ Հիմք ընդունելով վերոգրյալը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավա¬րության օրենսգրքի 73-րդ, 376-րդ, 376.1-րդ, 377-381-րդ, 385-րդ և 386-րդ, 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է վերաքննության արդյունքում բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության առաջին ատյանի դատարանի կողմից 21.11.2017 թվականին կայացրած թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատական ակտը և ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան: 3.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. Վերաքննիչ դատարանը` ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով ամբաստանյալի և վերջինիս շահերի պաշտպանի հիմնավորումները վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ, մեղադրողի պատաասխան առարկությունները, ներկայացված վերաքննիչ բողոքի հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ. Վերաքննիչ դատարանը` վերաքննիչ բողոքում բարձրացված և վերլուծման ենթակա հարցերին անդրադառնալուց առաջ, անհրաժեշտ է համարում արձանագրել հետևյալը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում>>: Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` <<Վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք և վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն այն ճիշտ չի գնահատել>>: Ամբաստանյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հանցանքը կատարելը և նրա մեղքը դատավարության որևէ մասնակցի կողմից չի վիճարկվում: Չի վիճարկվում նաև Դատարանի դատավճռով հաստատված ճանաչված որևէ փաստական հանգամանք, պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանը` պատճառաբանելով, որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի ուղղվելը հնարավոր է նաև ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով, խնդրել է` ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել: Նկատի առնելով վերոգրյալը` Վերաքննիչ դատարանն ամբաստանյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով մեղսագրված հանցանքի հիմնավորվածությունը` քննության առարկա չի դարձնում: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: Այսինքն` դատարանը կայացնելով մեղադրական դատավճիռ, ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակում է քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում թվարկված պատժատեսակներից (կալանք, ազատազրկում կամ կարգապահական գումարտակում պահելը) որևէ մեկը` սահմանելով դրա չափը, այնուհետև համոզված լինելով, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը փաստացի կրելու որոշում է դատապարտյալի վրա որոշակի պարտականություններ դնելով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել: Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները և չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, կատարելով իրավունքի զարգացմանը նպաստելու և օրենքի միատեսակ կիրառումն ապահովելու իր սահմանադրական գործառույթը, նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելու ընթացքում դատարանի կողմից հաշվի առնվող հանգամանքներին անդրադարձել է թիվ ՎԲ-50/07, ՎԲ-139/07, ՎԲ-195/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ՎԲ-01/08, ԵԿԴ/0034/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ՀՅՔՐԴ3/0109/01/08, ԵՔՐԴ/0571/01/08, ԱՎԴ/0100/01/08, ԱՐԴ/0117/01/08, ԱՐԱԴ/0050/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09, ՍԴ/0226/01/09, ԵԱՔԴ/0120/01/09, ԵԷԴ/0138/01/09, ՍԴ/0085/01/10, ԵԿԴ/0126/01/10, ԵԱՆԴ/0091/01/09, ԵԷԴ/0201/01/11, ԵԱԴԴ/0034/01/12, ԼԴ/0093/01/12, ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված նախադեպային որոշումներում: Վերոնշյալ որոշումներում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից ձևավորված կայուն նախադեպային իրավունքի համաձայն` պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունը, որ ամբաստանյալի ուղղումը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու։ Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթների բովանդակային վերլուծության և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումների համատեքստում ուսումնասիրելով սույն քրեական գործի նյութերը` ակնհայտ է դառնում, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով մեղադրվող ամբաստանյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելու և նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու նպատակահարմարության հարցերը քննելիս, Դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատման է ենթարկել ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, նրա անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, գործի կոնկրետ տվյալները, մասնավորապես այն, որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանը նախկինում դատապարտված չի եղել, ամուսնացած է, պարգևատրվել և խրախուսվել է մի շարք պատվոգրերով և դիպլոմներով, աշխատանքի վայրից բնութագրվում է դրական, դեռևս մինչդատական վարույթից իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար, կատարած հանցագործությամբ անօրինական միգրացիայի մեջ ներգրավվել է 9 ՀՀ քաղաքացի, և չարձանագրելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող որևէ հանգամանք, վերջինիս նկատմամբ նշանակել է ազատազրկման ձևով ռեալ պատիժ, հանգելով ճիշտ հետևության այն մասին, որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի ուղղվելը և նոր հանցագործությունների կանխումը հնարավոր է ազատազրկման ձևով նշանակվող պատիժը ռեալ կրելու պայմաններում: Վերաքննիչ դատարանն ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու հարցը քննելիս, հաշվի է առնում նաև, որ վերջինս հանցանքը կատարել է մեկից ավելի ծանրացնող հանգամանքներով այն է` երկու կամ ավելի անձանց անօրինական միգրացիան կազմակերպելով և մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ, որպիսի հանգամանքները ևս վկայում են ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցանքի` հանրության համար առավել բարձր վտանգավորության աստիճանի մասին: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները` ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, և հաշվի առնելով վերջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, գործի կոնկրետ տվյալները, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով, սույն գործով հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում ամրագրված պատժի նպատակներին, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական գործի քննության նախորդ փուլում Դատարանի կողմից թույլ չեն տրվել նյութական իրավունքի նորմերի այնպիսի խախտումներ, որոնք հանգեցրել են դատական սխալի, ինչը կարող էր հիմք հանդիսանալ բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, այն է` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի դատավճիռը` ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման մասով փոփոխելու համար: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ, 402-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի դատավճիռը` Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, թողնել օրինական ուժի մեջ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 22-05-2018 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 03-07-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 4 հատոր, 1-ին հատորը` 254 թերթ, 2-րդ հատորը` 254 թերթ, 3-րդ հատորը` 300 թերթ, 4-րդ հատորը` 153 թերթ |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 03-07-2018 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 4 հատոր, 1-ին հատորը` 254 թերթ, 2-րդ հատորը` 254 թերթ, 3-րդ հատորը` 300 թերթ, 4-րդ հատորը` 153 թերթ |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-22253/18 |
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 19-02-2019 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 19-02-2019 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Համբարձում |
| Ազգանուն | Հարությունյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Արմեն Շաբոյան Մասնակիորեն բեկանել Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի /Կենտրոն/`թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 քրեական գործով միջնորդությունները և դիմումը քննության առնելու մասին 29.01.2019թ. որոշումը`դատապարտյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի իրավունքներին վերաբերյալ մասով : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 01-03-2019 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Երևան քաղաքի դատարան |
Այլ միջնորդություններով դատական ակտի դեմ
| Բողոքարկվող դատական ակտի ամսաթիվը | 29-01-2019 |
|---|---|
| Բողոքարկվող դատական ակտի անվանումը | Դիմումը քննության առնելու մասին |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 04-03-2019 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մանուշակ |
| Ազգանուն | Պետրոսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 06-03-2019 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 19-03-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 19-03-2019 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Շաբոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության ԵԿԴ/0147/01/17 դատարանի որոշումը նախագահությամբ դատավոր` Մ.Մակյան Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ 19 մարտի 2019թ. ք.Երևան ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան/ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ա.ԱՎԴԱԼՅԱՆԻ ԴԱՏԱԽԱԶ` Ա.ՉԱԽՈՅԱՆԻ ԴԻՄՈՂԻ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՑԻՉ` Հ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆԻ դռնբաց դատական նիստում դիմող Հ.Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա, դատական ստուգման ենթարկելով փաստաբան Հ.Հարությունյանի դիմումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին մերժելու վերաբերյալ` Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի (այսուհետ նաև` Դատարան) 2019 թվականի հունվարի 29-ի որոշման օրինականության և հիմնավորվածության հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը. Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռով Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով և դատապարտվել է ազատազրկման` 3 (երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված` գործն արագացված դատաքննության կարգով քննելու պատճառաբանությամբ։ Վերաքննիչ դատարանի 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշմամբ` պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժվել է, իսկ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի դատավճիռը` Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով, թողնվել է օրինական ուժի մեջ: ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2018 թվականի նոյեմբերի 14-ի որոշմամբ` ամբաստանյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի` 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշման դեմ պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվել է։ 2018 թվականի դեկտեմբերի 11-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետ Ա.Հակոբյանին ուղարկվել է Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռի օրինակը և այն ի կատար ածելու մասին կարգադրությունը: 2019 թվականի հունվարի 09-ին Համբարձում Հարությունյանի կողմից Դատարան է ներկայացվել դատական ակտի կատարումը հետաձգելու վերաբերյալ դիմում, այնուհետև` 14.01.2019 թվականին` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ միջնորդություն: 2019 թվականի հունվարի 17-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Ս.Նահապետյանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել Դատարան, որով վերջինս խնդրել է` դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ հայտարարել հետախուզում: Դատարանը, 2019 թվականի հունվարի 18-ի որոշմամբ` Մ.Հարությունյանի կողմից ներկայացված դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, քրեական գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ դիմումն ու միջնորդությունը, ինչպես նաև ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Ս.Նահապետյանի կողմից ներկայացված` դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու վերաբերյալ միջնորդությունը միացրել է մեկ վարույթում, հաշվի առնելով, որ վերը նշված բոլոր գործերը վերաբերում են ըստ էության նույն խնդրին` Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ կայացված դատավճռի կատարմանը: Դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշմամբ` փաստաբան Համբարձում Հարությունյանի դիմումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործ վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին, մերժվել է: Դատարանի 29.01.2019 թվականի վերոնշյալ որոշման դեմ փոստին հանձնելու միջոցով 19.02.2019 թվականին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել փաստաբան Համբարձում Հարությունյանը, ով իր վերաքննիչ բողոքին կից ներկայացրել է վիճարկվող դատական ակտը 13.02.2019 թվականին ստանալու վերաբերյալ ապացույց: Վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան չի ներկայացվել: Թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 նյութերը Վերաքննիչ դատարանի դատավոր Մ.Պետրոսյանին է հանձնվել 05.03.2019 թվականին, Վերաքննիչ դատարանի 06.03.2019 թվականի որոշմամբ` վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, և նշանակվել է քննության դռնբաց դատական նիստում`2019 թվականի մարտի 19-ին` ժամը 15:00-ին, Վերաքննիչ դատարանի թիվ 4-րդ նիստերի դահլիճում: 2.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջը. Բողոքի հեղինակը` դատապարտյալ Ա.Շաբոյանի ներկայացուցիչ, փաստաբան Հ.Հարությունյանը, ներկայացնելով իր կողմից Դատարան ներկայացված բողոքի հիմնավորումները, գտել է, որ Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ: Ի հիմնավորումն իր վերոնշյալ փաստարկի` հայտնել է, որ Դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասը, 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասը, արդյունքում միջոցներ չի ձեռնարկել, որպեսզի Արմեն Շաբոյանը մինչև իր նկատմամբ կիրառված համաներումների որոշումների օրինականությունը պարզելը` ապօրինի չգտնվի ազատազրկման վայրում։ Բացի այդ` Դատարանը սխալ է մեկնաբանել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 432-րդ հոդվածի 1-ին մասը և արդյունքում անհիմն հանգել է հետևության, որ եթե դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ տրվել է դատական ակտի կատարման վերաբերյալ կարգադրություն, ապա Արմեն Շաբոյանը միայն ազատազրկման վայրից կարող է հիվանդության պատճառով դատական ակտի կատարումը հետաձգելու մասին միջնորդություն ներկայացնել։ Մինչդեռ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 432-րդ հոդվածի 1-ին մասում տառացի նշված է. <<Այն դեպքում, երբ ազատազրկման դատապարտված անձը պատիժը կրելու ժամանակ հիվանդացել է....>>։ Մինչդեռ գործում առկա 17.12.2018 թվականին տրված տեղեկանքի համաձայն` Արմեն Շաբոյանը նախքան պատիժը կրելն է հիվանադացել։ Ավելին` գործը Դատարանում քննվելու ժամանակ նույնպես Արմեն Շաբոյանը չի գտնվել ազատազրկման վայրում և պատիժը կրելու ընթացքում չի եղել։ Բացի այդ` Դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ, 17-րդ և 432-րդ հոդվածները, դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ չի նշանակել դատաբժշկական փորձաքննություն և չի պարզել, թե Արմեն Շաբոյանի առողջական վիճակը թույլ է տափս, որպեսզի նա գտնվի ազատազրկման վայրում։ Վերոգրյալի հիման վրա` Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է` մասնակիորեն Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի իրավունքներին վերաբերող մասով բեկանել թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 քրեական գործով միջնորդությունները և դիմումը քննության առնելու մասին Դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի որոշումը: 3.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում դատական ստուգման առնելով Դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի որոշման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը, լսելով դիմողի ներկայացուցչի վերաքննիչ բողոքի հիմնավորումները, դատախազի պատասխան առարկությունները, ուսումնասիրելով դատական վարույթի նյութերը, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ դիմող Ա.Շաբոյանի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ. Ներկայացված նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռով Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 2-րդ կետերով և դատապարտվել է ազատազրկման` 3 (երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2018 թվականի նոյեմբերի 14-ի որոշմամբ` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ: 2018 թվականի դեկտեմբերի 11-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետ Ա.Հակոբյանին ուղարկվել է Արմեն Շաբոյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի թիվ ԵԿԴ/0147/01/17 դատավճռի օրինակը և այն ի կատար ածելու մասին կարգադրությունը: 2019 թվականի հունվարի 09-ին Համբարձում Հարությունյանի կողմից Դատարան է ներկայացվել դատական ակտի կատարումը հետաձգելու վերաբերյալ դիմում, այնուհետև` 14.01.2019 թվականին` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու վերաբերյալ միջնորդություն: 2019 թվականի հունվարի 17-ին ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Ս.Նահապետյանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել Դատարան, որով վերջինս խնդրել է` դատապարտյալ Արմեն Շաբոյանի նկատմամբ հայտարարել հետախուզում: Դատարանը, 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշմամբ` փաստաբան Համբարձում Հարությունյանի դիմումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործ վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին, մերժել է` որոշման հիմքում դնելով հետևյալ պատճառաբանությունները. <<(...) դատարանն արձանագրում է, որ թեև առկա է օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռ, սակայն, դատապարտյալ Շաբոյանը ներկայումս իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը չի կրում, քանի որ հայտնի չէ նրա գտնվելու վայրը, որի հիմքով էլ մինչ այս պահը նա պատժի կրման վայր չի տեղափոխվել: Հետևաբար, դատական ակտի կատարման հետաձգման հար ցերկա պահին չի կարող քննարկվել, նկատի ունենալով, որ այդպիսի միջնորդություն կարող է հարուցվել միայն դատական ակտն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո մինչև այն դատարանի կողմից կատարման հանձնելը: (...) Այլ խոսքով պաշտպանության կողմը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու վերաբերյալ միջնորդություն կարող է ներկայացնել միայն այն դեպքում, երբ դատական ակտն օրինական ուժի մեջ է մտել, սակայն այն դատարանի կողմից կատարման դեռևս չի հանձնվել, կամ` երբ դատապարտյալը կսկսի կրել իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, որի ընթացքում, համապատասխան ընթացակարգերի պահպանմամբ, նրա մոտ հաստատված կհամարվի ծանր հիվանդության առկայությունը, որը կարող է խոչընդոտել պատիժը կրելուն: (...) ներկայումս Ա.Շաբոյանի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթն ավարտված է, առկա է օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտ, որը հանձնված է կատարման, ավելին` այն ենթակա է կատարման: Ուստի, օրենքի ուժով, քրեական գործով վարույթն ավարտված լինելու պայմաններում դատարանն իրավասու չէ կասեցնելու այն: Ինչ վերաբերում է Հարությունյանի կողմից բարձրացված խնդրին` կապված 19.06.2009թ-ին Շաբոյանի նկատմամբ համաներում հայտարարելուն և այդ հիմքով նրան պատժից ազատելուն, ապա դատարանը փաստում է, որ այն դուրս է սույն դատարանի լիզորություններից, քանի որ համաներման կիրառման և դրա հետ կապված հարցերը պետք է լուծվի տվյալ դատավճիռն ի կատար ածող համապատասխան մարմինը: (...)>>: Վերաքննիչ դատարանը, Դատարանի վերոնշյալ եզրահանգումների կապակցությամբ փաստում է, որ Դատարանը, մերժելով դիմողի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի բողոքը, մանրամասնորեն քննարկման առարկա է դարձրել բողոքի յուրաքանչյուր փաստարակ և դրանց տվել ճիշտ իրավական գնահատական, որի պայմաններում դիմողի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի բողոքը բավարարելու օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն: Վերաքննիչ դատարանը, նկատի ունենալով այն հանգամանքը, որ դիմողի ներկայացուցիչը վերաքննիչ բողոքում չի ներկայացրել որևէ նոր փաստական տվյալ, ինչը գնահատման չի արժանացել Դատարանի կողմից, գտնում է, որ նման պայմաններում վերջինիս վերաքննիչ բողոքի փաստարկները կրկին անգամ քննության առնելը` կորցնում է իր անհրաժեշտությունը: Ամփոփելով վերոշարադրյալ բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցությամբ` Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Դատարանի որոշումն օրինական է, հիմնավորված և պատճառաբանված, բողոքը քննության առնելիս Դատարանի կողմից թույլ չեն տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք հանգեցրել են դատական սխալի, հետևաբար, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշումը բեկանելու կամ փոփոխելու հիմքեր չկան: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ և 402-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2019 թվականի հունվարի 29-ի թիվ ԵԴ/0147/01/17 որոշումը` դատական ակտի կատարումը հետաձգելու, ինչպես նաև` վերջինիս և ՀՀ ոստիկանության Շիրակի մարզային վարչության Գյումրի քաղաքի Կումայրիի բաժնի պետի պաշտոնակատար Կ.Գևորգյանի միջնորդությունները` համապատասխանաբար` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու և դատապարտյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին մերժելու վերաբերյալ, թողնել օրինական ուժի մեջ` մերժելով դիմող Ա.Շաբոյանի ներկայացուցիչ Հ.Հարությունյանի վերաքննիչ բողոքը: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` այն ստանալու պահից տասնհինգօրյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 19-03-2019 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 08-05-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 100 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 08-05-2019 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 100 |
| Ուր | Երևան քաղաքի դատարան |
| Գրության համարը | Ե-15624/19 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0147/01/17
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 28-06-2018 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալ |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Գիվի |
| Ազգանուն | Հովհաննիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Շաբոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքը վերադարձվել է սխալները շտկելու համար |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Որոշման ամսաթիվ | 31-07-2018 |
| Որոշման ամսաթիվ | 14-11-2018 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0147/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 31 հուլիսի 2018 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով ամբաստանյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշման դեմ պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6.1-րդ կետի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը պետք է բովանդակի նույն օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի որևէ կետի հիմնավորումները։ 2018 թվականի ապրիլի 9-ից գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Վճռաբեկ բողոքն ընդունվում է քննության, եթե վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ` 1) բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար. 2) առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում»։ Մինչդեռ վճռաբեկ բողոքի ուսումնասիրությունից երևում է, որ ներկայացված բողոքը պարունակում է մինչև 2018 թվականի ապրիլի 9-ը գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու վերաբերյալ հիմնավորումներ։ Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6.1-րդ կետի պահանջը պահպանված չէ։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վերադարձվում է, եթե այն չի համապատասխանում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` վճռաբեկ դատարանը բողոքը վերադարձնելու մասին որոշմամբ սահմանում է մինչև մեկամսյա ժամկետ` ձևական սխալները շտկելու և վճռաբեկ բողոքը կրկին ներկայացնելու համար։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 4-րդ մասի հիման վրա բողոք բերած անձին պետք է տրամադրել 20-օրյա ժամկետ՝ ձևական սխալը շտկելու և վճռաբեկ բողոքը կրկին ներկայացնելու համար։ Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին, 3-րդ և 4-րդ մասերով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ամբաստանյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշման դեմ պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձնել։ Վճռաբեկ բողոքի ձևական սխալը շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար սահմանել 20-օրյա ժամկետ` սույն որոշումը ստանալու պահից։ Սահմանված ժամկետում բողոքը չներկայացնելու դեպքում այն համարվում է չտրված։ Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։ Նախագահող՝ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0147/01/17 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 14 նոյեմբերի 2018 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով ամբաստանյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշման դեմ պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի դատավճռով Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329.1-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին, 2-րդ կետերով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 3 (երեք) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու։ Ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշմամբ բողոքը մերժել է` Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոհիշյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել ամբաստանյալ Ա.Շաբոյանի պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանը: Վճռաբեկ դատարանը 2018 թվականի հուլիսի 31-ի որոշմամբ ներկայացված բողոքը վերադարձրել է` տրամադրելով 20-օրյա ժամկետ` թերությունները վերացնելու, բողոքը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին համապատասխանեցնելու և կրկին ներկայացնելու համար։ Պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանը կրկին ներկայացրել է վճռաբեկ բողոք` խնդրելով ամբողջությամբ բեկանել և փոփոխել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2017 թվականի նոյեմբերի 21-ի ու ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2018 թվականի մայիսի 22-ի դատական ակտերը և Ա.Շաբոյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան: Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում։ Բողոքի հեղինակի պնդմամբ՝ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, քանի որ դատարանի կիրառած նյութական կամ դատավարական իրավունքի նորմի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր։ Բողոքի հեղինակը նշել է նաև, որ ստորադաս դատարանները խախտել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ, 70-րդ հոդվածների, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ և 360-րդ հոդվածների պահանջները։ Բողոք բերած անձի փաստարկների, սույն գործի նյութերի և բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության արդյունքում Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար, և որ առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում։ Հետևաբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով նախատեսված հիմքերը հիմնավորված չեն։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման։ Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ամբաստանյալ Արմեն Ռազմիկի Շաբոյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2018 թվականի մայիսի 22-ի որոշման դեմ պաշտպան Գ.Հովհաննիսյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել։ Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։ Նախագահող ՝ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
| Սահմանված ժամկետում կրկին ներկայացվել է | 29-08-2018 |
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 02-08-2018 |
Գործը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 10-07-2018 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
Զեկուցող դատավոր
| Ամսաթիվ | 10-07-2018 |
|---|---|
| Զեկուցող դատավոր | |
| Անուն | Լիլիթ |
| Ազգանուն | Թադևոսյան |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 26-11-2018 |
|---|---|
| Դատարան | Երևան քաղաքի դատարան |
| Այլ նշումներ | 5 հատոր` 254, 254, 300, 153, 102 /5-րդ հատորը կազմված է ՀՀ վճռաբեկ դատարանում/ թերթ: |