Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0079/01/17
Վիճակագրական տողի համար : 6.3

Պատասխանող

Հայկ Չանդոյան Ռուբենի
Հայկ Չանդոյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մեսրոպ Մակյան

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Արթուր Մկրտչյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մեսրոպ Մակյան

Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն

Արթուր Մկրտչյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակությունը: Հայկ Չանդոյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2014թ. մարտ ամսին պատուհանի փողկը բացելու եղանակով ապօրինի մուտք է գործել <<Հ.Գյուլիքեխվյանի անվան թիվ 103 ավագ դպրոց>> ՊՈԱԿ-ի դասասենյակ և գողացել մեկ հատ <<Դելլ>> ֆիրմայի նոթբուք տեսակի համակարգիչ` պատճառելով զգալի չափերի հասնող` 343890 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-06-19 17:00 5 Կայացել է
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-06-01 12:30 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-05-18 10:30 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն 2017-05-02 12:00 5 Կայացել է
Գործ No ԵԿԴ/0079/01/17

ԴԱՏԱՎՃԻՌ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՙ19՚ հունիսի 2017 թվական քաղաք Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը,

նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Մ.Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ս.Բասենցյանի
պաշտպան Ա.Մխիթարյանի

դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգով, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հայկ Ռուբենի Չանդոյանի /ծնված 1970 թվականի մայիսի 31-ին` Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառած և բնակվող` քաղաք Երևան, Սարկավագի փողոցի 32-րդ տուն/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը

2014 թվականի ապրիլի 08-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթունի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հարուցվել է թիվ 09113014 քրեական գործը:
2014 թվականի մայիսի 12-ին Հայկ Չանդոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2014 թվականի մայիսի 20-ին Հայկ Չանդոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի ապրիլի 06-ի գրությամբ թիվ 12136914/1 քրեական գործն ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:

Գործի փաստական հանգամանքները

Նախաքննության մարմինը Հայկ Ռուբենի Չանդոյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա 2014թ. մարտ ամսին պատուհանի փեղկը բացելու եղանակով ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Զ.Սարկավագի փողոցի թիվ 14 հասցեում գտնվող ՙՀ.Գյուլիքեխվյանի անվանանվան թիվ 103 ավագ դպրոց՚ ՊՈԱԿ-ի դասասենյակ և գողացել մեկ հատ ՙԴելլ՚ ֆիրմայի նոթբուք տեսակի համակարգիչ` պատճառելով զգալի չափերի հասնող` 343.890 ՀՀ դրամի գույքային վնաս՚:

Արագացված դատական քննություն

Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ մեղադրանքը պարզ է, համաձայն է առաջադրված մեղադրանքին, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր` պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել է նաև ամբաստանյալի պաշտպան Անուշ Մխիթարյանը:
Մեղադրող Ս.Բասենցյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Տուժող ՙՀ.Գյուլիքեխվյանի անվան թիվ 103 ավագ դպրոց՚ ՊՈԱԿ-ի ներկայացուցիչ Լուսինե Խալաթյանը նույնպես չի առարկել դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Դատարանը գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով Հայկ Չանդոյանի կողմից մեղադրանքն ամբողջ ծավալով ընդունելու հանգամանքը, հանգում է հետևության, որ նրա մեղավորությունը` շինություն ապօրինի մուտք գործելով ուրիշի գույքի զգալի չափերով գաղտնի հափշտակություն` գողություն կատարելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե°ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...)՚:
Պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի գործով որոշման մեջ` արձանագրելով, որ ՙ(...) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ միաժամանակ բնութագրում են հանցագործությունն ու հանցավորի անձնավորությունը: Այդ պատճառով էլ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցակազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում պատժի վրա: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս (...)՚ (տե°ս Անդրանիկ Մեսրոպի Ավետիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հուլիսի 13-ի թիվ ԵԱՆԴ/0091/01/09 որոշման 20-րդ կետը):
Վերոհիշյալ իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումների համատեքստում ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, գործի կոնկրետ հանգամանքները, մեղքի ձևը և տեսակը, հանցագործության կատարման շարժառիթը և դրդապատճառները, հանցավորի անձը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը:
Ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա ամուսնացած է, նախկինում դատված չէ: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա ընդունել է մեղքը և զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, աջակցել է նախաքննության մարմնին, ֆիզիկապես վատառողջ է, երկրորդ խմբի հաշմանդամ է, խնամքի տակ է գտնվում 2004 թվականին ծնված մանկահասակ որդին, երկու որդիները ծառայում են ՀՀ զինված ուժերում, ընտանիքը բաղկացած է յոթ անձից, ընտանիքի միակ կերակրողն է:
Ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն`
ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցագործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետը պատասխանատվություն է սահմանում շինություն ապօրինի մուտք գործելով ուրիշի գույքի զգալի չափերով գաղտնի հափշտակության կատարելու համար և պատժվում է տուգանքով` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկից հազարապատիկի չափով, կամ ազատազրկմամբ` երկուսից հինգ տարի ժամկետով:
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետ պետք է պատիժ նշանակել տուգանքի ձևով:
Անդրադառնալով խափանման միջոցին` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննարկելով քաղաքացիական հայցի և գույքային վնասի հատուցման հարցը` դատարանը գտնում է, որ տուժողի ներկայացուցիչ Լուսինե Խալաթյանին պատճառված գույքային վնասը ենթակա է հատուցման` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՔաղաքացիական պատասխանող է ճանաչվում ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի վրա օրենքով, քրեական գործով վարույթի ընթացքում ներկայացված հայցի հիման վրա կարող է դրվել գույքային պատասխանատվություն քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով գույքային վնաս պատճառած մեղադրյալի գործողությունների համար՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 158-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ՙՔաղաքացիական հայց հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է գույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի գործողությունների համար՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի համաձայն` ՙԴատավճիռ կայացնելիս դատարանը, ելնելով քաղաքացիական հայցի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքից, հարուցված հայցը բավարարում է լրիվ կամ մասնակիորեն, կամ մերժում է դրա բավարարումը, կամ այն թողնում է առանց քննության՚:
Քաղաքացիական հայցի հիմքին և առարկային վերաբերող վերոշարադրյալ քրեադատավարական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը համակարգային վերլուծության է ենթարկել Ա.Մկրտչյանի և Ա.Ստեփանյանի գործերով կայացված որոշումներում:
Մասնավորապես, Ա.Մկրտչյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցագործությամբ պատճառված լինի: (…)՚ (տե'ս Ավետիս Մկրտչյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-150/07 որոշումը:
Ա.Ստեփանյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում մեղադրյալի կամ մեղադրյալի գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձի դեմ քաղաքացիական հայց կարող է ներկայացվել և, համապատասխանաբար, դատարանում քննության առարկա լինել բացառապես հանցագործությամբ պատճառված և քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնասի առկայության պարագայում: Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի քննության հիմքում ընկած է միասնական իրավաբանական փաստը` հանցագործությունը, որի կատարման համար անձը ենթարկվում է ինչպես քրեական, այնպես էլ քաղաքացիաիրավական պատասխանատվության այն դեպքերում, երբ առկա է հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս (…):
(…) դատարանը, ապացուցված համարելով հանցագործության մեջ մեղադրվող անձի մեղքը, ինչպես նաև հանցավոր արարքի և հասցված վնասի միջև պատճառական կապը, լուծում է նաև քաղաքացիական հայցը` գնահատելով ներկայացված հայցադիմումի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքը՚ (տե‘ս Ալվարդ Չուբարի Ստեփանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԼԴ/0327/01/10 որոշման 21-րդ կետը):
Վերոշարադրյալ իրավանորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումների վերլուծության արդյունքում պարզ է դառնում, որ քաղաքացիական հայցի առարկան կազմում է հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը: Քաղաքացիական հայցի առարկա չի կարող հանդիսանալ և հետևաբար քրեական դատավարության շրջանակներում հատուցման ենթակա չէ այն վնասը, որը, թեև այս կամ այն կերպ պայմանավորված է կատարված իրավախախտմամբ, սակայն չի առաջացել հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային և ֆիզիկական վնասի հետևանքով: Այլ կերպ` քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա են բացառապես հանցագործությամբ պատճառված վնասները, իսկ հանցագործության հետևանքով պատճառված այլ վնասների հատուցման վերաբերյալ պահանջները չեն կարող քննության առնվել քրեական գործի հետ համատեղ և պետք է թողնվեն առանց քննության, ինչը շահագրգիռ անձին հնարավորություն կտա իր գույքային պահանջները ներկայացնել քաղաքացիական դատավարության կարգով (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 155-րդ հոդվածի 3-րդ մաս):
Սույն քրեական գործի դատական քննությամբ հաստատվել է, որ ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի կատարած հանցագործության հետևանքով ՙՀ.Գյուլիքեխվյանի անվան թիվ 103 ավագ դպրոց՚ ՊՈԱԿ-ին պատճառվել է 343.890 ՀՀ դրամ գումարի չափով գույքային վնաս:
Հետևաբար, քաղաքացիական հայցը պետք է բավարարել և ամբաստանյալ Հայկ Ռուբենի Չանդոյանից հօգուտ տուժողի ներկայացուցիչ Լուսինե Խալաթյանի պետք է բռնագանձել 343.890 /երեք հարյուր քառասուներեք հազար ութ հարյուր իննսուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված վնասի հատուցում:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 238-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ, 3754-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`

ՎՃՌԵՑ

Հայկ Ռուբենի Չանդոյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի` 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Հայկ Ռուբենի Չանդոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քաղաքացիական հայցը բավարարել և ամբաստանյալ Հայկ Ռուբենի Չանդոյանից հօգուտ տուժողի ներկայացուցիչ Լուսինե Խալաթյանի բռնագանձել 343.890 /երեք հարյուր քառասուներեք հազար ութ հարյուր իննսուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված վնասի հատուցում:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0079/01/17
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գործը ստացվել է անջատումից հետո
Երբ է գործը ստացվել 29-03-2017
Գործից մասն անջատվել է Դատաքննության փուլում
Նախաքննական գործի համարը 12136914/1
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակությունը Հայկ Չանդոյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2014թ. մարտ ամսին պատուհանի փողկը բացելու եղանակով ապօրինի մուտք է գործել <<Հ.Գյուլիքեխվյանի անվան թիվ 103 ավագ դպրոց>> ՊՈԱԿ-ի դասասենյակ և գողացել մեկ հատ <<Դելլ>> ֆիրմայի նոթբուք տեսակի համակարգիչ` պատճառելով զգալի չափերի հասնող` 343890 ՀՀ դրամի գույքային վնաս:
Մեղադրյալ, ամբաստանյալ
Անձ
Անուն Հայկ
Ազգանուն Չանդոյան
Հայրանուն Ռուբենի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Հոդված_1
Հոդված 177 Մաս 2 Կետ 3
Վիճակագրության տողի համարը 6.3
Մայր գործի համարը ԵԷԴ/0081/01/16
Մակագրել
Երբ 29-03-2017
Նախագահող դատավոր
Անուն Մեսրոպ
Ազգանուն Մակյան
Քրեական գործն ուղարկվել է ըստ ընդդատության
Ամսաթիվ 29-03-2017
Քրեական դատավարության օրենսգրքի հոդված
Դատարան Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Էջերի քանակ 158
Գործն ուղարկվել է 31-03-2017
Գրության համարը Ե-16407
Որոշման բովանդակությունը Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
Քրեական •ործից մաս անջատելու և քրեական •ործն ըստ տարածքային ընդդատության ուղարկելու մասին

ՙ29՚ մարտի 2017թ. ք. Երևան

ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը` նախա•ահությամբ դատավոր Մ.Մակյանի, խորհրդակցական սենյակում քննության առնելով Հ.Չանդոյանի շահերի պաշտպան Ա.Մխիթարյանի միջնորդությունըª Ա.Հակոբյանի, Ա.Աղջոյանի, Ս.Եսայանի և Հ.Չանդոյանի վերաբերյալ թիվ ԵԷԴ 0081/01/16 քրեական •ործից իր պաշտպանյալ Հ.Չանդոյանի վերաբերյալ մասն առանձնացնելու և այն առանձին վարույթում քննելու մասին,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանում քննվում է քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանի` ՀՀ քրեական օրենս•րքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին մասովª 5 դրվա•ով և ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասովª 2 դրվա•ով, Արման Ազատի Աղջոյանիª ՀՀ քրեական օրենս•րքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին մասովª 3 դրվա•ով և ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասովª 3 դրվա•ով, Սիրվարդ Պավելի Եսայանիª ՀՀ քրեական օրենս•րքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին մասովª 3 դրվա•ով և ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 2-րդ մասովª 3 դրվա•ով, Հայկ Ռուբենի Չանդոյանիª ՀՀ քրեական օրենս•րքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
Ամբաստանյալ Հայկ Ռուբենի Չանդոյանի շահերի պաշտպան Անուշ Մխիթարյանը 29.03.2017թ.-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ միջնորդել է Ա.Հակոբյանի, Ա.Աղջոյանի, Ս.Եսայանի և Հ.Չանդոյանի վերաբերյալ թիվ ԵԷԴ 0081/01/16 քրեական •ործից առանձին վարույթում առանձնացնել իր պաշտպանյալ Հ.Չանդոյանի վերաբերյալ մասը, հայտնելով, որ վերջինիս մեղսա•րված արարքը որևէ առնչություն չուն մյուս երեք ամբաստանյալներին առաջադրված մեղադրանքների հետ, ավելին, իր պաշտպանյալի և մյուս ամբաստանյալներին կողմից ենթադրաբար կատարված հանրորրեն վտան•ավոր արարքները միմյանց չեն առնչվում միևնույն դեպքերը չեն: Բացի այդ, պաշտպանը նշել է, որ իր պաշտպանյալին մեղսա•րված արարքը չի կատարվել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատական տարածքում, իսկ •ործն այս դատարանում քննելը խախտում է քրեական •ործերի դատական քննության տարածքային ընդդատության կանոնները ևս: Հետևաբար, խնդրել է միջնորդությունը բավարարել:
Պաշտպանության կողմից ներկայացուցիչները միացել են ներկայացված միջնորդությանը:
Գործով մեղադրանքը պաշտպանող դատախազ Ս.Բասենցյանը չի առարկել ներկայացված միջնորդության դեմ:
Տուժողի ներկայացուցիչ Մ. Արոյանը ևս չի առարկել ներկայացված միջնորդության դեմ:
Դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Հ.Չանդոյանի շահերի պաշտպան Ա.Մխիթարյանի կողմից ներկայացված միջնորդությունը և լսելով դատավարության կողմերին, •տնում է, որ այն հիմնավոր է և ենթակա բավարարմանª հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Ըստ դատարան ուղարկված քրեական •ործի նյութերի և մեղադրական եզրակացությանª
ՙԱ.Հակոբյանը մեղադրվում է այն բանի համար, որ նա Երևան քաղաքի մի շարք վարչական շրջաններում •ործող ընկերություններում, նախնական համաձայնությամբ, խմբի կազմում, կատարել է կեղծ փաստաթղթի օ•տա•ործմամբ խարդախություններ:
Այսպես.
1. Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Սիրվարդ Պավելի Եսայանի հետ, վերջինիս փոխանցել է քննությամբ չպարզված հան•ամանքներում ձեռք բերված, Ս.Եսայանի լուսանկարով և Միշկինազ Մեհրաբյանի անվամբ պատրաստված AM սերիայի 0387497 համարի կեղծված անձնա•իրը, որը Սիրվարդ Եսայանը Երևան քաղաքի Կիևյան 5 հասցեում •ործող ՙԷմիկ Եսայան՚ Ա/Ձ համակար•չային խանութում օ•տա•ործելով և ի սկզբանե, որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Միշկինազ Մեհրաբյան, 2014թ. փետրվարի 13-ին Ա.Հակոբյանի հետ միասին, նշված խանութում ՙՎՏԲ-Հայաստան Բանկ՚ ՓԲԸ-ի միջոցով, տարաժամկետ վճարման պայմանով, 130.000 ՀՀ դրամի կանխավճարի դիմաց ձեռք են բերել 280.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙToshiba C850-B906՚ մոդելի դյուրակիր համակար•իչ, որը խաբեությամբ հափշտակելով` ՙՎՏԲ-Հայաստան Բանկ՚ ՓԲԸ-ին պատճառել են զ•ալի չափիª 150.000 ՀՀ դրամի •ույքային վնաս:
Դրանից հետո, Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Սիրվարդ Պավելի Եսայանի հետ, վերջինիս փոխանցել է քննությամբ չպարզված հան•ամանքներում ձեռք բերված, Ս.Եսայանի լուսանկարով և Ռուզաննա Ստեփանի Հովսեփյանի անվամբ պատրաստված AM սերիայի 0265316 համարի կեղծ անձնա•իրը, որը Սիրվարդ Եսայանը Երևան քաղաքի Բաբաջանյան 21/5 հասցեում •ործող ՙԷդ•ար Ասլանյան՚ Ա/Ձ համակար•չային խանութում, օ•տա•ործելով և ի սկզբանե, որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Ռուզաննա Հովսեփյան, 2014թ. փետրվարի 18-ին` Ա.Հակոբյանի հետ միասին, նշված խանութում տարաժամկետ վճարման պայմանով, 50.000 ՀՀ դրամ կանխավճարի դիմաց ձեռք են բերել 299.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙACER՚ մոդելի դյուրակիր համակար•իչ, որը խաբեությամբ հափշտակելով` Էդ•ար Գևոր•ի Ասլանյանին պատճառել են զ•ալի չափիª 249.000 ՀՀ դրամի •ույքային վնաս:
Այնուհետև, Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Արման Ազատի Աղջոյանի հետ, վերջինիս փոխանցել է նրա լուսանկարով և Սար•իս Ակրիբազի Մկրտչյանի անվամբ պատրաստված AM0305821 համարի կեղծ անձնա•իրը, որը Արման Աղջոյանը Երևան քաղաքի Բաբաջանյան 21/5 հասցեում •ործող ՙԷդ•ար Ասլանյան՚ Ա/Ձ համակար•չային խանութում օ•տա•ործելով և ի սկզբանե, որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Սար•իս Մկրտչյան, 2014թ. մարտի 25-ին Ա.Հակոբյանի հետ միասին, նշված խանութում ՙՎՏԲ Հայաստան Բանկ՚ ՓԲԸ-ի միջոցով, տարաժամկետ վճարման պայմանով, 50.000 ՀՀ դրամ կանխավճարի դիմաց ձեռք են բերել 249.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ՙACER՚ մոդելի դյուրակիր համակար•իչ, որը խարդախությամբ հափշտակելովª ՙՎՏԲ Հայաստան Բանկ ՚ ՓԲԸ-ին պատճառել են զ•ալի չափերիª 249.000 ՀՀ դրամի •ույքային վնաս:
Բացի այդ, Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Արման Ազատի Աղջոյանի հետ, վերջինիս փոխանցել է նրա լուսանկարով և Սար•իս Ակրիբազի Մկրտչյանի անվամբ պատրաստված AM0305821 համարի կեղծ անձնա•իրը, որը Արման Ազատի Աղջոյանը 2014թ. մարտի 25-ին ՙԱրդշինինվեստբանկ՚ ՓԲԸ-ում օ•տա•ործելով և ի սկզբանե, որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Սար•իս Մկրտչյան, ՙԱրդշինինվեստբանկ՚ ՓԲԸ-ում կնքել են հաշվարկային քարտով վարկային •ծի պայմանա•իր` ՙNurCard Express՚ վարկային պայմանա•րով և ստացել վարկի •ումարը` 200.000 ՀՀ դրամը, որը խարդախությամբ հափշտակելովª ՙԱրդշինինվեստբանկ՚ ՓԲԸ-ին պատճառել են զ•ալի չափերիª 200.000 ՀՀ դրամի •ույքային վնաս:
Դրանից հետո, Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Արման Ազատի Աղջոյանի հետ, վերջինիս փոխանցել է նրա լուսանկարով և Սար•իս Ակրիբազի Մկրտչյանի անվամբ պատրաստված AM0305821 համարի կեղծ անձնա•իրը, որը Ա.Աղջոյանը ՙՆոթբուքսենթր՚ ՍՊԸ-ի համակար•չային խանութում, օ•տա•ործելով և ի սկզբանե, որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Սար•իս Մկրտչյան, 2014թ. մարտի 25-ին Ա.Հակոբյանի հետ միասին, նշված խանութում ՙՅունիբանկ՚ ՓԲԸ-ի միջոցով, տարաժամկետ վճարման պայմանով, 23.000 ՀՀ դրամ կանխավճարի դիմաց ձեռք են բերել 207.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ դյուրակիր համակար•իչ և տիրացել դրան` ՙՅունիբանկ՚ ՓԲԸ-ին պատճառելով զ•ալի չափերի` 184.000 ՀՀ դրամի •ույքային վնաս՚:

ՙԱրման Ազատի Աղջոյանը մեղադրվում է այն բանի համար, որ Վանիկ Վարուժանի Կիրակոսյանը 2014 թվականի մարտի 22-ի ժամը 23.00-ից մինչև մարտի 23-ի ժամը 10.00-ն ընկած ժամանակահատվածում, Երևան քաղաքի Ավան 6-րդ փողոցի 34 տան մոտ կայանված, Սար•իս Ակրիբազի Մկրտչյանին պատկանող ՙԱուդի Ա4՚ մակնիշի 33 ԼՏ 721 համարանիշի ավտոմեքենայի սրահից հափշտակել է Ս.Մկրտչյանի ՀՀ քաղաքացու անձնա•իրը և այն փոխանցել Անդրանիկ Հակոբյանին, ով նախնական համաձայնության •ալով Ա.Աղջոյանի հետ, խմբի կազմում, օ•տա•ործելով Սար•իս Ակրիբազի Մկրտչյանի ՀՀ քաղաքացու կեղծ անձնա•իրը, կատարել են խաբեությամբ ուրիշի •ույքի հափշտակություններ.
Այսպես.
Արման Ազատի Աղջոյանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խաբեությամբ հափշտակելու նպատակով, նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանի հետ, Երևան քաղաքի Բաբաջանյան 21/5 հասցեում •ործող ՙԷդ•ար Ասլանյան՚ Ա/Ձ համակար•չային խանութում, օ•տա•ործելով Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանի կողմից տրամադրված իր լուսանկարով և Սար•իս Ակրիբազի Մկրտչյանի անվամբ պատրաստված AM0305821 համարի կեղծ անձնա•իրը, ի սկզբանե որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Սար•իս Մկրտչյան, 2014թ. մարտ 25-ին Ա.Հակոբյանի հետ միասին, նշված խանութում ՙՎՏԲ Հայաստան Բանկ՚ ՓԲԸ-ի միջոցով, տարաժամկետ վճարման պայմանով, 50.000 ՀՀ դրամ կանխավճարի դիմաց ձեռք են բերել 249.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ՙACER՚ մոդելի դյուրակիր համակար•իչ, որը խարդախությամբ հափշտակելովª ՙՎՏԲ Հայաստան Բանկ ՚ ՓԲԸ-ին պատճառել են զ•ալի չափերիª 249.000 ՀՀ դրամի •ույքային վնաս:
Բացի այդ, Արման Ազատի Աղջոյանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խաբեությամբ հափշտակելու նպատակով, 2014թ. մարտ 25-ին, նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանի հետ, ՙԱրդշինինվեստբանկ՚ ՓԲԸ-ում, օ•տա•ործելով Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանի կողմից տրամադրված իր լուսանկարով և Սար•իս Ակրիբազի Մկրտչյանի անվամբ պատրաստված AM0305821 համարի կեղծ անձնա•իրը, ի սկզբանե որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Սար•իս Մկրտչյան, ՙԱրդշինինվեստբանկ՚ ՓԲԸ-ում կնքել են հաշվարկային քարտով վարկային •ծի պայմանա•իր` ՙNurCard Express՚ վարկային պայմանա•րով և ստացել վարկի •ումարը` 200.000 ՀՀ դրամը, որը խարդախությամբ հափշտակելովª ՙԱրդշինինվեստբանկ՚ ՓԲԸ-ին պատճառել են զ•ալի չափերիª 200.000 ՀՀ դրամի •ույքային վնաս:
Դրանից հետո, Արման Ազատի Աղջոյանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խաբեությամբ հափշտակելու նպատակով, նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանի հետ, համակար•չային խանութում, օ•տա•ործելով Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանի կողմից տրամադրված իր լուսանկարով և Սար•իս Ակրիբազի Մկրտչյանի անվամբ պատրաստված AM0305821 համարի կեղծ անձնա•իրը, ի սկզբանե որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Սար•իս Մկրտչյան, 2014թ. մարտ 25-ին Ա.Հակոբյանի հետ միասին, նշված խանութում ՙՅունիբանկ՚ ՓԲԸ-ի միջոցով, տարաժամկետ վճարման պայմանով, 23.000 ՀՀ դրամ կանխավճարի դիմաց ձեռք են բերել 207.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ դյուրակիր համակար•իչ և տիրացել դրան՚:
ՙՍիրվարդ Պավելի Եսայանը մեղադրվում է այն բանի համար, որ նա նախնական համաձայնության •ալով Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանի հետ կատարել է խաբեությամբ ուրիշի •ույքի հափշտակություններ.
Այսպես.
Սիրվարդ Պավելի Եսայանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խաբեությամբ հափշտակելու նպատակով նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Անդրանիկ Հակոբյանի հետ, Երևան քաղաքի Կիևյան 5 հասցեում •ործող ՙԷմիկ Եսայան՚ Ա/Ձ համակար•չային խանութում, օ•տա•ործելով Անդրանիկ Վանիկի Հակոբյանի կողմից տրված, քննությամբ չպարզված հան•ամանքներում ձեռք բերված, իր լուսանկարով և Միշկինազ Մեհրաբյանի անվամբ պատրաստված AM սերիայի 0387497 համարի կեղծ անձնա•իրը, ի սկզբանե որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Միշկինազ Մեհրաբյան, 2014թ. փետրվարի 13-ին Ա.Հակոբյանի հետ միասին, նշված խանութում ՙՎՏԲ-Հայաստան Բանկ՚ ՓԲԸ-ի միջոցով, տարաժամկետ վճարման պայմանով, 130.000 ՀՀ դրամի կանխավճարի դիմաց ձեռք են բերել 280.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙToshiba C850-B906՚ մոդելի դյուրակիր համակար•իչ, որը խաբեությամբ հափշտակելով` ՙՎՏԲ-Հայաստան Բանկ՚ ՓԲԸ-ին պատճառել է զ•ալի չափիª 150.000 ՀՀ դրամի •ույքանին վնաս:
Դրանից հետո Սիրվարդ Պավելի Եսայանը, ուրիշի զ•ալի չափերով •ույքը խաբեությամբ հափշտակելու նպատակով նախնական համաձայնության •ալով իր ծանոթ Անդրանիկ Հակոբյանի հետ, Երևան քաղաքի Բաբաջանյան 21/5 հասցեում •ործող ՙԷդ•ար Ասլանյան՚ Ա/Ձ համակար•չային խանութում, օ•տա•ործելով Անդրանիկ Վանիկի հակոբյանի կողմից տրված, քննությամբ չպարզված հան•ամանքներում ձեռք բերված, իր լուսանկարով և Ռուզաննա Ստեփանի Հովսեփյանի անվամբ պատրաստված AM սերիայի 0265316 համարի կեղծ անձնա•իրը, ի սկզբանե որևէ վճարում հետա•այում կատարելու մտադրություն չունենալով, խաբեությամբ` խեղաթյուրելով իրականությունը և ներկայանալով որպես Ռուզաննա Հովսեփյան, 2014թ. փետրվարի 18-ին Ա.Հակոբյանի հետ միասին, նշված խանութում տարաժամկետ վճարման պայմանով, 50.000 ՀՀ դրամի կանխավճարի դիմաց ձեռք են բերել 299.000 ՀՀ դրամ արժողության ՙACER՚ մոդելի դյուրակիր համակար•իչ, որը խաբեությամբ հափշտակելով` Էդ•ար Գևոր•ի Ասլանյանին պատճառել է զ•ալի չափիª 249.000 ՀՀ դրամի •ույքանին վնաս՚:
ՙՀայկ Ռուբենի Չանդոյանը մեղադրվում է այն բանի համար, որ նա 2014թ. մարտ ամսին, պատուհանի փեղկը բացելու եղանակով ապօրինի մուտք է •ործել Երևան քաղաքի Զ.Սարկավա•ի փողոցի թիվ 14 հասցեում •տնվող ՙՀ.Գյուլիքեխվյանի անվան թիվ 103 ավա• դպրոց՚ ՊՈԱԿ-ի դասասենյակ և •ողացել մեկ հատ ՙԴելլ՚ ֆիրմայի նոթբուք տեսակի համակար•իչ` պատճառելով զ•ալի չափերի հասնող` 343.890 ՀՀ դրամի •ույքային վնաս՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 28-րդ հոդվածի համաձայնª
1. Քննիչի, դատախազի կամ դատարանի կողմից մեկ վարույթում կարող են միացվել մեկ կամ մի քանի հանցա•ործությունների կատարմանը մասնակցելու մեջ մեղադրվող մի քանի անձանց •ործերը կամ մի անձի կողմից կատարված մի քանի հանցա•ործությունների վերաբերյալ •ործերը, ինչպես նաև ցանկացած այլ քրեական •ործեր, եթե, դրանց փաստական հան•ամանքներով պայմանավորված, առկա է բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննություն ապահովելու անհրաժեշտություն:
2. Մեկ կամ մի քանի հանցա•ործությունների կատարմանը մասնակից անձանց նկատմամբ •ործն անջատվում է քննիչի, դատախազի կամ դատարանի որոշմամբ, եթե դա անհրաժեշտ է •ործի հան•ամանքներից ելնելով և չի կարող անդրադառնալ •ործի վարույթի լրիվության և օբյեկտիվության վրա:
Դատարանն արձանա•րում է, որ մատնանշած հոդվածի վերլուծությամբ պարզ է դառնում, որ օրենսդիրը չի պարտադրում այս կամ այն •ործերի միացումը կամ անջատումը, այլ հարցի լուծումը թողնում է վարույթն իրականացնող մարմնի հայեցողությանը:
Քրեական •ործերիª մեկ վարույթում միացման կամ վարույթից •ործի անջատման հարցը լուծելիս վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է հաշվի առնի ինչպես նպատակահարմարությունը, այնպես էլª •ործի բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության հնարավորությունը:
Դատարանն ընդ•ծում է, որ յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշտ է առաջին հերթին հաշվի առնել անջատվող քրեական •ործերի միջև •ոյություն ունեցող կապը և թե որքանով այդ անջատումը կօ•նի քրեական •ործի լրիվ, բազմակողմանի և օբյեկտիվ քննության մասին օրենսդրական պահանջի ճշ•րիտ իրականացումն ապահովելուն:
Մարդու իրավունքների Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի համաձայնª
ՙ (...) Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք (...) ՚:
ՀՀ Սահմանադրության 5-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Սահմանադրությունն ունի բարձրա•ույն իրավաբանական ուժ:
2. Օրենքները պետք է համապատասխանեն սահմանադրական օրենքներին, իսկ ենթաօրենսդրական նորմատիվ իրավական ակտերը՝ սահմանադրական օրենքներին և օրենքներին:
3. Հայաստանի Հանրապետության վավերացրած միջազ•ային պայմանա•րերի և օրենքների նորմերի միջև հակասության դեպքում կիրառվում են միջազ•ային պայմանա•րերի նորմերը՚:
ՀՀ Սահմանադրության 63-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Յուրաքանչյուր ոք ունի անկախ և անաչառ դատարանի կողմից իր •ործի արդարացի, հրապարակային և ողջամիտ ժամկետում քննության իրավունք /.../ ՚:
Հաշվի առնելով, որ դատարանի վարույթում •տնվող վերոհիշյալ` ԵԷԴ/00081/01/16 քրեական •ործով, որպես մեղադրյալներ են ներ•րավված չորս անձինք, իսկ, համաձայն մեղաղադրական եզրակացության, Հ.Չանդոյանը որևէ առնչություն չունի մյուս երեք անձնաց մեղսա•րված արարքների հնարավոր կատարման հետ և նկատի ունենալով, որ այդ •ործերի անջատման անհրաժեշտությունը բխում է դրանցով ողջամիտ ժամկետում արդարացի դատական քննություն իրականացնելու Կոնվենցիոն և Սահմանադրական պահանջների անհրաժեշտությունից և •ործերի անջատումը չի կարող բացասական ազդեցություն ունենալ •ործի վարույթի լրիվության և օբյեկտիվության վրա, դատարանը •տնում է, որ թիվ ԵԷԴ 0081/01/16 քրեական •ործից պետք է առանձին վարույթում անջատել Հայկ Չանդոյանի մասըª դրան շնորհելով թիվ ԵԿԴ/0079/01/17 համարը:
Նման պայմաններում, ուսումնասիրելով Հայկ Չանդոյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0079/01/17 քրեական •ործի նյութերը դատարանը •տնում է, որ այն ընդդատյա չէ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանին` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Նախաքննության մարմինը Հ.Չանդոյանին ՀՀ քրեական օրենս•րքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրելայն բանի համար, որ նա
ՙ2014թ. մարտ ամսին, պատուհանի փեղկը բացելու եղանակով ապօրինի մուտք է •ործել Երևան քաղաքի Զ.Սարկավա•ի փողոցի թիվ 14 հասցեում •տնվող ՙՀ.Գյուլիքեխվյանի անվան թիվ 103 ավա• դպրոց՚ ՊՈԱԿ-ի դասասենյակ և •ողացել մեկ հատ ՙԴելլ՚ ֆիրմայի նոթբուք տեսակի համակար•իչ` պատճառելով զ•ալի չափերի հասնող` 343.890 ՀՀ դրամի •ույքային վնաս՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 47-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1.Առաջին ատյանի դատարանին ընդդատյա են այն հանցա•ործությունների վերաբերյալ •ործերը, որոնք կատարվել են համապատասխան առաջին ատյանի դատարանի դատական տարածքում:
2. Տևող հանցա•ործությունը համարվում է կատարված այն տարածքում, որտեղ այն ավարտվել է: Շարունակվող հանցա•ործությունը համարվում է կատարված այն տարածքում, որտեղ կատարվել է քրեական օրենս•րքով չթույլատրված վերջին արարքը:
(…)՚:
Նույն օրենս•րքի 49-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Դատարանը, պարզելով, որ ստացված •ործն ընդդատյա չէ իրեն, այն ուղարկում է ըստ ընդդատության:
2. Եթե սույն օրենս•րքի 44, 47 կամ 48 հոդվածով նախատեսված ընդդատության կար•ի խախտումը հայտնաբերվում է դատական քննության ժամանակ, ապա կողմերի համաձայնությամբ դատարանն իրավասու է •ործը թողնել իր վարույթում: Կողմերից մեկի առարկության դեպքում •ործի կատարված դատական քննությունը չեղյալ է համարվում, և •ործն ուղարկվում է ըստ ընդդատության՚:
Նույն օրենս•րքի 277-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙ1. Հաստատելով մեղադրական եզրակացությունը` դատախազը •ործն ուղարկում է այն դատարան, որին •ործն ընդդատյա է: (…)՚:
Գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզ դարձավ, որ Հայկ Չանդոյանն իրեն մեղսա•րված հանրորեն վտան•ավոր արաքը ենթադրաբար և առերևույթ կատարել է Երևան քաղաքի Զ.Սարկավա•ի փողոցի թիվ 14 հասցեում:
Հետևապես, դատարանն արձանա•րում է, որ ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի վարույթում •տնվող թիվ ԵԿԴ/0079/01/17 քրեական •ործն ընդդատյա է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանին, քանի որ Երևան քաղաքի Զքարիա Քանաքեռցի Սարկավա•ի փողոցի թիվ 14 հասցեում •տնվող ՙՀ.Գյուլիքեխվյանի անվան թիվ 103 ավա• դպրոց՚ ՊՈԱԿ-ը •տնվում է հիշյալ դատարանի դատական տարածքում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 41-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի համաձայն`
ՙԴատարանի լիազորություններն են, մասնավորապես`
(…) քրեական •ործերի քննությունն առաջին ատյանի, վերաքննության և վճռաբեկության կար•ով.՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 42-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
ՙԻրենց իրավասության սահմաններում •ործը միանձնյա քննող, դատական նիստի նախապատրաստման, դատավճռի կամ այլ որոշման կատարման ապահովման ուղղությամբ կար•ադրիչ •ործողություններ իրականացնող դատավորներն օժտված են դատարանի լիազորություններով՚:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը ԵԿԴ/0211/01/10 քրեական •ործով 2011 թվականի հուլիսի 13-ին կայացված որոշման 15-ից 17-րդ կետերում արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
ՙ15. Գործերի պատշաճ ընդդատությունը, որպես արդար դատաքննության անհրաժեշտ բաղկացուցիչ, հիմնարար իրավական արժեք է: Դրա հիմնարար բնույթը բխում է արդար դատաքննության ինստիտուցիոնալ տարրից` անկախ, անկողմնակալ, իրավասու և օրենքի հիման վրա ստեղծված դատարան ապահովելու պետության պոզիտիվ պարտականությունից: Իսկ այդ պարտականությունն իր հերթին, ըստ էության, ամրա•րված է Հայաստանի Հանրապետության իրավական համակար•ում բարձրա•ույն իրավաբանական ուժ ունեցող այնպիսի նորմատիվ ակտերում, ինչպիսիք են ՀՀ Սահմանադրությունը (19-րդ հոդված), Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին միջազ•ային դաշնա•իրը (14-րդ հոդված) և ՙՄարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին՚ եվրոպական կոնվեցիան(6-րդ հոդված):
Ավելին, Եվրոպայի Խորհրդի Նախարարների Կոմիտեի ՙԴատավորների անկախության, արդյունավետության և պատասխանատվության մասին՚ թիվ (2010)12 Հանձնարարականում (հաստատվել է 2010թ. նոյեմբերի 17-ին) ևս ընդ•ծվում է, որ դատարանում •ործերի բաշխումը պետք է կատարվի օբյեկտիվ, նախապես սահմանված չափանիշի հիման վրա` երաշխավորելու համար անկախ և անկողմնակալ դատավոր ունենալու իրավունքը: Այդ •ործընթացի նկատմամբ կողմերը կամ •ործով շահա•ր•ռված այլ անձինք ներ•ործություն ունենալ չեն կարող (տե°ս նշված Հանձնարարականի 24-րդ կետը):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•իրքը, կենսա•ործելով պատշաճ ընդդատության հիմնարար իրավական արժեքը, սահմանում է, որ ՙՈչ ոք չի կարող զրկվել իր •ործն այն դատարանում և այն դատավորի կողմից քննելու իրավունքից, որոնց ընդդատությանն այն վերապահված է օրենքով՚ (24-րդ հոդվածի, 5-րդ մաս):
16. Պատշաճ ընդդատության հիմնարար իրավական նշանակությունն այն է, որ յուրաքանչյուր կոնկրետ քրեական •ործը քննող դատարանի որոշման հստակ կանոնների առկայությունը և դրանց կանխատեսելի •ործադրումն անհրաժեշտ պայման են կողմնակի դիտորդի մոտ այնպիսի համոզմունք ձևավորելու համար, որ տվյալ կոնկրետ քրեական •ործը քննող դատարանը և դատավորը նախատրամադրվածություն չունեն, և տվյալ •ործը վարույթ ընդունելիս սուբյեկտիվիզմն ու կամայակայությունը բացառված են եղել:

Այսպիսով, քրեական •ործերի ընդդատության որոշման հստակ, կամայականությունը բացառող կանոնների առկայությունը և •ործադրումը պարտադիր նախապայման են արդարադատության մատչելիության պատշաճ երաշխավորման համար:
17. Սույն որոշման 12-16-րդ կետերում շարադրված իրավական դիրքորոշումների հիման վրա` Վճռաբեկ դատարանը •տնում է, որ ան•ամ •ործի քննության ընդդատության խախտումը ստորադաս դատարաններում բողոքարկման առարկա չհանդիսանալու դեպքում վերադաս դատարանը պարտավոր է այդ հարցը քննարկման առարկա դարձնել՚:
Ելնելով վերո•րյալից և հաշվի առնելով, որ քրեական •ործով հայտնաբերվել է դատական տարածքային ընդդատության կար•ի խախտում, դատարանը •տնում է, որ ստացված քրեական •ործն ըստ տարածքային ընդդատության պետք է ուղարկել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 300-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙՈրոշումներ կայացնելու հետ միաժամանակ, բացի •ործն ըստ ընդդատության ուղարկելու մասին որոշումից, դատարանը պարտավոր է քննել մեղադրյալի նկատմամբ խափանման միջոցներ ընտրելու կամ չընտրելու և դրա տեսակի հիմնավոր լինելու կամ չլինելու հարցը` խափանման միջոցն ընտրված լինելու դեպքում՚:
Նշված հիմքով դատարանը Հայկ Չանդոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցինª չհեռանալու մասին ստորա•րությանը, չի անդրադառնում:
Վերո•րյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 28-րդ, 47-րդ, 102-րդ և 313-րդ հոդվածներով` դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Միջնորդությունը բավարարել.
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանումª Անդրանիկ Հակոբյանի, Արման Աղջոյանի, Սիրվարդ Եսայանի և Հայկ Չանդոյանի վերաբերյալ քննվող թիվ ԵԷԴ/0081/01/16 քրեական •ործից առանձին վարույթում անջատել Հայկ Չանդոյանի մասըª ԵԿԴ/0079/01/17 համարի տակ:

Քրեական •ործն ըստ մեղադրանքիª Հայկ Ռուբենի Չանդոյանիª ՀՀ քրեական օրենս•րքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետովª տարածքային ընդդատության կար•ով ուղարկել Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ -Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Ամբաստանյալներ Անդրանիկ Հակոբյանի, Արման Աղջոյանի և Սիրվարդ Եսայանի մասով դատական քննությունը շարունակել իրականացնել թիվ ԵԷԴ/0081/01/16 համարով վարույթի տակ:


Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0079/01/17
Արաբկիր Քանաքեռ-Զեյթուն
Գործը ստացվել է այլ դատարանից ընդդատության կարգով
Ամսաթիվ 06-04-2017
Մակագրել
Երբ 06-04-2017
Նախագահող դատավոր
Անուն Արթուր
Ազգանուն Մկրտչյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 07-04-2017
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 11-04-2017
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 02-05-2017
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Հայկ
Ազգանուն Չանդոյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Անուշ
Ազգանուն Մխիթարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Ս.
Ազգանուն Բասենցյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 18-05-2017
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 01-06-2017
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 19-06-2017
Ժամ 17:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 19-06-2017
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Հայկ
Ազգանուն Չանդոյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 19-06-2017
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Այլ հանցագործության հոդվածներ
Այլ հանցագործության հոդվածներով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Տուգանք
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Գործ No ԵԿԴ/0079/01/17

ԴԱՏԱՎՃԻՌ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՙ19՚ հունիսի 2017 թվական քաղաք Երևան

Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը,

նախագահությամբ` դատավոր Ա.Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Մ.Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ս.Բասենցյանի
պաշտպան Ա.Մխիթարյանի

դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգով, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հայկ Ռուբենի Չանդոյանի /ծնված 1970 թվականի մայիսի 31-ին` Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառած և բնակվող` քաղաք Երևան, Սարկավագի փողոցի 32-րդ տուն/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:

Գործի դատավարական նախապատմությունը

2014 թվականի ապրիլի 08-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Քանաքեռ-Զեյթունի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հարուցվել է թիվ 09113014 քրեական գործը:
2014 թվականի մայիսի 12-ին Հայկ Չանդոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2014 թվականի մայիսի 20-ին Հայկ Չանդոյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017 թվականի ապրիլի 06-ի գրությամբ թիվ 12136914/1 քրեական գործն ուղարկվել է Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:

Գործի փաստական հանգամանքները

Նախաքննության մարմինը Հայկ Ռուբենի Չանդոյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա 2014թ. մարտ ամսին պատուհանի փեղկը բացելու եղանակով ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Զ.Սարկավագի փողոցի թիվ 14 հասցեում գտնվող ՙՀ.Գյուլիքեխվյանի անվանանվան թիվ 103 ավագ դպրոց՚ ՊՈԱԿ-ի դասասենյակ և գողացել մեկ հատ ՙԴելլ՚ ֆիրմայի նոթբուք տեսակի համակարգիչ` պատճառելով զգալի չափերի հասնող` 343.890 ՀՀ դրամի գույքային վնաս՚:

Արագացված դատական քննություն

Մինչև դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ մեղադրանքը պարզ է, համաձայն է առաջադրված մեղադրանքին, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր` պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Միջնորդությունը հաստատել է նաև ամբաստանյալի պաշտպան Անուշ Մխիթարյանը:
Մեղադրող Ս.Բասենցյանը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն չի առարկել:
Տուժող ՙՀ.Գյուլիքեխվյանի անվան թիվ 103 ավագ դպրոց՚ ՊՈԱԿ-ի ներկայացուցիչ Լուսինե Խալաթյանը նույնպես չի առարկել դատական քննության արագացված կարգ կիրառելուն:
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Դատարանը գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, հիմք ընդունելով Հայկ Չանդոյանի կողմից մեղադրանքն ամբողջ ծավալով ընդունելու հանգամանքը, հանգում է հետևության, որ նրա մեղավորությունը` շինություն ապօրինի մուտք գործելով ուրիշի գույքի զգալի չափերով գաղտնի հափշտակություն` գողություն կատարելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, ապացուցված է:
Վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի, որը նա պետք է կրի:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայնª ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացիª համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայնª ՙպատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործությանª հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվումª պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2012թ. նոյեմբերի 1-ին Սերոբ Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՍԴ/0109/01/12 գործով արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙ(…) պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`
ա) օրինականությունը,
բ) արդարությունը,
գ) պատժի անհատականացումը,
դ) մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս:
(…) պատժի նշանակման իրավական շրջանակները սահմանված են ՀՀ քրեական օրենսգրքով: Դրա հետ մեկտեղ, սակայն, վերոնշյալ օրենքը դատարանին հնարավորություն է տվել որոշակի սկզբունքների (…) պահպանմամբ, իր ներքին համոզմանը և իրավագիտակցությանը համապատասխան, ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր և Հատուկ մասերով նախատեսված սահմաններում որոշել պատժի տեսակն ու չափը: Այլ կերպ` ուրվագծելով կոնկրետ հանցանքի համար նշանակման ենթակա պատժի առավելագույն և նվազագույն սահմանները` ՀՀ քրեական օրենքը դատարանին տվել է այդ շրջանակում հայեցողություն դրսևորելու հնարավորություն:
Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի գրեթե բոլոր հոդվածների սանկցիաներում ամրագրված վերոնշյալ մոտեցումը պայմանավորված է այն տրամաբանությամբ, որ քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի, իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են: Ուստի կոնկրետ արարքի և անձի նկատմամբ համընդհանուր քրեական օրենքով նախատեսված սանկցիան կիրառելիս դատարանը պետք է որոշակի հայեցողություն դրսևորի:
Այսինքն` առանց դատարանի հայեցողության պատժի անհատականացումն անհնար է:
(…) Պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևավորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, հանցավորի անձի, պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա: Նշված հանգամանքների հայեցողական և ոչ երբեք կամային գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված` պատժի նպատակների իրացումն ապահովելու անհրաժեշտությունից (տե°ս Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ, 22-23-րդ կետերը)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3753-րդ հոդվածի 6-րդ կետի համաձայն` ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը (...)՚:
Պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Ա.Ավետիսյանի գործով որոշման մեջ` արձանագրելով, որ ՙ(...) պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը: Պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների ցանկի վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ քննարկվող հանգամանքները վերաբերում են ինչպես հանցագործությանը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությանը կամ միաժամանակ բնութագրում են հանցագործությունն ու հանցավորի անձնավորությունը: Այդ պատճառով էլ պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները պետք է դիտարկել որպես հանցակազմի սահմաններից դուրս հանգամանքներ, որոնք ուղղակի կամ անուղղակի վերաբերում են հանցագործությանը կամ հանցավորի անձնավորությանը, բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում պատժի վրա: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս (...)՚ (տե°ս Անդրանիկ Մեսրոպի Ավետիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հուլիսի 13-ի թիվ ԵԱՆԴ/0091/01/09 որոշման 20-րդ կետը):
Վերոհիշյալ իրավադրույթների և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումների համատեքստում ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, գործի կոնկրետ հանգամանքները, մեղքի ձևը և տեսակը, հանցագործության կատարման շարժառիթը և դրդապատճառները, հանցավորի անձը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը:
Ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա ամուսնացած է, նախկինում դատված չէ: Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա ընդունել է մեղքը և զղջացել կատարած արարքի համար, դեպքի հանգամանքների վերաբերյալ տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, աջակցել է նախաքննության մարմնին, ֆիզիկապես վատառողջ է, երկրորդ խմբի հաշմանդամ է, խնամքի տակ է գտնվում 2004 թվականին ծնված մանկահասակ որդին, երկու որդիները ծառայում են ՀՀ զինված ուժերում, ընտանիքը բաղկացած է յոթ անձից, ընտանիքի միակ կերակրողն է:
Ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն`
ՙԴատարանը արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս նշանակում է պատիժ, որը չի կարող գերազանցել կատարված հանցագործության համար նախատեսված առավել խիստ պատժի երկու երրորդը, իսկ եթե առավել խիստ պատժի երկու երրորդը փոքր է տվյալ հանցագործության համար նախատեսված առավել մեղմ պատժից` ապա առավել մեղմ պատիժը՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետը պատասխանատվություն է սահմանում շինություն ապօրինի մուտք գործելով ուրիշի գույքի զգալի չափերով գաղտնի հափշտակության կատարելու համար և պատժվում է տուգանքով` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկից հազարապատիկի չափով, կամ ազատազրկմամբ` երկուսից հինգ տարի ժամկետով:
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի կատարած հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետ պետք է պատիժ նշանակել տուգանքի ձևով:
Անդրադառնալով խափանման միջոցին` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քննարկելով քաղաքացիական հայցի և գույքային վնասի հատուցման հարցը` դատարանը գտնում է, որ տուժողի ներկայացուցիչ Լուսինե Խալաթյանին պատճառված գույքային վնասը ենթակա է հատուցման` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ՙՔաղաքացիական պատասխանող է ճանաչվում ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի վրա օրենքով, քրեական գործով վարույթի ընթացքում ներկայացված հայցի հիման վրա կարող է դրվել գույքային պատասխանատվություն քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով գույքային վնաս պատճառած մեղադրյալի գործողությունների համար՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 158-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ՙՔաղաքացիական հայց հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է գույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի գործողությունների համար՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի համաձայն` ՙԴատավճիռ կայացնելիս դատարանը, ելնելով քաղաքացիական հայցի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքից, հարուցված հայցը բավարարում է լրիվ կամ մասնակիորեն, կամ մերժում է դրա բավարարումը, կամ այն թողնում է առանց քննության՚:
Քաղաքացիական հայցի հիմքին և առարկային վերաբերող վերոշարադրյալ քրեադատավարական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը համակարգային վերլուծության է ենթարկել Ա.Մկրտչյանի և Ա.Ստեփանյանի գործերով կայացված որոշումներում:
Մասնավորապես, Ա.Մկրտչյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին: Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցագործությամբ պատճառված լինի: (…)՚ (տե'ս Ավետիս Մկրտչյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի թիվ ՎԲ-150/07 որոշումը:
Ա.Ստեփանյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել, որ ՙ(…) քրեական դատավարությունում մեղադրյալի կամ մեղադրյալի գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձի դեմ քաղաքացիական հայց կարող է ներկայացվել և, համապատասխանաբար, դատարանում քննության առարկա լինել բացառապես հանցագործությամբ պատճառված և քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնասի առկայության պարագայում: Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի քննության հիմքում ընկած է միասնական իրավաբանական փաստը` հանցագործությունը, որի կատարման համար անձը ենթարկվում է ինչպես քրեական, այնպես էլ քաղաքացիաիրավական պատասխանատվության այն դեպքերում, երբ առկա է հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս (…):
(…) դատարանը, ապացուցված համարելով հանցագործության մեջ մեղադրվող անձի մեղքը, ինչպես նաև հանցավոր արարքի և հասցված վնասի միջև պատճառական կապը, լուծում է նաև քաղաքացիական հայցը` գնահատելով ներկայացված հայցադիմումի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքը՚ (տե‘ս Ալվարդ Չուբարի Ստեփանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԼԴ/0327/01/10 որոշման 21-րդ կետը):
Վերոշարադրյալ իրավանորմերի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումների վերլուծության արդյունքում պարզ է դառնում, որ քաղաքացիական հայցի առարկան կազմում է հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը: Քաղաքացիական հայցի առարկա չի կարող հանդիսանալ և հետևաբար քրեական դատավարության շրջանակներում հատուցման ենթակա չէ այն վնասը, որը, թեև այս կամ այն կերպ պայմանավորված է կատարված իրավախախտմամբ, սակայն չի առաջացել հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային և ֆիզիկական վնասի հետևանքով: Այլ կերպ` քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա են բացառապես հանցագործությամբ պատճառված վնասները, իսկ հանցագործության հետևանքով պատճառված այլ վնասների հատուցման վերաբերյալ պահանջները չեն կարող քննության առնվել քրեական գործի հետ համատեղ և պետք է թողնվեն առանց քննության, ինչը շահագրգիռ անձին հնարավորություն կտա իր գույքային պահանջները ներկայացնել քաղաքացիական դատավարության կարգով (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 155-րդ հոդվածի 3-րդ մաս):
Սույն քրեական գործի դատական քննությամբ հաստատվել է, որ ամբաստանյալ Հայկ Չանդոյանի կատարած հանցագործության հետևանքով ՙՀ.Գյուլիքեխվյանի անվան թիվ 103 ավագ դպրոց՚ ՊՈԱԿ-ին պատճառվել է 343.890 ՀՀ դրամ գումարի չափով գույքային վնաս:
Հետևաբար, քաղաքացիական հայցը պետք է բավարարել և ամբաստանյալ Հայկ Ռուբենի Չանդոյանից հօգուտ տուժողի ներկայացուցիչ Լուսինե Խալաթյանի պետք է բռնագանձել 343.890 /երեք հարյուր քառասուներեք հազար ութ հարյուր իննսուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված վնասի հատուցում:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 238-րդ, 357-360-րդ, 3753-րդ, 3754-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`

ՎՃՌԵՑ

Հայկ Ռուբենի Չանդոյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի` 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Հայկ Ռուբենի Չանդոյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քաղաքացիական հայցը բավարարել և ամբաստանյալ Հայկ Ռուբենի Չանդոյանից հօգուտ տուժողի ներկայացուցիչ Լուսինե Խալաթյանի բռնագանձել 343.890 /երեք հարյուր քառասուներեք հազար ութ հարյուր իննսուն/ ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության հետևանքով անմիջականորեն պատճառված վնասի հատուցում:
Դատավճիռը, բացի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքից, կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:




ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 19-06-2017
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 26-07-2017
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 04-08-2017
Էջերի քանակ 2 հատոր` 158թ., 132թ.
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 14-08-2017
Էջերի քանակը 158,132