Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0023/01/17
Վիճակագրական տողի համար : 15.10

Պատասխանող

Լեռնիկ Սանոսյան Գրիշայի
Լեռնիկ Սանոսյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Գագիկ Պողոսյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Գագիկ Պողոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Լեռնիկ Սանոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա քննությամբ չպարզված հանգամանքներում, 02.09.2013թ. ՀՀ ստիկանության ԱՎՎ Արագածի անձնագրային խմբի առաջատար մասնագետի պարտականությունները կատարող Գոռ Քալանթարյանից` առանց պատշաճ փաստաթղթային հիմքերի`առանց հաշվառման և անձնագիրը ստանալու ձև 1 դիմումի դարձերեսին զինվորական հաշվառման վերաբերյալ կնիքի, իր լուսանկարով և կենսորոշիչ տվյալներով, ստացել է ՀՀ քաղաքացու կեղծ անձնագիրը`,որն էլ օգտագործելով` չորս դեպքով ապօրինի հատել է ՀՀ պահպանվող պետական սահմանը:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-08-17 09:30 1 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-07-18 09:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-06-13 16:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-05-16 11:00 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-05-05 17:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-04-18 14:45 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-04-14 09:30 1 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-03-09 15:00 1 Կայացել է
ԵԿԴ/0023/01/17


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
17 օգոստոսի 2017թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը`

նախագահությամբ`
դատավոր Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ն.ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող Գ.ՍԱՐԳՍՅԱՆԻ
ամբաստանյալ Լ.ՍԱՆՈՍՅԱՆԻ
պաշտպան Ա.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանի` ծնված 23.12.1972թ. Վրաստանի Հանրապետության Բոգդանովկա քաղաքում, ազգությամբ հայ, իր հայտարարությամբ՝ ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, խնամ-քին 1 անձ, միջնակարգ-մասնագիտական կրթությամբ և վատառողջ, չի աշխատում, նախ-կինում դատված` ՌԴ Խմաո-Յուգրի Սուրգուրսկի շրջանային դատարանի 27.04.2016թ. դա-տավճռով ՌԴ քրեական օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 158-րդ հոդվածի 2-րդ մա-սի «Վ» կետով՝ նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն, դատապարտվել է ա-զատազրկման 6 ամիս ժամկետով, բնակվում է` ՀՀ Արագածոտնի մարզ, գ.Ոսկեվազ, 7-րդ փողոց, տուն հ. 55, արգելանքի տակ չէ, մեղադրանք է աաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 4 դրվագով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նա-խատեսված 5 դրվագով կատարած հանցագործությունների համար։
Ամբաստանյալ Լ.Սանոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 4 դրվագով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 5 դրվագով կատա-րած հանցագործությունների համար մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա. «Քննությամբ չպարզված հանգամանքներում 02.09.2013թ. ՀՀ ոստիկանության ԱՎՎ Արա-գածի անձնագրային խմբի առաջատար մասնագետի պարտականությունները կատարող Գոռ Քալանթարյանից առանց պատշաճ փաստաթղթային հիմքերի՝ առանց հաշվառման և անձնագիր ստանալու ձև 1 դիմումի դարձերեսին զինվորական հաշվառման վերաբերյալ կնի-քի, իր լուսանկարով և կենսորոշիչ տվյալներով ստացել է ՀՀ քաղաքացու թիվ AN0636676 կեղծ անձնագիրը՝ տպագրված 02.09.2013թ. ՀՀ ոստիկանության ԱՎՎ-ի կողմից, որն էլ օգ-տագործելով՝ չորս դեպքով ապօրինի հատել է ՀՀ պահպանվող պետական սահմանը՝ 2013թ. սեպտեմբերի 6-ին մեկնել է Վրաստան, 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին մուտք է գործել Հայաս-տան, 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին ժամանել է Հայաստան և 2013թ. սեպտեմբերի 11-ին՝ նորից մեկնել է Վրաստան, որտեղից էլ Ռուսաստանի Դաշնություն, իսկ 2016թ. նոյեմբերի 26-ին Մոսկվա-Երևան չվերթով ՀՀ մուտք գործելու ժամանակ արդեն իսկ անվավեր ճանաչված նշված անձնագիրը վերցվել է ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ ՍԶ աշխատակիցների կողմից։
Բացի այդ, Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանը, 2016 թվականի դեկտեմբերի 6-ին ցանկու-թյուն ունենալով մեկնել Վրաստանի Նինոծմինդայի շրջանի Սաթխա գյուղ և չունենալով ՀՀ քաղաքացու անձնագիր, շրջանցելով ՀՀ «Բավրա» հսկիչ-անցագրային կետը, առանց պատ-շաճ թույլտվության հատել է ՀՀ պահպանվող պետական սահմանը և շարժվել հայ-վրացա-կան սահմանի ուղղությամբ, սակայն Վրաստանի իրավապահ մարմինների աշխատակիցնե-րի կողմից Լ.Սանոսյանի մուտքն արգելվել է, և վերջինս Հայաստան ուղևորվող երթուղայինով վերադարձել է «Բավրա» հսկիչ-անցագրային կետ և ներկայացել ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ սահմանա-պահ զորքերի աշխատակիցներին»։


Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրա-վասության առաջին ատյանի դատարանի 14.04.2017թ. որոշմամբ թիվ ԵԿԴ/0023/01/17 քրեական գործով Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանի նկատմամբ դադարեցվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 3 դրվագով` 2013թ. սեպտեմբերի 6-ին, 10-ին և 11-ին կատարած հանցագործությունների համար քրեական հետապնդումը` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետներն անցած լինելու հիմքով։
Ամբաստանյալ Լեռնիկ Սանոսյանը` մինչև դատաքննությունն սկսվելը, միջնորդեց կի-րառել արագացված դատական քննության կարգ և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներ-կայացնում է կամավոր` իր պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո, առաջադրված մեղադը-րանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները։
Դատարանի որոշմամբ ամբաստանյալի միջնորդությունը բավարարվել է և դատա-կան քննությունն անցկացվել է արագացված կարգով, նկատի ունենալով նաև, որ մեղադրո-ղը դատարանի առաջարկությամբ փոխեց իր դիրքորոշումն ու չառարկեց դատական քննութ-յան արագացված կարգ կիրառելու դեմ, թեև մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս առարկել էր դրա դեմ։
Դատարանը, հաշվի առնելով առաջադրված մեղադրանքի հետ ամբաստանյալի հա-մաձայն լինելու հանգամանքն ու հանգելով եզրակացության, որ մեղադրանքը, որի հետ հա-մաձայնվեց ամբաստանյալը, հիմնավորված է և հաստատվում է քրեական գործով հավաք-ված ապացույցներով, գտնում է, որ ամբաստանյալ Լ.Սանոսյանը կատարել է հանցանքներ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով (5 դրվագ) և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որոնցով և նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի։
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատիժների տեսակն ու չափը որո-շելիս, դատարանը հաշվի է առնում ինչպես նրա կատարած հանցագործությունների բնույթը, հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և հետևանքները, հանցագործություննե-րից հետո նրա դրևսորած վարքագիծը, այնպես էլ արագացված կարգով անցկացված դատա-կան քննության ընթացքում ուսումնասիրված` նրա անձը բնութագրող տվյալներն ու պատաս-խանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես ամբաստանյալ Լ.Սանոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղ-մացնող հանգամանքներ` դատարանը հաշվի է առնում, որ նա համաձայնվեց մեղադրանքի հետ և զղջաց կատարած հանցանքների համար։
Որպես ամբաստանյալ Լ.Սանոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծան-րացնող հանգամանք` դատարանը հաշվի է առնում նրա կողմից 2016թ. նոյեմբեր և դեկտեմ-բեր ամիսներին հանցանքներ կատարելու ռեցիդիվը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Օտարերկրյա պետության դատարանի դատավճիռը կարող է հաշվի առնվել« եթե Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացին« օտարերկրյա քաղաքացին կամ քաղաքացի-ություն չունեցող անձը դատապարտվել է Հայաստանի Հանրապետության տարածքից դուրս կատարած հանցանքի համար և կրկին հանցանք է կատարել Հայաստանի Հանրապետու-թյան տարածքում։
2. Սույն հոդվածի առաջին մասին համապատասխան հանցագործությունների ռեցի-դիվը« չկրած պատիժը կամ օտարերկրյա պետության դատարանի դատավճռի այլ իրավա-կան հետևանքները հաշվի են առնվում նոր հանցանքը որակելիս« պատիժ նշանակելիս« քրե-ական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելիս»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները

պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը« դա կա-տարելու հանգամանքներին« հանցավորի անձնավորությանը« անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանք-ներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակ-վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
Մեջբերված իրավական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբեր-յալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07« ՎԲ-142/07« ՎԲ-192/07« ՎԲ-201/07« ԵՇԴ/0029/01/08« ԵԿԴ/0042/01/11« ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումնե-րում։ Նշված որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրա-վունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրա-վական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն ար-դարացի է« եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը« ինչպես նաև բավարար պատ-ժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահան-ջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի« իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևա-վորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի« հան-ցավորի անձի« պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեա-կան օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահո-վելու անհրաժեշտությունից։
38. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե դատարանը« կալանքի« ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտա-կում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով« հանգում է հետևության« որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու« ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պա-տիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին։
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները« պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծան-րացնող հանգամանքները։ (...)»։
Մեջբերված քրեաիրավական դրույթը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթար-կել թիվ ՎԲ-50/07« ՎԲ-139/07« ՎԲ-195/07« ՎԲ-01/08« ԵԿԴ/0034/01/08« ԱՎԴ2/0059/01/08« ԵԱՔԴ/0078/01/09« ԼԴ2/0019/01/09« ՍԴ/0226/01/09« ԳԴ1/0003/01/10« ՍԴ/0085/01/10« ԵԿԴ /0126/01/10« ԵԷԴ/0201/01/11« ԵԱԴԴ/0034/01/12« ԼԴ/0093/01/12« ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում։
Վերոնշյալ որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի կողմից ձևավորված կայուն նախա-դեպային իրավունքի համաձայն՝ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել« եթե առ-կա է դատարանի համոզվածությունը« վստահությունը« որ ամբաստանյալի ուղղումը հնա-րավոր է առանց իրական պատիժ կրելու։ Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ նման հետե-վության կարելի է հանգել միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հի-ման վրա« որոնք բնութագրում են արարքը« հանցավորի անձը և վկայում են պատի-ժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը փաստել է« որ չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների« այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել« սակայն դատարանը« կոնկրետ գործի

հանգամանքների բազմակողմանի« լրիվ և օբյեկտիվ գնահատման հիման վրա« ղեկավարվե-լով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհա-նուր սկզբունքներով« ինչպես նաև նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը« անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս պարտավոր է հաշ-վի առնել՝
ա) հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները«
բ) պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և (կամ) ծանրացնող հանգա-մանքները«
գ) հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույ-թը«
դ) հանցագործության կատարման հանգամանքները« եղանակը« գործիքներն ու միջոց-ները«
ե) հանցանք կատարած անձի մեղքի ձևը«
զ) հանցանք կատարած անձի կողմից հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը և այլն։
Վճռաբեկ դատարանը թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014 թվականի հոկտեմ-բերի 31-ին կայացրած որոշմամբ աչձանագրել է, որ. «Նշանակվող պատժի արդարացիու-թյան հիմնական պահանջն այն է« որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործու-թյան հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլ-վում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում« իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշ-վել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների« դրա կատարման հանգամանքների« հանցավորի անձնավորության« պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։
Վկայակոչված հանգամանքները« այլ հանգամանքների հետ համակցությամբ, ազդում են արարքի հանրային վտանգավորության վրա և պետք է իրենց համապատասխան գնահա-տականը ստանան յուրաքանչյուր գործով պատիժ նշանակելիս։
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազ-մում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը« որոնք իրենց ամբող-ջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող« որը պետք է պատասխանատվություն կրի« այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները« որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս« նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգե-բանական« սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցա-ղում« աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը« կրթությունը« առողջական վիճակը« տարիքը« ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։
Հանցագործության կատարման մեջ մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը պարտավոր է գործի նյութերում առկա փաստական տվյալների հի-ման վրա պատճառաբանել ինչպես պատժի տեսակի և չափի ընտրության« այնպես էլ ազա-տությունից զրկելու հետ կապված պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ իր որո-շումը»։
Դատարանը, անդրադառնալով մեղադրական եզրակացությունում նշված սույն գործի փաստաման հանգամանքներին, արձանագրում է« որ դրանցից հետևում է, որ ամբաստան-յալը, բացառությամբ վերջին՝ 06.12.2016թ-ի դրվագով կատարած հանցագործության, մնա-ցած հանցագործությունները կատարել է էական նշանակություն ունեցող մոլորության ազդե-ցության տակ, այսինքն՝ անձնագիրն ստանալով ՀՀ ոստիկանության ԱՎՎ Արագածի անձ-նագրային խմբի աշխատակցից, կարծել է, որ այն կեղծ չէ, ինչը սակայն չի կարող նրան պա-տասխանատվությունից ազատելու հիմք հանդիսանալ, իսկ վերջին դրվագով՝ արդեն իսկ տե-ղեկացված լինելով, որ անձնագիրն անվավեր է, չէր կարող չնախատեսել կատարած հանցա-գործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները։
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ մեղադրական եզրակացությամբ գնահատված ամբաստանյալի ցուցմունքի համաձայն՝ վերջին դրվագով հանցագործությունը նա կատարել
է՝ ցանկություն ունենալով մասնակցել մոր հուղարկավորությանը, որպիսի հանգամանքը չի հերքվել նախաքննության մարմնի կողմից։
Այսպիսով, հաշվի առնելով ամբաստանյալի անձը« նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող վերոգրյալ հանգամանքները« նրա կատարած հանցա-գործությունների հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը՝ ելնելով այդ հանցագործությունների տարրերի առանձնահատկություններից« դրանց կատարման հան-գամանքներն ու եղանակը« ամբաստանյալի մեղքի ձևը« նրա կողմից հանցագործությունների հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը, ելնելով մե-ղադրական եզրակացությամբ հաստատված գործի փաստական տվյալների և հանգամանք-ների վերլուծության հիման վրա դատարանի մոտ ձևավորված ամբաստանյալի բարոյահո-գեբանական ու քրեաիրավական բնութագրից և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ ու 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականաց-ման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից, դատարանը հանգում է հետևության, որ ողջամտորեն նվազել է ամբաստանյալի և նրա կատարած արարքի հանրային վտանգա-վորությունը, հետևաբար՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատես-ված, 2013թ. սեպտեմբերի 6-ին, 10-ին և 11-ին կատարած հանցագործություններից յուրա-քանչյուրի համար նա պետք է դատապարտվի տուգանքի, իսկ մնացած հանցագործություն-ների համար՝ ազատազրկման, որը սակայն ՀՀ քրեական օրենսգքրի 70-րդ հոդվածի կիրառ-մամբ պայմանականորեն չպետք է կիրառվի« նկատի ունենալով« որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու՝ հասարակությունից չմեկուսացնելու« սակայն նրա վարքագծի նկատմամբ հսկողություն սահմանելու միջոցով« ինչն անհրաժեշտ ու բավա-րար է նաև սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նրա կողմից նոր հանցագործու-թյունների կատարումը կանխելու համար։
Դատարանը, արձանագրելով, որ ամբաստանյալը նախկինում դատապարտվել է ազատազրկման, գտնում է, որ նշված հանգամանքը՝ որպես նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք, պետք է հաշվի առնվի պատիժ նշանակելիս, սակայն նկատի ունենալով, որ կրել է նշված պատիժը, գտնում է, որ նրա նկատմամբ պատիժ նշա-նակելիս կիրառելի չեն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի պահանջները, և նրա նկատ-մամբ պետք է պատիժ նշանակվի միայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոնների համաձայն։
Դատարանը, քննության առնելով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցը՝ գտնում է, որ AN0636676 համարով կեղծ անձնագիրը պետք է հանձնվի ՀՀ ոստիկանության անձնա-գրային և վիզաների վարչության տնօրինմանը։
Դատարանը, անդրդառնալով խափանման միջոցի հարցին, գտնում է, որ ամբաս-տանյալ Լ.Սանոսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը՝ պետք է թողնվի անփոփո-փոխ։
Վերոգրյալների հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս-գրքի 119-րդ, 357-րդ, 359-րդ, 360-րդ և 3753-րդ հոդվածներով՝ դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 5 (հինգ) դրվագով կա-տարած հանցագործությունների համար։
Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով դատապարտել ազատազրկման 1 (մեկ) տարի ժամկետով։
Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված, 2013թ. սեպտեմբերի 6-ին, 10-ին և 11-ին կատարած հանցագործություննե-րից յուրաքանչյուրի համար դատապարտել 100.000 (մեկ հարյուր հազար) ՀՀ դրամ տուգան-քի։
Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված, 2016թ. նոյեմբերի 26-ին և դեկտեմբերի 6-ին կատարած հանցագործություն-ներից յուրաքանչյուրի համար դատապարտել ազատազրկման 1 (մեկ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի համաձայն` նշանակված պատիժները մաս-նակիորեն գումարելու միջոցով, որպես վերջնական պատիժ՝ նշանակել ազատազրկում 2 (երկու) տարի ժամկետով և 150.000 (մեկ հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամ տուգանք։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Լ.Սանոսյանի նկատմամբ նշա-նակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձա-շրջան 2 (երկու) տարի ժամկետով։
Իրեղեն ապացույցը՝ AN0636676 համարի կեղծ անձնագիրը, հանձնել ՀՀ ոստիկանու-թյան անձնագրային և վիզաների վարչության տնօրինմանը։
Լ.Սանոսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ չհեռանալու մասին ստո-րագրությունը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապա-րակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0023/01/17
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 08-02-2017
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն ՀՀ Գլխավոր դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 58201617
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Լեռնիկ Սանոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա քննությամբ չպարզված հանգամանքներում, 02.09.2013թ. ՀՀ ստիկանության ԱՎՎ Արագածի անձնագրային խմբի առաջատար մասնագետի պարտականությունները կատարող Գոռ Քալանթարյանից` առանց պատշաճ փաստաթղթային հիմքերի`առանց հաշվառման և անձնագիրը ստանալու ձև 1 դիմումի դարձերեսին զինվորական հաշվառման վերաբերյալ կնիքի, իր լուսանկարով և կենսորոշիչ տվյալներով, ստացել է ՀՀ քաղաքացու կեղծ անձնագիրը`,որն էլ օգտագործելով` չորս դեպքով ապօրինի հատել է ՀՀ պահպանվող պետական սահմանը:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Լեռնիկ
Ազգանուն Սանոսյան
Հայրանուն Գրիշայի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 15.10
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 08-02-2017
Նախագահող դատավոր
Անուն Գագիկ
Ազգանուն Պողոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 14-02-2017
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 15-02-2017
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 15-02-2017
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 09-03-2017
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր
Անուն Գևորգ
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Աշոտ
Ազգանուն Ավետիսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 14-04-2017
Ժամ 09:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 18-04-2017
Ժամ 14:45
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 05-05-2017
Ժամ 17:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 16-05-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 13-06-2017
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 18-07-2017
Ժամ 09:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 17-08-2017
Ժամ 09:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 17-08-2017
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Լեռնիկ
Ազգանուն Սանոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 17-08-2017
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Օրենսգիրք Քրեական դատավարության օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Այլ հանցագործության հոդվածներ
Այլ հանցագործության հոդվածներ
Այլ հանցագործության հոդվածներ
Այլ հանցագործության հոդվածներ
Այլ հանցագործության հոդվածներ
Այլ հանցագործության հոդվածներով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Տուգանք
Հիմնական պատիժ Որոշակի ժամկետով ազատազրկում
Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել (ՀՀ քր. օր. 70 հոդ.)
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը ԵԿԴ/0023/01/17


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
17 օգոստոսի 2017թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը`

նախագահությամբ`
դատավոր Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ն.ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող Գ.ՍԱՐԳՍՅԱՆԻ
ամբաստանյալ Լ.ՍԱՆՈՍՅԱՆԻ
պաշտպան Ա.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանի` ծնված 23.12.1972թ. Վրաստանի Հանրապետության Բոգդանովկա քաղաքում, ազգությամբ հայ, իր հայտարարությամբ՝ ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, խնամ-քին 1 անձ, միջնակարգ-մասնագիտական կրթությամբ և վատառողջ, չի աշխատում, նախ-կինում դատված` ՌԴ Խմաո-Յուգրի Սուրգուրսկի շրջանային դատարանի 27.04.2016թ. դա-տավճռով ՌԴ քրեական օրենսգրքի 119-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 158-րդ հոդվածի 2-րդ մա-սի «Վ» կետով՝ նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն, դատապարտվել է ա-զատազրկման 6 ամիս ժամկետով, բնակվում է` ՀՀ Արագածոտնի մարզ, գ.Ոսկեվազ, 7-րդ փողոց, տուն հ. 55, արգելանքի տակ չէ, մեղադրանք է աաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 4 դրվագով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նա-խատեսված 5 դրվագով կատարած հանցագործությունների համար։
Ամբաստանյալ Լ.Սանոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 4 դրվագով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 5 դրվագով կատա-րած հանցագործությունների համար մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա. «Քննությամբ չպարզված հանգամանքներում 02.09.2013թ. ՀՀ ոստիկանության ԱՎՎ Արա-գածի անձնագրային խմբի առաջատար մասնագետի պարտականությունները կատարող Գոռ Քալանթարյանից առանց պատշաճ փաստաթղթային հիմքերի՝ առանց հաշվառման և անձնագիր ստանալու ձև 1 դիմումի դարձերեսին զինվորական հաշվառման վերաբերյալ կնի-քի, իր լուսանկարով և կենսորոշիչ տվյալներով ստացել է ՀՀ քաղաքացու թիվ AN0636676 կեղծ անձնագիրը՝ տպագրված 02.09.2013թ. ՀՀ ոստիկանության ԱՎՎ-ի կողմից, որն էլ օգ-տագործելով՝ չորս դեպքով ապօրինի հատել է ՀՀ պահպանվող պետական սահմանը՝ 2013թ. սեպտեմբերի 6-ին մեկնել է Վրաստան, 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին մուտք է գործել Հայաս-տան, 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին ժամանել է Հայաստան և 2013թ. սեպտեմբերի 11-ին՝ նորից մեկնել է Վրաստան, որտեղից էլ Ռուսաստանի Դաշնություն, իսկ 2016թ. նոյեմբերի 26-ին Մոսկվա-Երևան չվերթով ՀՀ մուտք գործելու ժամանակ արդեն իսկ անվավեր ճանաչված նշված անձնագիրը վերցվել է ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ ՍԶ աշխատակիցների կողմից։
Բացի այդ, Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանը, 2016 թվականի դեկտեմբերի 6-ին ցանկու-թյուն ունենալով մեկնել Վրաստանի Նինոծմինդայի շրջանի Սաթխա գյուղ և չունենալով ՀՀ քաղաքացու անձնագիր, շրջանցելով ՀՀ «Բավրա» հսկիչ-անցագրային կետը, առանց պատ-շաճ թույլտվության հատել է ՀՀ պահպանվող պետական սահմանը և շարժվել հայ-վրացա-կան սահմանի ուղղությամբ, սակայն Վրաստանի իրավապահ մարմինների աշխատակիցնե-րի կողմից Լ.Սանոսյանի մուտքն արգելվել է, և վերջինս Հայաստան ուղևորվող երթուղայինով վերադարձել է «Բավրա» հսկիչ-անցագրային կետ և ներկայացել ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ սահմանա-պահ զորքերի աշխատակիցներին»։


Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրա-վասության առաջին ատյանի դատարանի 14.04.2017թ. որոշմամբ թիվ ԵԿԴ/0023/01/17 քրեական գործով Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանի նկատմամբ դադարեցվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 3 դրվագով` 2013թ. սեպտեմբերի 6-ին, 10-ին և 11-ին կատարած հանցագործությունների համար քրեական հետապնդումը` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետներն անցած լինելու հիմքով։
Ամբաստանյալ Լեռնիկ Սանոսյանը` մինչև դատաքննությունն սկսվելը, միջնորդեց կի-րառել արագացված դատական քննության կարգ և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներ-կայացնում է կամավոր` իր պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո, առաջադրված մեղադը-րանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները։
Դատարանի որոշմամբ ամբաստանյալի միջնորդությունը բավարարվել է և դատա-կան քննությունն անցկացվել է արագացված կարգով, նկատի ունենալով նաև, որ մեղադրո-ղը դատարանի առաջարկությամբ փոխեց իր դիրքորոշումն ու չառարկեց դատական քննութ-յան արագացված կարգ կիրառելու դեմ, թեև մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս առարկել էր դրա դեմ։
Դատարանը, հաշվի առնելով առաջադրված մեղադրանքի հետ ամբաստանյալի հա-մաձայն լինելու հանգամանքն ու հանգելով եզրակացության, որ մեղադրանքը, որի հետ հա-մաձայնվեց ամբաստանյալը, հիմնավորված է և հաստատվում է քրեական գործով հավաք-ված ապացույցներով, գտնում է, որ ամբաստանյալ Լ.Սանոսյանը կատարել է հանցանքներ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով (5 դրվագ) և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որոնցով և նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի։
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատիժների տեսակն ու չափը որո-շելիս, դատարանը հաշվի է առնում ինչպես նրա կատարած հանցագործությունների բնույթը, հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և հետևանքները, հանցագործություննե-րից հետո նրա դրևսորած վարքագիծը, այնպես էլ արագացված կարգով անցկացված դատա-կան քննության ընթացքում ուսումնասիրված` նրա անձը բնութագրող տվյալներն ու պատաս-խանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես ամբաստանյալ Լ.Սանոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղ-մացնող հանգամանքներ` դատարանը հաշվի է առնում, որ նա համաձայնվեց մեղադրանքի հետ և զղջաց կատարած հանցանքների համար։
Որպես ամբաստանյալ Լ.Սանոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծան-րացնող հանգամանք` դատարանը հաշվի է առնում նրա կողմից 2016թ. նոյեմբեր և դեկտեմ-բեր ամիսներին հանցանքներ կատարելու ռեցիդիվը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Օտարերկրյա պետության դատարանի դատավճիռը կարող է հաշվի առնվել« եթե Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացին« օտարերկրյա քաղաքացին կամ քաղաքացի-ություն չունեցող անձը դատապարտվել է Հայաստանի Հանրապետության տարածքից դուրս կատարած հանցանքի համար և կրկին հանցանք է կատարել Հայաստանի Հանրապետու-թյան տարածքում։
2. Սույն հոդվածի առաջին մասին համապատասխան հանցագործությունների ռեցի-դիվը« չկրած պատիժը կամ օտարերկրյա պետության դատարանի դատավճռի այլ իրավա-կան հետևանքները հաշվի են առնվում նոր հանցանքը որակելիս« պատիժ նշանակելիս« քրե-ական պատասխանատվությունից կամ պատժից ազատելիս»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները

պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը« դա կա-տարելու հանգամանքներին« հանցավորի անձնավորությանը« անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանք-ներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակ-վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
Մեջբերված իրավական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբեր-յալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07« ՎԲ-142/07« ՎԲ-192/07« ՎԲ-201/07« ԵՇԴ/0029/01/08« ԵԿԴ/0042/01/11« ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումնե-րում։ Նշված որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրա-վունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրա-վական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն ար-դարացի է« եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը« ինչպես նաև բավարար պատ-ժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահան-ջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի« իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևա-վորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի« հան-ցավորի անձի« պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեա-կան օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահո-վելու անհրաժեշտությունից։
38. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Եթե դատարանը« կալանքի« ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտա-կում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով« հանգում է հետևության« որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու« ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պա-տիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին։
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները« պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծան-րացնող հանգամանքները։ (...)»։
Մեջբերված քրեաիրավական դրույթը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթար-կել թիվ ՎԲ-50/07« ՎԲ-139/07« ՎԲ-195/07« ՎԲ-01/08« ԵԿԴ/0034/01/08« ԱՎԴ2/0059/01/08« ԵԱՔԴ/0078/01/09« ԼԴ2/0019/01/09« ՍԴ/0226/01/09« ԳԴ1/0003/01/10« ՍԴ/0085/01/10« ԵԿԴ /0126/01/10« ԵԷԴ/0201/01/11« ԵԱԴԴ/0034/01/12« ԼԴ/0093/01/12« ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումներում։
Վերոնշյալ որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի կողմից ձևավորված կայուն նախա-դեպային իրավունքի համաձայն՝ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել« եթե առ-կա է դատարանի համոզվածությունը« վստահությունը« որ ամբաստանյալի ուղղումը հնա-րավոր է առանց իրական պատիժ կրելու։ Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ նման հետե-վության կարելի է հանգել միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հի-ման վրա« որոնք բնութագրում են արարքը« հանցավորի անձը և վկայում են պատի-ժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը փաստել է« որ չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների« այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել« սակայն դատարանը« կոնկրետ գործի

հանգամանքների բազմակողմանի« լրիվ և օբյեկտիվ գնահատման հիման վրա« ղեկավարվե-լով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհա-նուր սկզբունքներով« ինչպես նաև նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը« անձի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս պարտավոր է հաշ-վի առնել՝
ա) հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները«
բ) պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և (կամ) ծանրացնող հանգա-մանքները«
գ) հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույ-թը«
դ) հանցագործության կատարման հանգամանքները« եղանակը« գործիքներն ու միջոց-ները«
ե) հանցանք կատարած անձի մեղքի ձևը«
զ) հանցանք կատարած անձի կողմից հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը և այլն։
Վճռաբեկ դատարանը թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014 թվականի հոկտեմ-բերի 31-ին կայացրած որոշմամբ աչձանագրել է, որ. «Նշանակվող պատժի արդարացիու-թյան հիմնական պահանջն այն է« որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործու-թյան հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլ-վում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում« իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշ-վել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների« դրա կատարման հանգամանքների« հանցավորի անձնավորության« պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։
Վկայակոչված հանգամանքները« այլ հանգամանքների հետ համակցությամբ, ազդում են արարքի հանրային վտանգավորության վրա և պետք է իրենց համապատասխան գնահա-տականը ստանան յուրաքանչյուր գործով պատիժ նշանակելիս։
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազ-մում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը« որոնք իրենց ամբող-ջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող« որը պետք է պատասխանատվություն կրի« այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները« որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս« նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգե-բանական« սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցա-ղում« աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը« կրթությունը« առողջական վիճակը« տարիքը« ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։
Հանցագործության կատարման մեջ մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը պարտավոր է գործի նյութերում առկա փաստական տվյալների հի-ման վրա պատճառաբանել ինչպես պատժի տեսակի և չափի ընտրության« այնպես էլ ազա-տությունից զրկելու հետ կապված պատիժը կրելու անհրաժեշտության վերաբերյալ իր որո-շումը»։
Դատարանը, անդրադառնալով մեղադրական եզրակացությունում նշված սույն գործի փաստաման հանգամանքներին, արձանագրում է« որ դրանցից հետևում է, որ ամբաստան-յալը, բացառությամբ վերջին՝ 06.12.2016թ-ի դրվագով կատարած հանցագործության, մնա-ցած հանցագործությունները կատարել է էական նշանակություն ունեցող մոլորության ազդե-ցության տակ, այսինքն՝ անձնագիրն ստանալով ՀՀ ոստիկանության ԱՎՎ Արագածի անձ-նագրային խմբի աշխատակցից, կարծել է, որ այն կեղծ չէ, ինչը սակայն չի կարող նրան պա-տասխանատվությունից ազատելու հիմք հանդիսանալ, իսկ վերջին դրվագով՝ արդեն իսկ տե-ղեկացված լինելով, որ անձնագիրն անվավեր է, չէր կարող չնախատեսել կատարած հանցա-գործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները։
Դատարանը նաև արձանագրում է, որ մեղադրական եզրակացությամբ գնահատված ամբաստանյալի ցուցմունքի համաձայն՝ վերջին դրվագով հանցագործությունը նա կատարել
է՝ ցանկություն ունենալով մասնակցել մոր հուղարկավորությանը, որպիսի հանգամանքը չի հերքվել նախաքննության մարմնի կողմից։
Այսպիսով, հաշվի առնելով ամբաստանյալի անձը« նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող վերոգրյալ հանգամանքները« նրա կատարած հանցա-գործությունների հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը՝ ելնելով այդ հանցագործությունների տարրերի առանձնահատկություններից« դրանց կատարման հան-գամանքներն ու եղանակը« ամբաստանյալի մեղքի ձևը« նրա կողմից հանցագործությունների հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը, ելնելով մե-ղադրական եզրակացությամբ հաստատված գործի փաստական տվյալների և հանգամանք-ների վերլուծության հիման վրա դատարանի մոտ ձևավորված ամբաստանյալի բարոյահո-գեբանական ու քրեաիրավական բնութագրից և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ ու 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանատվության անհատականաց-ման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից, դատարանը հանգում է հետևության, որ ողջամտորեն նվազել է ամբաստանյալի և նրա կատարած արարքի հանրային վտանգա-վորությունը, հետևաբար՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատես-ված, 2013թ. սեպտեմբերի 6-ին, 10-ին և 11-ին կատարած հանցագործություններից յուրա-քանչյուրի համար նա պետք է դատապարտվի տուգանքի, իսկ մնացած հանցագործություն-ների համար՝ ազատազրկման, որը սակայն ՀՀ քրեական օրենսգքրի 70-րդ հոդվածի կիրառ-մամբ պայմանականորեն չպետք է կիրառվի« նկատի ունենալով« որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց ազատազրկման ձևով պատիժ կրելու՝ հասարակությունից չմեկուսացնելու« սակայն նրա վարքագծի նկատմամբ հսկողություն սահմանելու միջոցով« ինչն անհրաժեշտ ու բավա-րար է նաև սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նրա կողմից նոր հանցագործու-թյունների կատարումը կանխելու համար։
Դատարանը, արձանագրելով, որ ամբաստանյալը նախկինում դատապարտվել է ազատազրկման, գտնում է, որ նշված հանգամանքը՝ որպես նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք, պետք է հաշվի առնվի պատիժ նշանակելիս, սակայն նկատի ունենալով, որ կրել է նշված պատիժը, գտնում է, որ նրա նկատմամբ պատիժ նշա-նակելիս կիրառելի չեն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67-րդ հոդվածի պահանջները, և նրա նկատ-մամբ պետք է պատիժ նշանակվի միայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոնների համաձայն։
Դատարանը, քննության առնելով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցը՝ գտնում է, որ AN0636676 համարով կեղծ անձնագիրը պետք է հանձնվի ՀՀ ոստիկանության անձնա-գրային և վիզաների վարչության տնօրինմանը։
Դատարանը, անդրդառնալով խափանման միջոցի հարցին, գտնում է, որ ամբաս-տանյալ Լ.Սանոսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը՝ պետք է թողնվի անփոփո-փոխ։
Վերոգրյալների հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս-գրքի 119-րդ, 357-րդ, 359-րդ, 360-րդ և 3753-րդ հոդվածներով՝ դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 5 (հինգ) դրվագով կա-տարած հանցագործությունների համար։
Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով դատապարտել ազատազրկման 1 (մեկ) տարի ժամկետով։
Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված, 2013թ. սեպտեմբերի 6-ին, 10-ին և 11-ին կատարած հանցագործություննե-րից յուրաքանչյուրի համար դատապարտել 100.000 (մեկ հարյուր հազար) ՀՀ դրամ տուգան-քի։
Լեռնիկ Գրիշայի Սանոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված, 2016թ. նոյեմբերի 26-ին և դեկտեմբերի 6-ին կատարած հանցագործություն-ներից յուրաքանչյուրի համար դատապարտել ազատազրկման 1 (մեկ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի համաձայն` նշանակված պատիժները մաս-նակիորեն գումարելու միջոցով, որպես վերջնական պատիժ՝ նշանակել ազատազրկում 2 (երկու) տարի ժամկետով և 150.000 (մեկ հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամ տուգանք։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Լ.Սանոսյանի նկատմամբ նշա-նակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձա-շրջան 2 (երկու) տարի ժամկետով։
Իրեղեն ապացույցը՝ AN0636676 համարի կեղծ անձնագիրը, հանձնել ՀՀ ոստիկանու-թյան անձնագրային և վիզաների վարչության տնօրինմանը։
Լ.Սանոսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ չհեռանալու մասին ստո-րագրությունը, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապա-րակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 17-08-2017
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 22-09-2017
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 01-11-2017
Էջերի քանակ 1-169, 2-106
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 01-11-2017
Էջերի քանակը 1-169, 2-106