Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0347/01/16
Վիճակագրական տողի համար :
15.9
Պատասխանող
Ամին Բեյգի
Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին
Ամին Բեյգի
Ամին Բեյգիի
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Մնացական Հարությունյան
Վազգեն Ռշտունի
Արսեն Նիկողոսյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Արմեն Բեկթաշյան
Երևան քաղաքի դատարան
Արթուր Մկրտչյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Մնացական Հարությունյան
Վազգեն Ռշտունի
Արսեն Նիկողոսյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Արմեն Բեկթաշյան
Երևան քաղաքի դատարան
Արթուր Մկրտչյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2021-03-18 | 14:00 | 6 | Կայացվել է | ||
| Երևան քաղաքի դատարան | 2020-11-26 | 11:00 | 3 | Կայացվել է | ||
| Վճռաբեկ | 2020-11-06 | 11:00 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-10-16 | 11:00 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-09-24 | 12:00 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-09-04 | 10:30 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-08-17 | 11:00 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-08-04 | 10:30 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-07-27 | 11:00 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-07-21 | 11:00 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-06-29 | 11:00 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-06-09 | 10:30 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-05-18 | 10:30 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-04-17 | 10:30 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-03-27 | 10:30 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2020-01-20 | 11:00 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-12-17 | 11:00 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-12-04 | 12:30 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-11-21 | 10:30 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-11-01 | 10:30 | 3 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-10-16 | 10:30 | * | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Երևան քաղաքի դատարան | 2019-09-23 | 12:00 | * | Չի կայացվել | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2019-07-23 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-06-26 | 11:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-06-06 | 11:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-05-20 | 16:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-04-30 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-04-15 | 11:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-04-05 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-03-26 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-03-12 | 14:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-03-05 | 15:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-02-21 | 17:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-02-07 | 17:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-02-05 | 14:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-01-29 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-01-17 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2019-01-10 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-12-27 | 10:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-12-06 | 17:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-11-22 | 12:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-11-03 | 11:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-09-25 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-08-21 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-07-04 | 09:15 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-06-07 | 16:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-05-08 | 10:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-04-05 | 15:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-03-12 | 10:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-03-05 | 15:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-02-12 | 16:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-01-23 | 15:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2018-01-18 | 16:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-12-05 | 15:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-11-15 | 11:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-10-23 | 11:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-09-28 | 09:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-09-13 | 11:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-08-23 | 16:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-07-25 | 10:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-07-10 | 11:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-07-04 | 11:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-06-08 | 10:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-05-11 | 15:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-04-19 | 15:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-04-03 | 17:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-03-06 | 14:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2017-02-09 | 15:30 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-01-23 | 11:30 | 5 |
Գործ թիվ ԵԿԴ/0347/01/16
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈԻՆԻՑ
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) հետևյալ կազմով.
նախագահող դատավոր` Մ.Հարությունյան,
դատավորներ` Ա.Նիկողոսյան,
Ա.Դանիելյան,
քարտուղարությամբ` Ա.Մարտիրոսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Ս.Հակոբյանի,
ամբաստանյալ` Ա.Բեյգիի,
պաշտպան` Վ.Աթոյանի,
թարգմանիչ՝ Ռ․Թախմասյանի,
2021 թվականի մարտի 18-ին, Երևան քաղաքում,
դռնբաց դատական նիստում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի` ՀՀ քրեական օրենսգտրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով.
ՊԱՐԶԵՑ
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2016 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում կայացված <<Հաղորդումն ըստ ենթակայության հանձնելու մասին>> որոշմամբ՝ Գրետա Արայիկի Գևորգյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերն ուղարկվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին։
2016 թվականի հունիսի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Զ․Դադայանի կողմից կայացված <<Քրեական գործ հարուցելու և վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ դեպքի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 15122316 քրեական գործը, այն ընդունվել է վարույթ։
2016 թվականի դեկտեմբերի 15-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Խափանման միջոց կիրառելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
2016 թվականի դեկտեմբերի 26-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ նրան մեղադրանք առաջադրելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
2016 թվականի դեկտեմբերի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով քրեական հետապնդում չի իրականացվել՝ հանցակազմի բացակայության հիմքով։
2016 թվականի դեկտեմբերի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Այլ փաստաթուղթն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող նյութերի նախապատրաստման ընթացքում ստացված Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի և Կարինե Ենգիբարյանի ու Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը, Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը և դրանց հայերեն թարգամանությունները ճանաչվել է ապացույց և կցվել է քրեական գործին։
2016 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունում կայացված <<Մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին>> որոշմամբ՝ հաստատվել է թիվ 15122316 քրեական գործով մեղադրական եզրակացությունն՝ ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ Քրեական գործն ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան՝ ըստ էության քննելու համար։
2016 թվականի դեկտեմբերի 30-ի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /դատավոր Ա․Բեկթաշյան/ <<Քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով ընդունվել է վարույթ։
2017 թվականի հունվարի 13-ի Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի /դատավոր Ա․Բեկթաշյան/ <<Քրեական գործը դատական քննության նշանակելու մասին>> որոշմամբ՝ սույն քրեական գործը դատական քննության է նշանակվել։ Քննության առնելով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը՝ թողնվել է անփոփոխ, քանի որ չի վերացել դրա անհրաժեշտությունը։
2019 թվականի օգոստոսի 29-ի Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /դատավոր Ա․Մկրտչյան/ <<Քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով ընդունվել է վարույթ։
2019 թվականի սեպտեմբերի 13-ի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի /դատավոր Ա․Մկրտչյան/ <<Դատական քննությունը վերսկսելու մասին>> որոշմամբ՝ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով վերաբերյալ քրեական գործով դատական քննությունը վերսկսվել է։
2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան)` թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճռով` Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և առանց պատիժ նշանակելու նա ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից՝ վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով: Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
2021 թվականի հունվարի 11-ին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան է ստացվել ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի վերաքննիչ բողոքը` Առաջին ատյանի դատարանի 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի վերը նշված դատավճռի դեմ, իսկ վերաքննիչ բողոքի վերաբերյալ նյութերը ստացվել են 2021 թվականի հունվարի 18-ին: Դատական գործը դատավոր Մ.Հարությունյանի աշխատակազմին է հանձնվել 2021 թվականի հունվարի 19-ին:
2021 թվականի հունվարի 19-ի ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի <<Վերաքննիչ բողոքը վարույթ ընդունելու և քրեական գործը վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում քննության նշանակելու մասին>> որոշմամբ` պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ: Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի` ՀՀ քրեական օրենսգտրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նշանակվել է դռնբաց դատական նիստում քննության: Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրություն խափանման միջոցը պահպանվել է։
Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
2. Նախաքննության մարմինը Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել այն բանի համար, որ. <<(...) Նա 2016թ․ հունիսի 10-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Արայիկի Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը։(...)>>:
3. Առաջին ատյանի դատարանն իր՝ 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճռի <<Ապացույցների հետազոտում և գնահատում>> վերտառությամբ բաժնում արձանագրել է. <<(...) Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ինքը որևէ պարտավորագիր չի գրել, Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք չէ, ընդհակառակը՝ նրանք են իրենից պարտքով ումար վերցրել՝ հյուրանոցի շինարարական աշխատանքները կատարելու համար:
Ինչ վերաբերում է վկաների ցուցմունքների, թե իբր ինքը հափշտակել և պատռել է պարտքի վերաբերյալ պարտավորագիրը, դա իրականությանը չի համապատասխանում, որևէ պարտավորագիր չի եղել:
Վկա Գրետա Գևորգյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Նիմայի՝ Ամին Բեյգիի, հետ ծանոթացել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում՝ Կարինեի միջոցով, իսկ Կարինեին ճանաչել է, քանի որ վերջինիս քեռին աշխատել է իր մոտ: Մինչև դեպքը Կարինեին 1000 ԱՄՆ դոլար պարտքով գումար է տվել, սակայն հետագայում չի կարողացել հետ վերցնել, և երբ Կարինեից իմացել է, որ Նիման՝ Ամին Բեյգին, Կարինեին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար է պարտք, Կարինեի հետ գնացել է Նիմայի մոտ, խոսել, բացատրել, որ Նիման Կարինեի պարտքը տա, որպեսզի ինքն էլ իր գումարը կարողանա վերցնել: Նիման համաձայնվել է այդ փաստաթուղթը նոտարական կարգով հաստատելուն, և ասել, որ դրանից մեկ ամիս հետո կվերադարձնի պարտքը: Պարտավորագիրը նոտարական կարգով հաստատելու համար ինքը 2016 թվականի հունիսի 10-ին զանգահարել է Արմենին, նրանից իմացել է պարտավորագրի տեղը, վերցրել այն: Մինչև հյուրանոցից դուրս գալը, նշված փաստաթուղթը տվել է մի պարսիկի, որպեսզի վերջինս այն կարդա իր համար: Նա կարդացել է հետևյալը. <<Ես՝ Ամին Բեյգին, պարտք եմ Կարինեին և Արմենին 16.000 ԱՄՆ դոլար>>, ինքն ունի նաև դրա ձայնագրությունը: Նիման իրեն ասել է, որ մենակ գնա, սակայն Կարինեի հետ վիճաբանությունից խուսափելու համար գնացել է հյուրանոցի աշխատակից Ֆլորայի հետ: Նիման իրեն խաբել է: Գնացել է Նիմայի մոտ, դրսից զանգահարել Նիմային և ասել, որ վերջինս դուրս գա, միասին գնան նոտար: Նիման հարցրել է, արդյոք փաստաթուղթը բերել է, ինքը ասել է, որ այն իր մոտ է, Նիման իրեն կանչել է ներս: Մտել է ներս, դուռը բացել, սկզբում նստած են եղել երկու աղջիկ, իսկ սրահի մեջտեղում՝ Նիման՝ կանգնած: Մտել է, Նիմային առաջարկել գնալ: Նիման պահանջել է փաստաթուղթը ցույց տալ: Երբ պայուսակից հանել է՝ Նիման խլել է այն, արագ պատռել ու նետել հետևի կողմը՝ շաուրմայի ապարատի վրա: Ինքը մոտեցել է այդ ապարատի մոտ կանգնած տղա աշխատակցին և խնդրել փաստաթուղթը՝ թեկուզ պատռված վիճակում, տալ իրեն, սակայն Նիման աղջիկների հետ իրեն հրել և դուրս են տարել: Դրանից հետո մի քանի անգամ զանգահարել է ոստիկանություն, հաղորդում տվել և խնդրել, որ գան և գտնեն այդ փաստաթուղթը:
Վկա Ֆլորա Հարությունյանը դատաքննության փուլում պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիս ամսին գտնվել է աշխատանքի մեջ, երբ հյուրանոց է եկել Գրետան և Կարինեի հետ որոշել են, որ ինչ-որ թղթով Գրետան գնալու է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիմայի մոտ, որպեսզի այդ թղթի վերաբերյալ ընդհանուր հայտարարի գան: Նրանց խոսակցությունից հասկացել է, որ այդ փաստաթուղթը գրվել է Նիմայի կողմից, որ նա գումար է պարտք Կարինեին, և պարտավորվել է որոշակի ժամանակահատվածում վերադարձնել: Գրետան իրեն առաջարկել է միասին գնալ: Կարինեի և Գրետայի հետ միասին Կարինեի ավտոմեքենայով գնացել են <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետ, որտեղ Կարինեն իրեն և Գրետային իջեցրել է և հեռացել: Գրետան ասել է, որ ցանկանում է Նիմայի հետ այդ փաստաթուղթը հաստատել նոտարով: Գրետայի հետ միասին մտել են <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետ, որտեղ հանդիպել են Նիմային: Բացի նրանից այնտեղ են եղել նաև Նիմայի աշխատողները: Գրետան Նիմային ցույց է տվել փաստաթուղթն ու ասել, որ գնան և այն հաստատեն նոտարով: Նիման ցանկացել է տեսնել փաստաթուղթը: Երբ Գրետան այն ցույց է տվել, Նիման խլել է նրա ձեռքից, պատռել, ճմրթել և շպրտել իր հետևի կողմը, որտեղ կանգնած է եղել Գեորգին:
Վկան պնդել է, որ Ամին Բեյգին իր ներկայությամբ է պատռել նշված փաստաթուղթը:
Վկա Կարինե Ենգիբարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր ամուսին Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, Արմենը, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին <<Բելա>> հյուրանոց է եկել Գրետան և ասել, որ Նիմային համոզել է, որ միասին գնան նոտար: Արմենը Գրետային ասել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իր մեքենայով Գրետային և հյուրանոցի աշխատակիցներից Ֆլորային տարել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի մոտ, իսկ ինքը հեռացել: Իջեցնելուց մոտ 20 րոպե անց իրեն զանգահարել է Արմենը և ասել, որ Նիման իր աշխատողներով պատռել է պարտավորագիրը և կորցրել այն:
Վկա Արմեն Բաղդասարյանը ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր կնոջը՝ Կարինե Ենգիբարյանին, գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016 թվականի մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, կինը՝ Կարինեն, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին իրեն զանգահարել է Գրետա Գևորգյանը և հարցրել պարտավորագրի տեղը, ասելով, որ ցանկանում է գնալ Նիմայի մոտ, որպեսզի պարտավորագիրը նոտարական կարգով վավերացվի: Գրետայի զանգից մոտ մեկ ժամ անց իրեն է զանգահարել կինը և ասել, որ Նիման Գրետայի ձեռքից խլել է պարտավորագիրն ու պատռել:
Վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը դատաքննության փուլում հայտնել է, որ քանի որ դեպքի մանրամասները չի հիշում՝ կապված մեկուկես տարի առաջ ավտովթարի ենթարկվելու հետ, ուստի ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, <<Բելա>> հյուրանոցում գտնվելիս այնտեղ է եկել <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիման՝ Արմենի ու Կարինեի հետ, ինչ-որ փաստաթուղթ՝ լրացրել, որից հետո նշված փաստաթղթով իրեն մոտեցել է Արմենը և խնդրել, որպեսզի թարգմանի, քանի որ գրված է եղել պարսկերեն: Թարգմանել է այն, սակայն չի հիշում, թե ինչ է հստակ գրված եղել պարսկերեն, միայն հիշել է, որ այն Նիմայի կողմից Արմենին գումար պարտք լինելու մասին էր: Ինչ վերաբերում է նախաքննության փուլում նշված այն հանգամանքին, որ մինչ այդ տեղյակ է եղել, որ Նիման Արմենին պարտք է 13.000-17.000 ԱՄՆ դոլար գումար, ապա ներկայումս չի պնդում գումարի չափը, քանի որ ինքը տեղյակ չի եղել որևէ գումարի պարատքի մասին, ինքը հիշում է 2000 ԱՄՆ դոլարի մասին:
Վկա Սիրանուշ Վարդանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում եղել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և նկատել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինը բղավել է՝ <<թուղթս, թուղթս>>, սակայն ինքը որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Այդ կինը՝ Գրետան, ասել է, որ դա կարևոր փաստաթուղթ էր, որը պետք է հաստատեր նոտարով: Դրանից հետո եկել են ոստինաության աշխատակիցները, զննել են տարածքը, սակայն այդ փաստաթուղթը չեն հայտնաբերել:
Վկա Սվետլանա Օհանյանը նախաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում, եղել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և տեսել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինն իրենց չի թողել, որպեսզի դուրս գան սննդի կետից՝ ասելով, որ ինչ-որ փաստաթուղթ են տանում:
Վկա Գեորգի Դանիելովը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում դուրս է եկել <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետից: Երբ վերադարձել է, տեսել է, որ Գրետան վիճաբանել է Նիմայի հետ, նա բռնել է Նիմայի թևից և հարցրել, թե որտեղ է փաստաթուղթը: Ինքը տեղյակ չէ, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը, որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Դրանից հետո եկել են ոստիկանության աշխատակիցները, ինքն այլ բան չի տեսել:
24.12.2016թ.կատարված դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն՝ <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի դիմացի ձախ հատվածում՝ պատի տակ դրված առկա է թվով երկու շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարք:
Գ/թ 180-187
Քրեական գործով ապացույց է ճանաչվել այլ փաստաթուղթ հանդիսացող՝ Ամին Ֆիրուզի Բեյգիի, Կարինե Ենգիբարյանի և Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը և Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը՝ դրանց հայերեն թարգմանություններով:
Գ/թ 20-23, 202:(...)>>:
4. Առաջին ատյանի դատարանն իր՝ 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճռի <<Դատարանի իրավական վերլուծությունները>> վերտառությամբ բաժնում նշել է. <<(...) Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը` կարևոր այլ փաստաթուղթ՝ պարտավորագիր հափշտակելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը քրեական պատասխանատվություն է սահմանել փաստաթղթեր, դրոշմներ, կնիքներ հափշտակելու կամ վնասելու համար։ Այն կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործություն է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը պարունակում է երկու ինքնուրույն հանցակազմ։ Այս հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է սահմանում քաղաքացու անձնագիրը կամ կարևոր այլ փաստաթղթեր հափշտակելու համար։ Նշված հանցագործության անմիջական օբյեկտը անձնական փաստաթղթերի հետ վարվելու սահմանված կարգն է։ Քաղաքացիներից կարևոր անձնական փաստաթղթերի հափշտակությունը տուժողի համար նրա օրինական իրավունքների և շահերի իրականացման դժվարություններ է ստեղծում։
Անձնագրից բացի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության առարկա կարող են լինել կարևոր այլ անձնական փաստաթղթերը (ծառայական վկայականը, կենսաթոշակային գրքույկը, աշխատանքային գրքույկը, ատեստատը, բարձրագույն կրթության վկայականը և այլն)։
Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ ըստ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի՝ կարևոր այլ փաստաթղթերի ցանկը սպառիչ չէ:
(...)
Հաշվի առնելով, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին չի ընդունել իրեն առաջադրված մեղադրանքը և առարկել է վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով քրեական գործի վարույթը կարճելուն, ուստի գործի վարույթը շարունակվել է սովորական կարգով:
Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված՝ ինչպես վկաներ Գրետա Գևորգյանի, Ֆլորա Հարությունյանի, Կարինե Ենգիբարյանի, Արմեն Բաղդասարյանի, Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղի, Սիրանուշ Վարդանյանի, Սվետլանա Օհանյանի, Գեորգի Դանիելովի ցուցմունքներով, այնպես էլ գործին վերաբերելի մյուս ապացույցներով, որոնք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադատավարական նորմերի պահպանմամբ և, իրենց համակցությամբ, բավարար են Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ հիմնավորված համարելու համար:
(...)
Համաձայն Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունն ավարտվել է 2016 թվականի հունիսի 10-ին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի վերլուծությունից բխում է, որ այն նկարագրում է դիտավորյալ հանցագործություն, իսկ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն խիստ՝ ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետը չի գերազանցում մեկ տարին, ուստի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, հետևաբար այն կատարած անձինք ազատվում են քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է երկու տարի:
Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար առանց պատիժ նշանակելու` պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից` վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով:(…)>>:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
5. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Իր վերաքննիչ բողոքում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանը մասնավորապես նշել է. <<(…) Պաշտպանական կողմը գտնում է, որ դատավճիռն անհիմն է, առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորող ոչ մի իրավական ապացույցներ չկան և որպես այդպիսին դատարանը հիմք է ընդունել միայն սույն քրեական գործի հարուցման համար <<հիմք հանդիսացող>> դիմումատու ամուսինների և նրանց մտերիմ ու <<գաղափարակից>> երկու ընկերուհիների ցուցմունքները:
Հետևաբար, պաշտպանական կողմը գտնում է, որ սույն քրեական գործը ենթակա է կարճման հանցադեպի բացակայության հիմքով, իսկ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին ենթակա է արդարացման:
(…)
Ըստ քրեական գործով ձեռք բերված տվյալների տեղի է ունեցել հետևյալը (այն նշված է մեղադրական եզրակացության նկարագրական մասում).
Երևան քաղաքի Մոլղովական փողոցի 3-րդ շենքի 63 բնակարանի բնակիչ Յուրիյ Գրետա Արայիկի Գևորգյանը. իր հետ վերցնելով ԻԻ2, քաղաքացի, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ 3/6 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի անօրեն Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարսկերեն լեզվով գրված պարտավորագրի բնօրինակը, 2016թ. հունիսի 10-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Նոր-Արեշ 35 փողոցի 127/2 շենքի 521 բնակարանի բնակիչ Ֆլորա Գարենի Հարությունյանի հետ Կարինե Ենգիբարյանի ավտոմեքենայով, գնացել են <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետ, որպեսզի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի հետ գնան և նոտարական կարգով վավերացնեն գումարի վերաբերյալ պարտավորագիրը: <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Գևորգյանը և Ֆլորա Հարությունյանը, որոնք հանդիսանում են Կարինե Ենգիբարյանի մոտ ընկերուհիները, հանդիպել են Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին: Գրետա Գևորգյանը պայուսակից հանել է պարտավորագրի բնօրինակը Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ցույց տալու նպատակով, ձեռքի մեջ պահած հեռվից ցույց է տվել այն, որից հետո Ամին Ֆիրուզ Բեյգին աջ ձեռքով Գրետա Գևորգյանի ձեռքից խլել է պարտավորագրի բնօրինակը և պատառոտելով ու ճմրթելով այն շպրտել սննդի կետի դիմացի հատվածում առկա շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարքի կողմը այդ կերպ հափշտակելով կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը:
Այստեղ պետք է նշեմ, որ սույն գործում առկա է ոստիկանության մայոր Հ.Հարությունյանի կողմից 10.06.2016թ. գրված ոստիկանության պետին ուղղված երկու զեկուցագիր, որոնցում նշված է, որ Կարինե Ենգիբարյանի ամուսինը՝ Արմեն Բաղդասարյանը, հայտարարել է, որ Ամին Բեյգին իրենց պարտք է եղել 22․000 ԱՄՆ դոլար գումար, որի վերաբերյալ վերջինիս կողմից գրված ստացականը հենց իր՝ Ամին Բեյգիի կողմից պատռվել է...
Այսինքն, նույն դեպքի վերաբերյալ ամուսիններից յուրաքանչյուրը Ամին Բեյգիի կողմից իբրև թե պատռած ստացականում տարբեր գումարներ են նշում, կինը նշում է 16․000, իսկ ամուսինը 22․000 ԱՄՆ դոլար գումար: Այս ակնհայտ հակասությունը հիմնավոր կասկածներ են հարուցում իմ պաշտպանյալի կողմից նրանցից պարտք վերցրած գումարի և նշված ամուսիններին տրված <<ստացականի>> առկայության հարցում: Ինչպես կարող է միևնույն անձը ամուսիններից մեկին 16.000 դոլար պարտք լինել, իսկ մյուսին 22.000 ԱՄՆ դոլար և նրանցից յուրաքանչյուրը չիմանա պարտք եղած գումարի իրական չափը:
Առաջին ատյանի դատարանը, իմ պաշտպանյալ Ամին Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքը ապացուցված համարելու հիմքում դրել է դիմումատուներ Կարինե Ենգիբարյանի և նրա ամուսնու՝ Արմեն Բաղդասարյանի, ինչպես նաև նրանց մտերիմներ Գրետա Գևորգյանի և Ֆլորա Հարությունյանի նախաքննական և դատաքննական կասկածելի ցուցմունքները: Դատարանը որպես ապացույց հղում է կատարել նաև վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղի դատաքննության փուլում տված ցուցմունքների վրա, որոնք, սակայն, չեն համապատասխանում դատարանում նրա իրական պարզաբանումներին (դրան կանդրադառնամ ներքևում):
(…)
[Ք]րեական գործով ապացույցներ կարող են հանդիսանալ վկաների ցուցմունքները, փորձագետի եզրակացությունը և իրեղեն ապացույցը և այլն: Մեր քրեական գործով դատարանը ապացույցների հիմքում դրել է միայն վկաների ցուցմունքները, որոնք պաշտպանական կողմի համոզմամբ անարժանահավատ են և վստահություն չեն ներշնչում:
Անդրադառնամ ամբաստանյալի և այդ վկաների ցուցմունքներին.
Ամբաստանյալ Ամին Բեյգին իր նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքներում հստակ նշել է, որ Կարինե Ենգիբարյանին և նրա ամուսնուն ճանաչել է, նախկինում եղել է մտերիմ հարաբերությունների մեջ, այնքան մտերիմ են եղել, որ միմյանց օգնել են, փոխատվությամբ միմյանց մանր գումարներ են տվել: Կ.Ենգիբարյանը նույնիսկ իր անունով բանկից մեծ գումարի վարկ է վերցրել, սակայն այն չեն վերադարձրել և ստիպված ինքն է այդ գումարը բանկին վճարել: Պատահել է, որ համեմատաբար ոչ մեծ գումարներ Կարինեից վերցնելիս ինքը ստացական է գրել, մի անգամ էլ նրանցից 2․000 ԱՄՆ դոլար վերցնելու առիթով է գրել պարտավորագիր, սակայն վերցրած բոլոր գումարներն էլ ինքը վերադարձրել է: Ինքը, սակայն, Կարինե Ենգիբարյանից և նրա ամուսնուց երբեք 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար չի վերցրել և երբեք նման պարտավորագիր չի գրել: Դեպքի օրը 2016թ. հունիսի 10-ին ինքը գտնվել է իրեն պատկանող <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետում, ժամը 15։00-ի սահմաններում այնտեղ են եղել Գրետա Գևորգյանն ու Ֆլորա Հարությունյանը, այդ պահին այնտեղ են եղել նաև իր աշխատակիցները: Գրետան մոտեցել է իրեն և սկսել գոռալ, թե թուղթը տուր, թուղթը տուր, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը ինքը չգիտի ու այդպես նա սկսել է իր հետ վիճաբանել և գոռգոռալ: Իրականում ինքը որևէ թուղթ Գրետայից չի վերցրել և բնականաբար, ոչինչ չի ոչնչացրել: Այդ ամենին ականատես են եղել իր աշխատակիցները:
Վկա Կարինե Ենգիբարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր ամուսին Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. հունիսի 10-ին, <<բելա>> հյուրանոց է եկել Գրետան և ասել, որ Նիմային համոզել է, որ միասին գնան նոտար: Արմենը Գրետային ասել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իր մեքենայով Գրետային և հյուրանոցի աշխատակիցներից Ֆլորային տարել է <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի մոտ, իսկ ինքը հեռացել: Իջնելուց մոտ 20 րոպե անց իրեն զանգահարել է Արմենը և ասել, որ Նիման իր աշխատողներով պատռել է պարտավորագիրը և կորցրել այն:
Ինչպես երևում է այս ցուցմունքից գործով վկա Գրետան, իբրև թե, Ամին Բեյգիին համոզել է, որ Կարինեին տրված պարտավորագիրը տանեն նոտարական գրանցում կատարելու: Հարց է առաջանում. Պարտավորագիրը տրված էր Կարինեին, եթե նոտարական գրանցման հարց կա, ապա դա պետք է Կարինեն կատարեր, ինչու է այդ գործով բոլորովին այլ մարդ զբաղվում: Եվ հետո, եթե նման հարց կա, ապա Կարինեն ինչու է Գրետային և Ֆլորային տարել Ամին Բեյգիի մոտ, նրանց ավտոմեքենայից իջեցրել և ինքը հեռացել է, չէ որ դա իր պարտավորագիրն էր, ինչու ինքն անձամբ չի գնացել Ա.Բեյգիի մոտ, չէ որ իր ներկայությունը նոտարիատում նույնպես անհրաժեշտ էր:
Դատաքննության ընթացքում Կարինեն մի քանի անգամ հայտարարեց, որ ինքն իրավաբան է և լավ հասկանում է ամեն ինչ, եթե դա այդպես է և եթե իրոք, Ամին Բեյգին նրան 16.000 դոլար գումար էր պարտք և տվել էր համապատասխան պարտավորագիր, ապա այդ պարտավորագրով նա կարող էր քաղաքացիական դատավարության կարգով իր պարտքը Ամին Բեյգիից ստանալ: Ինչ անհրաժեշտություն կար, որ այդ պարտավորագիրը նոտարական վավերացում ստանար: Հետևաբար, պաշտպանական կողմի կարծիքով վկայի այդ պնդումը կեղծ է:
Վկա Արմեն Բաղդասարյանը ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր կնոջը՝ Կարինե Ենգիբարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, կինը՝ Կարինեն, իրենց ծանոթներից Ռեզան: 2016թ. հունիսի 10-ին իրեն զանգահարել է Գրետա Գևորգյանը և հարցրել պարտավորագրի տեղը, ասելով, որ ցանկանում է գնալ Նիմայի մոտ, որպեսզի պարտավորագիրը նոտարական կարգով վավերացվի: Գրետայի զանգից մոտ մեկ ժամ անց իրեն է զանգահարել կինը և ասել, որ Նիման Գրետայի ձեռքից խլել է պարտավորագիրն ու պատռել:
Ինչպես երևում է այս ցուցմունքից, վկան նույնությամբ կրկնում է կնոջ ցուցմունքները, հատկանշականն այն է, որ երկուսն էլ պնդում են, որ Գրետան զանգահարել է Արմենին և հարցրել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իմանալով այդ տեղը, վերցրել է այն և գնացել է Ամին Բեյգիի մոտ:
Այստեղ նույնպես հարց է առաջանում, թե ինչպես է, որ ոչ թե Կարինեն է զանգահարում ամուսնուն պարտավորագրի տեղը հարցնում, այլ Գրետան, Ինչպես է, որ Կարինեն չի գնում պահած տեղից պարտավորագիրը վերցնելու, այլ Գրետան է գնում վերցնում․․․ Սրանք հարցեր են, որոնք կասկածելի մտորումներ են առաջացնում։
Վկա Գրեաա Գևորգյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Նիմայի Ամին Բեյգիի, հետ ծանոթացել է <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետում Կարինեի միջոցով, իսկ Կարինեին ճանաչել է, քանի որ վերջինիս քեռին աշխատել է իր մոտ: Մինչև դեպքը Կարինեին 1․000 ԱՄՆ դոլար պարտքով գումար է տվել, սակայն նետագայում չի կարողացել հետ վերցնել, և երբ Կարինեից իմացել է, որ Նիման Ամին Բեյգին, Կարինեին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար է պարտք, Կարինեի նետ գնացել է Նիմայի մոտ, խոսել, բացատրել, որ Նիման Կարինեի պարտքը տա, որպեսզի ինքն էլ իր գումարը կարողանա վերցնել: Նիման համաձայնվել է այդ փաստաթուղթը նոտարական կարգով հաստատելուն և ասել, որ դրանից մեկ ամիս հետո կվերադարձնի պարտքը: Պարտավորագիրը նոտարական կարգով հաստատելու համար ինքը 2016թ. հունիսի 10-ին զանգահարել է Արմենին, նրանից իմացել է պարտավորագրի տեղը, վերցրել այն: Մինչև հյուրանոցից դուրս գալը, նշված փաստաթուղթը տվել է մի պարսիկի, որպեսզի վերջինս այն կարդա իր համար: Նա կարդացել է հետևյալը. <<Ես Ամին Բեյգին, պարտք եմ Կարինեին և Արմենին 16.000 ԱՄՆ դոլար>>, ինքն ունի նաև դրա ձայնագրությունը: Նիման իրեն ասել է, որ մենակ գնա, սակայն Կարինեի հետ վիճաբանությունից խուսափելու համար գնացել է հյուրանոցի աշխատակից Ֆլորայի հետ: Նիման իրեն խաբել է: Գնացել է Նիմայի մոտ, դրսից զանգահարել Նիմային և ասել, որ վերջինս դուրս գա, միասին գնան նոտար: Նիման հարցրել է, արդյոք փաստաթուղթը բերել է, ինքը ասել է, որ այն իր մոտ է, Նիման իրեն կանչել է ներս: Մտել է ներս, դուռը բացել, սկզբում նստած են եղել երկու աղջիկ, իսկ սրահի մեջտեղում Նիման կանգնած: Մտել է և Նիմային առաջարկել գնալ, իսկ նա պահանջել է փաստաթուղթը ցույց տալ: Երբ պայուսակից հանել է Նիման խլել է այն, արագ պատռել ու նետել հետևի կողմը շաուրմայի ապարատի վրա: Ինքը մոտեցել է այդ աշխատակցին և խնդրել, որ այդ փաստաթուղթը, թեկուզ պատռված տա իրեն, սակայն Նիման աղջիկների հետ իրեն հրել և դուրս են տարել: Դրանից հետո մի քանի անգամ զանգահարել է ոստիկանություն, հաղորդում տվել և խնդրել, որ գան գտնեն այդ փաստաթուղթը:
Դատաքննության ընթացքում Գրետա Գևորգյանը հայտարարեց, որ ինքն ունի Ամին Բեյգիի հետ տեղի ունեցած այդ միջադեպի ձայնագրությունը և անպայման կներկայացնի դատարանին, սակայն, այդպես էլ այն չներկայացրեց: Սրանից կարելի է անել հետևություն, որ նման ձայնագրություն գոյություն չունի և չէր էլ կարող ունենալ:
Վկա Ֆլորա Հարությունյանը դատաքննության փուլում տվել է հետևյալ ցուցմունքը, որ 2016թ. հունիս ամսին գտնվել է աշխատանքի մեջ, երբ հյուրանոց է եկել Գրետան և Կարինեի հետ, որ ինչ-որ թղթով Գրետան գնալու է <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիմայի մոտ, որպեսզի այդ թղթի վերաբերյալ ընդհանուր հայտարարի գան: Նրանց խոսակցությունից հասկացել է, որ այդ փաստաթուղթը գրվել է Նիմայի կողմից, որ նա գումար է պարտք Կարինեին և պարտավորվել է վերադարձնել: Գրետան իրեն առաջարկել է միասին գնալ: Կարինեի և Գրետայի հետ միասին Կարինեի ավտոմեքենայով գնացել են <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետ, որտեղ հանդիպել են Նիմային: Գրետան Նիմային ցույց է տվել փաստաթուղթն ու ասել, որ գնան և այն հաստատեն նոտարով: Նիման ցանկացել է տեսնել այդ փաստաթուղթը, խլել է նրա ձեռքից, պատռել, ճմրթել և շպրտել իր հետևի կողմը, որտեղ կանգնած է եղել Գեորգին:
Ինչպես երևում է այս ցուցմունքից, ապա այն նույնությամբ կրկնում է ընկերուհու՝ Գրետա Գևորգյանի ցուցմունքները և սրա վերաբերյալ պաշտպանական կողմի մտահոգությունները նույնն են, ինչ-որ նախորդ դեպքում։
Վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը դատաքննության փուլում տված ցուցմունքները դատավճռում ներկայացված են հետևյալ կերպ.
<<Քանի որ դեպքի մանրամասները չի հիշում կապված մեկուկես տարի առաջ ավտովթարի ենթարկվելու հետ, ուստի ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, <<Բելա>> հյուրանոցում գտնվելիս այնտեղ է եկել <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիման, Արմենի ու Կարինեի հետ, ինչ-որ փաստաթուղթ լրացրել, որից հետո նշված փաստաթուղթն իրեն է մոտեցրել Արմենը և խնդրել, որպեսզի թարգմանի, քանի որ գրված է եղել պարսկերեն: Թարգմանել է այն, սակայն չի հիշում, թե ինչ է հստակ գրված եղել պարսկերեն, միայն հիշել է, որ այն Նիմայի կողմից Արմենին գումար պարտք լինելու մասին էր: Ինչ վերաբերում է նախաքննության փուլում նշված այն հանգամանքին, որ մինչ այդ տեղյակ է եղել, որ Նիման Արմենին պարտք է 13.000-17․000 ԱՄՆ դոլար գումար, ապա ներկայումս չի պնդում գումարի չափը, քանի որ ինքը տեղյակ չի եղել որևէ գումարի պարտքի մասին, ինքը հիշում է 2․000 ԱՄՆ դոլարի մասին>>:
Այնինչ, դատաքննության ընթացքում նշված վկան հստակ հայտարարեց, որ նշված օրը իրեն ինչ-որ գրություն են տվել թարգմանելու, որտեղ նշված էր, որ Ամին Բեյգին Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին պարտք է 2․000 ԱՄՆ դոլար գումար: Ինքը նրանց ասել է, որ այդ 2․000 դոլարը գրվի նաև տառերով, որը և կատարվել է: Բացի այդ 2․000 դոլարը նշող պարտավորագրից ինքը որևէ այլ փաստաթուղթ չի թարգմանել և չի ստորագրել: Ինքը Ամին Բեյգիի կողմից Կարինեի և նրա ամուսնուն մեծ գումարների պարտք ունենալու մասին ոչինչ չգիտի և նման բան երբեք չի հայտնել:
Դատաքննության ընթացքում պաշտպանական կողմը նշված վկային հարցրեց, թե նախաքննության ընթացքում նա ցուցմունք է տվել, որ տեղյակ էր եղել Ամին Բեյգիի կողմից Կարինեին և նրա ամուսնուն 13-17․000 դոլար գումար պարտք լինելու մասին, իսկ ներկայումս պնդում է, որ նման պարտքի մասին տեղյակ չեք եղել, ինչով կբացատրեք նման հակասությունը:
Այդ հարցին վկան հստակ պատասխանեց, որ նախաքննության ընթացքում ինքը նման բան չի ասել և չգիտի, թե ինչպես է իր ցուցմունքում նման բառեր հայտնվել: Ինքը պնդեց, որ ամեն ինչ հիշում է շատ լավ և այդ հարցում հիշողության հետ որևէ խնդիր չունի:
Ինչ վերաբերում է <<Նիմա Ֆուղ>> սննդի կետի աշխատակիցներին՝ Սիրանուշ Վարդանյանի, Սվետլանա Օհանյանի և Գեորգի Դանիելովի ցուցմունքներին, ապա նրանք բոլորն էլ իրենց ցուցմունքներում միանշանակ նշել են, որ <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի սրահից լսել են ինչ-որ ձայներ, գոռգոռոցներ և մտնելով սրահ տեսել են, որ Գրետան վիճում է Ամին Բեյգիի հետ, նրա թևից բռնած գոռգոռում է թուղթս, թուղթս, ուր է թուղթս, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը իրենք չգիտեն և այնտեղ ինչ-որ թուղթ, կամ թղթի մնացորդներ իրենք չեն տեսել:
Այսինքն, բոլորն էլ իրենց ցուցմունքներով ժխտում են, որ ինչ-որ թուղթ է եղել և Ամին Բեյգին ինչ-որ թուղթ է ոչնչացրել:
Այսինքն, ինչ է ստացվում, նշված ցուցմունքներով ամբաստանյալը և ականատես վկաները պնդում են, որ որևէ թուղթ չեն տեսել և Ամին Բեյգիի կողմից նման թղթի ոչնչացում չեն տեսել, հանցագործության մասին հաղորդում տված ամուսինները և նրանց մտերիմ երկու վկաները պնդում են, որ եղել է Ամին Բեյգիի կողմից գրված պարտավորագիր, որը Ամին Բեյգին ոչնչացրել է:
Սակայն, չեզոք վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը, որը ներկայացվում է որպես մեղադրանքը հաստատող կարևորգույն վկա, հստակորեն ժխտում է Կարինե Ենգիբարյանի և նրա ամուսնու կողմից նշած այն հանգամանքը, թե իբրև, Ամին Բեյգին իրենց տված պարտավորագրում գրել է թե պարտք է 16.000 ԱՄՆ դոլար և հստակ պնդում է, որ ինքն այդպիսի մի թուղթ թարգմանել է, որտեղ նշված է եղել 2․000 դոլար գումար: Սա հիմնավոր փաստարկ է, որը դատարանի կողմից հաշվի չի առնվել:
Դատավճռում դատարանը մատնանշել է նաև դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը, որի համաձայն <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետում առկա է թվով երկու շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարք հավանաբար, ակնարկելով, որ ոչնչացված փաստաթուղթը այդ սարքում հրկիզված կլինի: Սակայն, չգիտես ինչու այդ արձանագրության մեջ չի նշվել, որ այդ սարքերը անաշխատունակ վիճակում են գտնվել և միացված չեն եղել, դրանց մեջ որևէ թղթի մնացորդ կամ մոխիր առկա չի եղել:
Քրեական գործով ապացույց է ճանաչվել այլ փաստաթուղթ հանդիսացող Ամին Ֆիրուզի Բեյգիի, Կարինե Ենգիբարյանի և Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը և Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը դրանց հայերեն թարգմանություններով:
Հիմա անդրադառնամ այլ փաստաթուղթ հանդիսացող վերոգրյալ պայմանագրի պատճենին.
Գործով նման իրարամերժ ցուցմունքների առկայության դեպքում ամբաստանյալին առաջադրված մեղավորությունը հիմնավորելու համար առանցքային նշանակություն ունի գրավոր ապացույց հանդիսացող փաստաթղթի ծագումը պարզաբանելու նպատակով դատա-ձեռագրաբանական փորձաքննության եզրակացությունը:
Պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ անցկացվել է այդ ներկայացված փաստաթղթի դատա-ձեռագրաբանական փորձաքննություն, որի եզրակացությամբ նշվել է, որ փորձաքննության ներկայացված փաստաթուղթը գրվել է Ամին Բեյգիի, թե մեկ այլ մարդու կողմից պարզել հնարավոր չէ փորձաքննության ներկայացված նյութի սակավության պատճառով: Այսինքն, փորձաքննությունը չի հաստատում, որ այդ գրությունը գրված է Ամին Բեյգիի կողմից:
Թե գործում առկա պարտավորագրի պատճենը ում կողմից է գրված և ինչ փաստաթղթից է պատճենահանվել անհայտ է մնում:
Ինչ վերաբերվում է գործում առկա պարտավորագրի այդ պատճենին, ապա այն բոլորովին անընթեռնելի է և կիսով չափ ջնջված:
Կ.Ենգիբարյանը երևի գիտակցելով նշված ստացականը Ամին Բեյգիին ցույց տալու <<հետևանքները>>, նախապես վերոհիշյալ ստացականը պատճենահանել է և Ա.Բեյգիի կողմից <<բնօրինակը ոչնչացնելուց>> հետո այդ պատճենը ներկայացրել է նախաքննական մարմնին որպես իր խոսքերի ապացույց: Սակայն, գործում առկա այդ <<ստացականի պատճենը>>, որը իրոք գրված է պարսկերեն լեզվով, անընթեռնելի է, քանի որ բառերը չէին երևում: Հետաքրքիր է, ինչպես է պատահել, որ նորմալ ձեռագրով գրված գրությունից կատարված պատճենը այդպիսի անընթեռնելի կիսագրություն է ստացվել:
Դատարանում Կարինե Ենգիբարյանը հայտարարեց, որ ինքը շատ հստակ և ընթեռնելի քսերոպատճեն ունի, որը կներկայացնի դատարանին, սակայն, այդպես էլ չներկայացրեց... Արդյոք դարձյալ ինչ-որ մտավախություններից ելնելով չներկայացրեց... Չէ որ, եթե այդ օրինական փաստաթուղթը ներկայացներ և ապացուցվեր, որ այդ ստացականը իրոք գրվել է Ամին Բեյգիի կողմից, ապա իր բոլոր պնդումները կհաստատվեին և համ Ամին Բեյգին կենթարկվեր քրեական պատասխանատվության, համ էլ նրանից կբռնագանձվեր իր 16․000 (կամ 22․000 որը որ ինքը նպատակահարմար կգտներ) ԱՄՆ դոլար գումարը:
Անհասկանալի է, թե Կ.Ենգիբարյանը իր ունեցած լավ երևացող, լավ ընթեռնելի այդ ստացականի պատճենը ինչու չի ներկայացրել դատարան...
Եթե գոյություն է ունեցել նման ստացական, որը իբրև թե, <<ոչնչացվել է>> Ամին Բեյգիի կողմից, ապա դրանով ոչնչացվել է Ամին Բեյգիից իր պարտքը ստանալու հնարավորությունը և այդ հանգամանքը հիմնավորելու և Ամին Բեյգիին պատասխանատվության ենթարկելու միակ շահառուն Կարինե Ենգիբարյանն ու իր ամուսինն էին, ինչու նրանք դատաքննությանը չէին ներկայանում դատարանի կողմից ձեռնարկված բազմաթիվ միջոցառումների արդյունքում, դատաքննությունը սկսվելու մոտավորապես տարի-տարի ու կես անց նոր բարեհաճեցին ներկայանալ դատարան, որտեղ տվեցին բավականին անորոշ և խճճված ցուցմունքներ: Նման ձևով խուսափում էին նաև դատարան ներկայանալ նրա ընկերուհիներ Գրետա Գեորգյանը և Ֆլորա Հարությունյանը, որոնցից Գ.Գևորգյանը բազմաթիվ ծանուցագրեր ուղարկվելուց հետո ներկայացավ դատարան, իսկ Ֆ․Հարությունյանը այդպես էլ դատարան չներկայացավ: Արդյոք այդ անձանց դատարան ներկայանալուց խուսափելու հանգամանքը իրենց կողմից <<ձեռնարկված գործի>> հանդեպ ունեցած մտավախություններից չէին բխում...
Եթե Ամին Բեյգին, իրոք, Կարինե Ենգիբարյանից և նրա ամուսնուց 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք է վերցրել ու դրա վերաբերյալ տվել ստացական, իսկ հետագայում այդ ստացականը ոչնչացրել է, որպեսզի վերացնի իր պարտքը ապացուցող փաստաթուղթը և տիրանալ այդ 16․000 ԱՄՆ դոլար գումարին, ապա այստեղ ակնհայտ է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված խարդախության հատկանիշներ, ապա նրան պետք է մեղադրանք առաջադրվեր այդ հոդվածով, իսկ Կ.Ենգիբարյանը ճանաչվեր որպես տուժող ինչը չի կատարվել:
Ոչ նախաքննական մարմինը, ոչ էլ իրավաբան Կարինե Ենգիբարյանը այս հանգամանքի վրա ուշադրություն չեն դարձրել...
Այստեղ տեղին է նշել, որ վերոհիշյալ միջադեպի ժամանակ, դեպքի վայր են ժամանել նաև ոստիկանության Կենտրոնի բաժնի օպերատիվ խումբը, որը դեպքի վայրում որևէ փաստաթուղթ կամ դրա ինչ-որ մնացորդներ չեն հայտնաբերել և հեռացել են:
Մի փոքր առաջ ընկնելով, նշեմ, որ դիմումատուների նշած իմ պաշտպանյալի կողմից իրենց պարտք լինելու մասին հաղորդումը մտացածին է և այդ կերպ նրանք նպատակ են ունեցել նրանից ինչ-որ գումար <<պոկել>>: Այդ ժամանակներում իմ պաշտպանյալ Ամին Բեյգին հաջողակ գործարար էր և մի քանի նման <<ճարպիկներ>> իրավապահ մարմիններին նման կեղծ հայտարարություններ տալով՝ նորից փորձել են Ամին Բեյգիից գումարներ կորզել:
Իմ կողմից դատարանին է ներկայացվել նման երկու տարբեր անձերի կողմից Ամին Բեյգիի դեմ տրված նման հաղորդումների հիման վրա հարուցված երկու տարբեր քրեական գործերի հանցակազմի բացակայության հիմքով կարճելու մասին որոշումները, որոնց նախաքննության ընթացքում նույնպես նախաքննական մարմիններին էին ներկայացվել, իբրև թե, Ամին Բեյգիի կողմից գրված պարտավորագրեր, որոնց առկայությունը նախաքննության ընթացքում հերքվել էին (այդ որոշումները գտնվում են քրեական գործում):
Այնպես որ, Կարինե Ենգիբարյանի և նրա ամուսնու կողմից քննչական մարմիններին սույն գործով արված <<հաղորդումը>> նույնպես վերոհիշյալ շարքից են հանդիսանում:
Ի մի բերելով վերոգրյալը, պաշտպանական կողմը գտնում է, որ դատարանը ճիշտ չի գնահատել ապացույցները և իմ պաշտպանյալ Ամին Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրք֊ի 324 հոդվածի 1-ին մասով մեղավոր է ճանաչել անհիմն կերպով:(…)>>:
Վերոգրյալի հիման վրա բողոքի հեղինակը խնդրել է թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 քրեական գործով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 26.11.2020թ. կայացված դատավճիռը բեկանել, ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ճանաչել անպարտ և քրեական գործը կարճել՝ հանցադեպի բացակայության հիմքով։
Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում արտահայտած դիրքորոշումները.
6. Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանը, դատական նիստում պնդել է իր կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրել է այն բավարարել:
Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին, դատական նիստում, միանալով իր պաշտպանի կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքի հիմքերին և հիմնավորումներին, նույնպես պնդել է ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրել է այն բավարարել:
Մեղադրող Ս.Հակոբյանը, դատական նիստում ներկայացնելով համապատասխան փաստարկներ, առարկել է Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքի դեմ և խնդրել է այն մերժել:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
7. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`
<<Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում>>:
Մեջբերված քրեադատավարական իրավադրույթների լույսի ներքո վերլուծելով սույն որոշման 5-րդ և կետում շարադրված վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել այն հարցին, թե հիմնավոր է արդյոք ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով համապատասխան արարքում մեղավոր ճանաչելու և արդարացման դատական ակտ չկայացնելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը:
Այսպես.
8. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<(…) 3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։
(…)>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ:
2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն`
<<Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն.
(...)>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
<<Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում։ Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ>>։
Մեջբերված նորմերը վերլուծության ենթարկելիս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, ինչը՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն մի կողմից պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։ Ընդ որում, թեև ապացույցները գնահատվում են ներքին համոզմունքի հիման վրա, այնուամենայնիվ, այն չի կարող կամայական լինել և պետք է բխի գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունից։ Այլ կերպ՝ յուրաքանչյուր գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքները հաստատելիս (հանցագործության դեպքը և հանգամանքները, կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ և այլն) դատարանը կրում է առկա ապացույցները բարեխիղճ գնահատման ենթարկելու պարտականություն, ինչն էլ իր հերթին պետք է արտահայտվի պատճառաբանված եզրահանգումների տեսքով (տե՛ս, mutatis mutandis, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի գործով 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 և Հմայակ Դավթյանի գործով 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ՇԴ/0126/01/12 որոշումները)։
<<Ապացույցների բավարարություն>> եզրույթի էությանը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշներին և բնութագրին վերաբերող հարցերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից քննարկվել և վերլուծվել են, ի թիվս այլնի, Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ համեմատական վերլուծության ենթարկելով <<ապացուցման առարկա>> և <<ապացույցների բավարարություն>> հասկացությունները` ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ. <<(…) [Ե]թե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ինչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ինչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև երբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե երբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը:
Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համակարգային վերլուծության հիման վրա արձանագրում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները`
1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք,
2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն,
3) անմեղության կանխավարկած:
(…) Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով, այդ պատճառով ՀՀ քրեադատավարական օրենքն օգտագործում է <<ապացույցների համակցություն>> հասկացությունը: Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում>> (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշումը):
Մ.Հակոբյանի գործով որոշման մեջ անդրադառնալով անձի մեղավորության հաստատման համար հաղթահարման ենթակա անհրաժեշտ չափանիշներից անմեղության կանխավարկածին, ՀՀ վճռաբեկ դատարանը շեշտել է, որ. <<[Ա]պացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված` ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում` կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով` հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի: Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)>> (տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշումը):
Ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշների վերաբերյալ ձևավորած իրավական դիրքորոշումները ՀՀ վճռաբեկ դատարանն ամբողջացրել և զարգացրել է Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի գործով որոշման շրջանակներում՝ ընդգծելով, որ անձի դատապարտման համար անհրաժեշտ է ապացույցների այնպիսի համակցություն, որը բավարար կլինի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարելու, անձի մեղավորության առնչությամբ ցանկացած ողջամիտ կասկած բացառելու և ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի մոտ համապատասխան ներքին համոզմունք ձևավորելու համար։ Ներքին համոզմունքը` որպես սուբյեկտիվ կատեգորիա, պետք է օբյեկտիվ հիմքեր ունենա, այն է` բխի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստական տվյալների ամբողջությունից, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ կձևավորեն անձի մեղավորության վերաբերյալ համոզվածություն։ Ընդ որում, ներքին համոզմունքն օբյեկտիվանում և իրավական նշանակություն է ձեռք բերում դատական ակտերի հիմնավորման և պատճառաբանման միջոցով:
Նշված որոշմամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ. <<[Ք]րեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի <<հիմնավոր կասկածից վեր>> ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, <<հիմնավոր կասկածից վեր>> ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած>> (տե՛ս Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումը)։
Ընդհանրացնելով վերը շարադրվածը՝ պետք է փաստել, որ հանցագործության համար դատապարտումը չի կարող պայմանավորված լինել անձի հավանական մեղավորության վերաբերյալ հետևություններով կամ ենթադրություններով, այլ պետք է բխի նրա կողմից տվյալ արարքը կատարելու հարցում դատարանի համոզմունքից։ Միաժամանակ դատարանի համոզմունքը չի կարող կամայական և սուբյեկտիվ լինել. այն պետք է ձևավորվի պատշաճ ընթացակարգի շրջանակներում ապացույցների բազմակողմանի, լրիվ, օբյեկտիվ հետազոտման և գնահատման արդյունքում:
8.1. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1.Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավորված:
2. Դատարանի դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն օրենքների պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառվում են տվյալ քրեական գործը լուծելիս:
3. Դատարանի դատավճիռը հիմնավորված է, եթե`
դրա հետևությունները հիմնված են միայն դատաքննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա. այդ ապացույցները բավարար են մեղադրանքը գնահատելու համար. դատարանի կողմից հաստատված ճանաչված հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին:
4. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները>>:
Դատական ակտի պատճառաբանված լինելու հատկանիշի առնչությամբ Վճռաբեկ դատարանն իր նախադեպային իրավունքում մշտապես ընդգծել է, որ դատական ակտերի պատճառաբանման պահանջը ոչ միայն արդարացիության կարևոր բաղադրատարր է, այլև անձի արդար դատաքննության իրավունքի արդյունավետ իրացման կարևոր երաշխիք, ինչը դատավարության մասնակիցներին պաշտպանում է կամայականություններից:
Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս, և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման համար: Քրեական դատավարության ցանկացած փուլում դատարանի կողմից չհիմնավորված, չպատճառաբանված (կամ ոչ պատշաճ պատճառաբանված) որոշումների կայացումն անընդունելի է: Ընդ որում, դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում չեն կարող դրվել վերացական, ընդհանուր բնույթի դատողություններ: Պատճառաբանությունը պետք է կառուցվի տրամաբանորեն կապված և գործի փաստական հանգամանքներից բխող հստակ, որոշակի և համոզիչ հետևությունների վրա, ուստիև դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում վերացական, ընդհանրական դատողությունների առկայությունն անմիջականորեն վկայում է այդպիսի պատճառաբանության ոչ պատշաճ լինելու մասին:
Վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով ապացույցի արժանահավատության և առանձին ապացույցների ապացուցողական նշանակության վերաբերյալ հարցերին և զարգացնելով Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի գործով որոշմամբ դրանց վերաբերյալ արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, Ա.Հակոբյանի գործով նշել է, որ. <<(...) [Ա]պացույցի առանձին տեսակներ, պայմանավորված ապացուցողական տեղեկատվության ձեռք բերման միջոցներով և դրանց արդյունքների` տեխնիկական միջոցների կիրառմամբ ամրագրված լինելու հանգամանքով (օրինակ՝ տեսանկարահանումների, լուսանկարահանումների, հեռախոսային խոսակցությունների գաղտնալսման արդյունքները և այլն), օժտված են բարձր արժանահավատություն ունեցող ապացույց համարվելու համար անհրաժեշտ չափանիշներով և կարող են այս կամ այն փաստական հանգամանքի հաստատման կամ հերքման առումով անփոխարինելի նշանակություն ունենալ: Հետևաբար, այդպիսի ապացույցների արժանահավատությունը չի կարող կասկածի տակ դրվել այնպիսի ապացույցով, որն իր ապացուցողական արժեքի տեսանկյունից ունի դրանցից պակաս նշանակություն: Այլ կերպ` քննարկման առարկա ապացույցներով հաստատվող փաստական տվյալները կարող են հերքվել ոչ այլ կերպ, քան այդ ապացույցներին արժանահավատությամբ չզիջող ապացույցով կամ ապացույցների համակցությամբ։(…)>>:
Անդրադառնալով դատական ակտի պատճառաբանվածության խնդրին՝ Վճռաբեկ դատարանը վերահաստատել է իր նախադեպային իրավունքում ձևավորած մոտեցումներն առ այն, որ. <<(…) [Դ]ատարանը պարտավոր է դատական ակտում ամրագրել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները։ Հակառակ դեպքում ապացույցների գնահատումը, դրա արդյունքում դատարանի ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ և կհանգեցնեն կամայականության: Դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում չեն կարող դրվել վերացական, ընդհանուր բնույթի դատողություններ: Պատճառաբանությունը պետք է կառուցվի տրամաբանորեն կապված և գործի փաստական հանգամանքներից բխող հստակ, որոշակի և համոզիչ հետևությունների վրա, ուստիև դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում վերացական, ընդհանրական դատողությունների առկայությունն անմիջականորեն վկայում է այդպիսի պատճառաբանության ոչ պատշաճ լինելու մասին (…)>>: (Տե´ս, mutatis mutandis, Վճռաբեկ դատարանի` Ֆրունզիկ Գալստյանի վերաբերյալ գործով 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09, Գևորգ Խնուսյանի վերաբերյալ գործով 2013 թվականի հոկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԷԴ/0030/01/12, Արսեն Մակարյանի վերաբերյալ գործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԿԴ/0016/11/15, Արամայիս Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 2016 թվականի հունիսի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0224/01/14, Մարտուն Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 2017 թվականի ապրիլի 12-ի թիվ ԱՐԴ1/0005/11/16 որոշումները):
9․ Սույն որոշման 8-8.1.-րդ կետերում նշված իրավակարգավորումների, իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո անդրադառնալով սույն որոշման 1-4-րդ կետերում նշված փաստական տվյալներին, վերլուծելով Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները (տե՛ս նաև սույն որոշման 3-րդ կետը), դրանցից յուրաքանչյուրը գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, ինչպես նաև դրանց ստացման աղբյուրի և ձևավորման ընթացքի համատեքստում, այդ ապացույցներից յուրաքանչյուրը համադրելով մյուս աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատված կասկածները մեկնաբանելով նրա օգտին` Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնություն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններին և փաստում, որ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները բխում են դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներից (մանրամասն նետ սույն որոշման 4-րդ կետը):
Մասնավորապես, ամբաստանյալին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2016թ․ հունիսի 10-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Արայիկի Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը։
Սույն որոշման 3-րդ կետում նշված և դատաքննությամբ հետազոտված փաստական տվյալները սույն կետում նշված չափանիշների գնահատման արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում առկա են վերաբերելի և թույլատրելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որոնք բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը, և բավարար է հաղթահարելու անմեղության կանխավարկածը, հաստատված համարելու մեղադրանքում նշված այն հանգամանքը:
Վերը նկարագրված արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին: Հետևաբար, վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկները տվյալ պարագայում անհիմն են և չեն բխում դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներից:
Ամբողջացնելով վերոգրյալը, Առաջին ատյանի դատարանում դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներն ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում առկա են վերաբերելի և թույլատրելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որոնք բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով հաստատված համարելու ամբաստանյալի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-իմ մասով նախատեսված հանցանք կատարելու հանգամանքը, որ դրսևորվել է սույն որոշման 2-րդ կետում նշված ձևով: Տվյալ դեպքում, անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված է, իսկ հակառակի հավանականությունը ողջամիտ չէ:
Մասնավորապես, սույն որոշման 3-րդ կետում նշված փաստական տվյալները համակցության մեջ բավարար են ամբաստանյալի պաշտպանի վերաքննիչ բողոքով հայտնած տեղեկությունը համապատասխան հանգամանքների մասով անհիմն համարելու և ամբաստանյալի ցուցմունքին սույն որոշման 4-րդ կետից բխող գնահատականը տալու համար:
Մասնավորապես, ուշադրության է արժանի այն հանգամանքը, որ դատաքննությամբ հետազոտված և սույն որոշման 3-րդ կետում նշված փաստական տվյալների համակցության գնահատման արդյունքում Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկները (մանրամասն տե'ս սույն որոշման 5-րդ կետը)՝ հակառակի հավանականության մասով, ողջամիտ չեն և ամբաստանյալի կողմից մեղադրանքում նկարագրված արարքը չկատարելու վերաբերյալ կասկածները չնչին են և այն բավարար չէ չփարատված կասկածի առկայություն արձանագրելու և այն հօգուտ ամբաստանյալին մեկնաբանելու համար։ Սույն որոշման 3-րդ կետում նշված համապատասխան անձանց ցուցմունքները, թեև որոշակի հակասություններ ունեն, բայց այդ հակասությունները ուղղակիորեն չեն վերաբերվում ապացուցման առարկային և իրենց էության մեջ բավարար չեն վկաների ցուցմունքներն անարժանահավատ համարելու համար։ Վերաքննիչ դատարանի նման հետևությունը պայմանավորված է դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցները համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում (մանրամասն տե'ս սույն որոշման 3-րդ կետը)։ Մասնավորապես, համապատասխան փաստաթղթի պատճենի և դրա հայերեն թարգմանության, դեպքի վայրի զննության արձանագրության և վկաների ցուցմունքների համակցված գնահատման արդյունքում Վերաքննիչ դդատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում առկա են վերաբերելի և թույլատրելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որոնք բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը, և բավարար է հաղթահարելու անմեղության կանխավարկածը, հաստատված համարելու մեղադրանքում նշված այն հանգամանքը: Իսկ վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկներն անհիմն են և առավելագույնը կարող են վկայել անձի մեղավորության վերաբերյալ չնչին կասկածի առկայության մասին, որպիսի հանգամանքը բավարար չէ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և համապատասխան արդարացման դատական ակտ կայացնելու համար։
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը տվյալ պարագայում իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններին և գտնում, որ այդ կապակցությամբ ներկայացված վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկներն անհիմն են և չեն բխում դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներից:
Ինչ վերաբերում է վերաքննիչ բողոքից բխող փաստարկներին ու դատողություններին (մանրամասն տե'ս սույն որոշման 5-րդ կետը), ապա հարկ է արձանագրել, որ սույն որոշմամբ վերը շարադրված իրավական դիրքորոշումները, վերլուծություններն ու դատողություններն իրենց համակցության մեջ արդեն իսկ ամբողջությամբ ներառում են դրանց վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի մոտեցումներն ու բարձրացված հարցերի պատասխանները, ուստի լրացուցիչ առանձին-առանձին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը, առկա պայմաններում, բացակայում է: Ընդ որում, այդ կապակցությամբ հարկ է նաև փաստել, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ թեև <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետը դատարանին պարտավորեցնում է պատճառաբանել իր որոշումները, սակայն այն չի կարող մեկնաբանվել որպես կողմի ներկայացրած յուրաքանչյուր փաստարկին դատարանի կողմից մանրամասն պատասխան տալու պահանջ: (Տե'ս, ի թիվս այլնի, Ռուիզ Տորեխան ընդդեմ Իսպանիայի (RUIZ TORIJA v. SPAIN) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի դեկտեմբերի 9-ի վճիռը, գանգատ թիվ 18390/91, կետ 29, Վան դե Հուրքն ընդդեմ Նիդեռլանդների (VAN DE HURK v. THE NETHERLANDS) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի ապրիլի 19-ի վճիռը, գանգատ թիվ 16034/90, կետ 61):
10․ Ամփոփելով վերը շարադրվածը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված համապատասխան դատավճռով ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր ճանաչելու վերաբերյալ հետևությունը օրինական է, հիմնավորված և պատճառաբանված, Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել նյութական կամ դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտում, որը կարող էր հիմք հանդիսանալ բողոքարկված դատական ակտը բեկանելու և վերաքննիչ բողոքը բավարարելու համար: Ուստի, հիմք ընդունելով վերը նշված պատճառաբանությունները, բողոքարկված դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ դրա դեմ բերված վերաքննիչ բողոքը՝ պետք է մերժել:
11. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը.
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
Սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Ա․ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈԻՆԻՑ
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) հետևյալ կազմով.
նախագահող դատավոր` Մ.Հարությունյան,
դատավորներ` Ա.Նիկողոսյան,
Ա.Դանիելյան,
քարտուղարությամբ` Ա.Մարտիրոսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Ս.Հակոբյանի,
ամբաստանյալ` Ա.Բեյգիի,
պաշտպան` Վ.Աթոյանի,
թարգմանիչ՝ Ռ․Թախմասյանի,
2021 թվականի մարտի 18-ին, Երևան քաղաքում,
դռնբաց դատական նիստում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի` ՀՀ քրեական օրենսգտրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով.
ՊԱՐԶԵՑ
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2016 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում կայացված <<Հաղորդումն ըստ ենթակայության հանձնելու մասին>> որոշմամբ՝ Գրետա Արայիկի Գևորգյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերն ուղարկվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին։
2016 թվականի հունիսի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Զ․Դադայանի կողմից կայացված <<Քրեական գործ հարուցելու և վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ դեպքի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 15122316 քրեական գործը, այն ընդունվել է վարույթ։
2016 թվականի դեկտեմբերի 15-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Խափանման միջոց կիրառելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
2016 թվականի դեկտեմբերի 26-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ նրան մեղադրանք առաջադրելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
2016 թվականի դեկտեմբերի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով քրեական հետապնդում չի իրականացվել՝ հանցակազմի բացակայության հիմքով։
2016 թվականի դեկտեմբերի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Այլ փաստաթուղթն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող նյութերի նախապատրաստման ընթացքում ստացված Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի և Կարինե Ենգիբարյանի ու Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը, Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը և դրանց հայերեն թարգամանությունները ճանաչվել է ապացույց և կցվել է քրեական գործին։
2016 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունում կայացված <<Մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին>> որոշմամբ՝ հաստատվել է թիվ 15122316 քրեական գործով մեղադրական եզրակացությունն՝ ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ Քրեական գործն ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան՝ ըստ էության քննելու համար։
2016 թվականի դեկտեմբերի 30-ի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /դատավոր Ա․Բեկթաշյան/ <<Քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով ընդունվել է վարույթ։
2017 թվականի հունվարի 13-ի Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի /դատավոր Ա․Բեկթաշյան/ <<Քրեական գործը դատական քննության նշանակելու մասին>> որոշմամբ՝ սույն քրեական գործը դատական քննության է նշանակվել։ Քննության առնելով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը՝ թողնվել է անփոփոխ, քանի որ չի վերացել դրա անհրաժեշտությունը։
2019 թվականի օգոստոսի 29-ի Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /դատավոր Ա․Մկրտչյան/ <<Քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով ընդունվել է վարույթ։
2019 թվականի սեպտեմբերի 13-ի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի /դատավոր Ա․Մկրտչյան/ <<Դատական քննությունը վերսկսելու մասին>> որոշմամբ՝ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով վերաբերյալ քրեական գործով դատական քննությունը վերսկսվել է։
2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան)` թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճռով` Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և առանց պատիժ նշանակելու նա ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից՝ վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով: Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
2021 թվականի հունվարի 11-ին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան է ստացվել ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի վերաքննիչ բողոքը` Առաջին ատյանի դատարանի 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի վերը նշված դատավճռի դեմ, իսկ վերաքննիչ բողոքի վերաբերյալ նյութերը ստացվել են 2021 թվականի հունվարի 18-ին: Դատական գործը դատավոր Մ.Հարությունյանի աշխատակազմին է հանձնվել 2021 թվականի հունվարի 19-ին:
2021 թվականի հունվարի 19-ի ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի <<Վերաքննիչ բողոքը վարույթ ընդունելու և քրեական գործը վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում քննության նշանակելու մասին>> որոշմամբ` պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ: Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի` ՀՀ քրեական օրենսգտրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նշանակվել է դռնբաց դատական նիստում քննության: Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրություն խափանման միջոցը պահպանվել է։
Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը.
2. Նախաքննության մարմինը Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել այն բանի համար, որ. <<(...) Նա 2016թ․ հունիսի 10-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Արայիկի Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը։(...)>>:
3. Առաջին ատյանի դատարանն իր՝ 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճռի <<Ապացույցների հետազոտում և գնահատում>> վերտառությամբ բաժնում արձանագրել է. <<(...) Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ինքը որևէ պարտավորագիր չի գրել, Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք չէ, ընդհակառակը՝ նրանք են իրենից պարտքով ումար վերցրել՝ հյուրանոցի շինարարական աշխատանքները կատարելու համար:
Ինչ վերաբերում է վկաների ցուցմունքների, թե իբր ինքը հափշտակել և պատռել է պարտքի վերաբերյալ պարտավորագիրը, դա իրականությանը չի համապատասխանում, որևէ պարտավորագիր չի եղել:
Վկա Գրետա Գևորգյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Նիմայի՝ Ամին Բեյգիի, հետ ծանոթացել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում՝ Կարինեի միջոցով, իսկ Կարինեին ճանաչել է, քանի որ վերջինիս քեռին աշխատել է իր մոտ: Մինչև դեպքը Կարինեին 1000 ԱՄՆ դոլար պարտքով գումար է տվել, սակայն հետագայում չի կարողացել հետ վերցնել, և երբ Կարինեից իմացել է, որ Նիման՝ Ամին Բեյգին, Կարինեին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար է պարտք, Կարինեի հետ գնացել է Նիմայի մոտ, խոսել, բացատրել, որ Նիման Կարինեի պարտքը տա, որպեսզի ինքն էլ իր գումարը կարողանա վերցնել: Նիման համաձայնվել է այդ փաստաթուղթը նոտարական կարգով հաստատելուն, և ասել, որ դրանից մեկ ամիս հետո կվերադարձնի պարտքը: Պարտավորագիրը նոտարական կարգով հաստատելու համար ինքը 2016 թվականի հունիսի 10-ին զանգահարել է Արմենին, նրանից իմացել է պարտավորագրի տեղը, վերցրել այն: Մինչև հյուրանոցից դուրս գալը, նշված փաստաթուղթը տվել է մի պարսիկի, որպեսզի վերջինս այն կարդա իր համար: Նա կարդացել է հետևյալը. <<Ես՝ Ամին Բեյգին, պարտք եմ Կարինեին և Արմենին 16.000 ԱՄՆ դոլար>>, ինքն ունի նաև դրա ձայնագրությունը: Նիման իրեն ասել է, որ մենակ գնա, սակայն Կարինեի հետ վիճաբանությունից խուսափելու համար գնացել է հյուրանոցի աշխատակից Ֆլորայի հետ: Նիման իրեն խաբել է: Գնացել է Նիմայի մոտ, դրսից զանգահարել Նիմային և ասել, որ վերջինս դուրս գա, միասին գնան նոտար: Նիման հարցրել է, արդյոք փաստաթուղթը բերել է, ինքը ասել է, որ այն իր մոտ է, Նիման իրեն կանչել է ներս: Մտել է ներս, դուռը բացել, սկզբում նստած են եղել երկու աղջիկ, իսկ սրահի մեջտեղում՝ Նիման՝ կանգնած: Մտել է, Նիմային առաջարկել գնալ: Նիման պահանջել է փաստաթուղթը ցույց տալ: Երբ պայուսակից հանել է՝ Նիման խլել է այն, արագ պատռել ու նետել հետևի կողմը՝ շաուրմայի ապարատի վրա: Ինքը մոտեցել է այդ ապարատի մոտ կանգնած տղա աշխատակցին և խնդրել փաստաթուղթը՝ թեկուզ պատռված վիճակում, տալ իրեն, սակայն Նիման աղջիկների հետ իրեն հրել և դուրս են տարել: Դրանից հետո մի քանի անգամ զանգահարել է ոստիկանություն, հաղորդում տվել և խնդրել, որ գան և գտնեն այդ փաստաթուղթը:
Վկա Ֆլորա Հարությունյանը դատաքննության փուլում պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիս ամսին գտնվել է աշխատանքի մեջ, երբ հյուրանոց է եկել Գրետան և Կարինեի հետ որոշել են, որ ինչ-որ թղթով Գրետան գնալու է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիմայի մոտ, որպեսզի այդ թղթի վերաբերյալ ընդհանուր հայտարարի գան: Նրանց խոսակցությունից հասկացել է, որ այդ փաստաթուղթը գրվել է Նիմայի կողմից, որ նա գումար է պարտք Կարինեին, և պարտավորվել է որոշակի ժամանակահատվածում վերադարձնել: Գրետան իրեն առաջարկել է միասին գնալ: Կարինեի և Գրետայի հետ միասին Կարինեի ավտոմեքենայով գնացել են <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետ, որտեղ Կարինեն իրեն և Գրետային իջեցրել է և հեռացել: Գրետան ասել է, որ ցանկանում է Նիմայի հետ այդ փաստաթուղթը հաստատել նոտարով: Գրետայի հետ միասին մտել են <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետ, որտեղ հանդիպել են Նիմային: Բացի նրանից այնտեղ են եղել նաև Նիմայի աշխատողները: Գրետան Նիմային ցույց է տվել փաստաթուղթն ու ասել, որ գնան և այն հաստատեն նոտարով: Նիման ցանկացել է տեսնել փաստաթուղթը: Երբ Գրետան այն ցույց է տվել, Նիման խլել է նրա ձեռքից, պատռել, ճմրթել և շպրտել իր հետևի կողմը, որտեղ կանգնած է եղել Գեորգին:
Վկան պնդել է, որ Ամին Բեյգին իր ներկայությամբ է պատռել նշված փաստաթուղթը:
Վկա Կարինե Ենգիբարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր ամուսին Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, Արմենը, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին <<Բելա>> հյուրանոց է եկել Գրետան և ասել, որ Նիմային համոզել է, որ միասին գնան նոտար: Արմենը Գրետային ասել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իր մեքենայով Գրետային և հյուրանոցի աշխատակիցներից Ֆլորային տարել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի մոտ, իսկ ինքը հեռացել: Իջեցնելուց մոտ 20 րոպե անց իրեն զանգահարել է Արմենը և ասել, որ Նիման իր աշխատողներով պատռել է պարտավորագիրը և կորցրել այն:
Վկա Արմեն Բաղդասարյանը ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր կնոջը՝ Կարինե Ենգիբարյանին, գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016 թվականի մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, կինը՝ Կարինեն, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին իրեն զանգահարել է Գրետա Գևորգյանը և հարցրել պարտավորագրի տեղը, ասելով, որ ցանկանում է գնալ Նիմայի մոտ, որպեսզի պարտավորագիրը նոտարական կարգով վավերացվի: Գրետայի զանգից մոտ մեկ ժամ անց իրեն է զանգահարել կինը և ասել, որ Նիման Գրետայի ձեռքից խլել է պարտավորագիրն ու պատռել:
Վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը դատաքննության փուլում հայտնել է, որ քանի որ դեպքի մանրամասները չի հիշում՝ կապված մեկուկես տարի առաջ ավտովթարի ենթարկվելու հետ, ուստի ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, <<Բելա>> հյուրանոցում գտնվելիս այնտեղ է եկել <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիման՝ Արմենի ու Կարինեի հետ, ինչ-որ փաստաթուղթ՝ լրացրել, որից հետո նշված փաստաթղթով իրեն մոտեցել է Արմենը և խնդրել, որպեսզի թարգմանի, քանի որ գրված է եղել պարսկերեն: Թարգմանել է այն, սակայն չի հիշում, թե ինչ է հստակ գրված եղել պարսկերեն, միայն հիշել է, որ այն Նիմայի կողմից Արմենին գումար պարտք լինելու մասին էր: Ինչ վերաբերում է նախաքննության փուլում նշված այն հանգամանքին, որ մինչ այդ տեղյակ է եղել, որ Նիման Արմենին պարտք է 13.000-17.000 ԱՄՆ դոլար գումար, ապա ներկայումս չի պնդում գումարի չափը, քանի որ ինքը տեղյակ չի եղել որևէ գումարի պարատքի մասին, ինքը հիշում է 2000 ԱՄՆ դոլարի մասին:
Վկա Սիրանուշ Վարդանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում եղել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և նկատել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինը բղավել է՝ <<թուղթս, թուղթս>>, սակայն ինքը որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Այդ կինը՝ Գրետան, ասել է, որ դա կարևոր փաստաթուղթ էր, որը պետք է հաստատեր նոտարով: Դրանից հետո եկել են ոստինաության աշխատակիցները, զննել են տարածքը, սակայն այդ փաստաթուղթը չեն հայտնաբերել:
Վկա Սվետլանա Օհանյանը նախաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում, եղել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և տեսել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինն իրենց չի թողել, որպեսզի դուրս գան սննդի կետից՝ ասելով, որ ինչ-որ փաստաթուղթ են տանում:
Վկա Գեորգի Դանիելովը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում դուրս է եկել <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետից: Երբ վերադարձել է, տեսել է, որ Գրետան վիճաբանել է Նիմայի հետ, նա բռնել է Նիմայի թևից և հարցրել, թե որտեղ է փաստաթուղթը: Ինքը տեղյակ չէ, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը, որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Դրանից հետո եկել են ոստիկանության աշխատակիցները, ինքն այլ բան չի տեսել:
24.12.2016թ.կատարված դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն՝ <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի դիմացի ձախ հատվածում՝ պատի տակ դրված առկա է թվով երկու շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարք:
Գ/թ 180-187
Քրեական գործով ապացույց է ճանաչվել այլ փաստաթուղթ հանդիսացող՝ Ամին Ֆիրուզի Բեյգիի, Կարինե Ենգիբարյանի և Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը և Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը՝ դրանց հայերեն թարգմանություններով:
Գ/թ 20-23, 202:(...)>>:
4. Առաջին ատյանի դատարանն իր՝ 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճռի <<Դատարանի իրավական վերլուծությունները>> վերտառությամբ բաժնում նշել է. <<(...) Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը` կարևոր այլ փաստաթուղթ՝ պարտավորագիր հափշտակելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը քրեական պատասխանատվություն է սահմանել փաստաթղթեր, դրոշմներ, կնիքներ հափշտակելու կամ վնասելու համար։ Այն կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործություն է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը պարունակում է երկու ինքնուրույն հանցակազմ։ Այս հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է սահմանում քաղաքացու անձնագիրը կամ կարևոր այլ փաստաթղթեր հափշտակելու համար։ Նշված հանցագործության անմիջական օբյեկտը անձնական փաստաթղթերի հետ վարվելու սահմանված կարգն է։ Քաղաքացիներից կարևոր անձնական փաստաթղթերի հափշտակությունը տուժողի համար նրա օրինական իրավունքների և շահերի իրականացման դժվարություններ է ստեղծում։
Անձնագրից բացի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության առարկա կարող են լինել կարևոր այլ անձնական փաստաթղթերը (ծառայական վկայականը, կենսաթոշակային գրքույկը, աշխատանքային գրքույկը, ատեստատը, բարձրագույն կրթության վկայականը և այլն)։
Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ ըստ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի՝ կարևոր այլ փաստաթղթերի ցանկը սպառիչ չէ:
(...)
Հաշվի առնելով, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին չի ընդունել իրեն առաջադրված մեղադրանքը և առարկել է վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով քրեական գործի վարույթը կարճելուն, ուստի գործի վարույթը շարունակվել է սովորական կարգով:
Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված՝ ինչպես վկաներ Գրետա Գևորգյանի, Ֆլորա Հարությունյանի, Կարինե Ենգիբարյանի, Արմեն Բաղդասարյանի, Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղի, Սիրանուշ Վարդանյանի, Սվետլանա Օհանյանի, Գեորգի Դանիելովի ցուցմունքներով, այնպես էլ գործին վերաբերելի մյուս ապացույցներով, որոնք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադատավարական նորմերի պահպանմամբ և, իրենց համակցությամբ, բավարար են Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ հիմնավորված համարելու համար:
(...)
Համաձայն Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունն ավարտվել է 2016 թվականի հունիսի 10-ին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի վերլուծությունից բխում է, որ այն նկարագրում է դիտավորյալ հանցագործություն, իսկ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն խիստ՝ ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետը չի գերազանցում մեկ տարին, ուստի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, հետևաբար այն կատարած անձինք ազատվում են քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է երկու տարի:
Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար առանց պատիժ նշանակելու` պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից` վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով:(…)>>:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
5. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Իր վերաքննիչ բողոքում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանը մասնավորապես նշել է. <<(…) Պաշտպանական կողմը գտնում է, որ դատավճիռն անհիմն է, առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորող ոչ մի իրավական ապացույցներ չկան և որպես այդպիսին դատարանը հիմք է ընդունել միայն սույն քրեական գործի հարուցման համար <<հիմք հանդիսացող>> դիմումատու ամուսինների և նրանց մտերիմ ու <<գաղափարակից>> երկու ընկերուհիների ցուցմունքները:
Հետևաբար, պաշտպանական կողմը գտնում է, որ սույն քրեական գործը ենթակա է կարճման հանցադեպի բացակայության հիմքով, իսկ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին ենթակա է արդարացման:
(…)
Ըստ քրեական գործով ձեռք բերված տվյալների տեղի է ունեցել հետևյալը (այն նշված է մեղադրական եզրակացության նկարագրական մասում).
Երևան քաղաքի Մոլղովական փողոցի 3-րդ շենքի 63 բնակարանի բնակիչ Յուրիյ Գրետա Արայիկի Գևորգյանը. իր հետ վերցնելով ԻԻ2, քաղաքացի, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ 3/6 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի անօրեն Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարսկերեն լեզվով գրված պարտավորագրի բնօրինակը, 2016թ. հունիսի 10-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Նոր-Արեշ 35 փողոցի 127/2 շենքի 521 բնակարանի բնակիչ Ֆլորա Գարենի Հարությունյանի հետ Կարինե Ենգիբարյանի ավտոմեքենայով, գնացել են <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետ, որպեսզի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի հետ գնան և նոտարական կարգով վավերացնեն գումարի վերաբերյալ պարտավորագիրը: <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Գևորգյանը և Ֆլորա Հարությունյանը, որոնք հանդիսանում են Կարինե Ենգիբարյանի մոտ ընկերուհիները, հանդիպել են Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին: Գրետա Գևորգյանը պայուսակից հանել է պարտավորագրի բնօրինակը Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ցույց տալու նպատակով, ձեռքի մեջ պահած հեռվից ցույց է տվել այն, որից հետո Ամին Ֆիրուզ Բեյգին աջ ձեռքով Գրետա Գևորգյանի ձեռքից խլել է պարտավորագրի բնօրինակը և պատառոտելով ու ճմրթելով այն շպրտել սննդի կետի դիմացի հատվածում առկա շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարքի կողմը այդ կերպ հափշտակելով կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը:
Այստեղ պետք է նշեմ, որ սույն գործում առկա է ոստիկանության մայոր Հ.Հարությունյանի կողմից 10.06.2016թ. գրված ոստիկանության պետին ուղղված երկու զեկուցագիր, որոնցում նշված է, որ Կարինե Ենգիբարյանի ամուսինը՝ Արմեն Բաղդասարյանը, հայտարարել է, որ Ամին Բեյգին իրենց պարտք է եղել 22․000 ԱՄՆ դոլար գումար, որի վերաբերյալ վերջինիս կողմից գրված ստացականը հենց իր՝ Ամին Բեյգիի կողմից պատռվել է...
Այսինքն, նույն դեպքի վերաբերյալ ամուսիններից յուրաքանչյուրը Ամին Բեյգիի կողմից իբրև թե պատռած ստացականում տարբեր գումարներ են նշում, կինը նշում է 16․000, իսկ ամուսինը 22․000 ԱՄՆ դոլար գումար: Այս ակնհայտ հակասությունը հիմնավոր կասկածներ են հարուցում իմ պաշտպանյալի կողմից նրանցից պարտք վերցրած գումարի և նշված ամուսիններին տրված <<ստացականի>> առկայության հարցում: Ինչպես կարող է միևնույն անձը ամուսիններից մեկին 16.000 դոլար պարտք լինել, իսկ մյուսին 22.000 ԱՄՆ դոլար և նրանցից յուրաքանչյուրը չիմանա պարտք եղած գումարի իրական չափը:
Առաջին ատյանի դատարանը, իմ պաշտպանյալ Ամին Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքը ապացուցված համարելու հիմքում դրել է դիմումատուներ Կարինե Ենգիբարյանի և նրա ամուսնու՝ Արմեն Բաղդասարյանի, ինչպես նաև նրանց մտերիմներ Գրետա Գևորգյանի և Ֆլորա Հարությունյանի նախաքննական և դատաքննական կասկածելի ցուցմունքները: Դատարանը որպես ապացույց հղում է կատարել նաև վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղի դատաքննության փուլում տված ցուցմունքների վրա, որոնք, սակայն, չեն համապատասխանում դատարանում նրա իրական պարզաբանումներին (դրան կանդրադառնամ ներքևում):
(…)
[Ք]րեական գործով ապացույցներ կարող են հանդիսանալ վկաների ցուցմունքները, փորձագետի եզրակացությունը և իրեղեն ապացույցը և այլն: Մեր քրեական գործով դատարանը ապացույցների հիմքում դրել է միայն վկաների ցուցմունքները, որոնք պաշտպանական կողմի համոզմամբ անարժանահավատ են և վստահություն չեն ներշնչում:
Անդրադառնամ ամբաստանյալի և այդ վկաների ցուցմունքներին.
Ամբաստանյալ Ամին Բեյգին իր նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքներում հստակ նշել է, որ Կարինե Ենգիբարյանին և նրա ամուսնուն ճանաչել է, նախկինում եղել է մտերիմ հարաբերությունների մեջ, այնքան մտերիմ են եղել, որ միմյանց օգնել են, փոխատվությամբ միմյանց մանր գումարներ են տվել: Կ.Ենգիբարյանը նույնիսկ իր անունով բանկից մեծ գումարի վարկ է վերցրել, սակայն այն չեն վերադարձրել և ստիպված ինքն է այդ գումարը բանկին վճարել: Պատահել է, որ համեմատաբար ոչ մեծ գումարներ Կարինեից վերցնելիս ինքը ստացական է գրել, մի անգամ էլ նրանցից 2․000 ԱՄՆ դոլար վերցնելու առիթով է գրել պարտավորագիր, սակայն վերցրած բոլոր գումարներն էլ ինքը վերադարձրել է: Ինքը, սակայն, Կարինե Ենգիբարյանից և նրա ամուսնուց երբեք 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար չի վերցրել և երբեք նման պարտավորագիր չի գրել: Դեպքի օրը 2016թ. հունիսի 10-ին ինքը գտնվել է իրեն պատկանող <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետում, ժամը 15։00-ի սահմաններում այնտեղ են եղել Գրետա Գևորգյանն ու Ֆլորա Հարությունյանը, այդ պահին այնտեղ են եղել նաև իր աշխատակիցները: Գրետան մոտեցել է իրեն և սկսել գոռալ, թե թուղթը տուր, թուղթը տուր, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը ինքը չգիտի ու այդպես նա սկսել է իր հետ վիճաբանել և գոռգոռալ: Իրականում ինքը որևէ թուղթ Գրետայից չի վերցրել և բնականաբար, ոչինչ չի ոչնչացրել: Այդ ամենին ականատես են եղել իր աշխատակիցները:
Վկա Կարինե Ենգիբարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր ամուսին Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. հունիսի 10-ին, <<բելա>> հյուրանոց է եկել Գրետան և ասել, որ Նիմային համոզել է, որ միասին գնան նոտար: Արմենը Գրետային ասել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իր մեքենայով Գրետային և հյուրանոցի աշխատակիցներից Ֆլորային տարել է <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի մոտ, իսկ ինքը հեռացել: Իջնելուց մոտ 20 րոպե անց իրեն զանգահարել է Արմենը և ասել, որ Նիման իր աշխատողներով պատռել է պարտավորագիրը և կորցրել այն:
Ինչպես երևում է այս ցուցմունքից գործով վկա Գրետան, իբրև թե, Ամին Բեյգիին համոզել է, որ Կարինեին տրված պարտավորագիրը տանեն նոտարական գրանցում կատարելու: Հարց է առաջանում. Պարտավորագիրը տրված էր Կարինեին, եթե նոտարական գրանցման հարց կա, ապա դա պետք է Կարինեն կատարեր, ինչու է այդ գործով բոլորովին այլ մարդ զբաղվում: Եվ հետո, եթե նման հարց կա, ապա Կարինեն ինչու է Գրետային և Ֆլորային տարել Ամին Բեյգիի մոտ, նրանց ավտոմեքենայից իջեցրել և ինքը հեռացել է, չէ որ դա իր պարտավորագիրն էր, ինչու ինքն անձամբ չի գնացել Ա.Բեյգիի մոտ, չէ որ իր ներկայությունը նոտարիատում նույնպես անհրաժեշտ էր:
Դատաքննության ընթացքում Կարինեն մի քանի անգամ հայտարարեց, որ ինքն իրավաբան է և լավ հասկանում է ամեն ինչ, եթե դա այդպես է և եթե իրոք, Ամին Բեյգին նրան 16.000 դոլար գումար էր պարտք և տվել էր համապատասխան պարտավորագիր, ապա այդ պարտավորագրով նա կարող էր քաղաքացիական դատավարության կարգով իր պարտքը Ամին Բեյգիից ստանալ: Ինչ անհրաժեշտություն կար, որ այդ պարտավորագիրը նոտարական վավերացում ստանար: Հետևաբար, պաշտպանական կողմի կարծիքով վկայի այդ պնդումը կեղծ է:
Վկա Արմեն Բաղդասարյանը ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր կնոջը՝ Կարինե Ենգիբարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, կինը՝ Կարինեն, իրենց ծանոթներից Ռեզան: 2016թ. հունիսի 10-ին իրեն զանգահարել է Գրետա Գևորգյանը և հարցրել պարտավորագրի տեղը, ասելով, որ ցանկանում է գնալ Նիմայի մոտ, որպեսզի պարտավորագիրը նոտարական կարգով վավերացվի: Գրետայի զանգից մոտ մեկ ժամ անց իրեն է զանգահարել կինը և ասել, որ Նիման Գրետայի ձեռքից խլել է պարտավորագիրն ու պատռել:
Ինչպես երևում է այս ցուցմունքից, վկան նույնությամբ կրկնում է կնոջ ցուցմունքները, հատկանշականն այն է, որ երկուսն էլ պնդում են, որ Գրետան զանգահարել է Արմենին և հարցրել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իմանալով այդ տեղը, վերցրել է այն և գնացել է Ամին Բեյգիի մոտ:
Այստեղ նույնպես հարց է առաջանում, թե ինչպես է, որ ոչ թե Կարինեն է զանգահարում ամուսնուն պարտավորագրի տեղը հարցնում, այլ Գրետան, Ինչպես է, որ Կարինեն չի գնում պահած տեղից պարտավորագիրը վերցնելու, այլ Գրետան է գնում վերցնում․․․ Սրանք հարցեր են, որոնք կասկածելի մտորումներ են առաջացնում։
Վկա Գրեաա Գևորգյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Նիմայի Ամին Բեյգիի, հետ ծանոթացել է <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետում Կարինեի միջոցով, իսկ Կարինեին ճանաչել է, քանի որ վերջինիս քեռին աշխատել է իր մոտ: Մինչև դեպքը Կարինեին 1․000 ԱՄՆ դոլար պարտքով գումար է տվել, սակայն նետագայում չի կարողացել հետ վերցնել, և երբ Կարինեից իմացել է, որ Նիման Ամին Բեյգին, Կարինեին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար է պարտք, Կարինեի նետ գնացել է Նիմայի մոտ, խոսել, բացատրել, որ Նիման Կարինեի պարտքը տա, որպեսզի ինքն էլ իր գումարը կարողանա վերցնել: Նիման համաձայնվել է այդ փաստաթուղթը նոտարական կարգով հաստատելուն և ասել, որ դրանից մեկ ամիս հետո կվերադարձնի պարտքը: Պարտավորագիրը նոտարական կարգով հաստատելու համար ինքը 2016թ. հունիսի 10-ին զանգահարել է Արմենին, նրանից իմացել է պարտավորագրի տեղը, վերցրել այն: Մինչև հյուրանոցից դուրս գալը, նշված փաստաթուղթը տվել է մի պարսիկի, որպեսզի վերջինս այն կարդա իր համար: Նա կարդացել է հետևյալը. <<Ես Ամին Բեյգին, պարտք եմ Կարինեին և Արմենին 16.000 ԱՄՆ դոլար>>, ինքն ունի նաև դրա ձայնագրությունը: Նիման իրեն ասել է, որ մենակ գնա, սակայն Կարինեի հետ վիճաբանությունից խուսափելու համար գնացել է հյուրանոցի աշխատակից Ֆլորայի հետ: Նիման իրեն խաբել է: Գնացել է Նիմայի մոտ, դրսից զանգահարել Նիմային և ասել, որ վերջինս դուրս գա, միասին գնան նոտար: Նիման հարցրել է, արդյոք փաստաթուղթը բերել է, ինքը ասել է, որ այն իր մոտ է, Նիման իրեն կանչել է ներս: Մտել է ներս, դուռը բացել, սկզբում նստած են եղել երկու աղջիկ, իսկ սրահի մեջտեղում Նիման կանգնած: Մտել է և Նիմային առաջարկել գնալ, իսկ նա պահանջել է փաստաթուղթը ցույց տալ: Երբ պայուսակից հանել է Նիման խլել է այն, արագ պատռել ու նետել հետևի կողմը շաուրմայի ապարատի վրա: Ինքը մոտեցել է այդ աշխատակցին և խնդրել, որ այդ փաստաթուղթը, թեկուզ պատռված տա իրեն, սակայն Նիման աղջիկների հետ իրեն հրել և դուրս են տարել: Դրանից հետո մի քանի անգամ զանգահարել է ոստիկանություն, հաղորդում տվել և խնդրել, որ գան գտնեն այդ փաստաթուղթը:
Դատաքննության ընթացքում Գրետա Գևորգյանը հայտարարեց, որ ինքն ունի Ամին Բեյգիի հետ տեղի ունեցած այդ միջադեպի ձայնագրությունը և անպայման կներկայացնի դատարանին, սակայն, այդպես էլ այն չներկայացրեց: Սրանից կարելի է անել հետևություն, որ նման ձայնագրություն գոյություն չունի և չէր էլ կարող ունենալ:
Վկա Ֆլորա Հարությունյանը դատաքննության փուլում տվել է հետևյալ ցուցմունքը, որ 2016թ. հունիս ամսին գտնվել է աշխատանքի մեջ, երբ հյուրանոց է եկել Գրետան և Կարինեի հետ, որ ինչ-որ թղթով Գրետան գնալու է <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիմայի մոտ, որպեսզի այդ թղթի վերաբերյալ ընդհանուր հայտարարի գան: Նրանց խոսակցությունից հասկացել է, որ այդ փաստաթուղթը գրվել է Նիմայի կողմից, որ նա գումար է պարտք Կարինեին և պարտավորվել է վերադարձնել: Գրետան իրեն առաջարկել է միասին գնալ: Կարինեի և Գրետայի հետ միասին Կարինեի ավտոմեքենայով գնացել են <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետ, որտեղ հանդիպել են Նիմային: Գրետան Նիմային ցույց է տվել փաստաթուղթն ու ասել, որ գնան և այն հաստատեն նոտարով: Նիման ցանկացել է տեսնել այդ փաստաթուղթը, խլել է նրա ձեռքից, պատռել, ճմրթել և շպրտել իր հետևի կողմը, որտեղ կանգնած է եղել Գեորգին:
Ինչպես երևում է այս ցուցմունքից, ապա այն նույնությամբ կրկնում է ընկերուհու՝ Գրետա Գևորգյանի ցուցմունքները և սրա վերաբերյալ պաշտպանական կողմի մտահոգությունները նույնն են, ինչ-որ նախորդ դեպքում։
Վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը դատաքննության փուլում տված ցուցմունքները դատավճռում ներկայացված են հետևյալ կերպ.
<<Քանի որ դեպքի մանրամասները չի հիշում կապված մեկուկես տարի առաջ ավտովթարի ենթարկվելու հետ, ուստի ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, <<Բելա>> հյուրանոցում գտնվելիս այնտեղ է եկել <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիման, Արմենի ու Կարինեի հետ, ինչ-որ փաստաթուղթ լրացրել, որից հետո նշված փաստաթուղթն իրեն է մոտեցրել Արմենը և խնդրել, որպեսզի թարգմանի, քանի որ գրված է եղել պարսկերեն: Թարգմանել է այն, սակայն չի հիշում, թե ինչ է հստակ գրված եղել պարսկերեն, միայն հիշել է, որ այն Նիմայի կողմից Արմենին գումար պարտք լինելու մասին էր: Ինչ վերաբերում է նախաքննության փուլում նշված այն հանգամանքին, որ մինչ այդ տեղյակ է եղել, որ Նիման Արմենին պարտք է 13.000-17․000 ԱՄՆ դոլար գումար, ապա ներկայումս չի պնդում գումարի չափը, քանի որ ինքը տեղյակ չի եղել որևէ գումարի պարտքի մասին, ինքը հիշում է 2․000 ԱՄՆ դոլարի մասին>>:
Այնինչ, դատաքննության ընթացքում նշված վկան հստակ հայտարարեց, որ նշված օրը իրեն ինչ-որ գրություն են տվել թարգմանելու, որտեղ նշված էր, որ Ամին Բեյգին Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին պարտք է 2․000 ԱՄՆ դոլար գումար: Ինքը նրանց ասել է, որ այդ 2․000 դոլարը գրվի նաև տառերով, որը և կատարվել է: Բացի այդ 2․000 դոլարը նշող պարտավորագրից ինքը որևէ այլ փաստաթուղթ չի թարգմանել և չի ստորագրել: Ինքը Ամին Բեյգիի կողմից Կարինեի և նրա ամուսնուն մեծ գումարների պարտք ունենալու մասին ոչինչ չգիտի և նման բան երբեք չի հայտնել:
Դատաքննության ընթացքում պաշտպանական կողմը նշված վկային հարցրեց, թե նախաքննության ընթացքում նա ցուցմունք է տվել, որ տեղյակ էր եղել Ամին Բեյգիի կողմից Կարինեին և նրա ամուսնուն 13-17․000 դոլար գումար պարտք լինելու մասին, իսկ ներկայումս պնդում է, որ նման պարտքի մասին տեղյակ չեք եղել, ինչով կբացատրեք նման հակասությունը:
Այդ հարցին վկան հստակ պատասխանեց, որ նախաքննության ընթացքում ինքը նման բան չի ասել և չգիտի, թե ինչպես է իր ցուցմունքում նման բառեր հայտնվել: Ինքը պնդեց, որ ամեն ինչ հիշում է շատ լավ և այդ հարցում հիշողության հետ որևէ խնդիր չունի:
Ինչ վերաբերում է <<Նիմա Ֆուղ>> սննդի կետի աշխատակիցներին՝ Սիրանուշ Վարդանյանի, Սվետլանա Օհանյանի և Գեորգի Դանիելովի ցուցմունքներին, ապա նրանք բոլորն էլ իրենց ցուցմունքներում միանշանակ նշել են, որ <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի սրահից լսել են ինչ-որ ձայներ, գոռգոռոցներ և մտնելով սրահ տեսել են, որ Գրետան վիճում է Ամին Բեյգիի հետ, նրա թևից բռնած գոռգոռում է թուղթս, թուղթս, ուր է թուղթս, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը իրենք չգիտեն և այնտեղ ինչ-որ թուղթ, կամ թղթի մնացորդներ իրենք չեն տեսել:
Այսինքն, բոլորն էլ իրենց ցուցմունքներով ժխտում են, որ ինչ-որ թուղթ է եղել և Ամին Բեյգին ինչ-որ թուղթ է ոչնչացրել:
Այսինքն, ինչ է ստացվում, նշված ցուցմունքներով ամբաստանյալը և ականատես վկաները պնդում են, որ որևէ թուղթ չեն տեսել և Ամին Բեյգիի կողմից նման թղթի ոչնչացում չեն տեսել, հանցագործության մասին հաղորդում տված ամուսինները և նրանց մտերիմ երկու վկաները պնդում են, որ եղել է Ամին Բեյգիի կողմից գրված պարտավորագիր, որը Ամին Բեյգին ոչնչացրել է:
Սակայն, չեզոք վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը, որը ներկայացվում է որպես մեղադրանքը հաստատող կարևորգույն վկա, հստակորեն ժխտում է Կարինե Ենգիբարյանի և նրա ամուսնու կողմից նշած այն հանգամանքը, թե իբրև, Ամին Բեյգին իրենց տված պարտավորագրում գրել է թե պարտք է 16.000 ԱՄՆ դոլար և հստակ պնդում է, որ ինքն այդպիսի մի թուղթ թարգմանել է, որտեղ նշված է եղել 2․000 դոլար գումար: Սա հիմնավոր փաստարկ է, որը դատարանի կողմից հաշվի չի առնվել:
Դատավճռում դատարանը մատնանշել է նաև դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը, որի համաձայն <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետում առկա է թվով երկու շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարք հավանաբար, ակնարկելով, որ ոչնչացված փաստաթուղթը այդ սարքում հրկիզված կլինի: Սակայն, չգիտես ինչու այդ արձանագրության մեջ չի նշվել, որ այդ սարքերը անաշխատունակ վիճակում են գտնվել և միացված չեն եղել, դրանց մեջ որևէ թղթի մնացորդ կամ մոխիր առկա չի եղել:
Քրեական գործով ապացույց է ճանաչվել այլ փաստաթուղթ հանդիսացող Ամին Ֆիրուզի Բեյգիի, Կարինե Ենգիբարյանի և Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը և Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը դրանց հայերեն թարգմանություններով:
Հիմա անդրադառնամ այլ փաստաթուղթ հանդիսացող վերոգրյալ պայմանագրի պատճենին.
Գործով նման իրարամերժ ցուցմունքների առկայության դեպքում ամբաստանյալին առաջադրված մեղավորությունը հիմնավորելու համար առանցքային նշանակություն ունի գրավոր ապացույց հանդիսացող փաստաթղթի ծագումը պարզաբանելու նպատակով դատա-ձեռագրաբանական փորձաքննության եզրակացությունը:
Պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ անցկացվել է այդ ներկայացված փաստաթղթի դատա-ձեռագրաբանական փորձաքննություն, որի եզրակացությամբ նշվել է, որ փորձաքննության ներկայացված փաստաթուղթը գրվել է Ամին Բեյգիի, թե մեկ այլ մարդու կողմից պարզել հնարավոր չէ փորձաքննության ներկայացված նյութի սակավության պատճառով: Այսինքն, փորձաքննությունը չի հաստատում, որ այդ գրությունը գրված է Ամին Բեյգիի կողմից:
Թե գործում առկա պարտավորագրի պատճենը ում կողմից է գրված և ինչ փաստաթղթից է պատճենահանվել անհայտ է մնում:
Ինչ վերաբերվում է գործում առկա պարտավորագրի այդ պատճենին, ապա այն բոլորովին անընթեռնելի է և կիսով չափ ջնջված:
Կ.Ենգիբարյանը երևի գիտակցելով նշված ստացականը Ամին Բեյգիին ցույց տալու <<հետևանքները>>, նախապես վերոհիշյալ ստացականը պատճենահանել է և Ա.Բեյգիի կողմից <<բնօրինակը ոչնչացնելուց>> հետո այդ պատճենը ներկայացրել է նախաքննական մարմնին որպես իր խոսքերի ապացույց: Սակայն, գործում առկա այդ <<ստացականի պատճենը>>, որը իրոք գրված է պարսկերեն լեզվով, անընթեռնելի է, քանի որ բառերը չէին երևում: Հետաքրքիր է, ինչպես է պատահել, որ նորմալ ձեռագրով գրված գրությունից կատարված պատճենը այդպիսի անընթեռնելի կիսագրություն է ստացվել:
Դատարանում Կարինե Ենգիբարյանը հայտարարեց, որ ինքը շատ հստակ և ընթեռնելի քսերոպատճեն ունի, որը կներկայացնի դատարանին, սակայն, այդպես էլ չներկայացրեց... Արդյոք դարձյալ ինչ-որ մտավախություններից ելնելով չներկայացրեց... Չէ որ, եթե այդ օրինական փաստաթուղթը ներկայացներ և ապացուցվեր, որ այդ ստացականը իրոք գրվել է Ամին Բեյգիի կողմից, ապա իր բոլոր պնդումները կհաստատվեին և համ Ամին Բեյգին կենթարկվեր քրեական պատասխանատվության, համ էլ նրանից կբռնագանձվեր իր 16․000 (կամ 22․000 որը որ ինքը նպատակահարմար կգտներ) ԱՄՆ դոլար գումարը:
Անհասկանալի է, թե Կ.Ենգիբարյանը իր ունեցած լավ երևացող, լավ ընթեռնելի այդ ստացականի պատճենը ինչու չի ներկայացրել դատարան...
Եթե գոյություն է ունեցել նման ստացական, որը իբրև թե, <<ոչնչացվել է>> Ամին Բեյգիի կողմից, ապա դրանով ոչնչացվել է Ամին Բեյգիից իր պարտքը ստանալու հնարավորությունը և այդ հանգամանքը հիմնավորելու և Ամին Բեյգիին պատասխանատվության ենթարկելու միակ շահառուն Կարինե Ենգիբարյանն ու իր ամուսինն էին, ինչու նրանք դատաքննությանը չէին ներկայանում դատարանի կողմից ձեռնարկված բազմաթիվ միջոցառումների արդյունքում, դատաքննությունը սկսվելու մոտավորապես տարի-տարի ու կես անց նոր բարեհաճեցին ներկայանալ դատարան, որտեղ տվեցին բավականին անորոշ և խճճված ցուցմունքներ: Նման ձևով խուսափում էին նաև դատարան ներկայանալ նրա ընկերուհիներ Գրետա Գեորգյանը և Ֆլորա Հարությունյանը, որոնցից Գ.Գևորգյանը բազմաթիվ ծանուցագրեր ուղարկվելուց հետո ներկայացավ դատարան, իսկ Ֆ․Հարությունյանը այդպես էլ դատարան չներկայացավ: Արդյոք այդ անձանց դատարան ներկայանալուց խուսափելու հանգամանքը իրենց կողմից <<ձեռնարկված գործի>> հանդեպ ունեցած մտավախություններից չէին բխում...
Եթե Ամին Բեյգին, իրոք, Կարինե Ենգիբարյանից և նրա ամուսնուց 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք է վերցրել ու դրա վերաբերյալ տվել ստացական, իսկ հետագայում այդ ստացականը ոչնչացրել է, որպեսզի վերացնի իր պարտքը ապացուցող փաստաթուղթը և տիրանալ այդ 16․000 ԱՄՆ դոլար գումարին, ապա այստեղ ակնհայտ է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված խարդախության հատկանիշներ, ապա նրան պետք է մեղադրանք առաջադրվեր այդ հոդվածով, իսկ Կ.Ենգիբարյանը ճանաչվեր որպես տուժող ինչը չի կատարվել:
Ոչ նախաքննական մարմինը, ոչ էլ իրավաբան Կարինե Ենգիբարյանը այս հանգամանքի վրա ուշադրություն չեն դարձրել...
Այստեղ տեղին է նշել, որ վերոհիշյալ միջադեպի ժամանակ, դեպքի վայր են ժամանել նաև ոստիկանության Կենտրոնի բաժնի օպերատիվ խումբը, որը դեպքի վայրում որևէ փաստաթուղթ կամ դրա ինչ-որ մնացորդներ չեն հայտնաբերել և հեռացել են:
Մի փոքր առաջ ընկնելով, նշեմ, որ դիմումատուների նշած իմ պաշտպանյալի կողմից իրենց պարտք լինելու մասին հաղորդումը մտացածին է և այդ կերպ նրանք նպատակ են ունեցել նրանից ինչ-որ գումար <<պոկել>>: Այդ ժամանակներում իմ պաշտպանյալ Ամին Բեյգին հաջողակ գործարար էր և մի քանի նման <<ճարպիկներ>> իրավապահ մարմիններին նման կեղծ հայտարարություններ տալով՝ նորից փորձել են Ամին Բեյգիից գումարներ կորզել:
Իմ կողմից դատարանին է ներկայացվել նման երկու տարբեր անձերի կողմից Ամին Բեյգիի դեմ տրված նման հաղորդումների հիման վրա հարուցված երկու տարբեր քրեական գործերի հանցակազմի բացակայության հիմքով կարճելու մասին որոշումները, որոնց նախաքննության ընթացքում նույնպես նախաքննական մարմիններին էին ներկայացվել, իբրև թե, Ամին Բեյգիի կողմից գրված պարտավորագրեր, որոնց առկայությունը նախաքննության ընթացքում հերքվել էին (այդ որոշումները գտնվում են քրեական գործում):
Այնպես որ, Կարինե Ենգիբարյանի և նրա ամուսնու կողմից քննչական մարմիններին սույն գործով արված <<հաղորդումը>> նույնպես վերոհիշյալ շարքից են հանդիսանում:
Ի մի բերելով վերոգրյալը, պաշտպանական կողմը գտնում է, որ դատարանը ճիշտ չի գնահատել ապացույցները և իմ պաշտպանյալ Ամին Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրք֊ի 324 հոդվածի 1-ին մասով մեղավոր է ճանաչել անհիմն կերպով:(…)>>:
Վերոգրյալի հիման վրա բողոքի հեղինակը խնդրել է թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 քրեական գործով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 26.11.2020թ. կայացված դատավճիռը բեկանել, ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ճանաչել անպարտ և քրեական գործը կարճել՝ հանցադեպի բացակայության հիմքով։
Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում արտահայտած դիրքորոշումները.
6. Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանը, դատական նիստում պնդել է իր կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրել է այն բավարարել:
Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին, դատական նիստում, միանալով իր պաշտպանի կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքի հիմքերին և հիմնավորումներին, նույնպես պնդել է ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրել է այն բավարարել:
Մեղադրող Ս.Հակոբյանը, դատական նիստում ներկայացնելով համապատասխան փաստարկներ, առարկել է Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքի դեմ և խնդրել է այն մերժել:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը.
7. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`
<<Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում>>:
Մեջբերված քրեադատավարական իրավադրույթների լույսի ներքո վերլուծելով սույն որոշման 5-րդ և կետում շարադրված վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել այն հարցին, թե հիմնավոր է արդյոք ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով համապատասխան արարքում մեղավոր ճանաչելու և արդարացման դատական ակտ չկայացնելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը:
Այսպես.
8. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<(…) 3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։
(…)>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ:
2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն`
<<Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ>>։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն.
(...)>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
<<Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում։ Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ>>։
Մեջբերված նորմերը վերլուծության ենթարկելիս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, ինչը՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն մի կողմից պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։ Ընդ որում, թեև ապացույցները գնահատվում են ներքին համոզմունքի հիման վրա, այնուամենայնիվ, այն չի կարող կամայական լինել և պետք է բխի գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունից։ Այլ կերպ՝ յուրաքանչյուր գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքները հաստատելիս (հանցագործության դեպքը և հանգամանքները, կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ և այլն) դատարանը կրում է առկա ապացույցները բարեխիղճ գնահատման ենթարկելու պարտականություն, ինչն էլ իր հերթին պետք է արտահայտվի պատճառաբանված եզրահանգումների տեսքով (տե՛ս, mutatis mutandis, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի գործով 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 և Հմայակ Դավթյանի գործով 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ՇԴ/0126/01/12 որոշումները)։
<<Ապացույցների բավարարություն>> եզրույթի էությանը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշներին և բնութագրին վերաբերող հարցերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից քննարկվել և վերլուծվել են, ի թիվս այլնի, Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ համեմատական վերլուծության ենթարկելով <<ապացուցման առարկա>> և <<ապացույցների բավարարություն>> հասկացությունները` ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ. <<(…) [Ե]թե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ինչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ինչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև երբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե երբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը:
Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համակարգային վերլուծության հիման վրա արձանագրում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները`
1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք,
2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն,
3) անմեղության կանխավարկած:
(…) Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով, այդ պատճառով ՀՀ քրեադատավարական օրենքն օգտագործում է <<ապացույցների համակցություն>> հասկացությունը: Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում>> (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշումը):
Մ.Հակոբյանի գործով որոշման մեջ անդրադառնալով անձի մեղավորության հաստատման համար հաղթահարման ենթակա անհրաժեշտ չափանիշներից անմեղության կանխավարկածին, ՀՀ վճռաբեկ դատարանը շեշտել է, որ. <<[Ա]պացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված` ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում` կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով` հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի: Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)>> (տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշումը):
Ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշների վերաբերյալ ձևավորած իրավական դիրքորոշումները ՀՀ վճռաբեկ դատարանն ամբողջացրել և զարգացրել է Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի գործով որոշման շրջանակներում՝ ընդգծելով, որ անձի դատապարտման համար անհրաժեշտ է ապացույցների այնպիսի համակցություն, որը բավարար կլինի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարելու, անձի մեղավորության առնչությամբ ցանկացած ողջամիտ կասկած բացառելու և ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի մոտ համապատասխան ներքին համոզմունք ձևավորելու համար։ Ներքին համոզմունքը` որպես սուբյեկտիվ կատեգորիա, պետք է օբյեկտիվ հիմքեր ունենա, այն է` բխի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստական տվյալների ամբողջությունից, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ կձևավորեն անձի մեղավորության վերաբերյալ համոզվածություն։ Ընդ որում, ներքին համոզմունքն օբյեկտիվանում և իրավական նշանակություն է ձեռք բերում դատական ակտերի հիմնավորման և պատճառաբանման միջոցով:
Նշված որոշմամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ. <<[Ք]րեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի <<հիմնավոր կասկածից վեր>> ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, <<հիմնավոր կասկածից վեր>> ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած>> (տե՛ս Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումը)։
Ընդհանրացնելով վերը շարադրվածը՝ պետք է փաստել, որ հանցագործության համար դատապարտումը չի կարող պայմանավորված լինել անձի հավանական մեղավորության վերաբերյալ հետևություններով կամ ենթադրություններով, այլ պետք է բխի նրա կողմից տվյալ արարքը կատարելու հարցում դատարանի համոզմունքից։ Միաժամանակ դատարանի համոզմունքը չի կարող կամայական և սուբյեկտիվ լինել. այն պետք է ձևավորվի պատշաճ ընթացակարգի շրջանակներում ապացույցների բազմակողմանի, լրիվ, օբյեկտիվ հետազոտման և գնահատման արդյունքում:
8.1. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1.Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավորված:
2. Դատարանի դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն օրենքների պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառվում են տվյալ քրեական գործը լուծելիս:
3. Դատարանի դատավճիռը հիմնավորված է, եթե`
դրա հետևությունները հիմնված են միայն դատաքննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա. այդ ապացույցները բավարար են մեղադրանքը գնահատելու համար. դատարանի կողմից հաստատված ճանաչված հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին:
4. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները>>:
Դատական ակտի պատճառաբանված լինելու հատկանիշի առնչությամբ Վճռաբեկ դատարանն իր նախադեպային իրավունքում մշտապես ընդգծել է, որ դատական ակտերի պատճառաբանման պահանջը ոչ միայն արդարացիության կարևոր բաղադրատարր է, այլև անձի արդար դատաքննության իրավունքի արդյունավետ իրացման կարևոր երաշխիք, ինչը դատավարության մասնակիցներին պաշտպանում է կամայականություններից:
Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս, և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման համար: Քրեական դատավարության ցանկացած փուլում դատարանի կողմից չհիմնավորված, չպատճառաբանված (կամ ոչ պատշաճ պատճառաբանված) որոշումների կայացումն անընդունելի է: Ընդ որում, դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում չեն կարող դրվել վերացական, ընդհանուր բնույթի դատողություններ: Պատճառաբանությունը պետք է կառուցվի տրամաբանորեն կապված և գործի փաստական հանգամանքներից բխող հստակ, որոշակի և համոզիչ հետևությունների վրա, ուստիև դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում վերացական, ընդհանրական դատողությունների առկայությունն անմիջականորեն վկայում է այդպիսի պատճառաբանության ոչ պատշաճ լինելու մասին:
Վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով ապացույցի արժանահավատության և առանձին ապացույցների ապացուցողական նշանակության վերաբերյալ հարցերին և զարգացնելով Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի գործով որոշմամբ դրանց վերաբերյալ արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, Ա.Հակոբյանի գործով նշել է, որ. <<(...) [Ա]պացույցի առանձին տեսակներ, պայմանավորված ապացուցողական տեղեկատվության ձեռք բերման միջոցներով և դրանց արդյունքների` տեխնիկական միջոցների կիրառմամբ ամրագրված լինելու հանգամանքով (օրինակ՝ տեսանկարահանումների, լուսանկարահանումների, հեռախոսային խոսակցությունների գաղտնալսման արդյունքները և այլն), օժտված են բարձր արժանահավատություն ունեցող ապացույց համարվելու համար անհրաժեշտ չափանիշներով և կարող են այս կամ այն փաստական հանգամանքի հաստատման կամ հերքման առումով անփոխարինելի նշանակություն ունենալ: Հետևաբար, այդպիսի ապացույցների արժանահավատությունը չի կարող կասկածի տակ դրվել այնպիսի ապացույցով, որն իր ապացուցողական արժեքի տեսանկյունից ունի դրանցից պակաս նշանակություն: Այլ կերպ` քննարկման առարկա ապացույցներով հաստատվող փաստական տվյալները կարող են հերքվել ոչ այլ կերպ, քան այդ ապացույցներին արժանահավատությամբ չզիջող ապացույցով կամ ապացույցների համակցությամբ։(…)>>:
Անդրադառնալով դատական ակտի պատճառաբանվածության խնդրին՝ Վճռաբեկ դատարանը վերահաստատել է իր նախադեպային իրավունքում ձևավորած մոտեցումներն առ այն, որ. <<(…) [Դ]ատարանը պարտավոր է դատական ակտում ամրագրել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները։ Հակառակ դեպքում ապացույցների գնահատումը, դրա արդյունքում դատարանի ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ և կհանգեցնեն կամայականության: Դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում չեն կարող դրվել վերացական, ընդհանուր բնույթի դատողություններ: Պատճառաբանությունը պետք է կառուցվի տրամաբանորեն կապված և գործի փաստական հանգամանքներից բխող հստակ, որոշակի և համոզիչ հետևությունների վրա, ուստիև դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում վերացական, ընդհանրական դատողությունների առկայությունն անմիջականորեն վկայում է այդպիսի պատճառաբանության ոչ պատշաճ լինելու մասին (…)>>: (Տե´ս, mutatis mutandis, Վճռաբեկ դատարանի` Ֆրունզիկ Գալստյանի վերաբերյալ գործով 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09, Գևորգ Խնուսյանի վերաբերյալ գործով 2013 թվականի հոկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԷԴ/0030/01/12, Արսեն Մակարյանի վերաբերյալ գործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԿԴ/0016/11/15, Արամայիս Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 2016 թվականի հունիսի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0224/01/14, Մարտուն Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 2017 թվականի ապրիլի 12-ի թիվ ԱՐԴ1/0005/11/16 որոշումները):
9․ Սույն որոշման 8-8.1.-րդ կետերում նշված իրավակարգավորումների, իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո անդրադառնալով սույն որոշման 1-4-րդ կետերում նշված փաստական տվյալներին, վերլուծելով Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները (տե՛ս նաև սույն որոշման 3-րդ կետը), դրանցից յուրաքանչյուրը գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, ինչպես նաև դրանց ստացման աղբյուրի և ձևավորման ընթացքի համատեքստում, այդ ապացույցներից յուրաքանչյուրը համադրելով մյուս աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատված կասկածները մեկնաբանելով նրա օգտին` Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնություն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններին և փաստում, որ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները բխում են դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներից (մանրամասն նետ սույն որոշման 4-րդ կետը):
Մասնավորապես, ամբաստանյալին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2016թ․ հունիսի 10-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Արայիկի Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը։
Սույն որոշման 3-րդ կետում նշված և դատաքննությամբ հետազոտված փաստական տվյալները սույն կետում նշված չափանիշների գնահատման արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում առկա են վերաբերելի և թույլատրելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որոնք բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը, և բավարար է հաղթահարելու անմեղության կանխավարկածը, հաստատված համարելու մեղադրանքում նշված այն հանգամանքը:
Վերը նկարագրված արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին: Հետևաբար, վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկները տվյալ պարագայում անհիմն են և չեն բխում դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներից:
Ամբողջացնելով վերոգրյալը, Առաջին ատյանի դատարանում դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներն ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում առկա են վերաբերելի և թույլատրելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որոնք բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով հաստատված համարելու ամբաստանյալի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-իմ մասով նախատեսված հանցանք կատարելու հանգամանքը, որ դրսևորվել է սույն որոշման 2-րդ կետում նշված ձևով: Տվյալ դեպքում, անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված է, իսկ հակառակի հավանականությունը ողջամիտ չէ:
Մասնավորապես, սույն որոշման 3-րդ կետում նշված փաստական տվյալները համակցության մեջ բավարար են ամբաստանյալի պաշտպանի վերաքննիչ բողոքով հայտնած տեղեկությունը համապատասխան հանգամանքների մասով անհիմն համարելու և ամբաստանյալի ցուցմունքին սույն որոշման 4-րդ կետից բխող գնահատականը տալու համար:
Մասնավորապես, ուշադրության է արժանի այն հանգամանքը, որ դատաքննությամբ հետազոտված և սույն որոշման 3-րդ կետում նշված փաստական տվյալների համակցության գնահատման արդյունքում Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկները (մանրամասն տե'ս սույն որոշման 5-րդ կետը)՝ հակառակի հավանականության մասով, ողջամիտ չեն և ամբաստանյալի կողմից մեղադրանքում նկարագրված արարքը չկատարելու վերաբերյալ կասկածները չնչին են և այն բավարար չէ չփարատված կասկածի առկայություն արձանագրելու և այն հօգուտ ամբաստանյալին մեկնաբանելու համար։ Սույն որոշման 3-րդ կետում նշված համապատասխան անձանց ցուցմունքները, թեև որոշակի հակասություններ ունեն, բայց այդ հակասությունները ուղղակիորեն չեն վերաբերվում ապացուցման առարկային և իրենց էության մեջ բավարար չեն վկաների ցուցմունքներն անարժանահավատ համարելու համար։ Վերաքննիչ դատարանի նման հետևությունը պայմանավորված է դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցները համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում (մանրամասն տե'ս սույն որոշման 3-րդ կետը)։ Մասնավորապես, համապատասխան փաստաթղթի պատճենի և դրա հայերեն թարգմանության, դեպքի վայրի զննության արձանագրության և վկաների ցուցմունքների համակցված գնահատման արդյունքում Վերաքննիչ դդատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում առկա են վերաբերելի և թույլատրելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որոնք բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը, և բավարար է հաղթահարելու անմեղության կանխավարկածը, հաստատված համարելու մեղադրանքում նշված այն հանգամանքը: Իսկ վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկներն անհիմն են և առավելագույնը կարող են վկայել անձի մեղավորության վերաբերյալ չնչին կասկածի առկայության մասին, որպիսի հանգամանքը բավարար չէ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և համապատասխան արդարացման դատական ակտ կայացնելու համար։
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը տվյալ պարագայում իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններին և գտնում, որ այդ կապակցությամբ ներկայացված վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկներն անհիմն են և չեն բխում դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներից:
Ինչ վերաբերում է վերաքննիչ բողոքից բխող փաստարկներին ու դատողություններին (մանրամասն տե'ս սույն որոշման 5-րդ կետը), ապա հարկ է արձանագրել, որ սույն որոշմամբ վերը շարադրված իրավական դիրքորոշումները, վերլուծություններն ու դատողություններն իրենց համակցության մեջ արդեն իսկ ամբողջությամբ ներառում են դրանց վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի մոտեցումներն ու բարձրացված հարցերի պատասխանները, ուստի լրացուցիչ առանձին-առանձին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը, առկա պայմաններում, բացակայում է: Ընդ որում, այդ կապակցությամբ հարկ է նաև փաստել, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ թեև <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետը դատարանին պարտավորեցնում է պատճառաբանել իր որոշումները, սակայն այն չի կարող մեկնաբանվել որպես կողմի ներկայացրած յուրաքանչյուր փաստարկին դատարանի կողմից մանրամասն պատասխան տալու պահանջ: (Տե'ս, ի թիվս այլնի, Ռուիզ Տորեխան ընդդեմ Իսպանիայի (RUIZ TORIJA v. SPAIN) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի դեկտեմբերի 9-ի վճիռը, գանգատ թիվ 18390/91, կետ 29, Վան դե Հուրքն ընդդեմ Նիդեռլանդների (VAN DE HURK v. THE NETHERLANDS) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի ապրիլի 19-ի վճիռը, գանգատ թիվ 16034/90, կետ 61):
10․ Ամփոփելով վերը շարադրվածը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված համապատասխան դատավճռով ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր ճանաչելու վերաբերյալ հետևությունը օրինական է, հիմնավորված և պատճառաբանված, Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել նյութական կամ դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտում, որը կարող էր հիմք հանդիսանալ բողոքարկված դատական ակտը բեկանելու և վերաքննիչ բողոքը բավարարելու համար: Ուստի, հիմք ընդունելով վերը նշված պատճառաբանությունները, բողոքարկված դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ դրա դեմ բերված վերաքննիչ բողոքը՝ պետք է մերժել:
11. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը.
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
Սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Ա․ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Գործ No ԵԿԴ/0347/01/16
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՙ26՚ նոյեմբերի 2020 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Ռուզաննա Պետրոսյանի
Նարե Այվազյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Սամվել Հակոբյանի
պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի
թարգմանիչ Ռոբերտ Թահմասյանի
Էմմա Մանուկյանի
Կենտրոն նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի /ծնված 1978 թվականի օգոստոսի 11-ին` Իրանի Իսլամական Հանրապետության Ռեզվանշահր քաղաքում, ազգությամբ պարսիկ, ԻԻՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, աշխատում է՝ ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի տնօրեն, ամուսնացած, դատվածություն չունեցող, հաշվառված` ԻԻՀ, քաղաք Թեհրան, Փասդարան պողոտա, Բուստան փողոց, Սեփեհրի նրբանցք, Գոլզար փողոց, 9-րդ տուն, փաստացի բնակվող՝ քաղաք Երևան, Տիգրան Մեծի փողոց 3/6, քաղաք Երևան, Ներքին Շենգավիթ, 2-րդ փողոց,4-րդ տուն/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2016 թվականի հունիսի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 15122316 քրեական գործը:
2016 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2016 թվականի դեկտեմբերի 26-ին թիվ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2016 թվականի դեկտեմբերի 29-ին թիվ 15122316 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա 2016թ. հունիսի 10-ին՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում գործող ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում Գրետա Արայիկի Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը:՚:
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ինքը որևէ պարտավորագիր չի գրել, Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք չէ, ընդհակառակը՝ նրանք են իրենից պարտքով ումար վերցրել՝ հյուրանոցի շինարարական աշխատանքները կատարելու համար:
Ինչ վերաբերում է վկաների ցուցմունքների, թե իբր ինքը հափշտակել և պատռել է պարտքի վերաբերյալ պարտավորագիրը, դա իրականությանը չի համապատասխանում, որևէ պարտավորագիր չի եղել:
Վկա Գրետա Գևորգյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Նիմայի՝ Ամին Բեյգիի, հետ ծանոթացել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում՝ Կարինեի միջոցով, իսկ Կարինեին ճանաչել է, քանի որ վերջինիս քեռին աշխատել է իր մոտ: Մինչև դեպքը Կարինեին 1000 ԱՄՆ դոլար պարտքով գումար է տվել, սակայն հետագայում չի կարողացել հետ վերցնել, և երբ Կարինեից իմացել է, որ Նիման՝ Ամին Բեյգին, Կարինեին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար է պարտք, Կարինեի հետ գնացել է Նիմայի մոտ, խոսել, բացատրել, որ Նիման Կարինեի պարտքը տա, որպեսզի ինքն էլ իր գումարը կարողանա վերցնել: Նիման համաձայնվել է այդ փաստաթուղթը նոտարական կարգով հաստատելուն, և ասել, որ դրանից մեկ ամիս հետո կվերադարձնի պարտքը: Պարտավորագիրը նոտարական կարգով հաստատելու համար ինքը 2016 թվականի հունիսի 10-ին զանգահարել է Արմենին, նրանից իմացել է պարտավորագրի տեղը, վերցրել այն: Մինչև հյուրանոցից դուրս գալը, նշված փաստաթուղթը տվել է մի պարսիկի, որպեսզի վերջինս այն կարդա իր համար: Նա կարդացել է հետևյալը. ՙԵս՝ Ամին Բեյգին, պարտք եմ Կարինեին և Արմենին 16.000 ԱՄՆ դոլար՚, ինքն ունի նաև դրա ձայնագրությունը: Նիման իրեն ասել է, որ մենակ գնա, սակայն Կարինեի հետ վիճաբանությունից խուսափելու համար գնացել է հյուրանոցի աշխատակից Ֆլորայի հետ: Նիման իրեն խաբել է: Գնացել է Նիմայի մոտ, դրսից զանգահարել Նիմային և ասել, որ վերջինս դուրս գա, միասին գնան նոտար: Նիման հարցրել է, արդյոք փաստաթուղթը բերել է, ինքը ասել է, որ այն իր մոտ է, Նիման իրեն կանչել է ներս: Մտել է ներս, դուռը բացել, սկզբում նստած են եղել երկու աղջիկ, իսկ սրահի մեջտեղում՝ Նիման՝ կանգնած: Մտել է, Նիմային առաջարկել գնալ: Նիման պահանջել է փաստաթուղթը ցույց տալ: Երբ պայուսակից հանել է՝ Նիման խլել է այն, արագ պատռել ու նետել հետևի կողմը՝ շաուրմայի ապարատի վրա: Ինքը մոտեցել է այդ ապարատի մոտ կանգնած տղա աշխատակցին և խնդրել փաստաթուղթը՝ թեկուզ պատռված վիճակում, տալ իրեն, սակայն Նիման աղջիկների հետ իրեն հրել և դուրս են տարել: Դրանից հետո մի քանի անգամ զանգահարել է ոստիկանություն, հաղորդում տվել և խնդրել, որ գան և գտնեն այդ փաստաթուղթը:
Վկա Ֆլորա Հարությունյանը դատաքննության փուլում պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիս ամսին գտնվել է աշխատանքի մեջ, երբ հյուրանոց է եկել Գրետան և Կարինեի հետ որոշել են, որ ինչ-որ թղթով Գրետան գնալու է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի տնօրեն Նիմայի մոտ, որպեսզի այդ թղթի վերաբերյալ ընդհանուր հայտարարի գան: Նրանց խոսակցությունից հասկացել է, որ այդ փաստաթուղթը գրվել է Նիմայի կողմից, որ նա գումար է պարտք Կարինեին, և պարտավորվել է որոշակի ժամանակահատվածում վերադարձնել: Գրետան իրեն առաջարկել է միասին գնալ: Կարինեի և Գրետայի հետ միասին Կարինեի ավտոմեքենայով գնացել են ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետ, որտեղ Կարինեն իրեն և Գրետային իջեցրել է և հեռացել: Գրետան ասել է, որ ցանկանում է Նիմայի հետ այդ փաստաթուղթը հաստատել նոտարով: Գրետայի հետ միասին մտել են ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետ, որտեղ հանդիպել են Նիմային: Բացի նրանից այնտեղ են եղել նաև Նիմայի աշխատողները: Գրետան Նիմային ցույց է տվել փաստաթուղթն ու ասել, որ գնան և այն հաստատեն նոտարով: Նիման ցանկացել է տեսնել փաստաթուղթը: Երբ Գրետան այն ցույց է տվել, Նիման խլել է նրա ձեռքից, պատռել, ճմրթել և շպրտել իր հետևի կողմը, որտեղ կանգնած է եղել Գեորգին:
Վկան պնդել է, որ Ամին Բեյգին իր ներկայությամբ է պատռել նշված փաստաթուղթը:
Վկա Կարինե Ենգիբարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր ամուսին Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, Արմենը, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին ՙԲելա՚ հյուրանոց է եկել Գրետան և ասել, որ Նիմային համոզել է, որ միասին գնան նոտար: Արմենը Գրետային ասել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իր մեքենայով Գրետային և հյուրանոցի աշխատակիցներից Ֆլորային տարել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի մոտ, իսկ ինքը հեռացել: Իջեցնելուց մոտ 20 րոպե անց իրեն զանգահարել է Արմենը և ասել, որ Նիման իր աշխատողներով պատռել է պարտավորագիրը և կորցրել այն:
Վկա Արմեն Բաղդասարյանը ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր կնոջը՝ Կարինե Ենգիբարյանին, գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016 թվականի մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, կինը՝ Կարինեն, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին իրեն զանգահարել է Գրետա Գևորգյանը և հարցրել պարտավորագրի տեղը, ասելով, որ ցանկանում է գնալ Նիմայի մոտ, որպեսզի պարտավորագիրը նոտարական կարգով վավերացվի: Գրետայի զանգից մոտ մեկ ժամ անց իրեն է զանգահարել կինը և ասել, որ Նիման Գրետայի ձեռքից խլել է պարտավորագիրն ու պատռել:
Վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը դատաքննության փուլում հայտնել է, որ քանի որ դեպքի մանրամասները չի հիշում՝ կապված մեկուկես տարի առաջ ավտովթարի ենթարկվելու հետ, ուստի ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, ՙԲելա՚ հյուրանոցում գտնվելիս այնտեղ է եկել ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի տնօրեն Նիման՝ Արմենի ու Կարինեի հետ, ինչ-որ փաստաթուղթ՝ լրացրել, որից հետո նշված փաստաթղթով իրեն մոտեցել է Արմենը և խնդրել, ոպեսզի թարգմանի, քանի որ գրված է եղել պարսկերեն: Թարգմանել է այն, սակայն չի հիշում, թե ինչ է հստակ գրված եղել պարսկերեն, միայն հիշել է, որ այն Նիմայի կողմից Արմենին գումար պարտք լինելու մասին էր: Ինչ վերաբերում է նախաքննության փուլում նշված այն հանգամանքին, որ մինչ այդ տեղյակ է եղել, որ Նիման Արմենին պարտք է 13.000-17.000 ԱՄՆ դոլար գումար, ապա ներկայումս չի պնդում գումարի չափը, քանի որ ինքը տեղյակ չի եղել որևէ գումարի պարատքի մասին, ինքը հիշում է 2000 ԱՄՆ դոլարի մասին:
Վկա Սիրանուշ Վարդանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում եղել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և նկատել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինը բղավել է՝ ՙթուղթս, թուղթս՚, սակայն ինքը որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Այդ կինը՝ Գրետան, ասել է, որ դա կարևոր փաստաթուղթ էր, որը պետք է հաստատեր նոտարով: Դրանից հետո եկել են ոստինաության աշխատակիցները, զննել են տարածքը, սակայն այդ փաստաթուղթը չեն հայտնաբերել:
Վկա Սվետլանա Օհանյանը նախաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում, եղել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և տեսել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինն իրենց չի թողել, որպեսզի դուրս գան սննդի կետից՝ ասելով, որ ինչ-որ փաստաթուղթ են տանում:
Վկա Գեորգի Դանիելովը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում դուրս է եկել ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետից: Երբ վերադարձել է, տեսել է, որ Գրետան վիճաբանել է Նիմայի հետ, նա բռնել է Նիմայի թևից և հարցրել, թե որտեղ է փաստաթուղթը: Ինքը տեղյակ չէ, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը, որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Դրանից հետո եկել են ոստիկանության աշխատակիցները, ինքն այլ բան չի տեսել:
24.12.2016թ.կատարված դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն՝ ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի դիմացի ձախ հատվածում՝ պատի տակ դրված առկա է թվով երկու շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարք:
Գ/թ 180-187
Քրեական գործով ապացույց է ճանաչվել այլ փաստաթուղթ հանդիսացող՝ Ամին Ֆիրուզի Բեյգիի, Կարինե Ենգիբարյանի և Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը և Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը՝ դրանց հայերեն թարգմանություններով:
Գ/թ 20-23, 202
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը` կարևոր այլ փաստաթուղթ՝ պարտավորագիր հափշտակելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը քրեական պատասխանատվություն է սահմանել փաստաթղթեր, դրոշմներ, կնիքներ հափշտակելու կամ վնասելու համար։ Այն կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործություն է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը պարունակում է երկու ինքնուրույն հանցակազմ։ Այս հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է սահմանում քաղաքացու անձնագիրը կամ կարևոր այլ փաստաթղթեր հափշտակելու համար։ Նշված հանցագործության անմիջական օբյեկտը անձնական փաստաթղթերի հետ վարվելու սահմանված կարգն է։ Քաղաքացիներից կարևոր անձնական փաստաթղթերի հափշտակությունը տուժողի համար նրա օրինական իրավունքների և շահերի իրականացման դժվարություններ է ստեղծում։
Անձնագրից բացի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության առարկա կարող են լինել կարևոր այլ անձնական փաստաթղթերը (ծառայական վկայականը, կենսաթոշակային գրքույկը, աշխատանքային գրքույկը, ատեստատը, բարձրագույն կրթության վկայականը և այլն)։
Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ ըստ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի՝ կարևոր այլ փաստաթղթերի ցանկը սպառիչ չէ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Ըստ բնույթի և հանրության համար վտանգավորության աստիճանի՝ հանցագործությունները դասակարգվում են՝ ոչ մեծ ծանրության, միջին ծանրության, ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործությունների:
2. Ոչ մեծ ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, կամ որոնց համար նախատեսված է ազատազրկման հետ կապ չունեցող պատիժ, ինչպես նաև անզգուշությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը:
(…)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները.
1) երկու տարի՝ ոչ մեծ ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
2) հինգ տարի՝ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
3) տասը տարի՝ ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
4) տասնհինգ տարի՝ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից:
2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը: /.../՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն`
ՙՔրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն`
ՙՍույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով՚:
Հաշվի առնելով, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին չի ընդունել իրեն առաջադրված մեղադրանքը և առարկել է վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով քրեական գործի վարույթը կարճելուն, ուստի գործի վարույթը շարունակվել է սովորական կարգով:
Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված՝ ինչպես վկաներ Գրետա Գևորգյանի, Ֆլորա Հարությունյանի, Կարինե Ենգիբարյանի, Արմեն Բաղդասարյանի, Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղի, Սիրանուշ Վարդանյանի, Սվետլանա Օհանյանի, Գեորգի Դանիելովի ցուցմունքներով, այնպես էլ գործին վերաբերելի մյուս ապացույցներով, որոնք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադատավարական նորմերի պահպանմամբ և, իրենց համակցությամբ, բավարար են Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ հիմնավորված համարելու համար:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը ԳԴ5/0022/01/10 գործով Անահիտ Սաղաթելյանի վերաբերյալ 2011թ. հոկտեմբերի 20-ի որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
/.../ Քրեական օրենսդրությամբ, կապված արարքի բնույթից և հանրության համար վտանգավորության աստիճանից, նախատեսված են քրեական պատասխանատվության ենթարկելու տարբեր ժամկետներ, որոնց անցնելու դեպքում կատարված արարքը կորցնում է իր վտանգավորությունը, և անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից: Վերոգրյալի հիման վրա քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելը դիտում է որպես քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք` սահմանելով, որ քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները:
Միևնույն ժամանակ քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու պարտադիր նախապայման է դիտում մեղադրյալի համաձայնությունը, որի բացակայությունը ենթադրում է վարույթի շարունակում ընդհանուր կարգով: Ինչպես երևում է նշված արգելքը սահմանող իրավանորմի վերլուծությունից, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի կիրառման համար ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձի համաձայնությունն անհրաժեշտ է միայն այն դեպքում, երբ քրեական գործն արդեն իսկ հարուցված է, և անձը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, այսինքն` նրա նկատմամբ սկսվել է քրեական հետապնդում:
Բոլոր այն դեպքերում, երբ քրեական գործը դեռ հարուցված չէ, կամ քրեական գործը հարուցվել է, սակայն որևէ անձի մեղադրանք չի առաջադրվել, և անցել են վաղեմության ժամկետները, ապա ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձի համաձայնությունն անհրաժեշտ չէ, և մինչդատական վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է իր նախաձեռնությամբ հրաժարվել քրեական գործ հարուցելուց կամ որոշում կայացնել հարուցված քրեական գործի վարույթը կարճելու մասին: Այլ կերպ` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու ժամկետներն անցած լինելն ինքնին բացառում է քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը` անկախ ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձի համաձայնությունից կամ առարկությունից. համաձայնության հարցն առաջ է գալիս միայն կոնկրետ անձի նկատմամբ քրեական հետապնդում սկսելուց` նրան մեղադրանք առաջադրելուց հետո՚:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը 2015 թվականի փետրվարի 27-ին Հարություն Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՇԴ/0172/01/12 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
ՙՎաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցագործությունն ավարտված համարելու պահից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Միևնույն ժամանակ օրենքով նախատեսված են վաղեմության ժամկետի ընթացքի ընդհատման դեպքերը: Վճռաբեկ դատարանը վերահաստատում է իր նախադեպային իրավունքում ձևավորած դիրքորոշումն առ այն, որ ՙ(…) նոր կատարված հանցագործությունն ընդհատում է նախկին հանցագործության վաղեմության ժամկետի ընթացքը հետևյալ պայմանների առկայության դեպքում`
1. նախկին հանցագործությունն ավարտվել է և օրենքով դրա համար սահմանված վաղեմության ժամկետը դեռևս չի անցել,
2. նոր կատարվածը միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր հանցագործություն է:
Վաղեմության ժամկետի ընդհատվելու դեպքում նախորդ հանցանքի համար ընթացող ժամկետը չեղյալ է համարվում, և հաշվարկը վերսկսվում է նոր հանցագործության ավարտման պահից: Այլ կերպ ասած` նոր հանցանքի կատարմամբ նախկին հանցագործության համար նախատեսված վաղեմության ժամկետը չի վերանում, իսկ ինչպես նոր հանցանքի, այնպես էլ նախկին հանցանքի համար օրենքով սահմանված վաղեմության ժամկետները սկսվում են հաշվարկվել նոր հանցանքի ավարտման պահից` յուրաքանչյուր հանցագործության համար ինքնուրույն:
(…) Եթե անձը միաժամանակ կատարում է երկու կամ ավելի հանցագործություն, դրանցից յուրաքանչյուրի համար վաղեմության ժամկետը պետք է հաշվարկվի առանձին: Հետևաբար, հանցագործություններից մեկի համար վաղեմության ժամկետի ավարտի դեպքում անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից այդ հանցագործության համար, սակայն մյուսների համար, որոնց վաղեմության ժամկետները չեն անցել, անձը պետք է ենթարկվի քրեական պատասխանատվության ընդհանուր կարգով՚ (տե’ս Սիրաժ Ղամբարյանի և այլոց գործով Վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի մարտի 28-ի թիվ ԵՇԴ/0055/01/11 որոշման 21-րդ կետը):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն` ՙՔրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` ՙՍույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով՚:
Մեջբերված նորմերի վերլուծությունից երևում է, որ քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելը դիտում է որպես քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք` սահմանելով, որ քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները:
Միևնույն ժամանակ քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու պարտադիր նախապայման է դիտում մեղադրյալի համաձայնությունը, որի բացակայությունը ենթադրում է վարույթի շարունակում ընդհանուր կարգով (տե’ս Անահիտ Հայկի Սաղաթելյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԳԴ5/0022/01/10 որոշումը, Սիրաժ Ղամբարյանի և այլոց գործով Վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի մարտի 28-ի թիվ ԵՇԴ/0055/01/11 որոշումը)՚:
Համաձայն Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունն ավարտվել է 2016 թվականի հունիսի 10-ին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի վերլուծությունից բխում է, որ այն նկարագրում է դիտավորյալ հանցագործություն, իսկ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն խիստ՝ ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետը չի գերազանցում մեկ տարին, ուստի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, հետևաբար այն կատարած անձինք ազատվում են քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է երկու տարի:
Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար առանց պատիժ նշանակելու` պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից` վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և առանց պատիժ նշանակելու նրան ազատել քրեական պատասխանատվությունից՝ վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով:
Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
ՙ26՚ նոյեմբերի 2020 թվական քաղաք Երևան
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի
քարտուղարությամբ` Ռուզաննա Պետրոսյանի
Նարե Այվազյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող Սամվել Հակոբյանի
պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի
թարգմանիչ Ռոբերտ Թահմասյանի
Էմմա Մանուկյանի
Կենտրոն նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի /ծնված 1978 թվականի օգոստոսի 11-ին` Իրանի Իսլամական Հանրապետության Ռեզվանշահր քաղաքում, ազգությամբ պարսիկ, ԻԻՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, աշխատում է՝ ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի տնօրեն, ամուսնացած, դատվածություն չունեցող, հաշվառված` ԻԻՀ, քաղաք Թեհրան, Փասդարան պողոտա, Բուստան փողոց, Սեփեհրի նրբանցք, Գոլզար փողոց, 9-րդ տուն, փաստացի բնակվող՝ քաղաք Երևան, Տիգրան Մեծի փողոց 3/6, քաղաք Երևան, Ներքին Շենգավիթ, 2-րդ փողոց,4-րդ տուն/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2016 թվականի հունիսի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 15122316 քրեական գործը:
2016 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին:
2016 թվականի դեկտեմբերի 26-ին թիվ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2016 թվականի դեկտեմբերի 29-ին թիվ 15122316 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա 2016թ. հունիսի 10-ին՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում գործող ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում Գրետա Արայիկի Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը:՚:
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ինքը որևէ պարտավորագիր չի գրել, Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք չէ, ընդհակառակը՝ նրանք են իրենից պարտքով ումար վերցրել՝ հյուրանոցի շինարարական աշխատանքները կատարելու համար:
Ինչ վերաբերում է վկաների ցուցմունքների, թե իբր ինքը հափշտակել և պատռել է պարտքի վերաբերյալ պարտավորագիրը, դա իրականությանը չի համապատասխանում, որևէ պարտավորագիր չի եղել:
Վկա Գրետա Գևորգյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Նիմայի՝ Ամին Բեյգիի, հետ ծանոթացել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում՝ Կարինեի միջոցով, իսկ Կարինեին ճանաչել է, քանի որ վերջինիս քեռին աշխատել է իր մոտ: Մինչև դեպքը Կարինեին 1000 ԱՄՆ դոլար պարտքով գումար է տվել, սակայն հետագայում չի կարողացել հետ վերցնել, և երբ Կարինեից իմացել է, որ Նիման՝ Ամին Բեյգին, Կարինեին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար է պարտք, Կարինեի հետ գնացել է Նիմայի մոտ, խոսել, բացատրել, որ Նիման Կարինեի պարտքը տա, որպեսզի ինքն էլ իր գումարը կարողանա վերցնել: Նիման համաձայնվել է այդ փաստաթուղթը նոտարական կարգով հաստատելուն, և ասել, որ դրանից մեկ ամիս հետո կվերադարձնի պարտքը: Պարտավորագիրը նոտարական կարգով հաստատելու համար ինքը 2016 թվականի հունիսի 10-ին զանգահարել է Արմենին, նրանից իմացել է պարտավորագրի տեղը, վերցրել այն: Մինչև հյուրանոցից դուրս գալը, նշված փաստաթուղթը տվել է մի պարսիկի, որպեսզի վերջինս այն կարդա իր համար: Նա կարդացել է հետևյալը. ՙԵս՝ Ամին Բեյգին, պարտք եմ Կարինեին և Արմենին 16.000 ԱՄՆ դոլար՚, ինքն ունի նաև դրա ձայնագրությունը: Նիման իրեն ասել է, որ մենակ գնա, սակայն Կարինեի հետ վիճաբանությունից խուսափելու համար գնացել է հյուրանոցի աշխատակից Ֆլորայի հետ: Նիման իրեն խաբել է: Գնացել է Նիմայի մոտ, դրսից զանգահարել Նիմային և ասել, որ վերջինս դուրս գա, միասին գնան նոտար: Նիման հարցրել է, արդյոք փաստաթուղթը բերել է, ինքը ասել է, որ այն իր մոտ է, Նիման իրեն կանչել է ներս: Մտել է ներս, դուռը բացել, սկզբում նստած են եղել երկու աղջիկ, իսկ սրահի մեջտեղում՝ Նիման՝ կանգնած: Մտել է, Նիմային առաջարկել գնալ: Նիման պահանջել է փաստաթուղթը ցույց տալ: Երբ պայուսակից հանել է՝ Նիման խլել է այն, արագ պատռել ու նետել հետևի կողմը՝ շաուրմայի ապարատի վրա: Ինքը մոտեցել է այդ ապարատի մոտ կանգնած տղա աշխատակցին և խնդրել փաստաթուղթը՝ թեկուզ պատռված վիճակում, տալ իրեն, սակայն Նիման աղջիկների հետ իրեն հրել և դուրս են տարել: Դրանից հետո մի քանի անգամ զանգահարել է ոստիկանություն, հաղորդում տվել և խնդրել, որ գան և գտնեն այդ փաստաթուղթը:
Վկա Ֆլորա Հարությունյանը դատաքննության փուլում պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիս ամսին գտնվել է աշխատանքի մեջ, երբ հյուրանոց է եկել Գրետան և Կարինեի հետ որոշել են, որ ինչ-որ թղթով Գրետան գնալու է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի տնօրեն Նիմայի մոտ, որպեսզի այդ թղթի վերաբերյալ ընդհանուր հայտարարի գան: Նրանց խոսակցությունից հասկացել է, որ այդ փաստաթուղթը գրվել է Նիմայի կողմից, որ նա գումար է պարտք Կարինեին, և պարտավորվել է որոշակի ժամանակահատվածում վերադարձնել: Գրետան իրեն առաջարկել է միասին գնալ: Կարինեի և Գրետայի հետ միասին Կարինեի ավտոմեքենայով գնացել են ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետ, որտեղ Կարինեն իրեն և Գրետային իջեցրել է և հեռացել: Գրետան ասել է, որ ցանկանում է Նիմայի հետ այդ փաստաթուղթը հաստատել նոտարով: Գրետայի հետ միասին մտել են ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետ, որտեղ հանդիպել են Նիմային: Բացի նրանից այնտեղ են եղել նաև Նիմայի աշխատողները: Գրետան Նիմային ցույց է տվել փաստաթուղթն ու ասել, որ գնան և այն հաստատեն նոտարով: Նիման ցանկացել է տեսնել փաստաթուղթը: Երբ Գրետան այն ցույց է տվել, Նիման խլել է նրա ձեռքից, պատռել, ճմրթել և շպրտել իր հետևի կողմը, որտեղ կանգնած է եղել Գեորգին:
Վկան պնդել է, որ Ամին Բեյգին իր ներկայությամբ է պատռել նշված փաստաթուղթը:
Վկա Կարինե Ենգիբարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր ամուսին Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, Արմենը, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին ՙԲելա՚ հյուրանոց է եկել Գրետան և ասել, որ Նիմային համոզել է, որ միասին գնան նոտար: Արմենը Գրետային ասել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իր մեքենայով Գրետային և հյուրանոցի աշխատակիցներից Ֆլորային տարել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի մոտ, իսկ ինքը հեռացել: Իջեցնելուց մոտ 20 րոպե անց իրեն զանգահարել է Արմենը և ասել, որ Նիման իր աշխատողներով պատռել է պարտավորագիրը և կորցրել այն:
Վկա Արմեն Բաղդասարյանը ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր կնոջը՝ Կարինե Ենգիբարյանին, գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016 թվականի մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, կինը՝ Կարինեն, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին իրեն զանգահարել է Գրետա Գևորգյանը և հարցրել պարտավորագրի տեղը, ասելով, որ ցանկանում է գնալ Նիմայի մոտ, որպեսզի պարտավորագիրը նոտարական կարգով վավերացվի: Գրետայի զանգից մոտ մեկ ժամ անց իրեն է զանգահարել կինը և ասել, որ Նիման Գրետայի ձեռքից խլել է պարտավորագիրն ու պատռել:
Վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը դատաքննության փուլում հայտնել է, որ քանի որ դեպքի մանրամասները չի հիշում՝ կապված մեկուկես տարի առաջ ավտովթարի ենթարկվելու հետ, ուստի ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, ՙԲելա՚ հյուրանոցում գտնվելիս այնտեղ է եկել ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի տնօրեն Նիման՝ Արմենի ու Կարինեի հետ, ինչ-որ փաստաթուղթ՝ լրացրել, որից հետո նշված փաստաթղթով իրեն մոտեցել է Արմենը և խնդրել, ոպեսզի թարգմանի, քանի որ գրված է եղել պարսկերեն: Թարգմանել է այն, սակայն չի հիշում, թե ինչ է հստակ գրված եղել պարսկերեն, միայն հիշել է, որ այն Նիմայի կողմից Արմենին գումար պարտք լինելու մասին էր: Ինչ վերաբերում է նախաքննության փուլում նշված այն հանգամանքին, որ մինչ այդ տեղյակ է եղել, որ Նիման Արմենին պարտք է 13.000-17.000 ԱՄՆ դոլար գումար, ապա ներկայումս չի պնդում գումարի չափը, քանի որ ինքը տեղյակ չի եղել որևէ գումարի պարատքի մասին, ինքը հիշում է 2000 ԱՄՆ դոլարի մասին:
Վկա Սիրանուշ Վարդանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում եղել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և նկատել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինը բղավել է՝ ՙթուղթս, թուղթս՚, սակայն ինքը որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Այդ կինը՝ Գրետան, ասել է, որ դա կարևոր փաստաթուղթ էր, որը պետք է հաստատեր նոտարով: Դրանից հետո եկել են ոստինաության աշխատակիցները, զննել են տարածքը, սակայն այդ փաստաթուղթը չեն հայտնաբերել:
Վկա Սվետլանա Օհանյանը նախաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում, եղել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և տեսել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինն իրենց չի թողել, որպեսզի դուրս գան սննդի կետից՝ ասելով, որ ինչ-որ փաստաթուղթ են տանում:
Վկա Գեորգի Դանիելովը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում դուրս է եկել ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետից: Երբ վերադարձել է, տեսել է, որ Գրետան վիճաբանել է Նիմայի հետ, նա բռնել է Նիմայի թևից և հարցրել, թե որտեղ է փաստաթուղթը: Ինքը տեղյակ չէ, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը, որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Դրանից հետո եկել են ոստիկանության աշխատակիցները, ինքն այլ բան չի տեսել:
24.12.2016թ.կատարված դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն՝ ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի դիմացի ձախ հատվածում՝ պատի տակ դրված առկա է թվով երկու շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարք:
Գ/թ 180-187
Քրեական գործով ապացույց է ճանաչվել այլ փաստաթուղթ հանդիսացող՝ Ամին Ֆիրուզի Բեյգիի, Կարինե Ենգիբարյանի և Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը և Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը՝ դրանց հայերեն թարգմանություններով:
Գ/թ 20-23, 202
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը` կարևոր այլ փաստաթուղթ՝ պարտավորագիր հափշտակելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը քրեական պատասխանատվություն է սահմանել փաստաթղթեր, դրոշմներ, կնիքներ հափշտակելու կամ վնասելու համար։ Այն կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործություն է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը պարունակում է երկու ինքնուրույն հանցակազմ։ Այս հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է սահմանում քաղաքացու անձնագիրը կամ կարևոր այլ փաստաթղթեր հափշտակելու համար։ Նշված հանցագործության անմիջական օբյեկտը անձնական փաստաթղթերի հետ վարվելու սահմանված կարգն է։ Քաղաքացիներից կարևոր անձնական փաստաթղթերի հափշտակությունը տուժողի համար նրա օրինական իրավունքների և շահերի իրականացման դժվարություններ է ստեղծում։
Անձնագրից բացի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության առարկա կարող են լինել կարևոր այլ անձնական փաստաթղթերը (ծառայական վկայականը, կենսաթոշակային գրքույկը, աշխատանքային գրքույկը, ատեստատը, բարձրագույն կրթության վկայականը և այլն)։
Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ ըստ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի՝ կարևոր այլ փաստաթղթերի ցանկը սպառիչ չէ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Ըստ բնույթի և հանրության համար վտանգավորության աստիճանի՝ հանցագործությունները դասակարգվում են՝ ոչ մեծ ծանրության, միջին ծանրության, ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործությունների:
2. Ոչ մեծ ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, կամ որոնց համար նախատեսված է ազատազրկման հետ կապ չունեցող պատիժ, ինչպես նաև անզգուշությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը:
(…)՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն`
ՙ1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները.
1) երկու տարի՝ ոչ մեծ ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
2) հինգ տարի՝ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
3) տասը տարի՝ ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
4) տասնհինգ տարի՝ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից:
2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը: /.../՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն`
ՙՔրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն`
ՙՍույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով՚:
Հաշվի առնելով, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին չի ընդունել իրեն առաջադրված մեղադրանքը և առարկել է վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով քրեական գործի վարույթը կարճելուն, ուստի գործի վարույթը շարունակվել է սովորական կարգով:
Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված՝ ինչպես վկաներ Գրետա Գևորգյանի, Ֆլորա Հարությունյանի, Կարինե Ենգիբարյանի, Արմեն Բաղդասարյանի, Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղի, Սիրանուշ Վարդանյանի, Սվետլանա Օհանյանի, Գեորգի Դանիելովի ցուցմունքներով, այնպես էլ գործին վերաբերելի մյուս ապացույցներով, որոնք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադատավարական նորմերի պահպանմամբ և, իրենց համակցությամբ, բավարար են Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ հիմնավորված համարելու համար:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը ԳԴ5/0022/01/10 գործով Անահիտ Սաղաթելյանի վերաբերյալ 2011թ. հոկտեմբերի 20-ի որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
/.../ Քրեական օրենսդրությամբ, կապված արարքի բնույթից և հանրության համար վտանգավորության աստիճանից, նախատեսված են քրեական պատասխանատվության ենթարկելու տարբեր ժամկետներ, որոնց անցնելու դեպքում կատարված արարքը կորցնում է իր վտանգավորությունը, և անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից: Վերոգրյալի հիման վրա քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելը դիտում է որպես քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք` սահմանելով, որ քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները:
Միևնույն ժամանակ քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու պարտադիր նախապայման է դիտում մեղադրյալի համաձայնությունը, որի բացակայությունը ենթադրում է վարույթի շարունակում ընդհանուր կարգով: Ինչպես երևում է նշված արգելքը սահմանող իրավանորմի վերլուծությունից, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի կիրառման համար ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձի համաձայնությունն անհրաժեշտ է միայն այն դեպքում, երբ քրեական գործն արդեն իսկ հարուցված է, և անձը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, այսինքն` նրա նկատմամբ սկսվել է քրեական հետապնդում:
Բոլոր այն դեպքերում, երբ քրեական գործը դեռ հարուցված չէ, կամ քրեական գործը հարուցվել է, սակայն որևէ անձի մեղադրանք չի առաջադրվել, և անցել են վաղեմության ժամկետները, ապա ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձի համաձայնությունն անհրաժեշտ չէ, և մինչդատական վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է իր նախաձեռնությամբ հրաժարվել քրեական գործ հարուցելուց կամ որոշում կայացնել հարուցված քրեական գործի վարույթը կարճելու մասին: Այլ կերպ` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու ժամկետներն անցած լինելն ինքնին բացառում է քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը` անկախ ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձի համաձայնությունից կամ առարկությունից. համաձայնության հարցն առաջ է գալիս միայն կոնկրետ անձի նկատմամբ քրեական հետապնդում սկսելուց` նրան մեղադրանք առաջադրելուց հետո՚:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը 2015 թվականի փետրվարի 27-ին Հարություն Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՇԴ/0172/01/12 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
ՙՎաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցագործությունն ավարտված համարելու պահից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Միևնույն ժամանակ օրենքով նախատեսված են վաղեմության ժամկետի ընթացքի ընդհատման դեպքերը: Վճռաբեկ դատարանը վերահաստատում է իր նախադեպային իրավունքում ձևավորած դիրքորոշումն առ այն, որ ՙ(…) նոր կատարված հանցագործությունն ընդհատում է նախկին հանցագործության վաղեմության ժամկետի ընթացքը հետևյալ պայմանների առկայության դեպքում`
1. նախկին հանցագործությունն ավարտվել է և օրենքով դրա համար սահմանված վաղեմության ժամկետը դեռևս չի անցել,
2. նոր կատարվածը միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր հանցագործություն է:
Վաղեմության ժամկետի ընդհատվելու դեպքում նախորդ հանցանքի համար ընթացող ժամկետը չեղյալ է համարվում, և հաշվարկը վերսկսվում է նոր հանցագործության ավարտման պահից: Այլ կերպ ասած` նոր հանցանքի կատարմամբ նախկին հանցագործության համար նախատեսված վաղեմության ժամկետը չի վերանում, իսկ ինչպես նոր հանցանքի, այնպես էլ նախկին հանցանքի համար օրենքով սահմանված վաղեմության ժամկետները սկսվում են հաշվարկվել նոր հանցանքի ավարտման պահից` յուրաքանչյուր հանցագործության համար ինքնուրույն:
(…) Եթե անձը միաժամանակ կատարում է երկու կամ ավելի հանցագործություն, դրանցից յուրաքանչյուրի համար վաղեմության ժամկետը պետք է հաշվարկվի առանձին: Հետևաբար, հանցագործություններից մեկի համար վաղեմության ժամկետի ավարտի դեպքում անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից այդ հանցագործության համար, սակայն մյուսների համար, որոնց վաղեմության ժամկետները չեն անցել, անձը պետք է ենթարկվի քրեական պատասխանատվության ընդհանուր կարգով՚ (տե’ս Սիրաժ Ղամբարյանի և այլոց գործով Վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի մարտի 28-ի թիվ ԵՇԴ/0055/01/11 որոշման 21-րդ կետը):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն` ՙՔրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները՚:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` ՙՍույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով՚:
Մեջբերված նորմերի վերլուծությունից երևում է, որ քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելը դիտում է որպես քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք` սահմանելով, որ քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները:
Միևնույն ժամանակ քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու պարտադիր նախապայման է դիտում մեղադրյալի համաձայնությունը, որի բացակայությունը ենթադրում է վարույթի շարունակում ընդհանուր կարգով (տե’ս Անահիտ Հայկի Սաղաթելյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԳԴ5/0022/01/10 որոշումը, Սիրաժ Ղամբարյանի և այլոց գործով Վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի մարտի 28-ի թիվ ԵՇԴ/0055/01/11 որոշումը)՚:
Համաձայն Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունն ավարտվել է 2016 թվականի հունիսի 10-ին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի վերլուծությունից բխում է, որ այն նկարագրում է դիտավորյալ հանցագործություն, իսկ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն խիստ՝ ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետը չի գերազանցում մեկ տարին, ուստի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, հետևաբար այն կատարած անձինք ազատվում են քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է երկու տարի:
Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար առանց պատիժ նշանակելու` պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից` վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը`
ՎՃՌԵՑ
Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և առանց պատիժ նշանակելու նրան ազատել քրեական պատասխանատվությունից՝ վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով:
Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում:
ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0347/01/16
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 29-12-2016 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 15122316 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Ամին Բեյգիին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2016թ. հունիսի 10-ին Երևան քաղաքի Տ. Մեծի պող. գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Ամին |
| Ազգանուն | Ֆիրուզ |
| Հայրանուն | Բեյգիին |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 15.9 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 29-12-2016 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Բեկթաշյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 30-12-2016 |
|---|
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2017թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 23-01-2017 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ամին Ֆիրուզ |
| Ազգանուն | Բեյգի |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ժորա |
| Ազգանուն | Համբարձումյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Անդրանիկ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 09-02-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-03-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 14:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 03-04-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 19-04-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-05-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 08-06-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-07-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 10-07-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 25-07-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի մեկ այլ գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 23-08-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի մեկ այլ գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 13-09-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 28-09-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 09:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 23-10-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի մեկ այլ գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 15-11-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի սեմինարի դասընթացներին մասնակցելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-12-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 18-01-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2018թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
|---|
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 23-01-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-02-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-03-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի թիվ ԵԿԴ/0061/15/17 միջնորդությունով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-03-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-04-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի թիվ ԵԿԴ/0262/01/17 քրեական գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատ-առով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 08-05-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի թիվ ԵԿԴ/0004/11/18 բողոքով խորհրդակցական սենյակում լինելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 07-06-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Դատավորի ԲԴԽ-ի նիստին մասնակցելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-07-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 09:15 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 21-08-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի վատառողջ լինելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 25-09-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի մեկ այլ գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 03-11-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-11-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-12-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-12-2018 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի մեկ այլ գործով ծանրաբեռնված լինելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 10-01-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2019թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
|---|
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-01-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-01-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-02-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի մեկ այլ քրեական գործով ծանրաբեռնված լինելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 07-02-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 21-02-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի արձակուրդում գտնվելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-03-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 15:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-03-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-03-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-04-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 15-04-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | նախագահող դատավորի խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 30-04-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 20-05-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի Բարձրագույն դատական խորհրդի նիստում գտնվելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-06-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-06-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 23-07-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Կազմի փոփոխություն
| Ամսաթիվ | 28-08-2019 |
|---|---|
| Փոփոխության հիմքը | Տեղափոխվել է այլ դատարան |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0347/01/16
Երևան քաղաքի դատարան
Էլեկտրոնային քարտը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 28-08-2019 |
|---|
Կազմի փոփոխություն
| Ամսաթիվ | 28-08-2019 |
|---|---|
| Փոփոխության հիմքը | Տեղափոխվել է այլ դատարան |
Մակագրել
| Երբ | 28-08-2019 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Մկրտչյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 29-08-2019 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 02-09-2019 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 23-09-2019 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ամին |
| Ազգանուն | Ֆիրուզ |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Վաղինակ |
| Ազգանուն | Աթոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ս |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | * |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | դատավոր Ա.Մկրտչյանի աշխատանքային ծանրաբեռնվածության պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 16-10-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | * |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 01-11-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 21-11-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-12-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-12-2019 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Անավարտ գործեր
| Հաշվետու ժամանակահատված | 2019 թվական |
|---|---|
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 20-01-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
| Այլ նշումներ | Մինչև փորձաքննության եզրակացության ստանալը դատական նիստը հետաձգվել է անորոշ ժամկետով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-03-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Հայաստանի Հանրապետությունում հայտարարված արտակարգ դրության հետ կապված դատավարության մասնակիցների դատական նիստին չնեկայանալու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-04-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Հայաստանի Հանրապետությունում հայտարարված արտակարգ դրության հետ կապված դատավարության մասնակիցների դատական նիստին չնեկայանալու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 18-05-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 09-06-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | թարգմանչի բացակայության պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-06-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 21-07-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-07-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | պաշտպան Վ.Աթոյանի բացակայության պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-08-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-08-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | պաշտպան Վ.Աթոյանի բացակայության պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-09-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Պաշտպանի չներկայանալու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 24-09-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Դատավոր Ա.Մկրտչյանի՝ հերթական արձակուրդում գտնվելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 16-10-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | պաշտպան Վ.Աթոյանի դատական նիստին չներկայանալու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-11-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազի պաշտոնակատար Հ.Չախոյանի գրության հիման վրա |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-11-2020 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 26-11-2020 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Ամին |
| Ազգանուն | Բեյգի |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 26-11-2020 |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Այլ նշումներ | Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և առանց պատիժ նշանակելու նրան ազատել քրեական պատասխանատվությունից՝ վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով: |
Արագացված վարույթ
| Ամսաթիվ | 01-11-2019 |
|---|---|
| Այո/Ոչ | Ոչ |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Գործ No ԵԿԴ/0347/01/16 ԴԱՏԱՎՃԻՌ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ ՙ26՚ նոյեմբերի 2020 թվական քաղաք Երևան Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Արթուր Մկրտչյանի քարտուղարությամբ` Ռուզաննա Պետրոսյանի Նարե Այվազյանի մասնակցությամբ` մեղադրող Սամվել Հակոբյանի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի թարգմանիչ Ռոբերտ Թահմասյանի Էմմա Մանուկյանի Կենտրոն նստավայրում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի /ծնված 1978 թվականի օգոստոսի 11-ին` Իրանի Իսլամական Հանրապետության Ռեզվանշահր քաղաքում, ազգությամբ պարսիկ, ԻԻՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, աշխատում է՝ ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի տնօրեն, ամուսնացած, դատվածություն չունեցող, հաշվառված` ԻԻՀ, քաղաք Թեհրան, Փասդարան պողոտա, Բուստան փողոց, Սեփեհրի նրբանցք, Գոլզար փողոց, 9-րդ տուն, փաստացի բնակվող՝ քաղաք Երևան, Տիգրան Մեծի փողոց 3/6, քաղաք Երևան, Ներքին Շենգավիթ, 2-րդ փողոց,4-րդ տուն/, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով: Գործի դատավարական նախապատմությունը 2016 թվականի հունիսի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 15122316 քրեական գործը: 2016 թվականի դեկտեմբերի 15-ին Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն` չհեռանալու մասին: 2016 թվականի դեկտեմբերի 26-ին թիվ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով: 2016 թվականի դեկտեմբերի 29-ին թիվ 15122316 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան: Գործի փաստական հանգամանքները Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել, որ ՙնա 2016թ. հունիսի 10-ին՝ ժամը 15:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում գործող ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում Գրետա Արայիկի Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը:՚: Ապացույցների հետազոտում և գնահատում Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ինքը որևէ պարտավորագիր չի գրել, Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք չէ, ընդհակառակը՝ նրանք են իրենից պարտքով ումար վերցրել՝ հյուրանոցի շինարարական աշխատանքները կատարելու համար: Ինչ վերաբերում է վկաների ցուցմունքների, թե իբր ինքը հափշտակել և պատռել է պարտքի վերաբերյալ պարտավորագիրը, դա իրականությանը չի համապատասխանում, որևէ պարտավորագիր չի եղել: Վկա Գրետա Գևորգյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Նիմայի՝ Ամին Բեյգիի, հետ ծանոթացել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում՝ Կարինեի միջոցով, իսկ Կարինեին ճանաչել է, քանի որ վերջինիս քեռին աշխատել է իր մոտ: Մինչև դեպքը Կարինեին 1000 ԱՄՆ դոլար պարտքով գումար է տվել, սակայն հետագայում չի կարողացել հետ վերցնել, և երբ Կարինեից իմացել է, որ Նիման՝ Ամին Բեյգին, Կարինեին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար է պարտք, Կարինեի հետ գնացել է Նիմայի մոտ, խոսել, բացատրել, որ Նիման Կարինեի պարտքը տա, որպեսզի ինքն էլ իր գումարը կարողանա վերցնել: Նիման համաձայնվել է այդ փաստաթուղթը նոտարական կարգով հաստատելուն, և ասել, որ դրանից մեկ ամիս հետո կվերադարձնի պարտքը: Պարտավորագիրը նոտարական կարգով հաստատելու համար ինքը 2016 թվականի հունիսի 10-ին զանգահարել է Արմենին, նրանից իմացել է պարտավորագրի տեղը, վերցրել այն: Մինչև հյուրանոցից դուրս գալը, նշված փաստաթուղթը տվել է մի պարսիկի, որպեսզի վերջինս այն կարդա իր համար: Նա կարդացել է հետևյալը. ՙԵս՝ Ամին Բեյգին, պարտք եմ Կարինեին և Արմենին 16.000 ԱՄՆ դոլար՚, ինքն ունի նաև դրա ձայնագրությունը: Նիման իրեն ասել է, որ մենակ գնա, սակայն Կարինեի հետ վիճաբանությունից խուսափելու համար գնացել է հյուրանոցի աշխատակից Ֆլորայի հետ: Նիման իրեն խաբել է: Գնացել է Նիմայի մոտ, դրսից զանգահարել Նիմային և ասել, որ վերջինս դուրս գա, միասին գնան նոտար: Նիման հարցրել է, արդյոք փաստաթուղթը բերել է, ինքը ասել է, որ այն իր մոտ է, Նիման իրեն կանչել է ներս: Մտել է ներս, դուռը բացել, սկզբում նստած են եղել երկու աղջիկ, իսկ սրահի մեջտեղում՝ Նիման՝ կանգնած: Մտել է, Նիմային առաջարկել գնալ: Նիման պահանջել է փաստաթուղթը ցույց տալ: Երբ պայուսակից հանել է՝ Նիման խլել է այն, արագ պատռել ու նետել հետևի կողմը՝ շաուրմայի ապարատի վրա: Ինքը մոտեցել է այդ ապարատի մոտ կանգնած տղա աշխատակցին և խնդրել փաստաթուղթը՝ թեկուզ պատռված վիճակում, տալ իրեն, սակայն Նիման աղջիկների հետ իրեն հրել և դուրս են տարել: Դրանից հետո մի քանի անգամ զանգահարել է ոստիկանություն, հաղորդում տվել և խնդրել, որ գան և գտնեն այդ փաստաթուղթը: Վկա Ֆլորա Հարությունյանը դատաքննության փուլում պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիս ամսին գտնվել է աշխատանքի մեջ, երբ հյուրանոց է եկել Գրետան և Կարինեի հետ որոշել են, որ ինչ-որ թղթով Գրետան գնալու է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի տնօրեն Նիմայի մոտ, որպեսզի այդ թղթի վերաբերյալ ընդհանուր հայտարարի գան: Նրանց խոսակցությունից հասկացել է, որ այդ փաստաթուղթը գրվել է Նիմայի կողմից, որ նա գումար է պարտք Կարինեին, և պարտավորվել է որոշակի ժամանակահատվածում վերադարձնել: Գրետան իրեն առաջարկել է միասին գնալ: Կարինեի և Գրետայի հետ միասին Կարինեի ավտոմեքենայով գնացել են ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետ, որտեղ Կարինեն իրեն և Գրետային իջեցրել է և հեռացել: Գրետան ասել է, որ ցանկանում է Նիմայի հետ այդ փաստաթուղթը հաստատել նոտարով: Գրետայի հետ միասին մտել են ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետ, որտեղ հանդիպել են Նիմային: Բացի նրանից այնտեղ են եղել նաև Նիմայի աշխատողները: Գրետան Նիմային ցույց է տվել փաստաթուղթն ու ասել, որ գնան և այն հաստատեն նոտարով: Նիման ցանկացել է տեսնել փաստաթուղթը: Երբ Գրետան այն ցույց է տվել, Նիման խլել է նրա ձեռքից, պատռել, ճմրթել և շպրտել իր հետևի կողմը, որտեղ կանգնած է եղել Գեորգին: Վկան պնդել է, որ Ամին Բեյգին իր ներկայությամբ է պատռել նշված փաստաթուղթը: Վկա Կարինե Ենգիբարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր ամուսին Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, Արմենը, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին ՙԲելա՚ հյուրանոց է եկել Գրետան և ասել, որ Նիմային համոզել է, որ միասին գնան նոտար: Արմենը Գրետային ասել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իր մեքենայով Գրետային և հյուրանոցի աշխատակիցներից Ֆլորային տարել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի մոտ, իսկ ինքը հեռացել: Իջեցնելուց մոտ 20 րոպե անց իրեն զանգահարել է Արմենը և ասել, որ Նիման իր աշխատողներով պատռել է պարտավորագիրը և կորցրել այն: Վկա Արմեն Բաղդասարյանը ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր կնոջը՝ Կարինե Ենգիբարյանին, գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016 թվականի մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, կինը՝ Կարինեն, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին իրեն զանգահարել է Գրետա Գևորգյանը և հարցրել պարտավորագրի տեղը, ասելով, որ ցանկանում է գնալ Նիմայի մոտ, որպեսզի պարտավորագիրը նոտարական կարգով վավերացվի: Գրետայի զանգից մոտ մեկ ժամ անց իրեն է զանգահարել կինը և ասել, որ Նիման Գրետայի ձեռքից խլել է պարտավորագիրն ու պատռել: Վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը դատաքննության փուլում հայտնել է, որ քանի որ դեպքի մանրամասները չի հիշում՝ կապված մեկուկես տարի առաջ ավտովթարի ենթարկվելու հետ, ուստի ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, ՙԲելա՚ հյուրանոցում գտնվելիս այնտեղ է եկել ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի տնօրեն Նիման՝ Արմենի ու Կարինեի հետ, ինչ-որ փաստաթուղթ՝ լրացրել, որից հետո նշված փաստաթղթով իրեն մոտեցել է Արմենը և խնդրել, ոպեսզի թարգմանի, քանի որ գրված է եղել պարսկերեն: Թարգմանել է այն, սակայն չի հիշում, թե ինչ է հստակ գրված եղել պարսկերեն, միայն հիշել է, որ այն Նիմայի կողմից Արմենին գումար պարտք լինելու մասին էր: Ինչ վերաբերում է նախաքննության փուլում նշված այն հանգամանքին, որ մինչ այդ տեղյակ է եղել, որ Նիման Արմենին պարտք է 13.000-17.000 ԱՄՆ դոլար գումար, ապա ներկայումս չի պնդում գումարի չափը, քանի որ ինքը տեղյակ չի եղել որևէ գումարի պարատքի մասին, ինքը հիշում է 2000 ԱՄՆ դոլարի մասին: Վկա Սիրանուշ Վարդանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում եղել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և նկատել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինը բղավել է՝ ՙթուղթս, թուղթս՚, սակայն ինքը որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Այդ կինը՝ Գրետան, ասել է, որ դա կարևոր փաստաթուղթ էր, որը պետք է հաստատեր նոտարով: Դրանից հետո եկել են ոստինաության աշխատակիցները, զննել են տարածքը, սակայն այդ փաստաթուղթը չեն հայտնաբերել: Վկա Սվետլանա Օհանյանը նախաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում, եղել է ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և տեսել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինն իրենց չի թողել, որպեսզի դուրս գան սննդի կետից՝ ասելով, որ ինչ-որ փաստաթուղթ են տանում: Վկա Գեորգի Դանիելովը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում դուրս է եկել ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետից: Երբ վերադարձել է, տեսել է, որ Գրետան վիճաբանել է Նիմայի հետ, նա բռնել է Նիմայի թևից և հարցրել, թե որտեղ է փաստաթուղթը: Ինքը տեղյակ չէ, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը, որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Դրանից հետո եկել են ոստիկանության աշխատակիցները, ինքն այլ բան չի տեսել: 24.12.2016թ.կատարված դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն՝ ՙՆիմա Ֆուդ՚ սննդի կետի դիմացի ձախ հատվածում՝ պատի տակ դրված առկա է թվով երկու շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարք: Գ/թ 180-187 Քրեական գործով ապացույց է ճանաչվել այլ փաստաթուղթ հանդիսացող՝ Ամին Ֆիրուզի Բեյգիի, Կարինե Ենգիբարյանի և Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը և Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը՝ դրանց հայերեն թարգմանություններով: Գ/թ 20-23, 202 Դատարանի իրավական վերլուծությունները Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը` կարևոր այլ փաստաթուղթ՝ պարտավորագիր հափշտակելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը քրեական պատասխանատվություն է սահմանել փաստաթղթեր, դրոշմներ, կնիքներ հափշտակելու կամ վնասելու համար։ Այն կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործություն է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը պարունակում է երկու ինքնուրույն հանցակազմ։ Այս հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է սահմանում քաղաքացու անձնագիրը կամ կարևոր այլ փաստաթղթեր հափշտակելու համար։ Նշված հանցագործության անմիջական օբյեկտը անձնական փաստաթղթերի հետ վարվելու սահմանված կարգն է։ Քաղաքացիներից կարևոր անձնական փաստաթղթերի հափշտակությունը տուժողի համար նրա օրինական իրավունքների և շահերի իրականացման դժվարություններ է ստեղծում։ Անձնագրից բացի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության առարկա կարող են լինել կարևոր այլ անձնական փաստաթղթերը (ծառայական վկայականը, կենսաթոշակային գրքույկը, աշխատանքային գրքույկը, ատեստատը, բարձրագույն կրթության վկայականը և այլն)։ Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ ըստ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի՝ կարևոր այլ փաստաթղթերի ցանկը սպառիչ չէ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի համաձայն` ՙ1. Ըստ բնույթի և հանրության համար վտանգավորության աստիճանի՝ հանցագործությունները դասակարգվում են՝ ոչ մեծ ծանրության, միջին ծանրության, ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործությունների: 2. Ոչ մեծ ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, կամ որոնց համար նախատեսված է ազատազրկման հետ կապ չունեցող պատիժ, ինչպես նաև անզգուշությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը: (…)՚: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն` ՙ1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները. 1) երկու տարի՝ ոչ մեծ ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից. 2) հինգ տարի՝ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից. 3) տասը տարի՝ ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից. 4) տասնհինգ տարի՝ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից: 2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը: /.../՚: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն` ՙՔրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները՚: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` ՙՍույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով՚: Հաշվի առնելով, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին չի ընդունել իրեն առաջադրված մեղադրանքը և առարկել է վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով քրեական գործի վարույթը կարճելուն, ուստի գործի վարույթը շարունակվել է սովորական կարգով: Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված՝ ինչպես վկաներ Գրետա Գևորգյանի, Ֆլորա Հարությունյանի, Կարինե Ենգիբարյանի, Արմեն Բաղդասարյանի, Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղի, Սիրանուշ Վարդանյանի, Սվետլանա Օհանյանի, Գեորգի Դանիելովի ցուցմունքներով, այնպես էլ գործին վերաբերելի մյուս ապացույցներով, որոնք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադատավարական նորմերի պահպանմամբ և, իրենց համակցությամբ, բավարար են Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ հիմնավորված համարելու համար: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը ԳԴ5/0022/01/10 գործով Անահիտ Սաղաթելյանի վերաբերյալ 2011թ. հոկտեմբերի 20-ի որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. /.../ Քրեական օրենսդրությամբ, կապված արարքի բնույթից և հանրության համար վտանգավորության աստիճանից, նախատեսված են քրեական պատասխանատվության ենթարկելու տարբեր ժամկետներ, որոնց անցնելու դեպքում կատարված արարքը կորցնում է իր վտանգավորությունը, և անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից: Վերոգրյալի հիման վրա քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելը դիտում է որպես քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք` սահմանելով, որ քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները: Միևնույն ժամանակ քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու պարտադիր նախապայման է դիտում մեղադրյալի համաձայնությունը, որի բացակայությունը ենթադրում է վարույթի շարունակում ընդհանուր կարգով: Ինչպես երևում է նշված արգելքը սահմանող իրավանորմի վերլուծությունից, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի կիրառման համար ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձի համաձայնությունն անհրաժեշտ է միայն այն դեպքում, երբ քրեական գործն արդեն իսկ հարուցված է, և անձը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, այսինքն` նրա նկատմամբ սկսվել է քրեական հետապնդում: Բոլոր այն դեպքերում, երբ քրեական գործը դեռ հարուցված չէ, կամ քրեական գործը հարուցվել է, սակայն որևէ անձի մեղադրանք չի առաջադրվել, և անցել են վաղեմության ժամկետները, ապա ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձի համաձայնությունն անհրաժեշտ չէ, և մինչդատական վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է իր նախաձեռնությամբ հրաժարվել քրեական գործ հարուցելուց կամ որոշում կայացնել հարուցված քրեական գործի վարույթը կարճելու մասին: Այլ կերպ` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու ժամկետներն անցած լինելն ինքնին բացառում է քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը` անկախ ենթադրյալ իրավախախտում կատարած անձի համաձայնությունից կամ առարկությունից. համաձայնության հարցն առաջ է գալիս միայն կոնկրետ անձի նկատմամբ քրեական հետապնդում սկսելուց` նրան մեղադրանք առաջադրելուց հետո՚: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը 2015 թվականի փետրվարի 27-ին Հարություն Սարգսյանի վերաբերյալ թիվ ՇԴ/0172/01/12 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. ՙՎաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցագործությունն ավարտված համարելու պահից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Միևնույն ժամանակ օրենքով նախատեսված են վաղեմության ժամկետի ընթացքի ընդհատման դեպքերը: Վճռաբեկ դատարանը վերահաստատում է իր նախադեպային իրավունքում ձևավորած դիրքորոշումն առ այն, որ ՙ(…) նոր կատարված հանցագործությունն ընդհատում է նախկին հանցագործության վաղեմության ժամկետի ընթացքը հետևյալ պայմանների առկայության դեպքում` 1. նախկին հանցագործությունն ավարտվել է և օրենքով դրա համար սահմանված վաղեմության ժամկետը դեռևս չի անցել, 2. նոր կատարվածը միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր հանցագործություն է: Վաղեմության ժամկետի ընդհատվելու դեպքում նախորդ հանցանքի համար ընթացող ժամկետը չեղյալ է համարվում, և հաշվարկը վերսկսվում է նոր հանցագործության ավարտման պահից: Այլ կերպ ասած` նոր հանցանքի կատարմամբ նախկին հանցագործության համար նախատեսված վաղեմության ժամկետը չի վերանում, իսկ ինչպես նոր հանցանքի, այնպես էլ նախկին հանցանքի համար օրենքով սահմանված վաղեմության ժամկետները սկսվում են հաշվարկվել նոր հանցանքի ավարտման պահից` յուրաքանչյուր հանցագործության համար ինքնուրույն: (…) Եթե անձը միաժամանակ կատարում է երկու կամ ավելի հանցագործություն, դրանցից յուրաքանչյուրի համար վաղեմության ժամկետը պետք է հաշվարկվի առանձին: Հետևաբար, հանցագործություններից մեկի համար վաղեմության ժամկետի ավարտի դեպքում անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից այդ հանցագործության համար, սակայն մյուսների համար, որոնց վաղեմության ժամկետները չեն անցել, անձը պետք է ենթարկվի քրեական պատասխանատվության ընդհանուր կարգով՚ (տե’ս Սիրաժ Ղամբարյանի և այլոց գործով Վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի մարտի 28-ի թիվ ԵՇԴ/0055/01/11 որոշման 21-րդ կետը): ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6-րդ կետի համաձայն` ՙՔրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները՚: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 6-րդ մասի համաձայն` ՙՍույն հոդվածի առաջին մասի 6-րդ և 13-րդ կետերում նշված հիմքերով գործի վարույթի կարճում և քրեական հետապնդման դադարեցում չի թույլատրվում, եթե դրա դեմ առարկում է մեղադրյալը: Այս դեպքում գործի վարույթը շարունակվում է սովորական կարգով՚: Մեջբերված նորմերի վերլուծությունից երևում է, որ քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելը դիտում է որպես քրեական գործի վարույթը և քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք` սահմանելով, որ քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները: Միևնույն ժամանակ քրեադատավարական օրենքը վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու պարտադիր նախապայման է դիտում մեղադրյալի համաձայնությունը, որի բացակայությունը ենթադրում է վարույթի շարունակում ընդհանուր կարգով (տե’ս Անահիտ Հայկի Սաղաթելյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ԳԴ5/0022/01/10 որոշումը, Սիրաժ Ղամբարյանի և այլոց գործով Վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի մարտի 28-ի թիվ ԵՇԴ/0055/01/11 որոշումը)՚: Համաձայն Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունն ավարտվել է 2016 թվականի հունիսի 10-ին: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի վերլուծությունից բխում է, որ այն նկարագրում է դիտավորյալ հանցագործություն, իսկ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն խիստ՝ ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետը չի գերազանցում մեկ տարին, ուստի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, հետևաբար այն կատարած անձինք ազատվում են քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է երկու տարի: Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար առանց պատիժ նշանակելու` պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից` վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով: Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 134-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-373-րդ և 379-րդ հոդվածներով, դատարանը` ՎՃՌԵՑ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և առանց պատիժ նշանակելու նրան ազատել քրեական պատասխանատվությունից՝ վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով: Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում: ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ՄԿՐՏՉՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 26-11-2020 |
| Գործը քննվել է | Դռնբաց |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 14-01-2021 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 8 հատոր |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 14-01-2021 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 8 հատոր |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-5024 |
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 08-09-2021 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 10-09-2021 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 15-09-2021 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 9 հատորից. 1-ինը՝ 211, 2-րդը՝ 140, 3-րդը՝ 109, 4-րդը՝ 111, 5-րդը՝ 134, 6-րդը՝ 84, 7-րդը՝ 94, 8-րդը՝ 144, 9-րդը՝ 155 թերթից: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 16-09-2021 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 9 հատորից. 1-ինը՝ 211, 2-րդը՝ 140, 3-րդը՝ 109, 4-րդը՝ 111, 5-րդը՝ 134, 6-րդը՝ 84, 7-րդը՝ 94, 8-րդը՝ 144, 9-րդը՝ 155 թերթից |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0347/01/16
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 11-01-2021 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 08-01-2021 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Վաղինակ |
| Ազգանուն | Աթոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Ամին Բեյգի Բեկանել Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի /Կենտրոն/`Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի /ՀՀ քր.օր-ի ՀՀ քր. օր-ի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով առանց պատիժ նշանակելու նրան ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից՝ վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով / վերաբերյալ 26.11.2020թ. կայացված դատավճիռը , ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ճանաչել անպարտ և քրեական գործը կարճել` հանցադեպի բացակայության հիմքով : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 18-01-2021 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Երևան քաղաքի դատարան |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 18-01-2021 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մնացական |
| Ազգանուն | Հարությունյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Վազգեն |
| Ազգանուն | Ռշտունի |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արսեն |
| Ազգանուն | Նիկողոսյան |
Դատավորի փոխարինում
| Փոխարինման ամսաթիվ | 19-01-2021 |
|---|---|
| Բացակայող դատավոր | |
| Անուն | Վազգեն |
| Ազգանուն | Ռշտունի |
| Փոխարինող դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դանիելյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 19-01-2021 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 11-02-2021 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 18-03-2021 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 6 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 18-03-2021 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Ամին |
| Ազգանուն | Բեյգի |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | Գործ թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈԻՆԻՑ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ նաև` Վերաքննիչ դատարան) հետևյալ կազմով. նախագահող դատավոր` Մ.Հարությունյան, դատավորներ` Ա.Նիկողոսյան, Ա.Դանիելյան, քարտուղարությամբ` Ա.Մարտիրոսյանի, մասնակցությամբ` մեղադրող` Ս.Հակոբյանի, ամբաստանյալ` Ա.Բեյգիի, պաշտպան` Վ.Աթոյանի, թարգմանիչ՝ Ռ․Թախմասյանի, 2021 թվականի մարտի 18-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի` ՀՀ քրեական օրենսգտրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով. ՊԱՐԶԵՑ Գործի դատավարական նախապատմությունը. 1. 2016 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում կայացված <<Հաղորդումն ըստ ենթակայության հանձնելու մասին>> որոշմամբ՝ Գրետա Արայիկի Գևորգյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերն ուղարկվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին։ 2016 թվականի հունիսի 22-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Զ․Դադայանի կողմից կայացված <<Քրեական գործ հարուցելու և վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ դեպքի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 15122316 քրեական գործը, այն ընդունվել է վարույթ։ 2016 թվականի դեկտեմբերի 15-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Խափանման միջոց կիրառելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։ 2016 թվականի դեկտեմբերի 26-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ներգրավվել է որպես մեղադրյալ՝ նրան մեղադրանք առաջադրելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ 2016 թվականի դեկտեմբերի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով քրեական հետապնդում չի իրականացվել՝ հանցակազմի բացակայության հիմքով։ 2016 թվականի դեկտեմբերի 27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում կայացված <<Այլ փաստաթուղթն ապացույց ճանաչելու և քրեական գործին կցելու մասին>> որոշմամբ՝ թիվ 15122316 քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող նյութերի նախապատրաստման ընթացքում ստացված Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի և Կարինե Ենգիբարյանի ու Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը, Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը և դրանց հայերեն թարգամանությունները ճանաչվել է ապացույց և կցվել է քրեական գործին։ 2016 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունում կայացված <<Մեղադրական եզրակացությունը հաստատելու մասին>> որոշմամբ՝ հաստատվել է թիվ 15122316 քրեական գործով մեղադրական եզրակացությունն՝ ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ Քրեական գործն ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան՝ ըստ էության քննելու համար։ 2016 թվականի դեկտեմբերի 30-ի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /դատավոր Ա․Բեկթաշյան/ <<Քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով ընդունվել է վարույթ։ 2017 թվականի հունվարի 13-ի Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի /դատավոր Ա․Բեկթաշյան/ <<Քրեական գործը դատական քննության նշանակելու մասին>> որոշմամբ՝ սույն քրեական գործը դատական քննության է նշանակվել։ Քննության առնելով Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը՝ թողնվել է անփոփոխ, քանի որ չի վերացել դրա անհրաժեշտությունը։ 2019 թվականի օգոստոսի 29-ի Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /դատավոր Ա․Մկրտչյան/ <<Քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին>> որոշմամբ՝ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով ընդունվել է վարույթ։ 2019 թվականի սեպտեմբերի 13-ի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի /դատավոր Ա․Մկրտչյան/ <<Դատական քննությունը վերսկսելու մասին>> որոշմամբ՝ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով վերաբերյալ քրեական գործով դատական քննությունը վերսկսվել է։ 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի (այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան)` թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճռով` Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և առանց պատիժ նշանակելու նա ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից՝ վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով: Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն` չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: 2021 թվականի հունվարի 11-ին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան է ստացվել ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի վերաքննիչ բողոքը` Առաջին ատյանի դատարանի 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի վերը նշված դատավճռի դեմ, իսկ վերաքննիչ բողոքի վերաբերյալ նյութերը ստացվել են 2021 թվականի հունվարի 18-ին: Դատական գործը դատավոր Մ.Հարությունյանի աշխատակազմին է հանձնվել 2021 թվականի հունվարի 19-ին: 2021 թվականի հունվարի 19-ի ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի <<Վերաքննիչ բողոքը վարույթ ընդունելու և քրեական գործը վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում քննության նշանակելու մասին>> որոշմամբ` պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ: Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի` ՀՀ քրեական օրենսգտրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով, նշանակվել է դռնբաց դատական նիստում քննության: Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի նկատմամբ ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրություն խափանման միջոցը պահպանվել է։ Գործի փաստական հանգամանքները և վերաքննիչ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը. 2. Նախաքննության մարմինը Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրել այն բանի համար, որ. <<(...) Նա 2016թ․ հունիսի 10-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Արայիկի Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը։(...)>>: 3. Առաջին ատյանի դատարանն իր՝ 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճռի <<Ապացույցների հետազոտում և գնահատում>> վերտառությամբ բաժնում արձանագրել է. <<(...) Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին իրեն մեղավոր չի ճանաչել և դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ ինքը որևէ պարտավորագիր չի գրել, Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք չէ, ընդհակառակը՝ նրանք են իրենից պարտքով ումար վերցրել՝ հյուրանոցի շինարարական աշխատանքները կատարելու համար: Ինչ վերաբերում է վկաների ցուցմունքների, թե իբր ինքը հափշտակել և պատռել է պարտքի վերաբերյալ պարտավորագիրը, դա իրականությանը չի համապատասխանում, որևէ պարտավորագիր չի եղել: Վկա Գրետա Գևորգյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Նիմայի՝ Ամին Բեյգիի, հետ ծանոթացել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում՝ Կարինեի միջոցով, իսկ Կարինեին ճանաչել է, քանի որ վերջինիս քեռին աշխատել է իր մոտ: Մինչև դեպքը Կարինեին 1000 ԱՄՆ դոլար պարտքով գումար է տվել, սակայն հետագայում չի կարողացել հետ վերցնել, և երբ Կարինեից իմացել է, որ Նիման՝ Ամին Բեյգին, Կարինեին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար է պարտք, Կարինեի հետ գնացել է Նիմայի մոտ, խոսել, բացատրել, որ Նիման Կարինեի պարտքը տա, որպեսզի ինքն էլ իր գումարը կարողանա վերցնել: Նիման համաձայնվել է այդ փաստաթուղթը նոտարական կարգով հաստատելուն, և ասել, որ դրանից մեկ ամիս հետո կվերադարձնի պարտքը: Պարտավորագիրը նոտարական կարգով հաստատելու համար ինքը 2016 թվականի հունիսի 10-ին զանգահարել է Արմենին, նրանից իմացել է պարտավորագրի տեղը, վերցրել այն: Մինչև հյուրանոցից դուրս գալը, նշված փաստաթուղթը տվել է մի պարսիկի, որպեսզի վերջինս այն կարդա իր համար: Նա կարդացել է հետևյալը. <<Ես՝ Ամին Բեյգին, պարտք եմ Կարինեին և Արմենին 16.000 ԱՄՆ դոլար>>, ինքն ունի նաև դրա ձայնագրությունը: Նիման իրեն ասել է, որ մենակ գնա, սակայն Կարինեի հետ վիճաբանությունից խուսափելու համար գնացել է հյուրանոցի աշխատակից Ֆլորայի հետ: Նիման իրեն խաբել է: Գնացել է Նիմայի մոտ, դրսից զանգահարել Նիմային և ասել, որ վերջինս դուրս գա, միասին գնան նոտար: Նիման հարցրել է, արդյոք փաստաթուղթը բերել է, ինքը ասել է, որ այն իր մոտ է, Նիման իրեն կանչել է ներս: Մտել է ներս, դուռը բացել, սկզբում նստած են եղել երկու աղջիկ, իսկ սրահի մեջտեղում՝ Նիման՝ կանգնած: Մտել է, Նիմային առաջարկել գնալ: Նիման պահանջել է փաստաթուղթը ցույց տալ: Երբ պայուսակից հանել է՝ Նիման խլել է այն, արագ պատռել ու նետել հետևի կողմը՝ շաուրմայի ապարատի վրա: Ինքը մոտեցել է այդ ապարատի մոտ կանգնած տղա աշխատակցին և խնդրել փաստաթուղթը՝ թեկուզ պատռված վիճակում, տալ իրեն, սակայն Նիման աղջիկների հետ իրեն հրել և դուրս են տարել: Դրանից հետո մի քանի անգամ զանգահարել է ոստիկանություն, հաղորդում տվել և խնդրել, որ գան և գտնեն այդ փաստաթուղթը: Վկա Ֆլորա Հարությունյանը դատաքննության փուլում պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիս ամսին գտնվել է աշխատանքի մեջ, երբ հյուրանոց է եկել Գրետան և Կարինեի հետ որոշել են, որ ինչ-որ թղթով Գրետան գնալու է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիմայի մոտ, որպեսզի այդ թղթի վերաբերյալ ընդհանուր հայտարարի գան: Նրանց խոսակցությունից հասկացել է, որ այդ փաստաթուղթը գրվել է Նիմայի կողմից, որ նա գումար է պարտք Կարինեին, և պարտավորվել է որոշակի ժամանակահատվածում վերադարձնել: Գրետան իրեն առաջարկել է միասին գնալ: Կարինեի և Գրետայի հետ միասին Կարինեի ավտոմեքենայով գնացել են <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետ, որտեղ Կարինեն իրեն և Գրետային իջեցրել է և հեռացել: Գրետան ասել է, որ ցանկանում է Նիմայի հետ այդ փաստաթուղթը հաստատել նոտարով: Գրետայի հետ միասին մտել են <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետ, որտեղ հանդիպել են Նիմային: Բացի նրանից այնտեղ են եղել նաև Նիմայի աշխատողները: Գրետան Նիմային ցույց է տվել փաստաթուղթն ու ասել, որ գնան և այն հաստատեն նոտարով: Նիման ցանկացել է տեսնել փաստաթուղթը: Երբ Գրետան այն ցույց է տվել, Նիման խլել է նրա ձեռքից, պատռել, ճմրթել և շպրտել իր հետևի կողմը, որտեղ կանգնած է եղել Գեորգին: Վկան պնդել է, որ Ամին Բեյգին իր ներկայությամբ է պատռել նշված փաստաթուղթը: Վկա Կարինե Ենգիբարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր ամուսին Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, Արմենը, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին <<Բելա>> հյուրանոց է եկել Գրետան և ասել, որ Նիմային համոզել է, որ միասին գնան նոտար: Արմենը Գրետային ասել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իր մեքենայով Գրետային և հյուրանոցի աշխատակիցներից Ֆլորային տարել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի մոտ, իսկ ինքը հեռացել: Իջեցնելուց մոտ 20 րոպե անց իրեն զանգահարել է Արմենը և ասել, որ Նիման իր աշխատողներով պատռել է պարտավորագիրը և կորցրել այն: Վկա Արմեն Բաղդասարյանը ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր կնոջը՝ Կարինե Ենգիբարյանին, գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016 թվականի մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, կինը՝ Կարինեն, իրենց ծանոթներից՝ Ռեզան: 2016 թվականի հունիսի 10-ին իրեն զանգահարել է Գրետա Գևորգյանը և հարցրել պարտավորագրի տեղը, ասելով, որ ցանկանում է գնալ Նիմայի մոտ, որպեսզի պարտավորագիրը նոտարական կարգով վավերացվի: Գրետայի զանգից մոտ մեկ ժամ անց իրեն է զանգահարել կինը և ասել, որ Նիման Գրետայի ձեռքից խլել է պարտավորագիրն ու պատռել: Վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը դատաքննության փուլում հայտնել է, որ քանի որ դեպքի մանրամասները չի հիշում՝ կապված մեկուկես տարի առաջ ավտովթարի ենթարկվելու հետ, ուստի ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, <<Բելա>> հյուրանոցում գտնվելիս այնտեղ է եկել <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիման՝ Արմենի ու Կարինեի հետ, ինչ-որ փաստաթուղթ՝ լրացրել, որից հետո նշված փաստաթղթով իրեն մոտեցել է Արմենը և խնդրել, որպեսզի թարգմանի, քանի որ գրված է եղել պարսկերեն: Թարգմանել է այն, սակայն չի հիշում, թե ինչ է հստակ գրված եղել պարսկերեն, միայն հիշել է, որ այն Նիմայի կողմից Արմենին գումար պարտք լինելու մասին էր: Ինչ վերաբերում է նախաքննության փուլում նշված այն հանգամանքին, որ մինչ այդ տեղյակ է եղել, որ Նիման Արմենին պարտք է 13.000-17.000 ԱՄՆ դոլար գումար, ապա ներկայումս չի պնդում գումարի չափը, քանի որ ինքը տեղյակ չի եղել որևէ գումարի պարատքի մասին, ինքը հիշում է 2000 ԱՄՆ դոլարի մասին: Վկա Սիրանուշ Վարդանյանը դատաքննության փուլում ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլի ցուցմունքը, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում եղել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և նկատել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինը բղավել է՝ <<թուղթս, թուղթս>>, սակայն ինքը որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Այդ կինը՝ Գրետան, ասել է, որ դա կարևոր փաստաթուղթ էր, որը պետք է հաստատեր նոտարով: Դրանից հետո եկել են ոստինաության աշխատակիցները, զննել են տարածքը, սակայն այդ փաստաթուղթը չեն հայտնաբերել: Վկա Սվետլանա Օհանյանը նախաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում, եղել է <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում, երբ բարձր ձայներ է լսել սննդի կետի առաջին հարկից, երկրորդ հարկից իջել է ներքև և տեսել, որ Նիման վիճում է ինչ-որ կնոջ հետ: Այդ կինն իրենց չի թողել, որպեսզի դուրս գան սննդի կետից՝ ասելով, որ ինչ-որ փաստաթուղթ են տանում: Վկա Գեորգի Դանիելովը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ 2016 թվականի հունիսի 10-ին ժամը՝ 15:00-ի սահմաններում դուրս է եկել <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետից: Երբ վերադարձել է, տեսել է, որ Գրետան վիճաբանել է Նիմայի հետ, նա բռնել է Նիմայի թևից և հարցրել, թե որտեղ է փաստաթուղթը: Ինքը տեղյակ չէ, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը, որևէ փաստաթուղթ չի տեսել: Դրանից հետո եկել են ոստիկանության աշխատակիցները, ինքն այլ բան չի տեսել: 24.12.2016թ.կատարված դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն՝ <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի դիմացի ձախ հատվածում՝ պատի տակ դրված առկա է թվով երկու շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարք: Գ/թ 180-187 Քրեական գործով ապացույց է ճանաչվել այլ փաստաթուղթ հանդիսացող՝ Ամին Ֆիրուզի Բեյգիի, Կարինե Ենգիբարյանի և Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը և Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը՝ դրանց հայերեն թարգմանություններով: Գ/թ 20-23, 202:(...)>>: 4. Առաջին ատյանի դատարանն իր՝ 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճռի <<Դատարանի իրավական վերլուծությունները>> վերտառությամբ բաժնում նշել է. <<(...) Դատարանը գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամբ, գտնում է, որ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը` կարևոր այլ փաստաթուղթ՝ պարտավորագիր հափշտակելու մեջ, նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ապացուցված է: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը քրեական պատասխանատվություն է սահմանել փաստաթղթեր, դրոշմներ, կնիքներ հափշտակելու կամ վնասելու համար։ Այն կառավարման կարգի դեմ ուղղված հանցագործություն է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածը պարունակում է երկու ինքնուրույն հանցակազմ։ Այս հոդվածի 1-ին մասը պատասխանատվություն է սահմանում քաղաքացու անձնագիրը կամ կարևոր այլ փաստաթղթեր հափշտակելու համար։ Նշված հանցագործության անմիջական օբյեկտը անձնական փաստաթղթերի հետ վարվելու սահմանված կարգն է։ Քաղաքացիներից կարևոր անձնական փաստաթղթերի հափշտակությունը տուժողի համար նրա օրինական իրավունքների և շահերի իրականացման դժվարություններ է ստեղծում։ Անձնագրից բացի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության առարկա կարող են լինել կարևոր այլ անձնական փաստաթղթերը (ծառայական վկայականը, կենսաթոշակային գրքույկը, աշխատանքային գրքույկը, ատեստատը, բարձրագույն կրթության վկայականը և այլն)։ Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ ըստ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի՝ կարևոր այլ փաստաթղթերի ցանկը սպառիչ չէ: (...) Հաշվի առնելով, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին չի ընդունել իրեն առաջադրված մեղադրանքը և առարկել է վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով քրեական գործի վարույթը կարճելուն, ուստի գործի վարույթը շարունակվել է սովորական կարգով: Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է դատաքննությամբ հետազոտված՝ ինչպես վկաներ Գրետա Գևորգյանի, Ֆլորա Հարությունյանի, Կարինե Ենգիբարյանի, Արմեն Բաղդասարյանի, Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղի, Սիրանուշ Վարդանյանի, Սվետլանա Օհանյանի, Գեորգի Դանիելովի ցուցմունքներով, այնպես էլ գործին վերաբերելի մյուս ապացույցներով, որոնք ձեռք են բերվել օրենքով սահմանված քրեադատավարական նորմերի պահպանմամբ և, իրենց համակցությամբ, բավարար են Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ հիմնավորված համարելու համար: (...) Համաձայն Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունն ավարտվել է 2016 թվականի հունիսի 10-ին: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի վերլուծությունից բխում է, որ այն նկարագրում է դիտավորյալ հանցագործություն, իսկ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն խիստ՝ ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետը չի գերազանցում մեկ տարին, ուստի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, հետևաբար այն կատարած անձինք ազատվում են քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է երկու տարի: Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար առանց պատիժ նշանակելու` պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից` վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով:(…)>>: Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը. 5. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով. Իր վերաքննիչ բողոքում ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանը մասնավորապես նշել է. <<(…) Պաշտպանական կողմը գտնում է, որ դատավճիռն անհիմն է, առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորող ոչ մի իրավական ապացույցներ չկան և որպես այդպիսին դատարանը հիմք է ընդունել միայն սույն քրեական գործի հարուցման համար <<հիմք հանդիսացող>> դիմումատու ամուսինների և նրանց մտերիմ ու <<գաղափարակից>> երկու ընկերուհիների ցուցմունքները: Հետևաբար, պաշտպանական կողմը գտնում է, որ սույն քրեական գործը ենթակա է կարճման հանցադեպի բացակայության հիմքով, իսկ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգին ենթակա է արդարացման: (…) Ըստ քրեական գործով ձեռք բերված տվյալների տեղի է ունեցել հետևյալը (այն նշված է մեղադրական եզրակացության նկարագրական մասում). Երևան քաղաքի Մոլղովական փողոցի 3-րդ շենքի 63 բնակարանի բնակիչ Յուրիյ Գրետա Արայիկի Գևորգյանը. իր հետ վերցնելով ԻԻ2, քաղաքացի, Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ 3/6 հասցեում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետի անօրեն Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարսկերեն լեզվով գրված պարտավորագրի բնօրինակը, 2016թ. հունիսի 10-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Նոր-Արեշ 35 փողոցի 127/2 շենքի 521 բնակարանի բնակիչ Ֆլորա Գարենի Հարությունյանի հետ Կարինե Ենգիբարյանի ավտոմեքենայով, գնացել են <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետ, որպեսզի Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի հետ գնան և նոտարական կարգով վավերացնեն գումարի վերաբերյալ պարտավորագիրը: <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Գևորգյանը և Ֆլորա Հարությունյանը, որոնք հանդիսանում են Կարինե Ենգիբարյանի մոտ ընկերուհիները, հանդիպել են Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին: Գրետա Գևորգյանը պայուսակից հանել է պարտավորագրի բնօրինակը Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ցույց տալու նպատակով, ձեռքի մեջ պահած հեռվից ցույց է տվել այն, որից հետո Ամին Ֆիրուզ Բեյգին աջ ձեռքով Գրետա Գևորգյանի ձեռքից խլել է պարտավորագրի բնօրինակը և պատառոտելով ու ճմրթելով այն շպրտել սննդի կետի դիմացի հատվածում առկա շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարքի կողմը այդ կերպ հափշտակելով կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը: Այստեղ պետք է նշեմ, որ սույն գործում առկա է ոստիկանության մայոր Հ.Հարությունյանի կողմից 10.06.2016թ. գրված ոստիկանության պետին ուղղված երկու զեկուցագիր, որոնցում նշված է, որ Կարինե Ենգիբարյանի ամուսինը՝ Արմեն Բաղդասարյանը, հայտարարել է, որ Ամին Բեյգին իրենց պարտք է եղել 22․000 ԱՄՆ դոլար գումար, որի վերաբերյալ վերջինիս կողմից գրված ստացականը հենց իր՝ Ամին Բեյգիի կողմից պատռվել է... Այսինքն, նույն դեպքի վերաբերյալ ամուսիններից յուրաքանչյուրը Ամին Բեյգիի կողմից իբրև թե պատռած ստացականում տարբեր գումարներ են նշում, կինը նշում է 16․000, իսկ ամուսինը 22․000 ԱՄՆ դոլար գումար: Այս ակնհայտ հակասությունը հիմնավոր կասկածներ են հարուցում իմ պաշտպանյալի կողմից նրանցից պարտք վերցրած գումարի և նշված ամուսիններին տրված <<ստացականի>> առկայության հարցում: Ինչպես կարող է միևնույն անձը ամուսիններից մեկին 16.000 դոլար պարտք լինել, իսկ մյուսին 22.000 ԱՄՆ դոլար և նրանցից յուրաքանչյուրը չիմանա պարտք եղած գումարի իրական չափը: Առաջին ատյանի դատարանը, իմ պաշտպանյալ Ամին Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքը ապացուցված համարելու հիմքում դրել է դիմումատուներ Կարինե Ենգիբարյանի և նրա ամուսնու՝ Արմեն Բաղդասարյանի, ինչպես նաև նրանց մտերիմներ Գրետա Գևորգյանի և Ֆլորա Հարությունյանի նախաքննական և դատաքննական կասկածելի ցուցմունքները: Դատարանը որպես ապացույց հղում է կատարել նաև վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղի դատաքննության փուլում տված ցուցմունքների վրա, որոնք, սակայն, չեն համապատասխանում դատարանում նրա իրական պարզաբանումներին (դրան կանդրադառնամ ներքևում): (…) [Ք]րեական գործով ապացույցներ կարող են հանդիսանալ վկաների ցուցմունքները, փորձագետի եզրակացությունը և իրեղեն ապացույցը և այլն: Մեր քրեական գործով դատարանը ապացույցների հիմքում դրել է միայն վկաների ցուցմունքները, որոնք պաշտպանական կողմի համոզմամբ անարժանահավատ են և վստահություն չեն ներշնչում: Անդրադառնամ ամբաստանյալի և այդ վկաների ցուցմունքներին. Ամբաստանյալ Ամին Բեյգին իր նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքներում հստակ նշել է, որ Կարինե Ենգիբարյանին և նրա ամուսնուն ճանաչել է, նախկինում եղել է մտերիմ հարաբերությունների մեջ, այնքան մտերիմ են եղել, որ միմյանց օգնել են, փոխատվությամբ միմյանց մանր գումարներ են տվել: Կ.Ենգիբարյանը նույնիսկ իր անունով բանկից մեծ գումարի վարկ է վերցրել, սակայն այն չեն վերադարձրել և ստիպված ինքն է այդ գումարը բանկին վճարել: Պատահել է, որ համեմատաբար ոչ մեծ գումարներ Կարինեից վերցնելիս ինքը ստացական է գրել, մի անգամ էլ նրանցից 2․000 ԱՄՆ դոլար վերցնելու առիթով է գրել պարտավորագիր, սակայն վերցրած բոլոր գումարներն էլ ինքը վերադարձրել է: Ինքը, սակայն, Կարինե Ենգիբարյանից և նրա ամուսնուց երբեք 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար չի վերցրել և երբեք նման պարտավորագիր չի գրել: Դեպքի օրը 2016թ. հունիսի 10-ին ինքը գտնվել է իրեն պատկանող <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետում, ժամը 15։00-ի սահմաններում այնտեղ են եղել Գրետա Գևորգյանն ու Ֆլորա Հարությունյանը, այդ պահին այնտեղ են եղել նաև իր աշխատակիցները: Գրետան մոտեցել է իրեն և սկսել գոռալ, թե թուղթը տուր, թուղթը տուր, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը ինքը չգիտի ու այդպես նա սկսել է իր հետ վիճաբանել և գոռգոռալ: Իրականում ինքը որևէ թուղթ Գրետայից չի վերցրել և բնականաբար, ոչինչ չի ոչնչացրել: Այդ ամենին ականատես են եղել իր աշխատակիցները: Վկա Կարինե Ենգիբարյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր ամուսին Արմեն Բաղդասարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. հունիսի 10-ին, <<բելա>> հյուրանոց է եկել Գրետան և ասել, որ Նիմային համոզել է, որ միասին գնան նոտար: Արմենը Գրետային ասել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իր մեքենայով Գրետային և հյուրանոցի աշխատակիցներից Ֆլորային տարել է <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի մոտ, իսկ ինքը հեռացել: Իջնելուց մոտ 20 րոպե անց իրեն զանգահարել է Արմենը և ասել, որ Նիման իր աշխատողներով պատռել է պարտավորագիրը և կորցրել այն: Ինչպես երևում է այս ցուցմունքից գործով վկա Գրետան, իբրև թե, Ամին Բեյգիին համոզել է, որ Կարինեին տրված պարտավորագիրը տանեն նոտարական գրանցում կատարելու: Հարց է առաջանում. Պարտավորագիրը տրված էր Կարինեին, եթե նոտարական գրանցման հարց կա, ապա դա պետք է Կարինեն կատարեր, ինչու է այդ գործով բոլորովին այլ մարդ զբաղվում: Եվ հետո, եթե նման հարց կա, ապա Կարինեն ինչու է Գրետային և Ֆլորային տարել Ամին Բեյգիի մոտ, նրանց ավտոմեքենայից իջեցրել և ինքը հեռացել է, չէ որ դա իր պարտավորագիրն էր, ինչու ինքն անձամբ չի գնացել Ա.Բեյգիի մոտ, չէ որ իր ներկայությունը նոտարիատում նույնպես անհրաժեշտ էր: Դատաքննության ընթացքում Կարինեն մի քանի անգամ հայտարարեց, որ ինքն իրավաբան է և լավ հասկանում է ամեն ինչ, եթե դա այդպես է և եթե իրոք, Ամին Բեյգին նրան 16.000 դոլար գումար էր պարտք և տվել էր համապատասխան պարտավորագիր, ապա այդ պարտավորագրով նա կարող էր քաղաքացիական դատավարության կարգով իր պարտքը Ամին Բեյգիից ստանալ: Ինչ անհրաժեշտություն կար, որ այդ պարտավորագիրը նոտարական վավերացում ստանար: Հետևաբար, պաշտպանական կողմի կարծիքով վկայի այդ պնդումը կեղծ է: Վկա Արմեն Բաղդասարյանը ցուցմունք է տվել, որ իրեն և իր կնոջը՝ Կարինե Ենգիբարյանին գումար պարտք լինելու մասին պարտավորագիրը Նիմայի կողմից գրվել է 2016թ. մայիսի սկզբին, որին ներկա են եղել ինքը, կինը՝ Կարինեն, իրենց ծանոթներից Ռեզան: 2016թ. հունիսի 10-ին իրեն զանգահարել է Գրետա Գևորգյանը և հարցրել պարտավորագրի տեղը, ասելով, որ ցանկանում է գնալ Նիմայի մոտ, որպեսզի պարտավորագիրը նոտարական կարգով վավերացվի: Գրետայի զանգից մոտ մեկ ժամ անց իրեն է զանգահարել կինը և ասել, որ Նիման Գրետայի ձեռքից խլել է պարտավորագիրն ու պատռել: Ինչպես երևում է այս ցուցմունքից, վկան նույնությամբ կրկնում է կնոջ ցուցմունքները, հատկանշականն այն է, որ երկուսն էլ պնդում են, որ Գրետան զանգահարել է Արմենին և հարցրել է պարտավորագրի բնօրինակի տեղը և իմանալով այդ տեղը, վերցրել է այն և գնացել է Ամին Բեյգիի մոտ: Այստեղ նույնպես հարց է առաջանում, թե ինչպես է, որ ոչ թե Կարինեն է զանգահարում ամուսնուն պարտավորագրի տեղը հարցնում, այլ Գրետան, Ինչպես է, որ Կարինեն չի գնում պահած տեղից պարտավորագիրը վերցնելու, այլ Գրետան է գնում վերցնում․․․ Սրանք հարցեր են, որոնք կասկածելի մտորումներ են առաջացնում։ Վկա Գրեաա Գևորգյանը դատաքննության փուլում ցուցմունք է տվել, որ Նիմայի Ամին Բեյգիի, հետ ծանոթացել է <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետում Կարինեի միջոցով, իսկ Կարինեին ճանաչել է, քանի որ վերջինիս քեռին աշխատել է իր մոտ: Մինչև դեպքը Կարինեին 1․000 ԱՄՆ դոլար պարտքով գումար է տվել, սակայն նետագայում չի կարողացել հետ վերցնել, և երբ Կարինեից իմացել է, որ Նիման Ամին Բեյգին, Կարինեին 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար է պարտք, Կարինեի նետ գնացել է Նիմայի մոտ, խոսել, բացատրել, որ Նիման Կարինեի պարտքը տա, որպեսզի ինքն էլ իր գումարը կարողանա վերցնել: Նիման համաձայնվել է այդ փաստաթուղթը նոտարական կարգով հաստատելուն և ասել, որ դրանից մեկ ամիս հետո կվերադարձնի պարտքը: Պարտավորագիրը նոտարական կարգով հաստատելու համար ինքը 2016թ. հունիսի 10-ին զանգահարել է Արմենին, նրանից իմացել է պարտավորագրի տեղը, վերցրել այն: Մինչև հյուրանոցից դուրս գալը, նշված փաստաթուղթը տվել է մի պարսիկի, որպեսզի վերջինս այն կարդա իր համար: Նա կարդացել է հետևյալը. <<Ես Ամին Բեյգին, պարտք եմ Կարինեին և Արմենին 16.000 ԱՄՆ դոլար>>, ինքն ունի նաև դրա ձայնագրությունը: Նիման իրեն ասել է, որ մենակ գնա, սակայն Կարինեի հետ վիճաբանությունից խուսափելու համար գնացել է հյուրանոցի աշխատակից Ֆլորայի հետ: Նիման իրեն խաբել է: Գնացել է Նիմայի մոտ, դրսից զանգահարել Նիմային և ասել, որ վերջինս դուրս գա, միասին գնան նոտար: Նիման հարցրել է, արդյոք փաստաթուղթը բերել է, ինքը ասել է, որ այն իր մոտ է, Նիման իրեն կանչել է ներս: Մտել է ներս, դուռը բացել, սկզբում նստած են եղել երկու աղջիկ, իսկ սրահի մեջտեղում Նիման կանգնած: Մտել է և Նիմային առաջարկել գնալ, իսկ նա պահանջել է փաստաթուղթը ցույց տալ: Երբ պայուսակից հանել է Նիման խլել է այն, արագ պատռել ու նետել հետևի կողմը շաուրմայի ապարատի վրա: Ինքը մոտեցել է այդ աշխատակցին և խնդրել, որ այդ փաստաթուղթը, թեկուզ պատռված տա իրեն, սակայն Նիման աղջիկների հետ իրեն հրել և դուրս են տարել: Դրանից հետո մի քանի անգամ զանգահարել է ոստիկանություն, հաղորդում տվել և խնդրել, որ գան գտնեն այդ փաստաթուղթը: Դատաքննության ընթացքում Գրետա Գևորգյանը հայտարարեց, որ ինքն ունի Ամին Բեյգիի հետ տեղի ունեցած այդ միջադեպի ձայնագրությունը և անպայման կներկայացնի դատարանին, սակայն, այդպես էլ այն չներկայացրեց: Սրանից կարելի է անել հետևություն, որ նման ձայնագրություն գոյություն չունի և չէր էլ կարող ունենալ: Վկա Ֆլորա Հարությունյանը դատաքննության փուլում տվել է հետևյալ ցուցմունքը, որ 2016թ. հունիս ամսին գտնվել է աշխատանքի մեջ, երբ հյուրանոց է եկել Գրետան և Կարինեի հետ, որ ինչ-որ թղթով Գրետան գնալու է <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիմայի մոտ, որպեսզի այդ թղթի վերաբերյալ ընդհանուր հայտարարի գան: Նրանց խոսակցությունից հասկացել է, որ այդ փաստաթուղթը գրվել է Նիմայի կողմից, որ նա գումար է պարտք Կարինեին և պարտավորվել է վերադարձնել: Գրետան իրեն առաջարկել է միասին գնալ: Կարինեի և Գրետայի հետ միասին Կարինեի ավտոմեքենայով գնացել են <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետ, որտեղ հանդիպել են Նիմային: Գրետան Նիմային ցույց է տվել փաստաթուղթն ու ասել, որ գնան և այն հաստատեն նոտարով: Նիման ցանկացել է տեսնել այդ փաստաթուղթը, խլել է նրա ձեռքից, պատռել, ճմրթել և շպրտել իր հետևի կողմը, որտեղ կանգնած է եղել Գեորգին: Ինչպես երևում է այս ցուցմունքից, ապա այն նույնությամբ կրկնում է ընկերուհու՝ Գրետա Գևորգյանի ցուցմունքները և սրա վերաբերյալ պաշտպանական կողմի մտահոգությունները նույնն են, ինչ-որ նախորդ դեպքում։ Վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը դատաքննության փուլում տված ցուցմունքները դատավճռում ներկայացված են հետևյալ կերպ. <<Քանի որ դեպքի մանրամասները չի հիշում կապված մեկուկես տարի առաջ ավտովթարի ենթարկվելու հետ, ուստի ըստ էության պնդել է նախաքննության փուլում տված ցուցմունքը, <<Բելա>> հյուրանոցում գտնվելիս այնտեղ է եկել <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի տնօրեն Նիման, Արմենի ու Կարինեի հետ, ինչ-որ փաստաթուղթ լրացրել, որից հետո նշված փաստաթուղթն իրեն է մոտեցրել Արմենը և խնդրել, որպեսզի թարգմանի, քանի որ գրված է եղել պարսկերեն: Թարգմանել է այն, սակայն չի հիշում, թե ինչ է հստակ գրված եղել պարսկերեն, միայն հիշել է, որ այն Նիմայի կողմից Արմենին գումար պարտք լինելու մասին էր: Ինչ վերաբերում է նախաքննության փուլում նշված այն հանգամանքին, որ մինչ այդ տեղյակ է եղել, որ Նիման Արմենին պարտք է 13.000-17․000 ԱՄՆ դոլար գումար, ապա ներկայումս չի պնդում գումարի չափը, քանի որ ինքը տեղյակ չի եղել որևէ գումարի պարտքի մասին, ինքը հիշում է 2․000 ԱՄՆ դոլարի մասին>>: Այնինչ, դատաքննության ընթացքում նշված վկան հստակ հայտարարեց, որ նշված օրը իրեն ինչ-որ գրություն են տվել թարգմանելու, որտեղ նշված էր, որ Ամին Բեյգին Կարինե Ենգիբարյանին և Արմեն Բաղդասարյանին պարտք է 2․000 ԱՄՆ դոլար գումար: Ինքը նրանց ասել է, որ այդ 2․000 դոլարը գրվի նաև տառերով, որը և կատարվել է: Բացի այդ 2․000 դոլարը նշող պարտավորագրից ինքը որևէ այլ փաստաթուղթ չի թարգմանել և չի ստորագրել: Ինքը Ամին Բեյգիի կողմից Կարինեի և նրա ամուսնուն մեծ գումարների պարտք ունենալու մասին ոչինչ չգիտի և նման բան երբեք չի հայտնել: Դատաքննության ընթացքում պաշտպանական կողմը նշված վկային հարցրեց, թե նախաքննության ընթացքում նա ցուցմունք է տվել, որ տեղյակ էր եղել Ամին Բեյգիի կողմից Կարինեին և նրա ամուսնուն 13-17․000 դոլար գումար պարտք լինելու մասին, իսկ ներկայումս պնդում է, որ նման պարտքի մասին տեղյակ չեք եղել, ինչով կբացատրեք նման հակասությունը: Այդ հարցին վկան հստակ պատասխանեց, որ նախաքննության ընթացքում ինքը նման բան չի ասել և չգիտի, թե ինչպես է իր ցուցմունքում նման բառեր հայտնվել: Ինքը պնդեց, որ ամեն ինչ հիշում է շատ լավ և այդ հարցում հիշողության հետ որևէ խնդիր չունի: Ինչ վերաբերում է <<Նիմա Ֆուղ>> սննդի կետի աշխատակիցներին՝ Սիրանուշ Վարդանյանի, Սվետլանա Օհանյանի և Գեորգի Դանիելովի ցուցմունքներին, ապա նրանք բոլորն էլ իրենց ցուցմունքներում միանշանակ նշել են, որ <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետի սրահից լսել են ինչ-որ ձայներ, գոռգոռոցներ և մտնելով սրահ տեսել են, որ Գրետան վիճում է Ամին Բեյգիի հետ, նրա թևից բռնած գոռգոռում է թուղթս, թուղթս, ուր է թուղթս, թե ինչ թղթի մասին է խոսքը իրենք չգիտեն և այնտեղ ինչ-որ թուղթ, կամ թղթի մնացորդներ իրենք չեն տեսել: Այսինքն, բոլորն էլ իրենց ցուցմունքներով ժխտում են, որ ինչ-որ թուղթ է եղել և Ամին Բեյգին ինչ-որ թուղթ է ոչնչացրել: Այսինքն, ինչ է ստացվում, նշված ցուցմունքներով ամբաստանյալը և ականատես վկաները պնդում են, որ որևէ թուղթ չեն տեսել և Ամին Բեյգիի կողմից նման թղթի ոչնչացում չեն տեսել, հանցագործության մասին հաղորդում տված ամուսինները և նրանց մտերիմ երկու վկաները պնդում են, որ եղել է Ամին Բեյգիի կողմից գրված պարտավորագիր, որը Ամին Բեյգին ոչնչացրել է: Սակայն, չեզոք վկա Ղոլամռեզա Ռահիմի Ռազբանհաղիղը, որը ներկայացվում է որպես մեղադրանքը հաստատող կարևորգույն վկա, հստակորեն ժխտում է Կարինե Ենգիբարյանի և նրա ամուսնու կողմից նշած այն հանգամանքը, թե իբրև, Ամին Բեյգին իրենց տված պարտավորագրում գրել է թե պարտք է 16.000 ԱՄՆ դոլար և հստակ պնդում է, որ ինքն այդպիսի մի թուղթ թարգմանել է, որտեղ նշված է եղել 2․000 դոլար գումար: Սա հիմնավոր փաստարկ է, որը դատարանի կողմից հաշվի չի առնվել: Դատավճռում դատարանը մատնանշել է նաև դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը, որի համաձայն <<Նիմա ֆուդ>> սննդի կետում առկա է թվով երկու շաուրմա պատրաստելու համար նախատեսված սարք հավանաբար, ակնարկելով, որ ոչնչացված փաստաթուղթը այդ սարքում հրկիզված կլինի: Սակայն, չգիտես ինչու այդ արձանագրության մեջ չի նշվել, որ այդ սարքերը անաշխատունակ վիճակում են գտնվել և միացված չեն եղել, դրանց մեջ որևէ թղթի մնացորդ կամ մոխիր առկա չի եղել: Քրեական գործով ապացույց է ճանաչվել այլ փաստաթուղթ հանդիսացող Ամին Ֆիրուզի Բեյգիի, Կարինե Ենգիբարյանի և Արմեն Բաղդասարյանի միջև կնքված պարտավորագրի պատճենը և Ֆարհադ Ղահրամանի Մողադամսի կողմից գրված փաստաթուղթը դրանց հայերեն թարգմանություններով: Հիմա անդրադառնամ այլ փաստաթուղթ հանդիսացող վերոգրյալ պայմանագրի պատճենին. Գործով նման իրարամերժ ցուցմունքների առկայության դեպքում ամբաստանյալին առաջադրված մեղավորությունը հիմնավորելու համար առանցքային նշանակություն ունի գրավոր ապացույց հանդիսացող փաստաթղթի ծագումը պարզաբանելու նպատակով դատա-ձեռագրաբանական փորձաքննության եզրակացությունը: Պաշտպանական կողմի միջնորդությամբ անցկացվել է այդ ներկայացված փաստաթղթի դատա-ձեռագրաբանական փորձաքննություն, որի եզրակացությամբ նշվել է, որ փորձաքննության ներկայացված փաստաթուղթը գրվել է Ամին Բեյգիի, թե մեկ այլ մարդու կողմից պարզել հնարավոր չէ փորձաքննության ներկայացված նյութի սակավության պատճառով: Այսինքն, փորձաքննությունը չի հաստատում, որ այդ գրությունը գրված է Ամին Բեյգիի կողմից: Թե գործում առկա պարտավորագրի պատճենը ում կողմից է գրված և ինչ փաստաթղթից է պատճենահանվել անհայտ է մնում: Ինչ վերաբերվում է գործում առկա պարտավորագրի այդ պատճենին, ապա այն բոլորովին անընթեռնելի է և կիսով չափ ջնջված: Կ.Ենգիբարյանը երևի գիտակցելով նշված ստացականը Ամին Բեյգիին ցույց տալու <<հետևանքները>>, նախապես վերոհիշյալ ստացականը պատճենահանել է և Ա.Բեյգիի կողմից <<բնօրինակը ոչնչացնելուց>> հետո այդ պատճենը ներկայացրել է նախաքննական մարմնին որպես իր խոսքերի ապացույց: Սակայն, գործում առկա այդ <<ստացականի պատճենը>>, որը իրոք գրված է պարսկերեն լեզվով, անընթեռնելի է, քանի որ բառերը չէին երևում: Հետաքրքիր է, ինչպես է պատահել, որ նորմալ ձեռագրով գրված գրությունից կատարված պատճենը այդպիսի անընթեռնելի կիսագրություն է ստացվել: Դատարանում Կարինե Ենգիբարյանը հայտարարեց, որ ինքը շատ հստակ և ընթեռնելի քսերոպատճեն ունի, որը կներկայացնի դատարանին, սակայն, այդպես էլ չներկայացրեց... Արդյոք դարձյալ ինչ-որ մտավախություններից ելնելով չներկայացրեց... Չէ որ, եթե այդ օրինական փաստաթուղթը ներկայացներ և ապացուցվեր, որ այդ ստացականը իրոք գրվել է Ամին Բեյգիի կողմից, ապա իր բոլոր պնդումները կհաստատվեին և համ Ամին Բեյգին կենթարկվեր քրեական պատասխանատվության, համ էլ նրանից կբռնագանձվեր իր 16․000 (կամ 22․000 որը որ ինքը նպատակահարմար կգտներ) ԱՄՆ դոլար գումարը: Անհասկանալի է, թե Կ.Ենգիբարյանը իր ունեցած լավ երևացող, լավ ընթեռնելի այդ ստացականի պատճենը ինչու չի ներկայացրել դատարան... Եթե գոյություն է ունեցել նման ստացական, որը իբրև թե, <<ոչնչացվել է>> Ամին Բեյգիի կողմից, ապա դրանով ոչնչացվել է Ամին Բեյգիից իր պարտքը ստանալու հնարավորությունը և այդ հանգամանքը հիմնավորելու և Ամին Բեյգիին պատասխանատվության ենթարկելու միակ շահառուն Կարինե Ենգիբարյանն ու իր ամուսինն էին, ինչու նրանք դատաքննությանը չէին ներկայանում դատարանի կողմից ձեռնարկված բազմաթիվ միջոցառումների արդյունքում, դատաքննությունը սկսվելու մոտավորապես տարի-տարի ու կես անց նոր բարեհաճեցին ներկայանալ դատարան, որտեղ տվեցին բավականին անորոշ և խճճված ցուցմունքներ: Նման ձևով խուսափում էին նաև դատարան ներկայանալ նրա ընկերուհիներ Գրետա Գեորգյանը և Ֆլորա Հարությունյանը, որոնցից Գ.Գևորգյանը բազմաթիվ ծանուցագրեր ուղարկվելուց հետո ներկայացավ դատարան, իսկ Ֆ․Հարությունյանը այդպես էլ դատարան չներկայացավ: Արդյոք այդ անձանց դատարան ներկայանալուց խուսափելու հանգամանքը իրենց կողմից <<ձեռնարկված գործի>> հանդեպ ունեցած մտավախություններից չէին բխում... Եթե Ամին Բեյգին, իրոք, Կարինե Ենգիբարյանից և նրա ամուսնուց 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք է վերցրել ու դրա վերաբերյալ տվել ստացական, իսկ հետագայում այդ ստացականը ոչնչացրել է, որպեսզի վերացնի իր պարտքը ապացուցող փաստաթուղթը և տիրանալ այդ 16․000 ԱՄՆ դոլար գումարին, ապա այստեղ ակնհայտ է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված խարդախության հատկանիշներ, ապա նրան պետք է մեղադրանք առաջադրվեր այդ հոդվածով, իսկ Կ.Ենգիբարյանը ճանաչվեր որպես տուժող ինչը չի կատարվել: Ոչ նախաքննական մարմինը, ոչ էլ իրավաբան Կարինե Ենգիբարյանը այս հանգամանքի վրա ուշադրություն չեն դարձրել... Այստեղ տեղին է նշել, որ վերոհիշյալ միջադեպի ժամանակ, դեպքի վայր են ժամանել նաև ոստիկանության Կենտրոնի բաժնի օպերատիվ խումբը, որը դեպքի վայրում որևէ փաստաթուղթ կամ դրա ինչ-որ մնացորդներ չեն հայտնաբերել և հեռացել են: Մի փոքր առաջ ընկնելով, նշեմ, որ դիմումատուների նշած իմ պաշտպանյալի կողմից իրենց պարտք լինելու մասին հաղորդումը մտացածին է և այդ կերպ նրանք նպատակ են ունեցել նրանից ինչ-որ գումար <<պոկել>>: Այդ ժամանակներում իմ պաշտպանյալ Ամին Բեյգին հաջողակ գործարար էր և մի քանի նման <<ճարպիկներ>> իրավապահ մարմիններին նման կեղծ հայտարարություններ տալով՝ նորից փորձել են Ամին Բեյգիից գումարներ կորզել: Իմ կողմից դատարանին է ներկայացվել նման երկու տարբեր անձերի կողմից Ամին Բեյգիի դեմ տրված նման հաղորդումների հիման վրա հարուցված երկու տարբեր քրեական գործերի հանցակազմի բացակայության հիմքով կարճելու մասին որոշումները, որոնց նախաքննության ընթացքում նույնպես նախաքննական մարմիններին էին ներկայացվել, իբրև թե, Ամին Բեյգիի կողմից գրված պարտավորագրեր, որոնց առկայությունը նախաքննության ընթացքում հերքվել էին (այդ որոշումները գտնվում են քրեական գործում): Այնպես որ, Կարինե Ենգիբարյանի և նրա ամուսնու կողմից քննչական մարմիններին սույն գործով արված <<հաղորդումը>> նույնպես վերոհիշյալ շարքից են հանդիսանում: Ի մի բերելով վերոգրյալը, պաշտպանական կողմը գտնում է, որ դատարանը ճիշտ չի գնահատել ապացույցները և իմ պաշտպանյալ Ամին Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրք֊ի 324 հոդվածի 1-ին մասով մեղավոր է ճանաչել անհիմն կերպով:(…)>>: Վերոգրյալի հիման վրա բողոքի հեղինակը խնդրել է թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 քրեական գործով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 26.11.2020թ. կայացված դատավճիռը բեկանել, ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ճանաչել անպարտ և քրեական գործը կարճել՝ հանցադեպի բացակայության հիմքով։ Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում արտահայտած դիրքորոշումները. 6. Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանը, դատական նիստում պնդել է իր կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրել է այն բավարարել: Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին, դատական նիստում, միանալով իր պաշտպանի կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքի հիմքերին և հիմնավորումներին, նույնպես պնդել է ներկայացված վերաքննիչ բողոքը և խնդրել է այն բավարարել: Մեղադրող Ս.Հակոբյանը, դատական նիստում ներկայացնելով համապատասխան փաստարկներ, առարկել է Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վաղինակ Աթոյանի կողմից ներկայացված վերաքննիչ բողոքի դեմ և խնդրել է այն մերժել: Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը. 7. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` <<Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում>>: Մեջբերված քրեադատավարական իրավադրույթների լույսի ներքո վերլուծելով սույն որոշման 5-րդ և կետում շարադրված վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ դեպքում պետք է պատասխանել այն հարցին, թե հիմնավոր է արդյոք ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով համապատասխան արարքում մեղավոր ճանաչելու և արդարացման դատական ակտ չկայացնելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունը: Այսպես. 8. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<(…) 3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։ 4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։ (…)>>։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն` <<1. Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ: 2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում>>։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն` <<Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով>>։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն` <<1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից: 2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ>>։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի համաձայն` <<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` 1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը. 2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին. 3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը. 4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն. (...)>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում։ Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ>>։ Մեջբերված նորմերը վերլուծության ենթարկելիս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, ինչը՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն մի կողմից պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։ Ընդ որում, թեև ապացույցները գնահատվում են ներքին համոզմունքի հիման վրա, այնուամենայնիվ, այն չի կարող կամայական լինել և պետք է բխի գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունից։ Այլ կերպ՝ յուրաքանչյուր գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքները հաստատելիս (հանցագործության դեպքը և հանգամանքները, կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ և այլն) դատարանը կրում է առկա ապացույցները բարեխիղճ գնահատման ենթարկելու պարտականություն, ինչն էլ իր հերթին պետք է արտահայտվի պատճառաբանված եզրահանգումների տեսքով (տե՛ս, mutatis mutandis, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի գործով 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 և Հմայակ Դավթյանի գործով 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ՇԴ/0126/01/12 որոշումները)։ <<Ապացույցների բավարարություն>> եզրույթի էությանը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշներին և բնութագրին վերաբերող հարցերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից քննարկվել և վերլուծվել են, ի թիվս այլնի, Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում: Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ համեմատական վերլուծության ենթարկելով <<ապացուցման առարկա>> և <<ապացույցների բավարարություն>> հասկացությունները` ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նշել է, որ. <<(…) [Ե]թե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ինչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ինչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար: Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը: Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև երբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե երբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը: Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համակարգային վերլուծության հիման վրա արձանագրում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները` 1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք, 2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն, 3) անմեղության կանխավարկած: (…) Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով, այդ պատճառով ՀՀ քրեադատավարական օրենքն օգտագործում է <<ապացույցների համակցություն>> հասկացությունը: Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե` 1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար, 2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ, 3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում>> (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշումը): Մ.Հակոբյանի գործով որոշման մեջ անդրադառնալով անձի մեղավորության հաստատման համար հաղթահարման ենթակա անհրաժեշտ չափանիշներից անմեղության կանխավարկածին, ՀՀ վճռաբեկ դատարանը շեշտել է, որ. <<[Ա]պացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված` ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում` կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով` հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի: Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)>> (տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշումը): Ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշների վերաբերյալ ձևավորած իրավական դիրքորոշումները ՀՀ վճռաբեկ դատարանն ամբողջացրել և զարգացրել է Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի գործով որոշման շրջանակներում՝ ընդգծելով, որ անձի դատապարտման համար անհրաժեշտ է ապացույցների այնպիսի համակցություն, որը բավարար կլինի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարելու, անձի մեղավորության առնչությամբ ցանկացած ողջամիտ կասկած բացառելու և ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի մոտ համապատասխան ներքին համոզմունք ձևավորելու համար։ Ներքին համոզմունքը` որպես սուբյեկտիվ կատեգորիա, պետք է օբյեկտիվ հիմքեր ունենա, այն է` բխի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստական տվյալների ամբողջությունից, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ կձևավորեն անձի մեղավորության վերաբերյալ համոզվածություն։ Ընդ որում, ներքին համոզմունքն օբյեկտիվանում և իրավական նշանակություն է ձեռք բերում դատական ակտերի հիմնավորման և պատճառաբանման միջոցով: Նշված որոշմամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ. <<[Ք]րեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի <<հիմնավոր կասկածից վեր>> ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, <<հիմնավոր կասկածից վեր>> ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած>> (տե՛ս Արարատ Ավագյանի և Վահան Սահակյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումը)։ Ընդհանրացնելով վերը շարադրվածը՝ պետք է փաստել, որ հանցագործության համար դատապարտումը չի կարող պայմանավորված լինել անձի հավանական մեղավորության վերաբերյալ հետևություններով կամ ենթադրություններով, այլ պետք է բխի նրա կողմից տվյալ արարքը կատարելու հարցում դատարանի համոզմունքից։ Միաժամանակ դատարանի համոզմունքը չի կարող կամայական և սուբյեկտիվ լինել. այն պետք է ձևավորվի պատշաճ ընթացակարգի շրջանակներում ապացույցների բազմակողմանի, լրիվ, օբյեկտիվ հետազոտման և գնահատման արդյունքում: 8.1. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի համաձայն՝ <<1.Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավորված: 2. Դատարանի դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն օրենքների պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառվում են տվյալ քրեական գործը լուծելիս: 3. Դատարանի դատավճիռը հիմնավորված է, եթե` դրա հետևությունները հիմնված են միայն դատաքննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա. այդ ապացույցները բավարար են մեղադրանքը գնահատելու համար. դատարանի կողմից հաստատված ճանաչված հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին: 4. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները>>: Դատական ակտի պատճառաբանված լինելու հատկանիշի առնչությամբ Վճռաբեկ դատարանն իր նախադեպային իրավունքում մշտապես ընդգծել է, որ դատական ակտերի պատճառաբանման պահանջը ոչ միայն արդարացիության կարևոր բաղադրատարր է, այլև անձի արդար դատաքննության իրավունքի արդյունավետ իրացման կարևոր երաշխիք, ինչը դատավարության մասնակիցներին պաշտպանում է կամայականություններից: Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս, և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման համար: Քրեական դատավարության ցանկացած փուլում դատարանի կողմից չհիմնավորված, չպատճառաբանված (կամ ոչ պատշաճ պատճառաբանված) որոշումների կայացումն անընդունելի է: Ընդ որում, դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում չեն կարող դրվել վերացական, ընդհանուր բնույթի դատողություններ: Պատճառաբանությունը պետք է կառուցվի տրամաբանորեն կապված և գործի փաստական հանգամանքներից բխող հստակ, որոշակի և համոզիչ հետևությունների վրա, ուստիև դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում վերացական, ընդհանրական դատողությունների առկայությունն անմիջականորեն վկայում է այդպիսի պատճառաբանության ոչ պատշաճ լինելու մասին: Վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով ապացույցի արժանահավատության և առանձին ապացույցների ապացուցողական նշանակության վերաբերյալ հարցերին և զարգացնելով Ա.Ավագյանի և Վ.Սահակյանի գործով որոշմամբ դրանց վերաբերյալ արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, Ա.Հակոբյանի գործով նշել է, որ. <<(...) [Ա]պացույցի առանձին տեսակներ, պայմանավորված ապացուցողական տեղեկատվության ձեռք բերման միջոցներով և դրանց արդյունքների` տեխնիկական միջոցների կիրառմամբ ամրագրված լինելու հանգամանքով (օրինակ՝ տեսանկարահանումների, լուսանկարահանումների, հեռախոսային խոսակցությունների գաղտնալսման արդյունքները և այլն), օժտված են բարձր արժանահավատություն ունեցող ապացույց համարվելու համար անհրաժեշտ չափանիշներով և կարող են այս կամ այն փաստական հանգամանքի հաստատման կամ հերքման առումով անփոխարինելի նշանակություն ունենալ: Հետևաբար, այդպիսի ապացույցների արժանահավատությունը չի կարող կասկածի տակ դրվել այնպիսի ապացույցով, որն իր ապացուցողական արժեքի տեսանկյունից ունի դրանցից պակաս նշանակություն: Այլ կերպ` քննարկման առարկա ապացույցներով հաստատվող փաստական տվյալները կարող են հերքվել ոչ այլ կերպ, քան այդ ապացույցներին արժանահավատությամբ չզիջող ապացույցով կամ ապացույցների համակցությամբ։(…)>>: Անդրադառնալով դատական ակտի պատճառաբանվածության խնդրին՝ Վճռաբեկ դատարանը վերահաստատել է իր նախադեպային իրավունքում ձևավորած մոտեցումներն առ այն, որ. <<(…) [Դ]ատարանը պարտավոր է դատական ակտում ամրագրել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները։ Հակառակ դեպքում ապացույցների գնահատումը, դրա արդյունքում դատարանի ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ և կհանգեցնեն կամայականության: Դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում չեն կարող դրվել վերացական, ընդհանուր բնույթի դատողություններ: Պատճառաբանությունը պետք է կառուցվի տրամաբանորեն կապված և գործի փաստական հանգամանքներից բխող հստակ, որոշակի և համոզիչ հետևությունների վրա, ուստիև դատական ակտի պատճառաբանությունների հիմքում վերացական, ընդհանրական դատողությունների առկայությունն անմիջականորեն վկայում է այդպիսի պատճառաբանության ոչ պատշաճ լինելու մասին (…)>>: (Տե´ս, mutatis mutandis, Վճռաբեկ դատարանի` Ֆրունզիկ Գալստյանի վերաբերյալ գործով 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09, Գևորգ Խնուսյանի վերաբերյալ գործով 2013 թվականի հոկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԷԴ/0030/01/12, Արսեն Մակարյանի վերաբերյալ գործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԿԴ/0016/11/15, Արամայիս Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 2016 թվականի հունիսի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0224/01/14, Մարտուն Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 2017 թվականի ապրիլի 12-ի թիվ ԱՐԴ1/0005/11/16 որոշումները): 9․ Սույն որոշման 8-8.1.-րդ կետերում նշված իրավակարգավորումների, իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո անդրադառնալով սույն որոշման 1-4-րդ կետերում նշված փաստական տվյալներին, վերլուծելով Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները (տե՛ս նաև սույն որոշման 3-րդ կետը), դրանցից յուրաքանչյուրը գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, ինչպես նաև դրանց ստացման աղբյուրի և ձևավորման ընթացքի համատեքստում, այդ ապացույցներից յուրաքանչյուրը համադրելով մյուս աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատված կասկածները մեկնաբանելով նրա օգտին` Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնություն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններին և փաստում, որ Առաջին ատյանի դատարանի հետևությունները բխում են դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներից (մանրամասն նետ սույն որոշման 4-րդ կետը): Մասնավորապես, ամբաստանյալին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2016թ․ հունիսի 10-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայում գործող <<Նիմա Ֆուդ>> սննդի կետում Գրետա Արայիկի Գևորգյանից հափշտակել է կարևոր այլ փաստաթուղթ հանդիսացող իր կողմից Կարինե Սարգսի Ենգիբարյանին և Արմեն Ռաֆիկի Բաղդասարյանին 16․000 ԱՄՆ դոլար գումար պարտք լինելու վերաբերյալ պարտավորագիրը։ Սույն որոշման 3-րդ կետում նշված և դատաքննությամբ հետազոտված փաստական տվյալները սույն կետում նշված չափանիշների գնահատման արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում առկա են վերաբերելի և թույլատրելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որոնք բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը, և բավարար է հաղթահարելու անմեղության կանխավարկածը, հաստատված համարելու մեղադրանքում նշված այն հանգամանքը: Վերը նկարագրված արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին: Հետևաբար, վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկները տվյալ պարագայում անհիմն են և չեն բխում դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներից: Ամբողջացնելով վերոգրյալը, Առաջին ատյանի դատարանում դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներն ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում առկա են վերաբերելի և թույլատրելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որոնք բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով հաստատված համարելու ամբաստանյալի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-իմ մասով նախատեսված հանցանք կատարելու հանգամանքը, որ դրսևորվել է սույն որոշման 2-րդ կետում նշված ձևով: Տվյալ դեպքում, անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված է, իսկ հակառակի հավանականությունը ողջամիտ չէ: Մասնավորապես, սույն որոշման 3-րդ կետում նշված փաստական տվյալները համակցության մեջ բավարար են ամբաստանյալի պաշտպանի վերաքննիչ բողոքով հայտնած տեղեկությունը համապատասխան հանգամանքների մասով անհիմն համարելու և ամբաստանյալի ցուցմունքին սույն որոշման 4-րդ կետից բխող գնահատականը տալու համար: Մասնավորապես, ուշադրության է արժանի այն հանգամանքը, որ դատաքննությամբ հետազոտված և սույն որոշման 3-րդ կետում նշված փաստական տվյալների համակցության գնահատման արդյունքում Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկները (մանրամասն տե'ս սույն որոշման 5-րդ կետը)՝ հակառակի հավանականության մասով, ողջամիտ չեն և ամբաստանյալի կողմից մեղադրանքում նկարագրված արարքը չկատարելու վերաբերյալ կասկածները չնչին են և այն բավարար չէ չփարատված կասկածի առկայություն արձանագրելու և այն հօգուտ ամբաստանյալին մեկնաբանելու համար։ Սույն որոշման 3-րդ կետում նշված համապատասխան անձանց ցուցմունքները, թեև որոշակի հակասություններ ունեն, բայց այդ հակասությունները ուղղակիորեն չեն վերաբերվում ապացուցման առարկային և իրենց էության մեջ բավարար չեն վկաների ցուցմունքներն անարժանահավատ համարելու համար։ Վերաքննիչ դատարանի նման հետևությունը պայմանավորված է դատաքննությամբ հետազոտված մյուս ապացույցները համակցության մեջ գնահատելու արդյունքում (մանրամասն տե'ս սույն որոշման 3-րդ կետը)։ Մասնավորապես, համապատասխան փաստաթղթի պատճենի և դրա հայերեն թարգմանության, դեպքի վայրի զննության արձանագրության և վկաների ցուցմունքների համակցված գնահատման արդյունքում Վերաքննիչ դդատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ դեպքում առկա են վերաբերելի և թույլատրելի ապացույցների այնպիսի համակցություն, որոնք բավարար են հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը, և բավարար է հաղթահարելու անմեղության կանխավարկածը, հաստատված համարելու մեղադրանքում նշված այն հանգամանքը: Իսկ վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկներն անհիմն են և առավելագույնը կարող են վկայել անձի մեղավորության վերաբերյալ չնչին կասկածի առկայության մասին, որպիսի հանգամանքը բավարար չէ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և համապատասխան արդարացման դատական ակտ կայացնելու համար։ Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը տվյալ պարագայում իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններին և գտնում, որ այդ կապակցությամբ ներկայացված վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկներն անհիմն են և չեն բխում դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցներից: Ինչ վերաբերում է վերաքննիչ բողոքից բխող փաստարկներին ու դատողություններին (մանրամասն տե'ս սույն որոշման 5-րդ կետը), ապա հարկ է արձանագրել, որ սույն որոշմամբ վերը շարադրված իրավական դիրքորոշումները, վերլուծություններն ու դատողություններն իրենց համակցության մեջ արդեն իսկ ամբողջությամբ ներառում են դրանց վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի մոտեցումներն ու բարձրացված հարցերի պատասխանները, ուստի լրացուցիչ առանձին-առանձին անդրադառնալու անհրաժեշտությունը, առկա պայմաններում, բացակայում է: Ընդ որում, այդ կապակցությամբ հարկ է նաև փաստել, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի համաձայն՝ թեև <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետը դատարանին պարտավորեցնում է պատճառաբանել իր որոշումները, սակայն այն չի կարող մեկնաբանվել որպես կողմի ներկայացրած յուրաքանչյուր փաստարկին դատարանի կողմից մանրամասն պատասխան տալու պահանջ: (Տե'ս, ի թիվս այլնի, Ռուիզ Տորեխան ընդդեմ Իսպանիայի (RUIZ TORIJA v. SPAIN) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի դեկտեմբերի 9-ի վճիռը, գանգատ թիվ 18390/91, կետ 29, Վան դե Հուրքն ընդդեմ Նիդեռլանդների (VAN DE HURK v. THE NETHERLANDS) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 1994 թվականի ապրիլի 19-ի վճիռը, գանգատ թիվ 16034/90, կետ 61): 10․ Ամփոփելով վերը շարադրվածը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված համապատասխան դատավճռով ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիին մեղավոր ճանաչելու վերաբերյալ հետևությունը օրինական է, հիմնավորված և պատճառաբանված, Առաջին ատյանի դատարանը թույլ չի տվել նյութական կամ դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտում, որը կարող էր հիմք հանդիսանալ բողոքարկված դատական ակտը բեկանելու և վերաքննիչ բողոքը բավարարելու համար: Ուստի, հիմք ընդունելով վերը նշված պատճառաբանությունները, բողոքարկված դատական ակտը պետք է թողնել անփոփոխ, իսկ դրա դեմ բերված վերաքննիչ բողոքը՝ պետք է մերժել: 11. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը. Ո Ր Ո Շ Ե Ց Վերաքննիչ բողոքը մերժել: Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի վերաբերյալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0347/01/16 դատավճիռը թողնել անփոփոխ: Սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ.ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ Ա․ՆԻԿՈՂՈՍՅԱՆ Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 18-03-2021 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 27-05-2021 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 9 հատոր |
| Գործին կից նյութեր | 1-ին հատորը` 211 թերթ, 2-րդ հատորը` 140 թերթ, 3-րդ հատորը` 109 թերթ, 4-րդ հատորը` 111 թերթ, 5-րդ հատորը` 134 թերթ, 6-րդ հատորը` 84 թերթ, 7-րդ հատորը` 94 թերթ, 8-րդ հատորը` 144 թերթ, 9-րդ հատորը` 103 թերթ |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 27-05-2021 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 211, 140, 109, 111, 134, 84, 94, 144, 10 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-20133/21 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0347/01/16
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 24-05-2021 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալի պաշտպան |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Վաղինակ |
| Ազգանուն | Աթոյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ | |
| Անուն | Ամին |
| Ազգանուն | Բեյգիի |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքը վերադարձվել է սխալները շտկելու համար |
| Կայացվել է որոշում | Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է |
| Որոշման ամսաթիվ | 08-06-2021 |
| Որոշման ամսաթիվ | 25-08-2021 |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0347/01/16 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 8 հունիսի 2021 թվական ք.Երևան ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ քննարկելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2021 թվականի մարտի 18-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6.1-րդ կետի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը պետք է բովանդակի նույն օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի որևէ կետի հիմնավորումները: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` Վճռաբեկ բողոքն ընդունվում է քննության, եթե վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ` 1) բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի և այլ նորմատիվ իրավական ակտերի միատեսակ կիրառության համար. 2) առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում»: Մինչդեռ բողոքում բացակայում են վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հիմքերը և դրանց հիմնավորումները: Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 1-ին մասի 6.1-րդ կետի պահանջը պահպանված չէ: Բացի այդ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 21-րդ մասի համաձայն` Բողոքին կցվում են բողոքի պատճենը, գործը քննած դատարան և դատավարության մասնակիցներին (…) ուղարկված լինելը հավաստող փաստաթղթերը»: Բողոքի և կից ներկայացված փաստաթղթերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ բողոքին կցված չէ բողոքի պատճենը դատախազ Ս.Հակոբյանին ուղարկված լինելը հավաստող փաստաթուղթը: Այսինքն՝ պահպանված չէ նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի 21-րդ մասի պահանջները: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վերադարձվում է, եթե այն չի համապատասխանում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին, ուստի ներկայացված բողոքը ենթակա է վերադարձման: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` Վճռաբեկ դատարանը բողոքը վերադարձնելու մասին որոշմամբ սահմանում է մինչև մեկամսյա ժամկետ՝ ձևական սխալները շտկելու և վճռաբեկ բողոքը կրկին ներկայացնելու համար: Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 4-րդ մասի հիման վրա բողոք բերած անձին պետք է տրամադրել 20-օրյա ժամկետ՝ ձևական սխալները շտկելու և վճռաբեկ բողոքը կրկին ներկայացնելու համար: Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով ՀՀ Սահմանադրական դատարանի՝ 2017 թվականի ապրիլի 18-ի թիվ ՍԴՈ-1363, 2017 թվականի մայիսի 25-ի թիվ ՍԴՈ-1370 որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ սույն որոշմամբ մատնանշված թերությունները վերացնելու միջոցով բողոքը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին սահմանված ժամկետում չհամապատասխանեցնելու կամ կրկին ներկայացվող բողոքում նոր ձևական սխալ թույլ տալու պարագայում այն կդիտարկվի որպես ամբողջությամբ նոր բերված բողոք` դրանից բխող իրավական հետևանքներով: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին, 3-րդ և 4-րդ մասերով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2021 թվականի մարտի 18-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձնել: Վճռաբեկ բողոքի ձևական սխալները շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար սահմանել 20-օրյա ժամկետ` սույն որոշումը ստանալու պահից: Սահմանել, որ սույն որոշմամբ մատնանշված թերությունները վերացնելու միջոցով բողոքը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի պահանջներին սահմանված ժամկետում չհամապատասխանեցնելու կամ կրկին ներկայացվող բողոքում նոր ձևական սխալ թույլ տալու պարագայում այն կդիտարկվի որպես ամբողջությամբ նոր բերված բողոք` դրանից բխող իրավական հետևանքներով: Սահմանված ժամկետում բողոքը չներկայացնելու դեպքում այն համարվում է չտրված: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման: Նախագահող` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ |
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0347/01/16 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 25 օգոստոսի 2021 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2021 թվականի մարտի 18-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի (այսուհետ՝ նաև Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի դատավճռով Ամին Ֆիրուզ Բեյգին մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և առանց պատիժ նշանակելու ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից՝ վաղեմության ժամկետներն անցնելու հիմքով: Ամբաստանյալ Ա.Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նաև Վերաքննիչ դատարան) 2021 թվականի մարտի 18-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքը մերժել է, օրինական ուժի մեջ թողնելով Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2020 թվականի նոյեմբերի 26-ի դատավճիռը։ Վերաքննիչ դատարանի վերոհիշյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալ Ա.Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանը: Վճռաբեկ դատարանը 2021 թվականի հունիսի 8-ի որոշմամբ բողոքը վերադարձրել է՝ սահմանելով 20-օրյա ժամկետ ձևական սխալը շտկելու և այն կրկին ներկայացնելու համար: Ամբաստանյալ Ա.Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանը 2021 թվականի հուլիսի 19-ին կրկին վճռաբեկ բողոք է ներկայացրել՝ խնդրելով բեկանել Վերաքննիչ դատարանի վերոգրյալ որոշումը, ամբաստանյալ Ա.Բեյգիին առաջադրված մեղադրանքում արդարացնել կամ գործն ուղարկել ստորադաս դատարան՝ այլ կազմով՝ նոր քննության: Բողոքի հեղինակը միջնորդել է վճռաբեկ բողոք ներկայացնելու համար նախատեսված ժամկետի բացթողումը համարել հարգելի և վերականգնել, քանի որ 2021 թվականի հունիսի վերջերին հիվանդացել է ծանր հիվանդությամբ, առաջացել է հիվանդանոցային բուժման անհրաժեշտություն և հնարավորություն չի ունեցել 20-օրյա ժամկետում կրկին ներկայացնել բողոք: Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանի միջնորդությունը հիմնավոր է և ենթակա է բավարարման: Բողոքաբերը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով սահմանված հիմքը, այն է` առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: Բողոքի հեղինակը նշել է, որ, ի թիվս այլնի, խախտվել են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ և 398-րդ հոդվածների պահանջները: Ամբաստանյալ Ա.Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանի փաստարկների, սույն գործի նյութերի, ինչպես նաև բողոքարկվող դատական ակտի պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության արդյունքում Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի կողմից չի հիմնավորվել, որ առերևույթ առկա է մարդու իրավունքների և ազատությունների հիմնարար խախտում: Հետևաբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված հիմքը հիմնավորված չէ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց 1. Ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանի՝ վճռաբեկ բողոք ներկայացնելու համար նախատեսված ժամկետի բացթողումը հարգելի համարելու և այն վերականգնելու մասին միջնորդությունը բավարարել: 2. ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2021 թվականի մարտի 18-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Ամին Ֆիրուզ Բեյգիի պաշտպան Վ.Աթոյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել: 3. Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման: Նախագահող՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Դատավորներ` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
| Սահմանված ժամկետում կրկին ներկայացվել է | 19-07-2021 |
Գործը ստացվել է
| Ամսաթիվ | 01-06-2021 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
Զեկուցող դատավոր
| Ամսաթիվ | 01-06-2021 |
|---|---|
| Զեկուցող դատավոր | |
| Անուն | Սերժիկ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 26-08-2021 |
|---|---|
| Դատարան | Երևան քաղաքի դատարան |
| Այլ նշումներ | քրեական գործը` 9 հատորից: Առաջին հատորը` 211 թերթ, երկրորդ հատորը` 140 թերթ, երրորդ հատորը` 109 թերթ, չորրորդ հատորը` 111 թերթ, հինգերորդ հատորը` 134 թերթ, վեցերորդ հատորը` 84 թերթ, յոթերորդ հատորը` 94 թերթ, ութերորդ հատորը` 144 թերթ, իններորդ հատորը` 141 թերթ: |