ԵԿԴ/0120/01/17


Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
(այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ռ. ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Մ. ՊԱՊՈՅԱՆ
Մ. ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ. ՄՈՍԻՆՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`

ԴԱՏԱԽԱԶ` Վ. ԴՈԼՄԱԶՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս. ԽՉԵՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼՆԵՐ` Հ. ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
Վ. ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ

2018 թվականի հուլիսի 12-ին Երևան քաղաքում

դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Հարություն Խաչատրյանի վերաբերյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով և Վահե Հովհաննիսյանի վերաբերյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի (այսուհետև՝ Առաջին ատյանի դատարան) 2018 թվականի մարտի 05-ի դատավճռի դեմ ամբաստանյալներ Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի պաշտպան Սյուզաննա Խչեյանի վերաքննիչ բողոքը՝

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը

2017 թվականի հունվարի 05-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք- Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Վ. Ասատրյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցել է թիվ 13100117 քրեական գործը և այն ընդունել վարույթ։
2017 թվականի հունվարի 05-ին Հարություն Արմենի Խաչատրյանը և Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանը ձերբակալվել են։
Նախաքննության մարմնի 2017 թվականի հունվարի 07-ի որոշմամբ` Հարություն Արմենի Խաչատրյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ` վերջինին մեղադրանք առաջադրելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Նախաքննության մարմնի 2017 թվականի հունվարի 07-ի որոշմամբ` Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ` վերջինին մեղադրանք առաջադրելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի հունվարի 07-ի որոշմամբ՝ քննիչի միջնորդությունը բավարարվել և մեղադրյալ Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը երկու ամիս ժամկետով` մինչև 2017 թվականի մարտի 05-ը՝ կալանավորման սկիզբը հաշվելով 2017 թվականի հունվարի 05-ից:
Առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի հունվարի 07-ի որոշմամբ՝ քննիչի միջնորդությունը բավարարվել և մեղադրյալ Հարություն Արմենի Խաչատրյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը երկու ամիս ժամկետով` մինչև 2017 թվականի մարտի 05-ը՝ կալանավորման սկիզբը հաշվելով 2017 թվականի հունվարի 05-ից:
Առաջին ատյանի դատարանի 2017 թվականի հունվարի 07-ի որոշմամբ՝ քննիչի միջնորդությունը բավարարվել և մեղադրյալ Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանը մինչև ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննության ավարտը տեղավորվել է ՀՀ ԱՆ «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» ՓԲ ընկերության Նուբարաշենի հոգեբուժական կլինիկայում՝ ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննություն կատարելու համար։
2017 թվականի փետրվարի 03-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության ՀԿԳ ավագ քննիչ Վ. Մինասյանը թիվ 13100117 քրեական գործն ընդունել է վարույթ։
2017 թվականի ապրիլի 20-ի որոշմամբ՝ մեղադրյալներ Հարություն Արմենի Խաչատրյանի և Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստրոագրություն չհեռանալու մասին։
2017 ապրիլի 21-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության ՀԿԳ քննիչ Վ. Մինասյանը որոշում է կայացրել Վահե Հովհաննիսյանի և Հարություն Խաչատրյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնել՝ նրանց արարքներում ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով նախատեսված հանցակազմերի բացակայության հիմքով։ Հարություն Խաչատրյանի առողջությանն իր իսկ կողմից անզգույշ գործողությունների արդյունքում թեթև վնաս պատճառելու փաստով որևէ մեկի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել՝ հանցակազմի բացակայության հիմքով։
2017 թվականի ապրիլի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հարություն Խաչատրյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Նախաքննության մարմնի 2017 թվականի ապրիլի 21-ի որոշմամբ` Հարություն Արմենի Խաչատրյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ` վերջինիս մեղադրանք առաջադրելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2017 թվականի ապրիլի 21-ի որոշմամբ մեղադրյալ Վահե Հովհաննիսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Նախաքննության մարմնի 2017 թվականի ապրիլի 21-ի որոշմամբ` Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ` վերջինիս մեղադրանք առաջադրելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2017 թվականի մայիսի 02-ին թիվ 13100117 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հարություն Արմենի Խաչատրյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով և Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով, մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, իսկ 2017 թվականի մայիսի 06-ին ընդունվել նույն դատարանի դատավոր Մ. Մակյանի վարույթ:
2017 թվականի սեպտեմբերի 29-ին թիվ 13100117 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հարություն Արմենի Խաչատրյանի՝ ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով և Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Գ․Պողոսյանն ընդունել է վարույթ։
Առաջին ատանի դատարանի 2018 թվականի մարտի 05-ի դատավճռով (գործի քննությունն իրականացվել է դատական քննության արագացված կարգով)՝ Հարություն Արմենի Խաչատրյանը ճանաչվել է մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտվել ազատազրկման 9 /ինը/ ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ նշանակված պատժին հաշվակցվել է Հարություն Խաչատրյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը՝ 3 /երեք/ ամիս 15 /տասնհինգ/ օրը, և թողնվել է կրելու ազատազրկում 5 /հինգ/ ամիս 15 /տասնհինգ/ օր ժամկետով։
Հարություն Խաչատրյանի պատժի կրման սկիզբը ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում հաշվվել է նրան արգելանքի վերցնելու օրվանից։
Հարություն Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանը ճանաչվել է մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտվել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ նշանակված պատժին հաշվակցվել է Վահե Հովհաննիսյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը՝ 3 /երեք/ ամիս 15 /տասնհինգ/ օրը, և թողնվել կրելու ազատազրկում 2 /երկու/ ամիս 15 /տասնհինգ/ օր ժամկետով։
Վահե Հովհաննիսյանի պատժի կրման սկիզբը ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում հաշվվել է նրան արգելանքի վերցնելու օրվանից։
Վահե Հովհաննիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Առաջին ատյանի դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ 2018 թվականի ապրիլի 16-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալներ Վահե Հովհաննիսյանի և Հարություն Խաչատրյանի պաշտպան Սյուզաննա Խչեյանը։
Թիվ ԵԿԴ/0210/01/17 քրեական գործը Վերաքննիչ դատարան է ստացվել 2018 թվականի մայիսի 03-ին:
Վերաքննիչ դատարանի 2018 թվականի մայիսի 04-ի որոշմամբ ամբաստանյալներ Վահե Հովհաննիսյանի և Հարություն Խաչատրյանի պաշտպան Սյուզաննա Խչեյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Հարություն Արմենի Խաչատրյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով և Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում քննության է նշանակվել վճռաբեկության կանոններով:
Վերաքննիչ բողոքի գրավոր պատասխան չի ներկայացվել:

2.Գործի փաստական հանգամանքները

Նախաքննական մարմնի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով Հարություն Արմենի Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրվել և Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել, որ նա և Վահե Հովհաննիսյանը, գտնվելով ալկոհոլ օգտագործած ոչ սթափ վիճակում, իրենց ընկերներ Հայկ Վարուժանի Բունիաթյանի, Կարեն Սոսի Աբրահամյանի, Արշակ Էդվարդի Քերոբյանի և Հովակիմ Ատոմի Հարությունյանի հետ 2017 թվականի հունվարի 4-ին` ժամը 24։00-ի սահմաններում, իր երեխայի ծննդյան առիթով զվարճանալու նպատակով գնացել են Երևան քաղաքի Ա. Մանուկյան փողոցի 15 ա հասցեում գործող «Աֆրոդիտե» կարաոկե ակումբ։
Ակումբում և ակումբի բակում միմյանց, իրենց ընկերների և ակումբի այլ հաճախորդների հետ բարձրաձայն խոսակցության ընթացքում անհասցե սեռական բնույթի հայհոյանքներ օգտագործելու, ակումբի հաճախորդուհիներին անհարգալից վերաբերվելու, ոչ կոռեկտ վարքագիծ դրսևորելու համար ինչպես ակումբի աշխատակիցները, այնպես էլ Ա. Մանուկյան փողոցում հասարակական կարգի պահպանություն իրականացնող, իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ոստիկաններ Հրաչյա Հրահատի Պալյանն ու Արթուր Գրիգորի Հովհաննիսյանը մի քանի անգամ դիտողություն են արել Հարություն Խաչատրյանին և Վահե Հովհաննիսյանին։ Ժամը 02։00-ի սահմաններում ոստիկաններ Հրաչյա Պալյանն ու Արթուր Գրիգորի Հովհաննիսյանը «Աֆրոդիտե» կարաոկե ակումբի սանհանգույցից օգտվելու նպատակով մտել են ակումբ, որտեղ տեսնելով, որ Վահե Հովհաննիսյանն ու Հարություն Խաչատրյանը դրսից, իսկ նրանց ընկեր Արշակ Քերոբյանը ներսից ուժի գործադրմամբ բաց ու խուփ են անում սանհանգույցի դուռը և այդ կերպ կատակում ու զվարճանում են, սանհանգույցի դուռը չվնասելու պատճառաբանությամբ պահանջել են դադարեցնել այդ գործողությունները։ Չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող, իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարող ոստիկաններ Հրաչյա Պալյանի և Արթուր Գրիգորյանի կողմից ակումբի գույքը չվնասելու վերաբերյալ ներկայացված օրինական պահանջին՝ Հարություն Խաչատրյանն ու Վահե Հովհաննիսյանը կոպիտ և առհամարհական տոնով հայտնել են, որ պատասխանատու են իրենց արարքի համար և պահանջել են չմիջամտել իրենց գործողություններին, որից հետո Հարություն Խաչատրյանը հրել է Արթուր Հովհաննիսյանին և բոլորով դուրս են եկել ակումբից։ Ակումբի դիմաց Վահե Հովհաննիսյանը սեռական բնույթի հայհոյանք է տվել ոստիկանների հասցեին ու բռնել Հրաչյա Պալյանի օձիքից, իսկ Հարություն Խաչատրյանը թիկունքից փաթաթվել է Արթուր Հովհաննիսյանի պարանոցից և աստիճանահարթակից վայր գցել։
Այնուհետև՝ ծառակողական պարտականությունների հետ կապված իշխանության ներկայացուցչի նկատմամբ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով՝ Հարություն Խաչատրյանն ու Վահե Հովհաննիսյանը սկսել են նախ ձեռքերով և ոտքերով հարվածել գետնին ընկած Արթուր Հովհաննիսյանին, իսկ այնուհետև` Արթուր Հովհաննիսյանին օգնության հասած և նրանց հարվածների արդյունքում ևս գետնին ընկած Հրաչյա Պալյանին` վերջինիս առողջությանը պատճառելով քթի, մեջքի շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ քունքային շրջանի ճանկռվածքի և աջ նախաբազկի շրջանի քերծվածքի ձևով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ։
Նախաքննական մարմնի կողմից Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել և Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել, որ նա և Հարություն Խաչատրյանը, գտնվելով ալկոհոլ օգտագործած ոչ սթափ վիճակում, իրենց ընկերներ Հայկ Վարուժանի Բունիաթյանի, Կարեն Սոսի Աբրահամյանի, Արշակ Էդվարդի Քերոբյանի և Հովակիմ Ատոմի Հարությունյանի հետ 2017 թվականի հունվարի 4-ին` ժամը 24։00-ի սահմաններում, Հարություն Խաչատրյանի երեխայի ծննդյան առթիվ զվարճանալու նպատակով գնացել են Երևան քաղաքի Ա. Մանուկյան փողոցի 15ա հասցեում գործող «Աֆրոդիտե» կարաոկե ակումբ։ Ակումբում և ակումբի բակում միմյանց, իրենց ընկերների և ակումբի այլ հաճախորդների հետ բարձրաձայն խոսակցության ընթացքում անհասցե սեռական բնույթի հայհոյանքներ օգտագործելու, ակումբի հաճախորդուհիներին անհարգալից վերաբերվելու, ոչ կոռեկտ վարքագիծ դրսևորելու համար ինչպես ակումբի աշխատակիցները, այնպես էլ Ա.Մանուկյան փողոցում հասարակական կարգի պահպանություն իրականացնող, իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 3-րդ գումարտակի 2-րդ վաշտի ոստիկաններ Հրաչյա Հրահատի Պալյանն ու Արթուր Գրիգորի Հովհաննիսյանը մի քանի անգամ դիտողություն են արել Հարություն Խաչատրյանին և Վահե Հովհաննիսյանին։ Ժամը 02։00-ի սահմաններում, ոստիկաններ Հրաչյա Պալյանն ու Արթուր Գրիգորի Հովհաննիսյանը «Աֆրոդիտե» կարաոկե ակումբի սանհանգույցից օգտվելու նպատակով մտել են ակումբ, որտեղ տեսնելով, որ Վահե Հովհաննիսյանն ու Հարություն Խաչատրյանը դրսից, իսկ նրանց ընկեր Արշակ Քերոբյանը ներսից ուժի գործադրմամբ բաց ու խուփ են անում սանհանգույցի դուռը և այդ կերպ կատակում ու զվարճանում են, սանհանգույցի դուռը չվնասելու պատճառաբանությամբ պահանջել են դադարեցնել այդ գործողությունները։ Չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող, իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարող ոստիկաններ Հրաչյա Պալյանի և Արթուր Գրիգորյանի կողմից ակումբի գույքը չվնասելու վերաբերյալ ներկայացված օրինական պահանջին՝ Հարություն Խաչատրյանն ու Վահե Հովհաննիսյանը կոպիտ և առհամարհական տոնով հայտնել են, որ պատասխանատու են իրենց արարքի համար և պահանջել են չմիջամտել իրենց գործողություններին, որից հետո Հարություն Խաչատրյանը հրել է Արթուր Հովհաննիսյանին և բոլորով դուրս են եկել ակումբից։ Ակումբի դիմաց Վահե Հովհաննիսյանը սեռական բնույթի հայհոյանք է տվել ոստիկանների հասցեին ու բռնել Հրաչյա Պալյանի օձիքից, իսկ Հարություն Խաչատրյանը թիկունքից փաթաթվել է Արթուր Հովհաննիսյանի պարանոցից և աստիճանահարթակից վայր գցել։ Այնուհետև, ծառայողական պարտականությունների հետ կապված իշխանության ներկայացուցչի նկատմամբ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով՝ Հարություն Խաչատրյանն ու Վահե Հովհաննիսյանը սկսել են նախ ձեռքերով և ոտքերով հարվածել գետնին ընկած Արթուր Հովհաննիսյանին, իսկ այնուհետև` Արթուր Հովհաննիսյանին օգնության հասած և նրանց հարվածների արդյունքում ևս գետնին ընկած Հրաչյա Պալյանին` վերջինիս առողջությանը պատճառելով քթի, մեջքի շրջանի սալջարդ վերքի, ձախ քունքային շրջանի ճանկըռվածքի և աջ նախաբազկի շրջանի քերծվածքի ձևով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող մարմնական վնասվածքներ։

3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները, պահանջը

Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում՝ ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Բողոքաբերը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն ակնհայտ խիստ է և արարդարացի, չի համապատասխանում ամբաստանյալների կատարած հանցագործության ծանրությանը, որով խախտվել են նրանց նյութական իրավունքները, մասնավորապես՝ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ, 63-րդ և 70-րդ հոդվածների պահանջները, անտեսել և բացարձակապես չի պատճառաբանել ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված նշանակած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին հնարավորությունը։
Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի նկատմամբ պետք է նշանակվեր առավել մեղմ պատիժ, կիրառվեր ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին կետը և կայացվեր պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները, ինչպես նաև Ն. Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշումը՝ բողոքաբերը գտել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, քննության առնելով Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի նկատմամբ պատժատեսակ նշանակելու հարցը, հաշվի առնելով հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, բնույթը, ընդգծել է, որ վերջիններս իրենց նկատմամբ նշանակված պատիժը պետք է կրեն ազատազրկման ձևով, անտեսելով այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալները երիտասարդ են, երկուսն էլ սոցիալապես անապահով ընտանիքից են, Վահե Հովհաննիսյանը ամուսնացած չէ, վատառողջ է. տառապում է «Շիզաֆրենիս, պարանոիդ ձև, էպիզոդիկ ընդմիջվող ընթացքով» հիվանդությամբ, տասներկումատնյա աղու բորբոքում, թութք հիվանդություններով, ենթակա է վիրահատման, 3-րդ կարգի հաշմանդամ է, բնակվում է թոշակառու և վատառողջ ծնողների հետ /այս ժամանակահատվածում մահացել է նրա հայրը՝ Լևիկ Հովհաննիսյանը/, իսկ Հարություն Խաչատրյանը երիտասարդ է, ամուսնացած է, խնամքին են գտնվում մանկահասակ երեխան, տասնմեկամյա քույրը, կինը և մայրը, տան միակ աշխատողը և ընտանիքի կերակրողն է հանդիսանում, թեև վրիպում են թույլ տվել և կատարել են հանցավոր արարք, այդուհանդերձ դեռևս նախաքննությունից ընդունել են մեղքը, զղջացել են կատարված արարքի համար, նախկինում արատավորված և դատապարտված չեն եղել, բնութագրվում են դրական, 2017 թվականի հունվարի 05-ից մինչև ապրիլի 20-ը գտնվել են կալանքի տակ, սակայն 2017 թվականի ապրիլի 20-ից նրանց նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին, և առ այսօր նրանք դրսևորել են պատշաճ վարքագիծ, տուժողները հայտարարել են, որ պահանջ չունեն, և, ըստ էության, նրանք գտնվում են կայացման փուլում։ Բացի այդ, արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը, ինչի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը իրավական դիրքորոշում է հայտնել իր՝ 2012 թվականի օգոստոսի 24-ի թիվ ԵԷԴ/0201/01/11 գործով որոշմամբ։
Տվյալ դեպքում պատասխանատվության և պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն Վահե Հովհաննիսյանի և Հարություն Խաչատրյանի կատարած արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այլև նրանց անձը բնութագրող հատկանիշներ հանդիսացող հանգամանքները՝ ընտանեկան դրությունը, վարքագիծը, աշխատունակությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, դատվածությունը, և պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս՝ Առաջին ատյանի դատարանը եկել է սխալ եզրահանգման՝ գտնելով, որ նրանց կողմից պատիժը կրելուն խոչընդոտող հանգամանքներ չկան։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 70-րդ հոդվածը և Վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումներ՝ բողոքաբերը գտել է, որ Վահե Հովհաննիսյանի և Հարություն Խաչատրյանի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների կոնկրետ համակցությունը բավարար է նրանց նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար՝ անկախ պատիժը և պատասխանանտվությունը ծանրացնող որևէ հանգամանքի առկայությունից, քանի որ նույնիսկ պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքի առկայությունն ինքնին չի բացառում ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը, եթե դատարանը հանգում է հիմնավոր եզրակացության, որ հանցանք կատարած անձի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։
Բողոքաբերը գտել է, որ ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը՝ հաշվի առնելով ոչ միայն ամբաստանյալների անձը բնութագրող, պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, առողջական վիճակը, այլ նաև նրանց ընտանեկան, սոցիալական և նրանց հետ փոխկապված անձանց դրությունը։ Այն կբխի ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից։
Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հրապարակված դատական ակտով խախտվել են Վահե Հովհաննիսյանի և Հարություն Խաչատրյանի նյութական վերը նշված իրավունքները, որոնք ազդել են գործի ելքի վրա, այն ակնհայտ խիստ ու անարդարացի է, չի համապատասխանում նրանց կատարած հանցագործության ծանրությանը, հանրորեն վտանգավորության աստիճանին, նրանց անձին, ավելին՝ նման պայմաններում ամբաստանյալներին մեկուսացնելու դեպքում նրանց ընտանիքների թե՛ ֆինանսական, թե՛ սոցիալական գոյատևման հարցը կդառնա լուրջ խնդիր, իսկ ամբաստանյալների հոգեբանական և առողջական վիճակը կվատթարանա, որի պայմաններում չի վերականգնվի սոցիալական արդարությունը։
Վերը նշված նյութական իրավունքի խախտումները հիմք են տալիս պնդելու, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելը և այն պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում չընդունելը հիմնավորված և պատճառաբանված չէ։
Ելնելով վերոգրյալից Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է` բեկանել Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2018 թվականի մարտի 05-ին հրապարակված դատավճիռը, այն փոփոխել և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ, այն է՝ կիրառել ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասը և կայացնել պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում՝ Վահե Հովհաննիսյանի և Հարություն Խաչատրյանի նկատմամբ սահմանել փորձաշրջան։
Վերաքննիչ դատարանում ամբաստանյալներ Հարություն Խաչատրյանը և Վահե Հովհաննիսյանը և նրանց պաշտպան Ս. Խչեյանն ամբողջությամբ պնդեցին վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով բավարարել այն:
Դատախազ Վ. Դոլմազյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ, խնդրեց մերժել այն և Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ:

4.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրք ի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին ամբաստանյալ Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի և նրանց պաշտպան Ս. Խչեյանի հիմնավորումները, դատախազ Վ. Դոլմազյանի առարկությունը, վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի 2018 թվականի մարտի 05-ի դատավճիռը` բեկանել և փոփոխել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«Իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելը կամ բռնություն գործադրելու սպառնալիքը՝ կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ՝
պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրապատիկից հինգհարյուրապատիկի չափով կամ կալանքով՝ առավելագույնը մեկ ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն.
«1. Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի համաձայն.
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»:
Քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն`
«Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
(...) 6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը…»:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2009թ. դեկտեմբերի 18-ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 քրեական գործով որոշման մեջ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցի վերաբերյալ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(...) 9. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից: Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար: Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
10. Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ: Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով: Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով՝ հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ է և բավարար այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
11. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Փաստորեն պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ (իրական) պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին:
12. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը»։
Վերը նշված հարցերի կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն իր դիրքորոշումներն է արտահայտել ԵԱԴԴ/0034/01/12, ԼԴ/0093/01/12, ՏԴ/0018/01/13, ԵԷԴ/0132/01/13, ԵԱՆԴ/0060/01/13, ԵԿԴ/0096/01/13, ԵԿԴ/0252/01/13, ԵՄԴ/0027/01/14, ԳԴ/0014/01/14, ՍԴ/0204/01/13, ՏԴ/0031/01/14, ՍԴ3/0174/01/14, ԵԱԴԴ/0011/01/14, ԵԱՔԴ/0091/01/14 և այլ որոշումներում:
Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալներ Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս արձանագրել է հետևյալը.
« (...)Ամբաստանյալների նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, պատիժների տեսակն ու չափը որոշելիս՝ դատարանը հաշվի է առնում ինչպես նրանց կատարած հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ արագացված կարգով անցկացված դատական քննության ընթացքում ուսումնասիրված` նրանց անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես ամբաստանյալ Հարություն Խաչատրյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ` դատարանը հաշվի է առնում, որ նա համաձայնեց մեղադրանքի հետ, անկեղծորեն զղջաց կատարած հանցանքի համար և նրա խնամքին են գտնվում 4 անձ` այդ թվում նաև մինչև 8 տարեկան երեխան։
Որպես ամբաստանյալ Հարություն Խաչատրյանի անձը բնութագրող տվյալ՝ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա բնութագրվում է դրական։
Որպես ամբաստանյալ Վահե Հովհաննիսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ` դատարանը հաշվի է առնում, որ նա համաձայնեց մեղադրանքի հետ, անկեղծորեն զղջաց կատարած հանցանքի համար և վատառողջ է` տառապում է «Շիզոֆրենիա, պարանոիդ ձև, էպիզոդիկ ընդմիջվող ընթացքով» հիվանդությամբ։
Որպես ամբաստանյալ Վահե Հովհաննիսյանի անձը բնութագրող տվյալ՝ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա առաջին անգամ է դատապարտվում և բնութագրվում է դրական։
Որպես ամբաստանյալների պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք՝ դատարանը հաշվի է առնում, որ նրանք հանցանքը կատարել են ալկոհոլի ազդեցության տակ։
Դատարանը, հաշվի առնելով վերոգրյալները, նկատի ունենալով գործի փաստական հանգամանքները, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, ելնելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականացման ու պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից, հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալների կատարած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի համար սահմանված պատժի նվազ խիստ տեսակներից կալանքը ամբաստանյալ Հարություն Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառելի չէ, քանի որ նրա խնամքին է գտնվում մինչև 8 տարեկան երեխան, իսկ տուգանքը, ամբաստանյալ Վահե Հովհաննիսյանի համար նաև կալանքը չեն կարող ապահովել պատժի նպատակները, ուստի՝ նշված արարքի համար նրանց նկատմամբ պետք է նշանակվի ազատազրկման ձևով պատիժ, որը նրանք պետք է կրեն, քանի որ նրանց ուղղվելը հնարավոր չէ առանց հասարակությունից նրանց մեկուսացնելու և պատիժը կրելու, ինչն անհրաժեշտ ու բավարար է նաև սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նրանց կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար, այսինքն՝ նրանց ուղղվելը հնարավոր չէ ՀՀ քրեական օրենսգքրի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով։»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի համաձայն`
«Բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է`
4) դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` գտնելով, որ դատավճռով նշանակված պատիժն անարդարացի է ակնհայտ խիստ կամ ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում հանցագործության ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին, վերաքննիչ դատարանը մեղմացնում կամ խստացնում է պատիժը` ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով:
Մեջբերված նորմերի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ Վերաքննիչ դատարանն օժտված է ստորադաս դատարանի դատական ակտերի օրինականության, հիմնավորվածության և պատճառաբանվածության ստուգման բացառիկ լիազորությամբ։ Իր նշված գործառույթն իրականացնելիս Վերաքննիչ դատարանն իրավասու է դատական ակտը բեկանել կամ փոփոխել, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգքրի 360-րդ հոդվածի հիման վրա քննության առնելով ամբաստանյալներ Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերաքննիչ բողոքում նշված և գործում առկա ապացույցներով հիմնավորվող հանգամանքների առկայության պայմաններում ամբաստանյալները չպետք է կրեն նշանակված պատիժը:
Վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր է համարում վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունները, որ Առաջին ատյանի դատարանը, գտնելով, որ ամբաստանյալների նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ենթակա է փաստացի կրման, չի պատճառաբանել, թե ինչ հիմքերի առկայությամբ է եկել նման եզրահանգման` հաշվի չառնելով ամբաստանյալ Հարություն Խաչատրյանի անձը բնութագրող և պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները` մասնավորապես այն, որ նա համաձայնվել է մեղադրանքի հետ, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար, խնամքին ունի 4 անձ` այդ թվում նաև մինչև 8 տարեկան երեխան և բնութագրվում է դրական, ինչպես նաև ամբաստանյալ Վահե Հովհաննիսյանի անձը բնութագրող և պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները` մասնավորապես այն, որ նա համաձայնել է մեղադրանքի հետ, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար, վատառողջ է. տառապում է «Շիզոֆրենիա, պարանոիդ ձև, էպիզոդիկ ընդմիջվող ընթացքով» հիվանդությամբ, առաջին անգամ է դատապարտվում և բնութագրվում է դրական։
Վերաքննիչ դատարանը, հաշվի առնելով վերոհիշյալ հանգամանքները և Վճռաբեկ դատարանի վերը նշված որոշման դրույթները, հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալներ Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը փաստացի կրելու, և հնարավոր է համարում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նրանց նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով` հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը:
Վերաքննիչ դատարանը նման հետևության հանգելու համար հաշվի է առնում ամբաստանյալ Հարություն Խաչատրյանի անձը բնութագրող և պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները` մասնավորապես այն, որ նա համաձայնել է մեղադրանքի հետ, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար, խնամքին ունի 4 անձ` այդ թվում նաև մինչև 8 տարեկան երեխան և բնութագրվում է դրական, ինչպես նաև ամբաստանյալ Վահե Հովհաննիսյանի անձը բնութագրող և պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները` մասնավորապես այն, որ նա համաձայնել է մեղադրանքի հետ, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար, վատառողջ է. տառապում է «Շիզոֆրենիա, պարանոիդ ձև, էպիզոդիկ ընդմիջվող ընթացքով» հիվանդությամբ, առաջին անգամ է դատապարտվում և բնութագրվում է դրական։
Վերաքննիչ դատարանը որպես Վահե Հովհաննիսյանի և Հարություն Խաչատրյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք է արձանագրում հանցանքն ալկհոլի ազդեցության տակ կատարելը։
Վերոնշյալ նկատառումներից ելնելով՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ բերված վերաքննիչ բողոքը ենթակա է բավարարման, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը՝ ամբաստանյալներ Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով պետք է փոփոխել և նրանց նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ անհրաժեշտ է պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը չկիրառելով, որը ենթակա էր կիրառման, խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ և 399-րդ հոդվածների դրույթները:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ, 399-րդ, 402-րդ, 404-րդ, 412-րդ և 418-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Ամբաստանյալներ Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի պաշտպան Ս. Խչեյանի վերաքննիչ բողոքը` բավարարել:
Հարություն Խաչատրյանի և Վահե Հովհաննիսյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի մարտի 05-ի դատավճիռը` պատժի կրման մասով բեկանել և փոփոխել:
Ամբաստանյալ Հարություն Արմենի Խաչատրյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի մարտի 05-ի դատավճռով նշանակված 5 /հինգ/ ամիս 15 /տասնհինգ/ օր ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:
Ամբաստանյալ Վահե Լևիկի Հովհաննիսյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2018 թվականի մարտի 05-ի դատավճռով նշանակված 2 /երկու/ ամիս 15 /տասնհինգ/ օր ժամկետով ազատազրկման ձևով պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:
Դատավճիռը մնացած մասերով թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ռ. ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ