Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0352/01/16
Վիճակագրական տողի համար : 8.28

Պատասխանող

Մհեր Հովսեփյան
Մհեր Հովսեփյան Գրիգորի
Մհեր Հովսեփյան
Մհեր Հովսեփյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Սեվակ Համբարձումյան

Մանուշակ Պետրոսյան

Կարինե Ղազարյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մեսրոպ Մակյան

Վճռաբեկ

Համլետ Ասատրյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Սեվակ Համբարձումյան

Մանուշակ Պետրոսյան

Կարինե Ղազարյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մեսրոպ Մակյան

Վճռաբեկ

Համլետ Ասատրյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Մհեր Հովսեփյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2016թ. հունվարի 16-ին գտնվելով թեթև աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում` խախտելով ճանապարհատրանսպորտային երթևեկության անվտանգության կանոնները իր անձնական օգտագործման <<Մերսեդես Բենց>> մակնիշի ավտոմեքենայով երթևեկել է Երևան քաղաքի Մյասնիկյան պողոտայով Գայի պողոտայի կողմից Հերացի փողոցի ուղղությամբ, շուրջ 60-70 կմ/ժ արագությամբ: Հասնելով <<Բելաջո>> ռեստորանային համալիրի առջևի հատվածին, խախտել է երթևեկության կանոնները` երթևեկության ժամանակ ուշադիր չի եղել ողջ ճանապարհատրանսպորտային իրադրության զարգացմանն ու դեպքի վայրի ճանապարհահատվածում չի ընտրել այնպիսի անվտանգ ռեժիմ, որը կապահովեր առկա պայմաններում ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ մշտական հսկողության իրականացումն ու լիարժեք կառավարման հնարավորությունը, որի արդյունքում ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի մասից ու բխվել պատին, դրանով իսկ պայմանավորվել է տվյալ պատահարի առաջացումը` ինրն իրենն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, ինչի հետևանքով <<Մերսեդես-Բենց>> ավտոմեքենայի ուղևորուհի Անի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2017-08-30 11:00 4 Կայացվել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-01-30 11:30 2 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2017-01-19 14:00 2 Կայացել է
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

ԵԿԴ/0352/01/16
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը
կայացրած դատարանի կազմը նախագահող դատավոր` Մ.Մակյան


ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

30 օգոստոսի 2017թ. ք.Երևան

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Մ.Մելքոնյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Գ.Գևորգյանի
տուժողի իրավահաջորդ` Մ.Եղիազարյանի
պաշտպան` Ա.Ֆերոյանի
ամբաստանյալ` Մ.Հովսեփյանի

դռնբաց դատական նիստում պաշտպան Ա.Ֆերոյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերանայելով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հունվարի 30-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. Թիվ 60100616 քրեական գործը հարուցվել է 27.01.2016թ. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ավագ քննիչ Ա.Ճանճապանյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով: Նույն որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2. Նախաքննության մարմնի 2016թ. դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ Մ.Հովսեփյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
3. Նույն մարմնի 27.12.2016թ. որոշմամբ մեղադրյալ Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
4. 29.12.2016թ. Մ.Հովսեփյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
5. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Մ.Մակյանի 2016թ. դեկտեմբերի 30-ի որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` ընդունվել է վարույթ, իսկ 10.01.2017թ. որոշմամբ քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության:
6. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հունվարի 30-ի դատավճռով Մ.Հովսեփյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտվել է ազատազրկման 1/մեկ/ տարի ժամկետով` տրանսպորտային կամ մեխանիկական այլ միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով 2/երկու/ տարի ժամկետով:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից:
Ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
7. Ընդհանուր իրավասության դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ փոստին հանձնելու միջոցով 28.02.2017թ. վերաքննիչ բողոք են բերել պաշտպան Ա.Ֆերոյանը և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանը:
8. ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանի 10.03.2017թ. որոշմամբ պաշտպան Ա.Ֆերոյանի և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է Վերաքննիչ դատարանի վարույթ և քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում քննության է նշանակվել 2017թ. մարտի 29-ին:

2. Գործի փաստական հանգամանքները.
9. Մ.Հովսեփյանը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել այն բանի համար, որ նա 2016թ. հունվարի 16-ին գտնվելով թեթև աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում` խախտելով ճանապարհատրանսպորտային երթևեկության անվտանգության կանոնները իր անձնական օգտագործման <<Մերսեդես Բենց>> մակնիշի ավտոմեքենայով երթևեկել է Երևան քաղաքի Մյասնիկյան պողոտայով Գայի պողոտայի կողմից Հերացի փողոցի ուղղությամբ, շուրջ 60-70 կմ/ժ արագությամբ: Հասնելով <<Բելաջո>> ռեստորանային համալիրի առջևի հատվածին, խախտել է երթևեկության կանոնները` երթևեկության ժամանակ ուշադիր չի եղել ողջ ճանապարհատրանսպորտային իրադրության զարգացմանն ու դեպքի վայրի ճանապարհահատվածում չի ընտրել այնպիսի անվտանգ ռեժիմ, որը կապահովեր առկա պայմաններում ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ մշտական հսկողության իրականացումն ու լիարժեք կառավարման հնարավորությունը, որի արդյունքում ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի մասից ու բախվել պատին, դրանով իսկ պայմանավորվել է տվյալ պատահարի առաջացումը` ինրն իրենն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, ինչի հետևանքով <<Մերսեդես-Բենց>> ավտոմեքենայի ուղևորուհի Անի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ:

3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
10. Պաշտպան Ա.Ֆերոյանը և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանն իրենց բերած վերաքննիչ բողոքում գտնում են, որ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից թիվ ԵԿԴ/0352/01/16 քրեական գործով 2017թ. հունվարի 30-ին կայացված դատավճիռը կայացվել է նյութական և դատավարական իրավունքի խախտմամբ:
Ամբաստանյալի անձը դրականորեն բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներն են նախկինում արատավորված, դատապարտված չլինելը, դրականորեն բնութագրվելը, բարձրագույն կրթությունը, երկրորդ կարգի հաշմանդամ հանդիսանալը, զինված ուժերում ծառայելը, հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ հանցանք կատարելը, ի սկզբանե խոստովանական ցուցմունքներ տալը, կատարածի համար զղջալը, հանցագործության հետևանքով պատճառված նյութական վնասները վերականգնելը, տուժող կողմի բողոքի բացակայությունը։
Որպես առանձնահատուկ մեղմացնող հանգամանք իր առանձնահատկությամբ աչքի է ընկել նաև այն, որ ամբաստանյալը վթարի հետևանքով ձեռք է բերել լուրջ առողջական խնդիրներ, ինչը շարունակաբար խորանում և զարգանում է։ Բացի այդ, հարկ է նշել, որ ավտովթարի հետևանքով մահացել է վերջինիս հարսնացուն, վերջիններս պատրաստվում էին չարաբաստիկ դեպքի օրը քննարկել իրենց նշանադրության և ամուսնության վերաբերյալ հարցերը։ Դատարանը արձանագրել է, թե իբրև ամբաստանյալն ավտոմեքենան վարելով 60-70 կիլոմետր ժամ արագությամբ, թույլ է տվել արագության գերազանցում, որը պարզապես չի բխում գործի հանգամանքներից, քանի որ դեպքի վայրում թույլատրելի արագությունը հենց սահմանված է 60-70 կիլոմետր ժամ, հետևաբար արագության գերազանցման մասին խոսք լինել չի կարող։
Սոցիալական արդարության վերականգման տեսանկյունից հարկ է նկատել, որ ամբաստանյալ Մհեր Հովսեփյանը սեփական նախաձեռնությամբ վերականգնել է վթարի հետևանքով պատճառված բոլոր նյութական վնասները, իսկ տուժող կողմն ամբաստանյալի դեմ որևէ բողոք և պահանջ չունի։ Ինչ վերաբերում է հանցագործությունից հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագծին, ապա հարկ է նշել, որ նա զերծ է մնացել այլ հանցավոր արարքներ կատարելուց չլինելով կալանավորված, չի խուսափել քննությունից և դատից, պատշաճ կերպով ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնի ցանկացած կանչի դեպքում։
Այսպիսով՝ հաշվի առնելով վերը նշված հանգամանքները, բողոք բերած անձինք գտնում են, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, այսինքն՝ կիրառելի է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը։
Տվյալ պարագայում՝ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2017թ. հունվարի 30-ի թիվ ԵԿԴ/0352/01/16 գործով կայացված դատավճիռը կայացվել է նյութական և դատավարական նորմերի խախտմամբ, քանի որ դատարանը նշանակել է անհամաչափ պատիժ։
11. Ելնելով վերը նշված հանգամանքերից և հիմք ընդունելով մատնանշված իրավական նորմերը, բողոք բերած անձինք Վերաքննիչ դատարանին խնդրում են պատժի մասով բեկանել թիվ ԵԿԴ/0352/01/16 քրեական գործով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 30.01.2017թ. դատավճիռը և ամբաստանյալ Մհեր Հովսեփյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ սահմանել փորձաշրջան:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերանայելով առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և դատավճիռը պատժի մասով բեկանելու հիմքեր չկան` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
12. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
<<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն`
<<1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետի համաձայն`
<<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
…8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը>>:
13. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությամբ, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։
Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
/.../ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին>> /Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը/։
14. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով դատարանների կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նշանակվող պատժատեսակի, դրա չափի ու կիրառման հարցերին, Արամ Սահակյանի վերաբերյալ գործով կայացված որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ.
<<18. …յուրաքանչյուր գործով պատիժ նշանակելիս դատարանն ի թիվս այլ հանգամանքների /կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափ, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճան և այլն/ պետք է հաշվի առնի ամբաստանյալի կողմից հանցագործության կատարման եղանակը: Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է նաև, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարված հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքներին համապատասխան՝ նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
19. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածը պատասխանատվություն է նախատեսում ճանապարհային երթևեկության և տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները խախտելու համար, որի արդյունքում մարդու /մարդկանց/ կյանքին կամ առողջությանն անզգուշությամբ հասցվել է վնաս:
Վերոնշյալ հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի բնութագրիչ առանձնահատկությունն այն է, որ հանցանք կատարող անձը հասկանում է, որ իր գործողությունների /անգործության/ արդյունքում կարող է հանրության համար վտանգավոր հետևանքներ առաջանան, այսինքն՝ նա գիտակցում է, որ իր կողմից թույլ տված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման արդյունքում հնարավոր է տեղի ունենա վթար և մարդու /մարդկանց/ կյանքին կամ առողջությանը հասցվի վնաս, սակայն, ցուցաբերելով հանցավոր անզգուշություն, այնուամենայնիվ, թույլ է տալիս նշված խախտումը՝ հույս ունենալով խուսափել հնարավոր ծանր հետևանքների առաջացումից:
Օբյեկտիվ կողմից նշված արարքը դրսևորվում է ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտմամբ, որոնցից առավել կոպիտ խախտումներն ամրագրված են Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքում:
20. Ուստի, հիմք ընդունելով սույն որոշման 18-րդ և 19-րդ կետերում առկա հիմնավորումները, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի վերաբերյալ գործերով պատժի տեսակ և չափ ընտրելիս դատարանները պետք է հաշվի առնեն հանցագործության կատարման եղանակը և հանգամանքները, հանցագործության կատարման մեջ ամբաստանյալի մեղավորության աստիճանը, հանցանքը կատարելուն նպաստող պայմանները, ինչպես նաև հանցանքի կատարումից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը:
Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ վերոնշյալ գործերով դատարանները հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնեն տրանսպորտային միջոցը վարողի կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման բնույթին, որի արդյունքում տեղի է ունեցել հանցագործությունը: Նշված հանգամանքի կարևորումը պայմանավորված է նրանով, որ Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի 10-րդ գլխով նախատեսված՝ ճանապարհային երթևեկության կանոնների առավել կոպիտ խախտումները /լուսացույցի կամ կարգավորողի արգելող ազդանշանին չենթարկվելը, սահմանված արագությունը գերազանցելը, տրանսպորտային միջոցը ոչ սթափ վիճակում վարելը, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված անձանց կողմից տրանսպորտային միջոցներ վարելը և այլն/ վտանգ են առաջացնում ճանապարհային երթևեկության մասնակիցների համար և առավել հավանական դարձնում հանրության համար վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը: Բացի այդ, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ տրասնպորտային միջոցը վարողի կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման բնույթը կարևոր նշանակություն ունի նաև հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին ճիշտ պատկերացում կազմելու համար>> /տես` Արամ Սահակյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի օգոստոսի 27-ի թիվ ԳԴ1/0003/01/10 որոշման 18-20-րդ կետերը/:
15. Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի պետք է առնի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։
16. Առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ վերջինս նախկինում դատապարտված չի եղել, <<Կենտրոն>> վարչական շրջանի թիվ 11 տեղամասյին լիազոր ներկայացուցչի և Խ.Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի ռեկտորիկողմից բնութագրվում է դրականորեն և այն, որտեղի ունեցած պատահարի հետևանքով ստացած մարմնական վնասվածքներից հետովերջինիսմոտ հայտնաբերված՝ աջ ազդոսկրի մ/ս/3-ի, ձախ ազդոսկրի մ/3-ի կոտրվածք ոսկրաբեկորների տեղաշարժով պոլիտրավմայի,զույգ նախաբազուկների թիկնային մակերեսով քերծված վերքերի, ձախ ճակատային, հոնքային, այտային շրջանի պատռված վերքերի և այտային շջանի քերծվածքների ձևով ստացած մարմնական վնասվածքների արդյունքում հանդիսանում է 2-րդ կարգի հաշմանդամ, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դիտելով հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը, ինչպես նաև կատարած հանցանքի համար անկեղծորեն զղջալը և նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներ տալը, որպես պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտելով հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը, վերջինիս նկատմամբ սահմանել է ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ:
17. Միևնույն ժամանակ, առաջին ատյանի դատարանն անդրադառնալով Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ պաշտպանի դիրքորոշմանը, հիմնավորված կերպով փաստել է, որ թեև քրեական գործում առկա են Մ.Հովսեփյանի անձը դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, սակայն գործի տվյալների վերը նկարագրված հիմքերի առկայությունը/ՃԷԿ խախտման բնույթն ու արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը/ դատարանին բերել են այն համոզման, որ ոչ արդարացված և հիմնազուրկ է Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակվելիք պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով չկիրառելը:
18. Վերաքննիչ դատարանը, Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ որոշումների լույսի ներքո քննության առնելով ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով կատարված հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցանքը հանցավոր ինքնավստահությամբ կատարելը, որը դրսևորվել է ՃԵԿ-ի առավել կոպիտ խախտումներ /սահմանված արագության գերազանցում, տրանսպորտային միջոցը ոչ սթափ վիճակում վարելը/ թույլ տալու ձևով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող վերոշարադրյալ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և նրա նկատմամբ իրեն վերագրվող հանցագործության համար ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
19. Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը պաշտպան Ա.Ֆերոյանի և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է այն հետևության, որ բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը բեկանելու և փոփոխելու, ինչպես նաև ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, նկատի ունենալով, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դատական սխալի:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ քրեական դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1. Պաշտպան Ա.Ֆերոյանի և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հունվարի 30-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` թողնել օրինական ուժի մեջ:
2. Սույն որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք կարող է բերվել այն հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում` ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ

Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
Գործ
ԵԿԴ/0352/01/16

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

,,30,, հունվարի 2017թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
/այսուհետև` դատարան/

Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի
Քարտուղարությամբ՝Թ. Խաչատրյանի
Մասնակցությամբ՝
Մեղադրող Գ.Գևորգյանի
Տուժողի իրավահաջորդ Մ. Եղիազարյանի
ՊաշտպանԱ.Ֆերոյանի

դռնբաց դատական նիստում, Երևան քաղաքում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի` ծնված 15.11.1987թ.-ին ք. Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չի աշխատում, չամուսնացած, նախկինում չդատված, հանդիսանում էերկրորդ կարգի հաշմանդամ, հաշվառված և բնակվում է՝ ք.Երևան, Ռոստոմի փողոց, տուն 43,մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը։

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
Ըստ դատարան ուղարկվածմեղադրական եզրակացության և քրեական գործի նյութերի՝
«Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանը մեղադրվում է այն արարքի համար, որնա 2016 թվականի հունվարի 16-ին, ժամը 23։00-ի սահմաններում, գտնվելով թեթև աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում` խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 7-րդ կետի պահանջները, իր անձնական օգտագործման «Մերսեդես-Բենց» մակնիշի 34 TR 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել է Երևան քաղաքի Մյասնիկյան պողոտայով Գայի պողոտայի կողմից Հերացի փողոցի ուղղությամբ, շուրջ 60-70 կմ/ժամ արագությամբ։ Հասնելով «Բելաջիո» ռեստորանային համալիրի առջևի հատվածին, խախտել է ՀՀ կառավարության 2007թ.-ի հունիսի 28-ի թիվ 955-Ն որոշմամբ հաստատված ՃԵԿ-ի 65, 66 կետերի և «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23-րդ հոդվածի 3-րդ կետի պահանջները, այն է` իրականացրել է իր վարած ավտոմեքենայի ընթացքի ոչ պատշաճ կառավարում, երթևեկության ժամանակ ուշադիր չի եղել ողջ ճանապարհատրանսպորտային իրադրության զարգացմանն ու դեպքի վայրի ճանապարհահատվածում չի ընտրել այնպիսի անվտանգ ռեժիմ, որը կապահովեր առկա պայմաններում ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ մշտական հսկողության իրականացումն ու լիարժեք կառավարման հնարավորությունը, որի արդյունքում ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի մասից ու բախվել պատին, դրանով իսկ պայմանավորել է տվյալ պատահարի առաջացումն` ինքն իրեն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, ինչի հետևանքով «Մերսեդես-Բենց» մակնիշի 34 TR 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի ուղևորուհի Անի Ալբերտի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ։
Այսպիսով, Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանը խախտել է ՃԵԿ-ի 65, 66 կետերի և «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3 կետի պահանջները, ինչի հետևանքով Անի Ալբերտի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառել է մահ»։
Դեպքի առթիվ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության կողմից2016 թվականի հունվարի27-ին հարուցվել է քրեական գործ։
2016 թվականի դեկտեմբերի27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության կողմից կայացվել է որոշում` Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանինորպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին,նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։Նույնօրըվերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը։

Քրեական գործը ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի աշխատակազմի գրասենյակ է ստացվել և մուտքագրվել 29.12.2016թ.-ին։
2.Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունը սկսելը, ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում լիովին։
Մեղադրող Գ.Գևորգյանը գործով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս, չի առարկել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու դեմ։
Տուժողի իրավահաջորդ Մ.Եղիազարյանը դատարանումնույնպես չի առարկել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու դեմ և հայտնել է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի։
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` մեղադրյալ Մ.Հովսեփյանի, տուժողի իրավահաջորդ Մ.Եղիազարյանի ցուցմունքները, դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 0089/հ եզրակացությունը, դիակի դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 0155 եզրակացությունը, դատաավտոտեխնիկական փորձաքննության թիվ 04641608 եզրակացությունը, դատահետքաբանական և դատաքիմիական համալիր փորձաքննության թիվ 04631604 եզրակացությունը, դատաավտոտեխնիկական փորձաքննության թիվ 10311608 եզրակացությունը, դատաբժշկական հանձնաժողովային փորձաքննության թիվ 16-0908 եզրակացությունը, ճանապարհատրանսպորտային դեպքի վայրի զննության մասին արձանագրությունը, տրանսպորտային միջոցի զննության մասին արձանագրությունը, իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումըև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի դրույթներին համապատասխան հետազոտելով և գնահատելով վերը շարադրված ապացույցներն իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից` հիմնված ներքին համոզմամբ, ապացուցված է համարում ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանին մեղսագրված հանցագործության կատարումը և գտնում, որ կատարած արարքի համար վերջինս ենթակա է պատժի։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու դրա հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ՀՀ Ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի հաշվառումներով չի անցնում, նախկինում դատվածկամ որևէ կերպ արատավորված չի եղել։
/տես` գ.թ. 189 և դատական նիստի արձանագրությունը/
Բացի այդ, որպես Մ.Հովսեփյանի անձը բնութագրող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում նաև այն, որ նա «Կենտրոն» վարչական շրջանի թիվ 11 տեղամասյին լիազոր ներկայացուցչի և Խ.Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի ռեկտորիկողմից բնութագրվում է դրականորեն և այն, որտեղի ունեցած պատահարի հետևանքով ստացած մարմնական վնասվածքներից հետովերջինիսմոտ հայտնաբերված՝ աջ ազդոսկրի մ/ս/3-ի, ձախ ազդոսկրի մ/3-ի կոտրվածք ոսկրաբեկորների տեղաշարժով պոլիտրավմայի,զույգ նախաբազուկների թիկնային մակերեսով քերծված վերքերի, ձախ ճակատային, հոնքային, այտային շրջանի պատռված վերքերի և այտային շջանի քերծվածքների ձևով ստացած մարմնական վնասվածքների արդյունքում հանդիսանում է 2-րդ կարգի հաշմանդամ։
Դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետի համաձայն` որպես ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
Դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` որպես ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանիպատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում նաև կատարած հանցանքի համար անկեղծորեն զղջալը և նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներ տալը։
Որպես ամբաստանյալՄհեր Գրիգորի Հովսեփյանիպատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի 1-ին մասի14-րդ կետի համաձայն դիտում է հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։
/տես` գ-թ 56-58, դատական նիստի արձանագրությունը
և քրեական գործի նյութերը/
Ելնելով գործի հանգամանքներից, ինչպես նաև հիմք ընդունելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին կետի դրույթը, համաձայն որի` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատաuխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար», ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ կետի դրույթը, համաձայն որի` «Պատժի նպատակն է վերականգնել uոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպեu նաև կանխել հանցագործությունները» և 61-րդ հոդվածը, ըստ որի` «Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով», դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանիկողմից կատարված հանցավոր արարքի համար նրա նկատմամբ պետք է նշանակվի պատիժ՝ ազատազրկման ձևով՝ զուգորդված մեխանիկական կամ այլ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով, որոնք նա պետք է կրի։
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվելիք պատժաչափերի ընտրության հարցին, դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Ինչպես նշվեց վերևում, դատարանն անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջներով` հաշվի առնելով ինչպես օրենսդրական, այնպես էլ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կողմից ձևավորված նախադեպային մի շարք մոտեցումները։
Մասնավորապես, իր ՎԲ-142/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում քննարկվող հարցի առումով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է ներքոհիշյալ իրավական դիրքորոշումները.
«ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածն ամրագրել է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը։ Պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն՝ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
Միևնույն ժամանակ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն՝ պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում։
Այլ կերպ` դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա (հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն)։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու դրա հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածիհամաձայն՝
«1. Ավտոմեքենա կամ մեխանիկական այլ տրանսպորտային միջոց վարող անձի կողմից ճանապարհային երթևեկության կամ տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները խախտելը, որը մարդու առողջությանն անզգուշությամբ պատճառել է ծանր կամ միջին ծանրության վնաս՝
պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի առավելագույնը երկուհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ մեկից երեք ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով կամ առանց դրա։
2. Նույն արարքը, որն անզգուշությամբ առաջացրել է մարդու մահ՝
պատժվում է ազատազրկմամբ՝առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով»։
Քննարկելով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվելիք պատժաչափի և այն նրա կողմից կրելու հարցը` դատարանը գտնում է, որ այն պետք է լուծվի այս հարցի առնչությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կողմից` Էդմոն Գերասիմի Ասատրյանի վերաբերյալ թիվ ԵԷԴ/0201/01/11և Արամ Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԳԴ1/0003/01/10 որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո։
Հիշյալ նախադեպային որոշումներով ՀՀ վճռաբեկ դատարանը հստակ դիրքորոշում է արտահայտել նմանանատիպ հանցակազմերի համար նշանակվող պատիժների և դրանք պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորության մասին, որտեղ մասնավորեցրել է, որ անձի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով պատիժներ նշանակելիս դատարաններն անվերապահորեն պետք է ահաշվի առնեն ոչ միայն կատարած հանցավոր արարքի բնույթը և դրա հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այլ նաև հանցավորի կողմիցթույլ տրված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման բնույթը, այն, թե անզգույշ հանցագործության բաղադրատարրեր հանդիսացող հանցավոր անփության կամ հանցավոր ինքնավստահության տարատեսաներից,որն է տվյալ դեպքում թույլտվել տրանսպորտային միջոցը վարող անձը։
Սույն գործի փաստերից ակնհայտ է, որամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանը դեպքի օրը, մինչև մեքենայի ղեկին նստելը և պատահարը տեղի ունենալը օգտագործել է ոգելից խմիչք, որպիսի փաստը հաստատվել է տոքսիկոքիմիական փորձաքնության թիվ 16-0099 եզրակացությամբ, համաձայն որի՝ Մ.Հովսեփյանի արյան փորձանմուշի մեջ հայտնաբերվել է էթիլ սպիրտ /ալկոհոլ/ 19.0 mm01/L քանակությամբ /0.87 գ/լ/, որը համապատասխանում է թեթև աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակին։
Ավելին, գործով հաստատվել է նաև, որ Մ.Հովսեփյանը Երևան քաղաքի Մյասնիկյան պողոտայով Գայի պողոտայի կողմից Հերացի փողոցի ուղղությամբ ընթանալիս գերազանցել է սահմանված արագությունը այն հասցնելով 60-70 կմ/ժամի, ինչի արդյունքում իրականացրել է իր վարած ավտոմեքենայի ընթացքի ոչ պատշաճ կառավարում, երթևեկության ժամանակ ուշադիր չի եղել ողջ ճանապարհատրանսպորտային իրադրության զարգացմանն ու դեպքի վայրի ճանապարհահատվածում չի ընտրել այնպիսի անվտանգ ռեժիմ, որը կապահովեր առկա պայմաններում ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ մշտական հսկողության իրականացումն ու լիարժեք կառավարման հնարավորությունը, որի հետևանքով ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի մասից ու բախվել պատին, դրանով իսկ պայմանավորել է տվյալ պատահարի առաջացումն` ինքն իրեն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, ինչի հետևանքով «Մերսեդես-Բենց» մակնիշի 34 TR 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի ուղևորուհի Անի Ալբերտի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ։
Տվյալ պայմաններում, հաշվի առնելով ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, այն որ հանցավոր ոտնձգությունն ամբաստանյալն իրականացրել է ալկոհոլի ազդեցության տակ, իսկ մեքենան վարելիս գերազանցել է թույլատրելի արագությունը, հիմք ընդունելով խախտված հասարակական հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը, միևնույն ժամանակ, դրանք համադրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հետ, դատարանը գտնում է, որ Մհեր Հովսեփյանն իր կողմից կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի` այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժի՝ ազատազրկման ձևով։

Հետևաբար, անդրադառնալով Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ պաշտպանի դիրքորոշմանը, դատարանըփաստում է, որ թեև քրեական գործում առկա են Մ.Հովսեփյանի անձը դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, սակայն գործիտվյալներիվերը նկարագրված հիմքերի առկայությունը/ՃԷԿ խախտման բնույթնու արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը/ դատարանին բերում են այն համոզման, որոչ արդարացված և հիմնազուրկ է Մ.Հովսեփյանինկատմամբ ազատազրկման ձևովնշանակվելիք պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգովչկիրառելը։

Նման պայմաններում, անդրադառնալով Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանինկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի` չհեռանալու մասին ստորագրության, հարցին, դատարանը գտնում է, որ այնպետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, հաշվի առնելով, որ վերջինս ինչպես նախաքննության ընթացքում, այնպես էլ դատարանում մշտապես դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, որի հիման վրա դատարանը գտնում է, որ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը դրա ավելի խիստ տեսակով՝ կալանավորմամբ, փոխելու հիմքերն այս պահին բացակայում են։

Լուծելով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցը, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 34 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որն ի պահ է հանձնված ՀՀ ոստիկանության ՃՈ ծառայությանը պետք է վերադարձնել սեփականատիրոջը կամ նրա կողմից լիազորված անձին։

4. Եզրափակիչ մաս

Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360, 365, 369-373 375.1-375.4-րդ հոդվածներով, դատարանը

Վ Ճ Ռ ԵՑ

Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանինմեղավորճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել` ազատազրկում՝1 /մեկ/ տարի ժամկետով՝ տրանսպորտային կամ մեխանիկական այլ միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով` 2 /երկու/ տարի ժամկետով։

Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուցհետո քրեական գործովիրեղեն ապացույց ճանաչված՝ «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 34 TR 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որն ի պահ է հանձնված ՀՀ ոստիկանության ՃՈ ծառայությանը՝ վերադարձնել սեփականատիրոջը կամ նրա կողմից լիազորված անձին։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակման օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում՝ բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի։



Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0352/01/16
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 29-12-2016
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Երևան քաղաքի դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 60100616
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Մհեր Հովսեփյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2016թ. հունվարի 16-ին գտնվելով թեթև աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում` խախտելով ճանապարհատրանսպորտային երթևեկության անվտանգության կանոնները իր անձնական օգտագործման <<Մերսեդես Բենց>> մակնիշի ավտոմեքենայով երթևեկել է Երևան քաղաքի Մյասնիկյան պողոտայով Գայի պողոտայի կողմից Հերացի փողոցի ուղղությամբ, շուրջ 60-70 կմ/ժ արագությամբ: Հասնելով <<Բելաջո>> ռեստորանային համալիրի առջևի հատվածին, խախտել է երթևեկության կանոնները` երթևեկության ժամանակ ուշադիր չի եղել ողջ ճանապարհատրանսպորտային իրադրության զարգացմանն ու դեպքի վայրի ճանապարհահատվածում չի ընտրել այնպիսի անվտանգ ռեժիմ, որը կապահովեր առկա պայմաններում ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ մշտական հսկողության իրականացումն ու լիարժեք կառավարման հնարավորությունը, որի արդյունքում ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի մասից ու բխվել պատին, դրանով իսկ պայմանավորվել է տվյալ պատահարի առաջացումը` ինրն իրենն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, ինչի հետևանքով <<Մերսեդես-Բենց>> ավտոմեքենայի ուղևորուհի Անի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Մհեր
Ազգանուն Հովսեփյան
Հայրանուն Գրիգորի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 8.28
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 29-12-2016
Նախագահող դատավոր
Անուն Մեսրոպ
Ազգանուն Մակյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 30-12-2016
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 30-12-2016
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2017թ.
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 19-01-2017
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Տուժողի իրավահաջորդ
Դատավարության կողմեր
Անուն Գ
Ազգանուն Գևորգյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Մհեր
Ազգանուն Հովսեփյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Արմեն
Ազգանուն Ֆերոյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Մարիամ
Ազգանուն Եղիազարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 30-01-2017
Ժամ 11:30
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 30-01-2017
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Մհեր
Ազգանուն Հովսեփյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 30-01-2017
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Որոշակի ժամկետով ազատազրկում
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Գործ
ԵԿԴ/0352/01/16

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

,,30,, հունվարի 2017թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
/այսուհետև` դատարան/

Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի
Քարտուղարությամբ՝Թ. Խաչատրյանի
Մասնակցությամբ՝
Մեղադրող Գ.Գևորգյանի
Տուժողի իրավահաջորդ Մ. Եղիազարյանի
ՊաշտպանԱ.Ֆերոյանի

դռնբաց դատական նիստում, Երևան քաղաքում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի` ծնված 15.11.1987թ.-ին ք. Երևան, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չի աշխատում, չամուսնացած, նախկինում չդատված, հանդիսանում էերկրորդ կարգի հաշմանդամ, հաշվառված և բնակվում է՝ ք.Երևան, Ռոստոմի փողոց, տուն 43,մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը։

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
Ըստ դատարան ուղարկվածմեղադրական եզրակացության և քրեական գործի նյութերի՝
«Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանը մեղադրվում է այն արարքի համար, որնա 2016 թվականի հունվարի 16-ին, ժամը 23։00-ի սահմաններում, գտնվելով թեթև աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում` խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 7-րդ կետի պահանջները, իր անձնական օգտագործման «Մերսեդես-Բենց» մակնիշի 34 TR 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով երթևեկել է Երևան քաղաքի Մյասնիկյան պողոտայով Գայի պողոտայի կողմից Հերացի փողոցի ուղղությամբ, շուրջ 60-70 կմ/ժամ արագությամբ։ Հասնելով «Բելաջիո» ռեստորանային համալիրի առջևի հատվածին, խախտել է ՀՀ կառավարության 2007թ.-ի հունիսի 28-ի թիվ 955-Ն որոշմամբ հաստատված ՃԵԿ-ի 65, 66 կետերի և «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23-րդ հոդվածի 3-րդ կետի պահանջները, այն է` իրականացրել է իր վարած ավտոմեքենայի ընթացքի ոչ պատշաճ կառավարում, երթևեկության ժամանակ ուշադիր չի եղել ողջ ճանապարհատրանսպորտային իրադրության զարգացմանն ու դեպքի վայրի ճանապարհահատվածում չի ընտրել այնպիսի անվտանգ ռեժիմ, որը կապահովեր առկա պայմաններում ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ մշտական հսկողության իրականացումն ու լիարժեք կառավարման հնարավորությունը, որի արդյունքում ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի մասից ու բախվել պատին, դրանով իսկ պայմանավորել է տվյալ պատահարի առաջացումն` ինքն իրեն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, ինչի հետևանքով «Մերսեդես-Բենց» մակնիշի 34 TR 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի ուղևորուհի Անի Ալբերտի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ։
Այսպիսով, Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանը խախտել է ՃԵԿ-ի 65, 66 կետերի և «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3 կետի պահանջները, ինչի հետևանքով Անի Ալբերտի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառել է մահ»։
Դեպքի առթիվ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության կողմից2016 թվականի հունվարի27-ին հարուցվել է քրեական գործ։
2016 թվականի դեկտեմբերի27-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության կողմից կայացվել է որոշում` Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանինորպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին,նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։Նույնօրըվերջինիս նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը։

Քրեական գործը ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի աշխատակազմի գրասենյակ է ստացվել և մուտքագրվել 29.12.2016թ.-ին։
2.Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունը սկսելը, ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում լիովին։
Մեղադրող Գ.Գևորգյանը գործով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս, չի առարկել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու դեմ։
Տուժողի իրավահաջորդ Մ.Եղիազարյանը դատարանումնույնպես չի առարկել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու դեմ և հայտնել է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի։
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` մեղադրյալ Մ.Հովսեփյանի, տուժողի իրավահաջորդ Մ.Եղիազարյանի ցուցմունքները, դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 0089/հ եզրակացությունը, դիակի դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 0155 եզրակացությունը, դատաավտոտեխնիկական փորձաքննության թիվ 04641608 եզրակացությունը, դատահետքաբանական և դատաքիմիական համալիր փորձաքննության թիվ 04631604 եզրակացությունը, դատաավտոտեխնիկական փորձաքննության թիվ 10311608 եզրակացությունը, դատաբժշկական հանձնաժողովային փորձաքննության թիվ 16-0908 եզրակացությունը, ճանապարհատրանսպորտային դեպքի վայրի զննության մասին արձանագրությունը, տրանսպորտային միջոցի զննության մասին արձանագրությունը, իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումըև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի դրույթներին համապատասխան հետազոտելով և գնահատելով վերը շարադրված ապացույցներն իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից` հիմնված ներքին համոզմամբ, ապացուցված է համարում ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանին մեղսագրված հանցագործության կատարումը և գտնում, որ կատարած արարքի համար վերջինս ենթակա է պատժի։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու դրա հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ՀՀ Ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի հաշվառումներով չի անցնում, նախկինում դատվածկամ որևէ կերպ արատավորված չի եղել։
/տես` գ.թ. 189 և դատական նիստի արձանագրությունը/
Բացի այդ, որպես Մ.Հովսեփյանի անձը բնութագրող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում նաև այն, որ նա «Կենտրոն» վարչական շրջանի թիվ 11 տեղամասյին լիազոր ներկայացուցչի և Խ.Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի ռեկտորիկողմից բնութագրվում է դրականորեն և այն, որտեղի ունեցած պատահարի հետևանքով ստացած մարմնական վնասվածքներից հետովերջինիսմոտ հայտնաբերված՝ աջ ազդոսկրի մ/ս/3-ի, ձախ ազդոսկրի մ/3-ի կոտրվածք ոսկրաբեկորների տեղաշարժով պոլիտրավմայի,զույգ նախաբազուկների թիկնային մակերեսով քերծված վերքերի, ձախ ճակատային, հոնքային, այտային շրջանի պատռված վերքերի և այտային շջանի քերծվածքների ձևով ստացած մարմնական վնասվածքների արդյունքում հանդիսանում է 2-րդ կարգի հաշմանդամ։
Դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետի համաձայն` որպես ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
Դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` որպես ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանիպատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում նաև կատարած հանցանքի համար անկեղծորեն զղջալը և նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներ տալը։
Որպես ամբաստանյալՄհեր Գրիգորի Հովսեփյանիպատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի 1-ին մասի14-րդ կետի համաձայն դիտում է հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։
/տես` գ-թ 56-58, դատական նիստի արձանագրությունը
և քրեական գործի նյութերը/
Ելնելով գործի հանգամանքներից, ինչպես նաև հիմք ընդունելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին կետի դրույթը, համաձայն որի` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատաuխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար», ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ կետի դրույթը, համաձայն որի` «Պատժի նպատակն է վերականգնել uոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպեu նաև կանխել հանցագործությունները» և 61-րդ հոդվածը, ըստ որի` «Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով», դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանիկողմից կատարված հանցավոր արարքի համար նրա նկատմամբ պետք է նշանակվի պատիժ՝ ազատազրկման ձևով՝ զուգորդված մեխանիկական կամ այլ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով, որոնք նա պետք է կրի։
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվելիք պատժաչափերի ընտրության հարցին, դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
Ինչպես նշվեց վերևում, դատարանն անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջներով` հաշվի առնելով ինչպես օրենսդրական, այնպես էլ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կողմից ձևավորված նախադեպային մի շարք մոտեցումները։
Մասնավորապես, իր ՎԲ-142/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում քննարկվող հարցի առումով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է ներքոհիշյալ իրավական դիրքորոշումները.
«ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածն ամրագրել է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը։ Պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն՝ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
Միևնույն ժամանակ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն՝ պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում։
Այլ կերպ` դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա (հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն)։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու դրա հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածիհամաձայն՝
«1. Ավտոմեքենա կամ մեխանիկական այլ տրանսպորտային միջոց վարող անձի կողմից ճանապարհային երթևեկության կամ տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները խախտելը, որը մարդու առողջությանն անզգուշությամբ պատճառել է ծանր կամ միջին ծանրության վնաս՝
պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի առավելագույնը երկուհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ մեկից երեք ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով կամ առանց դրա։
2. Նույն արարքը, որն անզգուշությամբ առաջացրել է մարդու մահ՝
պատժվում է ազատազրկմամբ՝առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով»։
Քննարկելով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվելիք պատժաչափի և այն նրա կողմից կրելու հարցը` դատարանը գտնում է, որ այն պետք է լուծվի այս հարցի առնչությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կողմից` Էդմոն Գերասիմի Ասատրյանի վերաբերյալ թիվ ԵԷԴ/0201/01/11և Արամ Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԳԴ1/0003/01/10 որոշումներով արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո։
Հիշյալ նախադեպային որոշումներով ՀՀ վճռաբեկ դատարանը հստակ դիրքորոշում է արտահայտել նմանանատիպ հանցակազմերի համար նշանակվող պատիժների և դրանք պայմանականորեն չկիրառելու հնարավորության մասին, որտեղ մասնավորեցրել է, որ անձի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով պատիժներ նշանակելիս դատարաններն անվերապահորեն պետք է ահաշվի առնեն ոչ միայն կատարած հանցավոր արարքի բնույթը և դրա հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այլ նաև հանցավորի կողմիցթույլ տրված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման բնույթը, այն, թե անզգույշ հանցագործության բաղադրատարրեր հանդիսացող հանցավոր անփության կամ հանցավոր ինքնավստահության տարատեսաներից,որն է տվյալ դեպքում թույլտվել տրանսպորտային միջոցը վարող անձը։
Սույն գործի փաստերից ակնհայտ է, որամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանը դեպքի օրը, մինչև մեքենայի ղեկին նստելը և պատահարը տեղի ունենալը օգտագործել է ոգելից խմիչք, որպիսի փաստը հաստատվել է տոքսիկոքիմիական փորձաքնության թիվ 16-0099 եզրակացությամբ, համաձայն որի՝ Մ.Հովսեփյանի արյան փորձանմուշի մեջ հայտնաբերվել է էթիլ սպիրտ /ալկոհոլ/ 19.0 mm01/L քանակությամբ /0.87 գ/լ/, որը համապատասխանում է թեթև աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակին։
Ավելին, գործով հաստատվել է նաև, որ Մ.Հովսեփյանը Երևան քաղաքի Մյասնիկյան պողոտայով Գայի պողոտայի կողմից Հերացի փողոցի ուղղությամբ ընթանալիս գերազանցել է սահմանված արագությունը այն հասցնելով 60-70 կմ/ժամի, ինչի արդյունքում իրականացրել է իր վարած ավտոմեքենայի ընթացքի ոչ պատշաճ կառավարում, երթևեկության ժամանակ ուշադիր չի եղել ողջ ճանապարհատրանսպորտային իրադրության զարգացմանն ու դեպքի վայրի ճանապարհահատվածում չի ընտրել այնպիսի անվտանգ ռեժիմ, որը կապահովեր առկա պայմաններում ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ մշտական հսկողության իրականացումն ու լիարժեք կառավարման հնարավորությունը, որի հետևանքով ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի մասից ու բախվել պատին, դրանով իսկ պայմանավորել է տվյալ պատահարի առաջացումն` ինքն իրեն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, ինչի հետևանքով «Մերսեդես-Բենց» մակնիշի 34 TR 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի ուղևորուհի Անի Ալբերտի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ։
Տվյալ պայմաններում, հաշվի առնելով ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, այն որ հանցավոր ոտնձգությունն ամբաստանյալն իրականացրել է ալկոհոլի ազդեցության տակ, իսկ մեքենան վարելիս գերազանցել է թույլատրելի արագությունը, հիմք ընդունելով խախտված հասարակական հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը, միևնույն ժամանակ, դրանք համադրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հետ, դատարանը գտնում է, որ Մհեր Հովսեփյանն իր կողմից կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի` այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժի՝ ազատազրկման ձևով։

Հետևաբար, անդրադառնալով Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ պաշտպանի դիրքորոշմանը, դատարանըփաստում է, որ թեև քրեական գործում առկա են Մ.Հովսեփյանի անձը դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, սակայն գործիտվյալներիվերը նկարագրված հիմքերի առկայությունը/ՃԷԿ խախտման բնույթնու արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը/ դատարանին բերում են այն համոզման, որոչ արդարացված և հիմնազուրկ է Մ.Հովսեփյանինկատմամբ ազատազրկման ձևովնշանակվելիք պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգովչկիրառելը։

Նման պայմաններում, անդրադառնալով Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանինկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի` չհեռանալու մասին ստորագրության, հարցին, դատարանը գտնում է, որ այնպետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, հաշվի առնելով, որ վերջինս ինչպես նախաքննության ընթացքում, այնպես էլ դատարանում մշտապես դրսևորել է պատշաճ վարքագիծ, որի հիման վրա դատարանը գտնում է, որ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը դրա ավելի խիստ տեսակով՝ կալանավորմամբ, փոխելու հիմքերն այս պահին բացակայում են։

Լուծելով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցը, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 34 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որն ի պահ է հանձնված ՀՀ ոստիկանության ՃՈ ծառայությանը պետք է վերադարձնել սեփականատիրոջը կամ նրա կողմից լիազորված անձին։

4. Եզրափակիչ մաս

Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360, 365, 369-373 375.1-375.4-րդ հոդվածներով, դատարանը

Վ Ճ Ռ ԵՑ

Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանինմեղավորճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել` ազատազրկում՝1 /մեկ/ տարի ժամկետով՝ տրանսպորտային կամ մեխանիկական այլ միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով` 2 /երկու/ տարի ժամկետով։

Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուցհետո քրեական գործովիրեղեն ապացույց ճանաչված՝ «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 34 TR 308 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան, որն ի պահ է հանձնված ՀՀ ոստիկանության ՃՈ ծառայությանը՝ վերադարձնել սեփականատիրոջը կամ նրա կողմից լիազորված անձին։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակման օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում՝ բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի։



Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն
Դատական ակտի ամսաթիվը 30-01-2017
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 02-03-2017
Էջերի քանակ 221, 55
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 03-03-2017
Էջերի քանակը 221, 55
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-10778
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
Ամսաթիվ 18-12-2017
Այլ նշումներ Պաշտպան Ա. Ֆերոյանը միջնորդությունն է ներկայացրել կատարումը հետաձգելու մասին որին տրվել է 0077/13/17 համարը:
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 11-12-2018
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 11-12-2018
Էջերի քանակ 3 հատոր
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 11-12-2018
Էջերի քանակը 3 հատոր
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0352/01/16
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 01-03-2017
Ամսաթիվ 28-02-2017
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Ում կողմից է բերվել բողոքը Ամբաստանյալ
Բողոքը բերող անձը
Անուն Արմեն
Ազգանուն Ֆերոյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Մհեր Հովսեփյան Պատժի մասով բեկանել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի`Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի /ՀՀ քր օր-ի 242 հոդ. 2-րդ մասով - ազատազրկում 1 տարի ժամկետով` տրանսպորտային կամ մեխանիկական այլ միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով 2 տարի ժամկետով / վերաբերյալ 30.01.2017թ. կայացված դատավճիռը և ամբաստանյալ Մհեր Հովսեփյանի նկատմամբ ՀՀ քր.օր. 70 հոդվածի կիրառմամբ սահմանել փորձաշրջան :
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 09-03-2017
Գործը ստացվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 09-03-2017
Նախագահող դատավոր
Անուն Սեվակ
Ազգանուն Համբարձումյան
Դատավոր
Անուն Մանուշակ
Ազգանուն Պետրոսյան
Դատավոր
Անուն Կարինե
Ազգանուն Ղազարյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 10-03-2017
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 29-03-2017
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 19-04-2017
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 16-05-2017
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 08-06-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 04-07-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 26-07-2017
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 30-08-2017
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
Անփոփոխ թողնված դատական ակտը Պատճառաբանվել է
Ամսաթիվ 30-08-2017
Ամբաստանյալ
Անուն Մհեր
Ազգանուն Հովսեփյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր.օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

ԵԿԴ/0352/01/16
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը
կայացրած դատարանի կազմը նախագահող դատավոր` Մ.Մակյան


ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

30 օգոստոսի 2017թ. ք.Երևան

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
քարտուղարությամբ` Մ.Մելքոնյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Գ.Գևորգյանի
տուժողի իրավահաջորդ` Մ.Եղիազարյանի
պաշտպան` Ա.Ֆերոյանի
ամբաստանյալ` Մ.Հովսեփյանի

դռնբաց դատական նիստում պաշտպան Ա.Ֆերոյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերանայելով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հունվարի 30-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. Թիվ 60100616 քրեական գործը հարուցվել է 27.01.2016թ. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ավագ քննիչ Ա.Ճանճապանյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով: Նույն որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2. Նախաքննության մարմնի 2016թ. դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ Մ.Հովսեփյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
3. Նույն մարմնի 27.12.2016թ. որոշմամբ մեղադրյալ Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
4. 29.12.2016թ. Մ.Հովսեփյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
5. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Մ.Մակյանի 2016թ. դեկտեմբերի 30-ի որոշմամբ քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` ընդունվել է վարույթ, իսկ 10.01.2017թ. որոշմամբ քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության:
6. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հունվարի 30-ի դատավճռով Մ.Հովսեփյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտվել է ազատազրկման 1/մեկ/ տարի ժամկետով` տրանսպորտային կամ մեխանիկական այլ միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով 2/երկու/ տարի ժամկետով:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից:
Ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
7. Ընդհանուր իրավասության դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ փոստին հանձնելու միջոցով 28.02.2017թ. վերաքննիչ բողոք են բերել պաշտպան Ա.Ֆերոյանը և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանը:
8. ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանի 10.03.2017թ. որոշմամբ պաշտպան Ա.Ֆերոյանի և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է Վերաքննիչ դատարանի վարույթ և քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` Վերաքննիչ դատարանի դռնբաց դատական նիստում քննության է նշանակվել 2017թ. մարտի 29-ին:

2. Գործի փաստական հանգամանքները.
9. Մ.Հովսեփյանը մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել այն բանի համար, որ նա 2016թ. հունվարի 16-ին գտնվելով թեթև աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում` խախտելով ճանապարհատրանսպորտային երթևեկության անվտանգության կանոնները իր անձնական օգտագործման <<Մերսեդես Բենց>> մակնիշի ավտոմեքենայով երթևեկել է Երևան քաղաքի Մյասնիկյան պողոտայով Գայի պողոտայի կողմից Հերացի փողոցի ուղղությամբ, շուրջ 60-70 կմ/ժ արագությամբ: Հասնելով <<Բելաջո>> ռեստորանային համալիրի առջևի հատվածին, խախտել է երթևեկության կանոնները` երթևեկության ժամանակ ուշադիր չի եղել ողջ ճանապարհատրանսպորտային իրադրության զարգացմանն ու դեպքի վայրի ճանապարհահատվածում չի ընտրել այնպիսի անվտանգ ռեժիմ, որը կապահովեր առկա պայմաններում ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ մշտական հսկողության իրականացումն ու լիարժեք կառավարման հնարավորությունը, որի արդյունքում ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի մասից ու բախվել պատին, դրանով իսկ պայմանավորվել է տվյալ պատահարի առաջացումը` ինրն իրենն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, ինչի հետևանքով <<Մերսեդես-Բենց>> ավտոմեքենայի ուղևորուհի Անի Եփրեմյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ:

3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
10. Պաշտպան Ա.Ֆերոյանը և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանն իրենց բերած վերաքննիչ բողոքում գտնում են, որ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից թիվ ԵԿԴ/0352/01/16 քրեական գործով 2017թ. հունվարի 30-ին կայացված դատավճիռը կայացվել է նյութական և դատավարական իրավունքի խախտմամբ:
Ամբաստանյալի անձը դրականորեն բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներն են նախկինում արատավորված, դատապարտված չլինելը, դրականորեն բնութագրվելը, բարձրագույն կրթությունը, երկրորդ կարգի հաշմանդամ հանդիսանալը, զինված ուժերում ծառայելը, հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ հանցանք կատարելը, ի սկզբանե խոստովանական ցուցմունքներ տալը, կատարածի համար զղջալը, հանցագործության հետևանքով պատճառված նյութական վնասները վերականգնելը, տուժող կողմի բողոքի բացակայությունը։
Որպես առանձնահատուկ մեղմացնող հանգամանք իր առանձնահատկությամբ աչքի է ընկել նաև այն, որ ամբաստանյալը վթարի հետևանքով ձեռք է բերել լուրջ առողջական խնդիրներ, ինչը շարունակաբար խորանում և զարգանում է։ Բացի այդ, հարկ է նշել, որ ավտովթարի հետևանքով մահացել է վերջինիս հարսնացուն, վերջիններս պատրաստվում էին չարաբաստիկ դեպքի օրը քննարկել իրենց նշանադրության և ամուսնության վերաբերյալ հարցերը։ Դատարանը արձանագրել է, թե իբրև ամբաստանյալն ավտոմեքենան վարելով 60-70 կիլոմետր ժամ արագությամբ, թույլ է տվել արագության գերազանցում, որը պարզապես չի բխում գործի հանգամանքներից, քանի որ դեպքի վայրում թույլատրելի արագությունը հենց սահմանված է 60-70 կիլոմետր ժամ, հետևաբար արագության գերազանցման մասին խոսք լինել չի կարող։
Սոցիալական արդարության վերականգման տեսանկյունից հարկ է նկատել, որ ամբաստանյալ Մհեր Հովսեփյանը սեփական նախաձեռնությամբ վերականգնել է վթարի հետևանքով պատճառված բոլոր նյութական վնասները, իսկ տուժող կողմն ամբաստանյալի դեմ որևէ բողոք և պահանջ չունի։ Ինչ վերաբերում է հանցագործությունից հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագծին, ապա հարկ է նշել, որ նա զերծ է մնացել այլ հանցավոր արարքներ կատարելուց չլինելով կալանավորված, չի խուսափել քննությունից և դատից, պատշաճ կերպով ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնի ցանկացած կանչի դեպքում։
Այսպիսով՝ հաշվի առնելով վերը նշված հանգամանքները, բողոք բերած անձինք գտնում են, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, այսինքն՝ կիրառելի է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը։
Տվյալ պարագայում՝ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2017թ. հունվարի 30-ի թիվ ԵԿԴ/0352/01/16 գործով կայացված դատավճիռը կայացվել է նյութական և դատավարական նորմերի խախտմամբ, քանի որ դատարանը նշանակել է անհամաչափ պատիժ։
11. Ելնելով վերը նշված հանգամանքերից և հիմք ընդունելով մատնանշված իրավական նորմերը, բողոք բերած անձինք Վերաքննիչ դատարանին խնդրում են պատժի մասով բեկանել թիվ ԵԿԴ/0352/01/16 քրեական գործով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 30.01.2017թ. դատավճիռը և ամբաստանյալ Մհեր Հովսեփյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ սահմանել փորձաշրջան:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերանայելով առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը բավարարելու և դատավճիռը պատժի մասով բեկանելու հիմքեր չկան` հետևյալ պատճառաբանությամբ:
12. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
<<Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն`
<<1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետի համաձայն`
<<1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
…8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը>>:
13. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Դ.Հովհաննիսյանի գործով որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</.../ պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությամբ, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։
Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին։
/.../ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին>> /Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը/։
14. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով դատարանների կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նշանակվող պատժատեսակի, դրա չափի ու կիրառման հարցերին, Արամ Սահակյանի վերաբերյալ գործով կայացված որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ.
<<18. …յուրաքանչյուր գործով պատիժ նշանակելիս դատարանն ի թիվս այլ հանգամանքների /կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափ, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճան և այլն/ պետք է հաշվի առնի ամբաստանյալի կողմից հանցագործության կատարման եղանակը: Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է նաև, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարված հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքներին համապատասխան՝ նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
19. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածը պատասխանատվություն է նախատեսում ճանապարհային երթևեկության և տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները խախտելու համար, որի արդյունքում մարդու /մարդկանց/ կյանքին կամ առողջությանն անզգուշությամբ հասցվել է վնաս:
Վերոնշյալ հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի բնութագրիչ առանձնահատկությունն այն է, որ հանցանք կատարող անձը հասկանում է, որ իր գործողությունների /անգործության/ արդյունքում կարող է հանրության համար վտանգավոր հետևանքներ առաջանան, այսինքն՝ նա գիտակցում է, որ իր կողմից թույլ տված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման արդյունքում հնարավոր է տեղի ունենա վթար և մարդու /մարդկանց/ կյանքին կամ առողջությանը հասցվի վնաս, սակայն, ցուցաբերելով հանցավոր անզգուշություն, այնուամենայնիվ, թույլ է տալիս նշված խախտումը՝ հույս ունենալով խուսափել հնարավոր ծանր հետևանքների առաջացումից:
Օբյեկտիվ կողմից նշված արարքը դրսևորվում է ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտմամբ, որոնցից առավել կոպիտ խախտումներն ամրագրված են Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքում:
20. Ուստի, հիմք ընդունելով սույն որոշման 18-րդ և 19-րդ կետերում առկա հիմնավորումները, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի վերաբերյալ գործերով պատժի տեսակ և չափ ընտրելիս դատարանները պետք է հաշվի առնեն հանցագործության կատարման եղանակը և հանգամանքները, հանցագործության կատարման մեջ ամբաստանյալի մեղավորության աստիճանը, հանցանքը կատարելուն նպաստող պայմանները, ինչպես նաև հանցանքի կատարումից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը:
Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ վերոնշյալ գործերով դատարանները հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնեն տրանսպորտային միջոցը վարողի կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման բնույթին, որի արդյունքում տեղի է ունեցել հանցագործությունը: Նշված հանգամանքի կարևորումը պայմանավորված է նրանով, որ Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի 10-րդ գլխով նախատեսված՝ ճանապարհային երթևեկության կանոնների առավել կոպիտ խախտումները /լուսացույցի կամ կարգավորողի արգելող ազդանշանին չենթարկվելը, սահմանված արագությունը գերազանցելը, տրանսպորտային միջոցը ոչ սթափ վիճակում վարելը, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված անձանց կողմից տրանսպորտային միջոցներ վարելը և այլն/ վտանգ են առաջացնում ճանապարհային երթևեկության մասնակիցների համար և առավել հավանական դարձնում հանրության համար վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը: Բացի այդ, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ տրասնպորտային միջոցը վարողի կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման բնույթը կարևոր նշանակություն ունի նաև հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին ճիշտ պատկերացում կազմելու համար>> /տես` Արամ Սահակյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի օգոստոսի 27-ի թիվ ԳԴ1/0003/01/10 որոշման 18-20-րդ կետերը/:
15. Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի պետք է առնի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։
16. Առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ վերջինս նախկինում դատապարտված չի եղել, <<Կենտրոն>> վարչական շրջանի թիվ 11 տեղամասյին լիազոր ներկայացուցչի և Խ.Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի ռեկտորիկողմից բնութագրվում է դրականորեն և այն, որտեղի ունեցած պատահարի հետևանքով ստացած մարմնական վնասվածքներից հետովերջինիսմոտ հայտնաբերված՝ աջ ազդոսկրի մ/ս/3-ի, ձախ ազդոսկրի մ/3-ի կոտրվածք ոսկրաբեկորների տեղաշարժով պոլիտրավմայի,զույգ նախաբազուկների թիկնային մակերեսով քերծված վերքերի, ձախ ճակատային, հոնքային, այտային շրջանի պատռված վերքերի և այտային շջանի քերծվածքների ձևով ստացած մարմնական վնասվածքների արդյունքում հանդիսանում է 2-րդ կարգի հաշմանդամ, նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դիտելով հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը, ինչպես նաև կատարած հանցանքի համար անկեղծորեն զղջալը և նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներ տալը, որպես պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտելով հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը, վերջինիս նկատմամբ սահմանել է ազատազրկման ձևով համաչափ պատիժ:
17. Միևնույն ժամանակ, առաջին ատյանի դատարանն անդրադառնալով Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ պաշտպանի դիրքորոշմանը, հիմնավորված կերպով փաստել է, որ թեև քրեական գործում առկա են Մ.Հովսեփյանի անձը դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ, սակայն գործի տվյալների վերը նկարագրված հիմքերի առկայությունը/ՃԷԿ խախտման բնույթն ու արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը/ դատարանին բերել են այն համոզման, որ ոչ արդարացված և հիմնազուրկ է Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակվելիք պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով չկիրառելը:
18. Վերաքննիչ դատարանը, Վճռաբեկ դատարանի վերոնշյալ որոշումների լույսի ներքո քննության առնելով ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը, հաշվի առնելով կատարված հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցանքը հանցավոր ինքնավստահությամբ կատարելը, որը դրսևորվել է ՃԵԿ-ի առավել կոպիտ խախտումներ /սահմանված արագության գերազանցում, տրանսպորտային միջոցը ոչ սթափ վիճակում վարելը/ թույլ տալու ձևով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, վերջինիս պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող վերոշարադրյալ հանգամանքները, հանգում է այն հետևության, որ վերոգրյալները բավարար չեն գալու այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, և նրա նկատմամբ իրեն վերագրվող հանցագործության համար ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի միջոցով կարելի է հասնել ՀՀ քրեական օրենգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
19. Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը պաշտպան Ա.Ֆերոյանի և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում հանգում է այն հետևության, որ բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը բեկանելու և փոփոխելու, ինչպես նաև ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքեր չկան, նկատի ունենալով, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս թույլ չի տվել նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք կարող էին հանգեցնել դատական սխալի:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ և 394-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ քրեական դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1. Պաշտպան Ա.Ֆերոյանի և ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2017թ. հունվարի 30-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` թողնել օրինական ուժի մեջ:
2. Սույն որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք կարող է բերվել այն հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում` ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատին:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ

Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 30-08-2017
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 04-10-2017
Էջերի քանակը 221, 156 թերթերից:
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 04-10-2017
Էջերի քանակը 221, 156 թերթերից:
Ուր Վճռաբեկ
Գրության համարը Ե-29033/17
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0352/01/16
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
Բողոքի ստացման ամսաթիվ 02-10-2017
Բողոք բերող անձինք Ամբաստանյալ
Բողոք բերող անձինք Ամբաստանյալի պաշտպան
Բողոք բերող անձինք
Անուն Մհեր
Ազգանուն Հովսեփյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոք բերող անձինք
Անուն Արմեն
Ազգանուն Ֆերոյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատապարտյալ, Ամբաստանյալ, Մեղադրյալ
Անուն Մհեր
Ազգանուն Հովսեփյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Չափահաս Այո
Բողոքը ստացվել է Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Գործի ստացման ամսաթիվ 06-10-2017
Կայացվել է որոշում Բողոքի վարույթ ընդունումը մերժվել է
Գործը ստացվել է Քրեական վերաքննիչ
Որոշման ամսաթիվ 04-12-2017
Մակագրվել է 10-10-2017
Որոշման բովանդակություն ԵԿԴ/0352/01/16





ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ
ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

4 դեկտեմբերի 2017 թվական ք.Եր¨ան

ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
մասնակցությամբ դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ
Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ

քննարկելով Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2017 թվականի օգոստոսի 30-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի ¨ նրա պաշտպան Ա.Ֆերոյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Եր¨անի Կնետրոն ¨ Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2017 թվականի հունվարի 30-ի դատավճռով Մհեր Հովսեփյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ¨ նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 1 (մեկ) տարի ժամկետով` տրանսպորտային կամ մեխանիկական այլ միջոցներ վարելու իրավունքից զրկելով` 2 (երկու) տարի ժամկետով:
Ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի ¨ պաշտպան Ա.Ֆերոյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2017 թվականի օգոստոսի 30-ի որոշմամբ բողոքը մերժել է, Եր¨անի Կնետրոն ¨ Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2017 թվականի հունվարի 30-ի դատավճիռը թողել օրինական ուժի մեջ:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք են ներկայացրել ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանը ¨ վերջինիս պաշտպան Ա.Ֆերոյանը` խնդրելով բեկանել ստորադաս դատարանների դատական ակտերը ¨ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Մ.Հովսեփյանի նկատմամբ սահմանել փորձաշրջան:
Բողոք բերած անձինք փաստարկել են, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին ¨ 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, ¨ առեր¨ույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա:
Բողոքաբերները գտել են, որ ստորադաս դատարանի դատական ակտը հակասում է Վճռաբեկ դատարանի` Ս.Ներսիսյանի գործով 2007 թվականի հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07, Թ.Տեր-Գրիգորյանի գործով 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07, Գ.Մադաթյանի գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 ¨ մի շարք այլ գործերով արտահայտած իրավական դիրքորոշումներին, ինչպես նա¨ «Մարդու իրավունքների ¨ հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ, 6-րդ հոդվածներին:
Բողոքի հեղինակները նշել են նա¨, որ ստորադաս դատարանը չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը, ինչը ենթակա էր կիրառման:
Բողոքաբերների փաստարկների, սույն գործի նյութերի, Վճռաբեկ դատարանի վկայակոչված որոշումների ¨ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերների կողմից չի հիմնավորվել, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, ¨ որ առեր¨ույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա:
Հետ¨աբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին ¨ 2-րդ կետով սահմանված հիմքերը, հիմնավորված չեն:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-ին հոդվածի 1-ին ¨ 2-րդ մասերով ¨ 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման:
Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները ¨ ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Մհեր Գրիգորի Հովսեփյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2017 թվականի օգոստոսի 30-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Մ.Հովսեփյանի ¨ նրա պաշտպան Ա.Ֆերոյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել:
Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է ¨ ենթակա չէ բողոքարկման:

Նախագահող` Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ
Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ
Դատավոր
Անուն Համլետ
Ազգանուն Ասատրյան
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 08-12-2017
Գործի առաքում
Գործի առաքման ամսաթիվ 13-12-2017
Դատարան Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Այլ նշումներ 3 հատոր` 221, 156, 46 /3-րդ հատորը կազմված է ՀՀ վճռաբեկ դատարանում/ թերթ: